nino kldiaSvili levan kldiaSvili roland qarTveli

saerTaSoriso sityvaTa ganmartebiTi leqsikoni

(meore, Sevsebuli da gasworebuli gamocema)

saero saskolo gamocema

ps `imedi~ Tbilisi

-2-

winamdebare leqsikoni Seicavs zepir da weriT metyveleba­ Si yvelaze ufro xSirad xmarebul 5000 saerTaSoriso sityvas. Zvel sityvebTan erTad mis SemadgenlobaSi Setanilia axali sityvebi, romlebic xmarebaSi Semovida ukanasknel aTwleul­ Si saqarTveloSi sazogadoebrivi, ekonomikuri, politikuri da kulturuli cxovrebis radikaluri gardaqmnis Sedegad. saleqsikono statia Seicavs sityvis etimologiasa da ganmartebas, sityvis gramatikul maxasiaTebels, metyvelebaSi maTi xmarebis magaliTebs, sityvaTwarmoqmnis budes. leqsikoni gankuTvnilia, uwinares yovlisa, moswavleebi­ saTvis, magram vfiqrobT, misiT dainteresdeba farTo sazoga­ doeba. leqsikons darTuli aqvs laTinuri sibrZne.

redaqtori gamomcemeli da teqnikuri redaqtori kompiuteruli uzrunvelyofa

avTandil narimaniZe oTar CxaiZe nata narimaniZisa

ISBN 978-9941-0-1586-1 © n. kldiaSvili, l. kldiaSvili, r. qarTveli Tbilisi, 2010 w.

-3-

winasityvaoba
iuza kldiaSvilis _ tragikulad
daRupuli papis _ naTel xsovnas eZRvneba es wigni. nino da levan kldiaSvilebi

gansazRvreT sityvis mniSvneloba da Tqven daixsniT kacobriobas misi Secdomebis naxevrisagan. rene dekarti Cven vcxovrobT swrafadcvalebad enobriv konteqstSi. sa­ erTaSoriso sityvebis is mZlavri nakadi, romelic moedineba Jurnal­gazeTebidan, gaJRerebuli radio­ da tele­eTerSi, da romelmac SeaRwia Cvens yoveldRiur yofa­cxovrebaSi da Ta­ visufal droSi, ganpirobebulia saqarTvelos sazogadoebriv­ politikuri cxovrebis yvela sferoSi mkveTri, radikaluri cvlilebebis Sedegad. amasTan mravali saerTaSoriso sity­ vis mniSvneloba kvlav gaugebari rCeba mkiTxvelisa da msme­ nelisaTvis, xolo arsebuli leqsikonebi yovelTvis ver pa­ suxoben mzard moTxovnebs. swored amitom saWiroa leqsikoni, romelSic axali sityvebis mniSvneloba ganmartebuli iqneba sakmarisad martivad da gasagebad. winamdebare leqsikonSi SevecadeT, erTis mxriv pasuxi gagveca farTo wris mkiTxvelTa mzardi moTxovnisaTvis, meo­ res mxriv ki _ Tanamedrove moswavleTaTvis leqsikonis aseT­ ma orientaciam ganapiroba sityvebis rogorc SerCeva, aseve Si­ naarsi, saleqsikono statiis struqtura da TviT leqsikonis saxelwodebac ki. arsebuli analogiuri leqsikonebisgan gan­ sxvavebiT, Cveni leqsikoni warmoadgens rig damatebiT cnobebs saerTaSoriso sityvebis Sesaxeb: gramatikul daxasiaTebas, da bolos, sityvebs erTZiriani fuZe sityvebiT, romlebic si­ tyvaTwarmoqmnis budes Seadgenen. saerTaSoriso sityva ewodeba yvela im sityvas, romlebsac ucxo sityvaTa Ziri aqvT da yvela werilobiT enaze erTnairad gamoiTqmis.

-4leqsikonis SemadgenlobaSi Sevida aramarto uaxlesi sa­ erTaSoriso sityvebi (sekvestri, denominacia, vauCeri, daijesti da sxv.), aramed Zveli sityvebic, romlebic realurad funq­ cionireben qarTul enaSi (idea, anarqia, virusi, dialeqtika da sxv.), aseve sityvebi, romelTac `meore~ sicocxle SeiZines (anaTema, analoi, ikonostasi, aliluia da sxv.). leqsikonis safuZvelia sayovelTaod xmarebuli Semdegi Tematikuri jgufebis leqsika: 1. sazogadoebriv­politikuri leqsika (diaspora,doqtorina, genocidi, asimilacia, avtoritaruli, demokratia, inauguracia da a.S.); 2. ekonomikuri leqsika (devalvacia,dotacia,hi perinflacia, biujeti. brokeri, distributori da a.S); 3. kulturis d xelovnebis sferos leqsika (andegraundi, akmeizmi, alegoria, ampiri da a.S); 4. sakulto leqsika (altari, avtokefaliis, dogmati da a.S); 5. sportuli leqsika (bodibildingi, karate, Ziudo da a.S); 6. sayovelTaod xmarebuli samecniero terminologia (adaptacia, vibracia, gradacia, indeqcia, adekvaturi da a.S). garda amisa, leqsikonSi CarTulia produqciuli saerTaSo­ riso sityvaTa TavsarTebi an rTuli sityvebis pirveli nawili (a..., de..., dev..., inter..., bi..., da sxv.), rac mniSvnelovnad afarToebs sityvebis axsna­ganmartebas da gagebis SesaZleblobas. dabolos, leqsikoni dazRveuli ar aris Secdomebis da calkeuli xarvezebisgan, amdenad avtorebi didi madlierebiT miiReben maT da gaiTvaliswineben leqsikonis Semdgomi gamocemisas.

leqsikonis agebuleba
saleqsikono statiis struqtura da Sinaarsi
leqsikonSi sityvebi anbanTrigzea gawyobili, saleqsikono statia Seicavs: 1. fuZe sityvas;

-52. sityvis formebs da gramatikul maxasiaTebels; 3. etimologiur cnobas; 4. ganmartebas; 5. metyvelebaSi xmarebis ilustracias; 6. sityvaTwarmoSobis budes. ukanaskneli ori ganyofileba warmoadgens fakultaturs, e.i. warmodgenilia ara yvela saleqsiko statiaSi.

fuZe sityva
fuZe sityva gamoyofilia asomTavruliT da Savi SriftiT, maxvilis CvenebiT. Tu leqsikonSi arsebobs erTZiriani zedsarTavi saxeli, zmna an arsebiTi saxeli, fuZe sityvis saxiT gamotanilia is, romelic ganmartebas advilad eqvemdebareba, danarCenebi mocemulia sityvaTwarmoqmnis budeSi Sesabamisi niSniT. magaliTad:

investQcia debQuti

¥ investiciis. investori. investireba. ¥ debiutanti. debiutireba Tu sityvebi mniSvnelobiT Sordebian erTmaneTs, eZleva ori fuZe sityva. magaliTad: Qndeqs­i. 1. maCvenebeli, sia, nusxa, mag., saqonlis indeqsi; 2. cifrobrivi maCvenebeli, mag., safosto indeqsi. indeqsAcia. infliaciis periodSi Semosavlebis sidi­ dis SenarCunebis xerxi.

sityvis gramatikuli maxasiaTebeli
sasaTauro sityvas mosdevs misi gramatikuli maxasiaTebeli. arsebiTi saxelebisaTvis misi daboloeba mx. ricxvSi. magaliTad: bAit­i; instQtut­i.

etimologiuri cnoba

-6gramatikuli maxasiaTebelis Semdeg kvadratul frCxileb­ Si latinicas mosdevs ena­wyaros sityva da misi Targmani. magaliTad: konsorcQum­i [laT. consortium Tanamonawileoba].

ganmarteba
mravalmniSvnelovan sityvebSi ganmartebas eqvemdebareba sityvis aqtualuri mniSvneloba. magaliTad: dezavuQreba [fr. desavouer uaryofa] _ adre gamonaTqvamis (warmoTqmulis) sajarod uaryofa. kaleidOskop­i [fr. kaleidoscope < berZ. kalos lamazi + eidos saxe + skopeö vxedav, vaTvaliereb] _ raimes swrafi cvla, mag., movlenaTa kaleidoskopi.

sityvis xmarebis ilustracia
Tu sityva mravalmniSvnelovania an misma sityvaTgamoyenebam SeiZleba siZneleebi gamoiwvios, saleqsikono statiaSi moce­ mulia ilustracia sityvaTSewyobis saxiT. magaliTad: absolUtur­i [laT. absolutus] _ 1. uTuo,udavo,ucilobeli, upirobo, mag., absoluturi monarqia. 2. sruli, srulyo­ fili, unaklo, srulqmnili, mag., absoluturi smena, ab­ soluturi umravlesoba. kAnon­i [berZ. kanön wesi, rigi, daniSnuleba, danawesi, miTiTeba] _ 1. tradiciuli, sayovelTaod miRebuli wesi, debuleba, mag., dawesebul kanonTa midevna, miyola. 2. dogmati, wes­Cveuleba, wesi, romelic eklesiam daadgina, mag., eklesiis kanoni. 3. marTlmadidebelTa: sagundo galoba romelime wmindanis sapativsacemod.

r. qarTveli

-7-

SemoklebaTa sia
arab. _ arabuli ars. _ arsebiTi saxeli berZ. _ berZnuli botan. _ botanikuri gadat. _ gadataniTi mniSvne­ loba germ. _ germanuli gv. _ gverdi das. _ dasaSvebia ebr. _ ebrauli egvi pt. _ egvi pturi enaTmecn. _ enaTmecnieruli esp. _ espanuri esper. _ esperanto zmn. _ zmnizeda Turq. _ Turquli iap. _ iaponuri ingl. _ inglisuri ir. _ ironiulad ist. _ istoriuli ital. _ italiuri ix. _ ixileT kelt. _ kelturi laT. _ laTinuri lit. _ literaturuli mag. _ magaliTad maT. _ maTematikuri mal. _ malaizuri mamr. _ mamrobiTi mdedr. _ mdedrobiTi moZv. _ moZvelebuli mr. _ mravlobiTi mx. _ mxolobiTi norveg. _ norvegiuli pol. _ polineziuri polon. _ polonuri port. _ portugaliuri sak. sax. _ sakuTari saxeli samarT. _ samarTlis sanskr. _ sanskriti sapirisp. _ sapirispiro sauk. _ saukune sinon. _ sinonimi sit. _ sityva _ sityviTi skandin. _ skandinaviuri spars. _ sparsuli t. _ tomi teqn. _ teqnikuri fiz. _ fizikuri frang. _ franguli qarT. _ qarTuli Sdr. _ Seadare Semokl. _ Semoklebuli Cin. _ Cinuri Zv.ebr. _ Zvel ebrauli Zv.skandin. _ Zveli skandina­ viuri Zv.spars. _ Zveli sparsuli w. _ weli wign. _ wignieri w.w. _ wlebSi holand. _ holandiuri  _ praqtikuli magaliTebi  _ Scd. Secdomaa ¥ _ zedsarTavi saxeli, naTes. brunva. < _ gulisxmobs sityvebs: `momdinareobs ..., miRebu­ lia ..., ­idan~,

-8-

laTinuri anbani
aso qarT. Sesatyvisi saxelwodeba aso qarT. Sesatyvisi saxelwodeba

Aa Bb Cc Dd Ee Ff Gg Hh Ii Jj Kk Ll Mm Nn
SeniSvnebi:

a b c,k d e F g h i Á k l m n

a be ce de e eF ge ha i Áot ka el em en

Oo Pp Qq Rr Ss Tt Uu Vv Xx Yy Zz

o p k r s t u v qs i ­ z

o pe ku er es te u ve iqs ifsilon (igrek) ­ zeta (zet)

1. xmovnebi _ a, e, i, o, u, y; 2. difTongebi _ au _ au, eu _ eu, ae _ e, oe _ inglisuri [G: ]. 3. asoTa Sexameba: ch – x ph – F rh – r th – t ti – xmovnis win gamoiTqmis rogorc –ci, magram sti, zti, tti – ti;

ngu – xmovnis win gamoiTqmis rogorc –ngv; c – 1. e, i, y, ae, oe –s win gam­ oiTqmis rogorc –c; 2. sxva SemTxvevebSi, e.i. a, o, u – s, yvela Tanxmovnis win da sityvis bolos –k; s – xmovnebs Soris –z, sxva yvela SemTxvevaSi –s; q – u ­sTan erTad xmovnis win –kv.

-9-

abo

¥ abelis, abels. aberAcia [laT. aberratio ga­ daxra] _ 1. (fiz.) gamosaxu­ a... [berZ. a…, an… ar, ara; lebis gabundovneba an da­ arc; nu; ver; u­o(d), u­ad; maxinjeba. ... gareSe] _ uaryofis ga­ 2. (astr.) varskvlavebis moC­ momxatveli sityvis Tav­ venebiTi gadaxra caze, rac sarTi, romelic axlavs gamowveulia dedamiwis mo­ umTavresad berZnuli war­ ZraobiT. moSobis sityvebs da xaris­ 3. (gadat. wign.) cdomileba, xis arsebobas an uaryofas WeSmaritebidan gadacdena. gamoxatavs. Abzac­i [germ. absatz] _ 1.  amorfuli, asimetria. teqstis pirobiTad gamo­ abAJur­i [fr. abatjour] _ sa­ yofili nawili, romlis farveli, romelic lampas pirveli striqoni cotaTi ukeTdeba mxedvelobis da­ Seweulia. sacavad, Suqis erTi adgi­  pirveli a. lisaken misamarTavad, Suq­ 2. TviT Seweuli striqoni fari ...  weris dawyeba a.-iT. Abat­i [laT. abbus (naT. abbatis)] ¥ uary. uabzaco. _ 1. kaTolikuri mamaTa mo­  u. teqsti. nastris winamZRvari. 2. saf­ abiturQent­i [laT. abiturangeTSi: kaTolike mRvde­ riens (naT. abiturientis) vinc li. unda wavides] _ 1. moswav­ saabato _ kaTolikuri mo­ le, romelic zogadsagan­ nasteri da misi adgil­ma­ manaTleblo skolas amTav­ muli. rebs. abAtisa [laT. abatissa] _ ka­ 2. piri, romelic umaRles Tolikuri dedaTa monast­ saswavlebelSi Casaricxad ris winamZRvari. emzadeba. Abel­i [Zv. ebr. Hével] _ 1. ¥ abiturientis. adamisa da evas vaJiSvili,  abiTurienti, abiturenti, abiTurenti Scd. romelic Zmam _ kaenma mok­ la, abolQcia [laT. abolitio gauq­ 2. udanaSaulo msxverpli. meba, mospoba] _ (samarT.)

a

abo

-10sabamidan, Tavidan] _ ad­ gilobrivi mkvidri mo­ saxleoba, Tavdapirveli, ZvelisZveli binadari rome­ lime qveynisa an adgilisa. (Cveulebriv iseTi teri­ toriisa, romlebic aRmoa­ Cines evropelebma).  avstralieli a.-ebi. abrakAdabra [fr. abraca-dabra] _ 1. uazro sityva, romelsac aweren amuletze: Zveli eb­ raelebisa da berZnebis rwmeniT magiuri Zala hqon­ da. 2. uazro sityvebis nakrebi, abdaubda. Abort­i [laT. abortus] _ or­ sulobis naadrevi Sewyveta; muclis moSla, muclis mo­ wyveta. abreviAtura [it. abreviatura laT. brevis mokle: abrevie vamokleb] _ 1. sityva­kom­ poziti, romelic Sedgeba ori an meti sityvis Semok­ lebisgan. mag: gaero (ga­ erTianebuli erebis orga­ nizacia). 2. sityvaTa pirobiTi Semok­ leba werisas mag: e. i (­ese igi). 3. (mus.) sanoto weraSi miRe­ buli Semokleba. AbsenT­i [fr. absinjhe] – abzin­

1. kanonis gadawyvetilebis gauqmeba. 2. Tanamdebobis gauqmeba; Ta­ namdebobidan gadadgoma an gadayeneba. 3. sisxlis sa­ marTlis saqmis Sewyveta iseT stadiaSi, rodesac braldeba jer iuridiulad dadgenili ar aris. aboliciOnizm­i [laT. abolitio gauqmeba, mospoba] _ sa­ zogadoebrivi moZraoba aSS­Si me­18 s. bolos da me­19 s. pirvel naxevarSi miznad isaxavda zangebis monobis guqmebas. abonEment­i [fr. abonement] _ sabuTi, romelic raimeTi sargeblobis, raimeze das­ wrebis uflebs iZleva.  Teatris a; mkiTxvelis a. ¥ saabonemento;  s. ganyofileba (biblioTekebi);  abonimenti, saabonimento Scd. abOnent­i [germ. abonnent.fr.] _ 1. abonementis mqone piri an dawesebuleba. 2. piri an dawesebuleba, ro­ melsac telefoni aqvs.  abonireba. ¥ abonentis, saabonento aborigEnebi [mx. aborigeni, laT. aborigenes ab origine da­

-11dis (abzinda _ mcenarea) arayi. absEntizm­i [laT. absens (absenjis) vinc ar eswreba] _ 1. masobrivi Tavis acile­ ba arCevnebSi monawileobi­ sagan. 2. kolegialuri organoebis wevrTa sistematuri dausw­ rebloba sxdomaze. absolAcia [laT. absolatio ganTavisufleba] _ 1. (samar.) sasamarTlos dadgenileba, romliTac braldebuls aTa­ visufleben sasjelisgan. 2. kaTolikur eklesiaSi: codvaTa miteveba. absOlut­i [laT. absolutus TavisTavadi, uTuo] _ idea­ listur filosofiaSi: sam­ yaros usasrulo pirveli mizezi, sawyisi (absolutu­ ri suli, absoluturi idea): RvTaebis sinonimia. absolUtizm­i [fr. absolutisme < laT. absolutus TavisTavadi; uTuo] _ mmarTvelobis forma, romlis drosac umaRlesi xelisufleba mTlianad da ganuyofelad ekuTvnis erT pirs, monarqs; mefis SeuzRudavi monarqia, TviTmpyrobeloba. ¥ absolutisturi.  xelisuflebis a. forma.

abs

absolUtur­i [laT. absolutus
TavisTavadi; uTuo] _ 1. uTuo.  a. monarqia. 2. sruli, srulyofili, unak­ lo, srulqmnili.  a. siwynare. a. umravlesoba, a. smena. absolUturi nuli (noli) _ (fiz.) Teoriulad da­ saSvebi yvelaze dabali temperatura; _ 273°, 16° C. absOrbcia [laT. absorbtio STanTqma] da absorbireba _ (fiz. qim.). STanTqma, Se­ wova, Sesrutva.  sinaTlis a., bgeris a., airis a.  absorfcia Scd. abstinEncia [laT. abstilentia] _ 1. magari sasmelebis smisgan TavSekaveba. 2. sqe­ sobrivi TavSekaveba. abstrAqtuli _ abstraqciis gziT miRebuli; ganyenebuli, arakonkretuli (sapirisp. konkretuli).  a. cneba. abstrAqcia [laT. abstactio mocileba, moSoreba] da abstrahireba [germ. abstrahieren laT. abstratire] ganyeneba, ganzogadeba; sagnis ama Tu im mxaris, Tviseba an kav­ Sirebis azriT ganyeneba.

abs

-12yofoba] _ (medic.). nebisyofis paTologiuri sisuste. Agava [berZ. agauos saocari, didebuli] _ mcenare, ro­ melsac aqvs grZeli xor­ covani foTlebi da mra­ valyvaviliani mtevani, yvavis mxolod erTxel (6­15 wlis) da nayofis mom­ wifebis Semdeg kvdeba. misi samSobloa meqsika; CvenSi aSeneben Savi zRvis sa­ napiroze. agAmia [berZ. agamia SeuuR­ lebloba]. 1. dauqorwineba. 2. (biol.) sqesis uqonloba. Agent­i [laT. agens (agentis) moqmedi] _ 1. visime, risame warmomadgeneli, rwmunebu­ li.  dazRvevis a. 2. ama Tu im saxelmwifos dazvervis organoebis sai­ dumlo TanamSromeli; ja­ SuSi, romelic awyobs daz­ vervas, diversiebsa da sxv. ¥ saagento _ zogi cent­ raluri dawesebulebis ganyofilebis an damouki­ debeli dawesebulebis sa­ xelwodeba.  aeroflotis s., depeSaTa s. agEntura [berZ. agentur] _ agen­ tTa erToblioba; agentebi

mag: mecnieruli abstraqcia _ Semecnebis procesSi gan­ xiluli mxaris ganyeneba, mis mniSvnelovnad damaxasi­ aTebeli Tvisebebis wamo­ Cenis mizniT.  abstragireba Scd. abstraqciOnizm­i [fr. abstractionnisme laT. abstractus ganyenebuli, arakonkre­ tuli] _ formalisturi mi­ marTuleba me­20 s.­is. saxviT xelovnebaSi (mxatvroba, qandakeba), romlisTvisac damaxasiaTebelia realuri sagnebis da movlenebis ga­ mosaxvis uaryofa.  abstraqcionisti, abstraqtuli Absurd­i [laT. absurdus uazro, uTavbolo] _ Seusabamoba, uazroba, absurduli.  a. msjeloba. Absces­i [laT. abscissus] _ (me­ dic). Cirqis dagroveba ra­ me organoSi an qsovilSi (Cirqgrova). Abscisa [laT. absissus mok­ veTili] _ (maTem.) hori­ zontaluri koordinati koordinatTa sworkuTxa brtyel sistemaSi. ¥ abscisisa.  abscisasi Scd. abUlia [berZ. abulia unebar­

romelic miz­ nad isaxavs raimeSi dar­ wmunebas.) weris unaris da­ kargva sruliad an nawi­ lobriv (Tavis tvinis da­ avadebis gamo). moqmedeba. . a. samiwaTmoq­ medo. furceli.. agnostQcizm­i [berZ. agitatio aRZvra.-13(ix. romlis drosac adamiani ver axerxebs sxvis daux­ mareblad gadaiaros moe­ dani. amoZraveba] _ 1.  winasaarCevno a.  a.) dazRveva. agrArul­i [laT. nawilakis da gnosis Semec­ neba. (s. romlis mixedviTac SeuZ­ lebelia obieqturi gare­ samyaros Secnoba.) nivTierebis erT­ erTi fizikuri mdgomare­ oba (myari. a (uary. agOnia [berZ. aggregatus Se­ erTebuli] _ rTuli man­ qana. Agni [sanskr. agni cecxli] _ indur miTologiaSi: RvTa­ eba. mniSv. romlis mizania zegavlena moaxdinos far­ To masebis Segnebasa da gan­ wyobilebaze. ¥ agenturuli. gnostos Seumecnebeli] _ idealisturi moZRvreba. agrEgat­i [laT. didi darbazi da sxv. agr agonofObia [berZ. agitatori.  mosavlis asaRebi a. agőnia brZola] _ sikvdilis wina mdgomareoba organizmisa. agrAfia [berZ. reforma. 2. a. miwaTmflobelebTan dakavSirebuli. agitireba. politikuri moRvaweoba. mindvrisa] _ miwaTmoqmede­ basTan. ¥ agitaciuri. sakiTxi.  a. 2). a (uary.  a. agrarius miwisa. saagitacio. Txevadi da ga­ ziseburi). agitAcia [laT.) avadmyofuri mdgo­ mareoba _ sivrcis SiSi. (s.) cnobebi. romelic Sedgeba er­ TmaneTTan SeerTebuli sxvadasxva ti pis manqanis­ gan. agregAtul­i: nivTierebis agregatuli mdgomareoba _ (fiz. (s. na­ wilaki da grapho vwer] _ (medic. s. agenti. saagenturo. agona moedani da phobos SiSi] _ (medic. agenturisa.) muSaoba.  agenturasi Scd.darazmos isini garkveuli sazogadoebriv­ politikuri amocanebis Se­ sasruleblad.

a. dasxma] _ erTi an ramdenime saxelmwifos SeiaraRebuli Agut­i _ kuziani kurdReli. a. cnebebi. saagrono beThovenis `mTvaris somio. [berZ. (s) ganaTleba. agrokomp(mxedvelobis) adaptacia. organizmis an Tavdamsxmeli. adequatus] agrotEqnika _ agronomiuli _ (wign.agr -14- agrEsia [laT. binadrobs samxreT da Tavdasxma sxva qveyanaze CrdiloeT amerikis tropi­ (qveynebze). a daJio Scd. teqsti. (s) fa a dajio. adaptAcia [laT. Teba. rTuli sityvebis pirveli 2. agrEsor­i _ agresiis momxdeni. pirobebTan arsebobis Se­ Agro. rac savsebiT See­ teqnika. soflo­sameurneo warmo­ 2. gamartiveba ucxo enis agronOmia [berZ.. isaxavs saukeTeso mosav­ Adept­i [laT. garemosTan mag: Tvalis  agroteqnika. kul tyeebSi. adeptus miRweuli] lis miRebas Sromisa da . adaptieren] _ 1. misi nawili. adekvAturi [laT.  a. (s) dargi. dapyrobiTi fsiqikis Segueba garemo omis gamCaRebeli. xerxebis sistema. aggressia Tav­ warmoebis saSualebaTa mi­ nimumis daxarjviT. leqsi.. kulteti. politika.). grZnobis organis SeCveva nawili. kulturaTa damuSavebis  a. miznad  adeqvaturi Scd. adaptatio Se­ gueba] da adaptireba [germ. sgronomia. agros mindori] _ sanarCuneblad. ¥ agronomiuli.) 1. natis~ a. teqstis adaptacia _ raime agrOnom­i _ agronomiis spe­ teqstis Semokleba­gadake­ cialisti. ¥ agresiuli.  a. aseTi tempiT Sesrulebuli ebis mecnieruli safuZ­ musikaluri nawarmoebi an vlebi. SemswavlelTaTvis. a. agros mindori da nomos ka­ Adajo [at. adagio] _ (mus. sasoflo­sameurneo sabameba rasme. noni] _ mecniereba miwaT­ musikaluri nawarmoebis moqmedebis da kulturuli Sesrulebis neli gabmuli memcenareobis Sesaxeb: sa­ tempi.

adulterare pativis axda] _ me­ arab. 2. tes meored mosvla axlo  prezidentis a. administrAtor­i [laT. sxvadasxva samsaxureobriv ¥ saadmiralo _ (ist. administra¥ advokaturi da saadvokaciis.  a. mbrZanebeli] _ meTaurTa adiUtant­i [germ. administrireba.. ¥ administraciuli. raime moZRvrebis  Teatris a.). a. romelic asrulebs vefxistyaosanSi~)]. praqtika. xel­ advocatus advocane daxmarebis mZRvaneloba. admiral.  administratiuli Scd. Semadgenlobis umaRlesi adjutans (adjutantis) damxmare] _ samxedro wodeba samxedro (samx) meTaurTan. to. adresse] _ 1.-15- adr _ (wign. administratio marTva­gamgeoba] _ tianuli seqtis wevrebi. 1. (s. momavalSi. ¥ administratoruli. aRmsrulebeli xelisuf­ romelTac swamT ieso qris­ lebis organoebi. momxre. romelic calkeuli nawilebis mmar­ gamodis braldebulis dam­ Tveloba. amir al-bahr zRvaze uRlis motyueba.) jeli. ministracio. damcveli. qalaqis a. (s. qveynis Zaxili] _ iuristi. Adres­i [fr. saadda saub. amirbari (mag. cvelad an awarmoebs visime  qarxnis a. laT warmos mmarTveloba. . adventus mosvla] _ erT_erTi qris­ administrAcia [laT. a. saqmes sasamarTloSi (moZv. sas a.) saqmianoba. Rvao uwyeba. aSS-is a. raime dawesebulebis. niWi. sa­ advOkat­i [germ.  a. an StabSi daniSnuli ofi­ sinon. veqili). advokat. adultére laT admQral­i [holand.) Tanamdeboba. we­ administrator mmarTveli] _ rilebiTi misalmeba cno­ zog dawesebulebaSi: pasu­ bili moRvawis an raime xismgebeli ganmkargule­ organizaciisadmi mis iubi­ beli. Ralati. (s. adventQsteb­i [laT. risme momwyobi. adiutant laT.sardalTan _ sazRvao flotSi [Zv.` ceri. adiUlter­i [fr.) in­ davalebas an saStabo sa­ glissa da ruseTSi: saz­ muSaos.

romelsac werili.  haeroporti Scd. aerOport­i ix. aeroporti. mowinave lesTan (an sxv.rbena] _ TviTmfrinavebis sadgomad da asafren­dasafrenad mo­ wyobili moedani.  aerobikasi Scd. aerodinamika. dromos sirbili. aerobics berZ. (moZv. garde dac­ va] _ 1. soxumis a. aerObika [ingl. ram movle­ nasTan) dakavSirebiT. . aerOstat­i [berZ. (sapiris. 2. romelic gzavnis werils. romelic mowyobilia aucilebeli saSualebebiT mgzavrTa. adrEsat­i [germ. 2.. piri.) misamarTi. aseve na­ gebobebis erToblioba.] _ piri. adressat fr. sinon. [berZ.  haerodromi Scd.. aerOdrom­i [fr. winaSe.] _ didi aerodromi.win.. adrEsant­i [germ. avAngard­i [fr.) raime sazogadoebis. (gadat.] _ 1.  Tbilisis a. aër haeri] _ rTuli sityvebis pirveli nawili mniSvnelobiT _ `sahaero~.  aerofloti. romelic midis mTavari Zalebis win salaSqro moZraobis an Tavdasxmis dros. vis saxelzec adre­ sia Sedgenili. wyal­ badiT an heliumiT) gavse­ buli burTi (qarT.). tvirTis.adr -16 samxedro a. 80­ian wlebSi Seiqmna friad gavrcelebuli sis­ tema gamajansaRebeli var­ jiSebisa (riTmuli tanvar­ jiSi). depeSas. aero. 2. adressant fr. ¥ aerobikisa. (samx. ariergardi)..  haerostati Scd.. depeSa egzavneba.  haerovagzali Scd. aerovAgzal­i _ sahaero transportis mgzavrTa mom­ saxurebisaTvis gankuTvni­ li Senoba aeroportebSi.. jaris (an flotis) nawili. aérodrome berZ. jgufis klasis. aër haeri da statos mdgomare] _ haerze msubuqi safreni aparati _ airiT (Cveulebriv. piri. fostis misaRebad da gasagzavnad: sahaero porti. haerburTi). `saaviacio~. saerTaSoriso a. avant-garde arant. romlebic uzrunvelyofen TviTmfrinavebis safre­ nosno (frenis) samsaxurs. aër haeri da bios sicocxle] _ me­20 s. aero.

¥ avantiuristuli.-17nawili. sarwmuno.romlis orive mxares Cveulebriv xeebia darguli. mdgomareoba. brZolebi avangArdizm­i [fr. avance] _ misaRebi fuladi Tanxis nawili. winaSe da scéne scena] _ scenis Ria nawili. avanturistuli Scd. avanturistuli Scd. avTentQkuri da auTen­ tQkuri [berZ. authentilcos TviTmyofi] _ (wign. a. ro­ melsac winaswar uxdian vis­ me Sesasrulebel samuSaos angariSSi.  a. romlisTvisac da­ maxasiaTebelia realizmi­ sagan mowyveta. ¥ avantiuristuli. . samsaxuri. s. gamosaxavs Sinaarsisa da saSualebebis Zieba. did britaneTSi. auTenturi.  s.­is 20­ iani wlebis xelovnebaTa rigi mimdinareobis dasa­ xeleba. ¥ avangardisti. Avans­i [fr. manqanis. a. avAnscena [fr.  a. avEniu [fr. 2. namdvili.  TviTmfrinavis a. politika. gemis (xo­ maldis) mwyobridan (uca­ bedad) gamosvla. realuri Zalebisa da pirobebis ga­ uTvaliswineblad wamowye­ buli saqme. avanturuli Scd. . saavario.  avanturisti. angariSi. avtentikuri. rome­ lic fardis win aris ga­ moweuli. s. . avangarduli.) pirvel wyaroze damyarebuli ded­ nis Sesabamisi. avantgardisme] – me­20 s.  a. ubeduri SemTxveva. ¥ saavanso. aSS da zogi sxva qveynis qalaqebSi: farTo quCa _ prospeqti (gamziri). moqmedeba.  avantura.  avTenturi. avantiUrist­i _ avantiuris wamomwyebi an monawile. avant _ win. ¥ avantiuruli. avtomobili. wamowyeba. avantiUrizm­i _ avantiuri­ avT sadmi midrekileba. avAria [it. ¥ avangarduli. TviTmfrinavis. aventuren] _ uperspeqtivod. ¥ avariuli. avaria] _ 1. avantQura [fr.  avanturizmi. autentikuri Scd. avenue] _ saf­ rangeTSi.

) Avto [fr. a uar­ yofiTi nawili da laT. rac viT (adiT) yvelani!] _ 1. gamowveuli organizmSi vi­ 1). planerisa da misT. avtoport samoqalaqo a. mobilizacia saswavlo.). (gadat. avviso Setyobineba] _ (finans. autos TviTon] _ tika. avis frinveli] _ .  aviateqnika.) mTeli koleqtivis navis. over all! ze­ avialaQner­i _ igivea. samxedro a.. haerze di. reti. Avrora [laT. mZime safreni aparatebis (TviTmfrinavebisa da sxv.romliTac nawilia. aviokampania Scd. aviafosta. Tvis fulis. qud] _ avtomobilis Semoklebuli Cveulebrivi moZraoba (frena): aseTi saxelwodebaa. ara­ moqmedi modelebis aReba gegmuri davalebis Sesas­ da gaSveba. varulTa mier. kris. [berZ. lioba: sahaero floti. avitamQnoz­i [berZ. ro­  aviolaineri Scd.  avioreisi Scd. mniSv. kompania. taminebis naklebobiT.  aviomodelizmi Scd. Avral­i [ingl. poeziaSi: ciskari. aviabQleT­i _ TviTmfrinavis bileTi. safreni aparatebis erTob­ nawili. aviation < laT.. rTuli sityvebis pirveli 2. (zRv. melSic mTeli eki paJi mo­ nawileobs.  aviokompania. moZraobis Teoria da praq­ avto.avi -18-  s. atyobineben mimRebs mis­ aviaxazi. Ti. vita aviakompAnia _ saaviacio sicocxle] _ avadmyofoba. aurora] _ 1. 2. ganTia­ avis frinveli] _ 1. kompania (ix. 2). ganTiadis qalRmer­ saaviacio marSruti. 3. rTuli sityvebis pirveli Avizo [it. ZvelberZnulSi ­ eosi. mrewveloba. Cveulebriv moy­ ruleblad. s. [laT.) uwyeba. aviamodElizm­i _ TviTmfri­ 2. laineri (mniSv. aviAcia [fr. ¥ saaviacio Avia.. gemze muSaoba. Tamasuqis an saqonlis gagzavnas.  avtoinJineri. avtobaza. aviatranporti. benzini.. Zvel romaul miTologiaSi: cis­ aviarEis­i _ saaviacio reisi. aviakampania.

eklesia. wignze da sxv. ¥ avtokefaliuri. avtokrAtia [berZ. bios sicocxle. ¥ saavtobuso. ¥ avtovagzlis  avtovagzalisa. autobiographi _ 1. autos TviT da kratos xelisufleba] _ marTvis sistema. avtokefAlia [berZ. avtObus­i [germ. forma­ erTi piris (SeuzRudavi) ukontrolo srulxeli­ suflebianoba.is 1500 weli. grapho vwer. marSruti. 2. sakuTari xelmowera. autobus fr. automatos .  s. autos Tvi­ Ton. berZ. cxovreba da grapho vwer] _ sakuTari biografia.] _ 1. av­ tomobilebis Cqarosnuli moZraobisaTvis. car sazidavi. visime mier Tavisi cxovrebis aR­ wera.  saqarTvelos eklesiis a. romani. sakuTari xeliT gakeTebuli warwera suraTze. (omni) sul yvelasaTvis] _ mravaladgiliani samg­ zavro avtomobili.  a.  Tbilisis a. Scd. absolutizmi. s.  `daTa TuTaSxias~ a. dromos sarbeni adgili.  a. avtovAgzal­i _ saqalaqTa­ Soriso samgzavro­saavto­ buso transporti (mgzavrTa) momsaxurebisTvis gankuTv­ nili Senoba did qalaqebSi. rbena] _ specialuri moedani. autos TviT da phalë Tavi] _ TviT­ marTvadi marTlmadidebe­ li eklesia. sadac xdeba avtomobilebus gamocda an Sejibreba. avtOgraf­i [autographos TviT. saqalaqTaSoriso da sa­ erTaSoriso transportze gansazRvruli marSrutiT moZraobisTvis. eklesiis iuri­ diuli damoukidebloba. autos TviT da ingl. berZ. raime nawarmoebis xelmowera TviT avtoris xeliT Ses­ rulebuli. ¥ avtografiuli. berZ. rome­ lic gamoiyeneba saqalaqo. urika] _ TviTurika tvirTis mokle manZilze gadasatanad. automobile avtomobili da laT.  avtokefaluri Scd. mimosvla. berZ. avtOkar­i [berZ. avtobiogrAfia [fr. autodrome. [fr.-19- avt avtOban­i [germ. autobahn av­ avtOdrom­i tomobili da Bahn gza] _ farTo avtomagistrali. avtOmat­i [berZ. TviTmpyro­ beloba.

avtopQlot­i _ mowyobilo­ ba safreni aparatis (TviT­ mfrinavis) avtomaturi mar­ TvisaTvis. mrewveloba. aparati. romelic gamoimuSavebs warmoebis avtomatizaciis meTodebs. gzebi. sinon. romelic moZraobs urelso gzebze. ada­ mianis Caurevlad. saSinao sakiTxebs wyvets damoukideblad. manqana. avtOnim­i [berZ. 2. muxruWebi. automobilisme] _ saavtomobilo sporti. . iS­ viaTad orTqlis an eleq­ troZravis daxmarebiT. avtomatika. olqi. automobile. avtomatizirebuli. avtomatis.  s. Sida qarTlis a. respublika. xelsawyo. avtoplAstika _ (medic. autos TviT da laT. erovnul­teritoriuli a. satelefono sadguri  avtomatiuri Scd.avt -20¥ saavtomobilo. avtomAtika _ 1..  a. autos TviT da nomos kanoni] _ 1. s. berZ. avtomObil­i [fr. afxazeTis a. autonomia. avtomatizireba. qarxana. automobil. autos TviT da onome (an onyma) saxeli] _ namdvili saxeli avtorisa. respublika. avtomobQlist­i [fr. TavisiT moq­ medi] _ 1. ¥ avtomaturi. (saub. respublika. 2. avtomobQlizm­i [fr. germ. moqmedebaSi modis mis CarCoze dayenebuli Si­ gawvis Zravis meSveobiT. cecxlasroli avtomaturi iaraRi. mobolis moZravi] _ adamianTa gadasayvani an tvirTis gadasatani manqana. automobiliste] _ saavtomobilo sportis moyvaruli. avtonOmia [berZ. avtomaturad moqmedi me­ qanizmebis mowyobilobaTa erToblioba. a. 2. avtopOrtret­i _ mxatvris TviTmoqmedi. romelic fsevdonimiT wers. TviTmmarTveloba.  a. ¥ meavtomate. s. teqnikis dar­ gi. avtomanqana). aWaris a. manqana. avtomaturi. saxelmwifos Semadgeneli nawili. ¥ avtonomiuri. romelic amoqme­ debis Semdeg raime samuSa­ os asrulebs TavisiT.) qsovilebis gadanergva sxe­ ulis erTi nawilidan me­ oreze raime defeqtis ga­ mosasworeblad.

TamaSi. autoritare laT. reJimi. lazard SemTxveva. samecniero Sromis a. asbestos uZrobi] _ TeTri boWkovani minerali.  a.  didi a. avtoritArul­i [fr. wignis s. swrafi moZ­ raobisaTvis. mecnieri. Targmani. proeqti. Avtor­i [laT. avoir qoneba] _ (finans. ¥ saavtoro. a.  azartiuli Scd. mniS­ vneloba. wigni).  a.. cecx­ lgamZle masala. avtOfsia [berZ. 2. romelic ar atarebs siT­ bosa da eleqtrobas. romelic qmnis mxatvrul. daskvna. vinc cdilobs Tavisi Zalauflebis damtkicebas (damkvidrebas). avtorQzebul­i [fr. sayovelTaod aRiarebuli gavlena.] _ (medic. nebarTva nawarmoebis Tar­ gmnaze. ufleba.) calke pirovnebis an dawesebulebis anabari sazRvargareTis bankSi. damaxasiaTebeli Tviseba imisi. au (c) toritas mbrZaneblu­ ri] _ 1. Azbest­i [berZ.-iT nadiroba. piri. farTod . Semoqmedi] _ piri. teqnikur da a. avtOstrada [it. diqtatoruli. cali. aqvs mopovebuli. avtorQtet­i [germ. da­ fuZnebuli (damyarebuli) avtoritetisadmi. xelisuf­ lebisadmi usityvo morCi­ lebaze.S. avUar­i [fr. avtoritetuli. riski arab. autos TviT da opsis Sexedva.) gvamis gakveTa sikvdilis mizeze­ bis dasadgenad. au (c) toritas Rirseba.  xelmZRvanelobis a. ¥ azartuli.  a.  a . 2.  romanis a. au (c) tor Sem­ qmneli. autorizer nebis darTva] _ avtorisagan uflebamosilebis micema.  a. azb Zala] _ 1. autorität < laT. romelsac aseTi gavlena aqvs mo­ povebuli. proeqtis a. mecnierul (samecniero). Azart­i [fr. ¥ avtoritetiani. stili. autostrada quCa] _ sagangebod naSenebi gzatkecili avtomobilebis Seuferxebel. Tvalis mi pyroba.  s.-21mier daxatuli Tavisi por­ treti. nawarmoebs (gamogoneba. as-sar kamaTeli] _ Zlieri gataceba rameTi.

2. qanseli). sinon. propaganda.  a.  a. (samx. Ronieri kaci. athlesis Wi­ daoba] _ sxvadasxva fizi­ iyeneben teqnikaSi. 2.  atleti. ¥ aTeisturi. rogorc cecxlgamZle masalas. ATena [berZ. romelic daibada zevsis Tavidan. athéisme berZ. 3. athlētēs moWida­ ve] _ 1. magnituri a. piri. uferuli gazi. romelsac Rmer­ Ti ara swams. (qarT. Za­ losnobas) misdevs. aTEist­i _ aTeizmis mimde­ vari. attçna] _ berZnul miTologiaSi: sibrZnis. a uar­ yofiTi nawilaki da zōos cocxali] _ qimiuri ele­ menti. xe­ lovnebisa da omis qalR­ merTi.  a. _ kuTxe. 4.azi -22 a. aTEizm­i [fr. atletiuri Scd.) kuTxe romelsac qmnis dedamiwis romelime wertilis meridianis hori­ zontaluri da am wertilsa da cis mnaTobze gamavali vertikaluri sibrtye. (ast. a uaryofiTi nawilaki da atheos RmerTi] _ RvTis arsebobisa da yovelgvari religiis uaryofa. ro­ melsac ara aqvs suni da gemo da xels ar uwyobs wvas. romelic iqmneba nebismier mimarTulebasa da adgilis magnituri meridianis sib­ rtyeebs Soris. azQmut­i [fr.) dedamiwis zedapirze pirdapiri mimarTuleba. sa­ izolacio saSualebas da sxv. sasuqebi. as-sumūt. aTlEtika [berZ. ATlet­i [berZ. (samx. azote berZ. ¥ aTleturi.-iT svla _ mocemuli mimarTulebiT svla kompa­ siT da gamoTvlili kuTxiT (azimutiT). haeris ZiriTadi Se­ madgeneli nawili. romelic aTletikas (Cveulebriv. samt gza] _ 1. Azot­i [fr. yvelaze gavrcelebuli forma ar­ teriosklerozisa. romelic iqmneba mocemul mimarTulebasa da CrdiloeTis mimarTulebas Soris.) gu­ lisa da sisxlZarRvebis sistemis daavadeba. aTletiuri. . azimut arab. agebulebis axalgazrda.) kuTxe. sportsmeni. mr. myari afhērē Txeli da fafa (medic. sklēros mSrali. aTerosklEroz­i [berZ.

akvArium­i [laT. aQsgerg­i [ingl. laT. saukeTeso. sruli.  `vefxistyaosanis~ a. si­ non. umaRlesi samecniero sa­ xelmwifo dawesebuleba.. aqua wyali da ingl.) nakurTxi wyali. akvAlang­i [ingl. ansambli. 2. 2. iseberg] _ zRvaSi mcuravi yinulis mTa. aqualung laT. ansambli).-23kuri varjiSi. a. gamocema. agiassmos kurTxeva] _ (ekl. ZiriTadad wyaroebTan Se­ jerebuli. 3. lung filtvi] _ aparati (SekumSuli haeriT gavse­ buli erTi an ramdenime baloni). aqua wyali] _ 1. aquarelie.  Tbilisis rusTavelis saxelobis a.). wyalsaRebavi)  a.  a.  aqvalangisti Scd. academia sak.  saqarTvelos mecnierebaTa erovnuli a. berZ. sanimuSo (Te­ akv atri. wyalSi gaxsnili saRebavi: Cveulebriv Sereuli aqvs mcenareuli webo (qarT. aQazma [berZ. saswavlo. akvArel­i [fr. akvalAngist­i _ piri. 3. 2. aseTi saRebaviT Sesrule­ buli naxati. it. aquariu wyal­ sacavi] _ wyliT savse miwis . Teatri.  a. warmateba. varjiSebi.  aqvalangi Scd. ro­ melic akvalangiT aRWur­ vili dacuravs wyalqveS.aseTi saRebaviT xatva. a.-iT xatva. academia saxelwodeba aTenTan axlos mdebare baRisa. saaTi. ¥ akademiuri _ 1.  aqvareli Scd.  samxatvro a. acquarello. zogierTi umaRlesi speci­ aluri saswavlebeli. aiATola [spars. weli. ¥ aTletikuri.] _ iranSi: Siituri seqtis umaRlesi sasuliero piris tituli. romlebic aviTarebs Zalas. saqarTvelos xalxuri cekvis a. romelic saSu­ alebas aZlevs adamians isunTqos wyalqveS (gamo­ igona cnobilma frangma mecnierma da moRvawem Jak iv kustom 1943 w. iceberg Sved. polaruli myinvaris monatexi. saukeTe­ so (mecnieruli gamocema). akadEmia [laT. ferwera. amtanobas. sadac aswavlida filosofosi platoni] _ 1.

akomponimenti Scd. Akord­i [fr. mcenaris an cxovelis Segueba axali. (di pl. sarwyavi an hidroenergetikuli arxi xevze.  bolo a. akmç mwvervali] _ (medic). Akme [berZ. sinon. accreob vendobi] _ 1. akreditEbuli [laT.-iT.  aqvariumi Scd. uCveulo an axal klimatur pirobebTan adamianis or­ ganizmis aqtiuri Seguebis (adaftaciis) procesi. musi­ kaluri Tanxleba. accorol.) vinc daniSnulia warmomad­ genlad (elCad. xeobaze. uCveulo klimatis pirobebTan. compagnateur] – akompanementis Semsrulebeli (Cveulebriv pianisti).  aqveduki Scd. despanad) ucxo saxelmwifos mTavro­ yuTi an xelovnuri wyal­ sacavi.  aqvatoria Scd. wylis cxovelebsa da wyalmcenareebs. (qarT. akvatOria [laT.akv -24panemente] _ musika romelic Tan axlavs da harmoniulad avsebs solo partias.  Savi zRvis a. gzatkecilze da sxv. aquveductus wyalsadeni] _ xidi. agreTve ZiriTadi Temis musikaluri nawarmoebis melodiis Tanmxlebi musika. akordEon­i [fr. accordeon] _ garmonis ti pis sakra­ vi. rom­ liTac gadayvanilia wyal­ sadeni mili. akvEduk­i [laT.  akomponireba Scd. akompaniAtor­i [fr. aklimatizAcia [germ. aquatorium] _ (zRv) navsadguris (portis) sazRvrebSi moqceuli wylis sivrce. sadac aSeneben Tev­ zebs. akompanQreba _ akompanemen­ tis Sesruleba.  simRera roialis a. avadmyofis gan­ viTarebis umaRlesi wer­ tili.  akompanimenti. accordo] _ (mus.) terciebze gan­ lagebuli sami an meti musikaluri bgeris harmo­ niuli SeerTeba. akompanEment­i [fr. rkinigzaze. belRari). nebismieri wyalsacavis farTobi.  akomponiatoni Scd. it. ¥ akompanireba. akkom- . 2. romelsac marjvena xelisTvis aqvs forte­ pianoseburi klaviatura. akklimatisation] _ da aklimatizeba _ 1.

accreditif vendobi] _ 1. teq. romelic moicavs xtomebs. a. sakredito dawesebulebis (bankis. Sem­ naxveli salaros) mier gacemuli dokumenti. romelic adas­ turebs di plomatiur war­ momadgenlis rwmunebebs.  a. accumulator Semkrebi] _ mowyo­ biloba.  akrobatiuli Scd. wyvilebi. festivalze da misT. akumulAcia [laT.  avtomobilis a. naxtomi. wylis fskerze _qa­ ris. akrobAtika [< berZ. acckobate < berZ. accredo.  akrostixi Scd.) risame (mag. bruns da misT.  akreditirebuli Scd. Jurnalisti. asruleben erTeulebi. wylis. romelic akroba­ tikas misdevs. an fra­ za. dokumenti. akrobatēo fexis wverebze davdivar] _ sacirko xalovnebisa da tanvarjiSis erT­erTi sa­ xeoba. akropolis] _ Zveli sa­ berZneTis qalaqebis cen­ traluri gamagrebuli na­ wili. akrObat­i [fr. akreditacia. akumulAtor­i [laT. maRlobze. nomrebi. oTxe­ aku ulebi. akrostichis] _ legasi. yiras. laT. accumulatio] da akumulQreba _ 1. akrOstiq­i [berZ.).  aTenis a. . akropOlis­i da akropol­i [berZ. 2. vulkanis da sxv. (geol. 2. fr.  akrediteba.) rwmunebis sigeli. ¥ akrobtikuli da (dasaS­ vebia) akrobatuli. romelic da­ Svebulia raime (saerTa­ Soriso) konferenciaze.  akumuliatori Scd. 2. organuli da mi­ neralur nivTierebaTa dagroveba dedamiwis zeda­ pirze. akrobatēs zeviT amsvleli] _ cirkis tanmovarjiSe an msaxiobi. akredQtiv­i [germ. sameulebi. akkreditiv. sportuli Sejibrebebze. (fiz. rom­ liTac brZanebiT avalebs sxva aseTive dawesebule­ bebs misces warmomadgenls garkveuli Tanxa. gorakze gaSenebuli.-25basTan. (di pl.. romelSic xdeba eleqtrobis dagroveba Sem­ dgomSi mis TandaTanobiT dasaxarjavad. romlis striqonTa Tavkiduri asoebidan gamo­ dis saxeli sityva. energiis) dagroveba.

alláh] – mahmadi­ anTa (musulmanTa) da ara­ bulenovani qristianebis RmerTi. 2. albAtros­i [fr. krebuli. cxovrobs umTavresad de­ damiwis samxreT naxevar­ sferoSi. akupUnqtura [laT. hallegarde] _ Zveleburi civi iaraRi _ Subi.romelic swavlobs sidideebze moq­ medebaTa zogad kanonebs am sidideebis ricxobrivi mniSvnelobisgan damouki­ deblad. a.) raime amocanis amo­ saxsnelad saWiro moqme­ debaTa mimdevroba. gamosaxuleba. algOriTm­i [fr. brZolaSi iye­ nebdnen Sveicarielebi da germanelebi (qarT. a. algebra arab.  algebrauli Scd. ro­ melic bgeriT rxevas swav­ lobs. aparatura. STabeWdileba. alEbarda [fr. Albom­i [fr. magari ydis mqone rveuli leqsebis Casawerad. fotosuraTebis. ¥ akumulaciuri. ¥ algebruli.  a. Algebra [laT. ing­ lisis uZvelesi saxelwo­ deba. fizikis dargi. erTad akinZuli suraTebis.  alaxi Scd. moqmedebis Sedegad. ricxvebi. . acus nemsi da punqtio Cxvleta] _ Cinuri xalxuri klasikuri medicinis meTodi _ nemsis CxvletiT mkurnaloba. aqvs wagrZelebuli niskarti da grZeli da wvrili frTebi.aku -26 Rrubliani a.  sakoncerto darbazis a. 2. funqcia.  enis a. album] – 1. smenadobis pirobebi raime SenobaSi. akUstika [berZ. algorithmic language] _ programirebis erT­ erTi samuSao ena. sadgomSi. naxazebis da sxv.  Tbilisis xedebis a. albatros] _ zRvis didi frinveli. albQon­i [kelt. sinon. markebis Casakravad. Algol­i [ingl. Alah­i [arab.  algoritmi Scd. a. acusticos sme­ nis] _ 1. aldљabr wiladis Sekveca] _ maTematikis nawili. albion] _ bri­ taneTis kunZulebis. ¥ akustikuri.  a. gantoleba. romelsac boloze wamocmuli hqonda najaxis magvari piri. algorithme] _ (maTem..

allēgoria] _ arapirdapiri xerxiT.  Cinuri a. sxvagan] _ (samarT. allos sxva da engon moqmedeba] _ (medic. alEia [fr.. alQans­i [fr.  banketi _ furSeti. alibi sxva ad­ gilas. alQment­i [laT. fexze mdgomare sauzme. a.  a. mSoblebs. emig­ raciis procesi.  a. ojaxs moSorebuli piri kanonis ZaliT uxdis Sro­ misunarmoklebul ojaxis wevrebs (Svilebs.  alebardasi Scd. (gadat. ¥ alebardisa. Janri. Alibi [laT.-27afTi). alafourchette Cangali] _ vaxSami. alligator ec el lagarto xvliki] _ niangis saxeoba. halleluja. ¥ alergiuli. Alia [ebr.) braldebulis udanaSau­ lobis dasabuTeba. alegoriisa. dana­ Saulis Cadenis momentSi braldebulis sxvagan yof­ na. mxatvruli . alia] _ israelSi sxvadasxva qveynidan ebra­ elTa gadmosaxlebis.-is damtkiceba. ¥ alegoriuli. aliterAcia [alliteratio. sakvebi romelsac. xeivani orive mxriT xeebiT dar­ guli: sacalfexo biliki parkSi an baRSi. alilUia Zv. komplimentebiT. ebr. alliance] _ saer­ TaSoriso kavSiri.) raimes zizRi. alErgia [berZ. marwyvze. alimentum sazrdo] _ fuladi sax­ srebi. misisi pis a.  a. qaragmulad ga­ moxatva azrisa mxatvrul literaturasa da saxviT xelovnebaSi.  alibma Scd. aligAtor­i [ingl. hallelüjäh adideT RmerTi] _ RmerTis mimarT saxotbo mimarTva qristianul da iudeur RvTismetyvelebaSi. ¥ alibim. ¥ aliisa.  alegorasi Scd. 2. rogorc mtkiceba misi udanaSaulobisa. aliafUrSet­i [fr. allée] _ gza.  aliasi Scd. organizmis mgrZnobiarobis Secvla mikrobebis an ucxo cilebis ganmeorebiTi ze­ moqmedebis mimarT.  a.) 1. ali  koperatiuli a. iga­ vurad. alegOria [berZ. suraTi. gaerTi­ aneba. meuRles). al ad da litera] _ poeturi.

romelSic moTavsebulia Tanamedrove avtorTa li­ teraturuli nawarmoebebi. sezoni. alcazar arab. me­ ore da onoma saxeli] – vi­ sime namdvili saxeli. alcalde arab. Alo! [ingl. ¥ aloesi. alquadi yadi. lo­ gikis. banaki. almAnax­i [germ.] _ espaneTSi: cixe­simagre an mefis sasaxle. almanachs arab.  axalgazrduli a. klasikuri nimuSia: karvis kalTa CaxlarTuli CavWer Cavakarabake (rusTaveli). alpQnist­i – alpinizmis xerxi _ leqsis taepSi er­ Ti da imave Tanxmovnis ramdenjerme bgeriTi game­ oreba ganwyobilebis Se­ saqmnelad. romelic su­ lier sazrdos aZlevs ada­ mians. Almanach laT.). allos sxva.  axalgazrda mweralTa a.  aloisaA Scd. logikuri gansjis. mosamarTle] _ espaneTsa da laTinuri ame­ rikis zog qveyanaSi: Temis meTauri da mosamarTle. Se­ usabamoba. logikis ka­ nonebis Seusabamo ram.  a. a uaryofiTi nawilaki da logisms gansja.  mTasvleloba Scd. ¥ alpinisturi. aloe] _ (botan. msjeloba] – logikis sa­ winaaRmdego. msvlelobis darRveva. alkAzar­i [ec. kalendari] _ araperioduli krebuli. alpinQada _ alpinistebis masobrivi asvla maRal mTebze. alOgizm­i [berZ. mTamsvleloba). alOnim­i [berZ. Aloe [berZ. alma mater mwovari deda] _ ase uwodeben studentebi da kursdamTavrebulebi uni­ versitets. mravalwlovani tropikuli da subtropikuli mcenare: aqvs xorciani mogrZo kide ekliani foTlebi. alpQnizm­i [fr. allo! Scd.  a. hullo] _ sityva (Sorisdebuli). Alkald­i [esp. ¥ alogikuri. sinon. Alma­mAteri [laT. fsev­ donimad gamoyenebuli. alpinizme `al­ pebi~­dan] _ sportis saxeoba – asvla Znelmisadgom mTis mwvervalebze (qarT.alk -28 alio!. mis wvens iyeneben medicinaSi. romelsac iyeneben telefoniT lapa­ rakis dros: niSnavs: gis­ menT! gismenT! . a.

sa­ erTod. ¥ alternatiuli.  mTasvleli Scd. proeqti. maRal mTebTan da­ kavSirebuli (qarT. altaria – altus maRali] – 1. finjani. gadawyvetileba. mzadyofna Seswiros Tavisi piradi in­ teresebi. alternatife – laT. altituolo simaRle] _ adgilmdeba­ reobis ama Tu im wertilis simaRle zRvis donidan. ToxarikiT. qristianuli taZris aRmosavleTi na­ wili. mcenareuloba.  a. saZovrebi.  a. allussion gadak­ ruli sityva] _ (lit. at. 2.  alpiuri Scd. alf altQtuda [laT. movercxlisfero_ TeTri msubuqi Wedadi li­ Toni.  alternativuli. maRalmTiani). alUmin­i [laT. a. (gadat.). alUzia [fr. altruisme laT. a.  a. wona 26. ¥ altruistuli. alter – erT­erTi oridan. Alur­i [fr. allune] _ cxenis sxvadasxvagvari svla (na­ bijiT. arCevnebi.  a. alternAtiva [fr. alumen (aluminus) Sabi] _ qimiuri elementi Al. Alpuri _ alpebTan da. alfAbet­i [berZ.] _ uan­ garo zrunva sxvisi keTil­ dReobisaTvis. a. a. saqcieli. mTamsvleli). oTxiT da sxva). rigiTi nomeri _ 13.  aliumini Scd. alternetuli Scd.97. alphabētos berZnuli pirveli ori asos _ α­s (alfa) da β-s . qmedeba. Sdr.) ri­ torikuli xerxi _ ga­ dakvriT xseneba raime cnobili istoriuli ambis an literaturuli nawar­ moebis. tertus gáudens mesame moxarulia] – ori an ramdenime erT­ maneTis sapirispiro Se­ saZleblobidan erT­erTis arCevis aucilebloba: me­ same SesaZleblobis arar­ seboba. sinon. sinon.-29mimdevari – mTis turisti (qarT. Altar­i [laT. alter da sxv. mecnierebis al­ tarze raimes mitana – ra­ imes msxverplad Sewirva: miyvana (misvla) altasTan – saeklesio qorwinebaze. romelic eklesiis danarCeni nawilisgan da­ Sorebulia kankeliT. altrUizm­i [fr.

embrazure] – 1.alf -30Savi zRvis pirze cxov­ robdnen. 2.  gaumarTlebeli a.)  a. amAlgama [fr. katalogi. si­ non. romlis saSualebiTac ubralo li­ Tonebi unda gadaeqcia oq­ rod da vercxlad.ganekurna yvela avadmyofi da sxva. amazôn (amazone). ambrAzura [fr. ro­ melsac ukvdavebis. dvrili ZuZus Tavi. ¥ alfabeturi. ambQcia [fr. 2. 2. ¥ amazonis. kerti] _ 1. alkimiya] _ Sua saukuneebis mistikuri moZRvreba (mi­ marTuleba): eZiebda bune­ baSi ararsebul e. cxenosani qali. Alfons­i _ kaci. ambitio] _ 1.w. sinon.] _ raime liTonis Senadnobi vercxlis wyalTan.-ebi. anbani. ambrosia] _ berZnul miTologiaSi: RmerTebis saWmeli. namsxvrevi raime Tav­ dacvis nagebobaSi qvemexis. (samx). amAzon­i [berz. a uaryofiTi mawilaki da mazos amorZali (meomari qali). ¥ ambiciuri. qalis grZeli sacxenosno kaba. a. gadaWarbebuli Tavmoyvareoba. saidanac locvebs warmoTqvamen. ambQon­i [< berZ. naRmsatyorcnis an tyviam­ frqvevi sasroli (qarT. maradi­ ul siaxalgazrdaves da (beta) saxelis mixedviT] _ anbani. pretenzia raimeze.  alximia Scd. saTofuri). romelic sayvarlis xarjze cxovrobs [aleqsandre diumas (Svili) erT­erTi piesis mTavari gmiris saxelis mixedviT].­ebi marjvena ZuZus ikveTd­ nen mSvildisridan moxer­ xebuli srolisaTvis. amalgame arab. saidanac Tavs esxmodnen mezobel qvey­ nebs). pativmoy­ vareoba. a. ambition laT. ambrOsia [berZ. `fi­ losofiur qvas~. alchymia arab.­ebi . anbanuri. kedelSi datovebuli Riobi fanjris an karisaTvis. (qarT.  ambrazurasi Scd. (Zveli berZ­ nuli TqmulebiT. alfavituri Scd. ambôn – amaRleba] – marTlmadi­ debul eklesiaSi: sakur­ Txevlis win amaRlebuli adgili.  alfaviti. ¥ ambrazurisa. alqQmia [laT.

amenOrea [berZ. α uaryofiTi na­ wilakia da mnesis gaxseneba] _ mexsierebis Sesusteba an sruli dakargva. ambulatorius mosiarule. men Tve da rbeô mivedinebi] _ menstruaciis arqona qalis sqesobrivi mwifobis asakSi. adamiani. (qarT. moZra­ vi] _ samkurnalo­profi­ laqtikuri dawesebuleba.-31silamazes aniWebs maT (ix. agreTve neqtari). saerTod patieba. amorAlizm­i _ moralis.  ambulatoruli Scd. amoralu­ roba. ¥ ambulatoriuli. ¥ amebisa. zneobrivi prin­ ci pebis uaryofa. cxovrobs wyalSi.  amebasi Scd. α uaryofiTi nawilaki. . romelsac iwvevs ameba.zneobrivi] _ (wign. romelsac ara aqvs mudmivi forma.) 1.  a. 2. sinon.). pati­ eba] _ 1. Amin [berZ. Ameba [berZ. moralis moraluri. α uar­ yofiTi nawilaki da laT. mkurnaloba. amQmia _ (medic. ambulatOria [laT.) daavadeba. moralis. ar­ sebobs saerTo da kerZo a. kvarcis na­ irsaxeoba. amETvisto [berZ. amen. amebQaz­i _ (medic. amnQstia [berZ. zneobrivi normebis ugule­ belyofa.  aministia Scd. iisferi.  a. WeSmaritad] _ am sityviT mTavrdeba qris­ tianuli locvebi. romelic samedicino dax­ marebas uwevs iq mimsvlel an saxlSi myof avadmyofs.) saxis mi­ mikis Sesusteba an sruli moSla nervuli sistemis amo daavadebis Sedegad. amorAluri [berZ. mikroskopuli erTujrediani cxoveli. sasamarTlos mier sasjelis sruli moxsna an Semsubuqeba umaRlesi xe­ lisuflebis dadgenile­ biT garkveuli kategoriis msjavrdadebulTaTvis. Sewya­ leba. amjhystos Trobis sawinaaRmdego] _ naxevrad Zvirfasi qva iis­ feri an lurji: gamWvir­ vale. amoibe cvlileba] _ umartivesi. zne­ obrivi normebis ugule­ belmyofeli. amnEzia [berZ. ¥ amneziis. amnēstia (da­ naSaulis) daviwyeba.  agneziasi Scd. uzneo.

mina. ¥ ampluisa.) rasac kristaluri agebuleba ara aqvs (mag. amOrful­i [berZ. romlebic Seefereba msa­ xiobis Taviseburebebs.-Sia. amUlet­i [laT. aseTi adamianis damaxasi­ aTebeli. gar­ kveuli xasiaTis rolebi.  filtvis a. sxvaoba barometris an Termometris or simaRles Soris. Amper­i _ eleqtrodenis Za­ lis sazomi erTeuli [fr. amplitudi Scd. (gadat. romelSic wamalia. 2. ampulla] _ her­ metulad daxuruli minis patara WurWeli.). manqana­mowyobilobaTa. amortizatio Sesusteba] da amor­ tQzeba [germ. qarva. Amplua [fr. qim.  ampluasi Scd. sxeuli.).  amorfiuli Scd.] _ raime patara nivTi. (fiz. ¥ amplitudisa. nagebobaTa Rirebulebis TandaTanobiTi Semcireba maTi gacveTis Semdeg.  amortizireba Scd. amortizAcia [laT. amputatio mokveTa] _ qirurgiuli operacia _ sxeulis daa­ vadebuli periferiuli na­ wilis (mag. fizikosis ampése­is (1775­ 1836) gvaris mixedviT]. mis sasceno monacemebs.. roli. kiduris) sruli an nawilobrivi mokveTa. amostisieren] _ 1. ¥ saamortizacio. biZgebis.  amplitudasi. mowyobiloba _ amorti­ zatori. ¥ amputireba. 2. 2.  komikosis a. emploi] _ 1. saqcieli. amputAcia [laT. dartymebis Seb­ rZoleba specialuri mo­ wyobilobis saSualebiT. fisi. 2) sa­ Wiro mowyobiloba.  avtomobilis a. amuletum arab. gaqanebis sidide. uformo. 2.  is Tavis a. amorphos] _ 1. kiduris a.  a. sifarTove] _ 1.amo -32gadaxra wonasworobis mdgomareobidan.  a.) sxeulis udidesi .  gaqanebis a. amortizAtor­i _ amorti­ zaciisaTvis (mniSv. Ampula [laT. amplituoto sidide. vinmes mdgomareoba.  s. (min. 2. amplQtuda [laT.

salamandra). sartyeli. muloba (garda iaraRisa 3. wyalxmeleTa lisma.-33- amf romelsac morwmuneebi Tan gvarad mcxovrebi] _ 1. sani ymawvilis (Wabukis) 2. sagnis damokidebulebas: Amfora [amphora – berZ. sinon. boda sxvadasxa sanaxaoba. (mag. saberZneTsa da romSi: Tixis  amfiTeatri. mcenare. bayayi. ormxrivs. amfo. 2. amphiteatron-amphi orive mxriv. cxenis aRkazmuloba (una­ curviT. Ti­ cxoveli.. amphitritç] _ TavsarTi. avgarozi. avtomobili. amnicya rogorc wyalSi. TandaTanobiT amaRlebuli amfi. amphibios or­ . giri. TviT­ da tansacmlisa): salaSqro mfrinavi da misT. berZnul miTo­ uli usaxuravo nageboba logiaSi: eroti. an ori donis coli. maTara. sa­ lebsac SeuZliaT wylis qamre. tanki. romelic aR­ _ berZnul miTologiaSi: niSnavs: garemocvas. posei­ Semortymas. mocvas. Tanamedrove Ti _ RmerTqal veneras vaJi. ise xme­ laT. viTomda avadm­ xerxemliani cxoveli.. amfibia. amor amfiTEatr­i [berZ. gar­ zRvis qalRmerTi. wyalxmeleTa (qarT. amphō orive] amfQtrite [berZ.. meore saxelwodeba Si: wriuli an naxevrad wri­ _ kupidoni. layuCebiT. ro­ yofobis `avi Tvalis~ an melic ganviTarebis pir­ raime ubedurebis Tavidan vel stadiaze sunTqavs asacileblad (asacdenad). romelic xarobs amunQcia [polon..] _ 1. Sana). sadac imarTe­ amphibios irgvliv. Amur­i [fr. [< berZ. mosarTavebi da sxva).. garSemo. TeatrSi: parteris ukan romelic warmodgenili TandaTanobiT amaRlebuli hyavT mSvildisriani frTo­ dasajdomi adgilebi. irgv­ siyvaruli] _ romaul miTo­ liv da theatron sanaxaobis logiaSi: siyvarulis Rmer­ adgili] _ 1. samxedro aRkaz­ leTze. viwroyeliani oryura didi amfQbia [berZ.] _ Zvel ormags. orive mxares. adgilebiT. atareben. rom­ CanTa. sazeTe da sxva. amour laT. Zvel saberZneTsa da rom­ saxiT. dabrkolebaTa gadalaxva 2.

3. anabolç aRmavloba] _ (biol. romelic umReroda mxiarul cxovrebas. anabOlizm­i [berZ. anathema dakisrebuli] _ (ekl. anabaptizô xelaxla vnaTlav] – re­ ligiur­seqtanturi mimdi­ nareoba. romelic uaryofs saeklesio ierarqias. gr. anAgrama [berZ.ana -34asoebis gadajgufeba. Se­ esatyviseba asimilacias. sinTezi. saqarTvelo­ Si arakreontul leqsebs werdnen aleqsandre WavWa­ vaZe. sapirisp.  a-ze gadacema. sisxlis a. 1). ga­ daadgileba. analysis daSla] _ 1. sawinaaRmdego da gramma aso] – sityvaSi .. ukan. Rvinos. anakreOntul­i poezia _ po­ ezia.. uwylooba) dakav­ SirebiT. anaconda] – yvelaze msxvili maxrCo­ bela gveli (6­dan 11 m­de sigrZis). temperaturis Zalian daweva. anabiôsis ga­ cocxleba. 2. mo­ iTxovs. zeTis da sxva siTxis Sesanaxad. anabAtizm­i [berZ. romelTa drosac ujredebisa da qsovilebis Semadgeneli nawilebi warmoiqmneba. axali sityvis warmoqmnis mizniT.. ana gada. risame yovelmxrivi gan­ WurWeli Rvinis. katabOlizmi.  norma _ romani. raime niv­ Tierebis Sedgenilobisa da Tvisebebis garkveva (sapir. xelsayreli pi­ robebis dadgomasTan er­ Tad aRdgeba organizmis cxovelmoqmedeba. anabQoz­i [berZ.) ek­ lesiidan gandevna. anAlgia da analgEzia [berZ. SeCveneba. pi­ ruku. aRorZineba] _ (biol.) or­ ganizmSi nivTierebaTa cvlis im qimiur procesTa erToblioba. siyva­ ruls.) zog organizmSi: sa­ sicocxlo procesis dro­ ebiTi Seneleba an Sewyveta gare pirobebis SecvlasTan (mag. mecnierebaSi kvlevis meTodi.. anAliz­i [berZ. anAkonda [esp. analgesia] _ (medic. anATema _ [berZ. risme Seswavla nawilebad daSlis gziT. dawyevla.) tkivilis SegrZnebis dakargva. rom adamiani mo­ inaTlos mowifulobis asakSi..  qimiuri a. mniS. orbeliani [Zveli berZeni poetis anakreontis saxelidan].

analogia Sesa­ tyvisoba] _ msgavseba sag­ nebsa. anamnesis mo­ goneba] – (medic. qaosi. areuloba. stiqiu­ roba. avadmyofis cxovrebis ana pirobaTa Sesaxeb daavade­ bamde da avadmyofobis gan­ viTarebis istoria. anarxistuli Scd. sufevs. anAlog­i [berZ. movlenebisa da cnebebisa. anus yiTa nawlavi] – (anat). anArqia [berZ.  moTxrobis a. anAloe [berZ. maTematikuri. anAnas­i [esp.-35xilva. s. marTva­gam­ geobis ararseboba.  a. ¥ anarqiuli.  a. qimia.  a. Ta­ nazomieri. ananas. garCeva. anAlur­i [fr.  s. Tanabari sagnebisa.  analitikuri. anArqizm­i – erT­erTi sa­ zo gadoebriv­po li ti ku ri mimdinareoba. maTematikuri analizi _ ix. mdgomareoba. 2. areuloba] – 1. analogeion wig­ nebis qvesadgami] – mar­ TlmadidebelTa eklesiaSi: magida. anarxiuli Scd. ¥ anarqistuli  a. xvreli.  a.  iq a. movlenebsa da cne­ bebs Soris.) sruli uwesrigoba.  anarxia. adgens eqimi avadmyofis an misi axloblebis CvenebaTa mi­ xedviT. is­ xavs surnelovan nayofs. (gadat. ¥ analogiuri. anArqist­i _ anarqizmis mim­ devari.) cnobe­ bi. am mcenaris nayofi. ekonomikaSi.  anarxizmi Scd.gu­ ranis (brazilia) enidan nana] – mravalwlovani bala­ xovani tropikuli mcenare bromeliebis ojaxidan. xe­ lisuflebis. . yiTa nawlavTan dakavSirebuli. analitiuri Scd.  anarxisti. analogos Se­ sabamisi. Sexedulebani. ¥ analizuri. Cai. masala.  analogiasi Scd. analogiisa. Sesatyvisi. anarchia umTav­ roboba. anana . SefardebiTi] _ raRac msgavsi. romelzedac saRm­ rTo wignebs deben locvis dros. anAmnez­i [berZ. anal – laT. analOgia [berZ. ¥ saanalizo.

anaqrOnizm­i < [fr.). ¥ anatomiuri. mecniereba. anatomi. sadgomad da mimdinare remontis Casa­ tareblad. poeturi da oratoruli xerxi – erTi da imave si­ tyvis (winadadebis. ana ukan da chronos dro] – 1. 2.ana -36tis. (gadat. gamoyofa] – 1. anatomireba. ama Tu im faq­ .  siyvarulis a. hangar] – speci­ aluri nageboba TviT­ mfrinavebis. romelic ar Seesabameba Tanamedrove cxovrebis pirobebs: moZvelebuli Sexeduleba an Cveuleba. anatomQuri TEatri – sa­ mecniero­saswavlo dawese­ bulebaSi sagangebod mo­ wyobili sadgomi..  anatomi. Sveulmfrene­ bisa da misT.).  a. (lit. romelic swavlobs sisxlZarRvebsa da limfur sistemebs. Sexeduleba.. anglikAnuri: anglikanuri eklesia _ inglisis sa­ xelmwifo eklesia: protes­ tantizmis nairsaxeoba. angeion sisxlZarRvi da logos moZ­ Rvreba] – anatomiis na­ wili. raime organizmis calkeuli an organos agebuleba. 2. raimes agebuleba. Angina [laT. anaphora zeviT aweva. anatomQreba – gvamis gakveTa gamokvlevis mizniT. a. anachronisme < berZ.  anaxronizmi. Tvalis a.  tvinis a. Angar­i [fr. mRvdlis zeda farTo da grZeli samosi. bgeris) gameoreba ramdenime taepis (frazis) dasawyisSi. anglosAqseb­i _ Zveli ger­ manuli tomebi (anglebi da anatOmia [berZ. sadac kveTen gvamebs.  a. nuSiseburi jirkvlebis mwvane anTeba. gamokvleva. ¥ anaqronistuli.  a. atlasi. angina] – sa­ xis lorwovani garsis. angiolOgia [berZ. epoqisaTvis. anaxronistuli Scd.  anatomuri Scd. anatomē gak­ veTa] – 1. 2. movlenis SecdomiT mi­ kuTvneba sxva droisTvis. 3. Zveli drois gadmonaSTi.-ebi istoriul romanSi. ro­ melic swavlobs cocxali organizmis agebulebas. anAfora [berZ. adamianis a. qronoligiuri Seusabamoba.

mdedrobiTi sqesis ar­ sebisaTvis mamrobiTi sqe­ sis niSnebis qona da pi­ riqiT. ançr (andros) mamakaci da phobos SiSi. sisxl­ nakleboba anesTEzia [berZ.). SemTxveva. Janri. AnTrak­i [berZ. upiratesad leqsebi. anthrax nax­ Siri] – saukeTeso xarisxis qvanaxSiri Savi ferisa. anEkdot­i _ [fr. anTolOgia [berZ.  anegdoti. anecdotos gamoqveynebuli] – gonebamaxviluri ambavi sa­ sacilo daboloebiT. anaisthçsia ugrZnobloba] – (medic.  qarTuli poeziis a. rCeuli mxatvruli Txzulebani. mgrZnobelobis dakargva an Sesusteba. anEmia [berZ. anthrax (anthrakos) naxSiri] – Zvirfasi Tvali.  anestezia Scd. androgQnia [berZ.). ¥ saanekdoto. anthologia. anTropOid­i [berZ.-37saqsebi). anEqsia [laT. sa- anT anegdoto Scd. anne x io Seer­ Teba] – erTi saxelmwifos mier sxva qveynis an mi­ si teritoriis Tavis te­ ritoriisgan ZaliT Se­ erTeba: dapyroba.).  antraciti Scd. anTrAcit­i [berZ. anegdoturi. anthos yvavili da legö vkreb – Zvel berZ. anthropoeidçs] – adamianis msgavsi . si­ Zulvili] – mamakacebis si­ Zulvili. androfObia [berZ. anthrôpos adamiani da genesis dabadeba. epig­ ramaTa krebulebis saxel­ wodeba] – romelSic mo­ Tavsebulia sxvadasxva avtoris krebuli.  s.. anTropogEnez­i [berZ. mkvrivia da liTonisebr priala. anecdote – berZ. gautkivareba operaciis gasakeTeblad. animia – an uar­ yofiTi nawilaki da haima sisxli] – (medic. warmoSoba] – an­ Tropoligiis erT­erTi ZiriTadi nawili _ moZRv­ reba adamianis warmoSobis Sesaxeb. romlebic me­5 s. adgilobrivi a. andtogynos orsqesovani aner (andros) ka­ ci da gynç qali] – (biol.  saerToa.­Si gadasaxldnen britaneTis kunZulebze da dai pyres inglisi. ¥ anekdoturi  a.

a. biologiur bune­ bas. antroposOfia [berZ.) muzeumi. aseTi furclebis sa­ SualebiT cnobebis Seg­ roveba. anthrôpos adamiani da laT.  a. anTropolOgia [berZ. Anketa [fr. enclave] – erTi saxelmwifos teritoria an teritoriis nawili. kanibalizmi. anQmizm­i _ [< laT. re­ ligiur­misTikuri moZ­ Rvreba. romlis mixed­ viTac adamiani aris umaR­ lesi arseba. (s. centrum centri] – religiuri Sexeduleba. Janri. animal cxoveli] – mxatvari an moqandake. romelzedac Ca­ mowerilia sxvadasxva ki­ Txva garkveuli cnobebis Sesagroveblad. anthrôpōs adamiani da sophia sibrZne] – Teosofiis saxeoba.  a. evo­ lucias.  antropologia. a. antropofAgia [berZ. Anklav­i [fr.-is Sevseba. cvlilebebs mis age­ bulebaSi. anquêtteê] – 1. furclebi.) monacemebi. romelic RvTis adgilas gaRmerTebul ada­ mians ayenebs.  a. furceli. RvTis mier . rasebs. anthrôphagia < anthrôpōs adamiani da phagomai vWam] – kaciWamioba.anT -38Seqmnili: igi warmoadgens samyaros centrsa da sa­ boloo mizans.) kvleva-Zieba. ¥ anTropologiuri da saanTropologio. ro­ melic Seiswavlis adamianis warmoSobas. (s. rom yvela sagans aqvs suli. s. ro­ melic yoveli mxridan garSemortymulia sxva sa­ maimuni (gorila.). antrôpos adamiani da logos moZ­ Rvreba] – mecniereba. animAlist­i [laT. anima su­ li] – pirvelyofil xalxTa rwmena. Simpanze. saantropologio Scd. orangutani.  a. animal cxo­ veli] – cxoveluri: cxo­ velTan dakavSirebuli. (s. a. ¥ animalisturi. romelic Tavis namuSevrebSi umTavresad cxovelebs asaxavs. 2. anTropocEntrizmi [berZ. animAlur­i [laT.-is mowyoba (Catareba). ¥ anketuri da saanketo. antropologiuri. giboni da sxv. ferwera.) gamokiTxva. (s.  a.

ynosvis uqonloba. ritoriebs (ubnebs). (mag.). veva. svla] – dadebiTad damux­ mTlianoba] – 1. gastrolebis da misT. niSvna] – wignisa. anotAcia [laT. ant (i) wi­ naaRmdeg da arktikos Crdi­ tis.  anonimiuri Scd. ¥ antarqtikuli. loeTisa] – dedamiwis Sesaxeb.  quCebis a. ¥ antagonisturi. samxreTpolaruli mxare: ¥ anonsireba. mierebis darRveva. at­ anOsmia [berZ. anOnim­i [berZ. erTianoba. momReralTa. normisgan gadax­ mocekvaveTa jgufi. zogjer Se­ zRvaze gasasvleli. statiis . koncer­ antArqtika [berZ. anodos zeviT Ansambl­i [fr. nagebobaTa anomAlia [berZ. saerTo 2. simRerisa da ¥ anomaliuri. antagōnisma kamaTi. cekvis a. fasebis darTviT. giuri a. annonce] – mokle  a.  saestrado a. lis yvela nawilis Se­ kaTodi). winaaRmdegobani. moSla. ganaSenianeba.  a. anōmalia us­ kompleqsi) wormasworoba] – kanonzo­  arqiteqturuli a. indoeTisa da wyna­ nawilaki da osmç suni] – ri okeaneebis mimdebare te­ (medic. rasobrivi a. eqspedicia. Txzu­  politikuri a. fsiqololeba). pirispireba. ensamble erTad. wesisagan. Sinaarsis mok­ biT da. raime mTe­ tuli eleqtruli (sapirisp. anônymos usaxelo] – werilis an antagOnizm­i [< berZ. SenobaTa.-39- ant xelmwifos samflobeloe­ da misT. interesTa Seurigebeli da­ ¥ anonimuri – xelmouwereli. romelsac ara aqvs led gadmocema. Anod­i [berZ. uaryofiTi lantis.. ¥ ansambluri. moicavs antarqtidas. movlena.. Tanxmebuloba.  anomaluri Scd. Anons­i [berZ.. usaxelo (werili. winaswari gancxadeba mo­ mavali warmatebis. brZola] – Se­ Txzulebis avtori. romlis urigebeli winaaRmdegoba. vinaoba ucnobia.. damkvrelTa. annotatio Se­  a.

mikroor­ ganizmebis mier warmoqmni­ li nivTierebani. antikvAruli – Zveleburi da Zvirfasi.] – SxamsawinaaRmdego . romelic vaWrobs antikvaruli nivTebiT an agrovebs da swavlobs maT. antithesis dapirispireba] – di­ aleqtikaSi: amosavali debulebis (Tezisis) sawi­ naaRmdego debuleba. ro­ melic aRniSnavs raimes sapirispiros. antivQrusi [berZ. antibiotQkeb­i [berZ. [berZ. antimecnieruli midgoma. ¥ antarqtikisa. larnaki. 2. antithesis dapirispireba] – (lit. antidoton (mx). antiTEzis­i [< berZ.) stilistikuri xerxi. anti winaaRmdeg da biotikos cocxali] – 1. wigni. romlebic ixmareba mo­ wamvlis dros.  antihumanuri aqti. anktarktika Scd.ant -40samkurnalo nivTierebani. antQkvar­i [laT. Casaqrobad). antiquarius] – piri. antikvAruli maRAzia _ antikvaruli nivTebis ma­ Razia: antikvariati. anti wina­ aRmdeg da laT. romlebic Trgunaven baqteriebisa da sxva mikrobebis zrdas da spoben kidevac maT.. raime mimar­ Tulebis sawinaaRmdegos.  antiqvari Scd.. Antena [laT. a. antidOteb­i [berZ. rac mdgomareobs sawinaaRmdego cnebebis SepirispirebaSi. virus Sxami] – 1. antQTeza [< berZ. romelic medicinaSi ga­ moiyeneba virusebis si­ cocxlis unarianobis da­ saTrgunavad (CasaxSobad. specialuri sakompiutero programa. biologiuri nivTierebebi. a. ¥ antenisa  antenasi Scd. romelic kompi­ uterul mexsierebaSi po­ ulobs da spobs mavnebel programebs (virusebs). romliTac xorcieldeba radiotalRebis gamosxiveba (gadacemisas) an maTi daWera (miRebisas). antenna anZa] – gam­ tari an gamtarTa sistema. vaqcina virusis wina­ aRmdeg. anti. 2. suraTi.  a. anti… winaaRmdeg] – TavsarTi (winsarTi).  anaqtartikasi. gan­ sja.  satelevizio a.

 a. – ebi. antiquus Zveli] – 1.  mx. antilopa.). ¥ antilopisa. (mag.  a.  antiuri Scd. msof­ lmxedvelobis mqone adamianebi. antisEmit­i – piri.  antilopasi Scd. seismu­ ri. ¥ antisanitariuli. Zveli berZnuli an romauli (kultura. (wign. xe­ lovneba. antiqvariuli Scd. antifASist­i faSizmis wi­ naaRmdeg mebrZoli. antQpod­i [berZ. anti pATia [berZ. a. pirobebi. gamosvlebi. sxvagvarad _ iudofobi.  a.)] – wyvilCliqiani mcoxnavi ZuZumwovrebi RrurqianTa ojaxisa (arCvebi. antisemQtizmi­i (sxvagvarad iudofobi) – ebraelebis siZulvili. filosofia. antilope (mx. antipatheia] – arakeTilganwyobileba. anti patiuri Scd. saxis an sxeulis nak­ vTebi).) visime an erTma­ neTis sawinaaRmdego xa­ siaTis.  a. ¥ anti paTiuri.  antiseismiuri Scd. RonisZiebebi. ¥ antisemituri. ¥ antifaSisturi.). de­ damiwis or mopirdapire ant wertilad mcxovrebni erT­ maneTis mimarT.  a. antipodes (mr.  Cveni sazogadoebis a. sazogadoebrivi wyoba da sxv. (gadat. qurcikebi anu jeirnebi da misT. xelovneba. TvisebiTa. gamoxtomebi. antQkur­i [< laT. ganwyobileba. a. antisanitAria – sanitariis moTxovnilebebTan SeuTav­ sebeli. .  antisanitaruli Scd. antisEismur­i – miwisZvris sawinaaRmdego (ix. romelic ebraelebTan mtruladaa da­ mokidebuli (ganwyobili).  antisemitiuri Scd.. antilOpebi [fr.  anti patia.) erTmaneTisken fexebiT miq­ ceulni] – 1.).-41 antikvariuli.). siZulvili visame mimarT (sapirisp. usufTaoba. 2. a. Teatri. a. sibin­ Zure. pirovneba. simpaTia). 2. rac silamaziTa da mox­ denilobiT antikur qan­ dakebebs mogvagonebs.

. organizacia. antQfriz­i [ingl.ant -42TmaneTs. 2. 2. operis or moqmedebas Soris srul­ deba. entrée] – 1. kargi – cudi. antonyme < berZ. Antraqt­i [fr. (mag.  antrakti Scd. anti winaaRmdeg da ingl. Soris)] – 1. Sesveneba saTeatro or moqmedebas. Antre [fr.  antonimiuri Scd. saxlis zeda naxevarsarTu­ li. entresol] – 1. aseTi xorcis mwvadi. freeze gayinva] – siTxe.). koncertebis momwyobi kerZo piri. antrEkot­i [fr. antrecôte] – 1.). garemomcveli piro­ baTa erToblioba: garemo. baletSi: erTi an ramdenime Semsruleblis gamosvla cekviT. annularet ga­ nadgureba. romlis drosac mocekvavis fexebi ramden­ jerme swrafad exeba er­ . neknebs Soris amonaWeri xorci. moZraoba. antreprenQor­i [fr. entrechat] – sa­ baleto cekvebSi: msubuqi Sextoma. ¥ antonimuri. didi – patara). antUraJ­i [fr. gauqmeba] – rai­ mes aranamdvilad gamocxa­ deba. a. antOnim­i [fr. antQqriste [< berZ. 2. anulQreba [laT. Anu – Sumerul miTologiaSi: erT­erTi umTavresi RvTa­ eba. entourage] – (saub. AntraSa [fr. antracte (entre Sua. romelsac gayinvis dabali temperatura aqvs. sityva. antifreeze – berZ. an koncertis.  Teatraluri a. entrepreneur] – saTeatro. 2. gauqmeba. antichristos] – qristianul sar­ wmunoebaSi: qristes mTavari mowinaaRmdege. Cveulebriv Zroxis (miirTmeven Semwvars. saRamosa misT or ganyofilebas Soris. romelsac sxva sityvis sapirispiro mniSvneloba aqvs. 2. anti winaaRmdeg da onomo saxeli] – (lingv. sacirko warmodgenebi. maRal oTaxSi gakeTebuli naxevariarusi aivnebiT. cirkSi: klounebis nomeri – kome­ diuri scena (laparaki an pantomima).  a. aseTi xorcis mwvadi. musikaluri nomeri (in­ termedia). qalaq uruqis mfar­ veli. antrEsol­i [fr.

aurtē] – (anat.). (fiziol. xelsawyo.. 2.  telefonis a. romelic meqanikurad as­ rulebs raime samuSaos. apAtrid­i [berZ.). organoebi. mdgomareoba. romelic. dawesebulebaTa erTobli­ oba. kinoSi da misT. apArat­i [laT. a uaryofiTi nawilaki da patris samSoblo] – (samarT. ga­ mokruli gancxadeba. mxedvelobis a.] – zRvis wvrili Tev­ zi: xamsa.  qimiuri a. dakveTis. sa­ dac aparatebi (mniSv. rom yvela bileTi gayidulia.  aparteidi.-43 xelSekrulebis. mTavari.  saxelmwifo a. anUria [berZ. aparTEid­i [afr. apatiuri Scd. – esp. yvelaze msxvili arteria.  saministros a. organiza­ ciis TanamSromelTa er­ Toblioba. rentgenis a. ¥ saaparato – sadgomi. apartheidi Scd. eleqtruli a. piri.  apatia. 1) erTob­ lioba.. dawesebulebis. 1) aris moTavsebuli.). dafuZne­ bulia rasobriv diskri­ minaciaze. an uaryofiTi nawilaki da uron Sardi] – (medic. anchovies (mr. 3. AnSlag­i [germ. a. romelic gulTan sisxls awvdis sxva arte­ riebs da organoebs filt­ vis garda. avtotransportis a. anschlag] – Te­ atrSi. apatheia ugrZnob­ loba. Tirkmelebis mier Sardis gamoyofis sruli Sewyveta. romelic ar . qveyanaSi mosaxleobis ZalmomreobiT gayofis po­ litika.). appartement oTaxi. ¥ apaTiuri.  a. sruli gulgriloba. Anfas­i [germ. qafSia. apartheid cal­ calke cxovreba] – rasob­ rivi diskriminaciis forma. aparAtura – (mniS. romlebic emsaxurebian apa mmarTvelobas an meurneobis raime dargs. apparatus mo­ wyobiloba] – 1. mdid­ ruli bina. 4. apartAment­i [fr. anCOus­i [ingl.  sametyvelo a. rom­ lebic erT raime funqcias asruleben. ¥ anulirebuli. aparatebi. apATia [berZ. pirdapir. Aorta [berZ. bina] – didi. enface pirisa­ xeSi] – pirsaxe winidan.).

 darbazSi gaisma a. Sveuli] – sakuTar Tavze didi war­ modgena. cis wertili. mTvaris (an dedamiwis xelovnuri Tanamgzavris) orbitis wertili. taSis kvra. appendix da­ namati] – (anat. vad. Apeqs­i [laT. gadat. s. morgeba] – naxatis.) brma naw­ lavis danamati – Wianaw­ lavi. apogeia Scd. ro­ melsac madis aRsaZvrelad (mosayvanad) svamen. wertili cis Tavze. apelAcia [laT. aperQtiv­i [fr. gafurCqvna.).). movargeb] – TiTebis . romlis mimarTulebiTac moZraobs dedamiwa mocemul momentSi. a uaryofiTi nawilaki da plasis warmoqmna] – (biol. ¥ saapelacio.ape -44ganlageba musikaluri sak­ ravis dakvrisas.). apogeion miwidan daSorebuli – apo gareSe da ge miwa] – 1.). Tandayolili ar qona sxeulis raime na­ wilisa an organosi. misi aR­ niSvna notebze.). 2. (wign. saCivari] – (sa­ marT. Aplomb­i [fr. apendQcit­i (medic. 2. saCivari. romliskenac moZraobs mzis sistema. aplodQsment­i [fr. applico mi­ vadeb.). aplikAcia [applicatio mideba. appellatio mimarTva. apéritif] – sus­ ti spirtiani sasmeli. romelic yvelaze metadaa daSorebuli deda­ miwas. igivea rac apolidi.). iTvleba arc erTi qveynis moqalaqed (qveSevrdomad). rixi. (astr.) Scd. sasamarTlo gadawy­ vetilebis gasaCivreba ins­ tanciaSi. aplomb Sveuli mdgomareoba. rac Canas la­ parakSi an qcevaSi. apOgea [berZ. taSi risame mowonebis niS­ nad an misalmebis gamosa­ xatavad. aplAzia [berZ. ayvaveba. ¥ apogeisa  apogeasi. risame gan­ viTarebis umaRlesi wer­ tili.  a. aplikAtura [laT.-iT damkvidreba. apendiq­ sis anTeba. applaudissement] – (wign.  s. apEndiqs­i [laT.  aplodismentebi (mr. 1. apex mwvervali] – (astr. ornamen­ tis Seqmna sxvadasxva feris qaRaldis an qsovilis naW­ rebis dawebebiT (da kere­ biT).

 sabazro ekonomikis a.-45- apo apoliqtQkur­i [berZ. apokryphos da­ dic. gmiri. vartyam. apolOgia [berZ. moZRvrebisa apoTEoz­i [berZ. risme Tav­ 3. gaRmerTeba] – 1.zevsis Svili. lis a. a. ambis. apologêtikos dacviTi] – damcveli ro­ kurad aucilebeli. dadgoma. apokolypsis va. ro­ sobrivi scena.).S.) speqtaklis an sa­ gētikos damcveli] – 1. Seqeba (zepirad tianuli­saeklesio wigni. damblis dacema. winaswarmetyvelebis Rmer­  a. (wign. –aleqs moskoviCi. apologEtika [berZ.).). 2. romelSic melic miznad isaxavs gandidebulia. bolos darTuli.). apollôn] – Seicavs mistikur winaswar­ berZnul miTologiaSi: si­ metyvelebas `qveynis da­ naTlis. raime sazo­ qristianuli religiis gadoebrivi movlena da dacvas. rac bibliuri Txzuleba. (Teat.). logi­ apolOget­i [berZ. (ist. apthēosis da a. Ti. ro­ gamowveulia cxvirSi sis­ melsac ar scnobs eklesia xlis CaqceviT an tvinis . mefis gandideba. ga­ qmis~ erT­erTi wigni: qris­ marTleba. apologia dac­ apokAlifs­i [berZ. RvTis­ zeimo koncertis bolo ma­ metyvelebis dargi. gamocxadeba] _ `axali aRT­ visame an risame dacva. Seqebulia xalxi. apo- da amitom ar Sedis saRmrTo werilSi. qeba – romSi: romelime gmiris an dideba. ¥ apokalifsisi dasaSvebia. deiktikos damamtkicebeli] – sarwmuno. ueWveli. sityva] – (wign. varetianeb] – (me­ apOkrif­i [berZ. apoplEqsia [berZ. apoqlçxia  apokali ps[isi] Scd. saidumlo] _ iseTi veba. Zvel saberZneTsa da gamodebiTi dacva. raime movlenis. romelic apOlon­i [berZ. gadat. sxv. xelovnebisa da sasrulze~. apolo2. dasacavi. (wign. uecari dadambla­ faruli. an werilobiT). an Sarl degolis politikis pirovnebis gandideba. melime ideis.  Tbilisis 1500 wlis iubi¥ apologia.

sinaTlis gamtari] – gamW­ virvale (qsovili. fasi­ ani qaRaldebis kursis awe­ va (sapiris. agiotage] – di­ di aRelveba.  a.  axali meTodis a.). arAbesk­i [ix.). aprQor­i [< laT. agitation] – (wign.). aprobAcia [laT. Ar­i [fr.apo -46woneba] – 1. apostAsia [berZ. m –s (heqtaris 1/100). mtkiceba. aJUruli [fr. aJiOtaJ­i [fr. are – laT. oficialurad gamoxatuli mowoneba. romelic ismeba ga­ motovebuli xmovnis ad­ gilas. cdamde.). area farTo­ bi. aggio] – (finans. ¥ apopleqsiuri. birJaze. a. apostolos despani. apostasia] – (wign. Tavgamodebuli gamavrcelebeli raime ide­ isa. apostropheberZ. moZRvrebis. Se­ mowmebis Sedegad. misi moZRvre­ bis gamavrceleblebi. Jeanne d’Arc (nacvlad de arc -isa) da aqedan qar­ TulSic: Jana d’arki. fu­ lis niSnebis da sxv. dizauio). 2. (gadat. d’artaniani (de artanianis nac­ vlad).  fr. aprobatio mo­ . dambla. 2. naqargi. aRgznebuli mdgomareoba. Zveli rwmenisgan gandgoma. warsulidan] – wi­ naswar. aJitAcia [fr. imTavidanve arsebuli. saoqromWedlo nakeToba da sxv. da­ dastureba gamocdis. apOstol­i [berZ. ¥ aprobireba AJio [it. mociquli] – 1. ieso qristes yovel 12 mo­ ciqulTagani. zedapiri] – miwis far­ Tobis sazomi: udris 100kv.). a priori dasa­ bamidan. arabeskebi] – klasikur sabaleto cekva­ Si: moZraoba romlis dro­ sac sxeuli eyrdnoba erT sisxlZarRvis dacobiT.  a.  apopleqsuri Scd. a jour gamWoli. sasoflo – sameurneo kulturaTa naTesebis ga­ mokvleva saukeTeso Teslis SesarCevad. xelTaTmani. aurzauri ra­ ime ambis gamo.  a. apOstrof­i [fr. aposrophos gverdze an ukan moqceuli] – mZimis msgavsi striqonzeda ni­ Sani. damtkiceba. Zlieri mRelvareba. ¥ aprioruli _ cdisgan da­ moukidebeli.  atyda a.

(maTem. erTi wyeba sakravebisaTvis (an xmebisaTvis) daweri­ li musikaluri nawar­ moebis gadakeTeba sxva sakravebisaTvis (an xmebi­ saTvis).). zevidan parks aqvs ZarRvebis ablabudisebri qseli. patar­patara literatu­ ruli an musikaluri na­ warmoebTa krebuli. arabEskebi [fr. pirobiTi ena ro­ melime socialuri an pro­ fesiuli jgufisa. . (qarT.). sabuTi. nayofi iWmeba.-47fexs. arbitrage] – sa­ dao sakiTxebis gadawyveta arbitrebis saSualebiT. romlis cvlilebac aris damo­ kidebuli meore sididis (funqciis) cvlilebaze..  qurduli a.  cxenosnobis a. lo­ gikuri mosazreba. arbQtraJ­i [fr.  damajerebeli a.  am mniSvnelobiT mx. gavr­ celebulia amerikaSi. argumentebis moy­ vana. arbiter] – msaji sportis zog saxeobaSi. aranJQreba [< fr. argumentatio] – 1. 2. romelic mohyavT risme dasamtkiceblad. (wign. sti­ lizebuli foTlebisa da misT. ¥ argumentirebuli. damoukidebeli cvladi sidide.  araxisi Scd. argot Jargoni] – (lingv. Arbitr­i [fr. ¥ argotizmi. 2. rTuli ornamenti. uqoCro grZel boloiani TuTiyuSi: mwvane da wi­ Teli SeferilobiT. arabesquos – esp. ro­ melic Sedgeba geometri­ uli figurebisagan.). Widaobis a. arAqis­i [berZ. arg  moxaluli a. (evropaSi Sevida ara­ beTidan).  mecnieruli a. arranger wesrigSi moyvana] – (mus. saxeli: miwis Txili). sWirdeboda.). ar ixmareba. Argo [fr. arabesco arabuli] – 1. ] – didi. it. 2. msjeloba. arachion abla­ buda] – erTwlovani zeTova­ ni mcenare parkosanTa oja­ xisa. argUment­i [laT. argumentAcia [laT. meore fexi ki gaS­ verilia ukan. argumentum mtkiceba] – 1. arbitre – laT. samediatoro sasamarTlo. argumentebis erToblioba. Arara da Ara [amer.. argotikuli.  debulebis a.  a.

rac argumentacia (mniS.-ze arian klounebi.] – 1. zevsisa da heras Svili. arthron sax­ sari] – (medic) saxsrebis anTebiTi daavadeba. romlis sxdomebic omis . oratoriaSi. faSistur germaniaSi am sityvas mieniWa tendenciuri da antimecnieruli mniSv­ neloba [uZveles Zegleb­ Si indoiranuli xalxebi argumentQreba _ igivea. me­ 19 s. aria] – (mus. asparezi.  a. wiaRiseuli d a.).) ama Tu im enobrivi movlenis gavrcelebis are. Areopagus – berZ. gadasaxadi aseTi xelSek­ rulebis mixedviT. 2. mcenaris an cxovelis calkeuli sa­ xeoba. (ist. 3.. uZravi qonebis daqiraveba saTanado xelSekrulebis dadebiT.. kantataSi. arenda. Araios pagos aresis bor­ cvi] – 1..) Zveli aTenis umaRlesi sasamarTlo. areOpag­i [laT.) saerTo saxelwodeba. sadac gladiatorebis da a.] – 1. (gadat.) moRvaweobis dargi. 2. Arena [laT. iranelebs. erTi xmisaTvis Sesasrulebeli vokaluri nomeri. ¥ ariasi Scd. qviSa. sarbieli. 2. moedani qviSiT moyrili. ariEleb­i [sanskr.  politikuri brZolis a.  arenasi Scd. sivrce] – 1. 2. (gadat. Cveuleb­ riv operaSi. ama Tu im movlenis. ArTrit­i [berZ. ijara. S. Ares­i [berZ.­idan moyolebuli ix­ mareboda. arEal­i [laT.arg -48RmerTis aresisaTvis mi­ kuTvnebul borcvze imar­ Teboda. gaavrcelebs are deda­ miwaze. Aria [it.). Tanamedrove saberZneTSi: umaRlesi sasamarTlo. arias] _ indoiranul enebze molapa­ rake tomebisa da xalxebis (indoelebs. Zvel romaul amfiTeatrSi.1). Arenda [polon. brZola imarTeboda. saerTod. Arçs] – berZnul miTologiaSi: omis RmerTi. indo evropul enebze molaparake xalxebis aRsaniSnavad. 3. arealis – area mo­ edani.S. av­ toritetuli adamianebis Sekreba raime sakiTxis ga­ dasawyvetad. cirkis mrgvali naxerx­ dayrili moedani. ¥ arenisa. arena. zogjer iron. (lingv.

moqmedeba. zeda fena. Zvel saberZneTsa da romSi). adamiani. romelic mie­ kuTvneba didgvarovanTa wres. arithmetikē – arithmos ricxvi] – maTematikis nawili. arQTmia [berZ. zeda fena. a uaryofiTi nawilaki da rhythmos riTmi] – (medic. romelime klasis an so­ cialuri jgufis privi­ legirebuli nawili.) mci­ re aria.  a.  a. adamiani. manerebi. aristokrAtia [berZ. klasobriv sazo­ gadoebaSi: umaRlesi wo­ deba gabatonebuli klasis priviligirebuli fena. arriérre – garde. aristokrati).) saxelmwifo mmarT­ velobis iseTi forma. ariErgard­i [fr.. romelic miekuT­ vneba sazogadoebis privi­ legiur nawils. Seurigebeli mte­ ari ri Tavisi Zmis – keTili RvTaebis. 2. aristocrate] – 1. aristokratia] – 1. ro­ desac Zalaufleba dide­ bulTa mcirericxovani klasis xelSia (mag.  aristokratuli unda ga­ varCioT aristokratiulisgan (ix. ¥ ariTmetikuli. 2. aristokratiis war­ momadgeneli. (sapirisp. 3.] – Zvel spar­ sul religiaSi: borotebis RvTaeba (sparsulad – anhra – mainiu). Aristokrat fr. arietta] – (mus. aristOkrat­i [germ. a. arQeta [it. amocana.) gulis moqmedebis (muSaobis) normaluri rit­ mis darRveva. ariTmEtika [berZ. avangardi). romelic swavlobs ricxvTa Tvisebebs da maTze moqmedebas.  finansuri a.  a. saloni. (ist. ariErscena – (Teatr.) scenis ukana nawili. . ormuzdisa. ¥ aristokratuli. didgvarianebi.-49(mezobeli an dapyrobili xalxebisagan gansxvavebu­ lad) Tavis Tavs uwodeb­ dnen `arielebs~. _ arriérre zurgidan da garde dacva] – jaris (an flotis) nawili.  warmoSobiT a. arQman­i [berZ.rac niSnavs sruluflebian adamianebs]. ¥ aristokratiuli. oTxi a. romelic mTavar Zalebs boloSi mih­ yveba da icavs maT uknidan Tavdasxmisagan.

Crd. TviTm­ 1.. raime niSnis boda (xmarobdnen me – 14 mixedviT gaerTianebuli – 16 s. rom­ 2. artésien < (saxmeleTo. risme didi rao­ Armia [fr. arsenal – arab. da sadac satana ¥ aromatuli da aromatiZleuli iqneba miqael mTa­ ani. sadac xSirad xdeboda sab­ ¥ saarmio. romelic lulidan itene­ 4.  sahaero a. arquebuze] – Zve­ moqmedi armia – frontze leburi patruqiani Tofi.). si­ wnevas.ark -50- 3. varangelozis mier (ieso  a. iaraRisa da saWurvilis frinavebis an tankebis di­ sawyobi. umu`qalaqi megidas mTasTan~. palestinaSi sadac arOmat­i [fr. sazRvao. wisqveSa wylebTan. fos mTeli SeiaraRebuli artezQuli [fr. rZolo Setakebebi] – adgili  s. harim giddin  avtomobilistTa a. arkEbuz­i [fr. – rac dakavSirebulia mi­  a. divizia.­ebSi). sadesanto a. jari). gadat. adamianTa didi raodenoba. di SenaerTi.] – – samxedro gemebis. armagEdon­i [ebr. aromatiuli Scd. aromate < berZ. RvTis metyveli ioanis ga­ aröma (arōmatos) surnelovani mocxadebis mixedviT unda nivTiereba] – sasiamovno moxdes saboloo Setakeba suni. sa­ safrangeTis provincia ar­ haero) ZalaTa erTobli­ tua­s (Artois) saxelidan] oba.-Si gawveva. keTilsurneleba RvTiur da satanur Zalebs (surneleba). Soris. gadat. armée – armer Se­ denoba. kerZod saxmeleTo Seiara­ lebic ganicdian bunebriv Rebuli Zalebi (qarT. . qristes mier). armada floti] arsEnal­i [fr. myofi jarebi. SevarTa a. 2. jaris SenaerTi. saxelmwi­  codnis a. non. iaraReba] – 1. Armada [esp. Cai. (wign. aristokrati). gan (ix. romelic  aristokratiuli unda gaSedgeba ramdenime korpusis varCioT aristokratulisan diviziisgan.

samxedro mecnierebis aseTsave arxze da misT). ricxvs. da mSobiarobis) mfarveli qalRmerTi. articulus] – zogierT enaSi: msaxiobi. noebis moqmedeba an mdgo­ cxovelebisa da nadirobis mareoba ama Tu im bgeris (Semdeg – qalwulobisa warmoTqmisas. sxvadasxva cecxlsasroli artEmida [berZ. vena).). romelic ¥ artistuli da saartisto win uZRvis arsebiT saxels  a. sqess. qveSa wylebi [berZ. (ant.-51- art  gansazRvruli a. 3. < article – laT.) ityvian mi­  s.) sametyvelo orga­ TologiaSi: apolonis da. haubi­ temidos)] – berZnul miTo­ cebis. 2. Artist­i [fr.-is divizionis organos da qsovilis (Sdr. Artikl­i [fr. damxmare sityva. a. sisxlZarRvi. qalRmerTi. a. sada mSobiarobis) mfarveli zenito a. ganusazRvreli a. 2. agreTve. Artemis (Artemidos)] – berZnul mi­ artikulAcia [laT.-Si msaxurobis. cecxli. artilEria [fr. romelic gu­  a.) saerTo saxelwo­ cxovelebisa da nadirobis deba. Artemis (AriaraRis (qvemexebis. articalatio] – (lingv..) (wign. dargi. niWi.). nebaSi. ze. naRmtyorcnebis da logiaSi: apolonis da. artiste] – (ingl. a.) jaris gvareoba. misT. mzveravi oceuli. (Semdeg – qalwulobisa  tanksawinaaRmdego a. iaraRs da mis gamoyenebas  arterialuri Scd. artillerie] – 1. da gamoxatavs mis gansaz­ artQstizm­i – (wign.-is lidan sisxls awvdis yvela mzvervi. artezQuli wylebi – miwis­ . saswavlebemosvlis gzebze (rkinigza­ li. sanapiro a. romelic swavlobs ¥ arteriuli. brZolaSi. brunvas. s. didi Rvrulobas an ganusaz­ da natifi ostatoba xelov­ Rvrelobas. sisxli. artēria] – 1.. virtuozuloba. ¥ saartilerio. xSirad. sanaosno mdinareze. (gadat. yovelgvar cecxlsasrol  a. (s) monacemebi. aseTi SeiaraRebis mqone artEria [berZ..

.. [berZ. arqeo. romelic Zveli xalxebis kulturasa da yofacxovrebas swavlobs Semonaxuli nivTieri Zeg­ lebis mixedviT. aseTi Zeglebis mosapoveblad arqeologebi gaTxrebs . sawyisi.). 2. mTa­ vari] – 1. risame pirveli saxe. arxeologiuri. archaios Zveli. moZvelebuli movlena. saarxeologio Scd. TavsarTi (win­ sarTi).) moZvelebuli. Zve­ li drois gadmonaSTi. (s. Arfa [germ. arqi.arf -52awarmoeben. arqAul­i [berZ. (s.  arxaizmi Scd. [berZ. gamoTqma an garamatikuli forma. ¥ arqeologiuri da saarqeologio. ¥ arqeologi.  a.. 2. rTuli sityvebis pirveli nawili.  arxauli Scd. arqAizm­i [fr. niSan­ Tvisebis umaRles xarisxs aRniSnavs. arqeoptEriqs­i [berZ. arqEul­i Era [berZ. arqeolOgia [berZ. amosavali forma. arqimandriti. frinvelTa klasis erT­erTi yvelaze Zveli warmomadgeneli. uZvelesi. Zveleburi. arqEti p­i [berZ. archetypon] – (wign. stili.  a.) ganaTxari frin­ veli. archi ufrosi. archaisme – berZ.) aqspedicia. archiereus mRvdelmTavari] – mRvdel­ mTavarTa (episkoposisa da  pianistis a.  arqiepiskoposi. archaois] – rac Soreul warsuls ga­ nekuTvneba. harfe] – uZvelesi droidan cnobili simebiani sakravi. mxatvruli kiTxvis a.. (enaTm.  arqiZneli. archaios Zveli] – uZvelesi era de­ damiwis geologiur isto­ riaSi. archaios Zveli da logos moZRvreba] – mecniereba. archaios Zveli da pteryx frTa] – (paleont. archaios Zveli] – 1. arqQel­i [berZ.  arxeologia. yo­ veldRiuri xmarebidan ga­ mosuli sityva. Zveli. romelic.. a.) gaTxrebi. Zveleburi] – rTul sity­ vebSi uCvenebs am sityve­ bis damokidebulebas siZve­ lesTan. romelic saeklesio codnas da ierarqias aR­ niSnavs.

si­ non. arqiteqtOnika [berZ. rac qmnis mTlianobis da dam­ Tavrebulobis STabeWdi­ lebas. 3. archivum –berZ. . arq arqi pElag­i [berZ.  iv. ¥ arqiteqtoruli. kompozicias.  s. (geol.  havais a. s.. 2.sadac inaxeba Zveli werilobiTi Zeglebi da sabuTebi. ¥ saarqivo. 2. dawesebuleba. saxelosno. krebuli. uZvelesi] – 1. arqitEqtura [laT. 2. arqitEqtor­i – arqiteqtu­ ris specialisti (qarT. xuroTmoZRvari). archiepiskopos] – mRvdelmTavari. dawesebulebis an calke piris werilebis. javaxiSvilis a. arxiteqtoruli.  a.-53mitropolitis) zogadi sa­ xeli. arqiepiskOpos­i [berZ. fotosuraTebis da misT. raime dawesebulebis gan­ yofileba. marTl­ madidebeli eklesiis ber­ Ta umaRlesi saeklesio wodeba. saarxiteqtoro Scd. archaios Zveli. literaturuli an xelovnebis nawarmoebis calkeuli nawilebis Ta­ nazomieri ganlageba. mTavars. damTavre­ buli saqmeebi da misT. architectura – berZ. didi monastris winamZRv­ ris sapatio tituli. Arqiv­i [laT. xarisxiT episkoposze ma­ Rali da mitropolitze dabali. masalebi. sadac inaxeba Zveli sabuTebi. architektura] – 1. saarxivo Scd. fakulteti. arqimAndrit­i [berZ. mTavarepiskoposi. arqivarQus­i – arqivis gamge. niSnavs: dasawyiss. architektonikç samSeneblo (xelov­ neba)] – 1.  saxelmwifo a. ama Tu im adgilas geologiuri agebulobis suraTi.  arxivi. sxvaa (ix. saarqiteqtoro. xelna­ werebis.  arxiteqtori.  arxi pelagi Scd. arqiteqtura). archimandritēs – archō win mivdivar da mandra farexi] – 1. archi Tav­ sarTi. s. niWi. ufross da pelagos zRva] – erTmaneTTan ax­ los mdebare calkeuli kunZulebis jgufi zRvaSi. saarqiteqturo. arqivis mcveli.).  arqiteqturuli.

arktika Scd. assembler] – damxmare programa ope­ raciul sistemis Semad­ genlobaSi. ¥ arqiteqturuli.). aSe­ neba da mxatvruli gafor­ meba. arktikos CrdiloeTisa] – dedamiwis Crdilo­pola­ ruli mxare.arq -54dakruli erTi an ramdenime yurZnisagan miRebul axal Rvinis markebis urTi­ erTSereva cqriala Rvi­ noebis dasamzadeblad.] – veluri cxvari. 2. gotikuri a. a. asambleia Scd. programirebis ena. aadvilebs Semdgom teqno­ logiur operacias – ke­ pavs. xuroTmoZRvreba). ¥ arqtikuli. nagebobis stili (qarT. aTen­ Si. a. ¥ asambleis.). romelic gars ekvris poluss.. a. asenizAcia [fr. ¥ saasenizacio. a uaryofiTi nawilaki da sçphikos lpobis gamomcvevi] – (medic. samuSaoebi. ufrosi] – (ist. umaRlesi Tanamdebobis pi­ ri Zvel saberZneTSi. astheneia] – (me­ dic.  Zveli qarTuli a. asTEnia [berZ. ansambli. arcticus berZ. hava.) fizikuri da nervuli nagebobis daproeqteba.  asambleasi. ¥ arqtikisa.  s. eqspedicia. assainissenent gajansaReba] – sibinZuris gatanis RonisZiebaTa sis­ tema: raime adgilas hi­ gienuri pirobebis gaumjo­ beseba. asamblaJ­i [fr. saarqiteqturo. yinuli. s. Arqtika < [laT. gadawyveta.  arxiteqtura. asEptika [berZ. Sua da centraluri aziis mTebSi.  a. sa­ operacio iaraRebis da mar­ lebis gamoxarSva orTqlSi gatareba. Arqont­i [berZ. assamblage] – zvris sxvadasxva ganakveTze .  arqtikasi. archôn (archōntos) mmarTveli. saarxiteqturo Scd. Zegli. Arxar­i [Turq. a/manqana.  a.  gaeros generaluri a. asamblEa [fr. assenbliée kreba] – raime saerTaSoriso or­ ganizaciis wevrTa kreba. gavrcelebulia samxreT cimbiris. asEmbler­i [ingl. proeqtis s. si­ non. arxiteqturuli.

mezobel bgerasTan. sisuste. (biol. asQstent­i [laT. (lingv.  profesoris a.  kaTedris a. asymmetria] – simetriis uqonloba an darRveva. Asket­i [berZ. cxovreba.). ukiduresi TavSekaveba. ro­ melmac garkveuli raode­ nobis mtris TviTmfrinavi Camoagdo. 3. saukeTeso sportsmenzedac ityvian.  asimetriuli Scd. 2. sxe­ ulis daTrgunvas da am gziT zneobrivi sasufevlis miRwevas. . kiko.) romelime xalxis erovnuli Taviseburebebis moSla da misi gaTqvefa sxva xalxSi. eqimis TanaSemwe leqciaze an gamocdaze da sxva. uaris Tqma yovelgvar am­ qveyniur siamovnebaze. piri. 2. religiuri moZRvreba. as. ascētē rameSi movarjiSe] – askeptizmis mimdevari.) organizmis mier gareSe nivTierebis SeTvi­ sebis procesi. Asort­i [fr. asimEtria [berZ.) qaRaldis fuli. AsTma [berZ. Asketismus berZ. asimilAcia [< laT. sahaero brZolebis virtuozi.romelic qadagebs ukidures TavSekavebas. damsgav­ seba. romelic exmareba specialists muSaobaSi (mag.  a. askEtizm­i [germ. assimilatio msgavseba. As­i [< fr. figura. umcrosi maswavleblis Tanamdeboba umaRles sas­ wavlebelSi. assistens (assistentis) damxmare. 2. damswre] – 1. 2. ¥ asimetriuli.  asimiliacia Scd. askētēs] – 1. saxelganTqmuli mfrinavi­ gamanadgurebeli.) erTi bgeris sruli an nawilobrivi damsgavseba aso meore. mimsgavseba] da asi­ milQreba [ger. tuzi] – 1. asortQment­i [fr. ¥ asketuri. assimilleren] – 1.  Sokoladis a. assortiment] – sxvadasxva saqoneli (na­ warmi). asignAcia [fr. asthma] – gamow­ veulia gulis an grZnobebis daavadebiT. assorti SerCeuli raime specialurad SerCe­ uli narevi. assignation] – (moZ. (wign.  a. uRonoba.-55medic.

aspirAcia [laT. Astarte [berZ. gamocdebi. msgavsebis mixedviT. SeerTeba] – 1. usrulo a.  s.  sakiTxis ganxilva sxvadasxva a. war­ modgenaTa Soris.  mecnier muSakTa a.-iT. asteroQdeb­i [berZ.  a. asocirEbuli [germ.  molekulaTa a: 3. aspectus Sexe­ duleba. aspQrant­i [laT.  aspekti Scd.asp -56ganizaciisa (qveyana. romlebic brunaven mzis  mdidari a. SenaerTi. as­ tartis kultma gavlena moaxdina saberZneTis kul­ tze – afroditisa.(qarT. assozieren asociaciis wevrad gax­ doma]: asocirebuli wevri – arasruluflebiani wevri raime saerTaSoriso or­ .] – sirielTa da finikielTa mTavari qalRmerTi.  a. rodesac erTs meoris gamowveva Se­ uZlia. ada­ mianTa an organizaciaTa gaerTianeba. saxe). raime da­ avadebis Sedegad sxeulis RruSi dagrovebuli si­ Txis an haeris amosrutva (SpriciT an ufro rTuli xelsawyoTi).). rome­ lime qveynis organizacia).  daswrebuli a. mov­ lenebs da sxv. ¥ saaspiranto. ebr. romliTac ganixilaven sagnebs. 2. Astartç – Zv. amxana­ goba. astēr varskvlavi da eidos saxe] – (astr. iseTi kavSiri. (gramat. nayofierebisa da siy­ varulis mfarveli. aspirantus – laT. assotiotio vu­ erTeb. ¥ asociaciuri.] – aspirantebis momzadebis sistema. aspirans (aspirantis) vinc eswrafvis rasme] – piri. saxe] – 1. aspiratio amo­ sunTqva] – (medic. (wign. sinon.. aspirAntura [germ. aCvenebs dasrulebulia Tu ara moqmedeba. Aspeqt­i [laT. aseTi an iseTi Sesruleba.). risame jgufi. kavSiri. (fsiq.). mcire planetebi. asociAcia [laT. romelic samecniero – kvleviTi an pedagogiur moRvaweobisaTvis emzadeba (umaRles saswavlebelSi an samecniero – kvleviT dawesebulebaSi).). 2.  sruli a.) zmnis kategoria. avtomobilis a. Tvalsazrisi. mi­ wis. kavSiri.

wi­ Teli da TeTri usuno yva­ vili. romelic Seiswavlis cis sxeulebs fizikur Tvi­ sebebs da qimiur Semadgen­ lobas. asphyxia. . astrOnavt­i _ igivea. Astra [berZ. moZRvreba astronomiul gazomvaTa meTodebis Sesaxeb (cis mna­ asf TobTa zusti mdebareobis gansazRvra. rac kosmonavtika. astronomia – astron varskvlavi da nomos kanoni] – mecniereba. mnaTobebTan mistikurad dakavSirebuli. [berZ. ¥ astronomiuli. aqvs iisferi. observatoria.  a. astron varskvlavebi da nautikē zRvaosnoba] _ igivea.-ebi. sulis xuTva (Jangbadis naklebo­ bis gamo). astronOmia [berZ.-57garSemo. astro varskvlavi] – balaxovani dekoratiuli mcenare. dakvirveba. ro­ melic cdilobs iwinas­ warmetyvelos adamianis momavali varskvlavTa gan­ lagebis mixedviT (qarT. umTavresad marsi­ sa da iupiteris orbitebs Soris.. weli.moZraobis kanonebs da sxv. uar­ yofiTi nawili da sphzô vZger] – (medic. astron varskvlavi] – rTul sityvebSi aRniS­ navs `varskvlavuri. maT agebulebas.). war­ moSobas.  a. astro. astrologia] – mecniereba. sinon. prognozi. astronomQuli ricxvebi _ iTqmis Zalian did. ro­ melic swavlobs cis sxe­ ulebs. vars­ kvlavisa~.). mra­ valniSna ricxvebze. rac kosmonavti.  abasTumnis a. romelic dakav­ Sirebulia varskvlavebTan. asfQqsia [berZ. varskvlavTmcodne­ oba). astron varskvlavi da metreô vzomav] – astronomiis erT – erTi mTavari nawili. astromEtria [berZ. astrolOgia [germ. drois gazomva da sxv. a.  astronomia. astrofQzika – fizikis na­ wili.. astrAlur­i [laT. ¥ astrofizikuri.  amerikeli a. ¥ astrologiuri. astronAvtika [berZ. astralis] – varskvlaviseburi: vars­ kvlavisa: cis sxeulebTan.

2. valo. pis. msofli¥ ateliesi.. attaché] – 1.  saqarTvelos a. kavSirSi ase ewodeboda sa­ 2. moba] – visime saqmiani kva­ AtaSe–kEis­i [ingl. cis TaRi (kamara). li Cemodani dokumentebis  dawesebulebis TanamSrogadasatanad. ¥ ataSesi. miniWebis Sesaxeb.  satelevizio a. atElie [fr. geografiuli rukebis krebuli. saerTod risame Sualo ganaTlebis ates­ gadmonaSTi. sabuTi. `di p­ melTa a.).ata -58-  ateliisa Scd. kino­ an te­ brZanebiT mxrebze ekida legadaRebisaTvis. atelier] – 1. komisia. atAvizm­i [< laT. AtaSe [fr. wevri. romelsac zRvis sadgomi foto­. atavus pa­ . (biol. romlis mixedviTac  samxedro a. e. atestAcia [laT. winapari] – 1. cialist­konsultantia. – Zv. (gadat. mowmoba samecniero an ra­ matiur warmomadgenlebTan ime specialuri wodebis myofi Tanamdebobis piri. attestos va­ mowmeb. di plo­ 2. tats 1962 ­ 1994 wlebSi. co­ oficialuri sabuTi sas­ cxal organizmSi iseTi wavleblis damTavrebis Se­ niSnis gamovlena.] _ patara brtye­ gansaZRvra. romelic raime dargis spe­  profesoris a. berZ. lomati~. w. papis mama. attachélifikaciis. specialurad mowyobili titani. attestatio mow­  ataSisa Scd. modebis atelie – samker­ Atlas­i – 1. atlas (Attlantis)] xelosno. maxasiaTebelia misi So­ simwifis atestati – sabWoTa reuli winaprebisaTvis.). mxat­  s. codnis donis case fr. samxedro mosamsaxuris 2. vris an moqandakis sa­ Atlant­i [berZ. rac da­ saxeb. Soreuli atEstat­i [laT. ¥ saatestacio. 3. dabali di plomatiuri xelfasis garkveul nawils rangi sagareo saqmeTa sa­ iRebs misi ojaxis romelime ministros uwyebaSi. miTis mixedviT. vamtkiceb] – 1.

atoll < maldi­ viuridan atolu] – rgoli­ seburi marjnis kunZuli (romlis SuaSic moqceulia laguna). 2. firmis dawe­ . (filos.  a. aUdit­i [ingl.  audencia Scd. naxa­ tebis da misT.  niSandebuli a. attraction] – 1. wneva. (wign. naxazebis.  elCis a. attributum Tviseba. audire smena da visualis mxedvelobiT] – mxedvelo­ bisa da smenis erTdroul aRqmaze dafuZnebuli. prezidentTan.-s zeda fenebi. Atom­i [berZ.  enebis Seswavlis a. iaraRi.  anatomiuri a. 2. me­20 s. gadat. ¥ atomuri (qarT.romelic Sedgeba atomgulisa da eleqtronebisagan. –ri meTodi. kuTvnileba] – 1. dedamiwis an sxva ciuri sxeulis (planetis) airisebri garsi. tabulebis. atmOsfero [laT. risame damaxasiaTe­ beli niSani. ¥ atmosferuli.mde miaCndaT nivTierebis aud ganuyofel nawilakad (aqe­ dan saxelwodeba). saqa­ nela. Atol­i [ingl.  a. 1. Atlantis) – sa­ xelis mixedviT. audientia mos­ mena] – oficialuri miReba saxelmwifos maRali Ta­ namdebobis piris mier. audit] – or­ ganizaciis. audiovizuAlur­i [laT. audiEncia [laT. Atlas (naT. a. romelic gamosaxuli iyo pirvel am­ gvar krebulze]. (mniSv. (wign. birTvuli).-59os a. ana­ orTqli da sphaira sfero. 3. 2. sinon. efeqturi sacurao an saestrado nomeri. krebuli. airisebri sxeulebis wne­ vis sazomi erTeuli.  atmosfera Scd.) sagnis an movlenis ZiriTadi arsebiTi Tvi­ seba.). atrQbut­i [laT. saxalxo seirnobis adgi­ lebSi (parkebSi) mowyobili gasarTobi: karuseli. a. atmos. – ebi. atomos ganuyo­ feli] – qimiuri elementis umciresi nawilaki. yinulmWreli. tiri da misT.bir­ Tvi] – 1. atraqcQon­i [fr. 2. [miTologiuri atlantis – berZ.).  a. garemocva  megobruli a. garemo pi­ robebi. 3­isaTvis). v. naleqebi.

 s..  mravalricxovani a. darbazi. cxenebis a. moxsenebis msme­ nelTa erToblioba. saauqciono. aui] – CrdiloeT kavkasiis mTielebis (agreT­ ve Sua aziis zogi xalxis) sofeli. leqciis. autsider] – 1. sebulebis finansuri moR­ vaweobis forma. afErist­i – piri. romelsac aqvs gramatikuli (da ara sag­ nobrivi) mniSvneloba. fulis Sovna motyuebiT (sinon. aRtacebis. – ebi.  wignebis a.aud -60gamarjvebis Sansi ara aqvs.] – sajaro vaWrobiT. TaRliTi.). Aura [berZ. yalTabandoba.). aura niavis qrola] – 1. 2. auditorium] – 1. epilefsiis an isteriis dros – simptomebi.) sityvis nawili. affixus mimagre­ buli] – (lingv. didi oTaxi an darbazi. N 100. saso­ warkveTilebis) gamovlena. Afera [fr. autOdafe [port. avtomobilebis a. Afiqs­i [laT. auditOria [laT. a. auktion < laT. Afeqt­i [laT. sityvaSi – a-Sen-eb-s – a-. rodesac es qoneba (nivTi) rCeba yvelaze met safasuris gadamxdels. s. vaWroba.  aferasi.  universitetis a. TaRliToba). auctio (laT.. 2. romelic aferas sCadis (TaRliTobs). ¥ auqcionisti. ¥ aferisa. doRSi: cxeni. xiluli SeiZleba iyos Saravandedis saxiT. autsaQder­i [inl. romelsac . moedani. Aul­i [Turq. nivTebis ga­ yidva. (medic. (sp. auto da fe sarwmunoebis aqti] _ ere­ tikosTa da maT TxzulebaTa saWiro dawva inkviziciis ganaCenis mixedviT. mag. bneli ram wamowyebiT fu­ lis mogebis mizniT. affaire] – saxifaTo. afiora Scd. vaWroba. raime SejibrebaSi erT­ erTi bolo adgilze myofi gundi an sportsmeni. 2. romlebic win uswrebs da­ avadebis Secvlas: xSirad gamoxatulia niavis qrolis SegrZnebiT. sadac kiTxuloben leqsebs. auqcQon­i [germ. s. affecfus su­ lieri mRelvareba. raime qonebis. moxsenebebs da misT. vneba] – Zlieri gancdis (gan­ risxebis. auctionis) zrda. adamianis sulis gamov­ lineba.

achatçs] – minerali. aCqarebuli zrda – ganviTareba. afficke gancxadeba] – msxvili asoebiT dawerili an dabeWdili gancxadeba warmodgenis. saparado for­ mis (mundiris) nawili _ bunikebiani wnuli samxre zonari oqromkedisa an sirmisa. koncertis. mowyobiloba. aqEront­i [berZ. ¥ aforizmuli. acceleratio] – bavSvTa. aqsesUar­i [fr. romelic Seicavs mniSvnelovan azrs. lakoniuri ga­ moTqma. mozardTa sqe­ sobrivi momwifebis da si­ maRlis momatebis (agreTve gonebrivi ganviTarebis) aC­ qareba. afOnia [berZ.da ­s afiqsebia. Aphroditē] – berZnul miTologiaSi: siyvarulsa da silamazis RmerTi. afiSQreba [fr. aqs naxevrad Zvirfasi qva. aphorismon gamonaTqvami. saqveynod gatana.-61-eb. gansazRvra] – daxvewili. Stabis oficris. Aqat­i [berZ. ayiyi. attershock] – Zlieri miwisZvris momdevno susti biZgi mTavari keris maxloblad. sibr­ Znes. afrOdite [berZ. stili. accessoire] da .  rusTvelis a. aphônia simunje] – xmis dakargva saxmo si­ mebis an nervuli sistemis daavadebis Sedegad. aqsElband­i [germ. Sesaxaeb: gamoakraven xolme xalxis TavSeyris adgilebSi. Achselband] – zogi qveynis armiaSi: ge­ nerlis.  aqselbanti Scd. accelero avaCqareb] da aqcele­ rAtor­i 1. Acheron (acherontos)] – berZnul miTo­ logiaSi: mdinare miwisqveSa samefoSi. aqselerAcia da aqcele­ rAcia [laT. romelic awesrigebs saw­ vavi narevis miwodeba kar­ buratoridan Sigawvis Zra­ vas cilindrebSi brunvaTa raodenobis Sesacvlelad. AfiSa [fr. farTod gaxmaureba risame. romelic daibada zRvis qafidan. kvar­ cis nairsaxeoba. afficta] – sajarod. afOrizm­i [berZ. leqciisa da misT. aTetErSok­i [ind. 2. adiutantis. pedali.-ebi.  a. aqselerAtor­i [< laT. romelic amoqme­ debs am mowyobiloba.

vnelovani. raime organizaciis. axiôma sayo­ vis). warmoebis ba­ cxadi WeSmariteba. sazeimo kreba saswavlo axlavs mTavris ZiriTads. actus] – 1.).. axôn 3.) meorexaris­  mesame a. risame kuTvnileba. xovani. oba. iniciativiani da  geometriuli a. gadat. nawili. moTxovnebi sapirisp. pa­  aqsiomaturi Scd.). naxazze sagnis gamosaxvis ¥ aqtiuri – energiuli. 3­isaT­ aqsQoma [berZ. saqoneli da sxv. (gram. activus moqmedi] – 1. oraqbuleba. aqtiani (mniSvn. rialuri faseuloba (fu­ ¥ aqsiomuri. Teatraluri warmodgenis Tebi. debulebis dasamtkiceb­ koleqtivis yvelaze mo­ lad.aqs -62- mr. ¥ saaqto (mniSvn. didad mniSvnelovani Ta­ . romelSic leba. dawesebulebaSi. amosavlad miRebuli de­  erTaqtiani baleti. (wign. TavisTavad 2. (wign.  samoqalaqo mdgomareobis wvrilwvrili sasceno niv­ a.) da  a. furceli.) zmnis moqmedebiTi RerZi da metreô vzomav] – gvari. darbazi. 2. da­ wesi. velTaod miRebuli.. damatebiTi ram. rac 4. winave. mniS­  s. magram aucilebelia sxva Aqtiv­i [laT. adamiani. raime uri). pasiAqt­i [laT. (buxhalt. romelic ar saWiro­ Sedis yvela saxis mate­ ebs damtkicebas. ueWvo. 3­isaTvis). pativiscemis saaqto darbazi – sxdomaTa Rirsi. calkeuli moqmedeba. ama Tu im mecnierebaSi . risme damadasturebeli aqtuAlur­i [laT. romelic TviTon tiani warmodgena. actualis] – oficialuri sabuTi. 2.  a. WeSmariteba. 2. a. ucxromeli (sapirisp. ar aris damtkicebuli. 2. monawile keTili nebis a. li. udavo] – 1. aqsesuarebi – 1. 3. gadat.). 3. (Teatr. sivi). moqmedi nawili. debu­ lansis nawili. aqsonomEtria [berZ.

romelic ukravs Tars. ufero siTxe. kompania. statiaSi. sazs an qamanCas an sxva sakravs da zed amRerebs sakuTar leqsebs. ASuR­i [Turq.). tembris Secvala da sxva). aSqEnaz­i [ebr. romlebic rveulSi uweria.  s. 2. saWirboroto.-63namedrove moTxovnilebaTa Sesabamisi. accise] – arapir­ dapiri gadasaxadi farTo act moxmarebis sagnebze. (mus. atkenazi] – ev­ ropeli ebraelebi.) raime miznis mi­ saRwevad wamowyebuli moq­ medeba. 4.). actionnaire] – aqciebis (ix. Aqciz­i [fr. āsik. max­ vili. qristes ukanaskneli serobis mosa­ gonebeli saRamo. Saqari. s. saaqcio wamowyebis monawile. Aqcia2 [laT. aqcia 1) mflo­ beli. kapitali. ARap­i [berZ. agapamo ­ didi pativiT miReba an gacileba] – mosaxsenebeli. Aqcent­i [laT. actio moqmedeba] – (wign.) calke bgeris (rit­ muli gagrZeleba. politikuri a. Aqcia1 [fr. āsiq mijnuri] – upiratesad mus­ limanur qveynebSi: mgosani. S. rac SeiZleba axasiaTebdes ara­ mSobliur enaze molapara­ kes. CvenSi ga­ igivebulia qelexTan.  saaqcionero Scd. . xazgasma (mxatvrul nawarmoebebSi. 3. (gadat. s.) xmis aweva sityvis romelime marcvalze. ro­ goricaa Cai.  saaqcio. sazogadoeba. dividendis) miRebis uflebas. didi gamoyeneba aqvs teqnikaSi. ritmuli maxvili. romlebmac Seqmnes didad ganviTarebuli kultura. Taviseburi warmoTqma. wirvis dros mRvdeli ixsenebs gansvenebulebs. aqciOner­i [fr. acEton­i [laT. acetum Zmari] – organuli naerTi. ¥ saaqcio. rolic mis mflo­ bels aZlevs saaqcio sazogadoebis kapitals mo­ gebidan garkveul nawilis (wilis. action] – farani qa­ Raldi. actEkeb­i – meqsikis indielebi.  di plomatiuri a.. accentus] – 1. arab. sityvaSi da a. (lingv. Tambaqo da sxv.

Tavmosayreli an dasay­ amitom erTmaneTisa aRar rdeni punqti raime moqme­ esmodaT­ra da gaifantnen debisaTvis. (wign. mTeli dedamiwis zurgze]  turistul-saeqskursio b. pirobaTa er­ ieroglifuri damwerloba. basis safuZveli] _ 1.. sayrdeni risame. ebr. SefuTuli niv­ sasursaTo b. babilonis caTambjeni koS­  materialuri b. masaslebis b. axUnd­i [spars. bagage] _ mgzav­ 3. . ebraelebisa da sxv.) msgavsi TamaSi. (raketiT) isvrian korpis babQlonis gOdoli _ iTqmis an plastmasis Zabrisebur areul­dareulobaze. bAget­i [fr. 4. base < berZn. bAal­i [berZ. me­18 s. bageti agreTve ga­ moiyeneba binis Werisa da b kedlebis mosaxatavad.. samSeneblo Tebi matarebliT. ris bargi. baal < Zv.) sa­ cdilobdnen aeSenebinaT fuZveli.­ebis saxelmwifo dai pyres espanelebma. gadmocemiT msoflio war­ Rvnis Semdeg adamianebi bAza [fr. maRla gaWi­ nayofierebis warmarTuli muli badis Tavze CogniT RvTaeba. ganyofileba (sadgurSi). vagoni.axu -64-  s.] badmQnton­i [ingl. amiT ganrisxebulma ri b. bAgaJ­i [fr. baguette] _ mxat­ vrulad gaformebuli (Se­ Rebili. gemiT. portretebisa) da karnizebisaTvis (lavgar­ dani). mTavari sawyobi. Wiro materialur­teqnikur ¥ sabagaJo. aurzaurze [bibliuri  badmingtoni Scd. s. SfoT­ burTs _ volans. TviTmfrinaviT da misT. ze. socialuki. mooqrovili) xis Tamasa CarCoebisTvis (su­ raTebisa. faseulobaTa. âchûnd maswav­ lebeli] – mahmadianebSi: sjulis mcodne. risame arsebobisaTvis sa­ gadasatanad. 2. RmerTma auria maTi enebi.­Si a. badminton < inglisis erT­erTi qala­ _ Zveli semitebis (finiki­ qis saxelidan] _ CogburTis elebis.

rom­ lebic gankuTvnilia Se­ naxvis. samxedrosazRvao b. Байдарка] _ viwro da msubuqi sportuli erT­ an oradgiliani navi. dagrovebisa da damuSavebisaTvis kompiute­ ris meSveobiT. 7. agreTve moxetiale mo­ cekvave qali. reformebisaTvis. basilica < berZn. bAzis­i [berZ.  baidarisa.  urbnisis b. ¥ sabazo (mniSv. 2.). swor­ kuTxa. bathos siRrme da skaphos gemi] _ zRvis siR­ rmis gamosakvlevi aparati (Wurvi). bazQlik­a [laT.  baiaderi sxvaa (ix. keramikul da minis mrewvelobaSi. bAzalt­i [laT.-65Toblioba. sawarmoo urTierTobaTa erTobli­ oba.] _ indoeTSi: sakul­ to taZris mocekvave qa­ li. sazogadoebis ekonomi­ kuri wyobileba.  saaviacio b. risame sa­ fuZveli.  nedleulis b.  baidarka.  avtomobil `kolxidis~ b.. 5. gav­ rcelebuli iyo gviandel antikur xanaSi da Sua sa­ ukuneebSi. msubuqi mrewvelobisaTvis. re­ ligiuri. baTQskafi [berZ. 6. 3­isaTvis). iyeneben samSeneblo saq­ meSi. ugumbaTo taZari. baQdar­i [< rus.  s. bazaltes] _ vulkanuri warmoSobis qa­ ni.  baiaderisa  baiaderasi Scd. marTaven orlapotiani niC­ biT. bai ¥ bazilikisa. . filosofiuri Sexedulebani da maTi Se­ sabamisi dawesebulebani). basis safuZveli] _ 1. Savi feris. 2. fundamenti.  bazilikasi Scd. bayadére < port. Cveulebriv. manZili avtomobilis Rer­ Zebs (xidebs) Soris. sawyobi.  batiskafi Scd. qveynis SeiaraRebuli Za­ lebis sayrdeni punqti Tavis an sxvis teritoriaze. basilikê mefis sax­ li] _ wagrZelebuli. mesaqonleobis sakvebi b. monacemebis baza _ mona­ cemebis erToblioba. baiAder­i [fr. baidarasi Scd. yovel baziss aqvs Tavisi Sesaferisi zed­ naSeni (politikuri.  b. 1.

(gadat. saerTo saxel­ xelwodeba (`didi bairami~ wodeba iseTi sasursaTo da `mcire bairami~). romelsac kom­ deba. sadac es saqoneli iyi­ vis nawili.  baixao. bAk­i [fr. bakAlavr­i [laT. damTavrebuli. fxvieri Cai (dawnexili Ca­  Zvel qarTulSi ixmareboda: isgan. dasavleTi ev­  b. kaci. varcli] _ 1. sax. gamoTvliT 2. saTavsi siTxis Sesanaxad bAkara [fr. byte] _ infor­ li. orgia. avzi). _ loyebze datovebuli da  wylis b. baixaos Cai Scd. saqonlisa. WurWeli. bak  bakaleasi. bacchanalia udablesi samecniero aka­ < Bacchus baxusi] _ 1. bayali _ aseTi sxvavebiT) saqonliT movaWre. ganyofileba bAix­i [Cin.. . benzinis b. mTlianobas. reus] _ 1. Backenbart] rigeblad. 8 sxv. 2. burRu­ bAit­i [ingl.bai -66- wauli] _ muslimanTa ori bakkãl sunel­saneleblebiT mTavari dResaswaulis sa­ movaWre] _ 1. ¥ bakaleisa. makaronis nawarmi da maciis sazomi erTeuli. ropis bevr qveyanaSi bakqanAlia [laT. bac < holand. sagobi. Zvel demiuri xarisxi. Saqari. rogoricaa Cai. saqoneli.] _ baixis Cai _ (maRaziaSi). piuteri amuSavebs rogorc ¥ sabakaleo. nikapze gamoparsuli wveri. baccarat < geogr. bitis toli. bayram dResas­ bakAlea [rus. maRazia an maRaziis seq­ teqnikaSi manqanuri sity­ cia. fqvili.  s. bakaleia.) pirveli safexuris kurs­ TavaSvebuli drostareba. ze sakvebis (saWmlis) dasa­ bakEnbard­i [germ. 2. liTonis bakaleio Scd. umaR­ saberZneTsa da romSi: Rvi­ les saswavlebelSi: or­ nisa da lxinis RmerTis safexuriani swavlebis dResaswauli. yava. fila Caisagan gan­ sabaylo. 2. baQram­i [Turq.] _ saukeTeso xarisxis romelic gamoiyeneba gem­ broli. (sinon. baccalav¥ bakenbardebiani. Бакалея < arab. s.

balagnuri. legendaruli an asvlis mosawesrigeblad istoriuli Sinaarsisa. ballast] _ 1. rkinigzis vakisze dayri­  baladasi Scd.. sazom Scd. pasiuri b. balAgan­i [rus. balle burTi] _ bu­ 2. ¥ baladisa.. uReli] _ 1. qanqaris (icodnen Zvelad bazrobeb­ Semcvleli. miwisZvra. ze. saxeldaxelo. (mus. 2. s. saxalxo seirnobaze) 2.-67- bal bAl­i1 [fr.-s aRwevda. ebi.. ukuqceviT moZraobas. aseT pirwonis saxiT) jibis da nagebobaSi gamarTuli zRvis saaTebSi. mxruli. li xvinWa da RorRi Spa­ . wonasworobis dacva. bAlada [fr.) vokaluri an ins­ trumentuli nawarmoebi nebis raime movlenis (qaris. TxrobiTi xasiaTisa. baliani.  Tokze b. aqtiuri b. rome­ naxaoba lic rgolebs gadascems ¥ balaganisa. (saub. droebiTi (slange) < fr. mcire bAlast­i [ingl. cekvao saRamo (sinon. lisi). ¥ sabalo. angariSi.  b. `moyme samtkiceblad (qarT. zomis satrfialo leqsi tvirTi aerostatis haerSi zRapruli. gadat. b. an gemis wonasworobis gan­  qarTuli-xalxuri b. mej s. mTavari sacirko sanaxaobisaTvis. s.. gamo­  balagnisa.. Sileris b.) bAlans­i [fr. balancier 1. balance] _ Semo­ Zalis sazomi erTeuli. Ti nusxa.  oTx b. balancer] _  s. iyeneba sasworebSi. ballade] _ 1.  wliuri b. ball] _ didi sa­ ¥ sabalanso. zRvis Relvis. ¥ . ormxri­ 2. aRricxva. bal­i2 [fr. cekvebi.-is Sedgena. kaba.) uxamsi sa­ vi berketi manqanebSi.. uReli. saval­gasavlis Sefardebi­  Relva rva b. regulatori (mrgvali sa­ TviT aseTi sanaxaoba. Балаган < spars.simZime). sinon. balansQreba [fr. da vefxvi~. balaxani _ aivani] _ balAnsir­i [germ. fr. balancier mxa­ nageboba Teatraluri da ruli. xelsawyoebSi da misT. miwisZvris.-is gadayra..

cekviTa da mimikiT gad­ kanonebs. farduli] _ iyeneben medicinasa da teq­ (moZv. baletmeZravis muSaobis damTav­ . tebi. mocemuli Teatraluri war­ 2. s. sacemad. baldacchino fissa da eTerovan zeTebs. musika. naRmisa da misT. ballista < berZn. ballistik < bAlet­i [fr. ballô gadavisvri] _ _ 1. Tul­mokazmuli Cardaxi dabalzAmeba _ (gvamis) gaJ­ svetebze. moZraobis 2.) Semurva] non. traeqtoria. saTeatro cekvis xe­ 1. katafalki). romelsac axlavs gi. tyviis. ballerina] _ ba­ ballô gadavisvri] _ Zvelad: letis msaxiobi mocekvave lodsatyorcni manqana. karavi. s. farda. balsamor] _ 3. romelic frenaSi  baletmaistrisa. iswavlis gasrolili sa­  qarTuli b.bal -68- lebisaTvis mdgradobis mi­ isteri Scd. it. qoreografi. bAlzam­i [berZn. cekva.-is ostaartilerio Wurvis. nebdnen cixe­simagris ked­ ¥ balerinisa. romelic swavlobs ho­ musika. b. sxeulis moZraobis kano­  s. usargeblo ram. lebis dasangrevad. `Jizeli~ kuTxiT gasrolili mZime ¥ sabaleto. ¥ balistikuri. ballet. romelic Seicavs sxvadasxva baldAxin­i [it. mdidrulad mor­ nikaSi. meister] _ baletis damdgme­  balistiuri Scd. zogi mcenaris sqeli wveni. iye­ qali.  balerinasi Scd. balQstika [germ. datani. (wign. Teoriuli meqanikis dar­ modgena. ballet b. (Zv. micvalebulis gasasvene­ romlebic icaven gaxrwni­ beli Cardaxiani etli (si­ sagan [sinon.) 1.. balErina [it. li reJisori. RenTa iseTi nivTierebebiT. gadat. baletmaQster­i [germ. raketa. bAlista [laT. rizontis mimarT garkveuli  adanis b. qvenebs. mecniereba.) zedmeti. romelic Se­ lovneba. balistQkuri rAketa _ ¥ baletmaisterisa. balleto] berZn. 2.

bAlkon­i [fr. balneum abano da berZn. ballon Rru sfero] _ miwis. banal] _ siax­ les. banAluri [<fr. sabalneologio. bal­maskArad­i _ bali2 da maskaradi. b. aqvs damuxluli magari Rru Rero. banderQlia [esp. bAlon­i [fr. bAnan­i [esp.  mesame iarusis b.-is pirveli rigi. romelic Seiswavlis mine­ raluri wylebisa da ta­ laxis samkurnalo gamo­ yenebis meTodebs.. masalis daxuruli WurWeli siTxeebisa da airebisaTvis. . balUstrada [fr. banderrila] _ bafTebiT Semkuli pata­ ra Subi. ¥ balneologiuri. (s. logos moZ­ Rvreba] _ medicinis dargi.  b. bambou < malaiuri bambu] _ tropikuli da sub­ tropikuli mcenare. ban ¥ balustradisa.) kurorti. rome­ lic SeiaraRebulia bande­ riliiT. originalurobas mok­ lebuli. liTonis. aqvs msxvili.  terasis b. tro­ pikuli balaxovani mcenare. banano] _ 1.  Jangbadis b. bAmper­i [ingl. balustrada < it.  b. gogirdmJavas b. msjeloba. mogrZo foT­ lebi da mogrZo fqvilovani tkbili nayofi.-is skami. bumper Zlieri dartyma] _ avtomobilis mowyobiloba (nawili). sadac iaffasiani adgilebi iyo. ro­ melic amcirebs avariuli dartymis (dajaxebis Zalas.-is bileTi. xumroba.. balcon] _ mayu­ rebelTa adgilebi Teatris Sua da zeda iarusebze (Zvelad sul zeda iarusis balkons. 2. banderillero] _ espaneTSi xarebTan qveiTad mebrZoli. balustradasi Scd. b. bAmbuk­i [fr.-is joxi. kibis b. b. rezinis an sxv. erT­erTi jiSis vaSli. qandara ewo­ deboda).  baliustrada. balneolOgia [laT. b. romelsac iyeneben xarebis brZolaSi (korida­ Si).  aivani Scd.-69rebis Semdeg ecema Tavi­ suflad vardnili sxeulis traeqtoriiT. banderilQero [esp..  b.] _ rikulebiani moajiri.

 s. gadat. Semnaxveli b. Semok­ ruli savaWro saqonelze (xeluxleblobis niSnad). romlis mi­ xedviTac banki awarmoebs fasiani qaRaldebis yidva­ gayidvas.] _ giganturi xe _ `maimunis xe~. 2.. bAptist­i _ baptizmis mimde­ vari. banqueroutier.  s. gavrcelebulia ZiriTadad aSS­Si. 2. operaciebi. banco banki] _ fa­ 1.romelic imarTeba visime pativsacemad an raime movlenis aRsaniSnavad. si an kursi.  saxelmwifo b. bAnkir­i [germ. baObab­i [eTiop. darbazi. ¥ sabanketo. isxams kitris msgavs did nayofs. gadat. romelic oqros monetis magivrobas eweva. Bankier < fr. safosto gzavnilze Se­ mokruli qaRaldi. banderolle] _ bAnko [it. saqme. bAnkrot­i [fr. valauvali. s. dgomela . germ. banquet] _ sazeimo wveuleba. ¥ sabanko (mniSv. bAnknot­i [ingl. komerciuli b. xarobs tropikul af­ rikaSi. bank-note] _ sabanko bileTi.ban -70- bandErol­i [fr. sxvadasxva daculi.  wignis gagzavna b. gakotrebuli piri. banquier] _ bankis patroni an msxvili aqcioneri. bAptizm­i [berZn. Cveulebriv. am wesiT SefuTuli gzavni­ li. 1­saTvis). s.  zneobrivi b. rom mxolod mozrdili adamia­ nebis monaTvlaa dasaSvebi. baptizô vnaT­ lav] _ protestantuli qristianuli mimdinareoba. warmoeba­dawesebule­ ba an banki. bAr­i1 [ingl. msxvili sakredito dawesebuleba. uaryofs bevr sa­ eklesio wess. is. qaRaldis lenti.  kompiuteruli monacemebis b. Bankerott < it. bAnk­i [fr. sadac. aRmoCnda uunaro. 2. bar] _ patara kafe. Senaxuli informaciis er­ Toblioba. bileTi. miaCnia.. romel­ sac aweria misamarTi. bAnket­i [fr. vinc sruli marcxi ganicada.-iT. warmoiSva XVII saukuneSi. banque] _ 1. bancerotte gatexili banki] _ 1. valis gadaxdis unarmoklebuli.

barelQef­i [fr. mor­ benlebma. morebi da sxv.) quCis brZolebis dros.-71Seeqcevian saWmels da sas­ mels. gadat. romelic unda gadalaxon (mag. saqcieli. bArel­i [ingl. 3. risame. barQer­i [fr. moajiri. baraJQreba _ TviTmfrinavebis patrulireba haerSi mtris aviaciis Tavdasxmisagan obieqtebis dasacavad. barbaros ucxo] _ ama Tu im bune­ bisaTvis Seuferebeli si­ tyva an gamoTqma. mamakacis xma. zRu­ de. raime moq­ medebis Semaferxebeli ga­ remoeba. barQton­i [it. saSualo zomis spilen­ .) Zveli ber­ Znebisa da romaelebis sityvaxmarebaSi: ucxouri (araberZeni. baritono < berZ.  cxenma b.). aSS­Si da zog sxva qveyanaSi: te­ vadobis da moculobis sa­ bar zomi (daaxloebiT 115. horeliefi). 2.  b. barbaros] _ 1.  barikadi Scd.5 l­mde).5­dan 163. barricade] _ Tav­ dasacavi Caxergili didi sagnebi (miwiT savse tom­ rebi. 3. 2. gadalaxa (daZ­ lia). cxenosnebma da sxv. barriere] _ 1. dabrkoleba. araromaeli). baraque] _ dro­ ebiTi msubuqi sacxovrebe­ li nageboba. bArak­i [berZ. (qarT. ZiriTadad alko­ hols. Tarji).  barmEni. barytonos uxeSxmiani] _ 1. barrel patara kasri] _ inglisSi. barus simZime] _ at­ mosferuli wnevis sazomi erTeuli. saSualo tenorsa da bass Soris. aseTi xmis mqone momRerali. ukulturo.  b. ucxouri eni­ dan saWiroebis gareSe Se­ mosuli sityva. sinon. dabali tixari. bAr­i2 [berZ. b-ze brZola. barbArizm­i [berZ. romelic odnav aris amoburcul brtyel zedapirze Tavisi sava­ raudo moculobis naxe­ varze naklebad (Sdr. barbAros­i [berZ. (ist.-is ageba. barQkada [fr. veluri ada­ miani. 2. romelic Seqmnilia sxva enis norme­ bis mixedviT. bar-relief dabali reliefi] _ skulpturuli gamosa­ xuleba. ¥ barbarosuli.

barge] _ satvirTo gemi. ¥baronesisa baronesasi Scd. grafze dabali. bAroko [it. kar­ Wapi). 2. barOmetr­i [berZ. si­ non. [berZ. iyene­ ben navsadgurebSi gemebis sabuqsired. bAron­i [berZ.  barometri. ¥ barJisa. Sedis sasule orkestris Semad­ genlobaSi. barocco iCxibi.  saxanZro b. RvlarWnili < port. baros sim­ Zime da camera oTaxi] _ her­ metuli kamera. baron < Zv. iyeneben safreni aparatebis xelsa­ wyoTa gamosacdelad.  vercxliswylis b. patara damxmare gemi. stili. RvlarWniloba. germ.­is mxatvruli stili evro­ pul xelovnebaSi (gansa­ kuTrebiT arqiteqturaSi).] _ baronis coli an qa­ liSvili. barkarola < barka navi] _ 1. baroco araswori (margalitis formaze)] _ me­16­18 ss. barOnesa [ingl. sinon.. barkas] _ 1. didi mravalniCbiani navi. wvrilmani ga­ dazidvebisaTvis (qarT.bar -72- Zis Casaberi sakravi. wnevasTan. baros sim­ Zime da metreo vzomav] _ atmosferuli wnevis sa­ zomi xelsawyo. bArJa [fr. bArkas­i [holand. baros simZime da camera oTaxi] _ rTul si­ tyvebSi uCvenebs mocemuli sityvebis damokidebulebas simZimesTan. barkArola [< it. de­ koratiuli wvrilmanebis saWarbe. ¥ barkarolisa. . iyeneben amindis cvlilebis prog­ nozisaTvis. 2. baro.  barkarolasi Scd. venecieli menaveebis (gondolierebis) simRera.  b. damaxasiaTebelia grandio­ zuloba. mfri­ navebisa da kosmonavtebis sawvrTnelad da sxv. romelSic qmnian atmosferoze dabal (an maRal) wnevas. karapa).  Caikovskis b.. romelic buqsiriT moZraobs (qarT. ¥ barokuli. barokAmera [berZ. baroness < fr. aseTi simReris stili instrumentuli an vokaluri nawarmoebi. baro Tavisufali] _ dasavleT evropis qveynebSi Tavadaznauruli tituli.

dvrini. 3. satanko b.  galvanuri b. ele­ ments. 2. bani.) gacvla. batArea [fr. . saqonlis b. bastille] _ cixe­ simagre da saxelmwifo sapyrobile parizSi me­14­ 18 ss. batariasi.. es dRe iTvleba safrangeTis erov­ nul dResaswaulad.) brZola.  baTalioni Scd. (s. batareia. ci­ xe­simagris galavanis ku­ TxeebSi datanebuli xuT­ kuTxedis formis nageboba. bat 2.-is cecxli. barter gacvla­ gamocvla. Scd. bastQon­i [fr. bArter­i [ingl. 2. 3. ro­ melic 3­4 aseulisagan Sedgeba (qarT.. batAlia [fr. ferwera. batAluri [<fr. batalQon­i [fr. bastion] _ 1. b. ram­ denime qvemexisagan Semdgari saartilerio qvedanayofi (Sedis saartilerio divi­ zionSi). Janri xelovnebaSi. rom­ lis drosac valutis ga­ daxda ar aris saWiro da Tanabrad Sefasebuli saqo­ neli icvleba erTmaneTSi. brZolis sce­ nebis amsaxveli. (s. b. burji. mowyobiloba. sinon. bataillon] _ sajaro qveganayofi.-73 barJasi Scd.  msroleli b. basso] _ 1. bataille brZo­ la] _ omis.. romelic warmoadgens erTmaneTTan SeerTebul ramdenime sav­ sebiT erTgvar nawils. dabali registris simebiani an sasule musikaluri sak­ ravi. aTaseuli).) garigeba. bastQlia [fr. safrangeTis didi revoluciis dasawyisSi 1789 wlis 14 ivliss aiRes ajanyebulebma. gadat. ¥ batareisa. saidanac cecxls uSendnen Semoseul mters.  bataria. saqonelgacvla] _ sagareo vaWrobaSi: gawo­ nasworebuli vaWroba. bani.  sacecxle b. batalle] _ (wign. orTqliT gaTbobis b. ro­ melic warmoadgens ram­ denime qvemexis pozicias. mamakacis yvelaze dabali xma.  sazenito b. ¥ barteruli da sabartero  b. dasayrdeni. gamagrebuli adgili.  b. aseTi xmis mqone momRerali. bAs­i [it. batterie] _ 1.

pat­ ronus­idan. laboratoria.] – TurqeTSi da aR­ mosavleTis zog qveyanaSi: memamule. romelzedac xtomebs asruleben tanmo­ varjiSeebi.  baqteorologia. ise SinaarsiT: patroni.  baqtrini Scd. batoud] _ horizontalurad gaWimuli bade. butterfly pe­ pela] _ sportuli curvis xerxi. baqtrQan­i [Turq. baqteria baqteria da plagein. batoni (`batonis” mniSvnelobiT ixmareba saxelis Semdeg) igivea rac bei. bAxus­i [laT. drostarebis. batôn joxi] _ 1. baqteorologiuri Scd. batoni sxva warmo­ Sobisaa. . batErflai [ingl. ¥ bacilisa. bakchos] – romauli miTolo­ giaSi: Rvinis.] – orkuzi­ ani aqlemi.bat -74 baqterialuri Scd. ¥ baqteriologiuri. zRvis siRrme.  b. akrobatebi da sxv. romliTac Cadian zRvaSi siRrmeebis gamosakvlevad. bEg­i [Turq. plagos mWameli. igi modis laT. mSTanTqmeli] – vi­ rusi. baqteria baqteria da logos moZR­ vreba] _ mecniereba. mxiarulebis RmerTi..  daviT-b. ¥ baqteriuli. baqteriolOgia [berZ.  bacilasi Scd. romelsac SeuZlia daSalos da mospos baq­ teriebi. bathos siR­ rme da sphaira sfero] _ 1. romelic Seiswavlis baqteriebs. feodali. nayinis b. foladis sferuli kamera. ¥ qarT. bAtut­i da bAtud­i [fr. aRsaniSnavia. baqtEria [berZ. mikrobis saxeoba. batQsfero [berZ. bAcila [laT.  Sokoladis b. bacillum Cxiri] – Cxirisebri baqteria  tuberkulozis b. mrgvali an wag­ rZelebuli formis puri. sakonditro nawarmi patara joxis formis. baqteriOfag­i [berZ. rom es sityva TiTqmis ucvlelad aris Semosuli rogorc formiT. bakteria Cxiri] _ erTujrediani mikrosko­ puli organizmi. mikro­ biologiis nawili. bAton­i [fr. daavadeba. grZeli. brasis nairsaxeoba. 2.  b. rac `mfarvels~ niSnavs. bacchusi < berZ.

belEtrist­i – mwerali be­ letristikuli nawarmo­ ebTa avtori (sinon.-is loJa. mzeTunaxavi] – Sxamiani mravalwliani balaxovani mcenare. basic] – programebis erT­erTi ZiriTadi teqnikuri ena saswavlo miznebisaTvis. mis foTlebsa da fesvebs far­ Tod iyeneben medicinaSi (tkivilebis gasayuCebel saSualebad da sxv. baseball] – burTis sportuli TamaSi CogniT cxra­cxra kacisgan Semdgar or gunds Soris. belEtaJ­i [rus. gavr­ celebulia aSS­Si da ing­ lisSi. ketburTi. romanebi) (sinon.­Si da me­20 s. Smaga. beelsebul < ebr. belzEbel­i [berZ. badawin] – momTabare arabi.  b. saukeTeso sarTuli.). prozaikosi).romel­ zedac SedarebiT maRali oTaxebi da darbazebia (me­19 s. beQsik­i [ingl. bellesletres sityvakazmuli mwer­ loba] – mxatvrul TxrobiTi literatura (moTxrobebi. bElkanto [it. bel kargi. TeatrSi pirveli iarusi. bEze [< fr. romelic auq­ mebs wina diezs an bemols da aRadgens notis pirvan­ del simaRles.] – avi suli. bEkar­i [fr. eSmaki. belAdona [< it. sasaxleebSi).  bezisa Scd. beduine < arab. bacon] – sagan­ gebod gamoyvanili damari­ lebuli an Sebolili Ro­ ris xorci. beletrQstika [< fr. becarre] – (mus) sa­ noto niSani. ¥ bezesi. proza). germ. belser kocna] – aT­ qvefili cilisa da Saqris­ gan damzadebuli msubuqi namcxvari. beQsbol­i [ingl.-75- bel bedUin­i [germ.  b. ¥ beletristikuli da (da­ saSvebia) beletristuli. novelebi. bel canto mSvenie­ ri simRera] – (mus. bazburTi. amfiTeatrsa da benuars Soris. meore. lamazi da elage sarTuli] – 1. бельэтаж < fr.) simReris Sesrulebis tradiciuli italiuri manera. damaxasia­ Tebelia xmis yvela regist­ .­is dasawyisSi aSenebul calke saxlebSi. belladonna saucxoo dama. bEkon­i [ingl. 2. nawarmoebi.

s.-is loJa. bestseller < best saukeTeso da sell gayidva] – yvelaze ufro gasavliani wigni. romelsac iReben qvanaxSiris an nav­ Tobis gamoxdiT. bEta [berZ. warmo­ ebaSi. benefice mogeba sargebloba] – warmodgena. baignoire] – Teat­ rSi: pirveli iarusis lo­ Jebi parteris doneze. feTqebad niv­ TierebaTa da sxv. sax. bestsEler­i [ingl. bge­ ris simsubuqe da silamaze. saRamo. benEfis­i [fr. damaxa­ siaTebeli suniT. koncerti. benzoe] – (teq. me­ dicinaSi da sxv. beta] – berZnuli anbanis meore asos saxeli. zeTisa zeTovani Teslebisagan.  si bemoli bengAluri cEcxli – piro­ teqnikuri narevi. krekingi) an myari mi­ neraluri sawvavisagan. bEnzol­i [fr. romelic Sedgeba nax­ Sirwyalbadisagan. romlis Semosava­ li gadaecema mas (aseT RonisZiebas zogjer hqvia SemoqmedebiTi saRamo). bEta­gamosxQveba – eleq­ ris Tavisufali floba.  s. benzina < laT. notis saxelwodebis Sem­ deg niSnavs: naxevartoniT dabla. Zvlebisagan – cximis misaRebad.) 1.) ufe­ ro. benUar­i [fr. gamarTuli mis erT­erTi monawile msaxiobis pativ­ sacemad. 2. benzini miiReba navTobis gamoxdis Sedegad . bErdan­i [< sakuT. berdenka. ameri­ kuli gamomgoneblis gva­ ridan] – Zveleburi erTsa­ teniani SaSxana. romelic gamocemu­ lia didi tiraJiT. berdana Scd.  b. ro­ gorc gamxsneli rezinis mrewvelobaSi. bensol] – ufero sawvavi siTxe. bEnzin­i [it. advilad aalebadia.bem -76(ix. warmodgena.  berdanka. iyeneben saRebrebis. bgeris naxevartoniani dadablebis niSani.  bengaliuri Scd. bemolle] _ (mus. ga­ moiyeneba: rogorc sawvavi Sigawvis ZravebisaTvis. ¥ sabenefiso. s. bEmol­i [it. aorTqlebadi siTxe. romelic iwvis kaSkaSa aliT (indo­ eTis istoriuli olqis – bengalis saxelis mixed­ viT).

-is qarxana. si­ tyvisa da biblion wigni] _ wigni ZeglTa­Zegli. behemoti Scd. biblia (mr. RorRis. ebr. xreSisa da misT. bi­ nadrobs tropikuli af­ rikis mtknar wylebSi (sxvanairad: hi popotami).  `vefxistyaosnis” b.-is filebi. grapho vwer] – 1. codnis dargi aseTi aRwer­ aRnusxisa Sedgenis xerxTa da meTodTa Sesaxeb. behēmoth (mr. othēr (andros) qmari] _ orqmrianoba. 3.  bilingvizmi. mecnieruli sis­ tematizebuli aRnusxva da aRwera wignebisa da sxva gamocemebisa.  b. rTul sityvebSi aR­ niSnavs `ori nawilisagan Semdgari~ an `aqvs ori niSani~. behEmoT­i _ [Zv. beton < laT. narevi romelic gaSrobisTanave Zalian myari xdeba. bis orjer da berZ. romelsac mwarmoebeli SezRuduli raodenobiT yidis masSi arsebuli Secdomebis da saboloo gamarTvis miz­ niT. silis. biblion wigni da berZ.  bibliasi Scd.  begemoti. bEta­vErsia – kompiuteruli programis winaswari sa­ sinji versia. . raime sagnis.. athlon asparezoba] _ (sp. [laT. biAndria [laT. ro­ melic Seicavs ebrauli da qristianuli religiis safuZvlebs (ebraelTa da qristianTa saRmrTo wig­ nebis krebuli _ Zveli aR­ Tqma da axali aRTqma). bis orjer da berZ. bibliogrAfia [< berZ.. bQblia [berZ.) zamTris Tanamedrove orWidi _ TxilamurebiT rbola 20 km­ze SaSxanis mizanSi sroliTurT. binomi. ormagi < bis orjer] _ TavsarTi (win­ sarTi). bibliis.  monografias darTuli hqonda b.. ¥ bibliuri. betumen bitumi] – saSeni ma­ sala – wyalSi areuli cementis. 2.-77tronebis nakadi. b.ro­ melSic CarTulia rkinis (foladis) armatura. rkinabEtoni – betoni. bi. sakiTxis Se­ saxeb arsebuli literatu­ ris sia. bi. bEton­i [fr.)] _ didi tanis sqel­ tyaviani ZuZumwovari.. bib biATlon­i [laT.

bibliotekuri. gavrcelebulia Crdi­ ¥ bibliografiuli da sabibliografio  b. beW­ durs mimsgavsebuli xeli (naweri). gamocema. hqonda. bibloTEkuri xEli – zedmiwevniT gakruli. bidet] – qalTa perso­ nalis WurWeli. nivTis b.). 3. katalogi. bakani sxe­ ulis zogierTi nawilis Casabanad. (qarT.) saZiebeli. universitetis b. bQzon­i [laT. bis orjer da berZ. ¥ biblioTekuri da sabiblioTeko. b. bQdon­i [fr.  s.bib -78 biblioteka. bienale (mdedr. dasaqmebuli] – ekonomikuri an samrewvelo saqmianoba. gamos qorwineba] – orcolianoba an orqmri­ anoba.  rqis b. saqme. ro­ melic iSviaTobad iqca) bibliOTeka [berZ. businessman] – piri. wignebis seria. romelic bizness misdevs. si­ non. komercia. 2. bibliografQuli iSvi­ AToba – iSviaTi wigni. biznEsmen­i [ingl. papiloto. bQde [fr. dawesebuleba sadac Tavs uyrian da inaxaven wignebs. Jurnal­ gazeTebs sazogadoebrivi sargeblobisTvis  sajaro b. romelic mogebas iZleva. bibliotheke] – 1. biEnale [< fr.  students mdidari (rigi­ ani) b. bison] – gareuli xari.. qsovilisa da sxv. business saqmiani. erovnuli b. gaerTi­ anebuli raime niSnis mi­ xedviT da gamocemuli er­ Tnairad. bigAmia [laT. visime kuTvnil wignTa er­ Toblioba. (s) ganyofileba. romelic or we­ liwadSi erTxel imarTeba bQznes­i [ingl. bidon] – sarqvliani WurWeli cilindrul for­ misa siTxeebisaTvis. ga­ mocema (wigni. (s.. bQgud­i [fr. s. sabiblioteko Scd. bigoudi] – Tmis da­ saxvevi patara milaki (tya­ visa. (saniv­ Te)  bitoni Scd.) orwliani] – saerTaSoriso gamofena.  moswavlis b. .. biblioTEkari _ biblioTe­ kis (wignTsacavis) muSaki. wignTsacavi).

bioadaptacia.  savele b. bQkin­i [ingl. romelic adas­ turebs rom misi mflo­ beli ekuTvnis raime organizacias. Teatraluri (saTeatro) b. bios si­ cocxle. bilingua] – (fi­ lol. billet] – 1. wevri] – (maTem. bikini < geogr..  biografia. si­ non. romelic adastu­ rebs rameTi sargeblobis uflebas. [berZ. partias. sabuTi (Cveulebriv pata­ ra wignaki).  Teatris b. sabuTi (qaRaldis an muyaos patara naWeri).. aqvs garkveuli valdebuleba. TviTmfrinavis b. sax. binocle <laT. ¥ sabileTo. iyeneben sxvadasxva feTqebadi niv­ TierebaTa asafeTqeblad xmeleTze da wyalqveS.. latariis b.. biogrAfia [berZ. (qarT. visame cxovreba. bQTumad – erTad.. nomos nawili. 3. salaro. ufaso b.. bis orjer da berZ.  s.cxov­ reba] – rTuli sityvebis pirveli nawili (TavsarTi. romelSic mo­ Tavsebulia denTi. (qarT. sagamocdo b. bios sicocxle. romelic odnav faravs sxeulis zo­ gierT nawils.  samxedro b. cxovreba da grapho vwer] – visime cxovrebisa da moRvaweobis aRwera. durbindi). bio  mosawvevi b. 2. bQnom­i [laT.] – qalis ornawiliani sabanao kostumi.) – orenovani (or ena­ ze Sedgenili) teqsti. orwevriani) bio. bQleT­i [fr..-79loeT amerikaSi. sax. sinon.) ori algebruli agamosaxulebis (wevris) jami an sxvaoba. winsarTi).. bini ori da oculus Tvali] – xelSi dasaWeri ormiliani optikuri xelsawyo Sori sagnebis kargad dasanaxavad.. moswavlis b. cxovrebis gza. biologia. . baraTi raime teqstiT. romelic aR­ niSnavs `sicocxle”­s da `biologiur”­s. mTlianad (gayidva an yidva saqon­ lisa). bikford-is (1774­1834) in­ glisuri gamomgoneblis gvaris mixedviT] – cecx­ lgamtari zonari – nelw­ vadi patruqi. bQnokl­i [fr. bikfOrdis zOnari [< sak. studentis b. bilQngva [laT.

b. bis orjer da berZ. biosQnTez­i [berZ.bio -80 biosfera Scd. sayureebi da misT. romelic swavlobs cocxali mate­ riis damaxasiaTebel qi­ miur procesebs. romelic Seiswavlis biologiuri procesebis gamoyenebas sainJinro amo­ canaTa gadasawyvetad. b. beWdebi. bi patridi. ¥ bioqimiuri. (s) cnobebi. biOsfero [berZ. bousa safule] – 1.  bionikasi Scd. kvleva. ¥ biologiuri. bijouterie saiuveliro nawarmiT vaW­ roba] – qalis mosarTavi araZvirfasi qvebisa da me­ talisa (saiuveliro nawar­ misgan gansxvavebiT) – mZi­ vebi. . mecnierebani. biolOgia [berZ. fakulteti.  b. bQrJa [germ. ¥ biografiuli da sabiografio. biOnika [< berZ. bioqQmia – biologiuri qi­ miis ganyofileba. borse < laT.  b. biJutEria [< fr. bion `si­ cocxlis elementi”] – mec­ niereba. ¥ biosinTezuri. mi­ si ganviTarebis kanonzomi­ erebebs. b.) piri romelsac ori an (meti) saxelmwifos moqalaqeoba aqvs. dawesebuleba.  i. bi pOlid­i [laT. kibernetikis nawi­ li. biologiis nawili – fizikis ganyofileba. bios sico­ cxle da sphaira sfero] – sicocxlis gavrcelebis are dedamiwaze.  b. biofQzika – biologiuri fizika. polis qalaqi. bios si­ cocxle da logos moZR­ vreba] – mecnierebaTa kompleqsi. cocxal organizmSi moqmed qimiur kanonzomierebebs.  bionikisa. laboratoria. WavWavaZis b. sadac xdeba msxvili fi­ nansuri da savaWro gari­ gebani. sa­ xelmwifo] – (samarT. ro­ melic swavlobs cocxali organizmSi moqmed fizikur kanonzomierebebs. bios si­ cocxle da synthesis Seer­ Teba] – sxvadasxva qimiuri nivTierebis warmoqmna cxovelis an mcenareul organizmSi nivTierebaTa cvlis Sedegad. romelic Seis­ wavlis cocxal bunebas. sadguri.

bis or­ jer da sexualis sasqeso. mouWiqavi faifuri. erTxel kidev.. bQtum­i [laT. bi(nary) TxrobiTi da (digi)t niSani. 2. bisektrisa Scd.) droebiTi Sromis uunarobis furceli (ofi­ cialurad hqvia: saavadmyo­ fo furceli). vaWrobis (komerciuli) ter­ mini. s. bis orjer] – ma­ yurebelTa SeZaxili Te­ atrSi.  biTumi sxvaa. sasaqonlo b.) dasaqiravebeli et­ lebis sadgomi qalaqebSi. mzaddeba aTqvefil kvercxis. mokle oficialuri cno­ ba sazogadoebrivi mniS­ vnelobis mqone raime mov­ lenis Sesaxeb.) swori xazi. biUvet­i [fr. bQskvit­i [fr. buvette] – mi­ neralur wyaroze mowyobil nageboba. bissectrix (bissectricis) orad gampobi. 1­Tvis)  s. ¥ biseqtrisisa. fqvilis da Saqrisgan. biulEten­i [fr.  pianistma bis-ze daukra. gudronis.-is makleri 2. (saub. magram amJamad ucxo sityvad ar iTvleba. cieb-cxeleba. momkveTi] – (maTem. iye­ neben qandakebaSi. amindis b. 2. ¥ bitumovani. ¥ sabQrJo (mniS. garigeba..saidanac uSualod iReben mineralur wyals. biseqsuAlur­i [laT. bitumen mTis fi­ si] – fisovan nivTierebaTa (asfaltis. SrOmis bQrJa – muSaxels dasaqiravebel Suamavali dawesebuleba.  b. (Zv. baiti).  sainformacio b.. bulletin] – 1. b. orivesqesiani bisEqtrisa [fr. qanebi. cifri] – informaciis raodenobis orobiTi sazomi erTeuli (ix. bissectrico < laT. ganmeo­ rebiT).romelic gadis kuTxis wveroze da kuTxes yofs Suaze. msu­ buqi namcxvari erTgvari.-81 safondo b. nav­ Tobis da misT. gamoxa­ tavs risame. Turquli warmoSobisa. bis! [laT. raime nomris gameorebis Txovnas (si­ non. nam­ biu cxvaris saxeoba. biscuit] – 1.  biseqtrisasi.) saerTo sa­ xelwodeba. koncertze. seq­ sualuri] – orsqesiani. . bQt­i [ingl.

biusthAlter­i [germ. zviad gamsaxurdias b. ¥ sabiujeto (mniS. buream biuri da berZ. daxures.. bureau] – 1.  b. 2. ¥ biurokratiuli. bureacrate < fr. amindis b. 2. ganyo­ filebis. dawese­ bulebebs. sa­ xelmwifo mmarTvelobis sistema.  am gagebiT biurokratuli Scd.  ojaxis b. buste] – 1. Tvisebebi. biurOkrat­i [fr.  biuletini Scd. romelsac gamosaxavs adami­ anis sxeulis zeda nawils (Tavsa da gulmkerds)  akaki wereTlis b. siZli­ ere (kancelariis xeli­ sufleba)] – Tanamdebobis piri.rac biurokratiz­ mi (mniS. kratos xelisufleba. saxelmwifos. saqmis arsis ugulebel­ yofa formalobis dacvis gulisaTvis. zogi dawesebulis.. biUjet­i [fr. Cve­ ulebrivi aqvs Taroebi.biu -82¥ biurokratiuli  b. gaunaRdes. romelic Tavisi mo­ valeobis Sesrulebisas formalur mxares aqcevs mTavar yuradRebas (saqmis sazianod). saarCevno furceli. biurokrAtia [fr. saqmisadmi b. misca.  b. bustehalter] – qalis lifi. Caagdo saarCevno yuTSi.  eqimma b.-is usulguloba . uj­ redebi. 2. 3. 2. bQuro [fr. zogi organos xelmZRvaneli na­ wilis saxelwodeba. midgoma. 2.  b. aparati. qalis gulmkerdi.  saqarTvelos saxelmwifo b. budget < ingl. qandakeba. 3. saxelwodeba. kantoris da misT. bureacratie] – 1. 1). 1­isaTvis). biurokrAtizm­i – 1. (saub. cnobaTa b. romlis drosac qveyanas marTaven xalxs mowyvetili moxeleebi. gamosawev saxuraviani sa­ weri magida erTgvari. biurokratebi.  sakonstruqtoro b. gul­ mkerdze Casacmeli.] – 1. bQust­i [fr.. igivea. xarjT­aRricxva. b.) visime piradi Semosavali da xarjebi. gadat. sawarmos Semosa­ val­gasavals nusxa drois garkveuli monakveTSi. b.

blomanJe Scd. turniri (WadrakSi).  b. blitzturnier] – elviseburi turniri (WadrakSi). sawarmos an organizaciis saxelwodeba.-is Sevseba. nabeWdi qaRaldis fur­ celi. rom­ lis TavSic dabeWdilia dawesebulebis. blEizer­i [ingl. orTava kunTi). iyeneben oficialuri miwer­ mowerisaTvis an raime do­ kumentis Sesadgenad. blQc­i [germ.  bicepsi Scd. gegma. daSinebis mizniT (`TvalebSi nacris Seyra”). blEf­i [ingl. romelic SeerTebulia fotoaparatTan – gadasaRebi obieqtis meyseuli Zlieri ganaTebisaTvis. romelze gadagdebulia Toki. block germ. bagiri an jaWvi (qarT. blAmanJe [fr. blAnk­i [fr. bloc] – 1. biceps orTava] – kunTi mxarsa da idayvs Sors.  b. romelic Tavis mxriv . blitz elva] – 1. sxvadasxva feris pijakisa da Sarvlisgan Sedgenili kostumi 2. blQckrig­i [germ. blQndaJ­i [fr. WoWonaqi). romelzedac dato­ vebulia Tavisufali ad­ gilebi Sesavseblad. Ria feris msubuqi spor­ tuli pijaki. 2. blOk­i2 [fr. 2. 2.  blamanJue dasaSvebia. blOk­i1 [fr. (saub.) swrafad gaTama­ Sebuli Wadrakis (SaSis) partia. ¥ blamanJesi. qaRaldis furceli. blancmangor] – na­ Rebis an nuSis rZis Jele.) mtkice nageboba. periodi.-83 s. blazer] – 1.  blamanJisa.) raime nagebobis na­ wili. blindage] – (samx.-ze dabeWdili Suamdgomloba.  b. saxel­ mwifoebis. partiebis. SeTxzva visame blo motyuebis. bluff] – risame mogoneba. romelic icavs meomrebs artileriis cecxlisgan. romelic xris xels idayvis saxsarSi (qarT. blictUrnir­i [germ. or­ ganizaciebis kavSiri erTob­ livi moqmedebisaTvis. eleqtromowyobiloba (lam­ pa). bQcefs­i [laT. blitzkrig] – elviseburi omi. block ing block] – simZimis asawevi umartivesi mowyobiloba – Rariani mbrunavi gorgola­ Wi. blanc TeTri] – 1. sinon. s. si­ non. (teqn.

eleqtro mowyobiloba – 3. magnitofonis gorgolaWi. romelic ga­ an sistemis funqciis gamo­ moiyeneba avtomobilebSi. armiis da sxv. bob 2. cilindrebis TanxlebiT sruldeba. blues melanqo­ Tavi (saWiani) marxilebiT. aluri (2­4 kaciani samar­ blUz­i [ingl. (rk. romel­ romelime saxelmwifos po­ Sic ideba gorgolaWze litikuri an ekonomikuri daxveuli kinofilmi. TviT marxili aseTi Se­ guri sasimRero da sacek­ jibrebisTvis . moZraobis winaaRmdegoba. garemocva doli an lilvi.  ekonomikuri b. (misi arsia avtotransfor­ ¥ blokaduri. qalaqis simagris. gavrcelebulia tropikul  b. bObina [< fr. detalebisgan (si­ sevdiani xasiaTisa. TiSva. qsovili da sxv. bObslei [ingl.) Sejibreba mTidan belTa mimosvlis reguli­ swrafad daSvebaSi yinulo­ rebisaTvis. amerikaSi.blo -84- Sedgeba sxvadasxva elemen­ vao musika lirikuli da tebisgan. sevda. 2.) sasignalo mowyo­ sled mxtomare. seqcia). bOa [fr.-is moxsna.  bobinasi. romelzedac exveva firi. ¥ bobinisa.) romelime organos anTebis koWa. mrgvali kolofi. Zafi. saSeni masala­betonis di­ – msxvili maxrCobela gve­ di zomis xelovnuri qva li 4 metramde sigrZisa. blokade] – 1. cekva. babina Scd. blOkada [ingl. van­Tovlian gzaze speci­ 3. dac exveva mavTuli. (samx). lia. 4. (sp. blokQreba [ingl. boa gveli] 3. romelze­ mtris jarebs mier. b.  b.  b. bobine koWa] – 1.. mtruli qveynebis mier 2. marxili] _ bilobaTa sistema matare­ 1. sxvadasxva manqanaSi: koWa. romelic aseTi musikis  fanjris b. non. aguris formisa. maturi). (medic. to block] – 1. alya. blokadis mowyoba. bobsleigh. ri zemoqmedebis mizniT. izolacia masze politiku­ 3. naRveli] – zan­ 2. boa < laT.­gz.-iT naSeni saxli.

boy biWi da scout mzveravi] – evropisa da amerikis zog qveyanaSi: sabavSvo da axalgazrdobis sportuli organizaciis wevri.-85- bom bogdQxan­i [monR. bOkal­i [fr. rodesac irlandielma arendatorebma C. romelic misi gamoyenebis adgilze miedineba. igivea. cxeli wylis misaRebad. bodybuilding sxeulmSenebloba] _ fizikuri varjiSebis sis­ tema. ro­ melsac mocemul Cempio­ natSi yvelaze meti burTi (goli) aqvs gatanili. boQkot­i [ingl. or­ ganizaciebTan. cecxlgamCeni b.) CineTis imperatorebis tituli. wyvil­ Ta espanuri cekva simRerisa da kastanietebis ayolebiT. musikaluri nawarmoebi (instrumentuli. rac kulturizmi.) didi metismetad kaSkaSa meteori.. bocal] – mozrdili fexiani Rvinis sasmisi.-is gamocxadeba. boyscout < (ist. boikots uari uTxres damorCile­ baze)] – 1. bodibQlding­i [ingl. vokaluri) am cekvis ritmiT 3. boQler­i [ingl. bombe] _ feTqebadi nivTierebiT gatenili sas­ roli yumbara (Wurvi). 2. 2. politikur an ekonomikuri brZolis xer­ xi – calkeul pirebTan. iyeneben upiratesad Tboeleqtro centralebSi da sxva. bolis (bolidos) satyorcni Subi] – (astr. uaris Tqma saxelmwifos parlamentis arCevnebSi mo­ nawileobaze. aTletizmi (ix.  b. sax. bombardier] – (gadat. boycott sak. boiler] _ (teqn.) fexburTeli.) qvabi. bogdohan] – boQskaut­i [ingl. bolero] – 1. bombArdir­i [germ. agreT­ ve kulturizmi).. (pirvelad gamoiyenes 1879 w. romelSic wyali cxeldeba specialur milebSi gatarebuli or­ Tqlis saSualebiT. bOmb­i [fr. saxelmwifo­ ebTan urTierTobis sruli an nawilobrivi gawyveta.  saaviacio b. usaxelo ze­ da tansacmeli bOlid­i [< berZ. bombardQreba – zarbaznebis (qvemexebis) daSena an TviT­ mfrinavidan bombebis Camoy­ . bOlero [esp. qalis mokle. musika am cekvisaTvis.

bOr­i1 [laT. satvirTo avtomobilis.  trotuaris b.  gemis b. (qarT. bobrer burRi] – foladis burRi.] – cekva erTgvari – neli valsis saxeoba (sxva­ ra. ¥ bonzisa  bonzasi Scd. TviTmfrinavis bortze – TviTmfrinavSi.) mTavari. bonne] – bavSvebis aRmzrdeli qali. boss holand baas patroni.) samkauli teqstis garSemo. bordQur­i [fr. Sindisferi. paltos. b. banbanerka Scd.bon -863. bOna [fr. bOrdo [geogr. xaliCis. dabombva. 3. wiTe­ li Rvino erTgvari. 2. bord] – 1. ufrosi. arSia). romelic Sedis bevri mineralis Se­ madgenlobaSi. bOston­i [ingl. 2. gemis bortze – gemze.  mtris poziciebis b. am kedlis zeda kide.  gadaxsnili b.­iT) Scd. bombonQer­i [fr.] – 1. 2. bOr­i2 [germ.pijakis marjvena an marcxena napiri (RilebiT an kiloebiani). bOrt­i [fr.  qimi (1 mniS. sax. bordure] – 1. kostumi. Zaris kedeli. sinon. (araofic.-Tan mdgari turistebi.-ebs talRebi exeTqeboda. Ria satvirTo vagonis da misT. gemis gverdis kedeli.  b. romelsac iyeneben kbilis saeqimo saqmeSi. gamosayofad. (polig. gvarjila] – qimiuri elementi. bor(ax) < arab. Spale­ ris da misT. bonbonniere] – kanfetis an parfiumeriis lamazi kolofi. qsovilis. CineTsa da aziis zogierT sxva qveyanaSi: budistebis mRvdeli an monazoni. kosmosuri xomaldis bortze – kosmo­ sur xomaldSi.  bambanierka. qvis filebis zoli quCis an gzis napirebis gaswvriv trotuarebs gazonebis da misT. . buraq boraki.  borduri Scd. bonze < iap busso RvTis mouravi] – iaponiaSi. boston < ge­ ogr. bord germ. warmoebis di­ reqtori.-ebi. kideebze Se­ movlebuli zoli. Rvinisferi. bOs­i [ingl. bOnza [fr. 2. mepatrone. xel­ mZRvaneli. mflo­ beli] – 1.

botanQkuri bARi – baRi da dawesebuleba. botane mce­ nare] – mcenareTa Semswav­ leli mecniereba. 2. botforti.  b. cignuroba] – msaxiobebi. romelsac evale­ bra ba sameurneo samuSaoebis xelmZRvaneloba gemze (wesrigis damyareba.  brasi Scd. bradikArdia [berZ. bras xeli] – 1.) mZime mo­ wamvla ZexveuliT. 2.  b. bouling] – keglis sportuli saxe­ sxvaoba. mxatvrebi. Salis Zvirfasi sakosti­ ume qsovili. romlebsac yeli ga­ farToebuli aqvs muxls zemoT. braconnier] . bradys ne­ li da kardia guli] – (medic. eleqtrolampa. bravo! [it. brAilis SrQfti – amobur­ cul­wertilovani Srifti usinaTloTaTvis [frangi pedagogis l. kedlis Sandali.-87nairad: vals­bostoni). ¥ botanikuri. romelTac ara aqvT arsebobisaTvis saWiro mud­ mivi Semosavali da uTav­ bolo cxovrebas ewevian. 3. ke­ delze damagrebuli sanaTi. boUling­i [ingl. geografia. botfOrteb­i [fr. bOhema [fr. icvamdnen Zvelad kavaleristebi. botAnika [< berZ.  bogema. bra [fr. musikosebi. brakonQer­i [fr. yofa. botulus Zexvi] – (medic. bogemuri Scd. saxo­ maldo samuSaoebis xelmZ­ Rvaneloba da sxv. taqikardia).  mx. bottesfortes] – maRali Ceqmebi erTg­ vari.-is xelmZRvaneli. mwer­ lebi.) guliscemis Seneldeba (Sdr. TevziT. ¥ bohemuri. brailis (braille. boheme – cignuri.  b. bOcman­i [holand.).  brisa. banqos TamaSi erTgvari. xorciT an bostneulis konserviT. 1809-1852) gvaris mixedviT]. bravo friadze] – mowonebis. aRtacebis gamom­ xatveli SeZaxili. botUlizm­i [< laT. bootsman < bad navi man adamiani] – sazRvao flotSi: umcrosi meTauri (zemdegi). sadac sa­ Cveneblad da saswavlo­sa­ mecniero miznebiT gaSene­ bulia sxvadasxva jiSis mcenare.

akrZalul vadebSi an akrZaluli saSualebebiT.) saxanZro razmis ufosi. rome­ lic sportul elementebs Seicavs.) gemze Ruzis amosa­ zidi jalambari. brandmauer] – kapitaluri xanZar­ TsawinaaRmdego (cecxl­ gamZle) kedeli Senobebs Soris (qarT. braUning­i [ingl.  brakoneri Scd. sax. polkze – piri. Zvelad _ brahmanizmis qurumi. breve] – romis pa­ pis mokle epistole. brAs­i [fr. briOlin­i – Tmaze wasasmeli kremi erTgvari. brEnd­i [ingl. dakerebuli qsovilis zo­ nari an bafTa. breakdance < break texa. _ konstruqtori] – erT­erTi sistemis pisto­ leti. romelic nadirobs (Tevzaobs) akrZalul adgi­ lebSi. mtvreva da dance cekva] – swrafi tempis Tanamedrove cekva. cecxlamridi). brandmAuer­i [germ. xe­ lebs da fexebs vusvamT simetriulad da erTdro­ ulad Signidan ganze.  brandmeisteri Scd. romelic mxarze gadadis. mkvrivi (wyalgauvali) wyalgaumtari qsovili. romelic miaCniaT samyaros da yvela .) induizmis samebis um­ Tavresi RvTaeba. bretelle] – qalis perangze. sinon. brasse] – sportu­ li curvis erTerTi gav­ rcelebuli saxeoba. Browning sa­ kuT. brandy < dan] – TeTri Rvinisgan gamoxdili da muxis kasrebSi davar­ gebuli alkoholiani sas­ meli (dabali xarisxis ko­ niaki): amzadeben xilisganac (vaSlisgan. brEzent­i [rus. brQgada [fr. braad spil] – (zRv. brigade] – 1. brAhman­i – indoeTSi umaR­ lesi kastis wodebis war­ momadgeneli.  SemoklebiT _ breiki. alublisgan). lifze da misT. brEtel­i [fr. brEve [laT. brASpil­i [holand. sa­ jariso SenaerTi. brahma] – (mi­ Tol. brandmeister] – (moZv. брезент < ho­ land.bra -88arsebis Semqmnelad. brAhma [sanskr. breQk­dAns­i [ingl. brandmaQster­i [germ. piri romelic unebarTvod Cexs tyes. presenning] – xeSeSi.

broil Sewva] – msxvil mefrinveleobis meurneobaSi garkveuli we­ siT gamozrdili saxorce qaTami. koleqtivi. brigantire < it. brise] – susti sa­ napiro qari. Zvelad iyenebdnen cxenosnobisTvis. 2. me­5­6 ss. 4) xelmZRvaneli. mux­ lebs qvemoT viwro. briquette] – Cve­ ulebriv guris saxiT daw­ nexili raime fxvieri ma­ sala. maTi nawili gaanadgures anglosaqsebma. broQler­i [ingl.  satorpedo katerebis b. erTgvari.. meCaieTa b.  gamyolebis b. brigantino] – Zveleburi oran­ Ziani ialqniani xomaldi erTgvari.  zeinkalTa b. brQj­i [ingl. brQji [ingl. me­8 s.-89didi.  naxerxis b. magram diviziaze mci­ re. Suamavali vaWrobaSi. broker] – mak­ leri. gav­ rcelebulia inglissa da amerikaSi.  brigantina Scd. gudis yveli) brQteb­i – kelturi tomebi. brQfing­i [ingl. romelic RamiT xmeleTidan zRvisken qris.  satanko b. xolo dRisiT zRvidan xme­ leTisken (zRvis brizi)] brQket­i [fr. matareblis momsaxure per­ sonali.­dan ax.)] – Sarvali. erTi ti pis samxedro xo­ maldebis SenaerTi. 4.­mde.. brilliant] – gansakuTrebuli wesiT da­ waxnagebuli almasi. welT. 3. brigAntin­i [fr.. brilQant­i [fr.] – brigadis (mniS. brigadier < fr. brinza] – gan­ sakuTrebul wesiT amoyva­ nili cxvris yveli (Sdr. britaneTis kunZulebis ZiriTadi mosaxleoba Zv. nawili gadsaxlda uelssa da SotlandiaSi. welTaR. briefing mok­ led gadmocema] – xanmokle TaTbiri an preskonferencia JurnalistTa viwro wri­ saTvis. . Ceq­ mebSi Casatanebeli. brQz­i [fr. nayinis b. brigAdir­i [germ. 3. romelic asru­ lebs garkveul sawarmoo davalebas. bridge] – qaRal­ dis erTgvari TamaSi. bro brQnza [rumin. agreTve bretaSi (kontinentze). Cais b. breeches (mr. brOker­i [< ingl.

romelmac miaRwia sulier srulyo­ filebis umaRles dones da Tavi daaRwia xelaxal gan­ xorcielebaTa usasrulo jaWvs. brOnqit­i – (medic. vaxtanguri). sax. buddha – ganaT­ lebuli] – budisturi re­ ligiaSi adamiani. brOS­i [fr. kantora.  b. romelmac aRmoaCina am da­ avadebis mikrobi]. romlebiTac haeri Cadis filtvebSi: ¥ bronquli. welTaRr.  popularuli b. brochure] – pa­ tara wigni.) sasunTqi mili] – traqeis ganStoebani. cxvris. ¥ budasi. brUto [it. brOnqebi [berZ. jirkvlebi.  s. neto. bronxuli. tibetSi. ¥ sabrokero. bUdizm­i – msoflioSi erT­ erTi gavrcelebuli re­ ligia (qristianobasa da islamTan erTad) romelic warmoiSva Zv. brOSura [fr. broche] – gulze dasabnevi samkauli.  bronxebi.  bronxiti Scd. SefuTvianad).  b.) saqonlis saerTo wona (WurWlianad. Zroxis. bronxialuri Scd.  oqros b. sinon. zogadad TviT am religiis damaarsebeli: sakia muna buda – princi gautama. brutto uxeSi] – (vaWr. brudErSaft­i [germ.-Ta skola. firma. bronqaluri. me­6 saukuneSi CrdiloeT indoeTSi da gavrcelda CineTSi. koreaSi. Roris) gadamdebi daavadeba. misi damaarsebelia – sakia muna sxvadasxva garigebaSi. iaponiaSi da aRmosavleTis zog sxva qveyanaSi.bro -90sapirisp. saqonlidan ada­ mianze gadadis [ingliseli eqimis Bruce-is mixedviT. s.  budisa Scd. Cveulebriv rbi­ li garekanis mqone.) bronqebis lorwovani garsis anTeba. bUda [sanskr.  bruciliozi. . bruceloza Scd. bruderschaft Zmoba] bruderSaftis daleva – Zveleburi sur­ vil­Cveuleba – orni svamen Rvinos erTdroulad da amiT umegobrdebian erT­ maneTs (gadadian SenobiT laparakze) (qarT. bronchos (mx. brucEloz­i [< sakuT.] – saqonlis (Txis.  broSka Scd.

risame gemos an surne­ lebis erToblioba. sporti. maRazia. reklama. bukOlika da bukolQkuri poEzia [berZ. bouquiniste] – naxmari an Zvelad gamoce­ mul wignebiT movaWre. bUdist­i – budizmis mimde­ vari. tansacmelze mov­ lebuli. prospeqti (ix. booklet wig­ naki. ¥ sabuero. bukinQsturi – naxmari an bul Zvelad gamocemuli. bUer­i [holand. 2. msxvili naqsovi.  Cais b. prospeqti2) da misT.romelsac Zirze figurebi aqvs gakeTebuli. bukmEker­i [< ingl. boeir] – yinul­ ze sasrialo ialqniani saWiani msubuqi navi an plaTforma. ro­ melic ramdenime gverdad aris dakecili da erT mTlian furclad iSleba. iSvia­ Ti wignebiT vaWrobasTan dakavSirebuli. taZari. 2. weri­ li an sigeli. boucles kululebi] – Salis an bambis qsovili erTgvari.  buklisa Scd. broSura] – mxatvru­ lad gaformebuli megzu­ ri. bukolika mwyemsuri poezia] – poe­ ziis Janri. qalaqis xedebiani b.  gamofenis b. boudoir] – Zve­ lad mdidarTa saxleb­ Si: qalis lamazad mo­ wyobili sastumro oTaxi axloblebis misaRebad..-91buda – princi gautama. (moZv.  b. bUi [holand. boei] – wylis zedapirze mcuravi msxvili sasignalo tivtitva. religia. romis papis mbrZanebuleba. budUar­i [fr. beWedi. bookmaker wignis Semdgeneli] – doRSi sanaZleos moTave (agrovebs da iwers sanaZleod dade­ bul Tanxas). bUkle [fr. bukQnist­i [fr.) Taiguli. bUla [laT. bUklet­i [ingl. boquet] _ 1. ¥ budisturi. ¥ buklesi. bUzment­i [germ.  b. pastorali. romelic aseT do­ . sa­ erTod sofluri cxovreba. posament.  s. b. passament arSia] – oq­ romkedis an sirmis farTo arSia. bulla] – 1. romelSic ga­ idealebulia mwyemsuri. < fr. bUket­i [fr.

meSCanebisaTvis. romani. bulAnJue [< fr. bullet] – (sp. (gadat. bUlvar­i [fr. sensa­ cia. burg] – Sua sau­ kuneebSi evropis qveynebSi: kuments azis. bUngalo da bEngalo [ingl.. ¥ bulanJesi. blanJe Scd. indoeTSi: msubuqi verandebiani Senoba qalaqgareT. specialurad mowyobili rkina­betonis miwisqveSa TavSesafari. boom] – 1. warmo­ ebisa da vaWrobis aCqare­ buli zrda.] – 1. ¥ bulisa. bUlit­i [ingl. ix. uxamsi ge­ movnebisaTvis.) aurzauri. 2. kombainis b.  b.] – wkapze datovebuli. bulldog] – erTgvari ZaRli. TviTgantvirTvadi saTav­ si fxvieri da natexi ma­ salebisaTvis (qarT. buldOzer­i [ingl. romelic win ukeTdeba muxluxa traq­ tors miwis samuSaoebis Sesasruleblad. inglisSi: erTsarTuliani koteji. bulvari] – rac navaraudevia. bulldozer] – mowyobiloba. boulevard pir­ velad – saqalaqo (qala­ qis) RerZi < germ. b. TviT traqtori aseTi mowyobi­ lobiT. bumErang­i [ingl. presa. aqvs brtyeli drunCiani mokle didi Tavi msxvili TaTebi da farTo mkerdi.  qvanaxSiris b. sax. . bUldog­i [ingl.) hokeiSi: sajarimo Saiba. bungalow < ind. xvimiri). bUrg­i [germ.bul -92romelsac centridan miatareben mowinaaRmdegis karSi Sesagdebad. sinon. bollwerk] – farTo xeivani qalaqis quCebis gayolebiT (Cveu­ lebriv Suaze). bUnker­i [ingl. bUm­i [ingl. kombali. bulvAruli [< fr. sakuT. 2.  bulanJisa. rac ga­ miznulia obivatelebis.  bulasi Scd. mrgvlad SekreWili (Se­ mokvercxili) wveri. 2. romelic gatyorcnis Sem­ deg (Tu mizans ver moxvda) ukan brundeba. bunker] – 1. boomerang < avstraliel aborigenTa enidan] – avstralieli to­ mebisa da zog sxvaTa sa­ tyorcni iaraRi – erTgvari moxrili (joxi).

b.  buterbroti Scd. romelzec dadebulia yve­ lis.. cixe simagre. pistoleti. romlis xelSic aris samuSao da sawarmoo saSualebani. WurWeli. butAfor­i [it. 2 momuSave. bUrdesk­i [fr.  mebufetesi Scd. patara sasauz­ me. bourgeois] – bur­ Juaziis warmomadgeneli. wyobileba. burlesque] – komikuri. partiebi. sa­ dac yidian sauzmeulsa da sasmelebs. ¥ butaforiuli. vagzlis b. dartymis misa­ Rebad.  burimisa Scd.  skolis b. buffet] – 1. burJuAzia [fr. boust-rimes (mr. vagonze – dajaxebis. tansacmeli.] – Teat­ raluri warmodgenisaT­ vis saWiro sagnebi (ave­ ji. iaraRi da sxv. 2. ¥ burimesi. buttafuori] – Te­ atris TanamSromeli. bUrime [fr.  butaforuli Scd. buffer] – zam­ bariani mowyobiloba lokomotivze. bUfer­i [ingl.  b.  b. romelTagan TiToeuli cdilobs mis gamoyenebas meoris sawinaaRmdegod.. sauzmeulisa da sasmelebis Sesanaxi ka­ rada. . ro­ melsac abaria butaforia. butafOria [< it. ¥ burJuaziuli. bUfet­i [fr..  burJuasi Scd. bufErul­i saxelmwifo – (polit.  msxvili b.  moxaratebuli b. Txeli naWeri an wasmulia karaqi da sxv. sufris WurWleulis. bourgeoisie] – klasi.) patara saxelm­ wifo.)] – literaturuli TamaSi wi­ naswar mocemul riTmebiT iumoristuli leqsebis SemTxzveli. ¥ mebufetisa. loris. mebUfete – bufetSi (mniS. parodiuli po­ eziis Janri. bUrJua [fr. sasadiloebsa da restor­ nebSi: magida an daxli. Zexvis. moqceuli or erT­ maneTisadmi mtrulad ganwyobil saxelmwifos So­ ris.) namdvils mimsgavsebuli. butterbrod puri karaqiT] – puris naWeri. buf butErbrod­i [germ. ¥ burJuisa.-93gamagrebuli koSki.

sinon.  1 mniSvnelobiT upiratesad ixmareba airi. bUSel­i [ingl. tivebis da misT.  mTavari b. TviTmfrinavis g. gabarit] _ zRvruli garSemoxazuloba sagnebisa. bUc­i [ingl.. fizikuri sxe­ uli. mgvrgvinavi g. amerikis Seer­ Tebul Statebsa da zog sxva qveyanaSi. 2) energiiT momaragebaze gadayvana  qalaqis g. 2. gasawevad. nivTiereba. gabArit­i [fr. romeliTac gemi eweva masze gamobmul sxva gemebs da misT. gemis g.. ¥ buxhaltruli.2 ­36.  g. romelic miiswrafis gavrceldes da Tanabrad moicvas sivrce qarT. angariSsworebis ganyofi­ leba sawarmoSi. bushel] – fxvi­ eri sxeulebis sawyao inglisSi. gAz­i [fr. gabardine] _ Salis qsovili. ufrosi b..  s. boegseeren buqsireba] – 1... karWapebis. buchhalter] – buxhalteriis specialis­ ti..  maxrCobela g. gaz] – 1. cremlsadeni g. iyeneben saTbobad (zogjer gasanaTebladac). dawesebu­ lebaSi.. 2.4 l­s. romliTac umTavresad wyalgaumtar paltos keraven. ¥ sabuRalterio. airi). gemi. bagiri.buq -94 s. boots (mr.romelic gankuTvnilia masze gamob­ muli araTviTmavali ge­ mebis. kursebi. gaziseburi (airiseburi) sawvavi. angariS­ sworebasa da aRricxvis Teoria da praqtika.  s. daWirxnili g. gemi.)] – spe­ cialuri fexsacmeli fex­ burTis saTamaSod buxhAlter­i [germ.. ¥ sabuqsiro.  b. 2. binebis g. udris daax­ loebiT 35.  bunebrivi g. ¥ sabuRaltro.  avtomobilis g. gazifikAcia [fr. bUqsir­i [< holand. wyali. navTobis g. niWi. . buxhaltEria – 1. g gabArdin­i [fr. ¥ gaziani.. gazeification] gazificireba _ gazis (mniS. Txevadi g. davTari.

) cxovrobdnen galiaSi (Ta­ 2. romelzedac ase­  Cveni galaqtikis qarTuli Ti balaxia daTesili. benzinis saxelwodeba aSS­ rZiani] _ varskvlavTa er­ Si. me 17­18 ss­Si: didi zeimi namedrove safrangeTis mefis sasaxleSi. galantereia.). galAqtika [< berZ. nisleuli. Cveulebriv.  galantereasi. misgan Semdeg iReben benzins). monebi. 1) da welTaR. ropaSi: mravalniCbiani xis qinZisTavebi. sawvavi siTxe. galErea [it. quCebSi da sxva. gala] – 1.: deko­ da maSasadame. fabrika. jili damnaSaveebi. ¥ galerisa. farTobi. gazon] _ baReb­ tema. galant] _ didad Tavaziani. romelSic Sedis mze Si. s. piradi moxmarebisaTvis gAlera [it.  g.-95- gal gazOlin­i [fr. Tiani sistema  Cveni g. – tualetisa (mniSv. samxedro xomaldi. galanteria. ¥ sagalantereo. (varskvlavTa sis­ gAzon­i [fr. zrdilo­ iReba navTobis gamoxdiT biani adamiani. italiisa da belgiis galantErea [fr.  galerasi Scd. galanterie] teritoriaze) me­7­1 ss. galleria] _ 1. galantikos 2. grZe­ li daxuruli derefani.­mde) dasavleT ev­ nivTebi (Zafebi.romlebic misT. balaxi. rogorc wilad iyvnen katorRa­mis­ gasayidi saqoneli. xelTaTmanebi. s. hal­ melzec meniCbeebad umetes­ stuxebi da sxv.ro­ sagalanterio. iTqmis did da cis ikankledi. dedamiwac) raciuli mizniT daTesili  sxva g. saqoneli. lentebi. saRamo gala da uli saxelwodeba. ro­ Rilebi. da Tanabrad SekreWili. sinonimebia irmis naxtomi gAla [fr.  s. maRazia. . galera] _ Zvelad saWiro sxvadasxva saxis (me­18­s. romelic mi­ galAntur­i [fr. sagalantereio. Crd. ¥ galantereisa. (krekingis procesi. sazeimo sanaxaobaze (gala­ gAlebi _ im keltebis roma­ koncerti. mokled ¥ galaqtikuri. Zv. savarcxlebi. gazoline] _ 1. tyveebi.-ebi. Scd.

 galereisa. romelic sdis wiw­ vovani jiSebis merqans Wrilobidan. galvAnuri batArea _ erTmaneTTan SeerTebuli galvanuri elementi [ita­ lieli mecnieris Galvani­s (1737­1798) gvaris mixedviT). romelic cno­ bili iyo parizis komu­ narebisadmi 1871 w. 3. iyeneben laqebis da­ samzadeblad. mamlebis CxubisaTvis. qandara. kanifolsa da wyals. TviT mamlebis Cxubi.gal -96- melic aerTianebs Senobis sxvadasxva nawils. galvanometr­i [galvano berZn. galQpot­i [fr.) SuSabandi.-is gayvana. galQera [esp. galeria.) TeatrSi. ro­ gorc sanaxaobisaTvis mo­ wyobili adgili. generlis Galliffet-isgan. galvanizAcia _ mudmivi eleqtruli denis gamo­ yeneba samkurnalo an teq­ nikuri miznebisTvis galvanQzeba _ 1. gadat. eleqtruli denis gatareba rameSi. romelSic qimi­ uri reaqciis Sedegad mii­ Reba eleqtruli deni. Tavisi simkacriT] _ samxedro . qarT. suraTebis galerea _ speci­ aluri sadgomi samxatvro xelovnebis nawarmoebTa gamofenisaTvis.  literaturuli gmirebis g.) didi wyeba rigi (ti pebis. portrete­ bisa). metreô vzomav] _ susti eleq­ truli denis sazomi xel­ sawyo. galereia Scd. (wign. gAlife [afr. samxedro nage­ bobebSi). galette] _ patara zomis namcxvari erTgvari. (moZv.  g. gallera] samxreT amerikis zog qveynebSi: 1. (saub. miwisqveSa grZeli da viw­ ro gasasvleli (samTo samuSaoebSi. 2. 2.  galereasi. 2. 5. galipot] _ fisi. Seicavs ski­ pidars. gAlet­i [fr. cirkSi: zeda iarusi (iaffasiani adgilebiT). galvAnuri elEmenti _ xelsawyo. raime sagnis zedapiris liToniT dafarva eleq­ trolizis saSualebiT. 4. galvAnuri _ qimiur reaqci­ is Sedegad miRebuli (eleq­ truli deni). sinon.

(wign. gAlon­i [fr. galQcizm­i [fr. gAma [berZ.  galifesi. gambUzia [esp. ¥ gamisa. ¥ sagarantio.5 l­mde). gAraJ­i [fr. xolo zemoT Zalian ganieri. garage] _ gadaxu­ ruli adgili. Se­ irwymeba. magram mravalgvarad cvla­ di sagnebisa. ganayofierebis dros sapi­ rispiro sqesebis ori g. gametςs meuR­ le (qmari). muxlebis qveviT viwrod SemoWerili. mZarcveli ¥ gangsteruli. romelic uzrunvel­ yofs rasme (qarT.  ferTa g. gangraina] _ cocxali organizmis rome­ lime qsovils. gambit] _ Wadra­ kis partiis iseTi dasawyisi. bgeraTa aRmavali an daRmavali Tanmimdevroba erTi an ramdenime oqtavis farglebSi. gamma saxelwodeba γ (g) asosi. organos an sxeulis nawilis kvdoma sisxlis mimoqcevis darR­ vevis Sedegad. gallicisme] _ franguli enidan nasesxebi sityva an gamoTqma. Senoba av­ tomobilebis sadgomad da . gAngster­i [ingl.  gamasi. gallon] _ ing­ lisSi. sinon. gar rodesac Setevaze swrafad gadasvlis mizniT TeTrebi swiraven figuras an paiks. gamma Scd gAmbit­i [fr.  s.-ebis dakvra. frangul yaidaze agebuli gamoTqma ama Tu im enaSi. aSS­sa da zog sxva qveyanaSi Txevadi da fxvi­ eri sxeulebis sawyao sxva­ dasxva tevadobis (3. movlenebisa. gambuxial] _ wvrili (47 sm) cocxalmSobi Tevzi. gAmeta [berZ. vada. romelic anadgurebs malariis koRos matlebs. s. gAngrena [berZ. ga­ farToebuli. gadat.  galifisa Scd. romliTac Sua saukuneebSi aRniSnavdnen solo bgeras musikaSi] _ 1. xrova] _ bandi­ ti. werili. 2.  g. banda.-97Sarvali. garAntia [fr. gangster brbo. gametς meuRle (coli)] _ (biol. sawindari).) cxove­ luri an mcenareuli or­ ganizmis sasqeso ujredi.) Tanmimdev­ ruli wyoba erTgvarovani. garantie] _ pi­ roba.5 ­dan 4.

 farexi Scd. ¡s. garnir morTva. romle­ bic ganlagebulni arian dasaxlebul punqtebSi ga­ magrebul raionSi.  Tbilisis g. gastrOlebi [germ.] _ msaxiobi. 2. Gastrolle < Gast stumari da Role roli] _ sxva qalaqidan an qveynidan sadme Casuli msaxiobis an msaxiobTa koleqtivis gamosvlebi. sagardErobo _ igivea rac garderobi (mniSv. garnQzon­i [fr. katleti. gaudeamus SesakeTeblad. gaudeAmus­i [laT. gastronomie] _ sakvebi produqtebi. ¥ gastronomiuli.  megarderobesi Scd. 2) momuSave.  speqtakli.) Sesanaxi sazogadoebrivi TavSeyris adgilebSi. magram erTnairi mo­ xazulobisa da xasiaTis Sriftis kompleqti. sazRvargareT. 3. garniture] _ . ¥ sagastrolo. tansacmlis karada. repertuari. samsaxuri. gardErob­i [fr. kar­ tofili.  g. Sekazmva] _ xorcis an Tev­ zisgan momzadebuli kerZis sakazmi (bostneuli. mimsvlelTa zeda tansac­ mlis (halstuxisa da misT. s. s. garderobe] _ 1. gastronome < berZ. (poligr. makaroni da sxv. garnQtur­i [fr. maRazia. romelic gastro­ lebs marTavs gastrOnom­i [fr. gastrolQor­i [< germ. mogzauroba.  ansambl "rusTavis" g. megardErobe _ garderob­ Si (mniS.gar -98erTi daniSnulebis mqone sagnebis (mag.) sxvadasxva zo­ mis. avejis. erTi adamianis mTeli tan­ sacmeli. gastēr (gastros) kuWi da nomos kanoni] _ gastro­ nomiuli maRazia (winaT ase eZaxdnen gemriel saW­ melebis mcodnes da moyva­ ruls).upira­ tesad sauzmeuli. gastronOmia [fr. ¥ megarderobis. rogorc savaWro saqoneli.  kartofilis g. garnizon] _ samxedro nawilebi.  msaxiobis g. 2.  g.).  Teatris g. ¥ garniriani. TeT­ reulis) sruli kompleqti. ¥ sagarnizono. gArnir­i [fr. 2).

game TamaSi] _ sportuli TamaSebis (mag. gEim­i [ingl. (biol. romelic taimebisgan gansx­ vavebiT dgindeba miRweuli gen qulebisa da ara drois mi­ xedviT.) wignebiT ganswavluli. gAuCo [esp. ebr. gEena [berZ. genealogia] _ 1. farTofarfliani Calis qudi erTgvari. 2. praqtikul saqmiano­ basa da mowinave mecnierebas mowyvetili adamiani. istoriis damxmare dis­ ci plina.) mcena­ reTa erTi da imave eg­ zemplaris yvavilebs mier urTierTdamtverva. romelic warmoiqmna me­16­17 ss. qov boi. gehinom hinomis veli] _ jojoxeTis cecxli. gEa [berZ. 2. geQzer­i [island. genealOgia [berZ. pampa) mcxovrebi mwyemsi. gelErter­i [germ. gelertehr swavluli] _ (wign. romelic swav­ lobs calkeuli gvarebis istoriasa da adgens sag­ vareulo nusxebs 3. gEiSa [iap.] _ iaponiaSi msaxi­ obi qali. romlis movaleo­ baa mayureblebis (mdidarTa sasaxleSi stumrebis) gar­ Toba maxvilsityvaobiT. ar­ gentinasa da urugvaiSi: eTnikuri jgufi. maT Soris RmerTebi da adami­ anebi. . heiβ sxeuli] _ vulkanuri warmoSobis cxeli wyaro. geena. gEma [laT.-99movilxinoT] _ Zveleburi studenturi simRera laTi­ nur enaze. Gς da Gaia] _ ber­ Znul miTologiaSi: miwi­ sa da miwisqveSeTis.) cxovelTa an mcena­ reTa gvarebis warmoSoba. geiton mezobeli da gamos qor­ wineba] _ (bostn. saidanac periodulad amo­ ifrqveva wylisa da orT­ qlis Sadrevani. geyser < germ. gemma] _ Zvirfa­ si qva. CogburTis partiis) nawili. gaucho] _ 1. qvesk­ nelis qalRmerTi: misgan warmoiSva yvelaferi. simReriT. S.  geiSasi Scd.­Si. magram cxov­ rebas. gvaris tomis istoria. romelzedac amok­ veTilia raime warwera an gamosaxuleba. geitinomAgia [berZ. ¥ geiSisa. cekviT da a.  heizeri Scd. espanelTa SeuRleba indo­ el qalebTan: pampaSi (ix.

seTSi: msxvili adminis­ genEzis­i [berZ _ genesis da­ t ra c i u l ­ t e r i t o r i u l i badeba.  g. kavSiri. général < movlenaTa daqvemdebareba laT. generalis saerTo. romelsac gana­ _ warmoSoba. wyaro] erTeuli. britaneTis koloniebSi. ro _ revoluciamdel ru­  genialogia Scd. genetikuri Scd. mag­  m. msof­ agreTve erTa Tanamegobro­ lioSi sul 50­ze meti ge­ . generalizAcia _ 1. general­gubernator­i _ 1. genetika). (medic. ram sageneralgubernato geneturi. warmoSoba. ri.  general-gubernatori. gansakuTrebuli samxedro 2. ¥ genezisuri. geumaRlesi wodebuleba. -100bis saxelmwifoebSi: didi britaneTis mTavrobis mier daniSnuli samefo xelisuflebis umaRlesi warmomadgeneli. kaze gamoiyofa mTavari general-polkovniki _ mesa­ da yuradReba ar eqceva me wodebuleba. kartografiuli gamosa­ pirveli wodebuleba. mTa­ raime zogadi princi pisadmi. damsaxurebisaTvis. umaRlesi] _ zog qveyanaSi: revoluciamdel ruseTSi: umaRlesi samxedro wode­ erTi an ramdenime guberniis buleba. xuleba damuSavebis pro­ general-leitenanti _ meo­ cesSi. Tesva mTel organizmSi. general-maiori _ generlis 3. romelsac aniWeben ufrosi. romlis drosac ru­ re wodebuleba. TaurTa Semadgenlobis wo­ 2. genealogQuri xe _ oja­ xis sagvareulo nusxa rome­ lic garkveulad aris war­ sageneralguber nA to­ modgenili ganStoebuli xis saxiT.) avadmyofobis gan­ debuleba. kerZo genEral­i [fr. tabula. armiis generali _ generlis generalisQmus­i [laT. Ca­ gebda general­gubernato­ saxvis istoria. vari] armiis umaRles me­ ganzogadeba. ro. (ix. neralissimus yvelaze mTavari. wvrilmans.gen ¥ genialogiuri. warmoqmna.

ioseb stalins ¥ generatoruli. mcenareTa g. gengegma). ¥ genetikuri. romelic neralisimusebs wodebas meqanikur energias gardaq­ aniWebs saerTaSoriso ormnis eleqtrul energiad.  mudmivi denis g. genetikos warmomSobi] _ mecniereba generlebi. mwarmoebeli. yofil sabWoTa velobis centraluri or­ kavSirSi _ ioseb stalins gano. cxovelTa g. g. g. cxovelebis.  geneturi Scd. war­ rad gaigonebT TiTqos gemomSobi] _ manqana. warmoSoba.  ase mag. generator  aRsaniSnavia. konsuli.  adamianis g. wevri.kostiumebiTa organizmebSi memkvidreuli .­is wodeba hqonda a. gegma (Semok. rom xSimSobeli.. qalaqis g. genera2. terialuri sawyisi cocxal dekoraciebiT.. ZiriTadi. generatio da­ badeba] _ 1. generalisimusoba mianiWa  g. sabWoTa kavSiris umaRlesma sakanonmdeblo organom _ generAcia [laT.. da nareebis. generalQtet­i [germ. danadgari.. prokurori. organizmTa memkvidreobisa generAlur­i . generaluri repeticia gEni [berZ. anali_ mTavar qalaqebSi myofi zi. problemebi. rac Scd. generalis] da cvalebadobis kanonebis _ mTavari. mTavari] _ armiis umaRlesi meTaurTa Semadgenloba.-101- gen neralisimusi iyo: ruseTSi da grimebiT. mce­ umaRlesma sabWom 1945 w. suvo­ generaluri Stabi _ rovs da kidev 3 sxva mxedar­ umaRlesi samxedro mmarT­ TmTavars. ganizacia.  g. generaluri konsuli  g. gaCena. (1879­1953). generalis saerTo. [laT. brZola (omSi). eleqtroenergiis g. gvari] _ ukanaskneli repeticia _ memkvidreobiTobis ma­ warmodgenis gamarTvis win. Sesaxeb. g. generAtor­i [laT. mineralebis erTi potsdamis konferenciaze gvaris an saxeobis yvela is warsdga am wodebiT. genos jiSi. mag: litöt < laT. genEtika [< berZ.

momcvel bunebriv pirobebs  g. genos gvari. da Taviseburebebs sxvada­ sxva qveyanasa da raioneb­ genOcid­i [berZ. im mecnierebaTa im Tvisebis memkvidreobiT kompleqsi. g. geniiT da­ mecniereba.. romelic swavl­ obs adamianTa sazogadoebis jildoebuli. geni uzrunvelyofs ama Tu aRvwer] _ 1.  g.gen -102- informaciis matarebel geogrAfia [berZ. lobs warmoebis ganlagebas. romelic swav­ dajildoebuli pirovneba.  mcenareTa g. fizikuri geografia _ geniAluri _ 1. (reliefs.  ieso qriste _ kacobriobis misi ganviTarebis pirobebsa geniosi. winaSe. poetebi. geōdaisia de­ damiwis dayofa < gē de­ miwas~. cxovelTa g. ekonomikuri geografia genQos­i [laT. niadagebs da sxva). logia. romlebic erT­ gadacemas cocxal orga­ maneTTan mWidrod aris da­ nizmebSi. . geowilebad)] _ mecniereba. xalxis gaJleta rasobrivi. sityvebis pirveli nawili mniSvnelobiT `exeba deda­ geodEzia [berZ. damiwa da daizō vyof (na­  geografia.  g. dedamiwis zedapirze ri­ cav] _ mosaxleobis cal­ same gavrcelebis Ses­ keuli jgufebis. iTvleba umZimes ¥ geografiuli da sageodanaSaulad kacobriobis grafio. vxo­ 2. klimats. Ta da cxovelTa samyaros. tomi da caedo vklav. gē miwa] _ rTuli wera. mcenare­ 2. erovnuli an religiuri niadagebis g. [berZ.. g.. motiviT. kavSirebuli da moicavs gEnia [laT. garemo. Sesaferi. geografias. Si.  rusTavelis g. genius] _ geniiT _ mecniereba.. (s. geodezia. mxatvari firosmani. mTeli wavla. aRgeo. geniosis damaxasiaTebeli. nawarmoebi. genius] _ udidesi fizikur da ekonomikur SemoqmedebiTi niWi.) mecnierebani. g. geōgraphia < qromosomaSi _ TiToeuli gē dedamiwa da graphō vwer.

-103romelic swavlobs deda­ miwis formebsa da zomebs saerTod (umaRlesi geode­ zia) da adgilze iRebs zo­ mebs dedamiwis zedapiris asasaxavad rukebsa da geg­ mebze (topografia). geoqQmia _ mecniereba de­ damiwis qimiuri Sedgeni­ lobisa da masze qimiuri elementebis gavrceleba­ ganawilebis. Ziebis meTodebs. amocana. gEpard­i [fr. g. aqvs didi xasxasa yvavili. g.  g. ¥ geofizikuri. geolOgia [berZ.  g. romlebic Seis­ wavlian dedamiwis fizi­ kur Tvisebebsa da masSi mimdinare fizikur pro­ cesebs. g.­is mTeli formulaa: geografiuli garemo _ adamiani _ saSinao da sagareo politika.  g. romelic swavlobs sxeulebis sivrciT for­ mebsa da maTi gazomvis me­ Todebs. ¥ geologiuri. problemebi. epoqa.  g. gē dedamiwa da logos moZRvreba] _ mec­ niereba. ¥ giorgini Scd. azomvebi. geomEtria [berZ. ruka (da ara ruqa). dedamiwis qer­ qis cvalebadobis istorias. eqspedicia (an: aqcia). procesebi. ¥ geometriuli. gadaReba. ¥ geopolitikuri. g. geofQzika [berZ. romelic swavlobs dedamiwis agebulebasa da elementebs. meTodi. geopolQtika _ politikuri gep strategiis geografiul TvisebaTa Seswavla.  g. . dedamiwaze organuli si­ cocxlis istorias da sa­ sargeblo wiaRiseulis sabadoebs. g. gē deda­ miwa da physikē fizika] _ im mecnierebaTa komp­ leqsi. observatoria. ¥ geodeziuri da sageodezio. g. g. geOrgin­i _ balaxovani de­ koratiuli mcenare. guēpard] _ didi mtacebeli cxoveli katebis ojaxisa. [rusi botanikosis Георги­s (1729­ 1802) gvaris mixedviT].  g. SeerTebisa da gadaadgilebis kanonebis Sesaxeb. geometria miwismzomeli] _ maTematikis nawili. aSinaureben da geSaven sanadirod (qarT. xelsawyoebi. aqsioma.

gâuri < arab. gerontolOgia [berZ. Rerbiani. beWdebze da sxv.  saqarTvelos saxelmwifo g. ebraelTa g. gerbQani qARaldi _ qa­ Raldi. romelsac Zalian grZeli sinon. germEtul­i [fr. gerb.  germetiuli Scd. geranos Rero] _ balaxovani mcenare. nemsiwvera). g.) Geheime Staatpolizei] _ faSistur germaniaSi (1933­ 1945) saidumlo saxelmwifo policia. Tavadaznauruli an burJuaziuli wodebis ganmasxvavebeli niSani. mArka _ marka. Gestapo (Se­ mokl.. romelic gamosaxulia dro­ Sebze. gvArdia [it. ghetto] _ zog qve­ yanaSi: did qalaqSi sa­ gangebod gamoyofili uba­ ni. sinon. gEto [it. guardia] _ jaris saukeTeso rCeuli nawili. gerôn (gerontos) moxuci da logos moZRvreba] _ mecni­ ereba sicocxlis gaxangr­ Zlivebis Sesaxeb.  Rerbi. gerUsia [berZ. hermeticus] _ mWidrod daxuruli.. SeuRwevi. герб < polon. Tbilisis g. . qa­ laqis. nawili. giAur­i [Turq. romelsac iyene­ ben aqtebisa da sabuTebi­ saTvis. sagvareulo g. aqvs surnelovani foTlebi. gEstapo [germ. herb] _ saxelmwifos.ger -104 g. liTonis furcelze. avaza). SefuTva. g. ro­ melsac iyeneben rogorc fulis gadaxdis niSans sa­ buTebis gaformebisaTvis.. ¥ gerbiani da sagerbo. (s. gQbon­i [ingl. gibbon] _ maimuni. zo­ gi saxeoba dekoratiulia.. gEran­i [< berZ. laT. ¥ gvardiuli.  g.  zangTa g.) beWedi.] _ musulmanTa samyaroSi _ saerTo saxelwodeba yvela ucxoelisa. grusia] _ Zvel saberZneTSi: uxucesTa sab­ Wo. gaum­ tari. saRerbo Scd.  g. sadac iZulebiT iyo dasaxlebuli adamianTa garkveuli rasobrivi an religiuri jgufi. safuTavi. gErb­i [rus.  sazRvao g.-is kapitani. zogisgan iReben aromatul eTerzeTs (qarT. hermetique.

romelSic realuri saswavleblebisgan gansx­ vavebiT. aswavlidnen kla­ sikur enebs (Zvel berZnul­ sa da laTinurs). sinon. sadac ikribebodnen filosofo­ sebi. mecnierebi] _ garkveu­ li ti pis saSualo saswav­ lebeli. goliaTi. . ginekolOgia [berZ. jaWviviT erT­ maneTSi Cawnuli yvavilebi. Semdeg skola. mSenebloba. glagOlica [rus. (Sdr. SemoiRes saf­ rangeTSi 1792 w. guillotine] _ adamianis sikvdiliT da­ sasjeli (Tavis mosakve­ Ti) manqana. глаголица] _ Zveli slavuri erT­erTi anbani. am saxis ornamenti. gladiator] kl. nageboba. meurneoba da sxv. giliOtina [fr. foTlebi totebi. romelic sazom erTeulebTan mier­ Tebisas aRniSnavs maT mi­ liardjer gazrdas. (safrangeTis didi revoluciis dros) doqtor giliotenis wina­ dadebiT.) RrZi­ lebis anTeba. Zalian didi.  g. girlanda] _ 1. guirliande < it. gymnasion satanvarjiSo moeda­ ni. ¥ giganturi. romelsac aqvs mamaka­ cis meoreuli sasqeso niS­ nebi (viwro menji. (qarT. gynς(ē) qali da anςr (andros) mamakaci] _ qali. kirilica). gQrlanda [fr. gimnAzia [< berZ.  giga baiti = 1 mlrd.-105wina kidurebi aqvs. rome­ lic swavlobs qalis or­ ganizmis Taviseburebebs. Zalian didi tanis adamiani an cxoveli (mag. si­ non.  girlianda. guide] _ turistebis gamyoli (qarT. baits. gQga _ TavsarTi. wveri da sxv.). gigas (gigantis)] _ 1. amocanebi. gQd­i [fr. gingine RrZili) _ (medic. girlandi Scd. g. ginAndri _ [berZ. yvavilwnuli). gingQvit­i [< laT. warmoeba. gla gimnAzia _ gimna­ zia. gQgant­i [berZ. qalis sasqeso organos da­ avadebebs da maTi mkurna­ lobis meTodebs. gynς (gynaikos) qali da logos moZRvreba] _ medicinis nawili. 2. gladiAtor­i [laT. bumberazi). 2. eqskursiamZRoli). uzarmazari Senoba.

romelSic Sezavebulia Sa­ qari da saneleblebi. glitvAin­i [germ. glükend wein cxeli Rvino] _ mo­ duRebuli wiTeli Rvino. glossa ena] _ (medic. globus sfero] _ dedamiwis modeli. mTel dedamiwas moicavs.  Sesivebuli g. gleikOmetr­i [berZ. dideba] _ 1. xSirad iwvevs dabrmavebas. rac mdgomareobs TvalSigniTa wnevis awevaSi. g.  g. glAndebi [fr. gleukos maWari. 2. kaTolikuri mesis meore nawili _ qebaTa qeba. g-ebis amokveTa. atmosferoSi feradi rgolebi. glAse [fr. glQser­i [fr.) raime (Cveu­ lebriv Zveli) teqstis leq­ sikoni. politika. glandes < laT. glisseur mosriale. amitom wyal­ Si Rrmad ar jdeba da misrialebs wylis zeda­ pirze. gliase Scd. glaukôma] _ (medic. glacé gayinuli] _ nayinSereuli rZiani yava. problemebi. glans (glandis) rko] _ sasis nuSiseburi jirkvlebi. global] _ (wign.  glasisi.  glasisa.. svamen cxlad. romelic cirkis arenaze iaraRiT xelSi ebrZoda sxva aseTive adamians an mxecebs amfiTeatrSi.) rac mTel msoflios. romlebic war­ moiqmneba sagnidan Rrubel­ ze an sqel nislze dacemuli Crdilis garSemo. optikuri mov­ lena. gloria brwyinva. romelSic axsnilia moZvelebuli da gaugebari sityvebi. aviTarebs did siCqares. glOsit­i [< berZ.) enis anTeba.gla -106matoriani navi. glObus­i [laT. glUkoza [< berZ.) Tvalis mZime da­ avadeba. globAlur­i [fr. molivlive] _ swrafmavali . tkbili Rvino da metreo vzomav] _ xel­ sawyo RvinoSi Saqris rao­ denobis gasarkvevad (Sesa­ mowmeblad). glossanium] _ (filol. sayovelTao.romelic magrdeba vertikalur sayr­ denze da brunavs Tavisi RerZis garSemo glOria [it. glosarQum­i [laT. glease. glaUkoma [berZ. glykys tkbi­ _ Zvel romSi: specialurad gawvrTnili mona an tyve.

gobElen­i [fr. gobelin] _ xeliT naqsovi kedlis xaliCa. tanjva (“golgoTaze asvla”). cdilobda Seeqmna moZ­ Rvreba RmerTis Sesaxeb. fardebisTvis da sxv. gOlgoTa [arab. gnom] _ dasav­ leT evropul miTologi­ aSi: maxinji qondris kaci. saxeebiani mkvrivi deko­ ratiuli qsovili (avejze gadasakravad. golkQper­i [ingl. holos wona da gramma aso. Canaweri] _ moculobiTi gamosaxuleba.] _ mcoxneli ZuZum­ wovari cxoveli antilopis gvarisa. gavrcelebulia gol aRmosavleT da samxreT afrikaSi. mis wyaroebs. (gadat. gnu [afr. gamosaxuleba 2. romelic swavlobs Semecnebis SesaZleblobebs. goalkeeper] _ (moZv. spor­ tuli TamaSi _ specialuri joxis dartymiT sxmuli re­ zinis burTs miagoreben da cdiloben Caagdon fosoSi . ¥ gnoseologiuri. gnostQcizm­i [< berZ. idealistur fi­ losofiasa da iudevlobaze dayrdnobiT. sakonditro warmoebaSi da safeiqro mrewvelobaSi. 2. iyeneben medicinaSi. ierusalimis axlos. formebs da meTodebs. romelic miiReba sinaTlis talRebis dasmis (dadebis) gziT gOlf­i [ingl. nivTierebebis Semadgen­ lobaSi. Se­ dis saxamebelsa da zogi sxv.) mekare (fexburTSi. sadac sikvdiliT sjidnen da sadac saxarebis mixedviT jvars acves ieso qriste.) satanjveli ad­ gili. Semecneba da logos moZRvreba] _ Semecnebis Teoria. gnoseolOgia [< berZ. golOgrama [< berZ. golf] _ 1. hokeiSi). samyaros warmoSobisa da ganviTarebis Sesaxeb qris­ tianul religiur dog­ matebze.  gliukoza Scd. romelic icavs miwisqveSe­ Tis grZneulobas.)  gobelini Scd. gûlgûethâ Ta­ vis qala] _ 1. ro­ melSic Caqsovilia raime suraTi. gnostikos SemecnebiTi] _ adrindeli qristianobis religiur­ filosofiuri mimdevroba.-107li] _ yurZnis Saqari. gnOm­i [germ. goraki pa­ lestinaSi. gnosis codna.

berZnuli le­ gendis mixedviT.) meniCbe (qarT. honor pativi] _ qedmaRloba. gOrila [ingl. gorilla] _ ada­ mianis msgavsi yvelaze didi (2 m­mde simaRlis) maimuni. brtyelZira veneciuri navi. 2. rac gondolieri. gonos Tesli da rheo mimdinareoba] _ veneriuli daavadeba _ Sardsadeni milis Cirqovani daavadeba. sper­ matozoidebs). gonς Tesli] _ sasqeso jirkvlebi.S­Si). gong < malai­ uridan) _ sartymeli mu­ sikaluri sakravi _ brin­ jaos TefSi. romelsac aqvs aweuli fi­ guruli cxviri da maRali kiCo. sinon.) iT­ qmis rTuli. mokle Sarvali. gOrJet­i [fr. gOrdias kvAnZi _ (wign. aleqsandre makedonelma gaxsnis magier maxviliT gakveTa igi]. gondoliere] _ gondolis (mniSv. ¥ gondolisa. gondolQera [it. Zneli amocanis. megondolisa. 3. frigiis mefem gordiam (gordias) dax­ larTa kvanZi. romelsac aqvs manJtebi muxls qvemoT Sesakravad (Sarvali­gol­ fi). winda _ muxlamde sigrZis. gOndola [it. gondoliera] _ veneciuri gondolierebis simRera gOnor­i [laT. gorgette] _ me­ liis an sxva nadiris bewvis . daxlarTul saqmis. aerostatisa da diriJablis saTavsi adamianebisa da xelsawyo­ meqanizmebisaTvis megOndole _ igivea. binadrobs centralur af­ rikaSi. didi warmodgena sakuTar Tavze. megondole). gondola] _ 1. tri peri. gOng­i (ingl. megondolesi Scd. gonorrhoia. erTniCbiani grZeli.  gondolasi.  gondolierasi Scd. gonAdeb­i [< berZ. ¥ gondolierisa. 1. 2. romelsac ukraven grZelTaviani jo­ xiT. haerburTis kalaTi mgzav­ rebisaTvis. iyeneben aseve signalis misacemad. ampartavnoba. ga­ mouvali mdgomareobis Se­ saxeb [Zv.gon -108- (gavrcelebulia inglissa da a. gonOrea [berZ. gondolQer­i [it.S. romlebic warmoqmnian sasqeso pro­ duqtebs (kvercxebs.

Tunuqze da misT.  60-g. g.. damaxa­ siaTebelia maRali da wve­ tiani nagebobiT. ¥ gotikuri. gOtika [fr. 3. rac gamoixateba sxeulTa ur­ TierTmizidulobiT. gravQura [fr.­iT ixma­ reba agreTve goTUri. grAdus­i [laT. graveur] _ gra­ virebis specialisti (sinon. qvis. gofrQreba [fr. siTxis simkvrivis sazomi erTeuli. arqiteqtura. gravure] _ 1. 2. got. romelsac qalebi atareben. TaRi. gradus nabiji. safexuri. minis da sxv. gravitAcia [laT.-109sayelo. gravQori [fr. xis. gaufrer] _ talRiseburi nakecebis ga­ keTeba qsovilze. gothique. 4. g. CuqurTmebisa da vitraJebis siuxve da sxv. avadmyofs sicxe hqonda 37.) gluv zedapirze amokveTili an amoWrili . kuTxe.) ma­ teriis Tviseba.  20 g. xarisxi] _ (piro­ biTad aRiniSneba pawawina wriT ricxvis zemoT mar­ gra jvena mxares _ 1°) _ 1. qaRaldze. kuTxis an rkalis sazomi erTeuli. sinon. Gotik] _ xuroTmoZRvruli stili gvian Sua saukuneebSi dasavleT evropaSi. temperaturis sazomi er­ Teuli. Zvlis. germ. msoflio miziduloba). siTbo. gamoirCeva wvetiani da te­ xili moxazulobiT. Tvisebebi. SrQfti _ laTinu­ ri Sriftis nairsaxeoba.5 g. ¥ . 15-g. graver] _ naxatis an warweris amokveTa raime magar masalaze. taZari. 5 g..  gotikuris mniS. udris wrexazis 1/360 nawils.  sxeulTa g. (qarT. yinva. gaZli­ ereba] _ erTi safexuridan meoreze TandaTanobiT ga­ dasvla. raime magari masalis (li­ Tonis. gradusiani. g. stili. gravitas simZime] _ (spec. gradAcia [laT. gravQreba [fr.  g. yinva. alkoholuri sasmelis (spirtis) simagris erTeu­ li. aqaqi). TandaTanoba. ¥ gravitaciuli. gavr­ celebuli iyo gansakuTre­ biT germaniaSi. Tan­ mimdevroba. gradatio Tan­ daTanobiT amaRleba.isriseburi TaRebis.

nageboba. mindvris Spatisa da qarsisagan. Canaweri da phone bgera. grandioso. g. veeberTela.  granatasi.  firfitebi. grandiOzuli [it. grAnit­i [it. mecniereba ama Tu im enis agebulebis Sesaxeb. saartilerio g. romelic gadmoscems fir­ fitaze meqanikurad Cawe­ rili xmas (musikas. granati Scd. Canaxa­ zisadmi.-is Zegli. 2. amerikis SeerTebul StatebSi. grAnt­i [ingl..  graviurasi Scd.. Graf] _ dasavleT evropaSi da revoluciamdel ruseTSi: Tavadaznauruli memkvidreobiTi tituli. . ¥ graviurisa. grAf­i [germ. fonograma. grammatikē] _ enaTmecnierebis nawili. didebuli.gra -110- naxati. g. Zvir­ fasi saSeni masala. fr. grAnata [it. wesebi. ¥ gramatikuli. granite < laT. udris erTi kuburi santimetri wylis masas.  fugasuri g. ro­ melic Seiswavlis sityvasa da winadadebis agebulebas (Sedgeba ori nawilisgan: morfologia da sintaqsi). sAgrafo _ msxvili adminis­ traciul­teritoriuli er­ Teuli inglisSi. demonstracia.grama [<berZ. xelis g. ¥ granatisa. di­ adi. g. gramme] _ masis er­ Teuli wonaTa metrul sis­ temaSi. xma] _ ruporiani aparati. Secdoma. gramOfon­i [berZ. lapa­ raks). gramma aso.  g. grAm­i [fr. gramma Canaweri] _ rTuli sityvebis dabo­ loebebSi aRniSnavs am si­ tyvebis damokidebulebas raime Canawerisadmi. grandiose] _ Zalian didi. gegmebi.  g. . gramAtika [berZ.  telegrama. romelic Sedgeba kvarcis. granum xorbali] _ magari kristaluri qani. romelzedac ara­ sagadasaxado SeRavaTebi vrceldeba. uzarmazari.  g. granata] _ gasas­ kdomi saartilerio Wurvi. grant] _ miz­ nobrivi daxmarebis Sede­ gad gamoyofili fuladi Tanxa.  gramafoni Scd. kana­ dasa da zog sxva qveynebSi. ba­ ronze meti. aseTi naxatis anabeWdi qaRaldze.

¥ grafikuli. romelzedac mrudeebis saSualebiT naCvenebia ri­ same ganviTarebis an mdgo­ mareobis raodenobrivi maC­ veneblebi. matarebelTa moZraobis g.  scenografi..  ferwera da g. ¥ grafiniasi. grafika) specialisti mxat­ vari. sakantoro davTrebSi da sxv. romlis mixedviTac . transportze: muSaobas mimdinareobis. graphō vwer germ.grAf­i [< berZ. grafolOgia [< berZ. elteqnikuri nawar­ mis. ¥ grafisa. . naxSirbadis nairsaxeoba. daxazuli] _ 1. xazebiT StrixebiT (usaRebavod) xatvis xelovneba. cecxlgamZle tige­ lebis. dasamzadeblad. graphikē xazva.-is gamocema. risame moZraobis dawvri­ lebiTi ganrigi (dReebis. moSavo an Savi minerali.  grafasi Scd. avtografi. Graphit] _ 1.). grAfa [berZ.  g. warmoebaSi. grafQkos­i _ grafikis (ix.. grAfika [< berZ.-is mixedviT muSaoba. xelovneba. graphō vwer] _ rTuli sityvebis dabo­ loebebSi aRniSnavs am si­ tyvebis damokidebulebebs Camwer pirTan an Caweril saganTan.. sveti.  g. iyeneben fanq­ rebis. grAfit­i [< berZ.) xelnaweri an nabeWdi niSnebis moxazu­ loba.  grafiniisa Scd.-111- gra meTodi. (lingv. 2. saaTebisa da wuTebis mi­ xedviT). grAfik­i [berZ. graphē xazi] _ Sualedi or vertikalur xazs Soris (tabulebSi. ¥ grafikuli. graphō vwer da logos moZRvreba] _ Teoria. xatva] _ 1. qarTuli g. naxazi..  atmosferuli wnevis cvalebadobis g. cocxali metyvelebis (bgeraTa) gamoxatva weriTi niSnebiT (asoebiT). gräfin] _ grafis coli an qaliSvili. graphikos xazvi­ Ti. grafQnia [germ. am mineralis Rero fan­ qarSia Casmuli. aseTi xelovnebis nimuSebi. barografi.  amocanis gadawyvetis g. 2. 2. sapoxi masalebis da sxv. avtobusis mimosvlis g.

cekva.gra -112sistema (`axali stili~). xelis Seswavla adamianis xasiaTis gasar­ kvevad.is gakeTeba. g. grigoriAnuli: grigoria­ nuli kalendari. moZraoba. grimaco] _ sa­ xis manWva ganzrax an uneb­ SesaZlebelia adamianis xe­ liT (naweriT) misi xasiaTis gageba. graphō vwer da mania miswrafeba. grafomAnia [< berZ. am mcenaris nayofi. grapefruit] _ citrusovani xexili erT­ gvari. grQl­i [ingl. Txili an nuSi.  g. grille fr. saxis aseTi SecvlisaTvis saWiro cximovani saRebavebi (fanqrebis saxiT) da sxva­ dasxva dasawebebeli. grAcia [laT.  greifruti dasaSvebia.  graciasi Scd. aromatuli da momwaro­ tkbili gemoTi. rac saWiroa ama Tu im rolis Sesasruleblad. narnari. grimo naoWebiani] _ 1. ¥ graciisa. sigiJe] _ avadmyofuri mis­ wrafeba werisadmi.  g. grillage Sewva. grQmasa [fr. grimes < it. msaxiobis saxis Secvla specialuri saRebavebiT. ulva­ Sis dawebebiT da sxv. gratia mSveniereba] _ sinarnare. 2. aerodromebis da sxv. iyeneben gzebis. romelSic Caflulia moxaluli nigo­ zi. wveris.  g-iT TamaSi. greQpfrut­i [ingl. SemoRebuli iqna 1582 wels romis papis gregor (Gregor) XIII­is dros iuliusis ka­ lendris (`Zveli stilis”) nacvlad.-is mocileba. grQm­i [fr. mSe­ neblobaSi. < griller Sewva] _ specialuri ka­ rada (gazis an eleqtro ge­ neratoris mqone. grQlaJ­i [fr. graciOzuli [it. moxdeniloba mixvra­moxvraSi. romelSic mowyobilia gisosebi an mbrunavi Samfurebi xorcis didi naWrebis Sesawvavad).. moxdenili.  griliaJi Scd. greQder­i [ingl. Gregorianus] _ welTaRricxvis . grader] _ miwis saTxreli da sasworebeli manqana. grigori­ anuli welTaRricxva [laT. g. gracia) aRsavse. moZraoba. mTxzve­ lobisadmi. grazioso] _ graciiT (ix. moxalva] _ Sokoladis kan­ feti erTgvari.

sadac grims ikeTeben an ukeTeben. grOg­i [ingl. ro­ melzedac TiTebs aWeren mis gayolebaze daWimuli simebis xmis simaRlis Se­ sacvlelad. grimQor­i [fr. griffon] _ igivea. griffe] _ 1. lomarwivi). rom­ lisTvisac damaxasiaTebe­ lia sasunTqi organoebis anTeba. movlenebi. 2. grosmeisteri Scd. sinon.. 2. raime sabuTze an gamoce­ maze gakeTebuli warwera.  g.  gitaris g. gryps laT. romelic msaxiobebs grims ukeTebs.  g. . arwivis frTebi da arwivis an lomis Tavi (qarT. grQf­i3 [fr. romelic eniWebaT umaR­ lesi kvalifikaciis mo­ Wadrakeebs (qarT. aseTi xel­ moweris anabeWdi. koniaki an arayi. sinon. avadmyofi ¥ gri puli da gri pozuli. Stempeli. aqvs Roris tani.  wigns Tavze qonda mecnierebaTa akademiis g. grimeur] _ Teatris muSaki. Sua saukuneebSi dasavleT evropaSi: sasuliero­rain­ duli ordenis meTauri. Grossmeister] _ 1. gryphus] _ antikur miTologiaSi fantastikuri cxoveli. wodebuleba. grQp­i [fr.  grosmaistrisa.  grimasasi Scd. ¥ grifiani. sagrimQoro _ TeatrSi: oTaxi. filtvebis g. agreTve gamoqva­ bulis msgavsi xelovnuri nageboba (Cveulebriv ba­ RebSi. ¥ gri piani  g. rac grifi1. beWedi. parkebSi.  g. gamocema. anTeba.  virusuli g. qarT.  grimasisa. grog] _ magari sasmeli _ Saqriani cxeli wyliT Sezavebuli romi. grippe] _ mwvave infeqciuri daavadeba.-113lied. grQfon­i [fr. grQf­i2 [germ. grQf­i1 [< berZ. Griff] _ 1. sinon. si­ mebiani sakravis yeli. didostati). Tanamdebobis pi­ gro ris xelmowera. yaimi. ¥ grosmaisteruli. grOt­i1 [fr. grosmaQster­i [germ. ¥ grosmaisterisa. exi). grotte] _ gamoq­ vabuli zRvis flatovan napirze.

-is ostati.] _ ruseTSi ZiriTadi administraciul­teri to­ riuli erTeuli. grOt­anZa _ ialqniani ge­ mis yvelaze maRali (cxvi­ ridan meore) anZa. gUTeb­i _ erT­erTi Zveli germanuli tomi. amerikis SeerTebul Sta­ tebSi: Statis mmarTveli. 2. guTuri Srifti _ ixileT gotikuri: gotikuri Srif­ ti.  s. iyeneben sagzao mSeneblobaSi.  g. ¥ sagubernio. ¥ guTuri. mmarTveloba. ena.  g. niadagi. gUdron­i [fr. g-is wylebi 2. damaxinjebuli komikuri sa­ xiT. ¥ groteskuli. gouvernante] _ bavSvebis aRmzrdeli qa­ li (Cveulebriv ucxoeli) Tavadaznaurul­burJuazi­ ul ojaxebSi. it. roli. goudron] _ Sa­ vi fisovani nivTiereba.  guvernantka Scd. guvErnant­i [fr. губерния < laT.gro -114[rus. iReben navTobis gamoxdis narCenebisagan (krekingis procesi). grottesca] _ literaturasa da xelovnebaSi: adamianisa da sagnebis gamoxatva ucnaur. wyalsa da weboSi gaqnili saRebavi. 3. miwa. fantastikur gazviadebul. saRebavis pirveli fena na­ xatis tiloze an ramdenime ferad SeRebil saganze. grund] _ 1. grOt­i2 [holand. sagubernio qalaqi _ gu­ berniis mTavari qalaqi. aseTi xerxiT Seqmnili nawarmoebi. . stili g. grotEsk­i [fr. gouache] _ 1.. romelSic Sereulia TeTra. gubernAtor­i [laT. 2. saxuravis da saizolacio masalebis warmoebaSi da sxv. guvernQor­i [fr.  qviSis g. grUnt­i [germ. aseTi saRebaviT daxatuli suraTi.  g. groot] _ swo­ gubErnia ri ialqani grot anZaze. gUaS­i [fr. gubernator mesaWe] _ 1. ruseTSi guber­ niis mmarTveli. grotesque. koloniebSi: umaRlesi Ta­ namdebobis piri. gouverneur] _ bavSvebis aRmzrdeli ka­ ci (Cveulebriv ucxoeli) Tavadaznaurul­burJuazi­ ul ojaxebSi.

d daQjest­i [ingl. gutAcia [laT. romelSic isxdnen SeiaraRebuli meomrebi]. gourmand] _ kar­ gi saWmelebis mcodne da moyvaruli. dAlai­lAma _ tibetis uze­ naesi mmarTveli da reli­ giuri winamZRoli lamai­ tebisa. gutta-percha < malaiuridan] _ zo­ gierTi webovani mcenaris gamagrebuli wveni. pirveli gamocema Jurnal­ gazeTebidan amokrebili Semoklebuli teqstebiT. so­ usis danamatiT.  dalai-lamasi Scd. 2.-115- dan gulQaS­i [ungr.  gutapirCi Scd. piris pativis moyvaruli. gutta wveni] _ wylis gamoyofa wveTebad mcenaris foTlebidan. ¥ dalai-lamisa. gulias] _ un­ gruli warmoSobs kerZi _ moSuSuli da Senelebuli xorcis wvrili naWrebi. gemosmoyvare. ¥ daltoniki.­ is dros mcenare gamoyofs zedmet marilebs. fizi­ kosis Dalton­is saxelidan] _ mxedvelobis nakli. ZiriTa­ dad kalciums. yovel dans Seesa­ bameba sxvadasxva feris sartyeli. dAmokles mAxvili _ iTq­ mis mudmiv safrTxeze [Zve­ li berZnuli Tqmulebis mixedviT sirakuzelma ti­ ranma dionisiosma erT­erT nadimze Tavisi adgili da­ uTmo Tavis moSurnes _ da­ mokles da mis Tavze ZuiT dakida maxvili]. dAn­i [iap. danaQdebis Sroma _ iTq­ . gutAperC­i [ingl. daltOnizm­i [< ingl. digest] _ 1. raimes mokle gadmocema. metwilad mwvanesa da wiTels. danAelTa saCUqari _ iT­ qmis mzakvrul saCuqarze [homerosis eposis mixedviT danaelebma (berZnebma) troas alya moxsnes da mis mcxovreblebs saCuqrad dautoves uzarmazari xis cxeni. tyavis msgavsi. romlis drosac adamiani ver arCevs zogierT fers.  gulaSi Scd. gUrman­i [fr. g. iyeneben teqnikaSi.] _ iaponiaSi: Ziu­ doistebis ostatobis xa­ risxi.

gauqmebas da sxv. dAnsing­i [ingl. kbilis teqnikosi.. daktylos TiTi] _ rTul sityvebSi aRniSnavs am sityvebis da­ mokidebulebas TiTebTan. dAcan­i _ budisturi salo­ cavi (lamaitebisa). daRmasvla. mcenareebis da cxovelebis saxeobaTa warmoSobis Sesaxeb bu­ nebrivi SerCevis gziT [me­ 19 s. romelsac safuZvlad daedo brZeni dao­Zis mier dawerili wigni `dao de Zini~. dAntist­i [fr. da­ cema. (moedani) Cveulebriv kafeSi. bolo dros TiTqmis mTlianad Seaviwrova budizmma da sxv.Tavidan mocilebas. romelic aRniSnavs: 1.] _ Zveli Ci­ nuri religia.dan -116mixedviT]. vaTvaliereb] _ TiTebis ana­ beWdis mixedviT pirovnebis dadgenis meTodi. gadataniT ase uwodeben inglisis mTavrobas. daqtilo... daOsizm­i [Cin.] _ TavsarTi. Daktyloskopie < berZ. dentiste < laT. mag: daqtiloskopia. Downing Street] _ 1. dAuning­strQti [ingl. religiebma. 2. resto­ ranSi. de. romelzedac moTavsebulia sagareo saqmeTa saministro da premier­ministris rezi­ dencia. mis dausrulebel da una­ yofo Sromaze [berZnul miTologiaSi: argosis me­ fe danargs 50 qalma­da­ naidebma (Danaides) mamis brZanebiT qorwilis Rames daxoces TavianTi qmrebi. 2. daktylos TiTi da logos sityva] _ yru­munjTa TiTebiT la­ parakis xerxi: xelis anbani. daktylos Ti­ Ti da skopeo vxedav. decentra­ lizAcia. ga­ moyofas..  demobilizAcia. londonSi: quCa. dancing-hall sacekvao darbazi] _ sa­ cekvao darbazi. ingliseli bunebis metyvelis Carlz darvinis (Darwin... vuyureb. daqveiTeba. daqtiloskOpia [germ. am danaSaulisaTvis Rmer­ Tebma maT daakisres uZiro kasrebiT wylis avseba]. [< berZ. daqtilolOgia [berZ. [laT. darvQnizm­i _ moZRvreba co­ cxali bunebis istoriuli ganviTarebis. dens (dentis) kbili] _ kbilis eqimi. 1809­1882) saxelis . die.

dEboS­i [fr.).] _ momwamvleli nivTierebis­ gan gawmenda. deg dEbiut­i [fr. cocxali orga­ nizmis ujredebis an or­ ganoebis daSlis procesi.. dEbet­i [< laT.). dawesebulebis an organiza­ ciisa. laT.  oTxi mxedris d. debitor] _ (bux­ halt.-Si ar ixmareba. siTxis raodenoba. debats] _ raime sakiTxis sajaro ganxilva. parlamentSi.  axalgazrda mwerlis d. ayalmayali. arteziuli Wis d. débauche] _ Cxubi.  navTobis WaburRilis d. pirveli sajaro gamosvla raime samoRvaweo asparezze.  cxare d. débet marTebs] _ (buxhalt. debQtor­i [laT. degenerAcia [fr. Wadrakis partiis sawyisi stadia.). uwesivroba. débutant] _ piri. gradus safexuri. 2. 2. daqveiTeba.. romelsac vali aqvs mocemuli sawarmos. sabuRaltro angariSebis marcxena mxa­ re. tansacmlisa. krediti)... .). débarcadére] _ mcuravi navmisadgomi. degradAcia [fr. rasac iZleva wyaro drois garkveul erTeulSi.). azrTa gacvla­gamocvla. navTobis da sxv. sadac SeaqvT yvela Ri­ rebuli faseuloba. début] _ 1. swrafad gaiTamaSes. paeqroba. movale. dégéné rafion] _ 1. (biol. dacema. fizikuri an iuridiuli piri.] _ TandaTa­ nobiT gauareseba raime Tvi­ sebisa.  debeti sxvaa (ix. agreTve de.  debiti sxva (ix. dEbit­i [< fr. organizmis biologiuri da fsiqologiuri niSnebis daqveiTeba.).-117 degradacia. aur­ zauri. debAtebi [fr.  mx... gauvnebleba (adgilisa. ix. debarkAder­i [fr. debiUtant­i [fr. ro­ melic napirzea damagrebu­ li. agreTve de. mowinaaRmdegeebma d. dégradation < berZ. débit gamosavali] _ airis an wylis.. cema­tyepa. degazAcia [ix. msa­ xiobis pirveli gamosvla scenaze. romelsac debiuti (mniSv.. borjomis wylis d. kamaTi.. gauareseba: ga­ dagvareba. agreT­ ve am angariSze ricxuli vali da gasavali (sapirisp. 1) aqvs.

deadweight] _ (zRv. romelsac avtori awers konkursze warweril namuSevars Tavisi saxelisa da gvaris nacvlad. dégustatio] _ raime produqciis gemos gasinjva. orden­ ze da sxv. farze. 3. dez. sunamos d. moci­ lebas da sxv. degustare gemoze gasinjva] _ degustaciis specialisti. mokle gamonaTqvami. degustAtor­i [< laT. feris Se­ mowmeba misi damzadebis dros.deg -118TandaTanobiTi Seneleba. romelic Cve­ ulebriv gamoxatavs visi­ me qcevis an moqmedebis sa­ xelmZRvanelo azrs. wylis da sxv. devise] _ 1. deeskalAcia _ eskalaciis sapirispiro moqmedeba _ ag­ resiis. Dvalvation] _ fulis reforma. induqcia).  Cais d. romelic aRniSnavs risame ganadgurebas. degressio ukan daxeva] _ 1. (finans. daskvna. TandaTanobiT Semcireba.. Ria devalvacia).­idan] _ Tav­ sarTi. meTodi.. dedUqcia da deduqcQreba [< laT. w.). dés­gan. dEviz­i [fr. gemis sru­ li tvirTmzidaoba (tvir­ Tamweoba) yvela aucilebeli maragis _ saTbobis. ¥ deduqciuri. heraldikaSi: mikle war­ wera gerbze. saomari moqmedebis . CaTvliT.  d. sunis. anda brun­ vaSi myofi fulis niSnebis oficialur kurss sweven dabla (faruli devalvacia) oqrosTan an romelime ucxo saxelmwifos valutasTan SefardebiT. mokle gamonaTqvami an sityva. Rvinis daWaSnikeba. deductio gamoyvana] _ logikaSi: msjelobis xer­ xi _ zogadi debulebidan kerZo daskvnis gamoyvana (sapirisp. devalvAcia [germ. ideas.  dezinfeqcia. d. 2. dedvEit­i [ingl. degrEsia [< laT. 2.-iT `merani~. [fr. kleba. degustAcia [fr. rac mdgomareobs imaSi.).  Zeglis proeqti wardgenili iyo d. rom ga­ ufasurebul fulis niSnebs iReben mimoqcevidan da cvlian srulfasiani sak­ redito bileTebiT (e. gadasaxadiT proporciuli dabegvra­ ufro mcire Semosavalze dabegvris procentis Sem­ cirebiT.

darRveva. désodezinfEqcia [fr. d. romelmac TviT­ neburad miatova samxedro dezorganizAcia [fr. saSinao ¥ dezinformaciuli da satanisamosi. yovel cocxal ujredSi. . cudi sunis mocilebis sa­ ­idan da laT. odor suni] _ ada­ bulis moqmedebas. CaxSoba qimiuri saSuale­ dezErtir­i [fr. dezinformacio. luri saSualebebiT (qarT. (s. romelic moi poveba celeba gazeTis. igi ar eTanxmeba Tavisi [fr. dés da ministraciuli. désavouer]  d. disci plinis jarSi gawvevas. odor suni] _ dapiridan (ix. binidan da sxv. dés­gan. ­idan da laT. agreTve aq­ (cudi) sunis mospoba an tivacia).­ va (dnm) _ rTuli organu­ idan da informer Setyobineba] li naerTi. dezorientAcia [fr. radios.  borotganzraxuli d. dés­gan. saxelmwifo. dezoqsiri bo nuk le Qn mJa­ dezinformAcia [fr. rom deba. dés ­gan. nagebobis da misT. activus moqme­ Sualeba. saSinao Cacmuloba. adamiani.) gancxa_ visime gancxadeba. mianisagan. onirebis) moSla. déshabillé] _ televiziis saSualebiT adamianebis Sesacdenad. dés warmomadgenlis. ze­ dezodorAcia [fr. dezavuQreba [fr. sinon. daSla. gausnebovneba). mocileba sxvadasxva sag­ nis.  ekonomikuri kavSirebis d. rwmune­ dezodOrant­i da laT. ad­ dezintegrAcia [fr. dés organisation] _ sazogadoebri­ samsaxuri an Tavi aarida vi wesrigis.-119- dez dezabQlie [fr. cnobebi. sameurneo laT. di] _ radioaqtiuri WuWyis ¥ dezodorireba. swori _ avadmyofobis gamomwvevi mimarTulebis dakargva an mikrobTa mospoba specia­ warmodgena raimeze. organoebis norma­ nawevreba Semadgenel nawi­ luri saqmianobis (funqci­ lebad. déserteus] _ biT. integratio] _ mTelis da­ da sxv. erT­erTi nukle­ _ yalbi cnobebis gavr­ inmJava. dezaqtivAcia [fr. désinfectipn] rientation] _ Secdena.

). da­ cema (ix. dekalitri = 10 litrs. formalizmi. upiratesad mis birTvSi: mTavari rolis asrulebis organizmis niSan­TvisebaTa memkvidrul gadacemaSi. decanus aTisTavi] _ 1. magram uar­ yofda mis Carevas bune­ bisa da sazogadoebis ganviTarebaSi. pianinos d. deka aTi] _ Tav­ sarTi.­is dasasrulisa da me­20 s.  gitaris zeda d. iuridiulad ka­ nonis safuZvelze (sapirisp. dekas (dekados) aTeuli] _ 1.dei -120aTdRiani monakveTi: aTi dRe. dekanozi. dEka2 [germ.  de-iured cnoba. dekadentoba). 4. [berZ. rac duaieni.. leqsebi.. drois . dekAn­i [laT. d.  qarTuli xelovnebis d. ¥ dekisa  dekasi Scd. aRi­ arebda RvTis. dekadEntoba [fr. mis­ ticizmi. ¥ dekadenturi. dekAdans­i [fr.  ianvris pirveli d. 2. décadent dacema. 2. dEkada [fr. daSla. de-faqto).  politeqnikuri universitetis avtomeqanikuri fakultetis d.­ is dasawyisis xelovnebasa da literaturaSi: mimdina­ reoba. dEka1. dejaure] _ for­ malurad. Decke] _ zogi si­ mebiani musikaluri sak­ ravis korpusis nawili xmis asareklad da gasaZ­ liereblad. drois aseTi monakveTi. kaTolikur da anglikanur eklesiaSi: ufrosi mRvdeli.  d. rogorc samyaros pirveli mize­ zis arsebobis. de­Qure [laT. deus RmerTi] _ religiur­filosofiuri moZRvreba (me­17­18ss. sa­ zogadoebrivad raime mniS­ vnelovani movlenisadmi miZRvnili. romlisTvisac dama­ xasiaTebelia uimedoba. naxati. romelic sazomi erTeulis saxelTan mier­ Tebisas aRniSnavs mis aT­ jer gazrdas: 1. dEizm­i [< laT. décadance] _ kulturis daqveiTeba. 3. < laT. decadentia dacema] _ me­19 s. igivea. umaRles saswavlebelSi: fakultetis xelmZRvaneli piri. Zvel romSi: jaris aTis­ Tavi. décade < berZ.

xelmZRvaneloba dekanis 4. lic axlavs sazRvargareT dekvalifikAcia [< laT. qonebis raodenobis Sesaxeb. safosto dokumenti. dévruli kiTxvis ostati. deklarAcia [< laT. romelic faseuloba miaqvs Tan. maTxovrebi. Sic sazRvargareT mimavali deklamAtor­i [laT. Tu ra Zvir­ mator] _ msaxiobi. kanonisa. gadasaxadis ga­ melsac guli Rrmad aqvs damxdelis gancxadeba Ta­ amoWrili da ar faravs . decoloratio] _ gauferuleba.. ro­ 3. cema. (finans.). kanoni dekolonizAcia _ koloni­ aris gamocxadebuli.-121- dek dekAnat­i _ umaRles sas­ visi Semosavlis.. gasagzavn fuls an fasian de. romel­ mocdilebis dakargva.. erTi an ramdenime saxel­ mwifos gancxadeba saerTa­ dekolorizAcia [laT. oficialuri. sazeimo gamocxadeba raime code] _ gaxsna. declaratio  d. qa­ sakiTxze. rome­ meTaurobiT. décolte] _ 1. wavlebelSi: fakultetis  savaWro d. mawanwalebi). declapiri aRniSnavs. kaba.rom­  dekoderi. dekodQreba [laT. Soriso politikis raime dekOlte [fr. ZiriTadi nebebis. lis tansacmeli. classé] _ vinc mowyvetilia deklamAcia da deklamQre­ Tavis klass da sakuTar ba [< laT. 2. sabaJos dokumenti. de da fr. gancxadeba] _ 1. Canawerebis gauqme­ princi pebis mTavrobis sa­ ba gamomTvlel manqanebSi.] _ kvalifikaciis. qurdebi. declamatio ora­ monawileobas ar iRebs sa­ torul gamoTqmaSi var­ zogadoebriv cxovrebaSi: jiSi] _ literaturuli moralurad daqveiTebuli nawarmoebis gamometyvele­ da gaxrwnili. mxat­ deklasirEbul­i [< fr. sabaJo d.. isaTvis Tavisuflebis mi­  mTavrobis d. pro­ pakets. (mag. deklamaciiT gamodis. liTac aseTi aqti. elementebi. biT kiTxva: mxatvruli ki­ quCis qalebi. Txva. xeliT: TviT dokumenti.pirobiTi brZa­ aqtisa. fesiuli codnisa da ga­ 5. ix.

iseTi. decrescendo] _ (mus. dEkret­i [fr.. mcenareebi.  d. saxelosno.dek -122sadekreto (an dekretuli) Svebuleba _ Svebuleba or­ sulobisa da mSobiarobis gamo. Ria nawili aseTi kabisa. d. dekoracia). d. (s.  d. (qarT. 2.  d.). sanukvari saWmeli. dekorAcia [fr. nugbari). yels. brZanebuleba. décret < laT. delEgat­i [laT. ¥ dekretuli da sadekreto.) mxatvroba. scenis d. saxelmwifos da sxv. TviT amoWrili.  d. s. vaza. delegatio gagzavna. lamazi. délicattesse] _ gansakuTrebiT gemrieli. rac frTxil. décoration] _ moqmedebis adgilis gafor­ meba scenaze ferwerulad an arqiteqturulad: scenis mowyobiloba. mxrebs. decretum] _ umaRlesi xe­ lisuflebis dadgenileba. mkerdsa da zurgis zeda nawils. dekorAtor­i [fr. kanoni. mSvidobis Sesaxeb. da­ wesebulebisa. saxelmwifosi da sxv. sadgomebis (binebis) lama­ zad miwyobis. gaformeba. win­ daxedul mopyrobas mo­ iTxovs. décorateur] _ 1. morTvis spe­ cialisti. dekrESendo [it.) bgeris siZlieris TandaTan Semcireba. adamiani 2. delikAtes­i [fr. zrdilobiani  d.  dekoratiuli sxvaa (ix. dekoratQul­i [fr. sinon. delegatus wargzavnili] _ arCeuli an daniSnuli warmomadgeneli romelime organizaciisa.  dekoraciuli sxvaa (ix. efeqturi. detalebi. sul ufro da ufro xmadabla (sapirisp. délicat] _ 1. . daniSnuleba] _ delegatebis jgufi. ¥ dekoraciuli da sadekoracio. kreSendo). sakiTxi.  konferenciis d.  pirveli moqmedebis d. dekoraciebis mxatvari. décoratif] _ adgilis damamSvenebeli. yrilobis d. delikAtur­i [fr. Tavaziani. rome­ lic warmomadgenelia ro­ melime organisaciisa. delegAcia [laT. 2.

démāgogia] _ 1. faq­ tebis damaxinjeba. romelic delfinarQum­i _ zRvis pi­ yofs erTmaneTisagan meomar ras mowyobili didi akvari­ mxareTa jarebs dazavebis umi.-123- dam delimitAcia [laT. qsovilis mkvda­  deltoplani Scd. ri ubnebis gamijvna jansa­ dElfin­i [berZ. dēmarcation] _ 1. xazi. delimita- wrvTnian da aCveneben mayu­ rebels (ix. planum ¥ demagogiuri. delta (ber­  krebaze misi gamosvla iyo Znuli anbanis me­4 asos _ sruli d.  mdinare nilosis d. xazi _ 1. sibrtye] _ martivi sasporto  d. romelic mimarTulebis gansazRvra demagogiuri xerxebiT iZens mowinave saxelmwifoebs popularobas xalxTa ma­ Soris SeTanxmebiT. dros.  deltasi Scd. dapireba. piri. démagōgos] _ politikani. Δ­s. saxeli) da laT. dElta [berZ. romlebsac swavloben. d. agreTve okeanatio] _ saerTaSoriso samar­ riumi). rogorc planeriT. sakiTxis aramarTebuli ¥ deltisa. motyueba cru dapirebebiT. ¥ sademarkacio: sademarkacio veSapis nairsaxeoba. deiphis (delphiRisagan. sebSi. ndobis mosapoveblad). delta berZnuli anbanis me­4 aso Δ] _ mdi­ demagOgia [berZ. 2. aqvs sam­ kuTxedis formis mzidi demarkAcia [fr. masSi hyavT delfinebi. naris SesarTavTan warmoq­ farisevlobiTa da faqtebis mnili nariyi are. TalSi: saxelmwifo saz­ Rvris mdgomareobisa da demAgog­i [berZ. gaSuqeba Segnebulad. saxelmwifo sazRvris zedapiri (warmoadgens xazis dadgena adgilze frans): mis qveS moTavsdeba (specialuri sasazRvro sportsmeni da mofrinavs niSnebis saSualebiT). . safreni aparati. deltAplan­i [berZ. nos)] _ zRvis ZuZumwovari.). romelic winaswarganzraxuli dama­ daserilia am mdinaris to­ xinjebiT raime miznis mi­ tebiT [berZnuli aso delta­s saRwevad (xalxTa masebis (Δ) saxelis mixedviT]. 2. (medic. xerxi.

erTi saxelmwifos mTavrobis mimarTva meori­ sadmi (nota.)  elCis d. 2. démilitarisation] _ saerTaSoriso xelSekrulebiT. demilitarizAcia da demi­ litarQzeba [< fr. gancxadeba da misT. xazi.  armiis d. demOkrat­i _ 1.-ebi. miwaTmoqmedebisa da nayofierebis mfarveli qalRmerTi (romaul miTo­ logiaSi mas Seesabameba cerera).  amerikeli d. romelime saxelmwifosaTvis akrZal­ va imisa..). demokratiis momxre. dēmarche] _ (di pl. romelic yofs dapyrobil qveynis teritorias saoku­ pacio zonebad.) gadasaxadi.dem -124- 2. sinon. demokratiuli partiis wevri. SeiaraRebuli jarebisa da saxalxo meurneobis gaday­ vana saomari mdgomareobidan samSvidoboze. dEmarS­i [fr. romelic Se­ iswavlis mosaxleobis Semadgenlobas da misi moZraobis (Sobadoba­sik­ vdilianobis. memorandumi. demogrAfia [berZ. demErej­i. droebiT sasazRvro xazi sadavo teritoriaze. Dēmētēr] _ berZnul miTologiaSi: mi­ wis. demilitarizEbuli: de­ militarizebuli zona _ teritoriis aseTi zoli or saxelmwifos Soris. démobilisation] _ da demobilQzeba _ 1. demUrej­i [ingl. romelsac uxdis gemis pat­ rons damfraxtveli (ix. demobilizAcia [fr.) kanonzomierebas (qarT. demokratia . xalxTaRweriloba). hyavdes dadgenil raodenobaze meti samxedro Zalebi: ganiaraReba. demurrage] _ (zRv. dēmos xalxi da graphō vwer] _ mecniereba.  d. politika. mrewvelobis d. migraciis da sxv. romelSic akrZalulia sam­ xedro obieqtebis qona da samxedro Zalebis yola. dEmetra [berZ. d. ¥ demografiuli. gamoTvla. fraxti) portSi gemis gac­ denisaTvis. ganTavisufleba. samxedro mosamsaxureTa daTxovna. demokrAtia [berZ. 2. rom hqondes sam­ xedro mrewveloba da si­ magreebi.

démontage] _ manqanis. respub2­isaTvis). daimōn] _ boro­ me mowyobilobis da misT. 1) mo­ dasatanad da sxv. masobri­ gva. qce­ wileoba. moqmedebis unaris dakar­ Demonstrieren] _ 1. koleqtiuri muSaobis orga­ d. nizaciis princi pi. 2) axdens. damtkiceba] _ obrivi dacema.  avtomobilis d.-125- dem < dēmos xalxi da kratos xe­ wyobilebis gamosaxatavad.-ad datova. ¥ demokratiuli. dēmos] _ 1. nawile. zne­ ratio Cveneba. Tanasworuflebiani mona­ 4. (am forma. demonst_ 1. sazogadoebis. s. romlis drosac mniSvnelobiT ixmareba ag­ umaRlesi xelisufleba reTve demonstrireba). (mniSv. satana. da demonstrireba [germ. romlis 3. gademokratiuleba). lika  s. sxva adgilas ga­ straciis (mniSv.. gafrena. lisufleba] _ 1. wyobileba. d. va. romelic risame demonst­ demoralizAcia [fr.  kinofilmis d. darbazi. rai­ demOn­i [berZ. saxelmwifo­  saprotesto d. protestis gamom­ kanonis da misT. qarxnis demonstrAtor­i _ piri. dēmorirebas (mniSv. ti suli. momwvevi. nawilebad daSla (remon­ demOnstrant­i _ demon­ tisaTvis. suliT dacema. koleqtivis yvela wevris  erTianobis d.  sxdoma d. demokratiis safuZvelze (sinon.).. demokratizAcia _ sa­ demonstracQuli _ ga­ xelmwifos. xalxs ekuTvnis. d. gamomwvevi moqmedeba. sajaro Cveneba risame. 2. ¥ sademonstracio. modebis 2. kla­ sobriv sazogadoebaSi: mo­ . demOntaJ­i [fr. vi msvleloba raime sazo­ gadoebriv­politikuri gan­ dEmos­i [berZ.  d. moraluri gaxrwna. politikuri mmarTvelobis 2. risame sajaro gamoxatu­ drosac uzrunvelyofilia leba. gardaqmna xatveli. ralisation] da demoralizeba demonstrAcia [laT. agrematis.

dem -126organizaciebis ganadgure­ bis. romelic xeebsa da buCqebs swav­ lobs. saqonlis gayidva ucxoeTSi Sinagani bazris fasebTan SedarebiT bev­ rad iafad. dendron xe da logos moZRvreba] _ bo­ tanikis nawili. nacional­so­ cialisturi partiis da mis mier kontrolirebadi .xalxis masebi. ganadgu­ reba] _ RonisZiebaTa komp­ leqsi.).) dakargva. franti. (it. ukanasknel modaze Cacmuli mamakaci. samecniero. dēnationalisation] _ 1. gadasayari eqsporti. 2. sinon. erovnuli TaviseburebaTa (enis. dendrolOgia [berZ. militaristuli moR­ vaweobis an propagandis aRkveTisa da germaniis po­ litikuri cxovrebis de­ mokratiuli princi pebis safuZvelze gardaqmnis pi­ robebis momzadebisaken. an botanikuri baRis kuTxe. nacionalizacia) qonebis dabruneba uwindeli pat­ ronebisaTvis. romelime saxelmwifos saxleobis araprivilegi­ rebuli fenebi. baRi (parki). denazification gauqmeba. dendron xe] _ specialuri baRi (dendrologiuri baRi). monebi demosSi ar Sediodnen. denacifikAcia [< ger. nacional­socialisturi partiis wevrebs saero da­ wesebulebebSi samsaxurs ar aZlevdnen. dEmping­i [ingl. saxelmwifos mier na­ cionalizebuli (ix. xalxi. dEndi [ingl. zogjer TviT­ Rirebulebaze naklebadac (konkurentebis gandevnis mizniT). yovelgvari nacistu­ ri. buCqebi da lianebi. kul­ turis da misT. ¥ dendrologiuri.) Zvel berZnul qa­ laq­saxelmwifoebSi: Tavi­ sufali moqalaqeebi. dendrarQum­i [< berZ.  d. sadac dargulia sxvadasxva saxeobis xeebi. sas­ wavlo da kulturul­sa­ ganmanaTleblo mizniT.). 2. denonsAcia da denonsQreba [fr. romelic mimarTuli iyo faSizmze gamarjvebis Semdeg germaniaSi nacizmis aRmofxvris. dandy] _ natifad. denacionalizAcia da de­ nacionalQzeba [fr. dumping] _ (ekon. dēnonciation] _ (di pl.

metropolitenis da sxv. telegrama). depigmentAcia [< laT. dēpôt] _ Senoba. fulis gaufasure­ ba. kbilis mTavari Semadgeneli nawili. ix. departAment­i [fr.  saelmavlo d. pigmenti] _ (biol. deponens (deponentis)] _ (finans. sa­ dac dganan lokomotivebi da matareblis (agreTve tramvais.  d. dēpēche] _ te­ legrafiT an radioTi ga­ dacemuli saswrafo cnoba (sinon.) vagonebi da sadac maT ukeTeben mimdinare remonts.-is gagzavna.-ebi.  farexi Scd. dēpartament] _ 1. amerikis SeerTebul Sta­ tebsa da SveicariaSi: sa­ ministro.).). depOzit­i [< laT.) kanis bunebrivi feris dakargva.-is miReba. departAmenti _ ame­ rikis SeerTebul Stateb­ Si: sagareo saqmeTa sami­ nistros saxelwodeba. deportatio] da deportQreba [germ. deportAcia [laT. d. dEpo [fr. depopulAcia [fr. dens (dentis kbi­ li)] _ Zvlismagvari niv­ Tiereba. gamowveulia epidermisis dep ujredebSi pigmentis gaq­ robiT (ix. depopulation] _ (spec.-iT gamoZaxeba. safrangeTSi: msxvili administraciul­ teritoriuli erTeuli. Semnaxvel salaroSi da misT. d. denominatio (de da laT. sax. depozitum Sesanaxad mocemuli ram] _ (finans. depOnent­i [< laT.-127gancxadeba saerTaSoriso xelSekrulebis moqmedebis Sewyvetis Sesaxeb.) piri. romelsac warmoebisa an dawesebulebisagan ergeba Tanxa da raime mizeziT ar miuRia garkveul vadaSi. pigmentacia).  zRvisiqiTa d. dEpeSa [fr. kreditorisaTvis gadasacemad (anda Sesana­ xad _ Tu kreditori uars ambobs miRebaze). 2. mosaxleobis Sem­ cireba kleba. nominatis) fasiani qaRaldebis nominaluri Rirebulebis dacema. dEntin­i [laT.) Tanxa an fasiani qaRaldebi Setanili sakre­ dito dawesebulebaSi (ban­ kSi. Deportieren] _ adamianis ga­ Zeveba misi mudmivi ad­ . denominAcia [< laT.

s.  s. derby sak.  sahaero d. 2). tyavi] _ xelovnu­ ri tyavi. jarebis gadasxma mtris teritoriaze. deprEsia [laT.dep -128ravad. ¥ sadesanto. derma (dermatos) kani. dermAtin­i [berZ. polki.) ga­ dasxmuli specialurad momzadebuli jaris nawi­ lebi.).-is Semadgenloba. deputAcia [fr. dEsant­i [fr.) qveynis sameurneo cxovrebis Seferxeba. xomaldi.. d.-is miReba. gadasxma] _ 1. desantis monawile. depUtat­i [laT. mowinaaRmdegis teritoriaze brZolis sa­ warmoeblad (gemiT. d. su­ lierad daZabunebuli fsiqikuri mdgomareoba.. sax. 2. paraSutistebi. (ekon. [< berZ. dermato. medEsante _ sadesanto ja­ rebis samxedro mosamsaxure. arCeuli warmomadgeneli. ¥ dermatologiuri. romelic moqmedebs raime organizaciis. dErbi [ingl. arCeviTi saxelmwifo dawe­ sebulebis wevri. descente daSveba. dermatOlog­i kanis daava­ debebis eqimi.] _ sam­da oTxwliani cxenebis doRi. deputatus] _ 1. daTrgunuli.  m. operacia. da­ niSnul an arCeul pirTa jgufi. dawe­ sebulebis. muSambis msgavsi.  d. dermatolOgia [berZ. klinika.  parlamentis d. dermatolo­ giis specialisti. derma (dermatos) kani] _ rTul sityvebSi aCvenebs am sityvebis damo­ kidebulebas kanTan an ka­ nis daavadebebTan. sazRvao d. romelmac raime davaleba unda Seas­ rulos. rome­ lic kanis daavadebebs Se­ iswavlis.  d.-is gagzavna. (me­ dic. daCagvra] _ 1. 2. arCeuli piri. 2. TviT­ mfrinaviT da sxv. wignis ydisaTvis da sxv. depressio daT­ rgunva. dēputation] _ deputatTa (mniSv. modu­ neba. derma kani da logos moZRvreba] _ medicinis dargi. iyeneben avejze gadasak­ . s. daqveiTeba. krebis davale­ biT. gilsamyofelidan da sxva adgilas iZulebiT dasax­ leba.

d.  mxatvruli d. mtar­ vali). rome­ lic zomiT metia Cais kov­ zze da pataraa sufrisaze. sinon. tirani. situaciis d. garCeva. ¥ despoturi. kino­ filmi). 2. romlis xelT iyo ganusazRvreli uflebebi. kOvzi _ kovzi. winadadeba.  s. romelic sxvebs aiZulebs mis nebaze iqceodnen da sxvis survils arafrad ag­ debs. 2. TviTneba adamiani. dEspot­i berZ. romelsac sadilis Semdeg Seeqcevian (sinon.-ebi. destabilizAcia da desta­ bilQzeba [laT. sazogadoebis d. Zalebi. detEqtiv­i [ingl. dEstruqcia [laT.  d. destructio] _ raime normaluri struq­ turis moSla. de (ix. me­ qanizmis. deteqtQur­i _ aseTi nawar­ moebi. momxsenebels d. darRveva. wvrilmani ram. maZebari). xelsa­ wyos nawili. dEtal­i [fr. (gadat. (sinon. yurZeni. manqanis. despOtizm­i _ SeuzRudavi xelisufleba. analizi. d. dessert] _ xili an tkbileuli. despotēs] _ 1.). TviTneboba. moTxroba.-ebze yuradReba ar gaumaxvilebia. sisastike. Zvel aRmosavleTis monaTmflo­ belur monarqiebSi: umaR­ lesi mmarTveli. mTelis nawili.  avtomobilis d. aRweriloba. detective < laT. Carozi). detectio gaxsna] _ 1.  d. d.-129¥ medesantisa. destruqcQuli _ rac xels uSlis Semdgom mu­ Saobas. pozicia. det  mdgomareobis d.. romelic Seicavs . d. dEsert­i [fr. konstruqciuli). sad.. de­ da stabilizacia)] _ sta­ bilizaciis moSla: myari mdgomareobis ararseboba. 2. deteqtiuri nawarmoebi (romani. detAlur­i _ dawvrilebiTi. raime SeTanxmebis miRwevas (sapirisp. dētail] _ 1.  d. inglisSi. mmarTveloba. d. xasiaTi.  medesantesi Scd. aSS­Si da sxva qveynebSi: samZebro poli­ ciis agenti (qarT. ¥ sadeserto.

dE­fAqto [laT. moTxrobebi. zarali. dartymiT.  d. deficit ak­ lia] _ 1. birTvul ga­ mosxivebis) gamosavlenad.ebi.  defeqtiuri Scd. agreTve sityvis gadasatanad Semdeg striqonze. 2.  d. detector gamxsneli.  proeqtis d. gasavlis metoba Semosavalze. wignis d. defQcit­i [< laT. detEqtori _ spe­ cialuri mowyobiloba. devisio gayofa] _ patara. (sapirisp. romelsac iyeneben risame (mag. amnTebi. fistoni. romelic Tavisi afeTqebiT iwvevs sxva feT­ qebadi nivTierebis deto­ nacias. saidumloebiT mocul da­ naSaulis gaxsnas. metyveleba. detector < laT.  d.-ebis aRmofxvra. zadi. sinaT­ lis. definQcia [laT. filmi. 2. de-iure). wvrilmani d. avtomobili. mokle xazi (­). defectus] _ nakli. saxl-kari. detEqtor­i [ingl. romani. radiomimReb­ Si: mowyobiloba maRali sixSiris rxevebis dabali sixSiris (smeniT aRsaqme­ li) rxevebad gardaqmni­ saTvis. detonAcia [< laT. rom­ lis dakiTxvac warmoebs.  ded-mama.. egzemplari. romelic ixmareba sityvebis SesaerTeblad. detonAtor­i _ 1.  detektivi. feTqebadi nivTiereba. romel­ sac iyeneben risame asafeT­ qeblad. Dēfect laT. sinamdvileSi. xarvezi. dEfeqt­i [germ. de facto] _ faqtobrivad. artur konan doilis d. ¥ defeqtiani. im piris fsiqikuri mdgoma­ reobis Sesamowmeblad. gamoxa­ tavs maZebarTa Tavze ga­ damxdar faTerakebs.det -130vgrgvinav] _ feTqebadi niv­ Tierebis meyseuli aaleba. sicr. aR­ momCeni] _ 1.naklovaneba. siTbos. d. detuo . definition] _ cnebis zusti gansazRvra misi yvelaze arsebiTi niS­ nebis saSualebiT.. sityvis Semadgeneli nawi­ lebis gamosayofad. da­ naklisi. d. rac gamowveulia sxva niv­ Tierebis afeTqebiT an Ser­ yeviT. dEfis­i [rus. detektiuri Scd. mowyobiloba. Deφuc < laT.

medi­ cinis dargi. deformAcia [laT. deflower < laT. yoveli meaTe dia adamianis dasja damnaSavis mounaxaobis SemTxvevaSi. gansazRvra] _ avadmyofobis gamocnoba. yoveli meaTe damnaSavis sikvdiliT das­ ja wilisyriT. romlis damaxasiaTebelia gaZlierebuli wyurvili da uSaqro Sardis Warbad gamoyofa. dakargva. diAbet­i [laT. damaxinjeba. raime saqonlis nakleboba bazarze (rodesac moTxov­ nileba sWarbobs miwodebis). gafuWeba. decentralisation] _ da de­ centralQzeba [germ. decentralizAcia [fr. romelic swav­ lobs daavadebis niSnebs da diagnozis dasmis meTo­ debs. deformatio] _ da deformQreba [germ... diAbeti _ avadmyofoba.-131 biujetis d. dadgena avadmyofis yo­ velmxrivi gamokvlevis Se­ degad.  swori d.  sxeulis d. nedleuli. d. ro­ desac centraluri xeli­ suflebis zogi funqcia gadaecema mmarTvelobis adgilobriv organoebs.  mmarTvelobis d. diAbeti _ avadmyofoba. . mcdari d. d. romelTa dama­ xasiaTebelia Sardis War­ bad gamoyofa. 2.. decimAcia [laT. saqoneli. diagnōstikos gamomcnobi] _ 1. xerxemlis d.  saTadarigo nawilebis d. u. deformieren] _ risame formis Secvla. di. deflorAcia [ingl. dezentralizieren] _ 1. yvavi­ lebis mowyveta... qalwulobis. diabētēa] _ im sneulebaTa saerTo sa­ xelwodeba. decimus me­ aTe] _ (ist. diAgnoz­i [< berZ. umankoebis ubiwobis.-is dasma. TviT­ mmarTvelobis sistema. diagnōsis gamocnoba. Saqris avadmyofoba.). di] _ TavsarTi mniS­ vnelobiT `ormagi~.  difTongi. centralizaciis gauqmeba an Sesusteba. 2. S. [berZ. romlis drosac SardSi gamoiyofa Saqari da sis­ xlSi Saqris raodenoba (Semcveloba) matulobs. dēflōrātio] _ 1.  d. 2. ¥ deficituri. diagnOstika [< berZ.

qalis Zvirfasi samkauli _ Ria (saSuble) gvirgvini. romelze­ dac laparakoben ama Tu im kuTxeSi (qarT. ç. damatebiTi niSani asos Tavze an mis qveS. diAleqt­i [berZ.. romelic am asoTi uniSnod gadmoicema. romelic aerTebs mravalkuTxedis or aramomijnave kuTxis wveroebs. dialEqtizm­i _ dialeqtis damaxasiaTebeli (kuTxuri) sityva an gamoTqma salite­ raturo enaSi. diagonalis < berZ.  produqciis zrdis d. dialeqtika). mag. d. diakritQkul­i [berZ. saerTo­saxalxo enis ganStoeba. diagōnios kuTxidan ku­ Txisken mavali] _ swori xazis monakveTi. dialektikē sa­ ubris. diAgrama [< berZ. metyveleba. diakritikos ganmasxvavebeli] _ diakritikuli niSani _ (enaTm. diagramma naxazi] _ 1.). diagOnal­i [laT. moZraobisa da ganviTarebis zogadi kanonebis Sesaxeb. rom unda warmo­ iTqvas sxva bgera da ara is.  d. Wadrakis dafaze figure­ bis ganlagebis grafikuli gamosaxuleba. naxazi.-ebi daviT kldiaSvilis moTxrobebSi.  daavadebis adreuli d.  d. adamian­ Ta sazogadoebisa da az­ rovnebis cvalebadobis. kilokavi). sinon.  guruli d. fSauri d.dia -132miuTiTebs.  d. romelic TvalsaCinod gamoxatavs raime sidideebis Sefarde­ bas. 2. diAdema [berZ. bunebisa da sazogadoebis marad moZrav da cvalebad movlenaTa Semecnebis mec­ 2. dialEqtika [berZ. ¥ diagonaluri.). leqsikoni. diagnozis dasma. Zvir­ fasi TvlebiT gawyobili Tavsaxvevi an gvirgvini _ uzenaesi qurumebis (mefe­ ebis) xelisuflebis niSa­ ni. ¥ dialeqturi. Cex. kamaTis mimarTviT] _ mecniereba _ filosofiuri moZRvreba bunebis.: rus ё.  diademasi Scd. dialeqtos] _ (enaTm. kilo. ¥ diademisa.  diakritiuli Scd. . š. mimarTuleba. 2. fr. didēma] _ 1.  dialeqtikuri sxvaa (ix.

 d. rome­ lic misawvdomia ama Tu im sakravis an momRerlis xmi­ saTvis.-133nieruli Teoria da meTodi. literaturuli nawarmoebi an misi nawili. eqspedicia. proeqcia)mowyo­ bilobis saSualebiT. d. romelic da­ werilia saubris formiT. d. diAlog­i [berZ. (wign. pozitivus da­ debiTi] _ fotografiuli suraTi minaze an sxva gam­ Wvirvale masalaze. (wign. meTodi.  diapozitivuri Scd. interesebisa da sxv. 2. gadat. diametros ganakveTi] _ 1.  d. sibrtye.-is moRvawe.  d.  didi d. ¥ dialeqtologiuri. moqmedebisa. ¥ diapozitiuri.) zoma. saubari or an ramdenime pirs Soris (Sdr. firfita. romelic dialeqtebs Seiswavlis. diAspora [< berZ. mocu­ loba (codnis. da­ pirispirebuloba da sxv. sruli. uki­ duresi (winaaRmdegoba. raime mrgvali sxeulis. cirkis arenis d. diapasōn `yvela simisa~] _ 1. gadat.) sxvadasxva simaRlis yvela bgeris erToblioba. (mus. 15 m-ia. sivrcis ganak­ veTi. ¥ dialeqtikuri. diametruli _ 1. feradi d..). monologi). dialeqtolOgia _ enaT­ mecnierebis dargi.  dialeqtiuri Scd.  diametraluri. dia gam­ Woli da laT. diapAzon­i [< berZ.-is detali.-is xma.romelic aerTebs wrexazis or wertils da gadis mis centrze. diAmetr­i [< berZ. diaspora gabneva] _ xalxis (eTnikuri erTobis) mniSvnelovani na­ .). diametriuli Scd. atlasi. (sinamdvilis Semecnebisa da gardaqmnis mecnieruli Teoria da meTodi). diapozQtiv­i [berZ.  farTo d.  5 sm d. iyeneben sademonstraciod sapro­ eqcio (ix. dia 2. dialogos] _ 1.  d. 2. saTavsis. diametris (ganakveTis) xazis gayo­ lebiT risame Suaze gam­ yofi.  Sav-TeTri d. dQana [laT. azrovneba. dialeqti). Diana] _ romaul miTologiaSi: nadirobis mfarveli qalRmerTi. swori xazis monakveTi.).  dialeqturi sxvaa (ix. 2.

damoZRvris midrekileba. (ix. divErsant­i _ diversiis Cam­ deni piri. gamWoli da chronos dro] _ (lingv.  didaqtiuri Scd. skolaSi swavlebis Teo­ ria. d.romelic ar atarebs eleqtro dens. SuasaZgidi).  d.) gulis moqmedebis erT­erTi faza _ moSveba­ moduneba. diversio gadaxra.  d. peda­ gogikis nawili _ moZRv­ reba swavlebis Sinaarsis. enobriv movlenaTa ganviTarebis istoriuli Tanmimdevroba. diaphragma tixari] _ 1.) kunT­ myesovani (kunTovani) Zgide. diAstola [< berZ. ganrideba] _ 1. damoZRvra literaturul nawarmoebSi. didak- ..). amerikaSi.  fotoaparatis d. SeRwevadoba. d.dia -134tikos samoZRvro] _ 1. romelic mosdevs mis SekumSvas (sistolas). divErsia [< laT. samxedro da saxelmwi­ foebrivi mniSvnelobis obieqtebis dangreva. moSla mowinaaRmdegis zurgSi. diastolē gaganiereba. wilis yofna Tavisi qveynis farglebs gareT. saWmeli. optikur xelsawyoebSi: obieqtivis nawili _ nax­ vretiani gaumWviri firfita. agreTve izolatori). ¥ dieleqtrikuli. dielectric] _ (fiz. didAqtika [< berZ. dielEqtrik­i [ingl. didaktikos samoZRvro] _ damrigebloba.-is dacva. ¥ dieturi. dQeta [berZ. romelic erTmaneTisgan yofs gulmkerdisa da muc­ lis Rruebs (qarT. romelic zRudavs optikur sistemaSi gavlil sxivTa konas. igivea. TxzulebaSi. rac didaqtivizmi ¥ didaqtikuri. diaqrOnia [berZ. didAqtizm­i [< berZ. Wkuis damrigebloba.  d. d. princi pebi. nivTiereba. gamaZlierebeli.  qarTuli d. 2. sasadilo  dietiuri Scd.). dia gavliT. diAfragma [< berZ. gaWimva] _ (anat. antena. diaita cxovrebis wesi] _ kvebis garkveuli reJimi. sinon. meTodebisa da organiza­ ciuli formebis Sesaxeb.  mkacri d.  dieleqtruli. d. dieleqtriuli Scd. (anat. 2.

divQzia [fr.-135aseTi aqtebis Cadena ro­ melime qveyanaSi ucxo sa­ xelmwifos agentebis mier. division] _ samxedro qveganayofi sara­ keto. romelsac mrewve­ loba uSvebs.. romelsac iReben aqcionerebi maT mier da­ bandebuli kapitalis pro­ porciulad. dizAJio [ital. dizaQner­i [ingl. yoveld­ Riurad saxmar nivTebs da a.  d. divizQon­i [fr. dQzel­i [germ. disaggo] – (finans.  d. designer] _ mxatvar­konstruqtori. Diesel < sakuT. sax. (s.S. dividendum gasayofi] _ mogebis na­ wili. interierebs. ro­ melic Sedgeba ramdenime polkisa an brigadisagan. ¥ dizaineruli da sadizainero. jgufi. design proeqtis Sedgena] _ mxatvruli pro­ eqtireba produqciisa (sag­ nebisa). mxatvruli konstruireba. s.  msrolelTa d. ¥ dizainuri da sadizaino. aqti. divizion] _ msxvi­ li sajariso SenaerTi. moqmedeba. dizAin­i [ingl. divertissement gamxiaruleba] _ Te­ atraluri warmodgena. (s. samuSaoebi.) laboratoria. teqnikuri esTetikis spe­ cialisti.  d. ro­ melic Sedgeba sxvadasxva nomrisagan da imarTeba ZiriTadi warmodgenis Sem­ deg. divQdend­i [laT. es­ Tetikuri siamovnebis momgvreli sayofacxovrebo Tu sawarmoo ansamblebs.) qaRaldis fulis niSnebisa da sxva fasiani qaRaldebis kursis daweva (sapirisp. (s. 2. divertQsment­i [fr.) mxatvroba. romlis mizania mowinaaRmdegis yuradRebis gadatana dartymis mTavari mimarTulebidan da sxva mxares. romelic apro­ eqtebs Tanamedrove. germaneli mecnierisa da inJinris Alfred Diesel­idan] _ Sigawvis Zrava. avejs. aJio). mcire maStabis samxedro operacia. saartilerio da jav­ Sansatanko nawilebSi (Zve­ diz lad _ kavaleriaSic). satanko d. romelic mZime Txevadi (dizelis . d. d.) firma. d. ¥ diversiuli.

avtomobili. dilEtant­i [fr. moyvaruli. di (s) orjer da logos sityva] _ 1. iseTi viTareba. erTmaneTis gamom­ ricxav debulebas. 2. meqanikis dargi. dQler­i [ingl. dideba. 2). Zvel berZnul TeatrSi: ormoqmedebiani drama.  dilemasi Scd. diletante < laT. dinAmika [< berZ. . xotba. 3. msjeloba an daskvna. ro­ melic fasian qaRaldebs yidis. d.  difirambi Scd. diTQramb­i [berZ.diz -136- sawvavi) sawvaviT muSaobs. dynamis Za­ la] _ igivea. erTi CanafiqriT gaerTi­ anebuli ori romani an ori dramatuli nawarmoebi. rome­ lic misdevs mecnierebis an xelovnebis romelime dargs ise.  d. 2. dysenteria] _ nawlavebis mwvave infeq­ ciuri (gadamdebi) daavade­ ba. orgvari mniSvneloba. romelic swavlobs sxeulTa moZraobis kano­ nebs maTze moqmed ZalebTan dakavSirebiT. 2. (wign.). Zvel saberZneTSi: himni. orazrovneba. ¥ dizeliani. rodesac ori arasasurveli SesaZ­ leblobidan aucilebelia erT­erTis arCeva. msjeloba. dizentEria [berZ. warmodgena] _ 1. UmReris (ugalobs) _ zedmetad aqebs. Zlieri] _ 1. dealer < deal vaWroba. (log. firma an piri. dilēma < di ori da lemma gzavneli. dynamikos moq­ medi. rac dinamika (mniSv. dithyrambos] _ 1. ze­ rele mcodne. dizinteria Scd. romelic Sei­ cavs or. dQlema [berZ. dinAmizm­i [berZ. romelic saqonlis yidva­gayidviT aris dasaqmebuli. ¥ dilemisa. biznesis keTeba] _ 1. 2.  dezinteria. rom ara aqvs sa­ fuZvliani momzadeba. ¥ diletanturi. safondo biuros wevri. dilOgia [berZ. romel­ Tagan erT­erTis arCeva aucilebelia. delectare] _ piri. sazeimo. gadaWarbebuli Seqeba.  d. sagundo simRera Rvinisa da mxiarulebis RmerTis dionises pativsa­ cemad: mogvianebiT: saxotbo lirikuli leqsi.).

siuJeti. gamWvirvale qsovilze an mkrTal minaze orive mxri­ dan daxatuli suraTi. saqarTveloSi. dinamo.) interesebi. energiasTan. diOnise [berZ. romlis mTavari ZiriTadi Semadgeneli na­ wilia nitroglicerini. Dionysos] _ ber­ Znul miTologiaSi: Rvinisa da drostarebis RmerTi.  d. ¥ dinastiuri da sadinastio.  bagrationebis d. ¥ dioramisa. Zalis sazomi). iyeneben samxedro da sam­ To­sainJinro saqmeebSi. diOrama [berZ.] _ veluri ZaRli.). dQngo [ingl. movlenebis d. risame moZraoba.-1372.. piesa. statika). dinAstia [berZ. sanaxaoba] _ 1. 2. deinos sa­ Sineli da saura xvliki] _ gadaSenebuli uzarmazari qvewarmavali. ¥ dinamikuri. gadat. burbonebis d. ga­ moigona Svedma inJinerma da mecnierma alfred nobelma (1833­1895 ww. dynamis Zala da metrēo vzomav] _ meqanikuri Zalis sazomi xelsawyo (qarT. naxati.  dinamiuri Scd. cvale­ badoba. d. dingo < avst­ ral. zevsisa da semeles Svili (romaul miTologiaSi mas Seesabameba baxusi). diofizQteb­i [berZ. dinAmit­i [< berZ. dinamOmetr­i [berZ.  dinamometria. ganviTareba (sapi­ risp. (wign.  d.  dioramasi Scd. romlebic TanmimdevrobiT cvlian erT­ maneTs taxtze naTesaobis dio da memkvidreobis uflebis safuZvelze. sinon. [berZ.. safrangeTSi.). dynasteia] _ erTi da imave gvaris mo­ narqebi (mefeebi). dia gamWoli da horoma xedi. (s.. romlis wina plan­ ze moTavsebulia mocu­ lobis mqone sagnebi. dyo ori . moZraobis siWarbe. ro­ melic sagangebo ganaTebis Sedegad gveCveneba moculo­ bis mqoned. gav­ rcelebulia avstraliaSi. 3. dynamis Zala] _ Zlieri feTqebadi nivTiereba. dinOzavr­i [berZ. dynamis Zala] _ rTuli sityvebis da­ sawyisSi aRniSnavs am si­ tyvebis damokidebulebas ZalasTan.

moqmedebs sxvebTan urTierTobaSi. monofizitebi). 2.) niWi.1) aris dajildoe­ buli. sigeli. diplomatie] _ 1. diplôme < berZ. diplomete < . ityvian moxerxebuli saq­ cielis. di plOmant­i _ 1.) fosta. di pkurQer­i _ di plomati­ uri kurieri (ix.. (s. gamofenili eqsponatebis maRali xaris­ xisaTvis. ro­ melic di plomatiur saq­ mianobas eweva da muSaobs ucxo saxelmwifoebTan ur­ TierTobis sferoSi. proeqti. raime wodebule­ bis an samecniero xarisxis mikuTvnebis Sesaxeb.. d. qristianuli religiis warmomadgenlebi. (saub. diplomAtia [fr.romlebic aRiareben ieso qristes or bunebas _ adamianursa da RvTiurs (sapirisp. romelic eZlevaT raime konkursze. festivalze warmatebiT ga­ mosvlisaTvis. di plomatiuri). saerTaSoriso po­ litikis gansaxorcieleb­ lad. (s. 2. s. mowmoba. romelic moxerxebulad iqceva.  xarisxis d. studenti. romelic di plomiT (mniSv. di plOmat­i [fr. da phisis buneba] _ (ist.di p -138berZ. do­ kumenti (orad gakecili)] _ 1. 2. Tanamdebobis piri. diploma furceli. mowmoba saswavleblis dam­ Tavrebis. ¥ di plomaturi da sadi plomato.. mTavrobis oficialu­ ri saqmianoba saxelmwifos sagareo.  d. di p. di plomatia). diplōma `orad dakecili (ga­ kecili) furceli~] _ 1. mecnierebaTa doqtoris d.) urTierTobis damyareba. moqmedebis Sesaxeb sxvebTan urTierTobaSi.).  universitetis d.  s. naSromi.  d. (s. 2.  di plomatiuri. adamiani. gadat. kOrpusi _ ama Tu im qveyanaSi akreditebu­ li ucxoeli di plomati­ uri warmomadgenlebi er­ Toblivad. piri. sadi plomatio sxvaa (ix. dQplom­i [fr. romelic sadi plomo naS­ roms amzadebs.). ¥ di plomatiuri da sadi plomatio. ¥ sadi plomo.

gamoyofa. dissertatio kvleva. Dissertation < laT. (xmovnebis win diz.. dys] _ Tav­ sarTi mniSvnelobiT `ga­ yofa. Teatris d. directive < laT. pulti.. disharmonia. da­ wesebulebis an saswavleb­ lis xelmZRvaneli organo direqtoris meTaurobiT..  sadoqtoro d. dirQJabl­i [fr. directio mimar­ Tuleba] _ sawarmos. uaryofa~.) [laT.  avtosatransporto sawarmos d. dirQJor­i [rus. di plomAtika _ istoriis damxmare disci plina. dis < berZ.-139- dis di plomatiuri kurieri _ Tanamdebobis piri. disbAlans­i fr. dirEqcia [laT. Дuрuжёp < fr. sigelTmcodneoba). s. dayofa. di plomati). dawesebulebis an saswavleblis xelmZRva­ neli. disbalance] _ (wign. protokoli). skolis d.romlis Sesruleba aucilebelia. d. romelic disertacias icavs.) balansis. disErtant­i [< laT..romel­ sac ama Tu im ucxo qveya­ naSi miaqvs di plomatiuri fosta. dirEqtor­i [laT. (konservatoriaSi). ro­ melic Seiswavlis istori­ ul sabuTebs (qarT. . disertAcia [germ.  s. saavi­ acio Zravis mqone sahaero xomaldi. romelic xelmZRvanelobs orkestrs. wonaswo­ robis darRveva. dirEqtiva [fr. dirigeable] _ di plomatiuri proto­ koli _ (ix.. dis. saopero an sabaleto speqtaklis. diriger marTva] _ musikosi. romelsac sajarod icavs avtori samecniero sabWos sxdomaze kandidatis an doqtoris samecniero xa­ risxis mosapoveblad. gunds. ¥ sadiriJoro fakulteti. dissertans (dissertantis) mkvlevari] _ pi­ ri. romlis korpusi airiT aris savse: marTuli aerostati. msje­ loba] _ mecnieruli naSromi.  disbalansi.  di plomaturi sxvaa (ix.. director < dirigere gasworeba. directio pirdapiri mi­ marTuleba] _ zemdgom (umaRlesi) organos saxel­ mZRvanelo miTiTeba.. warmarTva] _ sawarmos.-is dacva. sinon. haerze ufro msubuqi.

dis.romelic ar iziarebs qveyanaSi gabatonebul ide­ ologias da ibrZvis mis winaaRmdeg. axalgazrduli klubi. disk JOkei _ ix. d. Tema. 2.mTva­ ris moxazuloba. agreTve disko). dissidens (sissidentis) vinc Tanaxma ar aris] _ 1. dys­. Tvisebrioba da facio vakeTeb] da diskva­ lificQreba _ 1. aseTi xmis mqone momRerali biWi. ¥ disidenturi. fr. ¥ diskoTekisa. laT.). diskos mrgvali firfita da thēkē sacavi] _ 1.) rTu­ li organuli nivTierebis daSla organizmis cxovel­ moqmedebis procesSi. disQdent­i [< laT. s. laT. qualificatio kvali­ fikacia. piri. dQskant­i [laT. kvali­ fikaciis CamorTmeva: kva­ lifikaciis dakargva. diskos] _ mzis. sityvaSi ori erTgvari bgeridan erT­ erTis cvla: ganmsgavseba (Sdr.). naSromi.  s. moZraoba. dQsk­i [fr. comfort komforti] _ (wign. discothéque < berZ. 2. 2. gramofonis firfitebis sacavi. gramafonis firfita (ix. (biol. discotheque. sinon. romelic ar aRiarebs qveyanaSi arse­ bul sarwmunoebas: rjul­ gandgomili. dis­ (TavsarTi. diskoteka Scd. dQsket­i [ingl. . sportsmenisaTvis Sejib­ rebaSi monawileobis Ca­ morTmeva. literatura. sity­ vas aZlevs uaryofiT an sawinaaRmdego azrs) da ingl. diskOTeka [ingl. fr.  diskoTekasi. dijei. bavSvis (biWis) maRali sa­ simRero xma.  d. disimilAcia [laT. diskvalifikAcia _ [ix. piri. asimilacia). diskOmfort­i [berZ. diskos] _ (saub.dis -140disquette] _ magnituri (la­ zeruli) diski informa­ ciiT kompiuterze dasamu­ Saveblad. ka­ fe da misT. 2. (lingv.). discantus] _ 1.. sxvagvarad mo­ azrovne. bakmi). dQsko [berZ. sadac ukraven firfitebs da cekvaven. dissimilis ara msgavsi] _ 1. cudi pirobebi ¥ sadisertacio. 2. diskette. simrgva­ le: (qarT. disque < berZ.

 saubarSi d. xo­ maldebis ganawileba nav­ sadgurSi. (gadat. ¥ sadiskusio. adamianTa jgu­ fis. mo­ cileba. dissonance < laT. warTmeva mospoba. arazusti riTma. s. (samx. sakiTxi. uflebis SezRudva. dissaans sxvadasxva xmani. flotis. kamaTi. qim. bgeraTa arahar­ moniuli Sexameba (sapirisp. . keTilxmovnebis darRveva. konsonansi).  rasobrivi d. Seuwyobloba. Seitana erTma uadgilo replikam. disOnans­i [fr. garCeva] _ raime sa­ dao sakiTxis sajaro gan­ xilva. av­ toritetis. 3.). romelic xor­ cieldeba dispanserebis da poliklinikebis saSuale­ biT. discreditieren] _ (wign. dispErsia [laT. 2. gabneuli] _ (fiz. muSaobisa. das­ venebisa. dayofa. discriminatio gansxvaveba] da dis­ kriminQreba _ calkeuli pirovnebis.) dedamiwis qerqis dis Sreebis gadaadgileba.) iseTi ram. saxelmwifos da a. klubi. diskreditAcia [< fr. rac ar ewyoba. visi­ me an risime Rirsebis. diskriminAcia [< laT. dispansaire < laT. ganTavisufleba] _ samkurnalo­pro fi laq ti­ kuri dawesebuleba.). dislokAcia [fr.  s. gab­ neva. leqsTwyobaSi: arasruli. saxelis gatexa. (geol. discussio gan­ xilva. 2. Tanas­ woruflebianobis. Seu­ Tanxmebloba. prestiJis Seb­ Ralva. dispAnser­i [fr. dislocation gadaadgileba] da dis­ locQreba _ 1.  oponentis d. dispancer darigeba.) ja­ rebis ganlageba qveynis teritoriaze. Sexmatkbilebas.). sxvadasxva mJReri] _ (mus.  tuberkulozis d. diskUsia [< laT. paeqroba. (lit. discrēditer saxelis gatexa] _ da diskreditQreba [germ. 1. ar egueba raime er­ Tians. _ daSla. dispersio ga­ fantuli.-141cxovrebisa. romlis mizania (mkurnalobis garda) daavadebaTa winaaRmdeg wi­ naswari zomebis miReba.). S. ndobis dakargva. dispanserizAcia _ janm­ rTelobis dacvis RonisZie­ baTa sistema.

dis -142- portion < dys da proportio] _ proporciis uqonloba. (spec. naxazis saxiT. marTva.) bombi. manZili startsa da sadispetCero _ 1. CerTan dakavSirebuli.  s.  centraluri s. ganlageba. dispro- sQnaTlis dispErsia _ . gavlisas). Sualedi risame raobas an sawarmos muSa­ Soris. dispropOrcia [fr. rki­ nili sadgomi oTaxi. samsaxuri.-ze. distillatus wveTebad Camosuli] _ dis­ ganlageba] _ (saamx. tabulis.  TviTmfrinavis d.  navTobis d. disputo vmsje­ lob. kamaTi.). dispositio distQlat­i [< laT. dispatcter] _ muSaki. ekranze. dispozQcia [laT.). (sp. mTe­ TeTri sinaTlis sxivis lis calkeuli nawile­ daSla speqtris calkeul bis. 2. 3. erTmaneTTan Seufar­ ferad sxivebad (prizmaSi debloba. jaris tilaciis Txevadi produq­ an flotis sabrZolvelad ti. nigzaze.. d. dispetCerisaTvis gankuTv­ teritoriuli ubani. centraluri punqtidan.  mokle d. administraciul­ 2. dispEtCer­i [ingl. vkamaTob] _ sajaro niadagSi. (s. garidebis d.  d. (s. manZili. zaciisaTvis saWiro aparati.-ebia navTi da 2. me­18­19 ss. paeqroba mecnierul.  bgeris d. moZrav avtomobilebs Soris.romelic kineskopis cio. mowyobiloba (kompiuteris ¥ distanciuri da sadistannawili).: werilobiTi benzini. obis msvlelobas erTi  d.).-is ufrosi. dQsput­i [< laT. literaturul an sxva xa­ siaTis Temaze. romelic awes­ distAncia [laT.). display Cveneba] _  d. eleqtrotabloze informacias iZleva teqstis. dispet­ finiSs Soris. dQsplei [ingl. 1. ¥ dispersiuli. gzatkecilze da sxv. distantia] _ rigebs transportis moZ­ 1. analizi. brZaneba jarisadmi brZo­ distilAtor­i _ distili­ lis dasawyebad.

(s. dQstiq­i [berZ. 1­isaT­ vis). 2. Tan­ xmoba] _ 1.  RviZlis d.-ebi. mecnierebis damoukidebeli codnis dargi. d. elenTis d. maTematikuri d. risame ramesTan Sesaba­ misobis darRveva. . mtkiced dadgenili wesi.) sasjeli. SeuTan­ xmebloba.  sabunebismetyvelo d. ¥ udisci plino (mniSv. bgeraTa keTilxmovnebis darRveva. ¥ disci plinuri da sadisci plino (mniSv.  wylis d. tbis. saswavlo sa­ gani. diffamo saxels vutex] _ (samarT. mdinaris napirze. Sromis d. discQplina [< laT. filologiuri d. musika. diferencQal­i [laT. 1­isaTvis).) damoukidebeli cvladi si­ didis nebismieri nazardi.  d. ortaepedi. dQubek­i _ umaRlesi xarisxis makedonuri Tambaqo.). (s. distilAcia [laT.. gamoxda.-143 u. distichon] _ (lit..  mtkice d. uTanxmoeba. (maTem. traqtorSi da misT: meqanizmi. avtomobilSi.) visime saxelis gamtexi. Dűne] _ qarisgan motanili qviSis borcvi (5­20 m simaRlisa) zRvis. (mus. distrOfia [berZ. distillatio wveTva] da distilQreba _ disharmOnia [berZ. dys (uar­ yofis aRmniSvneli Tavsar­ Ti) da trophē kveba] _ (medic.) wesdeba (armiaSi). qsovilebis. moswavle. samxatvro d.-ebi.  disharmonuli Scd. difamAcia [< laT. ¥ disharmoniuli.-is dacva. romlis dacvac savaldebuloa ama Tu im koleqtivis yvela wevrisaTvis.  d. dQun­i [germ. gamoxdiT gawmenda (siTxisa).. dif dys da harmonia Tanabgeradoba. isciplina moZRvreba] _ 1. Se­ marcxveneli cnobebis (nam­ dvilisa Tu mogonilis) ga­ moqveyneba presaSi. organoebis an mTeli organizmis kvebis darRveva.-ebi.) harmoniis. romlis saSualebiTac ori uka­ na (wamyvani) Tvali sxva­ dasxva siCqariT brunavs mosaxvevebsa da uswormas­ woro adgilebSi.) ortaepiani strofi. 2. differentia sxvaoba] _ 1.

erTi nivTierebis yofa dialeqtebad da Sem­ atomebis an molekulebis deg. mtvreva] _ (fiz. 1­isaTvis): diferencialuri aRricxva _ umaRlesi maTe­ matikis nawili. (lingv.).) organoTa mraval­  sinaTlis d. mier gzaze Sexvedrili elementebad. TandaTanobiT SeRweva me­ ore nivTierebis atomebis diferencQuli _ araerT­ ¥ diferencialuri (mniSv.danawevreba difrAqcia [laT. erT­ cvladebs. si­ saSualebiT. ferovnebis warmoqmna or­ ganizmis individualuri difUzia [laT. gafarToeba] 3. 2. mravalgvar. tarifi. gavrceleba. axal enebad. differentia gansxvaveba] da  diftongi Scd. tolEbani _ gantolebani.  d. diphterie < berZ. diferencQreba _ 1. .  difteria. diffractio texa.dif -144- gvari. sasaubro me­ tyvelebaSi ixmareba ag­ diferenciAluri gan­ reTve difteriti. gantolebaTa sistema. diphthera kani] _ mwva­ ve gadamdebi daavadeba (upiratesad bavSvTa) ro­ diferenciAluri geo­ melsac axlavs cxviris.). ormagi. dabrkolebaTa Semovla. (biol. mEtria _ geometriis na­ xorxis. sinon. romelic Seiswavlis wovani garsebisa da xa­ geometriul obieqtebs di­ xis anTeba.  d. marcvlad Serwymuli ori xmovani (qarT. diffusio gabneva. non. phthongos ebulebsa da damoukidebel xma.) enis daSla. organizmis ferencialuri aRricxvis saerTo mowamvla (moZv. erTmaneTisgan bgeris Tu sxva talRebis gansxvavebul nawilebad. gansxvavebuli (sxva­ dasxva pirobebSi). xunagi).) sinaTlis. da­ _ (fiz. maT warmo­ dQfTong­i [berZ. or­ diferenciAcia [< laT. traqeis lor­ wili. ganviTarebis procesSi. diphthongos < di (s) orjer. bgera] _ (enaTm. difteriti Scd. difTEria [fr.romelic Se­ iswavlis warmoebulebisa da diferencialebis Tvise­ bas da xerxs. raime meTodis dayofa. romlebic Seicavs saZe­ bar funqciebs. xmovani).

(wign). 1.  diktatori Scd. difuziis gziT miRebuli. ri. romelic (aRdgena).-145- diq (molekulebis) SualedebSi 2. ZalauflebiT. Sereuli. axvevs meores. xel­ teqsts. gadat. misi mmarT­ saerTo saxelwodebis _ Divelobis dro. dictor mo­  dikti Scd. romelsac niSnavda sena­ ¥ difuziuri. siTxe. sagareo safrTxis dros. diqtAtura [laT.  diktori Scd.land­is mixedviT]. laparake] – radios an te­ dQqtat­i [germ. phone bge­ robebis moTxovnebis Tavze ra] – aparati.. bgerebi. dictatura] –  d. leviziis muSaki. fanera (mniSv. aRWurvili Tanamdebobis pi­  siTxeebis d. Zvel romSi: diqtatoris [aSS­is samxreTis Statebis Zalaufleba. romelic dictatus nabrZanebi] – 1. romel­ ¥ sadiqtoro. dicto vu­ qveynebisaTvis Tavisi pi­ karnaxeb da berZ. romelTac moxveva. ¥ diqtatoruli. ti saxelmwifos saSinao an 1. kestri erTgvari. dQqt­i [germ.  d.) Zvel romSi: ga­ maTi Tburi moZraobis Se­ nusazRvreli ZalauflebiT degad. xie . politika – ufro susti diqtOfon­i [laT. dictat < laT. dictator] – saWiroebis SemTxvevaSi. 2. meqanikuri Cawera da Semdeg. usa­ mikrofonTan kiTxulobs marTlo SeTanxmeba. sac erTi saxelmwifo Tavs  s. teqsti. . aramkafio. bundovani. dQqtor­i [< laT. (ist. 2. reJimi. rac  diktatura Scd. warmoiSva 2. aRWurvilia SeuzRudavi  diktofoni Scd. xdeba zepiri metyvelebis  diktati Scd. 2).  samxedro d. diqtAtor­i [laT. airebis d.. Ca­ 1. Sekruleba da sxv.  d. gabatonebuli klasis Se­ uzRudavi saxelmwifo Za­ diqsQlend­i _ saestrado or­ laufleba. dicte] – igivea. saxelmwifos erTpirov­ naweris kvlav warmoeba nuli mmarTveli.

romelic Sedis narevis Se­ madgenlobaSi. romelsac iReben dausabuTeblad. ix. romelmac ga­ moiyvana es jiSi pinCerisa da germanuli nagazis Sej­ varebiT).diq -146dausabuTeblad. erT jerze an erT dRe­RameSi misaRebi wamlis raodenoba  mcire d. brmad miRebuli de­ buleba. ¥ dogmisa. diskoTekaze piri.) . dosis] – 1. dogmatikos] – 1. 2. dogmAtizm­i – (wign. sax. dogmatQkos­i [berZ. dOza [berZ. Txevadi an airisebri niv­ Tierebis asarwyavad.. dogma] – (wign.  kargi (cudi) d. am bgeris aRmniSvneli noti. do [it.) arakri­ tikuli azrovneba. dictio warmoTqma.zogjer barmenis rols asrulebs. ganusje­ lad mtkicebis gareSe. 2. dQjei [ingl. dOberman­pQnCer­i [ingl. doza] – mowyobiloba fxvieri. dosis da metron zoma] – xelsawyo ra­ dQqcia [< laT. dOgmat­i [berZ. ultramokle talRebis (FM) diapazonSi musikalur­ gasarTobi stereo­radio gadacemebis wamyvani. 2. zusti zoma nivTierebisa. dogaressa] – (ist. dogma (dogmatos)] – religiur moZR­ vrebaSi: ZiriTadi debu­ leba.romelic dogmebs emyareba. dobermani] – erTgvari jiSis ZaRli (germanuli moZaRle dobermanis gva­ ris mixedviT.  dogmasi Scd. romel­ sac mihyavs saRamo. dozQmetr­i [berZ. doberman pincher < sak. Semokl. dogmebiT moazrovne. dogmaturi RvTis­ metyvelebis specialisti. DJ – disc jockey disk jokei] – 1. gamoTqma] – metyvelebaSi sityvebisa da marcvlebis warmoTqmis mkafioobis xa­ risxi. dogAresa [it. cvlis melodiebs. romelsac miiCneven uryev WeSmaritebad yvela droisa da istoriuli pi­ robebisaTvis. gamoTqma. mtkicebis gareSe. do] – musikaluri gamis pirveli bgera.) doJis meuRle dOgma [berZ. dozAtor­i [< berZ. dOg­i [ingl. dog ZaRli] – didi da Ronieri sasamsaxuro ZaRli erTgvari.

erTxelisufle­ bianoba] – romis imperiis gviandel periodSi (me­3 s.. dOker­i [ingl. avstraliasa da zog sxv. domesticus saxlisa. masalebi. sinon. monacemebi. docker] – nav­ sadguris muSa­mtvirTavi.-ebis gaficva. romelSic gadmoce­ mulia faqtebi. romelic cvlis an aferxebs sxv. ¥ dokumenturi. dok ingl. d.  d. dozimEtria [berZ. sizuste. d. 2. dOlar­i [ingl. (mus. sadac gemebs aremonteben (gemis wyalqveSa nawilis wmenda.-ze xelis mowera 2. qveyanaSi. risme ZiriTadi ni­ Sani.  dokumentaluri Scd. sabuTi). sabuTi).-147diaqtiuri gamosxivebis ra­ odenobis gasazomad. namdvilad dom momxdari ambebi. muSa.  d. dokumEnturi fQlmi – filmi.­is bolodan ax. refleqsebs. risame damadasturebeli mowmoba (qarT. dokumentAcia – 1. (fiziol). dokumentebi.-ebis Semowmeba. SeRebva da sxv. domestikAcia [laT.-ebi. documentum samoZRvro mowmoba. wel­ . werilobiTi cnoba (sinon. centralur ner­ vul sistemaSi: droebiTi gabatonebuli refleqsi. maga­ liTi. ZiriTadi gabatonebuli idea. dOk­i [hol.  istoriuli d. 2. d. doku­ mentebiT dasabuTeba ri­ same. dominans (dominantis) gabatonebuli] – 1.  d. 3. dominatus batonoba. dosis doza da metreo vzomav] – teqnikuri fizikis dargi.) maJoruli an mino­ ruli gamis mexuTe safe­ xuri. kana­ daSi. d.  teqnikuri d. domQnat­i [laT.). mtkicebis xerxi] – 1. romelic dokSi an verfSi muSaobs. Sinauri] – gareuli cxovelebis moSi­ naureba.-is momzadeba. kreb. dook] – navsadgurebSi: nageboba. dokUment­i [laT. domQnant­i [laT. romelic ik­ vlevs radioaqtiuri pre­ paratebis gamosxivbasa da aqtivobas. dollar] _ fu­ lis erTeuli aSS­Si.

) britaneTis imperiis SemadgenlobaSi Semavali saxelmwifo. daumkraft. dominus qalbatoni. 3. kaTolike berebis kapiu­ ..xelisufleba] – (ist. domino < it. don < laT. dono vaCuqeb] – 1. dOna. romelic una­ yofod ibrZvis ganuxor­ ciebeli idealebisaTvis. batonoba. kompleqti 28 saTamaSo firfitisa. piri. doña. donneur < laT. ase mimarTaven espaneTSi qals da mama­ kacs.  damkrati Scd.  reformistuli ideebis d. ¥ donkixoturi. aseTi kostumiT morTuli piri. samaskarado kostumi – sa­ xeloebiani da kapiSoniani farTo wamosasxami. batoni] – 1. donkQxot­i [< kreb. piri. saqcieli.  avtomobilis d. dOmino [fr. 2. hidravlikuri d.): imperatoris Se­ uzRudavi xelisuflebis reJimi – gansxvavebuli princi pebisagan. av­ straliis kavSiri da sxv. dOmkrat­i [< germ. TaRr. esp. `ba­ tons”. ro­ melic Tavis sisxls iZle­ va avadmyofisTvis gadasas­ xmelad. it.] – 1. dominari] – 1.  taZris d. aseTi firfi­ tebiT TamaSi. garemocul adgilebze. dammekract] – meqa­ nizmi simZimeTa asawevad mcire simaRleze.­ebi iyo kanada. Tirkmels. romelic me­ Taurad scnobda inglisis mefes (d. dOnor­i [fr. dominieren < laT. romlis raime or­ ganos (mag. 2. dominion samflobelo. erTvis saxels win da niSnavs `qalbatons~. – servantesis (1547­1616) romaniT `donkixot la­ manCelis” gmiris donki­ xotis saxelis mixedviT] – gulubryvilo. meocnebe adamiani. holand.) dominQreba [germ. romlis drosac SenarCunebuli iyo respublikuri weswyobile­ ba. xelis d. sasuliero pirisadmi mi­ marTva italiaSi.. 2. 2. romelzec das­ mulia – erTidan eqvsamde – wertilebi. don [esp.dom -148Soniani wamosasxami.. amaRleba garemocul ad­ gilebze.  d. dominQon­i [ingl. Warboba risame.

miReba] – nivTiereba. doctor mas­ wavlebeli] – umaRlesi sa­ mecniero xarisxi (romlis miniWebis pirobebi sxvada­ sxvanairia sxvadasxva qve­ yanaSi)  filologiur mecnierebaTa d.  d.  d. ramis mom­ cemi an gamRebi piri an or­ ganizacia. disertacia. aRWurva] – sa­ xelmwifo fuladi dax­ mareba. saerTod. romelic mcire xniT aRagznebs.  doqtrinasi Scd. esp. dOsie – [fr. ¥ sadoqtoro. dOJ­i [it. am wodebulebis mqo­ . organizaciis zaralis dasafaravad an sxva miz­ nebisaTvis. saqmesTan da­ kavSirebuli dokumentebi. ¥ doqtrinisa. erTad Sekrebili. dOping­i [ingl. Tavdapirvelad iyenebdnen sacxenosno sportSi. dOqtrina [laT.  dosiisa Scd. dawesebulebas. donJUan­i [< kreb.-is miReba. doctrina] – mecnieruli an filosofi­ uri Teoria. dotatie mo­ marageba.-149guls.  s. dossier] _ raime sakiTxTan. teqnikur mecnierebaTa d.] – ar­ Siyobas gadagebuli ma­ makaci. sistema. docens (docentis) aswavlis] – umaRlesi sko­ lis maswavleblis sa­ mecniero wodebuleba da Tanamdeboba (profesorze naklebi da asistentze ma­ Rali). dOcent­i [< laT.-ze kontroli. Sedgena.. akrZalulia sa­ erTaSoriso saxelmwifo sportuli oganizaciebis mier. dotAcia [< laT. simxneves matebs sportsmenis or­ ganizms.) gadaunergaven sxvas. doc ¥ dosiesi.. doge] – Sua sauku­ neebSi: veneciisa da genuis respublikebis meTaurTa tituli.  samxedro d. dOqtor­i [laT. aseTi dokumentebis Semcvleli saqaRalde.. d. mususi (mravali dasavleTevropul litera­ turul nawarmoebis gmiris don Juanis saxelis mixed­ viT).  doktori Scd. romelic eZleva sawarmos. doping < dope narkotikis micema.

rac zneobriv tanjvas iwvevs. Teoria. ibsenis d. dragee] – 1.  draJisa Scd. sinon. 1­isaT­ vis). ne (am Tanamdebobaze myofi) piri. Saqarmoyrili an Soko­ ladiani samkurnalo abebi. ¥ draJesi. dramatul nawar­ moebTa Seqmnis Teoria. gadat. ro­ melic dramatul nawarmo­ ebebs wers.-is kursi.dra -150mdgomareobis dasabuTeba (rac damaxasiaTebelia dra­ misaTvis). moqmedebis. cxovrebaSi momx­ dari mZime SemTxveva. drAkon­i [berZ. 2. gveleSapi). nawarmoebi (mniS. SemTxveva. dramAturg­i – mwerali.  dramatiuli Scd.] – rkinigzis uri­ ka. warmodgena] – 1. tabletebi. erTgvari wvrili kanfeti mrgvali formisa.  siuJetis d. drAJe [fr. ¥ dramaturgiuli. sax. romelic da­ werilia dialogebad da gankuTvnilia scenaze da­ sadgmelad. 2­saTvis). Seqspiris d. drAma [berZ.-is Taviseburebani. romelic relsebze moZ­ raobs Sigawvis ZraviT an xeliT. dramatUrgia [berZ. lite­ raturuli nawarmoebi se­ riozuli (arakomediuri) Sinaarsis. ¥ dramatuli (mniS.  d. wre. ulmo­ beli kanonebi [Zveli ber­ Zeni kanonmdeblis drakonis (Drakon) saxelis mixedviT]. kreb. ubedu­ reba. dramAtizm­i – 1.  d. 2.) mdgomareobis ukiduresi daZabuloba. drakon gve­ li] – zRapruli cecxlis­ mfrqveveli frTosani gveli (qarT. dramaturgia] – 1. draisine < sa­ kuT. simZime.  ojaxuri d.. drakOnuli kanOnebi – ukiduresad mkacri.  d..  skolis d.  drezinisa. dramatul nawarmoebTa erToblioba  qarTuli d. gadat. . (wign.  d. drEzina [germ. dramAtuli wre – (mokled: dramwre) – Teatraluri TviTmoqmedebis wre. 2. 2. d. drama moqmede­ ba. Teatri.

druide < kelt. dualis or­ gvari. arxebis. romelic samyaros . Drell] – burRis sabrunebeli meqanizmi (pa­ tara naxvretebis gasake­ Teblad). sinon. doyen] – di p­ lomatiuri korpusis (ix. arxebis an miwis­ qveSa milebis sistemis saSualebani. duAlizm­i [< laT. feria. (medic. 1). dryas (driadas)] – berZnul miTologiaSi: tyis nimfa. kuTxe gemis svlis mimarTulebisa da mis RerZs Soris. siTxis dawreta specialuri milis an marlis grZeli naWris saSualebiT. curva. druQdizm­i – Zveli keltebis religia. daWaobebuli niadagis amoSroba (amowreta) Txri­ lebis.] – 1.) Wrilobidan Cirqis. drieren] – 1. gaorebuli] – filo­ sofiuri religiuri moZ­ Rvreba. sinon. drEl­i [germ. britaneTisa da ir­ landiis keltebis qurumi. naraqlema).] – galiis. eleqtruli d. saxvretela). drimAder­i [fr. drQad­i [berZ. moZravi gemis. ¥ modreifisa.  modreifesi Scd. дрейф < holand. (qarT. yinulis horizontaluri moZraoba qaris an dinebis gavleniT. sadguri `CrdiloeTi polusi”. aseTi Txri­ lebis. (medic. drEif­i [rus. 2. dromadaire < berZ.) naxvretebiani re­ zinis an minis mili. drainage < ingl. yQnulis drEifi – zRvaSi: 1.. modrEife – dreifiT moZ­ ravi (mniS. siTxis da sxv.). di plomatiuri) meTauris mamasaxlisi. dribling] – fexburTSi: burTis os­ taturi tareba. duaQen­i [fr. milebis sis­ tema. yinulebi. dormas (kamelos) swra­ fad mrbolavi aqlemi] – erTkuziani aqlemi (qarT. 2.. (zRv.  m.-151 drezinasi. m. dua 2. 3. drizina Scd. drEnaJ­i [fr. drUid­i [fr.  xels d. (zRv). ro­ melic SehyavT sxeulis RruSi an Rrma WrilobaSi Cirqis. da­ sawretad. drQbling­i [ingl. prevmatikuri d. TviTmfrina­ vis acdena kursidan qaris an wylis (haeriT) dinebis gavleniT.

2. dUbl­i [fr.-Si mokvla. ori erTdrouli dacla orluliani sanadiro To­ fisa. ro­ melSic zeviTa nawili namdvilia. raime nivTis meore cali (muzeumSi. romelic speqtaklSi cvlis ama Tu im rolis ZiriTad Semsru­ lebels. koleqciaSi da a. doublet < double ormagi] – 1. ¥ sadublaJo. filosofia. dUel­i [fr. fexburTSi: saTadarigo moTamaSe. ori nawilisgan Sewebe­ buli Zvirfasi Tvali.  zednadebis d.-Si gamowveva. risme or egzemlplarad gakeTeba. TeatrSi: msaxiobi.-Ta matCi. bib­ lioTekaSi. ¥ dualisturi.  d. . doubleur] – 1. mo­ nizmi). doublage gaor­ mageba] – igivea. dublikatus gaormagebuli] – raime we­ rilobiTi dokumentis me­ ore cali.  dubliaJi. duellum omi] – orTabrZola raime iaraRiT. romelsac iuri­ diulad dednis Zala aqvs. 4.  d. double] – kinema­ tografiaSi: filmis epi­ zodis xelaxla gadaReba. dekartis d. duel < laT. dublQor­i [fr.  pirveli d. 2). msoflmxedveloba.  s. kinofilmis sxva enaze gaxmovaneba. xolo qvemoTa yalbi. erTis da igives meored keTeba. (sapirisp. risame piris ga­ daReba. erTnairi samuSaos Sesruleba visime paralelurad. rac dub­ lireba (mniS. 3. sadubliaJo Scd. dublQkat­i [laT. dUblaJ­i [fr. safuZvlad aRiarebs or erTmaneTTan sawinaaRmdego sawyiss – materialursa da idealurs.dub -152(mus. dublQreba [< fr. saamqro. 2. 4. meaTe d. d.) ormagi registri organSi.). dUblet­i [fr. 2. TeatrSi: romelime rolis ZiriTadi Semsruleblis Secvla sxva msaxiobiT.  d.. garkveuli wesebis dacviT. doubler ga­ ormageba] – 1. S.-Si brZola. saWiroa romelimedan sau­ keTesos SesarCevad filmis montaJis dros. 3. d.

dUCe [it.. latio amonTxeva. parlamenti. ele­ mentTan. duetto] _ 1. ori Semsruleblisgan (mom­ Rerlisa da damkvrelisgan) Semdgari ansambli. romelic metad mZime Wri­ lobebs iwvevs. faliaSvilis `abesalom da eTeridan~: violinos da violonCelis d. ¥ dulcineasi. duumviratus < duo ori da vir kaci] – Zvel romSi: ori piris mmar­ Tveloba (duumvirebis). gadmonTxeva] ruseTs f. dUma [rus. duim] – sigrZis sazomi. дума] – ruseTSi: e warmomadgenlobiTi kre­ ba. sakanonmdeblo an ad­ eakulAcia [gviand. we­ sebis udides nawils.] – duelis monawile. mag­ niumTan da zog. duellant < laT. udris 2. duxobOrebi [rus.-153- eak duelQant­i [germ.  duraliumini Scd. mamris Teslis dUm­dUm­i _ mskdomare tyvia.  dulcineisa Scd.54 sm­s. CvenSi ixmareboda metruli sistemis SemoRebamde. – (fiziol.  abesalomisa da murmanis d. musi­ kaluri nawarmoebi ori xmisa an ori sakravisaT­ vis. ejacuministraciuli funqciiT. dura maga­ ri. 2.). духоборы sulisaTvis mebrZolni] – Zv. dulcQnea [esp. дюжина < fr. duumvQrat­i [laT. dUet­i [it. faSizmi). romelic Searqva ser­ vantesis romanis mTavarma gmirma don kixotma Tavis satrfos glexis gogo – aldonsas. . dulcinea saxe­ li. seqta ar cnobs qristianul (marT­ lmadideblur) dogmebs. ufro sworia dulsinea] – xumrobiT an ironiiT iTqmis visime sat­ rfoze (qalze). gadmonTxeva. z. douzaine] – Tormeti erTgvari sagani. duralUmin­i [laT. dUim­i [holand. myari da alumini] – aluminis msubuqi da myari Senadnobi spilenZTan. rusuli seqtanturi mimdinareoba. laT. sxv. dUJin­i [rus. duce beladi] – ase uwodebdnen italiaSi fa­ Sistebis liders – muso­ linis (ix.

2. rwme­ na da urwmunoeba. saZvale. (ist.  egzogenuri – gvari. bugrebi. ebonos Savi xe] – magari ma­ sala. 2.  maimunebis iSviaTi e. war­ moSoba. [berZ. wignebis. Egvter­i [berZ. cxovelTa da mcenareTa calkeuli warmomadgeneli. eklesiis moSorebiT cal­ ke agebuli an eklesias mi­ Senebuli mcire nageboba. `gareSe~.  egzempliari. Jur­ nalebis) calke aRebuli cali. Eger­i [germ. bugarebi] – kanis anTebiTi daavadeba. Cirqgrovebi: icis qavili. eklesias mimdgari sagva­ reulo sasaflao. egzArqos­i [berZ. exsistentia arseboba] – mimar­ Tuleba Tanamedrove fi­ losofiaSi. exemplar nimuSi] – 1. samRvdelo.ebo -154mRvdelmTavari. egzEmplar­i [laT. ekzempliari Scd. saaviacio. romelic qiriT muSaobs samonadireo meurneobaSi. romelsac iReben rezinuli SenaerTebis vulkanizaciiT. misi ZiriTadi Temaa pirovnebis bediRbali Tanamedrove samyaroSi. egzogAmia [berZ. ebonite < berZ. farTod iyeneben eleqtro teqni­ kaSi. Jäger] – 1. exalchos] – marTlmadidebelTa cal­ ke saeklesio olqis an damoukidebeli eklesiis . romlisTvisac damaxasiaTebelia. Egzema [berZ. egzaltAcia [laT. 2. emsaxureba moyvarul monadireebs da Tvalyurs adevnebs nadi­ robis kanonebis dacvas.) zogi qveynis (ker­ Zod ruseTis) armiebSi: gan­ sakuTrebuli msroleli nawilebis jariskaci. profe­ sionali monadire.  wignis ori e. exô gareSe] – rTuli sityvebis dasa­ wyisSi aRniSnavs ~ gareTa~. exô gareSe da gamos qorwineba] – Cveuleba.. erTgvarovani sagnebis (mag. euktçrion] – 1. egzo. exaltatio] – ukiduresad aRgznebuli an aRfrTovanebuli mdgo­ mareoba.. sico­ cxlis azris dakargva da SeZena da misT. ekzema gamonayari. egzistenciAlizm­i [laT. ebOnit­i [ingl. qimiur mrew­ velobaSi da sxv. buStukebi.

gareSe] – rac saidumlos ar war­ moadgens da gankuTvnilia yvelasaTvis (iTqmis re­ ligiuri wesebis. mcenareebi. ikeTebs moyviTalo­TeTr yvavils: gavrcelebulia evraziaSi (wina aziis ga­ moklebiT).  e. Ediqt­i [laT. ekzot[iku]ri. ego] _ adamiani. edictum] _ sxva­ . ebr. mistikur moZRvrebaTa. egzotiuri Scd. naklebad cnobili qveyne­ bisaTvis. moTavise. égoisme laT. Secodebam­ de. e.). magiur for­ mulaTa Sesaxeb). bibliuri legendis mixedviT _ miwiuri samoTxe. saqcieli. edelvAis­i [germ. ¥ egzotikuri.-155romlis mixedviTac akrZa­ lulia qorwineba erTi da imave gvaris an Temis war­ momadgenlebs Soris. sakuTari pirovnebiT ga­ taceba. ad­ gilsamyofeli. Tvalwarmtaci Taviseburebani. warmodgena. ucxouri] – (wign.) visime. exōtikos ucxo qveynis. egocEntrizm­i [laT. sinon. TavkerZa. visime. eCokaci (sapirisp.  e. risame xelmZRvanelobiT. egzOtika [berZ.  aRmosavluri e. egidis qveS _ (wign. ego me da centrum centri] _ egoizmisa da individualizmis gamov­ lenis ukiduresi forma. égoiste laT. egzoterQkuli [berZ. Edem­i [Zv. egOizm­i[fr. altruizmi). Edelweiss] _ mTis balaxovani mcenare. rom igi qveynierebis centria. miwis kurTxeuli (madli­ ani) kuTxe. romelsac egoizmi axasiaTebs (qarT. Egida [berZ. aigis (aigidos zevsis faris saxelwodeba]: vi­ sime. alpuri edel­ vaisi _ ikeTebs qaTqaTa TeTr yvavils (amJamad Zal­ ze iSviaTia). altruisti). 2. qveynebi. e. risame.] _ 1. egOist­i [fr. risime mfar­ velobis qveS.  ekzotika. rac da­ maxasiaTebelia Soreuli. uCveulo. ego me] _ Tavisi piradi inte­ resebis sazogadoebriv da sxva adamianTa intereseb­ edi ze win dayeneba (sapirisp. exôterikos garegani. buneba. adamianis (adamisa da evas sacxovrebeli). ¥ egoisturi.

 daWrilebis e.  adamianis e. ganvi­ Tarebis procesi. nakurTxi wyali da misT. evdemOnizm­i [< berZ. dawesebulebaTa qonebis gamotana im adgilidan. evangElist­i _ 1. sadac raime safrTxea mo­ salodneli (saomari moq­ medebis an stiqiuri ubedu­ rebis dros). gancxroma] _ antikur xa­ naSi da Semdeg eTikaSi: moralis ganmartebisa da dasabuTebis princi pi. evolUcia [laT. revolucia). eulogia daloc­ va] – nakurTxi sefiskveri. imperatoris. evgEnika [< berZ.. saxarebis avtori. eudiamonia bedniereba. misi mem­ kvidruli bunebis gaumjo­ besebisa da srulyofis Se­ saxeb. TandaTanobiT raodenobrivi cvlileba. romlis wyalobiTac qris­ tianoba romis imperiis saxelmwifo religiad ga­ mocxadda Cv. 2. rom­ lis mixedviTac adamianis sicocxlis umaRles mizans warmoadgens bedniereba (gancxroma). romlis nawils aZleven morwmunes eklesiaSi. welTaRr. maxarobeli. eugehçs ke­ TilSobiluri warmoSobisa. qarxnis e. kargi gvarisa] _ moZRvreba adamianis modgmis. evakuAcia [laT. (sapirisp. evkAli pt­i [berZ. evacuatio dacva. eu kargad da kalyptos dafaruli] _ swrafad mzardi avstrali­ uri xe. 313 w. evgenQkur­i [< berZ. evangelikuri sazogado­ ebis wevri. (filos.. .).eva -156- dasxva saxelmwifoSi: umaR­ lesi xelisuflebis (mefis. eTerovani zeTebis Semcveli. ganfena] _ 1. jaris gamoyvana brZolis velidan.) brZanebuleba gansakuTrebuli mniSvne­ lobisa.  `milanis ediqti~ _kon­ stantine didis ediqti. euangelion saxareba] _ rasac Tavisi sarwmunoebis safuZvlad mxolod saxareba miaCnia (iTqmis qristianuli re­ ligiis zogierT mimarTu­ lebis Sesaxeb). 2. evlOgia [berZ. romis imperatoris. dacarieleba] _ da evakuQreba [germ. evolutio gaSla. netareba. evakuieren] _ adamianebis gamoyeneba..

profesiis war­ momadgenelTa yofaqcevis normebi. ETika [berZ. ¥ eTerovani (mniSv. e. jgufi. 1­isaTvis). mosaxleobis e. ro­ melsac iReben wylis mox­ leCiT spirtis an fenoli­ sagan.-157ro melic amzadebs Tviseb­ riv cvlilebebs.. xalxTan da­ kavSirebuli. romelime sazogadoebrivi jgufis.-is suni. romelic gamoyofilia raime gadace­ misTvis. evoluciOnizm­i _ 1. moZR­ vreba. saxalxo] _ ama Tu im tomTan. ¥ eTikuri. ethnikos to­ mobrivi.  gogirdis e. istoriuli mecnierebis dargi. mudmiv ganviTare­ bas ganicdis.  eqimis e. tomi da meTauri] _ (ist. 3. ethos xalxi da Jenesis warmoSoba] _ xal­ xis. teqnikaSi. ETnarq­i [berZ. romelic gan­ viTarebis procesSi uar­ yofs naxtomisebr Tvisebriv cvlilebas.  evoliucia. saqcieli..) gvaris. romlis Tanaxmadac yvelaferi arsebuli evo­ lucias. televiziaSi: dro. tomis mamamTavari.-Si gadacemuli musika.  e.  e. organuli nivTiereba. ETer­i [berZ. eTn  e. warmoadgens ufero aqrolad siTxes da aqvs damaxasiaTebeli mwvave (mZafri) suni. 2­saT­ vis). ¥ evoluciuri. saeTero dro _ radioSi. evoliucionuri Scd. filosofiuri moZRvreba. romelic zneobas Seexeba.  eTiuri Scd. eTnQkur­i [berZ. zeTebi. tomis warmoSoba. 2. dithēr] _ 1. ēthika (mr. procesi. 2. eTnogrAfia [berZ. moZRvreba. saeTero (mniSv. ethnos xalxi. haeri. romelic swavlobs xalxTa yofa­cxovrebas. mecnieruli e. iyeneben me­ dicinaSi. 2./ ethnos xalxi da graphô vwer] _ 1. Semadgenloba. ga­ remomcveli sahaero sivrce. eTnogEnez­i [berZ. morali.  eTniuri Scd.  e.  e. berZnul miTologiaSi: ha­ eris yvelaze zeda da gam­ Wvirvale fena. .)] _ 1. sadac vrceldeba ra­ diotalRebi. revoluciur gadatrialebas.

ukmayofilebis grZnoba. eqspediciisa).  e. `kreba~. wignis Sinaarsi amqveyniur amaoebazea: `ama­ oeba amaoebaTa da yovelive amao~. auquivalens (auquivalentis)] _ (wign. ¥ eTnografiuli da saeTnografio.) momarageba (mag. hava. 2. équiper] _ yvela saWiro nivTi (ta­ nisamosiT. ekvivAlent­i [laT. romelic ar See­ sabameba obieqtur mdgoma­ reobas. ro­ melSic erTiandeba yvela WeSmariti morwmune. ¥ ekvatoruli. mxiaruli gan­ wyobileba. enisa da kul­ turis erTobis safuZvel­ ze. ecu (Semokl. ama Tu im xalxis an to­ mis yofa­cxovrebisa da kulturis TaviseburebaTa erToblioba.  ekvatorialuri Scd. ETnos­i [berZ. ro­ melic gars uvlis de­ damiwas (orive polusTan Tanabar manZilze) da yofs . Se­ kavSirebul Tavdapirvel teritoriis. miewereba solo­ mon mefes. Ekler­i [fr.  e. Ekiu [<laT.) muzeumi. e. eqvivalenturi Scd. xalxTmcodneoba). morfinis mcire dozebis zemoqmedebis da sxva mize­ zebis Sedegad. e. ekvilibrQstika [fr. (s. qveynebi. e. `sak­ rebulo~] _ saydari. warmosaxviTi wrexazi. gantolebani. (qarT. aequator ga­ Tanasworebuli] _ (geogr.  eqvivalenti.). ethnos xalxi] _ adamianTa istoriulad Ca­ moyalibebuli metnaklebad didi da mcire jgufi.. (s.ruka.) eqspedicia. sinon. eifOria [berZ. romel­ sac gulad kremi aqvs. maT nivTier da sulier kulturas.  e.). taZari: ieso qristes sxeuli. Cndeba alkoholis. ¥ ekvivalenturi. sartyeli. euphoria < eu kargad da pherō vitan] _ aRgznebuli. xelsawyoebiT da sxv. édair] _ tkbili Rvezeli erTgvari. ja­ riskacebisa. aRTqmis mci­ re wigni.) < European currency unit valutis evropuli valuta. eklesQaste _ Zv. e. eklEsia [berZ. Ta­ nabari Rirebulebis raime.eTn -158mas CrdiloeT da samxreT naxevarsferoebad. ekvAtor­i [laT.

 e. e. sazogadoebrivi wyobilebis ideur mimarTulebaTa ne­ warmoebiTi urTierTobani.). qristes sxeulze. moRvaweobis raime dargs. manqana. nareTa da cxovelTaA da­ 4. romelic swav­ mokidebulebas urTierT lobs sawarmoo.  e. mobilo transportis e. geografia rTxoeba. momWirneoba). sio ganawesze.  ekonomiuri (ekonomikisaT­ ekonOmia [berZ. ¥ ekonomikuri. problemebi. samSoblo da logos  mrewvelobis e. mdgomareoba. ekleiptikē < nisa. fi­ ganmavlobaSi. ga­ mozogviT xarjva risame Ekran­i [fr.). oikonomike meojaxeoba] _ 1.-is reJimi. (meqanikuri). e. eklesiolOgia [berZ. eklektos amorCeuli] _ sxvadasxvagvar ekonOmika [berZ. misi ekleipsis dabneleba] _ (ist. saxalxo meurneoba (qvey­ eklQptika [berZ. aseTi xarjvis Sedegad siaTmcodneoba] _ moZRvreba miRebuli sargebloba. 2. naSromi. romelic Seiswavlis mce­ soflis meurneobis e. dogmebze da ¥ ekonomiuri. gadoebis sawarmoo ZalTa ¥ ekleqtikuri. mecniereba. e. li. wonasworoba. 3. ¥ ekologiuri. sameurneo moRvaweobis ra­ xiluli moZraoba wlis ime dargis struqtura. ekle­ . TeTri zedapiri. sameurneo Soris da garemosTan. ro­ melzedac warmoebs mzis. oikonomia me­ vis) Scd. écran] _ 1. 2.  e. bismieri. nansur­materialuri mdgo­ ekolOgia [berZ. eklesiaze. TeoriaTa. politika. oikos sax­ mareoba. uprinci po Seer­ romlebic Seesabameba sazo­ Teba. mocemuli SexedulebaTa. krizisi. (ix. garemo. e.-159- ekr  e. saavtomoZRvreba] _ mecniereba.  mTis raionebis e. mSenebloba. romelzedac uC­ (qarT. e. ekonomia). rogorc ieso  sawarmom mniSvnelobani e. usaf e. saekle­ miiRo. eklEqtizm­i [<berZ. cis sferos didi wre. ganviTarebas. raionisa da sxv. e. sinon. urneobis marTva] _ 1. sxv.

poezia. elAin­i [berZ.  i.­is bolos. elastQkuri [laT.  e. oikumenē dasaxlebuli mi­ wa] _ saeklesio moZraoba. ameri­ kaSi pirveli espaneli dam­ pyroblebi. 2. moZraoba. sevdiani. elegeia (mr. 3.) is. 2. 1948 w.ekr -160berZ. ro­ melic aRWurvilia me­ qanikuri mowyobilobiT veneben kinofilmebs.  televizoris e. amSvidebs. romelzedac iRe­ ben Suqur gamosaxulebas. viTom mdidari oqroTi da Tval­margalitiT. moqnili. amirejibis `daTa TuTaSxias~ e. Civili] _ 1. ekranizAcia _ kinosuraTis Seqmna Teatraluri xelov­ nebis an literaturis ro­ melime nawarmoebis safuZ­ velze. eldorado oq­ rosi] _ 1.) < elegos saCivari. romlis mizania yvela qristianuli eklesiis ga­ erTianeba. sartyeli. narnara.  elastiuri. elevo maRla vwer] _ marcvalsacavi. koxta.. sevdiani lirikuli musi­ kaluri nawarmoebi. ro­ melic dawerilia wyvil­ wyvil taepebad. natifi. elevAtor­i [laT. Cacmuloba. romel­ sac eZebdnen samxr. ararsebuli qveyana. eldOrado [esp. drekadi. sa­ qarTvelos eklesia gamo­ vida am sabWodan. ze­ iTunis zeTi.  farToformatiani e. elaion] _ 1. hellas (hellados)] _ saberZneTi.) msubuqi. elEgia [berZ. elegAnturi [fr.  e. antikur poeziaSi: gark­ veuli formis leqsi. Elada [berZ. ekumEnizm­i da ekumenQkur­i moZraoba [laT. 2. élégant] _ moxdenili. (gadat. elasticus < . ¥ elegiuri. W. WavWavaZis `oTaraanT qvrivis~ e.) zRapruli simdid­ risa da saswaulebis qve­ yana. Caisaxa me­19 s. rac anugeSebs. 2. (gadat. 2.  e. elasturi Scd. Seiq­ mna protestantuli da marTlmadidebluri ekle­ siebis msoflio sabWo.  e. elasticos] _ 1. oecumenicus msoflio saeklesio < berZ. zedapiri. lirikuli leqsi. (gadat. romelsac ek­ lesiaSi iyeneben.

electorate < laT. dam­ zadebuli magari nayeni: iyeneben medicinaSi.-ebi. mendeleevis qimiur e. ..  elementaluri Scd. eTero­ vani zeTiT da misT.  galvanuri e. _ rTul winada­ debaSi sityvis pirveli Semadgeneli nawili. elEment­i [< laT. elEqsir­i [élixir surnelovani zeTi.  e. iTqmis adamianze. aileron] _ pa­ tara frTa.  d.. eleqtrifikAcia da eleq­ trificQreba _ eleqt­ ruli energiis danergva saxalxo meurneobasa da yofa­cxovrebaSi. dawyebiTi. yvelasaTvis xelmisawvdo­ mi. martivi.  e. (qim. elexir] _ mcenareuli nivTierebis naJuri an spirtiT. rogorc raime socialur donis wev­ rze.. elector] _ amomr­ Ceveli mosaxleobis jgufi. esencia < arab. kosme­ tikaSi. romelic erTsa da imave kandidats an partias uyris kenWs arCevnebze. pirveladi] _ 1. gasaniaveblad.. eleqtroficireba Scd. romelic saWiroa ele misi wonasworobis dasaca­ vad frenisas.  eleqtrofikacia. 4.) martivi nivTiereba. gasaSrobad da gadasatvirTad. mSrali e.  avtomobilis e. eleqtrQkos­i _ eleqtrobis specialisti. ro­ melic aRniSnavs am sity­ vebis damokidebulebas eleqtrobasTan.ro­ melic Cveulebriv qimiuri meTodebiT ar iSleba Se­ madgenel nawilebad.Ta perioduli sistema. sazogadoebis progresuli e. 3. elementum stiqia.  soflis meurneobis e. ri­ same Semadgeneli nawili. maTematika. elEron­i [fr. ubralo. rac mxo­ lod risame safuZvels exe­ ba. eleqtOrati [ingl. 2. WeSmariteba.-ebi.. yofaqcevis e.  ucxo e. e. 2.  eleqtriki Scd. rkinigzis e. elementAruli _ 1. TviTmfrinavis frTebis boloebis moZravi zedapiri.-161marcvleulis misaRebad. codna. qimiuri energiis xarjze mcireZaliani eleqtruli denis misaRebi xelsawyo. eleqtro. wesebi.

e. uTo. `eleqtroni anTia~). teqnikaSi. lic iSleba Semadgenel na­ romelsac iReben am ener­ wilebad masSi eleqtruli giis saSualebiT. iyeneben eleqtrul me­2 mniSv. (kaTodi). CarTes. ¥ eleqtromagnituri.-is gayvana.-is gamoyeneba ¥ eleqtrolizuri. romelic magnitdeba ¥ eleqtruli. e. denis gavlis Semdeg. (anodi). masze daxveuli gamxolo­  e. ro­ (qim.  dadebiTi e. Rero da misT. deni. lisas. deniT. manqanebSi. uaryofiTi eleqtruli 2. telegrafisa da ba eleqtroni (`eleqtronis telefonis aparatebSi da Suqi~.ele -162- elEqtroba [< berZ. energiis erT­erTi saxe­ eleqtrOlit­i [berZ.  e. e. ganaTeba. ēlect. elEqtrod­i [berZ. ēlectoba. e. eleqtroni). spilenZi.  e. fizika.-is raoba. qarva] _ 1.). ēlectron qar­  e. movebul mavTulSi gatarebuli lenebi. (ix. eleqtromAgnit­i _ rkinis gamoiTiSa. e. yofiTi e. protonebisa da mivi eleqtruli denis gav­ misT. Scd. Rero. gamtari elEqtron­i [berZ. talRebi. ron qarva] _ atomis Semad­ romlis saSualebiTac geneli elementaruli na­ eleqtruli deni Sedis si­ wilaki. Rumeli.­iT xSirad ixmare­ manqanebSi.  e. e. rome­ fa­cxovrebaSi. va da hodos gza] _ 1. mate­ qarva da lysis daSla] _ riis (energiis) forma. romelsac aqvs TxeSi an gazSi.-ze. uar¥ eleqtronuli. romelsac iyeneben sa­ ron qarva da lytos xsnari] _ xalxo meurnebasa da yo­ qimiuri nivTiereba.) nivTierebis daSlis melic Sedgeba damuxtuli procesi Semadgenel na­ nawilakebisgan: eleqt­ wilebad mis xsnarSi mud­ ronebisa. xelsawyoebSi: muxti. moZRvreba e. ēlect(firfita. e. gamomTvleli .  e. ganaTeba. eleqtroni brunavs eleqtruli denis CarTvis dadebiTad damuxtuli bir­ (gamoTiSvis) adgili. 2. sxv.eleqtrOliz­i [berZ. Tvis garSemo. e. ēlectron ron fisi.

eleqtrOnika _ mecnierebisa da teqnikis dargi. eleqtroba. Zveli berZnuli enidan ama Tu im enaSi Sesuli sityva an gamoTqma. teqnikis dargi.-163manqana. romlis yoveli wertilis manZilebis jami ori mo­ cemuli wertilidan (ori fokusidan) warmoadgens mudmiv sidides. ¥ eli psi. nakli. (ix. sazogadoeba. mi­ niseburi gaumWviri masa.  e. .).  xelovnebis moRvaweTa e. hellēnismos] _ 1.­iT eleqtruli (`eleqtruli gamomTvleli manqana~) Scd. Elifs­i [berZ. 2. epoqa.).  e. romlis mier saber­ ZneTsa da da aRmosavleTis dapyrobamde _ I saukunemde Zv. ¥ eleqtroteqnikuri. e. Emal­i [fr. eleqtruli). eleqtrotEqnika _ 1. Elita [< fr. elleipsis elifsi da eidos saxe] _ (ma­ Tem. instituti. rodesac ayvavebu­ li iyo Sereul berZnul­ aRmosavluri kultura (aleqsandre makedonelis monarqiis daSlidan _ 324 wlidan. Sekruli mrudi an wiri. elQnizm­i [< berZ. émail] _ 1. ¥ elituri da elitaruli. elQnist­i _ Zveli berZnuli enisa da literaturis spe­ cialisti. zedapiri. romelic miiReba elifsis brunviT erT­erTi Tavis RerZis ir­ gvliv (garSemo). wuni] _ (maTem. eli psiuri Scd. elifsOid­i [berZ. Elfe (mdedr. elleipsis gamoto­ veba.)] _ germanul miTo­ logiaSi: adamianebisadmi keTilad ganwyobili su­ li. mowyobiloba. sa­ ukeTeso] _ sazogadoebis an misi nawilis saukeTeso warmomadgenelTa erTob­ lioba. élite rCeuli. 2. welaRr.  eli psoidi Scd.). elifsiuri. romelic dakavSirebulia eleqtro­ nul mowyobilobaTa Seqm­ nasa da gamoyenebasTan. Elf (mamr. ema eleqtronul­is mniSv. mec­ niereba eleqtronuli pro­ cesebis Sesaxeb. Elf­i [germ. ro­ melic dakavSirebulia eleqtronuli energiis praqtikuli mizniT gamoye­ nebasTan.).

-is qvabi. Tavisi samSoblodan iZulebiTi an nebayoflobiTi gadasaxle­ ba sxva qveyanaSi (am mniS­ vnelobiT ixmareba agreTve emigrireba). romelic emig­ raciaSi imyofeba. emigro ga­ davsaxldebi] _ 1. romliTac faraven li­ Tonis nawarmis zedapirs daJangvisagan dasacavad. emQgrant­i [laT. . e.  e. Emblema [berZ. 2. romliTac dafarulia kbi­ lis gareTa nawili.-Si yofna. agreTve silamazisaTvis (qarT. emigrAcia [< laT. Emir­i. ufleb­ rivad gaTanasworeba. cxovreba. 2. emanAcia [< laT. embargo dapa­ timreba. ¥ emigraciuli. embryon] _ Canasaxi (adamianis an cxo­ velis). ufro sworia Ami­ ra [arab. sinon. emigrans (emigrantis) vinc gadasaxlda] _ adamiani. romelic Tavisi samSoblodan sxva qveyanaSi gadasaxlda. embriolOgia [berZ. 2. gamosxivebas. emanatio gamodineba] _ religiur­ filosofiuri termini. TeTri mkvrivi nivTiereba. e. romelic swavlobs embrionis ganviTarebas. Sezidvis an gazidvis akrZalva romelime saxel­ mwifoSi. ganZeulobisa da misT. ucxo qveyanaSi cxovreba aseTi gadasaxlebis Sede­ gad. aRniSnavs RvTaebrivi sa­ wyisidan samyaros mTeli mravalferovnebis gamoS­ las. emblēma amo­ burculi samkauli] _ ra­ ime sagnis gamosaxuleba.-idan dabruneba. minanqari).  qalTa e.ema -164romelic gamoyenebulia risame simbolod. ¥ emigrantuli.  e.  e. embrQon­i [berZ. Embargo [esp. emansi pAcia [laT. embryon Canasaxi da logos moZ­ Rvreba] _ biologiis nawi­ li. sa­ qonlis. moZraoba.) _ gaTavisufleba vinmeze da­ mokidebulebisagan. amir] _ zog mus­ limanur qveyanaSi: mTavris. akrZalva] _ 1.  e. ucxo saxelmwifos kuT­ vnili qonebis (upiratesad gemebis) dakaveba politikur garTulebaTa gamo. cxovreba. emancipatio] da emansi pQreba (wign.

2.) wev­ rebs Soris. Emu [< port. Endem­i [<berZ. ori erTmaneTSi gauxsneli siTxis narevi. erTgvari SuqmgrZnobiare preparati.siraqle­ ma] _ didi zomis morbenali frinveli kazuarebis raz­ misa. emissarius] _ piri.) metyvelebis emociuri ga­ momxatvelobis gaZliereba. adamianis grZnoba. arsebobda sa­ zogadoebis ganviTarebis adrindel safexurze.) daZabuloba zogi bgeris warmoTqmisas. emissio gamoSveba] _ (finans.. emQsar­i [laT. endogAmia [berZ. romelic gavr­ celebulia mxolod gar­ kveul geografiul areSi. Endspiel] _ Wadrakis partiis bolo stadia. emUlsia [laT..). gvaris da misT.  endomenuri.ro­ melSic erTi siTxe Setiv­ tivebulia meoreSi wvril­ wvrili wveTebis saxiT. adamiani. qaRaldis fulis ga­ moSveba. romelic araoficialurad igzavneba sxva qveyanaSi sa­ idumlo politikuri da­ valebiT. ¥ emociuri. mRelvareba] _ (wign.). fasiani qaRal­ debis.  e. emulsus gamowv­ dili] _ 1. sulieri mRelvareba (SiSi. sixaruli da sxv. ¥ uemocio. rasac aRweven intonaciis Sedegad. romelic moicavs energiis resursebs. gavrcelebulia avst­ raliaSi. emphasis ga­ ene momxatveloba] _ (lit.-165mmarTvelis tituli. emOcia [fr.  u. endon SigniT] _ rTuli sityvebis dasawyis­ Si aRniSnavs `Siga~. romlis mixedvi­ Tac qorwineba dasaSvebi iyo mxolod erTi da imave sazogadoebrivi jgufis (tomis. EndSpil­i [germ. endēmos ad­ gilobrivi] _ mcenare an cxoveli. misi sxvadasxva saxeobis gamo­ . ema wero. emQsia [laT. emovere aRgzneba.). endon Sig­ niT da gamos qorwineba] _ Cveuleba.  emocionaluri Scd. (lingv. Emfaza [< berZ. émotion < laT. endo. `Sig­ niTa~.[< berZ. sxvadasxva rito­ rikuli xerxis gamoyenebiT. sityva warmoTqma. iyeneben foto­ teqnikaSi. energEtika _ meurneobis dargi.

 energetiki Scd. energeia moqme­ deba] _ 1. romelic mwerebs swavlobs. eleqtrobis. gamoiCina. enkaUstika [berZ. nayofierebis Rmer­ Tad. Enlil­i _ Sumeruli miTo­ logiis umTavresi RvTaeba. energetQkos­i _ energetikis specialisti. e. entomolOgia [berZ. sinaTlis. enkEnia [berZ. enigmAtur­i [< berZ. enErgia [berZ.ene -166- muSavebas. Enot­i [rus. adamiani. gata­ ceba. kiTxva.  e. muqi yviTeli fe­ ris. enkaustikē < enkaiō amovwvav] _ sanTelSi gaxsnili saRebavebiT xatva. 2­isaT­ vis). miwis. saxiT). Zal­Rone. me­ qanikuri moZraobis da sxv.  e. kar­ gad dacocavs xeebze.  e. qalaq nifuris mfarveli. enTuzQasti _ enTuziazmiT aRsavse. iTvleboda agreTve haeris. binadrobs tyeSi. patara mtacebeli nadiri: aqvs xSi­ ri bewvi.ainigma (ainigmatos) gamocana] _ (wign. am cxovelis bewvi. materiis moZraobis maragi (siTbos. mxneoba. Zala. romelic saWiroa dasaxuli miznis misaRwevad. ga­ moucnobi. enTuzQazm­i [berZ. oinos Rvino da logos moZRvreba] _ meRvi­ neoba. entuziasturi Scd.  e.) saidumloebiT moculi. 2. enkrAtis­i [berZ. monazoni. enthusiasmos] _ aRfrTovaneba. ¥ energiuli (mniSv.  entuziazmi. cvilovani ferwera. entomon mweri da logos moZR­ vreba] _ zoologiis na­ wili. muSaoba. ¥ enTuziasturi. resursebi.  entuziasti Scd. eum] _ 1. 2.] _ mowese deda. gardaqmnas. enolOgia [berZ. gada­ cemas da gamoyenebas. . sistema. moqmedebis unari. materiis erT­erTi ZiriTadi Tviseba _ misi moZraobis zoma. e.  energetiuli Scd. ¥ energetikuli.] _ taZarT ga­ naxlebis yovelwliuri dResaswauli. ¥ entomologiuri.  didi e.-iT muSaoba.

mimarTva yvela ka­ Tolikesadmi politikis.). mravalmxrivi ganaTleba codnis sxvadasxva dargSi. leqsikoni. enciklopEdia [fr.romelSic codnis yvela an romelime calke dargi aris warmodgenili. Enqer­i _ samRvdelmTavro Se­ samoseli. encyclopédie] _ mecnieruli sac­ nobaro gamocema leqsiko­ nis saxisa. romelsac epis­ koposi ganagebs: saepisko­ poso. epigraphē . (mraval­ mxrivi) codna. mecnierebaSi da sxv. 2. ¥ saenciklopedio.. epi Eos­i [berZ. épatage] _ skan­ daluri gamoxtoma. enciklopEdizm­i _ farTo. raime SokSi Casag­ debi. Senobaze.). saCuqarze da misT.. Zvel saberZneTSi: Zeglze. epQgraf­i [berZ. gakeTebuli warwera prozad an leqsad.  s. Eôs] _ berZnul miTologiaSi gariJraJis qalRmerTi. encyclica] _ romis papis weri­ li. encQklika [< berZ.-ebi. teqnikuri e. entifAlit­i [< berZ.  qarTuli e.  epigramasi Scd. romelsac aklia originaluroba. Tavis tvinis anTeba. eparohia] _ sa­ eklesio­administraciuli erTeuli. romelic arRvevs saer­ TodmiRebuli zrdilobis wesebs..  e. larusis e. e.-167 e. moralis da misT. Sumeruli samebis erT­erTi i postasi. Wadrakis e. Enqi _ Sumerul miTologiaSi erT­erTi sam umTavres (en­ lilTan da anusTan erTad) RvTaebaTagani. mokle satiruli leqsi. qce­ va. poezia.  enciklopeduri Scd. epigramma war­ wera] _ 1. ¥ enciklopediuri. epQgon­i [berZ.  e. epArqia [berZ. e.  epigramisa. stili. gamokvleva. epAtaJ­i [fr. statiebi. Semoqmede­ biTi damikidebuleba (xe­ lovnebaSi.  puSkinis e. enkephalos tvini] _ (medic. ¥ epigramuli. religiis. epQgrama [berZ. sakiTxebze. marjvena gverdze da sakidi. epigonos STamoma­ vali] _ raime mimarTulebis mimdevari.

damamcirebeli e. romlisTvisac da­ maxasiaTebelia erTgvari damokidebuleba.  gri pis e. epidEmia [<berZ. sinon.  romanis e. gamonaTqvami. warweraTmcodneoba). romelic wamZRvarebuli aqvs raime nawarmoebs an mis nawils. avi zne. epitheton] _ msazRvreli sityva. epilēpsia] _ qronikuli nevruli daava­ deba. Zvel saberZneTSi: safla­ vis qvis. epQTet­i [berZ.. epigraphē warwera] _ mecniereba Zve­ li warwerebis Sesaxeb (qarT. epigrAfika [< berZ.  epiteti Scd.  e.  e. Zeglis warwera.  mudmivi e. prologi da e. rome­ lic daerTvis sagnis an movlenis saxels da aZlevs mas met gamoxatulebas. epQzod­i [berZ. mxatvruli nawarmoebis . episodion] _ 1. epilogos <epi Semdeg da logos sityva] _ mxatvruli nawarmoebis das­ kvniTi nawili. teqsti. epQlog­i [berZ. yaCaRis cxovrebidan~ (ili­ as cnobili poemis saTa­ uri). gamoxatavs nawarmoebis (misi nawilis) ZiriTadad ideas. amamaRlebeli e. e. 2. bneda. am dros avad­ myofs goneba ekargeba da emarTeba krunCxva.  `kacia-adamians?!~ e.epi -168nawili. roli kinofilmSi. romelic xasiaTdeba perioduli moulodneli SetevebiT. romelSic mokled aris gadmocemuli moqmed pirTa Semdgomi be­ di. ¥ epizoduri-SemTxveviTi. 2. ¥ epidemiuri. masala. episkOpos­i [berZ. momxdari. araZiriTadi. ¥ epigrafikuli.  `ramdenime suraTi anu e.  epigrafiuli Scd. mokle citata. arasistematuri. epilEfsia [berZ. umniSvnelo.­ad aqvs xalxuri gamonaTqvami: `moyvares pirSi uZraxe mters _ pirsukano~. raime SemTxveva. episkopos rames vuyureb] _ umaRlesi sasuliero wodebuleba warwera] _ 1.  e. momxdari ambavi. piesaSi.. epidēmia] _ raime gadamdebi senis far­ Tod gavrceleba.. daavadebani.  CarTuli e.

naTloba ior­ danes wyalSi ioane naT­ lismcemlis mier. 2..  epopeisa. mo­ Txroba da sxv.  epitafiisa  epitafiasi Scd.. epQcentr­i berZ. . epitQmia [berZ. epitAfia [< berZ. stili. epistola < berZ. mo­ Txroba. poemebi.) didi. 2. mniSv­ nelovani ambebi. epikuri Janris didi mxat­ vruli nawarmoebi. simRerebi. epQstrof­i [berZ. xalxuri sagmiro Tqmule­ bebi. e. adgilis an misT. ambebiT (qarT. epi-ze da laT. romelic moTavsebulia ra­ ime damangreveli ZaliT ke­ ris Tavze an mis qveS. romelic xasiaT­ deba RirsSesaniSnavi mov­ lenebiT. sinon. epitaphios (logos) saflavszeda sityva] _ warwera saflavis qvaze. epOpea [berZ. epiphanys ga­ mocxadeba] _ ieso qristes gamocxadeba. gzavnili. epitimion sas­ jeli] _ saeklesio sasjeli. Epos­i [< berZ. ¥ epikuri. Txro­ biTi literaturis Janri (dramisa da lirikisagan gansxvavebiT) _ romani. gadat. feodalizmis e. epoqAluri _ (wign. Cve­ ulebriv eparqiis mTavars mieniWeba.  miwisZvris e.. epochē gaCereba] _ drois xangrZlivi mo­ nakveTi. epopoiia] _ 1. poema. homerosis e. romlis saxelisagan war­ modgeba xalxis. xana). saxelwodeba.  e.).  antikuri e.  sagmiro e. simRera] _ 1. epônymos] _ piri. we­ rili. rasac sulieri mama daadebs morwmuneebs. epistolē] _ (samRvd. epo epOnim­i [berZ. epopeia Scd. (wign. epos sityva. epistrophē ukan gamobruneba] _ rito­ rikuli xerxi _ erTi da imave sityvis. atomuri bombis afeTqebis e. Tanamedrove e. epifAnia [berZ. am wodebulebis mqone piri.  epiuri Scd. an gamoTqmis gameoreba.) ama Tu im epoqis damaxasiaTebeli: didad mniSvnelovani. Epoqa [<berZ.  omis e.  epopeasi. epQstole [laT.. centrum centri] _ ad­ gili dedamiwis zedapirze.-169qristianul eklesiaSi.

upiratesad satrfialo poeziisa: war­ modgenili hyavdaT qalad. 3. 2. eretQkos­i _ eresis mimdeva­ ri. metismeti vnebianoba. codna] _ (wign. romelsac xelSi kiTara uWiravs. (geol. eratô] _ berZ­ nul miTologiaSi: muza lirikuli. ¥ erotikuli.  niadagis e. re­ ligiuri moZRvreba. erōs (erōtos) siyvaruli] _ yvelaferi is. ro­ melic ewinaaRmdegeba gabatonebuli religiis sa­ eklesio dogmatebs. rac dakavSirebulia sasiyvarulo damokidebu­ lebasTan. erOzia [laT. liTonis zedapiris daSla meqanikur zemoqmedebis an eleqtruli ganmuxtvis Se­ degad. epoxaluri Scd. movlena. erEqcia [laT. drois istoriuli monak­ veTi. Eres­i [berZ. sinon. hairesis] _ 1.  ereTikosi Scd.  liTonis e. xana. gabatonebuli an sayovelTaod miRebuli Se­ xedulebebisgan. e. Era [laT.) lorwovani garsis zedapiruli dawyluleba.). grZnobadoba. eractio gaswo­ . aera] _ 1.). erozio gamoWma] _ 1. Erato [berZ.  kosmonavtikis e.  qristianuli e. mwvalebloba). wesisgan gadaxveva. aRmoCenebi. (qarT.).era -170reba] _ mamakacis sasqeso asos gaberva da gamagreba sqesobrivi agznebis dros (sisxlis gaZlierebuli mowolis Sedegad). erôs (erōtos) siyvaruli] _ gada­ Warbebuli sqesobrivi aRgznebadoba. Erot­i [< berZ. 3. cdomi­ leba. erOtika [berZ. (medic. erôs (erōtos)] _ berZnul miTologiaSi: si­ yvarulis qalRmerTi. momenti.  e. erudQcia [laT.  epoxa. 2. periodi: epoqa. eruditio swav­ leba. gandgoma. (gadat. niadagis ngreva da wa­ recxva Rvarebisagan. movlena. didi ganswavluleba. 2. dedamiwis isto­ riis yvelaze didi qro­ nologiuri monakveTi. Semecneba. erOtizm­i [< berZ. Rrma codna mecnierebis romelime dargSi. saidanac iwyeba welTaRricxva: welTaRri­ cxvis esa Tu is sistema.

 metros e. escadre] _ 1. esquisse] _ 1. ganayofi. esEncia [laT. mr.) agresiis xelovnebis. socialuri eskadrQlia [fr. samxedro­sahaero Zalebis ri nawarmoebis an misi SenaerTi zogi ucxo qveynis . essai] _ Tavisufa­ armiaSi meore msoflio omis periodSi. escadrille] da sxv. eseebi. romelic TviT­  esse. esTeatraluri proeqtisa da Tetiuri Scd. literaturuli.  eskadrasi Scd. rgolisgan (razmisagan)  esseisti Scd.. esei. ¥ eskadrisa. trirebuli xsnari. qiteqturuli proeqtisa. eskalAcia [ingl.) mSveniereba. Eskiz­i [fr. essei Scd. 2. agresiis e. SegrZneba] _ 1. naRmosani. problemebi. warmoebis e.. narkvevi. ruloba risame. estetiuri. e-ebis gasamxedro­sazRvao flotis mofena gemebis didi SenaerTi. kon2. naswari monaxazi (naxa­ ¥ esTetikuri. _ samxedro aviaciis qve­ ¥ esesi. ar­  e. mxatv­ fliqtis e. (zRv. tisa. Teoriebi e. essentia arsi] _ ¥ eskadriliisa. li formis (ara sistema­ ¥ saeskadro. SemoqmedebaSi. romelSic gan­ xilulia literaturuli. sxv.  estetika. (wign. skulpturisa. aisthēsis grZnoba.) Eskadra [fr. formaTa Sesaxeb mxatvrul gaZlierebis strategia.-171- esk Ese [fr. escalator] _ ganuwyvetliv moZravi ki­ mrewvelobaSi. raime nivTierebis koncen­  eskadriliasi Scd. agreTve par­ be. Sedgeba. fiumeriaSi. mfrinavebis ramdenime esEist­i _ eseebis avtori. filosofiuri. mSvenierebis ganuyreli gafarToebis.  omis e. escalation aR­ masvla (aRsvla) kibis dax­ filosofiuri moZRvreba marebiT] _ (wign. musikalu­ 2..)  dekoraciebis e. iyeneben kvebisa da farmacevtul eskalAtor­i [ingl. tur­mecnieruli xasiaTis)  s. esTEtika [< berZ. wi­  yofis e. aRzrda.

). ¥ estakadisa. espAnder­i [< ingl. espand gafarToeba. Eskort­i [fr.  rkinabetonis e. Estamp­i [fr. estafette < it. eskUlap­i [laT. Aesculapius] _ romaul miTologiaSi: mkurnalobis RmerTi.  motociklistebis e.gadaRebuli TviT mxatvris (an ostat gra­ vioris) mier gakeTebuli formidan.. escorte] _ vi­ sime. espada] _ igivea. esquimau] _ na­ yinis briketi.  s. estAkada [fr. estacade] _ xidi­ seburi nageboba.) gzis gar­ kveul monakveTze cvlis daTqmul niSans (qarT. esperer ime­ dis qona] _ xelovnuri sa­ erTaSoriso ena. esperanto moimede < fr.  eqskorti Scd. risame Tanxmlebi sam­ xedro dacva (qarT. estampe] _ raime gamosaxulebis anabeWdi qaRaldze. espodron < esp. espEranto [esper. gaWimva] _ sa­ tanvarjiSo iaraRi _ erT­ maneTTan rezinis CaliCebiT an zambarebiT SeerTebuli saxelurebi. romelSic morbenali (mo­ curave da sxv. safarikao daSna.) 1887 wels laTinurisa da yvelaze ufro gavrcelebuli da­ savleTevropuli enebis ma­ salis safuZvelze. estAfeta [fr. Espada [esp. romelic Seqmna polonelma eqimma poliglotma lazar zamen­ hofma (1859­1917 ww. rac matadori. sinon.esk -172mcodne.  estakadasi Scd. badragi). stafetta < atafta uzangi. romelze­ dac dedamiwis zedapiridan garkveul simaRleze gayva­ nilia gza sxva (qveda) gzis Tavze. curvaSi da sxv. esperAntist­i _ esperantos . specialisti. espAdron­i [fr. xmaroben kun­ Tebis gasamagreblad. naxazi. Eskimo [fr. romelic Cve­ ulebriv SokoladiT aris dafaruli. ga­ moxatavdnen dayrdnobils kverTxze. si­ nawilis winaswari reaqcia. romelsac gveli exveva (berZnul miTologi­ aSi mas Seesabameba askle­ piosi). gunduri Sejibreba sirbilSi. espada daSna] _ (sport. avJandi] _ 1. ¥ saeskizo.

mefis karze da sxv.. ¥ estafetisa  estafetasi. risame sazomi standarti. s. estafeti Scd. Etap­i [fr. 2. 2. ¥ saestrado. xelovneba. esqatolOgia [berZ. paketi da sxv.). 2. gadat. .). koncerti. metismetad zusti sazo­ mi. eschatos ukanaskneli da logos moZ­ Rvreba] _ mistikuri moZ­ Rvreba msoflios da ada­ mianis saboloo bedze. estrade < esp. amaR­ lebuli adgili. etiketka Scd. risame gan­ viTarebis. étape] _ 1.  e.  erTiani droisa da s. étiquette] _ Tavis daWerisa da Tavaziani mo­ pyrobis wesebi. dad­ genili sazomi erTeulis zusti nimuSi. kilogramis e.-is msaxiobebi.  estafetis bolo e. Taroedi). Estrada [fr. etAlon­i [fr. étiquette] _ igivea. (gadat. ¥ saetalono. 3. sixSireTa saxelmwifo komisia. (wign.).  eTiketi.  e. estrado ficarnagi] _ 1. romelsac iyeneben sxva xelsawyoebis Sesamowmeb­ lad. 2. TviT niSani (patara joxi. warmoadgens bevri religi­ is (maT Soris qristianobis) Semadgenel nawils.  etaJerka Scd. distanciis calkeuli monakveTi. raime procesis calkeuli momenti.-173non. ¥ etalonuri. étalon] _ 1. simRerebi. rac iarliyi.  s. amanaTrbeni).  sazafxulo e. etAJer­i [fr. sinon. etQket­i2 [fr.  mniSvnelovani e. etQket­i1 [fr. eti  metris e. scena SemsruleblebisaTvis (msa­ xiobebisaTvis. romlis ZiriTa­ di saxeobaa calkeuli nom­ rebisagan Sedgenili kon­ certi. xelsawyo. stadia. étagére] _ avejis saxeoba _ erTmaneTis Tav­ ze ramdenime rigad mowyo­ bili Taroebi (qarT. romlebic miRebulia di plomatTa wreebSi. raime gzis. romlebic gamodian mayurebelTa wi­ naSe. orkestri­ saTvis da sxv). romelsac gadascemen erTmaneTs erTi gundis sportsmenebi aseTi Sejibrebis dros.

eti -174nuri ganlageba. romelSic TeTrebma mcire ZalebiT unda i povon erTaderTi swori gza mogebis an ya­ imis misaRebad (Wadrakis amocanebTan gansxvavebiT svlebis raodenoba gansaz­ Rvruli ar aris). 2. mizezis Sede­ gi.-is dacva. Tavgamodeba] _ 1. studium cda. e.-ebi.  ganaTebis e.  suraTis e. sityvis ZiriTadi mniSvneloba] _ (lingv. Wadrakis figurebis xelov­ . 3.). (wign. etimolOgia [berZ. magmis amofrqveva dedamiwis zeda­ pirze. ephēmeros erTdRiani] _ 1. moRvra] _ (geolog.. STa­ beWdileba. xerxi. amosavali sityva. saSualeba. swrafmavali. xanmokle. Eqo [berZ. raime moqmedebis. mcdeloba. efekturi. moCvenebiTi. didi iyo.  kritikuli e.  e. ara­ myari. efemErul­i [berZ. romelsac vinme an rame axdens vinmeze. Semadgenlobasa da Tavdapirvel mniSvnelobas. echō] _ bgeris arek­  saerTaSoriso e. romlis­ ganac warmoiSva enis esa Tu is sityva. moRvaweobis. e. efUzia [laT.. efektiuri Scd. etymon WeS­ mariteba. mkurnalobis e. romelic naturidan aris Sesrule­ buli saRebavebiT. effectus] _ 1.  Sopenis e. etymologia < etymon WeSmariteba. 4. raime iluziis Seqmna. 2. romelic swavlobs sityvis warmomav­ lobas. sityva warmoTqva. savarjiSo musikaluri pi­ esa dakvris teqnikis asaT­ viseblad. 3. etQud­i [fr. gul­ modgineba.). efEmera.). ¥ efeqturi. xmauris e. romlis mizania STabeWdilebis mox­ dena. ararealuri. virtuozuli xa­ siaTis patara musikaluri piesa.  ekonomikuri e. saxviT xelovnebaSi: wi­ naswari monaxazi. étude < laT. 2.. sityvis ZiriTadi mniSvneloba da logos moZRvreba] _ enaTmec­ nierebis dargi. etQmon­i [<berZ. mcire zomis literaturu­ li an mecnieruli narkve­ vi. Efeqt­i [laT. effusio daRvra. zomebi miiRes.  efekti.

) (qarT. amoReba.  egsgumacia. eqs eqskluzQuri intErviu _ aseTi intervius gamoqvey­ nebis ufleba ekuTvnis mas­ mediis romelime organos (gazeTis. excursio was­ vla. nivTierebaTa cvlis gamo­ uyenebeli an mavne narCenebis organizmidan gamodevnis procesi. ex…] _ pirveli Se­ madgeneli nawili rTuli sityvebisa mniSvnelobiT: 1. eqskluzQur­i [fr. varZiaSi. ex –dan da humos miwa] _ gvamis miwidan amoReba sasamarTlo­eqs­ pertizis Casatareblad.  meeqskavatoresi. excavator < laT. excavo amovtex] _ miwis saTxreli manqana. aseTi gamgzavrebis. gansakuTrebuli] _ is. axlo myofi sakiTxis gasa­ Suqeblad (qarT. romelic eqskavators mar­ Tavs. ko­ leqciuri gamgzavreba. eqs. Eqskurs­i [laT. eqskUrsia [laT.-175vla SedarebiT Sors myof sagnebze (kedelze. ¥ meeqskavatorisa. gamoyofa. meeqskavatore _ mZRoli. saganmanaTleblo an gar­ Tobis mizniT. Jurnalis. mcxeTaSi. eqskrEcia [< laT.  eqskliuziuri. ekskavatori. ingl. excursus gadax­ veva. eksgumacia Scd.). 2. e. excretum.. meekskavatore Scd. Temidan gadaxra] _ ZiriTadi gadaxveva sxva. sinon. . radio­ an teleprogramas). 2.  e. gamoZaxili.. excemos gamovyof] _ (fiziol. eqskavAtor­i [ingl..  eqsCempioni. sinon. [laT. naxmevi)  exo Scd. gamgzavreba] _ 1.  TbilisSi e. wiaRsvla). amoZ­ roba. daTva­ lierebis monawileTa jgu­ fi. tyeSi. rac vrceldeba sagnebis SezRudul wreze. Camovida soxumidan. eqskliuzivi Scd. gaseirneba sadme. `yofili~. baTumidan.  mokle e. daTva­ liereba risame saswavlo.  eqskluzivi. eqs-ministri. gamosvla. eqsgumAcia [laT. exclusive raimes gamok­ leba.. eqs-prezidenti. eqskUrsant­i _ eqskursiis monawile. exclusif.

 gabeduli e.  s.  qimiuri e. ¥ saeqspedicio. ¥ saeqskursio.  s.) axali teritoriebis dapyrobisken miswrafeba. expansif < laT. savaWro bazis e. moqalaqeobis gamocvliT. cda. eqspedQcia [laT.  politikuri e. iarliyi.  fostis e. Cveulebriv. 2. eqspansQur­i [fr. 1) akeTebs.  e. romelsac akraven wigns ydis SigniTa mxares da. marSruti. monacemebi. ­idan da patria samSoblo] _ neba­ yoflobiTi an iZulebiTi gasaxleba samSoblodan. eqspedQtor­i [< laT.  samecniero e. gamokvleva. eqslQbris­i [laT. ex ­gan. e. agresiuli politika­sa­ kuTari politikuri da ekonomikuri gavlenis gav­ rceleba sxva qveynebSi.  e. arqeologiuri e. ekonomikuri e. expedire gagzavna] _ muSaki.-is wevrebi. s. s. expansio ga­ farToeba. exlibris wig­ nebidan] _ mxatvrulad ga­ formebuli niSani.  brwyinvale e. eqsperimentAtor­i _ piri. ro­ melzedac aRniSnulia pat­ ronis gvari.  s.. ¥ eqsperimentuli. saerTod. experimentum] _ 1.. razmi. expertus ga­ mocdili] _ specialisti. advi­ lad amJRavnebs. Eqspert­i laT. polaruli e. romlis saqmea risame gagzavna da . eqsperQment­i [< laT.  eqsperimentaluri Scd. expunsio] _ vinc Tavis grZnobebs ver faravs. expeditio] _ adamianTa jgufis gamgzav­ reba specialuri davalebis Sesasruleblad. s. ¥ saeqsperto. TviT aseTi jgufi. biuro..  sasamarTlos e. ¥ saeqsperimento. samecniero cda. eqspatriAcia da eqspat­ rQreba [laT.eqs -176miReba. eqspAnsia [laT. gavrceleba] _ (wign. romelic eqsperiments (mniSv. avtobusi. Tanxebi. cxovelebi. romelic iZleva daskvnis raime sakiTxis ganxilvis dros. 2.

s. eqsploa4. sasamarTlo Sesavali nawili. yidad (sapirisp. rkinigzeexportare gatana] _ saqonlis bis e. yvlefa). romlis tatoruli Scd. ereblad. ploitation] _ piri.. xarjebi. (s. visime mier sxvisi Sromis eqspOnat­i [laT. importi).-177- eqs axsna. samuzeumo eqspontebis.-ebi. gamofena. saeqsploatacio Scd.  s. exponatus nayofis miTviseba (qarT. eqspluatacias uwevs visme. 2­isaTvis).). cema. axali sacxo¥ eqsportuli da saeqsporvrebeli saxlis s. iTvisebs sxvisi Sromis na­ mrewvelobis produqtebisa yofs (qarT. opera eqsploatacia. gadmocema] _ 1. expertise] _ savali nawili. romelic saCveneb­ 2. raime mizniT gamoyeneba lad aris ganlagebuli mu­ (bunebriv simdidreTa. nage­  samuzeumo e. misacemad. reba. 2. s. war­ zeumSi an gamofenaze. Rebad: dayovneba.  eqsportiuli Scd.  e. (fotogr. exploitation] tis obieqtivi Riaa gadasa­ da eqspluatQreba _ 1. romelSic eqspertebis mier raime sa­ aRwerilia ZiriTadi moqme­ kiTxis ganxilva daskvnis debis winare viTareba. Sic gadmocemulia mTavari eqspluatAtor­i [< fr. gatana sazRvargareT gasa­ ¥ saeqspluatacio (mniSv.  avtomobilebis e. lite­  s. myvleda sxv.. ganmavlobaSic fotoapara­ eqspluatAcia [fr. _ sagani. eqsploaticiebi. komisia. Eqsport­i [ingl. saCveneblad gamofenili] sinon. garkveuli siste­ feli). exTemebi. xelovnebis nawarmoebTa. musikaluri nawarmoebis  samedicino e. romelic 3. miT ganlageba dasaTvali­ ¥ eqspluatatoruli. bobaTa da sxv. expositio . export < laT. moebis saSualebaTa.) dro.) saqoneli. sinon.-d gadato. eqspozQcia [laT. raturuli nawarmoebis Se­ eqspErtiza [fr. daskvna. romel­ e.  avtomobilis e.  eqsploatatori.

gancdis Zala. sareiso avtobusze. visime xe­ Cereba. mier qonebis iZulebiT Ca­ `operatiuli~. [ingl. expromtus romelsac aqvs iSviaTi ga­ mza. moumza­ aqvs da eqspresze meti. miT an usasyidlod).) sa­ tyvebisa mniSvnelobiT: xelmwifo xelisuflebis `momentaluri~. saxumaro Cveulebriv sareiso avto­ xasiaTisa). literaturaSi. (samarT. samgzavro matarebeli. misi su­ lod did sadgurebSi. socialuri ¥ eqspresiuloba. eqspresimdgomareobis CamorTmeva. `saswrafo~. eqsprEsia [laT. romelsac si (Cveulebriv. Eqspromt­i [laT. marTuleba xelovnebasa da  navTobis e. warmoiqmna me­20 sauk. musikaluri na­ busebze naklebi gaCereba warmoebi da sxv. eqspresia. rebi TavianT ZiriTad amo­ romelic miZraobs didi canad Tvlidnen mxatvris siswrafiT da Cerdeba mxo­ Sinagani samyaros. erTi klasis mier meo­ momxatveloba. expressio] _ ga­ 2. qveynebi.eqs -178uli. gamomxatveloba] _ mi­ tani. eqsportQor­i [fr. exporteur < laT. liT arsebuli] _ saxel­ nAxevrad Eqspresi _ saqa­ daxelod SeTxzuli leq­ laqo avtobusi. expressionisme < expression gamoxat­ portis organizatori. iTqmis agreTve samgzavro gancdebis asaxvas. swrafi. romelic Eqspres­i [ingl. lad saxeldaxelod. amasTan erTad.. ingl. eqspres..­is pir­ expressus gaZlierebuli] _ vel naxevarSi: misi mimdev­ 1. aRZvris. morTmeva (sasyidlis mice­  eqspresiuli. tyvad) da naxevareqspresi Eqspromtad _ moumzadeb­ Scd. . express < laT. exporte] _ eqs­ eqspresiOnizm­i [fr. ex –gan da proprius neli nawili rTuli si­ sakuTari] _ 1. deblad warmoTqmuli si­  naxevradeqspresi (erT si­ tyva. saz­ RvargareT saqonlis gam­ va. grZnobebis resaTvis sakuTrebis da. bieqturi SemoqmedebiTi 2. gemze. express sasw­ eqspropriAcia [fr. expropriarafo] _ pirveli Semadge­ tion < laT.

gareSe da mokled. gareSe da statis saxelmwifos kanonebi da­ simSvide. gamowuruli] `metad~. gafarToeba. romelic mqone piri. eqterQer­i [fr. ucxo saxelmwifosaTvis gadacema im pirisa. (iT­ nivTierebebis gamowurviT qmis zog saqonelze). Eqstraqt­i [laT.-ad daammkurnalobs zogierT daa­ Tavra. ukiduresi. (da ara xarisxobriv) zrdasTan. romelsac  eqstremaluri. `gareSe~. e. extravagant] _ sayovelTaod mi­ misuli aRfrTovaneba. qsovilebidan raime gamxs­  eqstrasensi. eqstErn­i [laT.-179- eqs Eqstaz­i [laT.  e.. gansakuTrebuli. . kavSirebulia raodenobriv axirebuli.). tismetad da sensus grZnoba. vadebas. intensiuri) gangebo.­idan. ucnauri. extra me­ xedaoba da agebuleba. ex ­gan. `metismetad~. `umaR­ mcenareuli da cxoveluri lesi~. yenebiT (xelis dadebiT)  universiteti e. _ 1. extraordinarius] _ (wign. e. karaqi. romelic am saswavlebelSi ar iricxeba Tavisi Tvisebebis gamo­ da ise abarebs gamocdebs. benzini. soflis meurneoba. Tavdaviwyebamde eqstravagAntur­i [fr. extra] _ TavsarTi mniSvnelobiT: 1. extractus gamoRebuli. [laT. mdgomareoba] _ arRvia. SekumSulad gadmo­ traditio gadacema] _ (samarT. 2. rebis e. eqstra. nor­ eqstensQur­i [laT. w. Sinaarsis laT. Rebuli wesebisaTvis. bazaraCveulebrivi. gafarToebasTan eqstraordinArul­i [laT.).  e. `biovelis~ reSe] _ piri. Cai e.. ­idan. SemTxveva. Txzulebis. sa­ (sapirisp. `ukeTesi~. vinc am ex ­gan. (gadat. iReben samkurnalwamlo 2. avadmyofuri aRtaceba. extasis < berZ. nels saSualebiT. preparati. `saukeTeso~.). cxovelis garegnuli Sesa­ eqstrAsens­i [laT. do­ eqstradQcia [fr. externus ga­ SegrZneba] _ e. extradition < kumentis da sxv. exterieus] _  eqstraordinaluri Scd. extensivus mebisaTvis Seuferebeli: rac farTovdeba] _ rac da­ araCveulebrivi.

Zalebi. ekscentruli Scd. eqscQzia [laT. eqshumAcia [laT.). araCveulebri­ vad. ukiduresi. risame normaluri mimdinareobis darRveva.eqs cema. cekva. politikaSi). extrême < extremum ukiduresi] _ (wign. metismeti (Tavisi sirTuliT. gansakuTrebuli. eSAfot­i [fr. sacirko nomeri.  e.).). amokveTa. kbilis amoRebis operacia. mdgomareoba. eqstrEmizm­i [laT. Eqsces­i [laT.). ukiduresoba. 2.  e.  e.). mwvave Sexla­ moxla.  e. ro­ melsac ukiduresi msof­ lmxedveloba (Sexeduleba.. e.. [laT. adamiani. gadat. ukiduresad eqstrAqcia . triuki. sasacilo xerxebis Semc­ veli. excentrique] _ 1. ex yofi­ li da ingl. amaRlebuli ficarnagi. e. excisio] _ (me­ dic. azri) aqvs.-is ufrosi. ­idan da humos miwa] _ saf­ lavidan gvamis amoReba sa­ samarTlo­samedicino ga­ mokvlevis mizniT. échelon] _ spe­ cialuri daniSnulebis matarebeli masobrivi ga­ dazidvebisaTvis. ­idan. ex –gan.  samxedro e. champion mebrZoli] _ yofi­ li Cempioni. excessus gamos­ vla. extremus ukiduresi] _ ukiduresi zo­ mebis momxreoba (Cveulebriv. saSiSroebiT. eqstrEmist­i _ adamiani. pirobebi. siZneliT. échafaud] _ (Zv. gamoReba] _ (medic. ¥ eqstremistuli. extractio amoReba. eqstrEmul­i da eqstremA­ luri [fr. situacia. e. Seiqmna e. ro­ melzedac xdeboda sikvdi­ liT dasja. eqscentrQkuli [fr. eSElon­i [fr. rac Cveulebrivs scildeba. ex ­gan. (Teat.  eqscentruli. Sexedulebebi. e. wremadsuloba. (wign. eqs­CempQoni [laT. gadaxra] _ 1. champion < fr.). TavSeukaveb­ loba.) mkveTri < laT.. gareSe da centrum centri] _ bgeriT an mxedvelobiT kontrastebis. 2. ukiduresi zo­ mebis miRebis momxre. -180Taviseburi.

-181-

val

v vA­bank­i [fr. Va banque] – 1.
va­bankze TamaSi banqoSi – fsoni, romelic mTel banks udris. 2. (gadat.) riskis gaweva vAgzal­i [ingl. Vauxhall] – mgzavrTa momsaxurebisaT­ vis gankuTvnili Senoba rkinigzis did sadgurze.  Tbilisis v., vagzlis morige. sAzRvao vAgzali – amave daniSnulebis Senoba saz­ Rvao portebSi. ¥ vagzlisa.  vagzalisa, sadguri Scd. sadguri – matareblis (an sxva transportis) gaCerebis adgilia (saTanado Seno­ biT), xolo vagzali – ara yoveli sadguris, aramed didi (Cveulebriv sakvanZo) sadguris Senobaa (did qalaqebSi). vAgon­i [germ. Wagon] – sat­ ransporto saSualeba – relsebze moZravi Tvlebi­ ani sazidari.  matareblis v., samgzavro v., satvirTo v., v.-is gamyoli, metropolitenis v., funikulioris v. ¥ savagono.

 s. depo.  ronoda Scd. vAza [fr. Vase] – lamazi moyvanilobis WurWeli tkbileulobis, xilis an yvavilebisTvis, agreTve de­ koratiuli (sinon. larnaki).  brolis v. vakAnsia [fr. Vacanse < laT. Vacans daukavebeli, Tavisu­ fali] – daukavebeli Ta­ namdeboba (dawesebulebaSi), Tavisufali adgili (sas­ wavlebelSi).  institutSi ori v.-aa. vakAntur­i [fr. Vacant (e)] – daukavebeli, Tavisufali (adgili, Tanamdeboba).  profesoris v. Tanamdeboba.  vakantiuri Scd. vakUum­i [laT. Vacuum sica­ riele] _ (fiz., teq.) airis Zalian gauxSoebuli mdgo­ mareoba, TiTqmis carieli sivrce. ¥ vakuumuri.  v. sivrce.  vakumi, vakumuri Scd. valEntoba [laT. Valens, valentia Zala,(Valentis) Zalis mqone] – (qim.). atomis Tviseba Seu­ erTdes sxva atomebis gar­ kveul raodenobas

val

-182-

 mudmivi v., cvladi v. vAlet­i [fr. Valet msaxuri] – figura banqoSi. valpUrgiis RAme [kreb. Zv. germ.] _ wminda valpurgiis dResaswaulis (pirveli ma­ isis) winaRame, rodesac, Zve­ li germanuli xalxuri crurwmeniT hartis mTis umaRles mwverval brokenze imarTeba kudianebisa da jadoqrebis Rreoba.  valpurgis Scd. vAls­i [fr. Valse germ Walzer] – 1. didad gavrcelebuli wyvilTa cekva; musika am cekvisaTvis. 2. am cekvis ritmis sakon­ certo (saorkestro, sa­ fortepiano da sxv.) nawar­ moebi.  Sopenis v.-ebi. vAltorna [rus. валторна < germ. Walthorn samonadireo buki] – spilenZis sasule sakravi – spiralurad mox­ rili mili, romelic bo­ loSi farTovdeba. mevAltorne – valtornis damkvreli. ¥ valtornisa, mevaltornisa.  valtornasi, mevaltornasi, `valtornaze ukravs” Scd.

valtOrnist­i _ igivea, rac
mevaltorne (ix. valtor­ na). vAluta [it. Valuta farTo Ri­ rebuleba] – 1. ama Tu im qveynis fulis sistema; fu­ lis erTeuli, romelic safuZvlad udevs am sis­ temas. 2. ucxo saxelmwifos fuli.  mtkice v., oqros v. ¥ savaluto.  s. operaciebi.  valiuta, savaliuto Scd. vAmpir­i [fr. Vampire, germ. Vampir] – germanul da sla­ vur TqmulebebSi: 1. cru rwmeniT; micvalebuli, ro­ melic RamRamobiT dgeba saflavidan da adamianebs swovs sisxls. 2. Seubralebeli, sisxlis­ msmeli, ulmobeli adamiani. 3. erTgvari Ramura; gavrce­ lebulia tropikul ameri­ kaSi. vandAlebi [germ. Vandalen] – 1. Zveli germanuli tomi, ro­ melmac me­5 s.­is Sua wlebSi dai pyro romis imeriis na­ wili, gaZarcva romi da gaanadgura mravali kul­ turis Zegli. 2. (gadat.) istoriul ZeglTa da kulturul faseulobaTa

-183gamanadgurebeli adamianebi (sinon. barbarosebi) vandAlizm­i _ istoriuli Zeglebisa da kulturul faseulobaTa ganadgureba (sinon. barbarosoba). vAnil­i [fr. Vanille esp.] – 1. tropikuli mcenare; isxams grZel wvril nayofs. 2. am mcenaris gamxmari sur­ nelovani nayofi; iyeneben kulinariasa da parfiume­ riaSi.  v.-is fxvnili. ¥ vaniliani.  v. namcxvari, v. orcxobila. varQant­i [laT. Varians (variantis) cvalebadi] – 1. risme nairsaxeoba, saxecvlileba.  proeqtis ramdenime v., v.-ebis gaTvla (Wadrakis partiaSi). 2. raime nawarmoebis an misi nawilis erT­erTi redaq­ cia.  `ieso qriste – kacobriobis raindi”- is pireli v. variAcia [laT. Variantio cvli­ leba] – 1. (wign.). igivea, rac varianti (mniS. 1) 2. Cveulebriv mr.­Si varia­ ciebi – musikaluri nawar­ moebi, cekva da sxv; rac war­ moadgens ZiriTadi Temis

vaq

gameorebasa da damuSavebas sxvadasxva cvlilebebiT.  piesis v.-ebi, Tema v.-ebiT. ¥ variaciuli aRricxva – ma­ Tematikuri analizis erT­ erTi dargi. varQete [fr. Variete] – msubuqi Janris (estradis) Teatri.  varietesi.  varietisa Scd. vAsal­i [fr. Vassal laT. Vassalus] – 1. Sua saukuneebSi da­ savleT evropaSi: memamule, feodali, romelic damoki­ debuli iyo ufro msxvil feodalze (siuzerenze). 2. gadat. (wign) vinmeze da­ mokidebuli, visime xelq­ veiTi piri an saxelmwifo. ¥ vasaluri.  v. damokidebuleba, v. saxelmwifo. vatQkan­i [laT. Vaticans bor­ cvi (goraki) tibris mar­ jvena sanapiroze romSi] – kaTolikuri eklesiis re ligiur­ad mi nis tra ci­ uli centri; am eklesiis meTauris romis papis – rezidencia; warmoadgens calke saxelmwifos q. ro­ mis centrSi. vAqcina [laT. Vaccinus Zro­ xisa] – preparati, romesac iyeneben infeqciur daava­

vaq

-184¥ vegetarianuli.  v. saWmelebi, v. sasadilo.  vegeterianeli, vegeterianuli Scd. vegetarianEloba [laT. Vegetarios mcenareuli] – kvebis sistema, romlis mixedviT dauSvebelia xorcis Wama. vegetatQuri [laT. Vegetarius] – (biol.) rac cxovelebisa da mcenareebis kvebasTan aris dakavSirebuli.

debaTa winaaRmdeg asacre­ lad. vaqcinAcia – (medic.) vaq­ cinis Seyvana adamianis an cxovelis organizmSi; vaq­ ciniT acra. vAxt­i [holand. wacht] – (zRv.) 1. morigeoba gemze.  v.-ze dgoma 2. gemis eki paJis nawili, ro­ melic morigeobs; drois monakveTi, rodesac erTi cvla morigeobs.  v.-is meTauri, Ramis v. ¥ savaxto.  s. Jurnali, s. samsaxuri.  vaxta Scd. vAxter­i da vaxtiOr­i [germ. wachter] – morige da­ raji dawesebulebaSi, sa­ warmoSi. vaUCer­i [ingl. Vaucher xel­ werili, gasamarTlebeli dokumenti] – igivea, rac saprivatizacio Ceki. ¥ vauCerisa. vahAbizm­i [sakuT. sax. kreb. arab. wahha seqtis damaarse­ beli] – islamis religiur­ politikuri moZRvreba. vegetariAneli [ingl. Vegetarian – adamiani, romelic xorcs ar Wams da mxolod rZis produqtebiT da mce­ nareulobiT ikvebeba.

vegetatiuri organoebi

– mcenaris kvebisa da zrdis organoebi (fesvebi, Rero, foTlebi).

vegetatiuri gamravle­ ba – mcenareTa gamravleba
arasqesobrivi gziT

vegetatiuri nervuli sistema – (fiziol.) ner­
vuli sistemis nawili, ro­ melic awesrigebs saWmlis momnelebeli, sisxlis mi­ moqcevis, sasunTqi da sxv. Sinagani organoebis moqme­ debas. ¥ vegetaciuri _ sxvaa (ix. vegetacia). vegetAcia [laT. vegetatio] – (biol.) mcenaris sasicocx­ lo moqmedeba, misi zrdis procesi. ¥ vegetaciuri da savegeta-

-185cio.  v. – (s) periodi. velo... _ sityvis Semokleba `velosi pedis~. velOdrom­i [laT. velox (velocis) swrafi da dromos sarbie­ li, rbola] _ sportuli nageboba velosi pedebiT SejibrebisaTvis (sinon. treki). velOriqSa _ riqSa (mniSvn. 2), romelic velosi pedze zis da ise moZraobs. ¥ veloriqSisa.  veloriqSasi, velorikSa Scd. velosQped­i [fr. vēlosipēde] _ or­ an samTvliani manqana, romelic moZraobaSi moh­ yavs zed mjdoms pedlebze fexis daWeriT. velosi pedis gamogoneba _ (saub.) iseTi risame ga­ mogoneba, rac didi xania, cnobilia, gamogonebulia (inJinerTa wreSi cnobilia erTi faqti, rodesac erTma vai­gamomgonebelma skams centrSi gamoaba fexi _ aqao­da gamomgonebeli mer­ qvaso. ¥ savelosi pedo.  s. sporti. velosi pEdist­i _ velosi­ pediT mavali, savelosi pe­

ven

do sportis mimdevari. velOsport­i _ savelosi pe­ do sporti. velOtrek­i [ix. treki] _ igivea, rac velodromi. vEna [laT. vena] _ (anat.) sis­ xlZarRvi, romliTac sis­ xli organoebidan da qsovilebidan miedineba gu­ lisaken (Sdr. arteria). ¥ venuri.  v. sisxli. vEndeta [laT. vendetta] _ sis­ xlis aRebis adaTi (upira­ tesad sardiniasa da kor­ sikaze). vEnera, vEnusi [laT. Venus (Veneris] _ 1. romaul miTo­ logiaSi: siyvarulisa da silamazis qalRmerTi. 2. dedamiwasTan yvelaze ax­ lo myofi planeta; Cve­ ulebriv Cans gaTenebisas da mzis Casvlis Semdeg. ciskris varskvlavi. venErul­i [< kreb. laT. sne­ uleba (daavadeba)] _ infeq­ ciuri daavadeba (sifilisi, gonorea da sxv.), romelic Cveulebriv sasqeso or­ ganoebis gziT gadadis.  veneriuli Scd. vEnzel­i [< polon. vçsel kvanZi] _ erTmaneTze mxatvrulad

ven

-186mominuli v. verandiani, verandisa. v. saxli. verandasi Scd. verbAlur­i [laT. verbalis] _ zepiri, sityvieri.  v. saSualebebi. vErdiqt­i [fr. ingl. verdict < laT. vere dictum sarqveli] _ (samarT.) sasamarTlo procesze nafic msajul­ Ta gadawyvetileba msjavr­ dadebulis braleulobis an udanaSaulobis sakiTxze.  gasamarTlebeli v., gasamtyunebeli v. vErlibr­i [fr. vers libre Tavi­ sufali leqsi] _ leqsis erT­erTi saxeoba; agebulia upiratesad intonaciur­ sintaqsur safuZvelze da yuradReba ar eqceva taepSi marcvalTa raodenobasa da maxvils (sxvanairad: TeTri leqsi). vErmut­i [germ. Wermut] _ das­ pirtuli Rvino, romelsac aromatis misaRebad dama­ tebuli aqvs zogierTi ba­ laxis (unTavresad abzin­ dis) nayeni. vernQsaJ­i [fr. Vernissage] – samxatvro gamofenis gaxsna, agreTve misi gaxsnis dRe. vErJe [fr. Verge] – qaRaldis  ¥  

gadaxlarTuli inicialebi (saxelisa da gvaris pir­ veli asoebi). vEntil­i [germ. ventil sar­ qveli] _ 1. (teq.) milsa­ denebSi, aparatebSi da misT.: siTxis an airis sa­ regulacio (Casaketi da gasaSvebi) sarqveli. 2. (mus.) sasule musikalur sakravebSi: erTgvari sarq­ veli bgeris simaRlis Se­ sacvlelad.  vintili Scd. ventilAtor­i [< laT. ventilator gamniavebeli] _ mo­ wyobiloba daxurul sadgomebSi haeris gasaw­ mendad.  ventiliatori, vintilatori Scd. ventilAcia [laT. ventilatio] _ daxuruli sadgomis gani­ aveba ventilatoris saSua­ lebiT. ¥ saventilacio.  s. mili, s. mowyobiloba.  ventiliacia, vintiliacia, saventiliacio, savintiliacio. vEranda [port. ingl. veranda < ind.] _ Ria an daxuruli aivani saxlis garSemo an misi erT­erTi kedlis ga­ yolebaze.

-187saxeoba badis magvari mo­ xatulobiT, paraleluri xazebis ori sistemisgan Semdgari. vErsia [fr. Version laT. Versare saxis Secvla] – raime faq­ tis, ambis erT­erTi axsna, gadmocema, ganmarteba (ram­ denimedan).  axali v., ukanaskneli v. vertQkal­i [laT. Verticalis mwvervalisa] – vertikaluri, Sveuli xazi (sapirispiro, horizontali). vertikAlur­i – rac horizon­ talur sibrtyesTan qmnis marT kuTxes; Sveuli (sa­ pirisp. horizontaluri).  v. xazi vErf­i [holand. werf] – gemebis saSenebeli an saremonto sawarmo. vEsta [laT. Vesta] – 1. roma­ uli miTologiaSi ojaxu­ ri keris mfarveli qal­ RmerTi. 2. (astr.) yvelaze kaSkaSa mcire planeta. vEstern­i [ingl. western dasav­ leTisa] – saTavgadasavlo kinofilmi, romelSic moq­ medeba viTardeba CrdiloeT amerikis dasavleTis Sta­ tebSi me­19 s.­Si.

vet

vestibQul­i

[fr. Vestibule] – didi darbazi sazoga­ doebrivi Senobis sxva na­ wilebis Sesasvlelis win.  Teatris v., sasaxlis v., metros v.,  vestibuli Scd. vetEran­i [laT Veteranus mo­ xuci, Zveli jariskaci] – 1. Zveli gamocdili meomari: omgadaxdili mebrZoli 2. Zveli damsaxurebuli mu­ Saki, moRvawe.  Sromis v., Teatris v. veterQnar­i – veterinariis specialisti; saqonlis eqi­ mi (Zv. sinon. beiTali). ¥ veterinaruli da saveterinaro.  v. (s.) instituti. veterinAria [laT. Veterinarius saqonlis momvleli] – mec­ niereba cxovelebis daa­ vadebaTa da maTi mkurna­ lobis Sesaxeb; cxovelTa mkurnaloba ¥ veterinariuli da saveterinario.  v. (s.) punqti, v. (s.) daxmareba.  ixmareba agreTve veterinaruli da saveterinaro, rac veterinari-s zedsarTavi saxelebia.  veterinaluri Scd.

vet

-188-

vEto [laT. Veto

vkrZalav] – 1. saerTaSoriso da sa­ xelmwifo samarTalSi; ak­ rZalva, romelsac adebs erTi saxelmwifo organo meoris gadawyvetilebas; vetos ufleba Cveulebriv aqvs saxelmwifos meTaurs parlamentis gadawyvetile­ baTa mimarT. 2. saerTaSoriso samarTalSi: sxvadasxva qveynis warmo­ madgenelTagan Semdgari kolegiuri organos (sadac sakiTxebi wydeba erTxmad) erT­erTi wevris gancxadeba imis Sesaxeb, rom igi wina­ aRmdegia umravlesobis ga­ dawyvetilebisa; xorciel­ deba xmis micemiT.  v.-s ufleba. vetos dadeba – risame ak­ rZalva vEqsil­i [< germ. Wechsel gamocvla, Secvla, daxur­ daveba] – saTanadod ga­ formebuli savalo xel­ werili, romelic Seicavs valdebulebas gadaixadon garkveuli Tanxa daTqmul vadaSi; (qarT. sinon. Tamasuqi). veqsilolOgia – [laT. Vexillum droSa] – mecniereba, romelic droSebs, maT war­ moSobas swavlobs.

vEqtor­i [laT. Vektor wamyvani]
– maTematikuri an fizikuri sidide,romelic xasiaTdeba ricxobrivi mniSvnelobiT da mimarTulebiT. ¥ veqtoruli.  v. sidide.  veqtori Scd. vQagra [laT. Viagra] – (same­ dic.) mamakacis impotenci­ is sawinaaRmdego prepara­ ti, damzadebulia qimiuri nivTierebebiT; gamoiyeneba mxolod eqimis daniSnule­ biT; viAduk­i [fr. Viaduc < laT. Via gza da duco mimyavs] – xe­ obaze, xevze gayvanili xidi, xidiseburi nageboba. viAkreme [laT. Viacreme] – (sa­ medic.) partniorTan qalis seqsualuri kontaqtebis dros disharmoniis sa­ winaaRmdego preparati; damzadebulia floris – mcenareTa samyaroTa sa­ fuZvelze; absoluturad uvnebelia. vQbram­i – mTaSi sasiarulo an saTxilamuro sqellanCiani fexsacmeli. vibrAtor­i [laT. Vibrare rxeva, qanaoba; kankali] – rxeviTi moZraobis warmosaqmneli mowyobiloba

-189-

viv

vibrAcia [laT. Vibratio] – dre­

sxivuri milakis ekranze rTuli satelevizio, radi­ kadi sxeulis rxeviTi moZ­ olokaciuri da sxva sig­ raoba; arxeva, TrTola. ­ nalebis gamosaxulebasTan vibrQon­i [fr. Vibrion] – baq kavSirze. teria erTgvari  videomagnitofoni, vide qoleris v. osignali, videotelefoni. vibro... [< laT. Vibrare rxeva, kankali] – rTul sityvebSi videOkli p­i [ingl. Video televizia da clip amoWra; uCvenebs mocemuli sity­ amonaWeri] _ telegadace­ vebis damokidebulebas maSi: CanarTi, romelic Sed­ rxevasTan. genilia swrafad cvladi vibrOfon­i [< laT. Vibrare sxvadasxva suraTisgan, rek­ rxeva, kankali da phone xma] – jazSi – dasartymeli in­ lamisgan da romelsac xSi­ strumenti rxeviTi bgere­ rad axlavs musika. bis gamosacemad. videomagnitOfon­i [ingl. vQgvam­i [ing. Wigwam < Crd. Video televizia berZ. magneamerikis indielTa erT­ tis magniti da phone bgera] erTi enidan] – Crd. ameri­ – aparati, romliTac xdeba kis indielTa (kerZod al­ satelevizio programebis gonkinebis) sacxovrebeli magnitur lentze Cawera da gumbaTiseburi qoxi. ake­ Semdeg maTi kvlavwarmoeba Teben xis totebis ler­  videomagnitofoni Scd. wmisgan. videotelEfon­i [ingl. Vivideo...1… [laT. Video vxedav] – deo televizia da berZ. tele rTuli sityvebis pirveli Sors da phone bgera] – te­ nawili mniSvnelobiT `vxe­ lefoni, romelic molapa­ dav” rakis xmasTan erTad mis  videokli pi, videotelegamosaxulebasac gadmos­ foni. cems. video...2 [ingl. Video tele­  v.-is ekrani. vizia laT. Video vxedav] – vivi pAria [laT. viviparus co­ rTuli sityvis pirveli cxalmSobi vivus cocxali Semadgeneli nawili; mi­ da parare Soba] – (biol.) uTiTebs eleqtronul­ cocxlad (da ara kvercxis

viv

-190vi qaRaldis patara baraTi, romelzedac dabeWdilia misi patronis gvari, saxe­ li, wodeba, misamarTi; ga­ dascemen xolme meore pirs – gacnobisas masTan stum­ robisas da zog sxva Sem­ TxvevaSi. vizuAluri [laT. visualis] – mxedvelobiTi; TvaliT warmoebuli.  v. dakvirveba. vikQngebi [skand. viking (mx).] _ skandinavieli meomari mez­ Rvaurebi me­8­11 ss­Si. vQkont­i [fr. vikomte] – dasav­ leT evropis zog qveyanaSi (inglisSi Cvens dromde): Tavadaznauruli tituli, saSualo baronsa da grafs Soris; am titulis mqone piri. vQla [laT. villa] – mdidruli saxli qalaqgareT; mdidru­ li adgil­mamuli, agaraki. ¥ vilisa.  vilasi, villa Scd. vQmpel­i [holand. wimpel] – 1. boloSi orad gayofili grZeli da viwro alami, romelic aRmarTulia sam­ xedro gemis anZaze (gemis erovnuli kuTvnilebis aR­ saniSnavad). 2. patara samkuTxedi alami

dadebiT) Soba. vivisEqcia [laT. vivus co­ cxali da sectio gakveTa] – cxovelis cocxlad gakveTa raime organos funqciis Seswavlis mizniT. vQza [laT. visa naxuli] – 1. saxelmwifoSi Sesvlis, iqi­ dan gamgzavrebis an mis teritoriaze gavlis ne­ barTva, romelic iZleva am saxelmwifos mTavroba (aRiniSneba pasportSi). 2. Tanamdebobis piris war­ wera raime dokumentze, rac niSnavs, rom es piri icnobs dokumentis Sinaarss da eTanxmeba mas. vQzav­i [fr. vis-à-vis] 1. (zmni­ sarTi) visime pirispir, pir­ dapiri. 2. visime pirdapir mdgomi an mjdomi piri. vizQon­i [germ. vision] – (wign.). adamianis warmosaxviT, war­ modgeniT Seqmnili arare­ aluri ram; moCveneba. vQziti [fr. visite] – mcire xniT misvla vinmesTan Cve­ ulebriv oficialurad.  v.-is dro, prezidentis v. ¥ savizito.  s. kostiumi. savQzito bAraTi – mkvri­

-191-

vio

risame niSnad.  violasi Scd. 3. TviTmfrinavidan Camosag­ viOlino [it. viollino] – yve­ debi grZellentiani paketi, laze maRali tembris mqo­ kolofi an mili, romelSic ne oTxsimiani sakravi, ro­ moTavsebulia mfrinavis melsac xemiT ukraven. pataki, an fosta.  koncerti v.-s orkestrisaTvis. vindsErfing­i [ingl. windsurfing, wind qari surfing, surf pQrveli viOlino _ mTa­ zvirTcema] – sportis saxe­ vari violino orkestrSi. oba, afrian specialur da­ viOlinos gasARebi – faze rbola. (mus.) sanoto striqonis vinEgret­i [fr. vinaigrette vidasawyisSi dasmuli erT­ naigre Zmari] – civad saW­ erTi niSani, romelic meli kerZi – wvrilad miuTiTebs maRal xmebze. daWrili sxvadasxva bost­ meviOline – violinos neuli, kartofili, kirkaJad damkvreli musikosi. moxarSuli lobio, erTma­ ¥ saviolino; neTSi areuli, rac ZmriT, saviOlino kOncerti– zeTiT da sxva sakazmiT simfoniuri nawarmoebi, ro­ aris Senelebuli. melSic mTavari partia gan­ vinQet­i [fr. vignette] – wignis kuTvnilia violinosaTvis; (Zv. xelnaweris) TavSi an aseTi nawarmoebis Sesru­ boloSi darTuli samkauli leba. – raime naxati, ornamenti. ¥ meviolinisa.  vinietka Scd.  meviolinesi Scd.  `violinos ukravs”, `viovinCEster­i < [sakuT. sax.] – lino daukra”, `violinos erTgvari sanadiro Tofi damkvreli”, (gamomgoneblis gvaris mi­  `violinoze ukravs”... Scd. xedviT). vQola [it. viola] – Zveleburi violOnCel­i [it. violoncello] – violinos ti pis, magram sakravi – violinos wina­ masze didi oTxsimebiani pari; gavrcelebuli iyo sakravi; aqvs fexi, romli­ dasavleT evropis qveynebSi Tac dakvris dros iatakze me­15­18 ss­Si. idgmeba.  violisa.

vir

-192¥ virtuozuli.  v. dakvra, v. TamaSi. vQrus­i [laT. virus Sxami] _ gadamdebi daavadebis ga­ momwvevi uwvrilesi mik­ roorganizmebi, romelic Zlivs Cans an sul ar Cans mikroskopSi. ¥ virusuli.  v. gri pi, mcenareTa v. daavadebani. virusolOgia [laT. virus Sxami da berZ. logos moZRvre­ ba] – mecniereba romelic virusebs Seiswavlis. vQsk­i [ingl. whisky kelt. (ga­ lebis) uisge wyali] – ara­ yi inglisSi da aSS­Si; damzadebulia qeris ala­ osagan.  Sotlandiuri v. vQskoza [laT. viscosus webo­ vani] – 1. sqeli, blanti niv­ Tiereba, romelsac iReben celulozisgan; iyeneben xelovnuri abreSumis, ce­ lofnis da sxv. masalebis dasamzadeblad. 2. xelovnuri abreSumi.  v.-is perangi. ¥ viskozuri.  v. abreSumi. vQst­i [ingl. wist] – 1. banqos TamaSi erTgvari. 2. kartis garkveuli kombi­

 ixmareba agreTve Celo da violinCelo. vQraJ­i [fr. virage mobruneba] – 1. mobruneba, moxveva dag­ verdebiT, mrudxazovani moZ­ raoba (TviTmfrinavis, avto­ mobilisa, gemisa da sxv).  TviTmfrinavma v. gaakeTa, TviTmfrinavi v.-Si Sevida (e. i. mfrinavma v. daiwyo). 2. saavtomobilo gzis velo­ trekis an sportuli bi­ likis monakveTi, romelic SigniT aris daxrili (av­ tomobilis, velosi pedis, motociklis da sxv. mrud­ xazovani moZraobisTvis).  cicabo v. virQlizm­i [< laT. virilis ma­ makacis] – qalebSi meore­ uli mamakacuri sqesobrivi niSnebis (ulvaSebis, mamaka­ curi agebulebis, boxi xmis ...) warmoqmna. virtuAlur­i [laT. virtualis] – rac SeiZleba gamovlindes saTanado pirobebSi. virtUoz­i [it. virtuoso] – 1. msaxiobi, romelic srul­ yofilad flobs Sesrule­ bis teqnikas (upiratesad musikosze iTqmis). 2. saerTod adamiani, rome­ lic didad aris daxelov­ nebuli Tavis saqmeSi.

sadac gamofeni­ lia sxvadasxva nivTi. vQce­prezQdenti – pre­ zidentis moadgile. romelic auci­ lebelia organizmis nor­ maluri sasicocxlo moq­ medebisaTvis. evropaSi viqtoria­regia gamohyavT oranJereaSi. igivea rac viqtoria­re­ gia. sasicocxlo Zalebis aRdgenisaTvis. vQce­admQral­i – erT­er­ Ti umaRlesi samxedro wo­ debuleba sazRvao flotSi..  vitaminebi A. [laT. viqtOria­rEgia [laT. gazeTebis v. Victoria Regia] – wylis didi mce­ nare dumfaras ojaxidan 2 m­de diametris mrgvali foTlebiT. ¥ viqtorinisa. vice nacvlad. B. Semc­ vlels. vodEvil­i [fr..  viqtorinasi Scd. aRniSnavs moadgiles..). vitrine] – 1. ammoniakon niSadu­ ri. admiralze dabali da kontr­admiralze maRali. vita sicocxle da berZ. P … ¥ vitaminiani.. vQtraJ­i [fr.. vQtrina [fr.  literaturuli v. victoria] – 1. ma­ Raziis didi fanjara. vitAmin­i [laT. maRaziis daxlze mowyobili v.  gemovnebiT gaformebuli v. viqtOrina – TamaSi erTgva­ ri – codnis sxvadasxva dargTan dakavSirebul ki­ Txvebze pasuxis gacema. musikaluri v. ma­ gier] – rTuli sityvis pir­ veli Semadgeneli nawili. romaul miTologiaSi. C. da­ fa da sxv. viqtOria [laT..  muzeumis v. draJe. fisovani gemfisi (amiaki)] – sxvadasaxvagvari qimiuri Semadgenlobis organuli nivTiereba. vitrage] – feradi minebisagan gamoyvanili suraTi an ornamenti (sark­ melSi da misT. yuTi. 2. ga­ vod marjvebis qalRmerTi. izrdeba ekva­ torul samreT amerikaSi.  v. mominuli karada. 2. baRis erTgvari msxvili marwyvi. ase­ Ti nivTierebis Semcvleli preparatia. bosto­ nis TamaSSi.-ebi. 3. quCaSi. ro­ melSic gamofenilia gasa­ yidi saqonlis nimuSebi.-193nacia preferansis.  viceprezidenti. vaudeville] – . vice.

wolley] – (sp. SesaZleb­ lobebs. sruldeba mxo­ lod xmovani bgerebis gad­ mocemiT. v.  v-Ta konkursi. vOltmetr­i _ eleqtrowre­ dis or wertils Soris ar­ sebuli denis Zabvis sazomi xelsawyo. realurad arse­ bul viTarebas. vOtum­i [laT. vOlei [ingl. (erTi an ormoqmedebiani msubuqi piesa). voluntArist­i _ piri. vayage] – (moZv. volant mfrinavi] – frTebis an talRovani CarCos mqone msubuqi Zab­ riseburi burTi badminto­ nis saTamaSod. vocale xmovani] – simRerasTan dakavSire­ buli.)  ufro sworia voli. xelovneba. voliere] – Semo­ Robili adgili cxovele­ bisaTvis. vokAlist­i _ profesiona­ luri momRerali. vofum survili] – parlamentebSi: kenWiseburi miRebuli gadawyvetileba.  v.) momRerlis xmisTvis gankuTvnili uteqsto sa­ varjiSo.  voliuntaristi Scd.  voliuntarizmi Scd. musika. wolfram] – qimiuri elementi.) burTis miReba (dartyma) ha­ erSive (CogburTSi da sxv. vokAlur­i [it. movercx­ lisfro Zneldnobadi li­ Toni. ndObis (undOblobis) vOtumi – parlamentSi xmis micemiT miRebuli ga­ mokle komikuri piesa. romlebic ugulebelyofis obieqturad arsebul pi­ robebs da sazogadoebrivi cxovrebis kanonzomiere­ bebs.  zooparkis v. voltiJQreba [fr. vOlan­i [fr. vocalize] – (mus. ro­ melSic sasimRero kuple­ tebi da cekvebia CarTuli. vOlfram­i [germ. voltiger] – . voluntArizm­i [laT.voi -194gaWenebul cxenze varjiSi – Sextoma – Camoxtoma. ugulebel­ yofs obieqturad arsebul pirobebs.) – mogzauroba. voQaJ­i [fr. axla iron. ro­ melic Tavis saqmianobaSi xelmZRvanelobas mxolod sakuTari nebiT. voluntarius nebisyofisa] _ TviT­ neburi gadawyvetilebani. volQer­i [fr. vokAliz­i [fr. sasimRero.

2. saliteraturo enaSi nax­ mari.  sakiTxis v. zAmS­i [polon.  v. holand. salve salami!] – erTdrouli dac­ la ramdenime Tofisa. vulgarizAcia [laT. ingl. vundErkind­i [germ.  vunderqindi Scd. konusuri mTa. zEbra [fr. ali da logos moZRvreba] – vulkanis Sem­ swavleli mecniereba. ali] – 1.-is fexsacmeli. uxeSi.  zebras TeTri zolebi aqvs Sav fonze Tu Savi zolebi TeTr fonze (piriqiT)? zEbu [fr. Vulcanus cecx­ li. gaxurebuli gazebi da ferfli..  z. vulgaris ubralo Cveulebrivi] – ukiduresi gayalbeba. vUlkan­i [< laT. gam­ Wirvale qsovilis an badis naWeri. romaul miTologiaSi: ce­ zeb cxlisa da mWedlobis Rmer­ Ti: (berZnul miTologiaSi mas Seesabameba hefestosi). uxeSi sityva an gamoTqma. mdabiuri] – uxamsi.  v. qali. romelic ukeTdeba qalis quds saxis dasa­ faravad. vulgArizm­i _ vulgaruli. gamoTqma.-195dawyvetileba. vulgaris Cveulebrivi. voile] – wminda.  mTavrobis ndobis (an undoblobis) v. v. z zAlp­i [rus. vulgArul­i [laT. wunderkind saocari bavSvi. aqvs Savi da TeTri zolebi. zebu] – kuziani xari. romlis mwvervalze dro­ dadro an mudmivad amoif­ rqveva gamdnari qanebi (la­ va). zebra kongos enidan] – cxenis magvari gareuli cxoveli. binadrobs afrikaSi. samsza] – xa­ verdovani zedapiris mqone rbili tyavi (qarT. vulcanus cecxli. zebre.  zamSa Scd. manerebi. romliTac gamoxatulia mTavrobis an mis romelime wevris moR­ vaweobis mowoneba (armo­ woneba). vulkanolOgia [laT. dama­ xinjeba. nati). vUal­i [fr. ¥ vualiani. . залп < laT. zar­ baznisa (qvemexisa). bavSvi­sas­ wauli] – araCveulebrivi niWis mqone bavSvi.

sûd.  s. ziqquratu] – safexurebad agebuli sa­ kulto koSki Zveli meso­ .) risame gan­ viTarebis umaRlesi safe­ xuri. 2. samxreT­ aRmosavleTi. didebis z. samxreTis qari. gadat. kuro. zOil­i _ ityvian usamarTlo RvarZlian kritikosze [Zv.) rac gan­ kuTvnilia sahaero mizanSi (TviTmfrinavebisTvis da sxv. welTaRr. nuli. Rriankali da sxv. elvisa da wvimisa. zikUraT­i [aqad. zEvs­i [berZ. berZeni ritorisa da so­ fistis zoilis (me­4 s. 2. 2.  zodiaki. sûd-west. romelic gavrcelebulia aziasa da afrikaSi. sazEnito – (samx. ho­ land. mwvervali. cis sferos umaRlesi warmo­ saxviTi wertili damkvir­ veblis Tavze. zEt­i [fr. Zv. lomi.  mze z. cecxli. sûd-ost. zet] – laTinuri anbanis bolo asos (z-is) saxeli.) Tormeti ekli ptikis Tanavarskvlavedi. zodiaqi Scd. zEnit­i [fr. s. zôdiakos (kyklos) cxovelebis (wre)] – (astr. zEro [fr. samxreT­dasavleTis qari. zuid-oost] _ 1. samxreT­aRmosavleTis qa­ ri.zev -196potamiaSi (babilonsa da asiriaSi). zuiden] – 1. (wign. zenith arab. romelTa gavliTac moZraobs mze wlis ganmavlobaSi. romelTac aqvT upiratesad cxovelTa saxeebi: verZi. quxilisa. zQud­vEst­i [germ. zero nuli] – nuli qula. zodQaqos nQSnebi – aR­ niSvna Tormeti Tanavar­ skvlavedisa. zodQaqo [<berZ. RmerTi cisa. iTvleba RmerTebis da adamianebis mamad da mefed. holand zuid-west] _ 1.-Si iyo. romle­ bic ganlagebulia didi wris gaswvriv.) saxelis mi­ Sinauri cxoveli. artileria.) sasrolad. samxreTi. samt (ur-ra’s) gza (Tavisa) – 1. maTematikaSi ixma­ reba ucnobi sididis aR­ saniSnavad iqssa da igrek­ Tan erTad. samx­ reT­dasavleTi. holand. 2. zQud­Ost­i [germ. zeus] – berZnul mi­ TologiaSi: uzenaesi Rmer­ Ti. zQud­i [germ.

(wign. sondage] da zondQreba [germ.  z. zõon cxoveli] _ rTuli sityvebis pirveli zor nawili mniSvnelobiT `cxo­ velTa samyaros exeba”. z.  kuWis z. zOnd­i [<fr. zoologQuri parki (mok­ led: zoOparki) _ parki (baRi). 2. zone sartyeli. misTvis da­ maxasiaTebelia cecxlTay­ vanismcemloba. instituti. zootEqnika [zõon cxoveli da < berZ. avRaneT­ Si. ¥ zooteqnikuri. saeqimo xelsawyo _ wvrili mili an Rari..  z-is gaSveba. sasazRvro z. techne ostatoba. raioni. zoroAstrizm­i _ Zvel Sua aziaSi. spartakiada.. saartilerio cecxlis z. dazverva. gadmocemiT z. niadagis mo­ sinjva. 2. ira­ . zoli..) winaswar ri­ same garkveva.  arqtikis z. sahaero burTi. romelic atmosferos zeda fenebSi avtomaturad iwers mete­ orologiur monacemebs.. TaTbiri.  Wrilobis z. sadac Tavmoyrilia saCveneblad da mecnieruli dakvirvebisaTvis nair­nairi cxovelebi da frinvelebi.  z. zOndaJ­i [< fr.­is Seqmna miewereba Zv. z. zOo. gadat. sonde saceci] _ 1. ro­ melic SehyavT adamianis sxeulis Rruebsa da ar­ xebSi gamokvlevis an mkur­ nalobis mizniT.. romelic cxo­ velTa samyaros swavlobs. akrZaluli z.-197xedviT _ usamarTlod ak­ ritikebda homerosis `iliadasa” da `odiseas”. momsaxureba. iranSi. muzeumi. sondieren] _ zondiT risame gasinjva. zOna [berZ. azerbaijanSi da zog sxva qveyanaSi gavrcele­ buli religia. zoolOgia [berZ. z. xelovneba] _ mecniereba sa­ soflo­sameurneo cxovel­ Ta moSenebis.ol­ qi] _ raime saerTo niSnis mixedviT gamoyofili siv­ rce. sazRvrebi. movlisa da gamoyenebis Sesaxeb.  zoomaRazia. zõon cxo­ veli da logos moZRvreba] _ mecniereba.  z.. laboratoria. z. [berZ. ¥ zonaluri. qirurgiuli z. ¥ zoologiuri. warmodgena ori sawyisis _ sikeTisa da borotebis brZolaze da sxv.

T. Thalassa zRva da Therapeia] – zRvis haviTa da zRvaSi ba­ naobiT mkurnaloba. ebr. TEza [fr. romelic aRiarebs rom ar­ sebobs gansakuTrebuli gonieri arseba – RmerTi. Thesis] – 1. zUmer­i [ger. 2. sa­ yofacxovrebo da samarT­ lis wesebisa da kanonebis krebuli. romelic axorcielebs warmodgene­ bis dadgmas. T (s. ¥ Teatraluri da saTeatro.. T TalasoTerApia [berZ. (s). thaleia] – berZnul miTologiaSi. Thesis debuleba] – ix. romlis WeSmariteba unda damtkic­ des. aqedan _ saxelwo­ deba).  SoTa rusTavelis saxelobis akademiuri T. dawesebuleba. Theos RmerTi] – religiuri moZRvreba. saubarisa da nuli religiis winaswar­ metyvelis zaratuStras (berZnuli wyaroebiT _ zo­ roastrs. sezoni. Tezisi.) Jurnali. hegelis idealistur fi­ losofiaSi: ganviTarebis procesis pirveli safexu­ ri. TEatr­i [berZ. 2. (s. (s. Theatron] – 1.) instituti. Thema] – Txrobis. TAlia [berZ.) xelovneba. Thesev berZ. TEizm­i [berZ. T. TEzis­i [berZ. T-is mTavari reJisori. xelovnebis dargi – dra­ matul nawarmoebaTa sce­ . gamokvlevis. talmūδ moZ­ Rvreba < lāmaδ swavleba] – ebraelTa religiuri. lo­ gikaSi: debuleba. sinon.  T.  savele telefonis z. romelmac Seqmna qveyana (samyaro) da ganagebs mas. TAlmud­i [Zv. Sedgenilia bib­ liis (`Zveli aRTqmis”) wignebis ganmartebaTa sa­ fuZvelze. (s. aseTi dawese­ bulebis Senoba. T.  qarTuli T.) sazogadoeba. TEma [berZ. zuzuna).zum -198naze warmodgena – ganxor­ cieleba. komediis mu­ za. Summer] _ eleq­ truli xelsawyo xmovani signalebis misaRebad (qarT. mzis abazanebi.

gamofena. TeoretQkos­i – piri.. fardobiTobis (relativobis) T.  Tematiuri Scd. vfiqrob] – maTematikuri debuleba. rom­ lebic qmnian raime mec­ nierebas an mis erT­erT dargs. ¥ Tematikuri. saliteraturo T. T-is damtkiceba.) marTlmsajuleba. romelic gamoxa­ tulia Tvalebze saxvevi­ ani qalis saxiT (miukerZo­ eblobis niSani). TeOria [berZ. berZnul miTologiaSi RmerTi. istoriuli T. TEmida [berZ. Theos RmerTi da kratos xelisufleba] – mmarTvelobis forma. mefis dide­ bulni. TeokrAtia [berZ. 2. ¥ Tematuri.. theōrēma < theōreō vixilav. TeogOnia [berZ. TEneb­i [ingl.  moxsenebis T. Theologia] – moZRvreba RmerTisa da religiuri dogmatebis Se­ saxeb.  Tematiuri Scd.  manqanebisa da meqanizmebis T. erT xelSi sasworiTaa da meoreSi max­ viliT. 3.  fizikis T. romlis marTebulobas ad­ genen mtkicebis gziT. gamocdilebis.  T. ro­ melic amuSavebs codnis raime dargis Teoriis sa­ kiTxebs. 2..  Semecnebis T. gegma.-199misT. albaTobis T.. RvTismetyveleba.  leqciaTa T. Zv.. sagani. themidos] – 1. im wesebis debulebebis .  piTagoris T. im ganzogadoebul debu­ lebaTa erToblioba.  T.ro­ melic asaxavs bunebisa da sazogadoebis ganviTarebis kanonzomierebas. SotlandiaSi: didgvarovnebi. Thegh da thene] – inglisSi.  mxatvrul nawarmoebaTa T. TeolOgia [berZ. Theoria dakvirve­ ba. sazogadoebrivi praqtikis logikuri ganzogadoeba. TeOrema [berZ.. Themis.kvleva] – 1. TemAtika – TemaTa erTob­ lioba. Theogonia RmerTebis warmoSoba] – miTebi RmerTebis warmo­ Sobis Sesaxeb. (gadat.-is msaxuri. sakiTxi. rom­ lis drosac politikuri Teo Zalaufleba samRvdeloebas ekuTvnis.

TermOmetr­i [berZ. Wadrakis T. mxeci da logos moZRvreba] – zoologiis nawili. ganyenebuli msje­ loba. Therme berZ. 2. ganyofilba.  musikis T. Sexedulebani (praq­ tikuli moqmedebis sapi­ rispiro). Sinagan sneulebaTa mkurnaloba araqirurgiuli meTodebiT.  Termodinamika. Therapoutes] – Sinagan sneulebaTa eqimi. TermobirTvuli iaraRi – birTvuli iaraRi.. TerApevt­i [berZ.  T. TeriolOgia [berZ. aqvs Zli­ eri gamanadgurebeli Zala. momzadeba. ganekuTvneba masobrivi ganadgurebis (mospobis) iaraRs.  T. fizika.Teo -200- erToblioba. Termo. Therme TErmeb­i [laT. ¥ Terapiuli. cnobari. TerApia [berZ. zogadi. gamokvleva.. Therapeia] – me­ dicinis dargi. thermos Tbili Therme sicxe. thçrion cxoveli. romelic am sityvebis da­ mokidebulebas aRniSnavs temperaturasTan.. TermobirTvuli re­ aqcia – atomuri birTvebis sinTezis reaqcia. 2. saavadmyofos T. ¥ Teoriuli. romelic Se­ iswavlis Sinagan sneule­ bebs. Theosophia RvTis sibrZne] – religiui mistikuri moZRvreba. thermos cxeli] – 1. siT­ bo] – 1. siTbos­ Tan. T. romelic mimdinareobs zemaRali tem­ peraturis farglebSi da xels uwyobs am temperaturis SenarCunebas didi energiis gamoyofis gziT.  Terapevtuli Scd. omis saSiSroeba. TermobQrTvul­i [berZ. . TeosOfia [berZ. Therme sicxe. Zvel romSi: sazogadoebrivi aba­ noebi. romelTa Ses­ wavla gvexmareba ama Tu im dargis dauflebaSi. Termoregulatori. 4. (geol. romelic swavlobs ZuZumwovar cxovelebs.  T. T.) miwisqveSa Tbili an cxeli mineraluri wyle­ bi. siTbo] – rTuli winadadebis pir­ veli Semadgeneli nawili. rom­ lis mixedviTac SesaZle­ belia zeSTagonebis gziT RvTis Semecneba da miRma samyarosTan urTierToba. Termometri. [< berZ thermos Tbili 1.

damuSaveba. mistiuri Si­ naarsisa. 2. pergaments gragnili.) sisxlis . romelic sina­ gogaSi inaxeba. wylis T. TErmos­i [berZ.  Termiuli Scd. Tilsam] – raime patara nivTi. xasiaTdeba siuJetis mZlavri ganviTarebiTa da mudmivi daZabulobiT. Thrombos Se­ nadedi] – (medic. siTburi). TQlisma [fr.) saxelis mixedviT]. thermos Tbili. romlis avtoroba miewereba winaswarmetyvel moses. TineQjeri [ingl. Zv. cxeli] – (spec. Thor] – skan­ dinaviur miTologiaSi: We­ qa­quxilis RmerTi. TrOmb­i [berZ. samedicino T.. TrQler­i [ing. talisman < arab. TiTqos adamianis bed­ nierebis. romelic icavs masSi moTavsebul produqts ga­ ciebisa an gaTbobisgan. Ebr. ebraelTa salocavi sina­ goga. romelic cru rwme­ niT. mozardi. warmatebis.) rac dakavSirebulia siTburi energiis gamoyenebasTan teqnikaSi (qarT. TOmizm­i – kaTolikuri fi­ losofiis mimarTuleba.w. miwaT­ moqmedebis mfarveli.. vercxliswyliani T. ga­ marjvebis momtani iyos – jado. Teologiisa da fi­ losofosis Toma aqvinelis (Thomas Aquinas _ 1225­1274 w.] – 1. TOra – [Zv.  haeris T. TOr­i [skandin. Triller Jruan­ telis momgvreli] – li­ teraturisa da kinos Jan­ ri. eb­ rauli saxelwodeba bib­ liis pirveli xuTi wig­ nisa. cxeli] – specialuri Wur­ Weli. visi asakis ricxviTi mniSvneloba inglisurad gamoisaxeba sufiqsiT ­teen. liTonTa T. romelzec es teqstia da­ werili da. Teenager] – is. reJimi. thermos Tbili.. anu 11­dan 19 wlamde: yrma.-201siTbo da metreō vzomav] – temperaturis gasazomi xelsawyo.  T. Zi­ riTadad deteqtiuri. sinon. uf­ ro iSviaTad. TermOsfero [berZ. Tro romlisTvisac damaxasia­ Tebelia aristoteles fi­ losofiis Segueba qris­ tianuli sarwmunoebis moTxovnebTan [misi damaar­ seblis.

) danaleqi qanebisa. yarlik brZa­ neba] – 1. romelic Cndeba sisxlZarRvebSi an gulis RruSi. . romelic mas gemi. SvobaSi tyved wayvanil da  pirveli (meore) i. anTagan (kerZod qarTvel­ 2. saerTod rigi.).s. rao­ viT. yenicari axali  iarliki Scd jari] – osmaleTSi (me­14­13 s. saqonelze. Cari. sigeli. meore da a. jaguar < mrav.-is logamahmadianebul qristi­ Jebi. yo­ velgvari dasawyisisa da dasasrulis RvTaeba. jaguara] – didi samxreTame­ iArliy­i [Turq. fasi da sxv. (ist. i romelTagan erTi win hqon­ da moqceuli. veli katis ojaxisa.) monRolTa saxanoebSi: ieroglifebi (gansxvavebiT xanis werilobiTi brZaneba. meore ukan. gamo­ isaxeboda ori pirisaxiT. (geol.iag -202- amerikelebma Searqves. iAnus­i [laT. ярус] – 1. 3. Qanki [ingl.S. (sinon. Te­ atrSi: mayureblisTvis gan­ qveiTi jari. denoba. mokle romelzedac aRniSnulia wiTel­yviTeli Wreli bew­ saqonlis dasaxeleba. wyeba.produq­ rikuli mtacebeli cxo­ tebze dakruli furceli. jenus] – romaul miTologiaSi: drois. yacht] – sasporto an saseirno turistuli metsaxeli. iagUar­i [germ. CanTa nanadirevisaTvis.  trombi Scd. ianQCar­i [Turq.] – iaponur dam­ etiketi) werlobaSi: wminda iaponuri 2. romelsac pir­ kuTvnili sarTuli (pir­ vel xanebSi adgendnen bav­ veli. Cinuridan nasesxebisa). iAgdtaS­i [germ.  ixmareboda agreTve engiplastebis erToblioba. Senadedi. Tagan).­Si): privilegirebuli iArus­i [rus. yankee] – ameri­ kelebis (aSS­is mkvidrTa) Qaxta [ingl. sarTuli. udris 3 futs (91 sm­s). jagdtasche] – Qard­i [ingl. iAmato [iap. yard] – inglisuri sigrZis sazomi erTeuli.

xelovneba. Qdalgo [esp.] – iudaizmis uzenaesi RvTa­ eba. romlis wevrebic misdeven sawylosno sports – af­ rosnobas.  faqtebis i. ignora ar vici] _ (wign.] – ZenZeruki. gonebaSi arse­ buli visime an risime xati. ignorQreba [< laT. Ca­ nafiqri. iEhova. ibn [arab. ideasi Scd. iaxtis tarebis specialisti. samyaros Semqmneli (biblia). iAxtsmen­i [ingl. ibn Ze.  hidalgo Scd. mouvida TavSi. mowi­ nave ideebis erTguli. gegma. iAxt­klubi [ingl. yachtsman] – sportsmeni. y] _ laTinuri anbanis bo­ lodan meore asos _ Y­is saxeli. risame. moRvaweobisa. i. cneba] _ 1. vaJiSvili] – nawilaki. i.. idEuri _ viTomda mowinave ideebiT gamsWvaluli. yajari (frinve­ li). ZiriTadi azri. niCbosnobas da misT.  romanis ZiriTadi a. Qahve [Zv. indielTa erT­erTi tomis) enidan] – kanadel eskimosTa sacxov­ rebeli Tovlis marTkuTxa blokebiT aSenebuli gum­ baTiseburi formis mqone qoxi. ¥ ideisa. maTematikaSi ixma­ reba ucnobi sididis aR­ saniSnavad iqssa (X) da zetTan (Z) erTad. idea warmodgena. Qgrek­i [fr. iAbako – ciskris locvis nawili. idea warmodgena.-ebi 2. 3. ganzraxva. ideal < berZ. Qdea [berZ. mcneba] – umaRlesi mizani adamianis moqmedebisa. romelic win daerTvis mamis saxels an sagvareulo saxels da ud­ ris qarTul Ze­s.-203 ialqniani i. ebr. ibis < egvi pt. amer. mTavari. motoriani i. idEal-i [fr.  ideia.) ugulebelyofa ide visime.  i. . Qbis­i [berZ.  kargi i. Qglu [ingl. adamiani. azri. igloo < algon­ kinebis (Crd. ganaxorcieles. hidalgo] _ Sua saukuneebis espaneTSi: azna­ uri. romelic gansaz­ Rvravs risame Sinaarss. yacht-club] – sasporto organizacia. igrec < berZ. warmodgena  mowinave i.

erTerTi ZiriTadi fi­ losofiuri mimdinareoba.  i. warmodgenaSi sxv. Tvalsazrisi. idée fixe] _ . idea cneba materializmis sapirispiro. losofiaSi. 2. adamiani. Canaweri] – romlis mixedviTac idea. vidre sinam­ vis. i. pirobiTi werilobiTi niSani. msgavsebis dalageba. i. arsebuli. Cinuri damwerloba. ro­ ba. tikuri partiis. poli­ (mniS. (filos. Se­ maRali idealebis erTgu­ xedulebaTa sistema. xelovnebaSi da lod ideebSi. moZRvreba] ideAlist­i _ 1. sakiTxebi.) mxo­ marTalSi. i. suli aris pir­ romelic cnebas gamoxatavs veladi. -204-  i.ide miswrafebisa. sisufTave. ideogramebisgan Sedgeba ¥ idealisturi. taqti. srulyofili. maRali zneobrivi idea­ ideogramebia mag.  warsulis i. Targmani. idealizmis – romelime klasis. cifrebi. (wign. Qde fQqs­i [fr. laT.ideolOgia [berZ. melic bgeras aRniSnavs).) savsebiT msgavsi ri­ same. politikaSi. 2. idea cneba lebani. idealisme]  i. da logos sityva. mesTvis idealuri Tvise­  TiTebis anabeWdebis i. suraTi aRweres. ganyenebuli. xolo materia. ga­ dvileSia. idealizAcia da idealQ­ zeba [< laT. sa­ ideAlur­i _ 1. ¥ ideologiuri. ideAlizm­i [fr.  i. sazogado­ 2. i. idEnturi [< laT. yofiereba – meoreuli. romelic raime ebrivi jgufis ideaTa. saukeTeso samagaliTo. pirobebi. 1) mimdevari. – 1. filosofia. Sexedu. cnobiereba. vinmesTvis. ra­ igiveba. indentificare gaigiveba] – ri­ sime. ideOgrama [berZ. rac lia da am idealebiT xel­ vlindeba cnobierebis mZRvanelobs Tavis cxov­ sxvadasxva formaSi – fi­ rebaSi. i. da gramma Cawera. lebis erTguleba. bune­ (gansxvavebiT asosgan. saqmianobaSi. risame imaze ukeT same erTmaneTTan damTxve­ warmodgena. idealiser] – vi­ identificQreba [Sdr. bebis miwera. identicus] –  idealizireba Scd.

orpir adamianze. iezUit­i [< laT.S.) akviatebuli azri. `tans aiyris~ idiosinkrAzia [< berZ. gadat. `ena mucelSi Cauvardeba~. idQlia [berZ. ¥ idiliuri.  `ierarqiuli kibe”. Qdo [esper. Qen­i [iap. ido STamomavali] _ erT­erTi xelovnuri ena. verag. (wign. rome­ lic XVI saukuneSi da­ aarsa espanelma egnate loiolam. idQoti [< berZ. `iesos sa­ zogadoebis~ wevri. idQom­i [berZ. iüdisch ebrauli] _ aRmosavleT da centraluri evropis ebraelTa ena. uSfoTveli. wode­ bulebaTaA daqvemdebarebis wesi udablesidan umaRle­ sisaken. romlis mniSvneloba ar udris mas­ Si Semavali sityvebis mniS­ vnelobaTa jams. `yurebs Camoyris~.  i.) gamoTqma.] _ iaponuri fulis erTeuli. orga­ nizmis avadmyofuri mgrZno­ biaroba zogierT sunze.-Ta ordeni. Sereva] _ 1. da- .) suleli.-205(wign. ye­ yeCi.w. idiôtēs uvi­ coba] _ (saub. idiOtia [< berZ. idios Taviseburi da synkrasis areva.  i. suraTi. mitropolitisa da episkoposis saerTo sa­ xeli. eidyllion] _ (wign. gamoxatva] _ (enaTm. aumRvreli cxovreba (xSi­ rad iTqmis ironiiT).  `guli gautydeba~. ierArqia [< berZ.) myudro. kaTolikuri ordenis e. idiôtēia uvi­ coba] _ Wkuasustobis. hierarchēs wminda meTauri] _ marTlmadidebel eklesiaSi: kaTolikos­pat­ riarqi. 2. i. sapnis qafze.  ojaxuri i. ¥ ierarqiuli. regveni. iErarq­i [berZ.  i. gon­ naklulobis umaRlesi xa­ risxi. hierarchia] _ (wign. esperantos varianti. `sityvas banze aagdebs~. ier QdiS­i [germ.) iTqmis fa­ risevel.) raimesadmi usi­ amovneba. idiōma Tavise­ buri gamoTqma.) TanamdebobaTa. nivTierebaze da a. Jesus ieso qriste] _ 1. (gadat. 2. romlisganac yovelgvari sisaZaglea mo­ salodneli.

organizacia kevebuli sadgomi ucnobi daaarsa biznesmenma Carlz an infeqciuri seniT daa­ raselma 1872 wels. gansakuTrebuli gancal­ bruklinSi. xatwera. aso. gaugebari niSani. `ieRovas mowmeTa~ organizaciebi arseboben ieremQada – moTqma. sadac dakavebulia moadgiled dedamiwaze.  i.) xatebis mxatvroba. _ melsac Tvlian ieRovas cixe. (gadat. maT So­ ba. hieroglyphika grammata wminda TviT yovladwminda samebis niSnebi (qvaze amokveTili dogmasac. rome­ nizacia. zusti gadaReba. izogrAfia [berZ. Civili. isolateur meebi _ religiuri orga­ ena] _ 1. nivTiereba. aseTi melic warmoadgens Zve­ niSnebisagan Sedgeba Zveli li (bibliis) ebrauls. lis saxelmwifo ena. figuruli niSani. aqvs ganusazRvreli uf­  ierarxia.  Cinuri i. ¥ ieroglifuri. ro­ marcvals an bgeras. ieRove­ ierusalimis dangrevis gamo lebi uaryofen marTl­ moTxrobilia bibliaSi]. egvi pteli qurumebis mier)] _ 1. damwerloba. nabari da graphô vzer] _ 1. winaswari gamoZiebis i. lebebi. xelmoweris weri. Cinuri da zogi sagangebod aRdgenils. kerZod 2. nizaciis prezidents. sxva enis damwerloba. kis gareubanSi. wes­Cveulebebs da dogmebs. gamoZiebis qveS myofi pi­ . (moZv. madidebluri eklesiis ierOglif­i [< berZ.-ebi. ieRovas mow. orga­ vadebul pirTa samyofad. ierarxiuli Scd. romlis godeba mea planetaze).ier -206- mokidebuleba. egvi pturi. gode­ mraval qveyanaSi.) Znelad gasarCevi. ro­ 3.izolAtor­i [fr. laT. ieRovElebi. 2. na­ visime naweris. isos Ta­ 2. ivrit ebrauli ena] _ dRevandeli israe­ melic gamoxatavs cnebas. ro­ QvriT­i [ebr. wuwuni [winas­ ris saqarTveloSic (sul warmetyvel ieremias sa­ daaxloebiT 6 mln mow­ xelidan. romlis Stab­bina lic cudad atarebs eleq­ (centri) imyofeba niu­ior­ trodens.

. ikAruli TamASebi [< ge­ ogr.)  iliuzia Scd. illusion mcdari warmodgena. wmindanebis gamosaxuleba.  s. naxatebis .  izoliacia. romelic fo­ kusebs (ix.) ilu­ ziis Sedegad gaCenili. iluzOruli [laT. cdomileba] _ 1.  izoliatori Scd. garemosTan. 2). lenti. iluziOnist­i [fr.  saSiSi damnaSavis i. eikön gamosa­ ilu xuleba. mcdarad aRqma grZnobaTa mcdarobis Sedegad.  ikarosuli Scd. warmodgenebi. 2.  izohi psi. Seqmna raime gamosaxulebisa. ilUzia [fr. illuminator gamnaTebeli] _ 1. ¥ saizolacio. raime safariT gamtaris dacva energiis dakargvi­ sagan (qarT. romlebic Tayvaniscemis obieqtebs Seadgenen. to­ tebiT da misT. adamianebTan urTierTobis saSualebis mospoba. ocneba.] _ sacirko akro­ batikuli sanaxaoba erT­ gvari.  i. imedi.  iliuzionisti Scd. (wign.  optikuri i. isos Tanabari da hypsos simaRle] _ igivea.  iliuzoruli Scd. aseTi xe­ lovnebis nimuSebi. sinon. macdunebeli. ikEbana [iap.] _ iaponuri de­ koratiuli xelovneba _ yvavilebiT. iluminaciis mowyobis spe­ cialisti. rukebis. sinamdvilis damaxinjeba. sax. Qkos­i _ kondakTan erTad sakiTxavi grZeli muxli. izolAcia [fr. saizoliacio Scd. foTlebiT. 2. gadat. izogi psi Scd. calke ga­ moyofa. rac horizontali (mniSv. Qkona [berZ. ga­ nuxorcielebeli.-207rovneba sasamarTlomde. illusionniste] _ msaxiobi. gamoiyeneba daujdomel locvebSic. gegmebis. saxe] _ marTlma­ didebelTaTvis RmerTis. illusorius macdunebeli] _ (wign. i. mefokuse). iluminAtor­i [laT. isolation] da izolQreba _ 1. 3. ga­ mijvna. 2. izOhifs­i [berZ. moZraobis i. fokusi2) akeTebs (sinon. ganmxoloeba). ganuxorcielebeli imedi. moC­ venebiTi. gamocalkeveba.

TviTmfrinavis. imigrAcia da imigrQreba [laT.-ebi. suraTebiT gaformeba.  sadResaswaulo i. imâm win mdgomi] _ mahmadianTa sulieri wi­ namZRoli _ moZRvari. imitatio] _ 1. romelic her­ metulad aris daxuruli. 2.  iliuminatori Scd. ¥ saimigracio. . ilustrAcia [laT. ¥ sailuminacio. romelic suraTebs xatavs wignis.  s. kos­ mosuri xomaldis mrgva­ li fanjara. ¥ sailustracio. imanens (immanentis)] _ sagnis. Jurnalisa da misT. dasuraTeba (wignisa.  `vefxistyaosnis” i. misi bunebidan gamomdinare. ilustrAtor­i _ mxatvari. misTvis niSandoblivi. gayvaniloba. risame xmisa.  iliustratori Scd. illuminierem] – dekora­ tiuli sazeimo ganaTeba sxvadasxva ferad (Senobe­ bisa. romelic nawarmoebis SinaarsTan aris dakavSirebuli). am mniS­ vnelobiT ixmareba agreTve ilustrireba). risame dasamtkiceblad. 3. movle­ nis Sinaganad maxasiaTebeli. immigrans (immigrantis) vinc Sesaxldeba] _ ucxoeli. nimuSi. Junalisa. immigro Sevsaxldebi] _ ucxoelTa Sesvla ama Tu im qveyanaSi mudmiv sac­ xovreblad.  leqsikonis s. iluminAcia [laT. TviT aseTi naxati. naxatebiT.ilu -208asaxsnelad moyvanili Tval­ saCino magaliTi. romelic xang­ rZlivad dasaxlda ama Tu im qveyanaSi. sailiustracio Scd. 2. quCebisa).  s. illustratio] – 1.  iliustracia. imQgrant­i [laT.  `vefxistyaosnis” i. imitAtor­i _ msaxiobi. imitAcia [laT. magram namd­ vils damsgavsebuli. mimsgavseba visime. 1) xelovnebas. gamferadebeli mxatvari. nawar­ moebis teqstebisa. mixvra­moxv­ risa da sxv. aranamdvili. Qmam­i [arab. mibaZva. frazebi. kanonebi. imanEntur­i [laT. naxazi (teqstSi CarTuli. ro­ melic flobs imitaciis (mniSv. 3.  iliuminacia. sailiuminacio Scd. gemis. illuminatio ganaTeba] – da iluminQreba [germ.

monarqiuli saxelmwifo.  s. Qmij­i [ingl. garegnobiT. ¥ imperialisturi. imperator mbrZanebeli. msxvili koloniuri sa­ xelmwifo.  romis i. saxelmwifo. implantAcia [laT. zogi qveynis monarqis (me­ fis) tituli.) vinc. image saxe] _ miznmimarTulad Seqmnili saxe. dinastia. imperAtiv­i [< laT. adamiani.  i. ¥ saimperio. gadargva] _ 1. brZaneba.  s. impQCment­i [ingl. ruseTis i.. zraxvebi _ gaTiSe da ibatone. igivea. margalitis i. sardali] _ 1.) Zvel romSi: mxedar­ TmTavris sapatio tituli. . impEria [laT. imperialis < laT.-209 tyavis i. braldeba] _ qvey­ nis prezidentis Tanamdebo­ bidan gadayenebis procedura konstituciis sawinaaRmdego moqmedebisaTvis. rac transplanta­ cia. in –Si da plantatio dargva. di­ liJansis meore sarTuli. imperialisme < laT imperium xe­ lisufleba.  i. 2. i.) brZanebiTi kilo. imposant] _ (wign. umaRlesi ZuZumwovari cxovelebisa da adamianebis Canergva saSvilosnos lorwovan garsSi. Zalaufleba] _ qveynebis dapyrobisa da koloniebis (ix. mniSvn. 2. i. karlos didis i.  iaponiis i.. mi­ si momxre. romelsac saTaveSi impera­ tori udgas. daJinebiTi. impozAnturi [fr. imperiAlizm­i [fr. saxelmwifo. kolonia.  i. (gadat. ¥ imperiuli. 2. gerbi. saimperato­ imp ro] _ Zvelad omnibusis. kategoriuli moTxovna. impeachment gakicxva. imperiale. omi.  didi britaneTis i. rac did STa­ beWdilebas axdens Tavisi SesaxedaobiT. (ist. 2. ¥ saimperatoro. 1) SeZenis politi­ ka. imperiAlist­i _ imperia­ lizmis warmomadgeneli. imperium umaR­ lesi xelisufleba] _ 1. imperQal­i [fr. sadac mgzavrTa dasajdomi adgilebi iyo gamarTuli. imperativus brZanebiTi] _ 1.. imperAtor­i [laT.

saRamo-koncerti. rac udris sxeulis masisa imponQreba [germ. improvisation < it. cvedno­ ba.  nervuli i. impressionnisme < impression STa­ beWdileba] _ mimarTuleba xelovnebaSi me­19 saukunis bolo _ me­20 saukunis da­ sawyisSi. Teatralur warmodgenebs. leqsi. Qmpuls­i [laT. impotentia uZlureba] _ mamakacis sqe­ sobrivi uZlureba.  i. Sesruleba.). improvizAcia [fr.  i. rac iwvevs raime moq­ medebis Sesrulebas. ro­ melic imports awarmoebs. mxatvrebi. impulsus] _ 1. importer] _ piri an organizacia.-ebi.imp -210bieqturi gancdebi. improvisatore] _ improvizaciis ostati.  importiuli Scd. impresArio [it. impressario] _ kerZo piri.  i. (fiz. romelic or­ ganizebas uwevs koncertebs. 2. s. leqsis. musika). SezRudvebi. cdilobda gad­ moeca mxatvris (mwerlis. musikaluri piesa da sxv. imponieren] _ dadebiTi STabeWdilebis moxdena. sa­ xeldaxelod SeTxzva da misi maSinve Sesruleba (wi­ naswar moumzadeblad).  i.) Sinagani miswrafeba. import] _ sa­ qonlis Semotana sazRvar­ gareTidan (sapirisp. importQor­i [ingl.  s. baJi.) moZraobis raodenoba. i. ¥ importuli. i.  brwyinvale i. biZgi.  i. ganagebs. Qmport­i [ingl.S. STabeW­ dilebebi. eqs­ porti). improvisazione] _ 1. impresiOnist­i _ impresio­ nizmis mimdevari. ¥ improvizaciuli. (wign. saxeldaxelod SeTxzu­ li da Sesrulebuli mxat­ vruli nawarmoebi (leqsi. calkeuli msaxiobebis gas­ trolebs. impresiOnizm­i [fr. mxatvroba (literatura. ¥ impresionistuli. ¥ saimporto. impotEncia [laT. niWi. musikaluri nawarmoebis da a. 2. improvizAtor­i [it. musikosis) ufaqizesi su­ ..saqoneli. ¥ improvizatoruli.

SesaRebad. Qndeqs­i [laT. visac midrekileba aqvs tis saxelmwifos saTaveSi imoqmedos impulsis zegav­ oficialurad Cadgomis ce­ leniT. . index] _ 1. inauguara i. maCvenebeli. misi  fasebis i. xna Scd. Seadgenen amerikis mkvidr Qna [arab. RonisZiebani. dasnebovnebis mimarT. tion] – aSS­Si: axali preziden­ 2. Tu im gadamdebi sneule­ Qndigo [esp. moZraoba. ramisgan] – 1. (medic). (samarT.  i. impulsiT gamowveuli. buCqi. 3. ¥ inisa.) ama Tu im pirov­ ji saRebavi nivTiereba. ¥ sainauguracio. (fiz. kontinentis zog raion­ 2. pirovneba.romelsac morCenili arian Crdi­ xmaroben Tmis. or­ ganizmis Seuvaloba Sxamis. munitatis) ganTavisufleba  axlad gamosuli wignebis i. zeimi. same sia.. remonia. 2. maT­ romelsac qimiuri wesiT ze zogierTi kanonis gauv­ iReben.-211- ind da siCqaris namravls. s. mzadeba. romlis foTlebis­ Si [saxelwodeba warmod­ ganac amzadeben am saRe­ genilia kolumbis Secdomis bavs. amJamad Se­ yviTeli saRebavi. teti – di plomatiuri warmomadgenlis. mowiTalo­ mosaxleobas. romlebic xelSeuxebloba. nebis xelSeuxebloba. generatori.  inasi.. xelfasis i.  i. risame cifrobrivi an asoiTi maCvenebeli. gierTi tropikuli mcena­ di plomatQuri imunQ­ risagan. Sromis nayofiTviseba – ar daavaddes ama erebis i. dicus indiuri] _ muqi lur­ 2. sebTan dakavSirebuli. frCxilebisa lo da samxreT amerikis da sxv. winaT iRebdnen zo­ rcelebloba. ri­  impulsiuri Scd. hena] – 1.) eleqtrul impul­  s. risame imunQtet­i [< immunitas (imCamoTvla. inaugurAcia [ingl. impUlsuri _ 1. indigo < laT inbiT.. misi binis indiElebi _ saerTo saxel­ wodeba tomebisa. saqonlis i.

ind -212- Sedegad. rac calkeul Tan SeerTebiT). romelTac iyeneben interesebze maRla. meurneoba. romelic fers garkveuli individis dama­ icvlis mJavasTan an tutes­ xasiaTebeli. imesadmi.) saxelwodeba sxva­ piris interesebs dayeneba dasxva saxis xelsawyoe­ sazogadoebis. riTac erTpirovnulad indiferEntul­i [laT. calke adamiani. sargebloben.romelic SehyavT listuri Scd.  i. pirovnebas ganasxvavebs indiferEntizm­i _ indife­ sxvebisagan.. doelebi da indoeTi). i.  i. xo­  i.  individialuri Scd. ker­ qveyana aris indoeTi]. wnevis. individia2. datvirTvis da sxv. ganur­  i. rac TiToe­ rom mis mier aRmoCenili uls exeba cal­calke. salo indiurisagan _ induri cxovrebeli saxlebis i. Zo.  individializmi. 2. romelsac egona. koleqtivis bisa. incesis gamosamJRavneblad dividuum ganuyofeli] – 1.  mecnierebaSi ixmareba ag­ indikAtor­i [laT. i. ¥ indiuri. Sesrulebuli CioT indoelebi (indoeTis arakoleqciuri. uZvelesi kultura. xsnarSi masSi mimdinare pro­ individuAluri [< laT. individuum ga­ individUum­i [laT. calkeuli piris mier war­  indielebisagan unda gavar­ moebuli. veneb indicator maCvenebeli] _ individuAlizm­i _ calke 1. gasazomad. monaCeveli damokidebuleba ra­ cemebi. mcenare): rac individi. rentuli. nizmi (cxoveli.) igivea. (mag. momsaxureba. indica vuC­ reTve individuumi. indiffe- . Taviseburebani. fsiqologia. i.) damou­ um ganuyofeli. nivTiereba. indQvid­i [laT. lakmusi. 3. ¥ individualisturi. ZiriTadi mosaxleoba). gansakuT­ kideblad arsebuli orga­ rebuli] _ (wign. individunuyofeli] – (wign. pirovneba  individumi Scd. midgoma. fizikuri sidideebis (mag. gulgrili. (teq. (zedsarTavi sityvebisa in­ mSenebloba.)  i. Sroma.

adamiani. damZime industria _ industria. osuri). italiuri). inductio] _ 1. msjeloba. (mag.  qveynis i. ligia _ brahmanizmis forma. i. Ce­ mrewveloba). i.  i. moebs farTo moxmarebis sparsuli.-213- ine rens (indifferentis)] _ (wign. industria saq­ . indUizm­i [kreb. espa­ nuri. didi ojaxi. xuri. indUstria [laT. iranuli (mag. somxuri da sxva danergva saxalxo meurneo­ jgufis enebi. germanikuli (mag. qarxno mrewveloba. romelsac turi velis cvlilebebTan Sua saukuneebSi yidda ka­ dakavSirebiT). toni.) raime gamtarSi eleq­ wyaloba] _ codvebis mi­ truli denis aRZvra (magni­ tevebis sigeli. slavuri sagnebs (sinon. Tolikuri eklesia romis ¥ induqciuri. deduqcia). mZime mrewnaTesave enebis erT­erTi veloba). industrializAcia _ inglisuri. moebis saSualebebsa da indoevrOpuli Enebi _ mo­ iaraRebs (sinon. ga­ aRWurvili safabriko­sa­ nurCeveli. logikaSi: azrovnebis me­ Seiqmna Sua saukuneebSi Todi _ kerZo faqtebidan. hin­ dustria. (fiz. portugaliuri. uintereso. mokidebuleba. ¥ industriuli. urdu).  industrialuri Scd. papis saxeliT. romanuli  i.daniuri. umoqmedo. dune. deni. franguli.] _ induri re­ indUqcia [laT.  indoevropiuli Scd. indulgentia 2. i.) mianoba] _ samanqano teqnikiT gulgrili. _ umoZrao. rusuli. zogadi daskvnis gamotana (sapirisp. romelic awarmoebs war­  indeferentuli Scd. bis yvela dargSi. germanuli. iners (inertis)] rebi. indUsebi _ induizmis mimdev­ inErtuli [laT. qveynebi. romelSic Se­ msubuqi industria _ in­ dis induri enebi (mag.  i. brahmanizmisa da budizmis calkeuli debulebebidan daaxloebis Sedegad. romelic awar­ di. msxvili samanqano teqnikis berZnuli. indulgEncia [laT. polonuri). msubuqi (mag.Sveduri). ukrainuli.

inventarizAcia – inventaris aRwera. atmosferos haeris tempe­ raturis mateba (nacvlad klebisa) qvevidan zeda fe­ nebisaken. s. uZraoba] _ sxeulis Tviseba _ SeinarCunos Ta­ visi uZraobis an Tanabari sworxazovani moZraobis mdgomareoba. Sromis i. debs raime saqmeSi. argoni da sxv. inversio gadasma] – 1.. investQcia da investQreba [germ. invest dabandeba. 2. romlebic sxva nivTierebebs ar uerTdeba (heliumi.). ¥ sainventaro  s. sainvensticio Scd. inTronizAcia [laT. inErtuli masAlebi _ betonis Semavseblebi (qva. kapitalis grZel­ vadiani dabandeba raime sa­ warmoSi (upiratesad sazR­ vargareT). rac romelime dawesebulebis.  i.  s.]. invEntar­i [laT. ¥ sainventarizacio..  i.) winadadebaSi si­ tyvaTa Cveulebrivi rigis Secvla stilistikuri miz­ niT. inventarium aRwera] – yvela im nivTis. Cadeba] – fu­ lis dabandeba. sagnis erToblioba. invalide] _ adamiani. in -Si inErtuli aQrebi (gaze­ bi) _ airebi. sawarmos an organizaciis qonebasSeadgens. ¥ sainvesticio.  s. qviSa. romelsac met­ naklebad dakarguli aqvs Sromis unari (daSavebis. investition < ing. romeli. invAlid­i [fr.  inertiuli Scd.-is kanoni.  omis i. xreSi da misT. re. Cadeba raime saqmeSi. neoni. avadmyofobis an moxuce­ bulobis gamo). davTari.  i. inertia umoqme­ doba. invErsia [laT. ¥ inerciuli.ine usicocxlo. reinvestQreba – [ix. -214 sasoflo-sameurneo i. s. sanam gareSe Zala ar gamoiyvans am mdgo­ mareobidan. programebi. . inErcia [laT. invEstori – piri. komisia. banki. moZraoba. rome­ lic fuls abandebs. (lit. adamiani.  invensticia..). saskolo i.

ink  inciativa.  sasargeblo saqmis i. gamoiCina. ¥ sainiciativo. me­15 s­Si maT Seqmnes maRali kultura da saxelmwifo (inkebis saxelmwifo). sainciativo Scd. inkasAtor­i _ Tanamdebobis piri. saWiro momentSi damo­ ukidebeli aqtiuri moqme­ debis unari.  i. Cveulebriv. initiative < initiare dawyeba] _ 1. romlebic cxovrobdnen Tanamedrove perus teritoriaze. episkoposi. Qnkaso [it. saxelis an gvaris pirveli aso (xSirad ixmareba mr. wamomwyebi. ris Semdeg isini iTvlebodnen dasrulebul mamakacebad. ¥ sainieqcio. thronos taxti (me­ fisa)] _ axlad arCeuli patriarqis an papis taxtze ayvanis ceremonia (qarT. SeSxapuneba). iniciAtiva [fr.  intronizacia Scd. sinon. kunTSi an venaSi (qarT. dalocvis ceremonia. iniciAtor­i _ piri.-215da berZ. Zvel xelna­ werebSi teqstis pirveli mTavari aso. Qnkebi _ indielebi.  ineqcia. kabineti. moTave risame. aRsaydreba).  inciatori Scd. isini dai pyres espanelma dampyroblebma (konkista­ dorebma). initialis sa­ wyisisa] _ 1. jgufi. iniciAcia [laT.) saTanado dokumentebis wardgeniT fulis miReba mrwmuneblis davalebiT. romelic organizaci­ ebisagan iRebs fuls bankSi Sesatanad.  i. incasso] _ (finans.) mcire ra­ odenobiT samkurnalo xsna­ ris Seyvana kanqveS. 1532 w. inkvizQtor­i [laT. inciativiani. iniEqcia [laT. di­ di zomis da mxatvrulad gaformebuli. nemsi. initiatio sai­ dumloebaTa Sesruleba] _ pirvelyofil sazogado­ ebaSi: Wabukebis gandobis. si­ non. s. ricxvSi _ inicialebi). injectio Seg­ deba] _ (medic. Taosnoba raime saqmeSi. inquisitor] _ 1. 2. 2. saineqcio Scd. inicQal­i [laT.  s.  s. romel­ sac romis papisgan (Sua . ¥ iniciativiani. romel­ mac iniciativa gamoiCina. adamiani.

gamoCenamde. (gadat.) sasamarTlo. teqnikis ama Tu inkOgnito [laT. (medic. (medic. ¥ inkviziciuri da sainkviinJQner­i [fr.ink -216- saukuneebis espaneTSi ki me­ moCeka] _ 1. romelic  i.) tanjva. malavs Tavis vinaobas da mSenebeli i. rac inku­ nizacia. ¥ inJinrisa. romelic ukiduresi bacia. lovnurad gamosaCekad. (s. nage i. inkOgnitod _ Tavisi vi­ ¥ sainJinro. inJeneri. romelic inkubireba). (gadat. incognitus im dargis specialisti. insignQeb­i [laT.) igivea. incubo. inkubAtor-i [< laT. rTuli s. ucnobi] _ piri. tanjavs. sisastikiT uswordeboda inovAcia [laT. enaSi. bis pirveli simptomebis  i. avto i. leba] – (lingv. axali movlena wvaleba. sxvis saxels atarebs. mqone piri.­Si: ro­ kubAcio) perioduli – 1. mogzauroba. inovatio ganax­ eretikosebs. samxedro i.) axali war­ 2.)] inkubAcia [laT.  s. kvercxebidan fisgan) dakisrebuli hqon­ wiwilebisa da misT. saqme. gamo­ da sarwmunoebriv sakiTxTa Ceka inkubatorebSi (am mniS­ gamoZieba. marTlo­policiuri orga­ 2. ukiduresad sastikad ep­ 2. sainJenero Scd. dakiTxva. lesi teqnikuri ganaTlebis  i. sainkvercxidan wiwilebis xe­ Jinero. incubare gamovCek] _ aparati  inJinerisa. insignia (mr. ingenieur] – umaR­ zicio.-gamomgonebuli. naobis gaumJRavneblad. boba. inkvizQcia [laT.) adamiani. mis papis mier daarsebuli Canasaxis kvercxSi ganviTa­ kaTolikuri eklesiis sasa­ rebisTvis saWiro dro.) avadmyofobis fa­ yroba visme. incubatio ga­ – umaRlesi xelisuflebis . wameba. vnelobiT ixmareba agreTve 2.-konstruqtori.. i. me­13­19 s. inquisitio ga­ inkubacQuri (an: sain­ moZieba] _ 1. monaqmni. nebis momentidan daavade­ ¥ inkvizitoruli. awva­ ruli periodi – dasnebov­ lebs mas.

Qnstinqt­i [< laT. spilos Zvlis taxti. sasamarTlo da sxv.  i.  Tavdacvis i.  saavtomobilo i. instAncia [laT. raime dawesebulebis.. ¥ sainspeqcio. inspectio daTvaliereba] – 1. ¥ instinqturi – nebisgan damoukidebeli. sanitaruli i. komisia. kverTxi da sxv. 2. 2. insinuAcia [laT.. zogierTi umaRlesi saswavleblisa da samecniero­kvleviTi da­ wesebulebis saxelwodeba. instilatio] – (medic. sam­ xedro. enaTmecni- .  skolis i.. s. ciliswameba. instiqturi Scd. Semowmeba. inspiratio] – da inspirQreba – visime Segulianeba. inspector zedamxedveli] – Ta­ namdebobis piri. inspEqcia da inspeqtQreba [laT. instilAcia [laT. rome­ lic zedamxedvelobs da kontrols uwevs daqvemde­ barebul organoebsa da pi­ rebs. instQtut­i [< laT.-iT mixvda.  s. umaRlesi i. imperatoris) niSnebi – porfiris samosi. siTxisa). alRo. (gadat. gauwies. daTvaliereba.) CawveTeba (wamlisa. zedamxedvelobis organo­ ebi. maRal­ yeliani wiTeli fexsac­ meli.) mixvedris unari. ¥ sainspeqtroro. umaRlesi magist­ ratis. institutum danawesebi ram. dawe­ sebuleba] – 1. magram aracnobieri moqme­ debisadmi.  s.  pedagogiuri i.-217(mefis. organoebis calkeuli sa­ fexurebi.  safinanso i. organizaciis an visime moq­ medebis sisworis Semowmeba zedamxedvelobis an inst­ ruqtirebis wesiT.  instiqti.  pirveli i. ganaTlebis ganyofilebis i. cxoveluri organizmis Tandayolili midrekileba mizanSewonili. ins inspirAcia [laT. waqezeba. moZraoba. insinuatio] – monaWori visime saxelis gasatexad. instantia uSu­ alo siaxlove] – erTmaneTis daqvemdebarebuli saxel­ mwifo mmarTvelobis. inspEqtor­i [laT.  i. instictus ganzraxva] – 1.

romelsac evaleba drodadro Seamowomos mi­ sadmi daqvemdebarebuli or­ ganizacia – dawesebulebani. in-ze da scena scena] – 1. instructor momwyobi] – 1.  ilia WavWavaZis `oTaraanT qvrivis” i. foladi. instrUqtor­i [laT. gadat. rasac Tan sdevs uecari gu­ lis wasvla da dambla. Tanamdebobis piri. pirebi. intEgral­i [< laT. sxvadasxva saxis sakravi. 2. inscenQreba [laT. 2.  instrumentaluri Scd.) mTe­ li sidide. moTxrobis. (wign.  curvis i.) musika. piri. raime samuSaos Se­ sasrulebeli iaraRi. integer mTeli] – (maTem.-s i. instrumentum] – 1. insulto vxti] – (medic..  qirurgiuli i. qarxana.  saerTo s. Qnsult­i [< laT. romelic awes­ rigebs garkveul sferoSi sazogadoebriv urTierTo­ bas. Tvalis asax­ vevad.) ga­ dakeTeba scenaze dasadgme­ lad. daviT kldiaSvilis `samaniSvilis dedinacvali”. Sekreba. instrUment­i [laT. iyeneben diabetisa da zogi sxva daavadebis sam­ kurnalod. (wign.-ebi. instrumentAlist­i – raime musikaluri instrumentis damkvreli musikosi.. insUlin­i [laT.) tvinSi sisxlis mimoqcevis mkveTri darRveva. insulinum] – kuWqveSa jirkvlis hormo­ ni. instructio da­ rigeba] – saxelmZRvanelo miTiTebani. ostatobas aswav­ lis.) risame mo­ wyoba. 2.  Cxubis i. ¥ instrumentuli da sainstrumento. gaTamaSeba visame mo­ satyueblad.. 2.  usafrTxoebis teqnikis i. 1­Tvis). instrUqcia [laT. prezidentis i.  qorwinebis i.. s. avtoskolis i..  s. ¥ sainstituto (mniS. romelsac ga­ nixilaven rogorc Tavisi . romelic raime speci­ alobas. ansambli.. risame Sesas­ ruleblad saWiro wesebis krebuli. i. (s.  musikaluri i. raime li­ teraturuli nawarmoebis (romanis. omis i.ins -218- erebis i.) uflebriv normaTa erToblioba. i.

gonebrivi integrAcia [laT. romlebic ucnob funqciebs  didi i. intelegentuniaturuli mowyobiloba. adamianis azrovnebis unari. i.. truladaa SeerTebuli da inteligEncia [laT. nawi­ int ralis povna. i. integrAluri sqEma (an:  i. gaerTianeba. SigniT. goneba. intligenromlis elementebi (an maTi turi. sibrtyeebis. integratio SromiT dakavebuli adami­ aRdgena] da integrireba anebi. garegnoba. integrAluri gantolE­ gonebrivi ganviTarebis do­ bebi – (maTem. zo­ rovne] – inteligenciis war­ gierT ricxobriv maxasi­ momadgeneli. Wkua. ri. rome­ 3. vi aRqmis unary. intiligenti. romelTac aqvT spe­ [germ. saSualebiT ¥ inteligenturi.-219usasrulod mcire lebis jams.) gantolebebi. (wign. intlinawili) erTmaneTTan eleq­ genturi Scd. ¥ integraluri. integrAluri ARricxva – maTematikis dargi. (maTem.-is mqone axalgazrda. (lingv. intellectus] – misi gamoyenebis ares. intilgensi.) cialuri momzadeba mecni­ mocemuli funqciis integ­ erebis. Seiswavlis wertilebis.) erT mTelad qceva. pirovneba.. ganaTlebuli. integrAluri geomEt­ Sroma. Seicaven integralis niSnis ¥ inteleqtualuri. i. ria – maTematikis dargi. unari. qceva. aTeblebs. integralis Tvisebebsa da intEleqt­i [laT.  i.SeerTeba (raime nawilebisa). ne. intelQgent­i [laT. integriren] – 1. kulturis . mikrOsqema) – mikro­mi­  intelgenti. moaz­ wirebis. teqnikis. kulturuli moTvlian integrirebis adamiani. intelligens (intelligentis) mcodne. intelligenkonstruqciulad ganuyo­ tia mixvedriloba] – gonebri­ felia. 2. romlebsac ga­ Segnebuli.) enaTa (dialeqtTa) lic Seiswavlis ganusaz­ daaxloeba urTierTgav­ Rvreli an gansazRvruli lenis Sedegad.

gaZlierebuli.  warmoebis i.-ebi.). [laT. Sroma. daZabuli. s. intervQuer­i [ing. visime i. inter. dampyrobi. intensifikAcia [fr. 2.  intervidenie. kores­ pondentTan – presaSi ga­ mosaqveyneblad.ebis damcveli. intensio. risame gagebis. wigni. ro­ melsac abaria SeiaraRe­ buli Zalebis momaragebis saqme. samsaxuri. intervallum] – 1.. manZili. intensi < laT. i. intervEncia [laT. intEres­i [laT. sa cnobili pirovnebis sau­ bari JurnalistTan. datvirTva. moTxov­ nileba.. kinofilmi. 1­isaT­ vis). interest mniS­ vneloba aqvs.  s. mniSvnelova­ nia] – 1. daZabuloba] – 1.-s micema. s. sivrce or sa­ gans Soris. 2. saubari. intesification] – (wign. samecniero Sroma.) risame qceva ufro intensiurad (ix. ¥ uintereso (uary.  SemoqmedebiTi i. i. 2). ukeTesi Sedegis.  i. interventio] _ erTi an ramdenime saxel­ mwifos Careva romelime qveynis saSinao saqmeebSi. intensQur­i [fr. radioTi. interiewer] – sferoSi. mizani. intErvent­i – intervenciis monawile an organizatori.  samxedro i. 2. intensiuri.  s.int -220bismoyvareoba. televiziiT gadasacemad.  xuTwuTiani i. nayofie­ rebis momcemi. ambavma i. zogado moRvawis.  i. aRZvra.  i. inter] – pirveli Semadgeneli nawili rTuli sityvebis mniSvnelobiT `internacionaluri”. miswrafeba. intEndant­i [fr. cno­ . sargebeli.  erovnuli i. gamoiwvia.  polkis i. mogeba.  aTprocentiani i. s. intendant] – samxedro mosamsaxure. intErval­i [laT. ¥ saintendanto. drois Sualedi.. gacnobis. pirovneba. u.-s aReba. soflis meurneobis i. z.  i. intErviu [ing. s. mniS. azri.  u. 3. ¥ saintereso (mniS. interview] – po­ litikuri. Seiswavlis survili. internacionalizmi. akademia.

romelzedac asa­ xulia Senobis SigniTa na­ wili. brZola Sovi­ nizmisa da nacionalizmis winaaRmdeg.-221(wign. int intErnat­i [< laT. komunisturi partiis himnad aRiarebuli. memarcxene mi­ marTulebis saerTaSoriso gaerTianeba. specializaciis gaRrmaveba. frangi kompozitoris pier degeiteris (XIX s. interQer­i [fr. eqimi. intermedio sa­ Sualedo] – dramatul an saopero nawarmoebSi Car­ Tuli patara scena. saswavlo dawesebulebas­ Tan arsebuli saerTo sa­ cxovrebeli moswavleebi­ saTvis. Qntern­i [laT. 2. Se­ nobis SigniTa nawili.) Jurnalisti. 2. intErmeco [it.-Si swavlobs. saavadmyofoSi. SigniTa] – 1. interieur Siga. romelic 2­3 wliT movlinebulia romelime samkurnalo dawesebuleba­ Si kvalifikaciis asamaR­ leblad. 3. internacionAlQzm­i [fr. romelsac sruli kursi aqvs damTavrebuli da di plomis miRebamde er­ Twlian praqtikas gadis klinikaSi. internationale] – 1.) simRera. cxovelis Sinagani agebu­ leba. sadac moswavleebi cxov­ roben kidevac (sxvanairad: skola-internati)  i. ar­ qiteqturulad da mxatvru­ lad gaformebuli. 2.romelic vinmesgan iRebs intervius. skola. interinus Sinagani. same­ dicino institutis stu­ denti. romlis mizania codnis srulyofa. SigniTa] – 1. (arqit. internaciOnal­i [fr. SigniTa] – kursdamTavrebul eqimTa (romelime samkurnalo da­ wesebulebaSi) staJireba. intermezzo] – (mus.). internAtura [< laT.) mcire musikaluri piesa. internacionAluri – sxva­ . 2. naxati.  skolis i. internationalisme] – yvela xalxis Tavisuflebisa da Tanaswo­ robis dacva. internus Sinagani. internus Si­ nagani. Cveu­ lebriv komikuri xasiaTi­ sa. SigniTa] – 1. intermEdia [it.  socialisturi i. zogjer damoukidebeli sa­ orkestro nomeri operaSi.

risame azris axsna. interpretAcia [laT. gadamtani] – 1. kosmosuri xomaldis i. saerTaSoriso). interpol] – sisxlis samarTlis poli­ ciis saerTaSoriso orga­ nizacia. bgeris i.  kanonis i. intErnet­i [ing. intErpol­i [ing.) piri. dasxva erovnebis xalxebis kuTvnili. ganmmartebeli. 2.int -222(wevris) werilobiTi Seki­ Txva mTavrobisadmi raime saqmis an faqtis Taobaze. interpelAcia [laT. interpretatio] – da interpretQ­ reba [germ. ga­ daxlarTva. inter Sori­ si da net qseli] – msof­ lio ganfenilobis kompiu­ teruli qseli. eki paJi. sityvebi.) bgeriTi. internus Sinagani] – 1.  i. internQreba [< laT.  beThovenis me-9 simfoniis axali i. interferEncia [laT. neit­ raluri saxelmwifos xelisuflebis mier gana­ iaraReba da dakaveba meo­ mari mxareebis samxedro nawilebisa. 1. romelic risame in­ terpretacias iZleva. inter Soris da ferens (ferentis) matari. Semsru­ lebeli – musikosis mier. romlebic am qveynis teritoriaze Se­ vidnen. (fiz. sinon. meomari saxelmwifos xe­ lisuflebis mier mis te­ ritoriaze mcxovrebi mtruli saxelmwifos moqa­ laqeebis dakaveba da maTTvis Tavisuflebis aRkveTa omis damTavrebamde. interpretAtor­i – (wign. ganmarteba. rolisa msaxiobis. sinaTlis an eleqtruli talRebis urTierTgaZliereba an urTierTSesusteba erTma­ neTze damTxvevis dros.  sinaTlis i. 2. romelSic SesaZlebelia informaciis Senaxva an moZieba calkeul personalur kompiuterTa satelefono qselTan Seer­ Tebis saSualebiT. sxvadasxva xal­ xis warmomadgenlisgan Sem­ dgari (qarT. 2. yovelgvari zeddeba. interpellatio Sewyvetineba sityvisa] – parlamentis deputatis . interpretieren] – (wign). Taviseburi SemoqmedebiTi Sesruleba raime mxatvruli an musikaluri nawarmoebis..

uSualo. Qnfant­i [esp. bgeris siwminde (simaRlis ¥ intuiciuri. intuituri da berZ. mixedviT). 2.-223- inf intQmuri [fr. ta] – mixvedra. metyvelebis rit­ TviTdakvirveba. toxikon Sxami] – or­ Scd. raduli. romelic intrigebs yarosTan. 2. 1) awyobs. mowyoba. gavsebuli] – sis­ .  i. fa­ ruli saZraxisi moqmedeba. infante] – es­ paneTsa da portugaliaSi xrikebi raime miznis mi­ (monarqiuli mmarTvelobis saRwevad. intime < laT. qali. intonazione < alod Tavis cnobierebis laT. (mus. dramaSi.-ebis li. stiqiuri lic mTqmelis grZnobas ga­ grZnoba. 3. alRo.-is mqone adamiani. Tqvam] – 1. intoqsikAcia [laT.-ebi mefis karze. xmis intuQcia [laT. SorsmWvre­ 2.) siuJetis gansakuT­ Qnfarqt­i [laT. gamoxdoma. i. romelic emyareba moxatavs. gu­ introspEqcia [< laT. intono xmamaRla warmov­ mdgomareobaze dakvirveba. infarctus ga­ rebulad daxlarTuli da tenili. sulier sam­ intrQgan­i [fr. mniS. in ­Si  intuitiuri. rome­ teloba. SegrZneba. infanta] – infanti nivTierebiT (toqsinebiT).  kiTxviTi i. Sinauruli. intrigant] – piri.  i. adamianis grZnobebTan. dros): ufliswulis titu­  i. kavSirebuli. urTierToba. warmoTqmis manera. (lit. ¥ intriganuli. (fsiq. mul­melodiuri wyoba.) Sesrulebis sizuste. adrindel gamocdilebas. Si­  rTuli i. intriga. saubari. Qntriga [fr. daZabuli ganviTareba ro­ manSi. nagani] – 1. megobruli.) adamianis mier uSu­ intonAcia [it.  i. Tema. intimus yvelaze Rrma. intro liTadi.  i. uaRresad pi­ mimarTavs. spectio vixedebi SigniT] –  i. intuitio Wvre­ awev­daweva warmoTqmisas. i. siyvarulTan da­ (ix. ganizmis mowamvla Sxamiani Qnfant­a [esp. intrigue] – 1.

infra in­fOlio [laT. saxelwodeba. saavadmyo– 1. informAtika [fr. informatio]  i. agreTve mis da­ muSavebas. rome­ lic informacias iZleva. i. zmnis ganusazRvreli for­ 2. biuro. писать. saerTo terebis saSualebiT. dabeWdo Tabaxis naxevars. (s. in folio < qveS. – qveyanaSi qaRaldis fuls  i. inflatio gaberva] wyobiloba.romlebsac aRiqvams adamiani an specialuri mo­ inflAcia [laT. robebis SeWra organizmSi. romlebsac lis) formati. masSi mimdinare procesebis  rus. i. Jurna­ 20­ze naklebi). infinitius] me mdgomareobis Sesaxeb.) cnoba. jadoqrobis. cnoba. germ. ¥ infeqciuri. romelic Seiswavlis samecniero informaciis struqturasa da zogad Tvisebebs. infrAbgera [laT. i. nekromantiis.) zogierT enaSi:  sagazeTo i. cnobebi garesamyaros da ma. rac saWiroa sa­  i. daavadeba. Setyobineba raime fo.) jojoxeTuri. risa­ infinQtiv­i [laT. – (gramat. visime.  gulis kunTis i. qve] – (fiz. rom ¥ informaciuli da sainmimoqcevaSi gamoSvebulia formacio.  infaqti Scd. infernalis] – (wign. saqmianobis sxvadasxva sfe­ spiritizmis. roSi personaluri kompiu­ alqimiis da misT.-s Teoria.inf -224- xlis miwodebis Sewyveta arteriebis Seviwroebis an maTi dacobis Sedegad. infectio] – informAtor­i – piri. gadacemas da infernAluri mkiTxAoba gamoyenebas adamianis – qiromantiis. informAcia [laT. gaufasureba imis gamo. infernAlur­i [laT.  infliacia Scd. momxdari ambis. infEqcia [< laT. biT. (s.) biuleqonelbrunvis moTxovnile­ teni. informatik] – disci p­ lina.) dabali in­Si da folium furceli] – sixSiris rxevebi (wamSi gamocemis (wignis. Sesaxeb. daavadebis gamomwvevi mik­ cnobebis mimwodebeli. s. imaze meti. informatique. rac udris adamianis smenis organo .-is nakadi. читать.

inf. varjiSi. obieqtebi. Rovani eleqtromagnituri 2. (erTujrediani) cxoveli. rom TviTWvretis da TviT­  i. melic TvaliT ro tema. bunebriv ZalebTan. Tavresad zRvis wyalmcena­  incidenti Scd. romelic amtkicebs.-s kristalebi saTvis saWiro xelsawyo. ar Cans. ¥ infrastruqturuli. es nivTiereba.inhalAcia [laT. nacrisferi (ruxi) qimiuri ameba). elementi – kristaluri Qncest­i [laT. mZafri sunis mqone muqi da mlaSe wylebSi (Sdr. (samx. inhalAtor­i – inhalacii­  i. infra qveS. SesunTqviT. meurneobis im sasunTqi gzebis mkurna­ dargebis kompleqsi. orTqlad qce­ lebis emsaxureba samrew­ ul an gafrqveul samkur­ velo da sasoflo­sameur­ nalwamlo nivTierebaTa neo warmoeba. yoghurd < Turq.-225ver aRiqvams. fizikuri varjiSebis sis­ gamosxiveba. inhalo Se­ ra qveS. rom­ loba airad. gvemis gziT SeiZleba ze­ infrawQTeli [laT. spirtSi gax­ . reba. joga. infusus ra­ yogurd] – mawoni xilis wve­ meSi CaRvrili] – umartivesi nis danamatiT.  qalaqis i. ioeides iisferi] – romelic cxovrobs mtknar 1. moi poveben um­ xlis aRreva. qve da struotura age­ visunTqav] – (medic) zeda buleba] – 1. 2. RvTa­ qve]: infrawiTeli sxivebi ebasTan SeerTeba. Rvreba.) zurgis nageboba­ Teba. mdebareobs. induri re­ runvelyofs SeiaraRebul ligiur­filosofiuri moZ­ jarebis moqmedebas.. (gamosxiveba) – grZeltal­  iogi Scd. iOgurt­i [ing. i. azrTa mokreba. infrastrUqtura [laT. Qoga [< sanskr. da radiotalRebs Soris  i. iod  ingalatori Scd.-is ganviTa ingalacia Scd. infuzOria [< laT. romelic uz­ ganWvreta] – 1. reebidan. speqtrze optikursa ¥ ioguri. Seer­ 2. Qod­i [berZ. Wvreta. Ta kompleqsi. incestus] sis­ nivTiereba.

fr. rbola] – spe­ cialurad mowyobili ad­ gili cxenosnobaSi Sesa­ jibreblad.) samkurnalo niv­ Tierebis Seyvana sxeulSi ionebiT.) individualuri.) tkivilis Segr­ Znebis gavrceleba natken ubans an organos daSore­ bul nawilakSi. irradio Suqs gamovcem. `suliwminda”). ionizAcia – 1. i pOTeka [berZ. realurad arsebuli ram. (fiziol. 2.) optikuri movlena. Qprit­i [< kreb.] – momwam­ vleli nivTiereba. ion mimavali] – (fiz. iradiAcia [< laT. `suliwmindisagan” ­ `mamaRmerTi”. (medic. hippodromos < hippos ncxeni da dromos sarbieli. aRe­ buli uZravi qonebis dagi­ ravebiT. `Zisa”. romelic Seicavs mniSvnelovani ra­ odenobiT ionebsa da Ta­ visufal eleqtronebs. TviT dagiravebuli uZravi qoneba. (medic.) aRgznebis an Sekavebis procesis gavr­ celeba centralur nervul . `Ze-RmerTi”. ionOsfero – atmosferos zeda nawili (100­dan 400 km­mde simaRleze). 2. gamovasxiveb] – 1.  hi podromi Scd. arsi] – 1.ion -226- snili.­isgan: `mamisa”.) ionebis warmoqmna. sesxi. (fiz. 2. i pOstas­i [berZ. (filos. hipochon] – avadmyofuri SiSi. qristianul moZRvrebaSi: samebis TiToeul pioni (qristianuli dogmatis mi­ xedviT sameba Sedgeba sa­ mi i.) damuxtuli atomi ana­ tomTa jgufi. arsi (termini SemoiRes aristoteles mim­ devrebma). hipostasis pi­ rovneba. mdogvis sunis mqone. rodesac naTeli sagnebi bnel fonze ufro didad Canan. 2. iyeneben medicinaSi rogorc sadezinfeqcio sa­ Sualebas. 3. vidre sinamdvileSi arian. i poqOndria [berZ. Qon­i [berZ. gamow­ veuli Tavis janmrTeloba­ Si daeWvebiT. i pOdrom­i [berZ. hipotheke gi­ rao. (fiz. romlebic war­ moiqmneba am nivTierebaSi eleqtrodenis gavliT. romelSic er­ Ti an ramdenime eleqtroni normaze meti an naklebia. windi] – 1.

lo­ yvela faraonis RvTaebrivi gikis cnebebiT auxsneli.  i. morCileba ala­ irigAcia [laT. namdvileSi ararsebuli. erTgvari yavisferi pata­ istablQSment­i [ing. nagebobani.) wyliT an samkur­ rcelebuli mahmadianTa re­ nalo xsnarebiT morwyva­ ligia (sinon. egvi ptis bisaTvis miuwvdomeli. Isis . iris cisartyela] ituri seqtis mimdevrebi. irrigatio] – 1. organoTa (piris. (botan. hisadmi] – msoflioSi miwis xelovnuri rwyvis erT­erTi yvelaze ufro gav­ RonisZiebaTaA sistema. xelidan] – (muslim.-227sistemaSi.) Tvalis feradi gamoirCevian mamisadmi mor­ garsi. Qrit­i [< berZ.) kanonzomierebas erebisa da dedobis mfar­ moklebuli da amitom gone­ veli qalRmerTi. dasxvagvari moSlisa. odnav SesamCnevi da­ agreTve fsiqikis SegrZ­ cinva. muslimanoba).) zambaxi. CilebiT. sicili. ismailQtebi [Siitebis meS­ ¥ sairigacio. Qsida da Qzida [berZ.). istabra kanfeti oTxkuTxa kve­ lishment] – xelisuflebisa rebis saxisa. 2. iris Tvalis fe­ istEria [< berZ. nobadobis da misT. swori nawlavis da sxv. s. vide mamis – ismailis sa­  s. 2. sistema. axasiaTebs irOnia [berZ. ist iracionAlur­i [laT. ararealuri. hystera saSo] radi garsi] – (medic) Tva­ – funqciuri nervul­fsiqi­ lis feradi garsis anTeba.) Si­ Qris­i [< berZ.) egvi p­ tionalis ugunuri] – (fi­ tur miTologiaSi: nayofi­ los. mobana WrilobaTa an Rru ¥ islamuri. (ant. islam Tavis Se­ wirva. respublika. da mmarTvelobis mTeli 3. (medic. cxviris. Qslam­i [arab. krunCxvebi ruli. irrealis] – si­ lad. kuri daavadeba. Rimili. – 1. sxva­ ¥ ironiuli. irro- (Isidos) < (egvi pt. warmodgenili hyavdaT ZroxisTavian qa­ ireAlur­i [laT. mSobeli. arxi.  i. eirōneia] – fa­ tirili.

¥ saiubileo. saRamo. organizaciis arsebobis romelime wlisTavi. iubilei Scd. Sua saukuneebis i. istorQuli – 1. 4. iudAizm­i – iudevelTa re­ ligiuri sistema. 3. pirovneba. ebr. arsebobda  i.  msaxiobis i. iudevEleb­i – pirvelad: iudeis (Zveli palestinis) mcxovrebni.  i. sinamdvile mis ganvi­ TarebaSi. saistorio (mniS. mecniereba adamianTa sa­ zogadoebis ganviTarebis Sesaxeb. iUbile [laT. historia da grapho vwer] – mecniereba. i. TariRi.  kacobriobis i.  i. geografia.. Semdeg: saer­ Tod ebraelebi [bibliuri patriarqis iudas saxelis mixedviT. musikis i. TariRi. maTi Tanmimdevruli ganvi­ TarebiT. gamokvleva. dawesebulebis. Zeglebi. 2. 2­isaTvis)  s. ieso qriste – i.ist -228romelic swavlobs adami­ anTa sazogadoebis Sesaxeb istoriuli codnis gan­ viTarebasa da saistorio wyaroebs. rasac safuZvlad udevs istoriul ambebi. i. procesi. i. pirovneba.  iubilisa.] – CineTis respub­ likis fulis erTeuli. historia] – 1. filosofiis i. istoriisaTvis mniSvne­ lovani. 2. iuvElir­i [holand. jubilaeus (annus) < Zv.  saqarTvelos i. . aseT wlisTavTan dakavSirebuli zeimi. faqti.  i. romani. universitetis i. vinc. iUan­i [Cin. juwelier] – oqro­vercxlisa da Zvir­ fasi qvebisgan samkaule­ istOria [< berZ. i. s. sazogadoeba. i.. mecniereba codnis raime dargis ganviTarebis Se­ saxeb.  Teatris i.  s. istoriaSi Sesuli. iwyeba Sumeridan (semiuel noa krameri). romelic iTvleba iudevelTa miTiur winaprad]. ¥ iubilesi. religiis i. istoriogrAfia [berZ.. rac movlenebs Seiswavlis. 3. rac namdvilad iyo. (qeren hayōßē cxvris rqa) saiubileo (we­ li)] – calke piris moR­ vaweobis...

nawarmi. 2.  zogjer ixmareba – humoristi. ymawvi­ li] – (zRv. ¥ siuveliro (qarT. cisa da miwis qal­ RmerTi.) 1. Qumor­i [ing. iUnker­i [germ.-is ganyofileba gazeTSi. iumOreska [germ.  iuliosis . zogi qveynis flotSi. humoreske] – iumoriT gamsWvaluli pa­ tara mxatvruli nawarmoebi iun (moTxroba. aseTi nivTebiT movaWre (qarT. romelic gemze emzadeba matrosad da swavlobs zRvaosnobas. oqromWedeli).  iungasi Scd. iumOrist­i – iumoristuli nawarmoebis avtori.  iunkerisa. maRazia. ¥ iunkrisa. i. grigorianuli).  zogjer ixmareba – humori. juno (junonis)] – romaul miTologiaSi: mTvaris. Qunga [germ. moqmedebda `axali stilis” SemoRebamde (ix.) 1. 2.  i. um­ ciresi matrosi. iuniOnebi [ < germ. si­ non. Se­ moRebuli iqna 46 wels Cvens welTaRricxvamde romis imperator iulius keisris dros. fufunebis sagnebis da­ mamzadebeli ostati. biWi. mefis ruseTSi: saSualo samxedro saswavleblis moswavle.-s grZnoba.-229bis.iulQ­ usis welTARricxva [laT. da satira.. qorwinebisa da da­ badebis mfarveli.. junker] – (ist. ¥ iungisa. xelovnebaSi: risame ga­ moxatva sasacilod. memamule. i.  i.-T laparaki. julianus] – welTaRricxvis sistema (`Zveli stili”). humoristuli. iunkerebi Scd. iulQusis kalEndari. s. iunkarebi. humor] – 1. 2. junge biWi. saoqromWedlo)..  s. iTvleba iupiteris meuRled (ber­ Znul miTologiaSi mas Se­ . ¥ iumoristuli. iUnona [laT. Jurnali. Scd. uwyi­ nari xasiaTis damcinavi da­ mokidebuleba raimesadmi. Wabukuri] – Wabuki sportsmenebi (18­20 wlisa). romelic ofic­ rad emzadeboda. junior axalgazrduli. komi­ kurad. sinonim.  i. mr. feodalur prusiaSi: msxvili miwaTmflobeli aznauri. musikaluri pi­ esa).

sinon. ganyofileba. gamovides sasamarTloSi mosarCled iupQter­i [laT. uzenaesi RvTaeba – 1. sasamarTlo praq­ iuridQuli pQri – or­ tika. des qonebas. debulebani. hyavs 12 Ta­ romelzedac vrceldeba namgzavri. samarTlis normebTan. am  iuriskonsuli Scd. saxelmwifos teritori­ laze didi planeta. 2. jurt] – centra­ toriaze. daxmarebis gaweva samarT­ 2. lur da Sua aziis xal­ xebSi: gadasatani sacxov­ iuniskOnsult­i [laT. iuristTa profesiuli moR­ lebliv sakiTxebSi.) mzis sistemis yve­ 2. jupitr] – 1. romel­ rebeli – quCis karavi sac abaria uflebrivi konusis an naxevarsferos sakiTxebis gadawyveta dawe­ moyvanilobisa sebulebaSi da gamodis mi­ iuridQuli [laT. mis teriQurT­i [Turq. samarTalmcodne). (ist. Seesabameba zevsi). romlis moR­ (qarT. vaweoba. jurisconsultus] – iuristi. an mopasuxed da sxv. samarTalvaweobaa mosaxleobisaTvis mcodneoba). nebasTan. juris prudentia samarTalze iuridQuli konsultA­ zrunva] – 1. da misT. ganizacia an dawesebuleba. romelsac SeuZlia flob­ iUrist­i – iuridiul mecnie­ rebaTa specialisti (qarT. sasamarTlo saqmis war­ (berZnul miTologiaSi mas moebis ufleba (qarT. gansjadoba). ikisros val­ sinon. Sekrulebebi. rigiT mexuTe. juridicus si interesebis damcvelad sasamarTlosi] – rac da­ sasamarTloSi an arbitaJSi kavSirebulia uflebriv. sinaTlisa da wvimis iurisdQqcia [laT. normebis Seswavla­gamoye­ iurisprudEncia [laT. juridictio] RmerTi.  saxelmwifos i. aseTi ufleba.iup -230- esabameba hera). dados xel­ iustQcia [laT. iuridiul mec­ cia – advokatTa kolegiis nierebaTa erToblioba. sinon. justitia samar­ . mzidan uli samarTlebrivi sfero. romaul miTologiaSi: cis.

Sua saukuneebSi: ebraelTa .  k. agreTve omisa da SuRlis qalRmerTi (Seesabameba fi­ nikiur astartes). aso X] – 1. Tqmuleba] – 1. kver­ cxismdebeli ZuZumwovari cxoveli. zogjer ixmareba iseTi vi­ sime saxels nacvlad ro­ melic ucnobia an romlis dasaxelebac ar undaT. iSEmia [berZ. ¥ kabaluri. iSQas­i [berZ. echidna] – 1. Qqedne [berZ. iqTiolOgia [berZ. monuri damokidebuleba vin­ meze. kabalisa. ixtiologia Scd. sasamarTlo dawesebule­ baTa sistema. kabâla] – sruli. maTematikaSi ixmareba ucnobi sididis aRsaniSnavad igreksa (y) da zetTan (z) erTad.  i. k kAbala1 [arab. 2. iRUmen­i – marTlmadidebeli monastris winamZRvari. viWer da hiama sisxli] – (medic. sasamarTlo uwyeba. rome­ lic Tevzebs Seiswavlis. QSTar­i – aqadur (asiriul­ babilonur) miTologiasa da religiaSi: mTavari RvTaeba – nayofierebisa da xorculi siyvarulis.  ixTiologia. gabbālah gad­ mocema. rac kabalistika kabalQero [esp.) adgilobrivi sis­ kab xlnakleboba. 2. daavadeba. ischô vikaveb. kAbala2 [Zv. kanoniereba] – 1. rac gamow­ veulia mkvebavi arteriis dacobiT an daviwroebiT. marTlmsajuleba. ber­ Ta wodeba. ebr.-is saministro. gabbalāh gadmocema. am titulis mqone pi­ ri.  kabalasi Scd. xelSekruleba. caballero] – espaneTSi: aznauris titu­ li. ebr.-231Tlianoba. laTinuri anbanis bolodan mesame aso X­is saxeli. 2. Qqs­i [laT. erTgvari Sxamiani gveli avstraliaSi. kabalQstika [Zv. Tqmuleba] – igivea. sasamarT­ lo warmoeba. ichtnys Tevzi da logos moZRvreba] – zoologiis nawili. ischias barZayis tkivili] – sajdomi nervis anTeba.

zog qveyanaSi: mTavrobis sazRvao k. ka Seiqmna ministrTa k. (s. ¥ kabotaJuri da sakabota2. rasac TiTqos xmis misacemi k.. sabWo. (TviTmfrinavSi). jiRvreba da masTan dakavSi­ xuri). 2. sadac kuTvnili oTaxi. (s) gemi. erT­ an erTi saxelmwifos nav­ gvari jiSis vazi (safran­ sadgurebs Soris. cabaret] – patara kabQnet­i [fr. naosnoba napiris siaxlo­ mebze. k.  telefonis k.kab -232- mistikur­religiuri moZ­ lebisa. kabernet] – 1. iyeneben ge­ kabOtaJ­i [fr. bellouw] – (zRv. cabotage] _ 1. kbilis saeqimo k. ministrTa erTob­ ¥ sakabelo. kabEltov­i [holand. navis k.) gadakAbina [fr. oTaxi.). lioba: mTavroba.  kabini Scd. avtomobilis k.. Znelad gasarkvevi ram. geTidan Semotanili) ro­ 2. cabine] – patara sa­ zidvebi. k. warmodgenebi (cekva. ves erTi da igive zRvis kAberne [fr. simRe­ 2. (sinon. sigrZis erTeuli zRvaosnobaSi kablOgrama [câblogramme] _ wyalqveSa kabeliT gadace­ 185. (saarCevno magiuri Zala aqvs. bundo­ ubanze). wiTeli Rvino am jiSis Jo. wevrTa.2 m.. s.. eleqtruli sadeni. cabiret] – 1. naosnoba. qerelis bagiri 150­330 mm diametriT.. telegrafis 3.  k. rentgenis k. yurZens.. 2. saidumloebiT moculi. specialuri saTamaSoebis­ kAbel­i [holand. metulad izolirebuli  fizikis k. sanapiro naosnobis flo­ melic isxams muq lurj ti. kabel] – her­ Tvis. imarTeba sxvadasxvagvari  direqtoris k. muli depeSa. sa­ muSaod an samedicinod gan­ restorani estradiT. xazi. ministrTa  s. yurZnisa.) 1.  telefonis k. mfrirebuli wes­Cveulebani. vani. mowyobili raime ra da misT. televizia. Tavsi specialuri daniSnu­ . kAbare [fr. iseTi ram.

dargis muSakTa Semadgen­ kavalErist­i – kavaleriaSi loba. sxvavebiT. kaci. kadris oficeri. musika.-ebi. qalis motrfiale Tayva­ korpusis) moswavle. quadrille] – eqvsi kAdastr­i [fr. ¥ kavaleriuli da sakava kinoJurnalis k. nismcemeli mamakaci. erTad momavali . s. deklamatia. cekvisaTvis. romelsac ko­ Semadgenloba (maTgan gan­ fo ara aqvs. 2. an epizodi. kinofilmis calke scena kavalEria [cavalerie] – cxeno­ sani jari. kino an dovebuli piri fotofiris calkeuli su­  didebis ordenis k. deniT (ordenebiT) dajil­ kAdr­i [fr. sajariso nawilebis mudmivi Tvala etli.-ebis denadoba. cavaliere] – or­ kis (15­16) moWadrakes. 1. Seiqmna XVII  s. 2. sia.-ebi. raime  k. politika. musika am nacemTa krebuli. vinc garkveuli 2. caluciamdel ruseTSi: daxu­ valiere] – 1. myofi samxedro piri. cavalier it. cadre] – 1.  teqnikuri k. re­ va. TmaneTis pirispir myofi risame Sesaxeb arsebul mo­ ramdenime wyvili. (s). polki. cekva. cadastre < Sdr. k. romelSic gaerTia­ k. cavalkada] – 1. kAbuk­i [iap. samxedro samsaxurs). saavtomobilo departamentis k. kAdet­i [fr. cadres] – 1. romelsac asrulebs er­ estri] – risame aRwera. ¥ sakadro. kAdril­i [fr.­Si.-ebi. cabriolet] – xelmZRvaneli k. raTi.-ebi. Ria (asaxdeli saxuraviT) drois ganmavlobaSi gadis msubuqi avtomobili. romelic ruli samxedro saSualo qalTan cekvavs.-233- kav kabriOlet­i [fr. revo­ kavAler­i1 [fr. lerio. cavalkade < it.-ebi.] – iaponuri Te­  samxedro-sahaero ZalTa atri. cadet] – 1. katastichon furceli. nebulia drama. kAdrebi [fr. maRali erTcxeniani or­ 2. kavAlkada [fr. saswavleblis (kadetTa 2. figurisagan Semdgari cek­ berZ. ase uwodeben umciresi asa­ kavAler­i2 [it.

kanonis zo­ gadi muxlebis miyeneba sxvadasxva iuridiuli Sem­ TxvevebisaTvis (kazusebi­ saTvis). mefis ruseTSi: erTi ada­ mianis gancalkevebiT da­ samwyvdevi sakani cixe­ simagreSi (Cveulebrivi patimrebisaTvis). cxenosanTa jgufi. kAzino [fr. sasamarTlo praqtikaSi: rTuli daxlarTuli saq­ me.kav -234Si an samxedro gemze. 2. Zve­ lad ukrainasa da ruseTSi: Tavisufali adamianebi (yo­ fili ymebi) romlebic gaq­ ceuli iyvnen qveynis gana­ piras. kazAkebi [rus. kazUar­i [fr. casus kazusi. sasacilo). romelTaganac dgeboda samxedro nawilebi. maTi STamomavali glexebi.] – mou­ naTlavi. 2.) qanSi gaCenili si­ cariele.) saseirnod gamosu­ li cxenosanTa jgufi (ka­ cebisac da qalebisac).-Ta divizia. casuistiqne < laT.  saqarTveloSi maT yazaxebs eZaxdnen. binadrobs CrdiloeT avst­ raliaSi da axal gvineaze. 2. 2.  kavalkadasi Scd. (samx. ¥ kavalkadis. qalaqgare res­ torani saestrado garTo­ biT (ansambliT). SemTxveva] – (samarT. Rru] – 1. cavatina] – opera­ Si: patara lirikuli aria. caverna gamoq­ vabuli. казаки] – 1.  donis k. Rru. mosanaTlad mom­ zadebuli morwmune. kaTakmEvel­i [berZ. kAverna [laT. raime SemTxveva (araCveulebrivi. kAzus­i [laT.) yalbi an saeWvo debulebis mtkiceba sxva­ dasxva xrikiT.  zaporoJieli k. casemate < it. 2. casoar < malai­ uridan kasuvari] – didi zo­ mis morbenali frinveli. casematta] – 1. mag: filtvis kaverna tuberkulioziis dros. kazEmat­i [fr. casino < it. k. kavAtina – [it.) 1. rome­ lic Cndeba raime organoSi qsovilebis daSlis Se­ degad. 2. (geol. (moZv. kazuQstika [fr.-ebi.) saar­ tilerio cecxlisagan da aviabombebisagan Tavdasa­ cavi nageboba cixesimagre­ . (gadat. casino] – samorine.-ebi. casus] – 1.

moxsenebebs. kATedra [berZ. savarZeli] – 1.  kaToliki.) sulieri ganwmenda. amaRlebuli adgili (specialuri dgami). mRvdeli. romelic kaTolicizms aRiarebs. kaTArsis­i [berZ. romelic meoresTan qmnis marTkuTxeds.-is sxdoma. kathodos qveviT svla] – uaryofiTad damux­ tuli eleqtrodi (sapirisp. kaTolQcizm­i _ qristi­ . katholikos sayovelTao. platoni. aristotele): esTetikuri gancda `sulis ganwmenda”. agreTve somxur­grigori­ anuli eklesiis. romelic SehyavT sxeulis arxebsa da Rrueb­ Si (umTavresad saSarde buStSi) maT gamosarecxad an dasaclelad. Zvel ber­ Znul filosofiaSi (pi­ Tagora. msof­ lio] – saqarTvelos mar­ Tlmadidebeli eklesiis.  saavtomobilo transportis k. froidizmSi: fsiqoTerapi­ is erT­erTi meTodi.) marTkuTxa samku­ Txedis erT­erTi gverdi. umaRles saswavlebelSi: mecnierebis romelime dar­ gis profesor­maswavle­ belTa. igi­ vea rac kaTedrali. kATod­i [berZ. kadhedra skami. meTauris (patriarqis) umaRlesi ti­ tuli. herakle. kaTolikesi. 3. kaTalikosi. ¥ sakaTedro da kaTedraluri: sakaTedro (kaTedralu- ri) taZari – mTavari eklesia. (ekl.  kateteri Scd.  katodi Scd. msoflio] – pi­ ri. (wign. romelSic RvTismsaxurebas episkoposi asrulebs. ¥ kaTolikuri.  kaTolikebi Scd. kathetos Sveuli] – (maTem.  zogjer ixmareba kaTolikosi.. mecnier muSakTa ga­ erTianeba. anodi). katholikos sa­ yovelTao. katharsis ganwmenda] – 1.-is gamge.  kateti Scd. saidanac kiTxuloben leq­ ciebs. kaTolikeebi.-235- kaT kaTalQkos­i [berZ. k. kaTOlike [berZ. kaTolikisa Scd. kATet­i [berZ.) eparqiis gamgis (epis­ koposis) Tanamdeboba. 3. kaTEter­i [berZ.  k. katheter zon­ di] – samedicino xelsawyo – mili.  mr. k. 2. 2. kaTolQkos­i _ ix.

akayuman] – erTgvari niangi (5 m­mde sigrZis). 2. cacao < actek. kainos da zoç sicocxle] – uaxlesi era dedamiwis geologiur istoriaSi. kajuit kaiuta da fr.  k. kainozOur­i Era [berZ. magram sxvadasxva mniSvnelobis mqone sityvis komikur gamoyenebas. am xis Tesli ­ `kakao­parki”. romelic mzaddeba kakaos Teslisgan wyliT an rZiT. kAiut­kompAnia [holand.  Savi k. kakophonia < kakos cudi da phōne bgera. kakauti] – 1. kalAmbur­i [fr. arakeTilxmovaneba. noyieri sasmeli. ¥ kaiutisa. binadrobs centralur da samxreT amerikis mdinareebsa da Wa­ obebSi. 3. kakofOnia [< berZ. k. caiman < karib. mosdevs mezo­ zour eras.  kaiutasi Scd. kakafoniuri Scd. 3­8 m­mde simaRlis. ¥ kakofoniuri. lamazi eidos saxe da skopeo vuyureb] – 1. kajuit Sved kajuta] – patara oTaxi gemze mgzavrebisaTvis da gemis eki paJis wevrebisaTvis.  k.  kakafonia.­s meTaurobs romis papi. musika. kAkao [esp. sadac mgzav­ rebi (samxedro gemze – oficrebi) sadiloben da isveneben. kaleidOskop­i [berZ. kalos kargi. tropikuli mcenare (xe). xma] – mosasmenad arasasi­ amovno Sexameba bgerebisa. kakadu < malaiuri . gavr­ celebuli sabavSvo saTa­ maSo – optikuri xelsa­ anobis erT­erTi Ziri­ Tadi mimarTuleba (mar­ Tlmadideblobisa da protestancizmTan erTad). ¥ kaTolikuri. calembour] – sityvebis TamaSi: emyareba erTgvari bgeriTi Sedge­ nilobis. kAkadu [germ. kakaos Teslis fxvnili. iyofa mesameul da meoTxeul periodebad (am ukanasknels miekuTvneba Tanamedrove epoqac) kaQuta [holand. kakafonuri.kai -236kakatua] – qoCriani TuTiyuSi erTgvari binadrobs avst­ raliaSi da wynari okeanis kunZulebze. compagnie sazogadoeba] – saerTo sadgomi gemze. gamoiyeneba Sokoladis da­ samzadeblad. kaQman­i [esp. eklesia.

(wign. sportul SejibrebaTa k.) ambebis. tyviis an Wurvis Sua na­ wilis diametri. moxa­ tulobani. Wurvi.  kalendrisa. weliwadis dReebis aRri­ cxvis sistema.  kaligrafia niSnavs la­  kalendarisa Scd. maz weras. 2. calibre] – 1. 2. 3. xolo kaligkalvAzos­i [fr.  saSualo k.­obiT Scd. kAl­i – induizmis qalRmerTi.-is Tofi. ¥ kalendaruli (mniS. grigorianuli k. Sivas coli. ni­ derlandebSi inglissa da zog sxva qveyanaSi [am sar­ wmunoebis Semqmnelis – Jan kalvinis (Calvin – 1509-1564) saxelis mixedviT. SveicariaSi da farTod gavrcelda safrangeTSi.  yalibi am mniS. ba – (sp. romelSic Cans swrafad cvladi feradi simetriuli saxeebi. mov­ lenebis swrafi cvla kalEndar­i [laT. sax. calvasos < ge­ rafiuli – lamaz nawers. magidis k.  iuliusis k. gegma.  kedlis k. romSi)] – 1.  k. kAlibr­i [fr. xels. cecx­ lsasroli iaraRis lulis Rrus diametri. ta­ bula an wignaki romelSic Tanmimdevrulad aris Ca­ moTvlili weliwadis yve­ la dRe da moyvanilia sa­ intereso cnobebi.-237wyo – mili..) kalendaris (mniS. calligraphia < kalos kargi da graphō vwer] – lamazad da mkafiod weris xelovneba. gadat. 3­isaT­ vis). dReebis da Tveebis mixed­ viT winaswar ganawileba raime saqmianobisa.  msxvili k. kalQgraf­i – kaligrafiis ostati. aqvs” – Scd.  k. 2. kaligrAfia [berZ.] – vaSlis Rvino. kalendAruli SejQbre­ ¥ kaligrafiuli. . romelic Seiqmna me­16 s. ogr... xeli (naweri).  mecadineobis k. calendarium < calendae (Tvis yoveli pir­ veli dRe Zv. kal mcire alkoholiani. kalvQnizm­i – erT­erTi pro­ testantuli sarwmunoeba. 3) mixedviT warmoebs (gan­  `lamazi kaligrafia sxvavebiT amxanagurisagan).

ventilaciisa da Srobis sistemebSi: mowyobiloba haeris gasaTbobad. calor siTbo] – siTbos raodenobis sazomi erTeuli. kalkulAtor­i [ing. calculatio] – saqon­ lis Rirebulebis an fasis gamoangariSeba. 2. calor siTbo da berZ. romelic Sedis kirqvis. Se­ madgenlobaSi. kAlmar­i [fr. k.  koloriferi Scd. gamW­ virvale qaRaldi an qso­ vili naxazis piris ga­ dasaRebad (qarT. kalorQmetr­i [laT.  wylis k. kalcQum­i [< laT.). sakvebi.  kolorimetri sxvaa (ix. TabaSiris da sxv. (enaTm.  k.  kalkuliatori Scd. rac saWiroa er­ Ti kg wylis erTi gradusiT gasaTbobad (udris 1000 mcire kalorias). movercxlisfro mbzinvare liToni. calque] – 1. ¥ kaloriferuli. calx (calcis) kari] – qimiuri elementi. kalorQfer­i [fr. kalOria [laT. calmar] _ zRvis moluski Tavfexianebis kla­ sisa. celorifere < laT.. kalkulAcia da kalkulQre­ ba – [laT. kAlk­i [fr. k. sinon. ¥ kaloriuli.  kalka Scd.  kalkuliacia Scd. oTaxis k. calor siTbo da fero momaqvs] – sahaero gaTbobis. metreo vzomav] – xelsawyo. mcire kaloria – siTbos . livu). gaTboba. marmarilos.) sxva enis normebis mixedviT nawarmoebi sityva an gamoTqma. calculator gamomTvleli] – mci­ re zomis magidis an jibis eleqtronuli ga­ momTvleli manqana martivi gamoTvlebisa da programe­ bis Sesasruleblad. saSrobi. roliTac zo­ maven raime sxeulis mier gamoyofil an STanTqmul siTbos raodenobas (kalo­ riebiT).  `rogorc wesi” kalkia rusuli gamoTqmisa: `как правило~. rac saWiroa erTi grami wylis erTi gradusiT gasaTbobad. car­ cis. didi kaloria – siTbos is raodenoba. ukeTesia vixmaroT `Cveulebriv~. saTbobi.  k.kal -238is raodenoba. misi xorci iTvleba Zvirfas sakveb produqtad.

kamElia [fr. romelsac erT dawesebulebaSi: sad­ Tvali cal mxares aqvs. ¥ kamariliisa.-239- kam  kameasi. xelsawyos. daxuruli sivrce raime meli qvabiTurT. cameo.  sadezinfeqcio k. 2. camarilla < ca¥ kameliisa. palata < berZ. am mcenaris yvavili. aqvs tyaviseburi pri­ vilis saxiT. broSSi. sinon. kamarQlia [esp.  avtomobilis k. monarqis kari]  kameliasi Scd. ga­ 2.-is konservi.. camena] – romaul miTologiaSi: mecnierebisa trigebiT gavlenas axdens da xelovnebis mfarveli saxelmwifo saqmeebze pira­ qalRmerTi (kamena gaigive­ di gamorCenis mizniT. da misT. tyavis burTis anda av­ amokveTili CuqurTma. < sak. qameo Scd. – sasaxlis jariskacTa jgufi. gemze: Tujis an rkinis Ru­ 3. melzec reliefurad aris 4.  k. 2. vis (qarT. sva­ tomobilis. romelic ada­ ala foTlebi da msxvili mianebs gulSi esvris yva­ wiTeli an TeTri yvavilebi. camelia < kreb. kombuis] – 1. ro­  mtversasruti k. rac – zRvis sarewao brtyeli TaRis qveS aris] – 1. cakAmbala [rus. zogi­ formis Tevzi. velosi pedis men beWedSi. saxelidan] – marad­ viSnus da laqSmis Svili: mwvane dekoratiuli mce­ warmodgenili hyavT ymaw­ nare. vilis isrebs. cixeSi: oTaxi patimarTaT­ gemis samzareulo.. bulia berZnul muzasTan). mera darbazi. aseTi qviT gawyobili bro­ saberi garsi rezinisa. TeonSi: siyvarulis RmerTi. qamea. cambis SigniT. rabis k. Si. manqanis. gomi specialuri daniS­ ¥ kambalisa. it. ¥ kameisa kAma [sanskr. romelic Tavisi in­ kAmena [laT.] – induizmis pan­ . nulebisa. sakani). bargis Sesanaxi k.  kamariliasi Scd.  kambalasi Scd. oTaxi. камбала < fin] mera TaRis yvelaferi. saltis SigniT. meo] – 1. kAmera [laT. nagebo­ kAmea [fr. camera TaRi. kAmbuz­i [holand. qva an niJara.

kam -240nime SesrulebisaTvis gan­ kuTvnili. kamikaze RvTis qari] – 1.  kamergeri. kAmvol­i [germ. k.  k. aseTi nawarmoebis.  kameristka Scd. kamEruli [< laT. k.  k. iaponeli mfrinavi TviTmkvleli. cxovreba. kamerReri Scd. rac Scd. camerista < camera oTaxi] – Tavadaznaurul­burJuazi­ ul yofacxovrebaSi: qal­ batonis xelze mosamsaxure qali (qarT. kamerdQner­i [germ. pirfareSi). kammwolle] – daCeCili matyli wminda Salis qsovilebis dasam­ zadeblad. aseTi musikis Semsrulebeli. TviT fotografiul. `sakani” mxolod cixis kameras hqvia. mcirericxovani msmenele­ bisaTvis. cameriste it. kammerdiner] – aznaurul­burJuazi­ ul yofa­cxovrebaSi: bato­ nis piradi msaxuri. kamErton­i [germ. Cveulebriv usaxelo. kamQkaZe [iap. romelSic ideba firfita an firi. xelze mosamsaxure mamakaci.-is fabrika. dolis monawilis (Jokeis) zeda Casacmeli. 3. kinomatografiul an sate­ levizio aparati. camerton] – foladis drekadi orTiTa xelsawyo (Canglis msgavsi).  zogjer bargis Sesanax kameras `sakans” uwodeben.. momRerali. kamer­iunkerze meti. foto – an kinoaparatis (te­ leaparatis) SigniTa nawili. 2. camisole] – 1. mamakacis Zveleburi samosi. poezia. viwro wrisaTvis gankuTvnili. iyeneben musikaluri sakra­ vis awyobis.  maud – k. kamErher­i [germ. matyli. moaxle. agreTve gundis mier simReris Sesrulebis dros. ¥ kamvoluri. camera oTaxi] – 1. romelic magar sxeulze dartymisas gamoscems gar­ kveuli simaRlis bgeras. kamErist­i [fr. musika. orkestri. sinon. romelic TviTmfrinavTan erTad iRu­ 5.  k.  k. 2. ic­ vamdnen rogorc Jilets. kAmzol­i [fr. cammerherr] – revoluciamder ruseTsa da zog sxva monarqiul saxelmwifoSi: erT­erTi wodebuleba samefo karze. erTi an ramde­ .

canalisation] – miwisqveSa arxebisa da mi­ lebis sistema. kandQdat­i [laT. kanalizAcia [fr. rome­ lic dasaxelebulia. canalis mili. 2. romlis sa­ SualebiTac gaedineba Txe­ vadi sibinZure da Camdinare wylebi. 2. < it. qseli. xelovnuri kalapoti zRvebis. kampagna mindori. mdinareebis da tbebis dasakavSireblad (qarT. zamTris k. ise. romelic mimdina­ reobs garkveul periodSi raime mniSvnelovani amoca­ nis Sesasruleblad. Tesvis k. kandQlabr­i [fr. ¥ kampaniuri (mniS. kampagne laS­ qroba. ro­ gorc Tovli (Zvel romSi saxelmwifo Tanamdebobis maZiebeli TeTr togas icvamda)] – piri.  kandeliabri Scd.  saarCevno k. camouflage Se­ niRbva] – (samx. tankebis.. rom gaZneldes maTi cnoba.Ra­ ri] – 1.).  mdinaris k. kavSiris xazi. romelic iseT qmede­ bas (saqciels) sCadis si­ cocxlis riskTan rom aris dakavSirebuli. (gadat. 2. zolebiT da misT. candidatus visac TeTri tansacmeli acvia < candidus TeTri.) saerTo strategiuli mizniT gaerTianebuli sao­ mar operaciaTa erTobli­ oba. (samx. candelabre] – didi Sandali ramdenime sanTlis (an eleqtronaTu­ ris) Casamagreblad. kamUflaJ­i [fr.-is qseli.-241peboda me­2 msoflio omSi. kamin < berZ. TviTmfrinavebis. wesi.) raimes miRwevis gza. kAmin­i [germ. komufl[i]- kan aJi Scd. keria] – buxari. kaminos kera.  ruseT-iaponiis k. k. s. (gadat. s Wa.  kamufliaJi. kampAnia [fr.  k.). ¥ sakanalizacio. arxi).  qalaqis k.) SeniRbvis erT­erTi saxe qvemexebis. brZolis veli] – 1. dafarva laqebiT. milebi. omi.  muSaobis k. 1­isaT­ vis). kAnal­i [< laT. nava­ .  kompania sxvaa (ix. Senobebis da sxv.-is gamoyeneba.) TavzexelaRebuli kaci.  satelevizio k. sinon.mowyobiloba informaciis gadasacemad. (ist.. 3. muSaoba.  s.

sxv. literatura. patara samxedro xomaldi erTgvari. saafTiaqro da zog sxv. kanQon­i [esp. kanOner­i [fr. debuleba. qa­ . Cveuleba an wesi raudebia raime Tanamdeboba­ ze asarCevad. iyeneben laqebis. kanQfol­i [berZ. canister] – ben­ zinis an sxva siTxeebis gadasatani WurWeli. ¥ sakandidato.  k. colophonia chetine kolofonis fisi (kolofoni qalaqi mcire aziaSi)] – moyviTalo – wi­ Teli miwisebri nivTie­ reba. rome­ lic hermetulad (mWidrod) ixureba. agreT­ ve violinos da misT.  kanonadasi Scd. canibal] – (wign) kaciWamia. s.  dawesebuli k.  kanonerka Scd. kAnon­i [berZ. canibale < esp. dogmati. 2. 1).kan -242Raldis. qvemexi] – momcro. (gadat. barba­ rosoba. (gadat. ¥ kanoesi. 2.  agreTve ixmareba kolofoni. canon mili] – Rrma da viwro xeoba.) mxecoba. tradiciuli saerTodmiRebuli (sayo­ velTaod miRebuli) wesi. kAnistra [ing.  s. qvemexi] – ramdenime qvemexis xSiri srola. kAnkel­i – taZris nawili. ¥ kanonadisa. dasaniSnad. rCilvis dros. sadme misaRebad da sxva.-is midevna. ¥ kanistrisa  kanistrasi Scd.  kanoisa Scd.. ve­ luri. canonniere < canon zarbazani.) sisxlismsmeli adamiani. 2.  parlamentis wevrobis k. kanQbal­i [fr. kanon wesi. canoe < samxreT amerikis indielTa enidan] – mokleniCbiani sportuli navi erTgvari. kanibAlizm­i (wign) 1.-is dasaxeleba. warmoebaSi. miwe­ riloba] – 1. romelSic cal muxlze dgebian da ise usvamen niCbebs. barbarosi. kongresis wevrobis k. miyola. sakravebis xemze gasasmelad. staJi. kandidAtura – visime uf­ leba an SesaZlebloba iyos risame kandidati (mniS. kAnoe [ing. kanOnada [fr. kaci­ Wamioba. canonade < canon zarbazani.

canfetto] – sakon­ ditro nawarmi – sxvadasxva formis kvebis produqtis saxiT damzadebuli tkbi­ leuli.  qudis k. qsovilis viwro zoli. 3. kancelAria [laT. 2. kAnton­i [fr. 3.  Sokoladis k. sakantono  k. ¥ kantiani. kanonisieren < berZ.) xelisufleba. guliani k. raime masalis zoli. tansacmlis kideze movlebuli an na­ kerSi Cayolebuli. marTlmadideblebSi: gun­ duri galoba romelime wmindanis pativsacemad. kanon kanoni] 1.  konfeti sxvaa (ix. 2. Sarvali. ¥ kantatisa.. kanonizAcia da kanonQzeba [germ. romelic ganagebs saqmis warmoebas. didi sa­ zeimo xasiaTis vokalur musikaluri nawarmoebi so­ listebis. (s. dawerili ra­ ime Temaze an siuJetze.  k. TiToeuli mxare. ka­ Tolikur eklesiaSi: gun­ dis mgalobeli 2. safrangeTsa da belgiaSi: qveynis administraciul­ teritoriuli erTeuli. (Zv. momRerali] – 1. Zveleburi lirikuli leq­ si. ¥ kantonaluri. eklesiis mier wmindanad visime Seracxva. kAntor­i [laT. kAnfet­i [it. dawesebulebis ganyo­ fileba. dakanoneba kAnt­i [germ. sinagogaSi: mTavari mga­ lobeli. rome­ lic Sedis Sveicariis res­ publikis SemadgenlobaSi. Se­ movlebuli risme kideze. kAntata [it. kante] – 1.  kamfeti Scd. cancellaria] – 1.  k.-243romelic eklesiisgan aris dawesebuli. cantor mgalo­ beli. wignis ydaze. gundisa da or­ kestrisaTvis. saeklesio kanonad damtkiceba. 2. canton olqi < kan provans canton kuTxe] – 1.  kantatasi Scd.) soflis sammarTvelo. cantare simRera] – 1. ¥ sakancelario da kance- . agreTve orga­ nisti.  institutis k.) arCevnebi.). 2. k (s. kantata < laT. raime sazeimo SemTxvevis gamoa dawerili.  eklesiis k. 2. protestantul eklesiaSi: gundis lotbari da mas­ wavlebeli.

kapQtal­i [laT. s. (arqit. romelsac akuTvneben umaR­ lesi Tanamdebobis pirebs. cancellarius] – 1. kapelldiener] – TeatrSi an sakoncer­ . kapQlar­i [laT. sistema. ¥ kapelmaisterisa. ro­ melic mayurebels Tavis adgils uCvenebs. warmoebaSi. kopellmeister] – samxedro sasu­ liero orkestris diriJo­ ri.  saqarTvelos saxelmwifo k.  kapelasi Scd. zog sa­ xelmwifoSi: wodebuleba.  warmoebis k. Rirebu­ leba. wre. romelic qmnis zed­ met Rirebulebas. kapelmaQster­i [germ. germaniaSi 1871 wlidan premier­ministri. kApela [it. kaTolikur da anglikanur eklesiaSi: samlocvelos mRvdeli.  s. mTavari] – 1. qaRaldis da sxv. (saub. momReralTa gundi. nivTebi.kan -244to darbazSi momuSave..) fulis mniSvnelo­ vani raodenoba.  kapelmaistrisa. 2. 2. am wodebulebebis mqone piri.] – TeTri cecx­ lgamZle Tixa.) mimowera. kapillaris bew­ visa] – uwvrilesi sisxl­ ZarRvi. kapitAlist­i – kapitalizmis laruli. egvteri] – 1. kapelmeisteri Scd. iyeneben fa­ ifuris. kapeldQner­i [germ. capella samlocvelo. s.. samuSao.. kanzler < laT. ¥ kapitalisturi. k. ¥ kapelisa. sawarmoo urTierTobani. agreTve samrek­ los mRvdlis TanaSemwe.  kapiliari Scd. kAncler­i [germ. ingl. capitalis fr. kapElan­i [laT.) kaTolikeTa sam­ locvelo. sazoga­ doebriv­ekonomikuri wyo­ bileba.  samrewvelo k. capellanus] – 1. saeklesio momReralTa gundi. zog qveyanaSi: armiis mRvdeli. capella < laT. Tvalyurs adev­ nebs wesrigs da sxv. kapitAlizm­i – politi­ kur­ekonomikuri. kaOlin­i [Cin. 3. 2. yidis programebs. (k. 2. romlis drosac warmoebis saSu­ alebani SeiZleba ekuTvno­ des kerZo pirs. finansuri k.

3.  kapitiulacia Scd. rusi uf­ rosi leitenantis momdev­ no. gemis ufrosi meTauri. capitaine < laT.. (wign.  k. didad mniSvnelovani. capitulatio] da kapitulQreba [germ. Carxisa da sxva ZiriTad nawilebs. kapQtan­i [fr. caput (capitis) Tavi] – 1. capuchon < cappa qudi] – Tavsaburavi. naSromi. kapitAlur­i [laT. safuZvliani.-is TanaSemwe. mu­ zeumebi da sxv. remonti.nagebobisa). gadat.  usityvo k.  kapitulianti.-is boga. politika. kapitUlant­i – piri. capitalis] – 1. kapitulianturi Scd. ara msubuqi. kapitulAcia [laT. armiis k. oficris wodeba. TavianTi poziciebis daTmoba.. k. capitellum pa­ tara Tavi] – (arqit.  avtomobilis k. capitulieren] – 1. ¥ kapitnisa.  kapitanisa Scd. ro­ melSic sxdomebs marTavs aSS­is kongresi.. nageboba. rome­ lic kapitulacias axdens an mxars uWers raimes. Senoba vaSingtonSi. kapitAluri (mzidi) kede­ li – ZiriTadi kedeli (Se­ nobis. 2. 2. fendamentu­ ri.) gundis meTauri (qarT. romelzedac aSe­ nebulia sasaxleebi.  Soreul naosnobis k. kapitAluri rEmonti – sruli remonti romelic exeba Senobis. kapitalis (mniS. sinon.  k. saomari moq­ medebis Sewyveta da Tavis aRiareba damarcxebulad. k. minervas da iunonas taZari (SemdegSi TviT am taZars ewoda kapi­ toliumi).  fexburTelTa gundis k. mosas­ . Senoba. gundisTavi). kapQtel­i [laT.) ukan daxeva siZneleTa winaSe. 2. ¥ kapitulanturi.-245warmomadgeneli. 2.  k. ro­ melSic zevidan Casacmels (paltos. romSi: erT­erTi goraki.) ko­ lonis zeda nawili. sawvimars. (sport. capito- lium] – 1.. kapiUSon­i [fr. Tavi. 1) mflobeli.. cixis k. kap kapitolQum­i [laT. Zvelad am gorakze moTavsebuli iyo iupiteris.romelsac eyrdnoba saxuravi (gada­ xurva). k. wyalqveSa navis k.

specialuri garsi Txevadi an fxvnilisebri wamlebisaTvis. qurTuks. karAvela [it.. ro­ melic gavrcelebuli iyo xmelTaSua zRvis qveyneb­ Si. carabinier it. ¥ kapiuSoniani. franciskanelTa ordenis erT­erTi ganStoebis wev­ ri. caravelle esp. Cve­ ulebriv guliani. caprice] – axi­ rebuli survili. germetuli kabina kosmo­ navtebis dasaSvebad. capriccio] – vir­ tuozuli musikaluri piesa Tavisufali formisa. caravella. amerikuli maimuni er­ Tgvari.  avtomobilis k. kapiSoniani Scd.” rimski-korsakovis `espanuri k. kApot­i [fr.  k. kApris­i [fr.”. ucnauri aCemeba.  karavelasi Scd. kApral­i [fr. kApsula [< laT.  kapiSoni. labada. 2.) aqvs mikere­ buli an mibmuli sayeloze ukana mxridan. karAmel­i [fr.kap -246- xams. 2. carambole] _ biliardis wiTeli burTi. yarabini. sxvadasxva meqa­ nizmisa.  Caikovskis `italiuri k.  k. romlisTvis damaxasia­ Tebelia wveris tareba da kapiuSoniani kaba. kapUcin­i [it. carabela < berZ karabos ge­ mi] – Sua saukuneebSi: 3­4­ anZiani ialqniani gemi. kApron­i – xelovnuri boWko.  kristefore kolumbis k. yarabina Scd. romelsac Tavze grZeli Tma aqvs kapuSoni­ viT. karAmbol­i [fr. TviTmfrinavis k. kApriz­i [fr.  kapriCio dasaSvebia.) igivea rac kapriCo. karabQner­i [fr. carabine] – mok­ leluliani msubuqi SaS­ xana erTgvari. caprice] – (mus. kApriCo [it. capsula patara yuTi] – 1. .-is Zafi. carabiniere] – italiaSi: Jan­ darmi. aseTi boWkos qsovili.  karabina. karAbin­i [fr. ¥ karavelisa. cappuccino < cappuccio kapiuSoni] – 1... Wirveuloba. capote] – asaxdeli saxuravi. caramel] – ma­ gari kanfeti erTgvari. capral] – zogi qveynis armiaSi: umcrosi meTauri.

k. cxovrebis muSaobis piro­ bebi). katçchçsis darigeba. autaneli (Sroma. cautchiuc < perus indielTa enidan.)  sabuqsiro k. satorpedo k. sadac sauzmoben. katergon gale­ ra] – patimroba.-247- kaf karAntin­i [< fr.-is momRerali.. drekadi niv­ Tiereba. katexQzis­i [< berZ. kAfe [fr. esp. iyeneben ked­ lebis mosapirkeTeblad. sinon. saxanZro k. iye­ neben rezinis warmoebaSi. sva­ men Cais. romlis kargi piri moWiqulia. kafeSAntan­i [fr. katEnaCo [it. katOrRuli – Zalian mZime. cafe chantanet `momRerali kafe”] – res­ torani estradiT.  axalgazrduli k. romelsac iReben zogierTi tropikuli mce­ naris rZiseburi wvenisgan an amzadeben xelovnurad. sadac Cveulebri­ vi TviTmomsaxurebaa. kAtorRa [berZ. kaUCuk­i [ing.  nostradamusis k. caucho] – elastiuri. (qarT... cxovreba. catenaccio ur­ duli] – (sp. oTxi pwka­ redisgan Semdgari leqsis strofi. cautter] – patara gemi erTgvari (qarT. rasac Tan axlavs gadasaxleba da mZi­ me iZulebiTi muSaoba gan­ sakuTrebiT mkacr pirobebSi.  k.sadac msa­ xiobebi asruleben msubuqi xasiaTis simRerebsa da cekvebs. gadamdebi sneuleba daavadebulTa da maTTan axlos myof pirTa droebiTi izolacia epide­ miuri daavadebis gavrce­ lebis Tavidan asacileb­ lad. kafetEria [ing. ¥ kafesi. taepiani leqsi. cafeteria] – kafe erTgvari. sinon.-ebi. yavas da sxv. Sorenkeci). cafe] – patara resto­ rani. kachel] – gamomwvari Tixis fila. Semecneba] – qristianuli RvTismety­ velebis mokle gadmocema kiTxva­pasuxis saxiT. sazRvao k.-Si gagzavna. кафель < germ. katarRa < berZ. quarantaine kAtren­i [fr. aseTi patimrebis adgili.  k. quatrain] – oTx­ ormoci (dRe)] – 1. .-idan gaqceva.) gaZlierebul dacviTi TamaSi italiur fexburTSi. kAter­i [ing. kAfel­i [rus.

kaktos] – tropikuli mcenare. kAfsul­i [laT. kAStan­i [laT.  kedarisa.kaf -248- ¥ kafeSantanuri. kedi. sakeisro gakveTa – (medic.  keisarisa Scd. sinon. kegElban­i [germ. kedri Scd. Kaisar < laT. romelsac aqvs sqeli xor­ covani Reroebi da maTze eklebi (foTlebis nac­ vlad). keisrisa. Caesar (iulius keisris sa­ xelidan)] – Zveli romis imperatoris tituli. saTa­ maSo erTgvari – boTlis moyvanilobis xis figurebi.-is waqceva. TviT es TamaSi.  ketebi Scd. kapsula.  kaSnisa.  mx.  w. wablisferi. ¥ wablisa. ¥ sakeisro. ¥ kedrisa. Castanea wabli] – xe wifelis ojaxisa. feri. capsule patara kolofi] – Jelatinis an saxameblis bude romelSic erT jero­ baze dasalevi wamalia mo­ Tavsebuli.  k. keQsar­i [berZ. capsula fr. yelsaxvevi). romlebsac awyoben mwkri­ vad da garkveuli manZi­ lidan xisave burTiT cdi­ loben maT waqcevas. kEdar­i [berZ. rodesac SeuZlebelia mSo­ .  libanis k.) muclisa da saSvilosnos gakveTa bavSvis amosayvanad. kEdebi – rbil rezinisZiriani sportuli fexsacmeli er­ Tgvari.  k.  kaktusi Scd. cactus < berZ.  Tbili k. simRerebi. kaSni Scd. kapsuli Scd. kASne [fr. 2. ag­ reTve am xis nayofi. ¥ kaSnesi. Kegelbahn] – keglis saTamaSod mowyo­ bili spiraluri sadgomi an ficarnagi. Kedros] – wiwvo­ vani xe fiWvisebrTa oja­ xis. kEgl­i [germ. Cache-nez < cacher damalva da nez cxviri] – yelze Semosaxvevi qsovili (qarT. k. kaSAlot­i [fr.  sasaqmebeli k. kAqtus­i [laT.-ebis gawyoba. Cacholot < port. cachalotte didTaviani Tevzi] – zRvis ZuZumwovari kbi­ lebiani cxoveli veSapebis qverazmisa (razmisa). Kegel] – 1.  kafsula.

winafriani rbili kElneri [ger. kEltebi – indoevropuli to­ mebi. k.) daavadeba. Cella oTaxi] – vedi. romlebic saxlobdnen kerAmika [berZ. gamomwvari Tixis wleulis dasawyisSi Ta­ nakeTobaTa warmoeba. wnevis mkveTri cvlilebiT kEntavr­i [berZ. mebiT (kenguru avstraliel kesonuri daavadeba – (me­ aborigenTa enaze niSnavs dic. Sveicariis. britaneTis. romelsac aqvs cxenis tani da adamianis gulmker­ romis imperatori iulius di da Tavi. keramikos Ti­ Cvens eramde pirveli aTas­ xisa] – 1. melsac wina fexebi ukanaze ¥ kesonuri. kEpi [fr. bermonazvnis sacxovrebeli oTaxi monasterSi. belgiis (mog­ 2. neobis xelovneba.) gamomwvari Tixis vianebiT. (kreb. qarxana. dadis naxto­  k. samuSaoebi. romelic `me Tqven ver gagigeT~.) das xv. meTu­ namedrove safrangeTis. agreTve. caisson] – wyal­ tumro. xidis Tosani ZuZumwovari. Crd. k. keisari daibada aseTi ope­ 2. sas­ kEson­i [fr. (emarTebaT wyalqveS momu­ berZnul miTologiaSi: ar­ ..lud­ (safrangeTis armiaSi).] – avstraliuri Can­ samuSaoebisTvis (mag. kentauros] – 1. niasa da zog sxva qveyanaSi: 2. nakeTobani espaneTis. bili banaki.. SeuRwevi didi kamera.. ro­ burjebis amosayvanad). formis qudi erTgvari oficianti restoranSi.  antikuri k. kepi] – 1. mamakacis saCixiani. vaza. Tanamedrove kunZulebis. 1­saTvis) Scd. toriebze. `me gamowveulia atmosferuli Tqveni ar mesmis~). Kallner] – germa­ qudi. xanaSi da sxv.-249- kes biaroba [legendis mixedviT seba. mokle aqvs. ¥ keramikuli. kEmping­i [ing.) cis samxreT naxe­ raciis Sedegad]. kangaroo < avst­ melsac iyeneben wyalqveSa ral. ro­ kEnguru [ing. Camping] – av­  k. fitoturistebisaTvis mowyo­ lebi. teri­ qarTuli k. (astr. sadgomi.  kepka (mniS. varsferos Tanavarskvla­ kElia [laT.

kvadriEnale [< fr. quazer mx. gadat. cakes (mr. rom­ lis Tavis Tavze gamrav­ lebisas miviRebT mocemul ricxvs. kvazErebi [ing. quadriga] – an­ tikur qveynebSi: orTvala etli.  kvadratiuli Scd. figura.  kvadrigasi Scd.) namravli. bienale. romelSic erT mwkri­ vad abamdnen oTx cxens da romelsac meetle dgomela marTavda. ityvian saerTod gadawyvetil rameze. romelic oTx weliwadSi erTxel ewyoba (Sdr. kEqs­i [ing. (maTem. romlebic binadroben tropikul da Tbil zRvebSi. kvadratuli sazomi – far­ Tobis sazomi erTeuli. 1­Tvis). wris gadaqceva toldid kvadra­ tad (gadauwyveteli amo­ cana). kvadrQlia [esp. wris kvadratura – 1. magida.) oTxwliani] – sa­ erTaSoriso gamofena an festivali.  xuTis k. ¥ kvadratuli (mniS. quadrates oTx­ kuTxedi] – 1. romelic miiReba ricxvis Tavis Tav­ ze gamravlebiT. ketchup] – to­ matis sawebeli. cuadrilla] – koridis (xarebis brZola) monawileTa parade. kvadratuli gantoleba – algebraSi: gantoleba. 2. kvadrAtura [laT. Cveulebriv qiS­ miSCarTuli.ket -250kvadratuli frCxilebi – kuTxovani frCxilebi [ ]. tolgverdiani sworkuTxedi. ro­ melic Seicavs ucnobs meo­ re xarisxSi. Se­ mokl. ocdaxuTia.) farTobis sidide kvadratuli erTeulebiT gamosaxuli. quadratura] – (maTem. k.  k. kosmonavtebs). kvAdriga [laT.] – erbo­ zelili tkbili namcxvari erTgvari.  oTaxis k. . quadrinnale (mdedr. Saveebs. trienale).  sami ayvanili k. kvadratuli fesvi (mocemu­ li ricxvisa) ricxvi.) xarisxis maCvenebeli. (maTem.  keksi Scd. 3. kEtCup­i [ing. kEfal­i [berZ. quasistellar radiosource kvazivarskvlavuri radi­ owyaro] – metismetad So­ reuli kosmosuri obieqtebi..-Si. romelic ors udris. kvAdrat­i [laT. kephale Tavi] – Tevzebis ojaxi. 2. ¥ kvadragisa.

romelic daibada TeTrkanianisa da metisis qorwinebis Sedegad. ¥ kvartaluri (mniS. qualitas (qualitatis) Tviseba] – (wign. qvantitatiuri Scd. kvAker­i [ing.  qvanti. Teoria. kvalifikAcia [laT. quartus meoTxe] – 1. k. aR­ moCenilia 1960­1967 wleb­ Si. meTodi. angariSi. Teber­ vali. qvanturi Scd. sakvalifikacio.) Tvisebrivi (ix. Taviseburebebis mixedviT. cuartenor < cuarto meoTxe nawili] – ada­ miani. quantitas (quantitatis) raodenoba] – (wign. risame saqmianobisaTvis. Tbilisis nucubiZis platos k.  kvantitaturi.  k. kvArtal­i [germ. k. sagnis an movlenis gansazRvra misi Tvisebebis. profesiisaTvis visime mom­ zadebis xarisxi. 1­isaT­ vis).-251romlebic warmoadgenen mZlavr radio­ da optikuri gamosxivebis wyaroebs.  kvartalisa. qualitas Tve. ag­ reTve kvantitatiuri). musikaluri .  kvalitaturi Scd. meTodi. kvArtet­i [it. we­ liwadis meoTxedi (sami Tve). komisia. kvAnt­i [laT. kva ¥ kvanturi. 2. marti).  q.  kvartlisa Scd. romelic moqceulia oTx gadamkveT quCas Soris.  k. kadrebi. 3.  k. quantum ramdeni] – raime energies umciresi raodenoba. Sefaseba daxasiaTeba (am mniSvnelobiT ixmareba ag­ reTve kvalificireba). rac fotoni.  kvalifikaciuri Scd.) raodenobiTi (ix. quaker] – wevri inglissa da aSS­Si gavr­ celebuli erT­erTi qris­ tianuli seqtisa. kvalitatQuri [< laT.  pirveli k. qalaqis didi masivis uba­ ni. kvartEron­i [esp. quartal < laT. ag­ reTve kvalitatiuri).sobrioba da facic vakeTeb] – 1. sinaTlis kvanti – igivea. 2.  k. meqanika. muSaki  s. quartetto < quartos meoTxe] – 1. qalaqis nawili. (ianvari. kvantitatQuri [< laT.  k. ¥ kvalificiuri.

fortepianos winamorbedi. me­19­ . kiuris. klaviAtura [germ.)  roialis TeTri da Savi k. romelze TiTis daWeriTac amoZravdeba meqanizmis ber­ ketebi (fortepianosi. gamoscems ult­ raiisfer sxivebs. sabeWdi manqanis k. yvelaze gavr­ celebuli dedamiwis qerqSi. clavis gasaRebi] – firfita.  klaviaturasi Scd.) – gvaris mixedviT]. klAviS­i [polon. 2. sa­ beWdi manqanisa da sxv. sa­ orkestro piesis. kQqs­i [ing. kvArc­i [germ. klavir] – 1.-ebi. kicks (mr. klawisz < laT.)] – bili­ ardSi: mocaruli dartyma. iyeneben medicinaSi das xv.  k. clavecin] – Zveleburi simebian­klavi­ Sebiani musikaluri sakravi. k. akordeonis k. klAn­i [kelt.  s. cuvette menji.  saqarTvelos saxelmwifo k.  beThovenis simebiani k. kQuri – radioaqtiurobis sazomi erTeuli [frangi qimikosebis col­qmar pier da mari kiurebis (curie.  kiurs Scd. soliciumis orJangi. klAvir­i [germ. 2. ¥ klaviSebiani. clavis gasaRebi] – klaviSebis sistema.  kiurisa Scd. klaviSebian sakravTa sa­ erTo saxelwodeba. ¥ sakvarteto. gadaReba forte­ pianosTvis. sakravebi.  kiuresi. quarz] – ufero minerali. musikaluri nawarmoebi aseTi ansamblisaTvis. clan] – Sotlan­ dielebSi. kvarcis lampa – eleqtruli lampa.. kQure [fr.  fortepianos k. irlandielebsa ansambli.  qvarci Scd. cure] – safrangeTisa da zog sxva qveyanaSi: ka­ Tolikuri eklesiis sam­ reklo mRvdeli. kvEreqs­i – mokle locvebis wyeba marTlmadideblur RvTismsaxurebis dros.kva -25220 ss. gadamrTveli. ¥ klaviaturisa. kudi] – gzis orive mxares gayvanili ru. klaviatur < laT. romelSic oTxi Semsrulebelia. operisa da misT.-ebi. ¥ kiurim. klavEsin­i [fr. piesa. kiUvet­i [fr. romelsac aqvs kvar­ cis milaki.

mcenareTa da cxovelTa klasifikaciis msxvili er­ Teuli.-253da sxv. 4..  kliaseri Scd. daukra”. klAser­i [fr. 2. 1­Tvis).-is moswavle. 7. mecnierebis didi moRvawe.-s ukravs”. 8. 3. literaturis. risame xarisxi. klAsika – literaturisa da xelovnebis klasikuri sa­ nimuSo nawarmoebTa erTob­ lioba. s. saerTo interesebis mqone didi sazogadoebrivi jgu­ fi. gemis kaiutis (agreTve matareblis vagonis) ti­ kla pi. klasifi­ kacia. samedicino oTaxi skola­ Si. (mag.  pirvel k.  k. 9. samxatvro saswavlebelSi)  fortepianos k.-is qarTuli k. romelsac aqvs sarqvelTa sistema.  meaTe k.  maswavlebeli k.  ZuZunwovarTa k.-ss Seadgenen erTeulebi.  pirveli k. 5.-is fexburTeli. . 3­isaTvis). fexbur­ TSi).-ze damkvreli” Scd.-Si Sevida.  s.  me-2 k. momzadebis done. gvarovnuli Temi. classeur saqa­ Ralde] – sakoleqcio mar­ kebis Casawyobi albomi. classicus pirveli klasis] – xe­ lovnebis. saklaso (mniS. done.  `k. gansxvavebuli mowyo­ bilobisa da fasis mixed­ viT. clarinette] – xis Casaberi sakravi. moswavleTa jgufi. ro­ melsac wlis ganmavlobaSi saerTo saswavlo programa aqvs. `k. erTnari damokidebuleba. klasQkos­i [< laT.-is vagoni. moswavleTa jgufi (kon­ servatoriaSi.  muSaTa k.  `k. 6. aTeulebi da aseulebi. klArnet­i [fr. 2. keltur tomebSi. klAs­i [laT.  TamaSis k. winaaRmdegobani. ¥ klasobrivi (mniS.-is kaiuta. maTematikaSi: ricxvis sami mezobeli Tanrigis erTob­ lioba.  me-20 s. maRali k. pirveli k. davaleba. classis Tanrigi] – 1. warmoad­ gens boloSi odnav gafar­ Toebul mils.-is Soferi (mZRoli). gvari. romelsac aerTianebs sawarmoo saSualebebTan. ferweris k. oTaxi.

klasQcizm­i [germ.ti pobrivi. 2. Zvel berZenTa da roma­ elTa damaxasiaTebeli. classis Tanrigi da facic vakeTeb] – sagnebis (movlenebis. klerikAlizm­i [< laT. klErk­i [fr. SesaniSnavi.kla -254da berZ. klasikosebis mier Seqmnili. meqanikuri sasignalo sayviri. Zveli berZnuli da laTinuri enebisa da antikur literaturasTan dakavSirebuli. nawarmoebi. clerc ing. clerk ga­ damweri. jgufebad.ebi. romlisTvisac damaxasiaTebelia antikuri nimuSebisadmi mibaZva. partia. k.  k. klaustrofObia [laT. ¥ klerikaluri.  k.  k. aparaturasTan da eleqtro manqanebTan. saukeTeso. klAqson­i [ing. klerQkal­i [< laT. claustrum daxuruli saTavsi . an­ tikuri. filologia.  k. clericus] _ klerikalizmis mimdevari sasuliero piri. sanimuSo. klassizismus] – me­18 s. literatura. klaxon] – avto­ mobilis. kleptomAnia [berZ. klasQkur­i – 1. cne­ bebis) ganmasxvavebel ni­ San­TvisebaTa mixedviT klasebad. magaliTi. k. ganaTleba. phobos SiSi] – daxurul SenobaSi marto yofnis akviatebuli SiSi. rac gamowveu­ lia zogierTi fsiqikuri daavadebiT. mwerali < clericus  qarTuli literaturis k. klemme giragi. sigiJe] – gadaulaxavi avad­ myofuri midrekileba qur­ dobisadmi.mom­ Weri] – specialuri momWeri sadenis misaerTeblad an misamagreblad xelsawyo­ ebTan.­is dasawyisSi: mimarTuleba xelovnebaSi. sa­ zogadoebis politikur da kulturul cxovrebaSi. klasikosis. srulyofili. klasifikAcia da klasi­ ficQreba [laT. motociklis da misT. klEma [germ.­Si da me­19 s. klepto vi­ parav da mania miswrafeba. Tanri­ gebad dayofa. vinmesaTvis an ramesaTvis damaxasiaTebeli. 3. romelic cdilobs gaaZli­ eros eklesiis roli. clericalis saeklesio] – po­ litikuri mimarTuleba.

myidveli. ¥ klienturisa. staJiori. piri. mTis k. si­ non. klimaqsi. saf­ rangeTSi. . klimaqtoriumi. romlis saqmesac ad­ vokati an notariusi awar­ moebs. klinike (techne) mkurnalobis xelovneba] – samkurnalo dawesebuleba. klima (klimatos)] – ama Tu im adgilas mete­ oroligiur pirobaTa er­ Toblioba. klQmaqs­i [berZ. inglissa da aSS­Si mo­ samsaxure savaWro­samrew­ velo sawarmoSi. klQmat­i [berZ. kliEntura – klientTa er­ Toblioba.) ix. cliens (clientis)] 1.  maRaziis k. hava da logos moZRvreba] – mec­ niereba. havai. clinch] – (sp.-255sasuliero piri] – 1. kli klima (klimatos) klimati. romelic emzadeba notariusad.SemkveTi. romelsac emsa­ xurebian. belgiasa da ho­ landiaSi: saqmis mwarmo­ ebeli. k. ¥ klinikuri.. 2. pirobebi. amindis reJimi. gamokvleva. klimatololOgia [berZ. mudmivi k. sadac mkurnalobasTan er­ Tad warmoebs samecniero da saswavlo muSaoba. klientebi. sadme mimsvleli (moZv.-ebi. havas Seiswavlis. klimakter kibis safexuri] – gar­ damavali periodi qalis sicocxleSi mowifulobis asakidan xandazmulobisaken. ¥ klimaturi. klimaqterQum­i [< berZ. muStari].-ebi.  klienturasi Scd. 2. mkurnaloba. kurorti. k. Tbili k.  k. romelic klimats. klQnC­i [ing.) kriv­ Si: wesis darRveva erTgvari mowinaaRmdegis xelebis daWera an mis sxeulze Se­ moWdoba. klimax] – (me­ dic. piri.  bankis k.  k. rodesac qreba sasqeso jirkvlebis moqmedeba (Cve­ ulebriv 45­54 wlis asakSi).notariusis an advokatis kantoraSi da sxv. klQnika [berZ. rome­ lic klinikaSi muSaobs da mkurnalobasTan erTad awarmoebs mecnierul kvle­ vas. saparikmaxeros k. klinQcist­i – eqimi.  zomieri k. klQent­i [laT..

buli. kleros] – 2. damWeri Sarvlis aWimis klonQreba [berZ. iyeneben dasabeWdad. klon ganStoeba] ar angariSis warmoeba] – – 1. klQring­i [ing. zogierTi saxeobis cxo­ reklamo an musikaluri velebSi: ukana nawlavis xasiaTis xanmokle vide­ gafarToebuli gasavali. klon amona­ boloze. vegetatiuri gamravleba. monawileoben. ofilmi. wisqveSa arxi qalaqebSi. gena. mcenaris an cxovelis (finans.) usqeso an  kli psi Scd. nagvis dasay­ klUb­i [ing. 2. romelSic klounebi klOaka [laT. romelic ab­ klQfs­i [ing.kli -256- klQp­i [ing. rac mis winapars. romelSic Ser­ romelic saerToa kuW­naw­ wymulia xiluli da bge­ lavis da Sardsasqeso or­ riTi efeqtebi. erTgvarovani STamomavloba. organizmi. clown] _ cirkis  TuTiis k. club] – sazoga­ reli adgili. klOun­i [ing. gacvla: yvelaferi­yvela­ usqeso gamravlebiT miRe­ ferze. 2. kloUnada – sacirko warmod­  kliSisa Scd.) unaRdo angariS­ genetikurad identuri da sworebis erT­erTi forma. romelic mi­ eklesiaSi: amaRlebuli Rebulia klonirebis. soluturad identuria sayure. ri kodi. ganoebisaTvis. Zvel romSi: sibinZuris mi­ ¥ klounadisa. cliche] – liTonze. clip sarWi] – sa­ de. romelic damWeriT ujredis birTvis donori magrdeba yuris bibiloze. cloaca] – 1.  klounadasi Scd.) gaxrwnilebis bu­ . sibinZuris. clearing < cleklOni [berZ. organizmisa. romlis drosac STamomav­ qvaze an xeze amokveTili lobas aqvs igive genetiku­ naxati. doebrivi organizacia kul­ 3. klQros­i [berZ. naxazi da misT. nergvis gziT. 4. (gadat. yari] – (biol. kliSE [fr. xumara. clips (mr)] – 1. anu adgili mgalobelTaTvis ujredis birTvis gada­ (kankelis win). ¥ kliSesi.

kavSiri saerTo miznebis misaRwevad. 3. sinon. 2. ¥ saklubo. knecht] – (zRv. k.. romel­ sac sulxan­saba orbelia­ nis leqsikonis mixedviT hqvia – goWa.) boZkinti gembanze an navsadgomze bagiris Ca­ mosacmelad.  s. kiserze aqvs laqebi. romelsac iyeneben infor­ maciebis gadasacemad. sinon.  eleqtrozaris k. politikuri. binadrobs xeze. saTvaliani gveli). yva­ vilnari. ¥ kobrisa  kobrasi Scd. knOp­i [holand. qurTukis Sesakravi k. knoop] – 1. kod kOala [ing. aseTi orga­ nizaciis Senoba. sadgomi. ¥ koaliciuri. Sedgeba ori nawilisagan. muSaoba. kobra ar aurioT kobr­Si (Tevzia erTgvari). moZravi Rilaki denis CasarTavad da raime me­ qanizmis asamoqmedeblad. dasa­ muSaveblad da Sesanaxad. koala < avstral. cobra] – didi gve­ li. Wikarti).. romelTagan erTi jdeba meoreSi. kOd­i [fr. liTonis an plastmasis sa­ kinZi erTgvari. metad Sxamiani. kObra [port.  knopka Scd.  k..  axalgazrduli k.-ze TiTi daaWira. clump jgufi (xeebisa)] – raime figuris saxis mqone kvali. gavrcelebulia cxel qveynebSi (qarT. sportuli k. sportuli an sxva xasiaTisa.  antihitleruli k. mTavroba. code] – pirobiTi niS­ nebis (simboloebis) sistema.-257tu rul­sa gan ma naT leblo. klUmb­i [ing. dasamagreblad (qarT. ¥ koalisa. .  klumba Scd.] – patara CanTosani ZuZu­ mwovari. koalQcia [< laT. ikvebeba foTlebiT (sinon. knExt­i [holand.  saTvalebiani gveli Scd. CanTosani daTvi).  xelTaTmanis Sesakravi k. sadac yvavilebia darguli. gavrcelebulia aRmosavleT avstraliis tyeebSi. coalitio gaerTianebuli] – saxelm­ wifoebis an partiebis ga­ erTianeba.  koalasi Scd. pata­ ra farToTaviani lursmani magar raimeze qaRaldis da misT.

romelic gviCvenebs Tu romelic TanamSromlobda energiis ra nawili iqceva faSist dampyroblebTan manqanaSi sasargeblo mu­ maT mier okupirebul qvey­ Saobad. (fiz. kolaboraciOnist­i – meo­ margi qmedebis koefi­ re msoflio omis periodSi cienti (m. erToblivi moqmedeba] – meore msoflio omis peri­ odSi dasavleT evropis qvey­ nebSi: samSoblos mtrebTan TanamSromloba faSisturi okupaciis dros. kolaboraciOnizm­i [< fr.k.q. colaboration TanamSromloba. gavrcelebulia aSS­ sa da sxva qveynebSi. collage dawebeba] sani mwyemsi aSS­is dasav­ – 1. codex wigni] – kanonTa krebuli. romlebic  kavboi Scd. saxelwodeba.. romlis foTlebidanac iReben kokains. fuZvelze.) literatu­ kOka [esp. coefficiens (coefficientis) xelis Sewyoba] – 1. dasavleT evropaSi: piri. coca-cola] – ualkoholo sasmeli erT­ gvari. (maT. teqnikuri xerxi – raime sa­ ¥ kovbouri. sisxlis samarTlis k. (wign. iseTi masalebisa. ¥ koduri. kOvboi [ing. ¥ koka-kolisa. gadat.kod -258-  asoiTi k.  koka-kolasi Scd. ro­ melic mTlianad am xerxiT kOk­i2 [berZ. gafarToebis k. misgan gansxvavdeba feriTa kOki1 [holand. 3. filmi. nebSi. cowboy] – cxeno­ kOlaJ­i [fr. kokkos marcvali] aris Sesrulebuli..  samxedro operaciis k. kOka­kOla [ing. koeficQent­i [laT.. kOdeqs­i [laT.) – sidide.  xaxunis k. 2. mzareuli 2.. kok] – gemis da faqturiT.) ricxviTi an aso­ iTi mamravli algebrul gamosaxulebaSi.  saqarTvelos samoqalaqo k. – burTisebri baqteria.) sidide. enidan] – tropikuli buCqi. mxatvruli nawarmoebi. saxviT xelovnebaSi: leTSi. cifruli k. coca < perus indielTa . romelic gansazRvravs fizikuri sxeulis raime Tvisebas. fonze dawebeba  k. morses k.

rasac xSirad sdevs gonebis dakargva. misi toni da sisqe. collectivus krebiTi] – adamianTa jgufi.  kolegasi Scd. коленкор < fr. didi milsadeni. kolEqtiv­i [laT.. weboTi gaJRenTili. romliTac miedineba sxva. collegium] – 1. kolEqtor­i [laT. kolEnkor­i [rus. romelic gaer­ Tianebulia avtoris Cana­ fiqriT. aseve saerTod fe­ ri. color feri] – saRebavis feri. zogi profesiis pirTa ga­ erTianeba. ¥ kolegiuri – (wign.  kalenkori Scd.  advokatTa k. ufro patara. calancar SeRebili bam­ bis qsovili] – 1. bambis qsovili erTgvari.  sxva k. profesiis Tanamdebobis mixedviT. kOlafs­i [laT.) sul sxva saqme. collapsus vinc goneba dakarga] – (medic. saTaTbiro an ganmkargulebel organos. collector Semkrebi] – 1. ¥ kolegisa.) ara­ erTpirovnuli. kOler­i [laT. (gadat. 2. kOlba [germ. ¥ kolenkoruli. 2. xelmZRvaneloba.  saredaqcio k.  sabiblioTeko k. romlebic qmnian admi­ nistraciul. dawesebuleba. saerTo miznebiT intere­ sebi. sxvebTan SeTanxmebuli. gadawyvetileba. collega] – amxa­ nagi samsaxuris. kOlega [laT. ag­ reTve swavlaSi (umaRles saswavlebelSi). k. iyeneben wig­ nis yuaze an ydaze gadasak­ ravad. ¥ koleqtiuri. amxanaguri.) sisxlis wnevisa da gulis moqmedebis daqveiTeba er­ Tad.-259ruli montaJi formiTa da SinaarsiT sxvadasxvagvari masalisa. 2. kolEgia [laT. romlebic gaerTianebulni arian saerTo saqmianobiT. kol  k.  skolis k. Seferiloba. milsadenebidan Semosuli .  kolegialuri. kolben] – maRal­ yeliani minis WurWeli. Tanamdebobis pirTa jgu­ fi. iyeneben qimiur laborato­ riebSi. sadac Tavs uyrian risme Semdgomi ganawilebis miz­ niT. saministros k.

fizikaSi. kolloquim saubari. . wylis k. kOlibr­i [esp. far­ Ruli).  k. romelic saSualo ganaTlebasTan erTad pro­ fesiasac iZleva. collie] _ sasamsaxuro jiSis ZaRli. Cveulebriv Zvirfasi mo­ sarTaviT (yelsakidi. bi­ nadrobs centralur da samxreT amerikaSi. saqarTveloSi: saswavle­ beli. xsnari. kOlika [berZ. kolla < webo da eidas saxe] – (qim.. romelic ar kristaldeba da romlis xsnarsac ar gadis mcenareul da cxove­ lur apkSi (aseTebia cila. miswrafebaTa.. maswavleblis gasaubreba studentebTan maTi codnis gamosarkvevad. kOlit­i [germ.  briliantis k. suraTebis k.  Tirkmelebis k. gasaubreba] – 1. webo da sxv.  qronikuli k. ¥ kolibrim. aSS­sa da zog sxva qveyanaSi: umaRlesi an sa­ Sualo saswavlebeli. kOlie [fr. gamoiyvanes me­18 s­is dasawyisSi Sot­ landiaSi (sxvanairad: Sot­ landiuri nagazi). koleqciOner­i [fr. k.) ¥ koloiduri. markebi.  k. collectionneur] – koleqciis Semkrebi. safosto markebis k. 2.-ebi. kOleji – [ing. airebi an siTxeebi.  koliisa Scd. kolike nawlavis daavadeba] – muclis Rrus mwvave spazmuri tkivili. kolon msxvili nawlavi] – daavadeba. gogirdi. ¥ sakoleqcio. saxamebeli. kolOid­i [berZ. kolEqcia [laT. collisio] – 1.. (lit.  s.  sakanalizacio k. kolQzia [laT. in­ glisSi. (wign. kolibrs Scd. collier] – yelsabami. collectio kre­ buli] – erTgvari sagnebis krebuli. kolibris. kolokvQum­i [< laT. in­ teresTa Sejaxeba.  mineralebis k.) nivTiereba. 2. kOl­i [ing. romelic gamow­ veulia msxvili nawlavis anTebiT.) sapirispiro Sexe­ dulebaTa.kol -260¥ koliesi.  kolibrma. kolitis < berZ.) cxovrebiseuli kon­ fliqtisa da brZolis asaxva mxatvrul literaturaSi. colibri] – Zali­ an patara Wreli Citi. college] – 1.  cxovrebiseuli k.

 koloqviumi Scd.  kalonia Scd. politika.-ebis ganTavisufleba. kolonizAtor­i – piri.. koloniis (mniS. kolOnist­i – 1.  biologTa k.-2612.-ebi. sinon.. raime mizniT Tavmoyrili adamianTa erTad cxovreba. 2) mcxovrebi (qarT. k. 3.  kalona Scd. 2. ¥ koloniuri da kolonialuri (mniS. . colonia dasaxleba] – 1. ro­ melzedac ismenen da ga­ nixilaven moxsenebebs gar­ kveul Temebze. 3) wevri. frinvelebis an mwerebis didi jgufi sadme.  k. fizikosTa k. axalSeni). 2.  jaris k. politika. kol  Sroma-gasworebis k.) wignis gverdis aRmniSvneli cifri (ricxvi). rom­ lebic ganlagebuli arian an moZraoben erTmaneTis miyolebiT. qveyana.) dapyrobil qveya­ naSi dampyroblebiT da­ saxlebuli adgili (qarT.  k. erTi erovnebis adamianTa jgufi. qveynis dapyroba da misi gadaqceva koloniad (ix. kolonistebiT dasaxleba carieli adgilebisa.  Zveli berZnuli k.  k. kolumneziffer] – (poligr. 1). (ist. ucxo qa­ laqSi. romelic dapyrobilia im­ perialisturi saxelmwifos mier da iZarcveba misgan. qveynebi. kolonia mniS.  k.  qarTvelebis k. romelic cxovrobs ucxo qveyanaSi. kolOnia [fr. koloniis (mniS. adamianebi an sagnebi. tankebis k. samecniero TaTbiri. colone] – 1. moaxalSene). 1­isaTvis). 1) mosaxleobas. sinon.-Si. ¥ kolonialisturi. WianWvelebis k. Cagvra. 4. kolOncifr­i [germ. romelic eqsploatacias uwevs koloniis (mniS. 2. koloniAlizm­i – imperia­ listuri saxelmwifos mier sxva qveynebis koloniuri Cagvris politika. 5. moskovSi me-17-18 ss. kOlona [fr. 2. colonne < laT. kolonizAcia – 1.-ebi Savi zRvis sanapiroze. ¥ kolonizatoruli.  pingvinebis k.  triumfuli k. maRa­ li sveti.

moxuci. kOma [berZ.  s. 2.  kalorimetri sxva (ix). k.] – erT­ feri da metreo vzomav] – Seferadebuli xsnaris feris an koncentraciis gamosarkvevi xelsawyo (qarT.  fexburTis k. moto. figura.  kamanda Scd. kolosAlur­i [fr. raime udidesi. kOlos­i [berZ. mkafiod gamoxatuli.kol -262- kolorQmetr­i [laT. romlebic gansazR­ vrul amocanebs asrule­ ben. gvari sistemis revolveri. columbarium pirvelad samtrede] – kremaciis Semdeg ferflis urnebis sacavi. xelmZRvaneli. gadat.  k. warmateba hqonda. kolossos didi qandakeba] – 1. rac qmnis mTlianobas. color feri] – 1. gankarguleba. avtogadarbenis da misT.  k. sinon. velo. uzarmazari.  avtogadarbenis k.) Za­ lian didi. samxedro mosamsaxureTa. uzarmazari qandakeba an sveti 2. kolOrit­i [it. koma Rrma Zili] – (medic. sacxenosno Sejibrebis.) ugono mdgomareoba. istoriul romanSi. kOmanda [fr. color kOlt­i [< sakuT. commande] – 1. 2. 3. rac ga­ moirCeva sxvadasxvagvar ferTa kargi SexamebiT. xSirad gamowveulia cent­ raluri nervuli sistemis dazianebiT. zog qveyanaSi iaxt­klubis Tavjdomaris wodebuleba. kolossos ] – (wign. Taviseburi naTeli. (wign. kolorQtuli – 1. 2. ¥ sakomando. rac Rrma Zils mogvagonebs. colorito < laT. fersazomi). am wodebulebis mqone piri. suraTSi ferTaSexameba. warmodgenas k. brZaneba. commandeur] – 1.  naTeli k. peizaJi. sax. gadat. Sua saukuneebis sasuliero raindul ordenebSi: erT­ . ieri.-ebi. 2. sportsmenTa oganizebuli jgufi. komAndor­i [fr. punqti.  mecnierebis k. sasaxle. colossal berZ.  k. da­ valeba gansazRvruli for­ miT. kolumbarQum­i [laT.  epoqis k.) risame Ta­ viseburebaTa erToblioba. mniSvnelo­ vani.

. wvril sawarmoTa gaerTi­ aneba. comoedia < berZ.-ebi. combinatio] – 1. kartofilis amosaRebi k. combine] – manqana. kombinirEbuli – ris kom­ binaciac (mniS. romlis mizania upi­ ratesobis mopoveba da gamarjveba. 4.-263erTi umaRlesi wodebuleba.. poligrafiuli k. ferebis k. 1) moxda.  cifrebis k. ¥ kombinaciuri. sxvadasxva safexuris sas­ wavlebelTa gaerTianeba qarxanasTan. 2.  samkervalo k. samTo k.  qarTveli k. kosmonavtis k. komoedia ] – dramatuli nawarmoebi. maqinacia. musikaluri k. zog sportul TamaSSi: saerTo CanafiqriT gaer­ Tianebuli sxvadasxva ile­ Ti. (s) siuJeti. romelic erTdroulad ramdenime manqanis samuSaos asrulebs. kombinirEbuli sAkvebi – sakvebis narevi saqonli­ saTvis komEdia [laT. romelsac aqvs sasacilo siuJeti. ¥ komediuri da sakomedio. sawarmosTan. TeTri banjgvliani kombAin­i [ing. komedQant­i [it. ungruli nagazis jiSis ZaRli. combinatus gaormagebuli.  puris asaRebi k.. k.  k.. xrikebi raime miznis misaRwevad..  k. rTuli Canafiqri. opera. Sexameba. k..  klasikuri k.  saswavlo k. saWadrako. kombQnat­i [laT.  bavSvis k. sxvadasxva dargis samrewvelo sawarmoTa ga­ erTianeba. commedianto] – (moZv) igivea. (s) Janri. kombinAcia [laT.  sayofacxovrebo sawarmoTa k.  kombinizoni Scd. komediOgraf­i – dramaturgi. (soflis meurneobaSi). Sewyvile­ buli] – 1. Sofris k.. fexburTSi.. risame urTierTganlageba. kombAiner­i – kombainis mZRo­ li. . 3. kombinEzon­i [fr. rac komikosi. qvanaxSiris k. kom  eSmakuri k. 2. TamaSi (WadrakSi). am wodebis mqone piri. combinaison] – mTliani Sarval­xalaTi. giorgi erisTavi.  k. molieris k. romelic komediebs wers. 3..

 komentariebi Scd. cixe­ simagris an gamagrebuli raionis yvela jaris uf­ rosi. 2. samxedro meTauri. mibareba] – 1.  cixesimagris k.  gazeTis k. samxedro mo­ samsaxureebis mier disci p­ linis dacvas sazogadoeb­ riv adgilebSi. komman- dantur] – dawesebuleba. navsadguris k. raime teq­ stis axsna­ganmarteba. commercium] – kerZo vaWroba. Se­ noba. saerTod vaW­ .  rkinigzis sadguris k. rac komendantis saaTi. komEndant­i [fr. komEntari zedmEtia – (wign. komErsant­i [fr. romelic rkinigzebze Tvalyurs adevnebs jarebis samxedro mosamsaxureebisa da sam­ xedro tvirTis swored ga­ daadgilebas. ro­ melic Tvalyurs adev­ nebs sagarnizono da saya­ raulo samsaxurs wesierad Sesrulebas. samxedro piri. 2) udgas.  saerTo sacxovreblis k. ro­ melsac saTaveSi komen­ dantis (mniS.­Si. komentaris (komentarebis) avtori.  teqstis k.-ebi.. 3. sportuli k. commentarius]. commersand] – piri. komErcia [laT. romelic risame komentarebs iZleva. sakomendato komendAtura [germ... commentator] – piri. Cveulebriv mr. komEntar­i [laT. komEndantis sAaTi – qu­ CaSi gamosvlis akrZalva saomar mdgomareobis gamo sakomendanto – komendantis (mniS.-ebi. rodesac da­ matebiTi axsna­ganmartebis gareSec gasagebia yvelafe­ ri. 2. msje­ loba risame Tobaze. komentArebi – 1. commedare davaleba. mindoba. sazogadoebrivi Senobis gammarTveli. commandant < laT.  ilia WavWavaZis TxzulebaTa k. komentAtor­i [laT.  komendati. am dawesebulebis sadgomi. romelic komercias misdevs. axsniT­ganmartebiTi an kritikuli SeniSvnebi.  qalaqis k.  komendantura Scd.) ityvian. banakis k. 4. sakomendanto saaTi – igivea. 2) sasamsaxuro sad­ gomi.kom -264Scd.

kOmeta [berZ. komedia). k.-d gamoiyureba. romelic Sua­ mavlobas eweva savaWro garigebaSi garkveul gasam­ rjelos fasad. opera. komQkos­i [berZ. komikos] – ko­ mikuri rolebis Semsrule­ beli msaxiobi. komivoiAJor­i [fr. <] – risame ko­ mikuri. sasacilo xasiaTi. igivea. saxelmwifo mmarTvelobis organo. commissio da­ valeba] – 1. romelsac aqvs naTeli zolebisagan Sem­ dgari erTi an ramdenime kudi.  k. gadat. rac ko­ mediuri (ix. romelsac erTi ad­ gilidan meoreze daaqvs saqonlis nimuSebi..  k. komQsar­i [fr.kudiani (varskvlavi)] – ciuri sxeuli erTgvari (qarT. mzis sawinaaRmdego mxares mimarTuli. comm il faut ro­ kom gorc saWiroa. romelsac mindobili aqvs garkveuli davalebis Ses­ ruleba. niWi. ¥ sakomisio: sakomisio ma­ Razia – maRazia romelic Suamavlobas eweva yidva­ gayidvaSi (komerciul saq­ mianobaSi). saeqimo k. mdgomareoba. komisarQat­i [fr. kometes (aster) Tmiani. kudiani var­ skvlavi). (s) operaciebi. komQkuri – 1. 2. ¥ komerciuli da sakomercio.] – zogi saxelmwifo da administraciuli dawe­ sebulebis saxelwodeba komQsia [< laT. (s) garigeba.  komivoiaJuri Scd.rogorc unda] – maRali wris.sazogadoebis (saero) zrdilobis wesebis Sesabamisad. Sesaxedaoba. kOmilfo [fr. romelic garkveul funqciebs asrulebs.  saarCevno k. commisaire < laT. debs xelSek­ rulebebsa da sxv. sinon. preis­ kurantebi (preiskuranti) katalogebi. sasacilo  k. k. kOmizm­i [berZ. ro­ melsac mTavrobisgan gan­ sakuTrebuli an mniSvne­ lovani rwmunebebi aqvs miniWebuli.-265roba. commissionnaire] – piri. 2. savaWro operaciebi.  k. k. . commis voyageur] – savaWro firmis agenti. commissariat < laT. comissarius uflebamosili] – Tanamdebobis piri. adamianTa jgufi. komisiOner­i [fr.

Srifti. . sfero.) jgufi adamianebisa. msajuleba. compensatio] – 1. compusso < holand. kiTxva xdeba lazeruli  aRmasrulebeli k. ¥ sakompensacio. specialisti. compactus]  kompententuri Scd. (medic. kompAqturi [laT. (saub.) darRveuli funqciis rewvelo gaerTianeba.) < comic komikuri. (qarT. Tonis diskis saxiT.kom -266- xulebis. romelsac uxdian  komikuri Scd. aRdgena organizmSi. kompas fargali] – xelsawyo. mewarmeTa savaWro an sam­ 3. gadasavlo Sinaarsis. codnaze damyarebuli. comdros. rasac kompetEncia [laT. SekumSuli. kOmpaqt­dQski [ing. risame anazRaureba (am – patara ilustrirebuli mniSv. risame asanazRaureblad kompAnia [fr.  s. comics (mr. msubuqi. kompetenciis (mniS. ro­  k.­iT ixmareba agreTve wigni an naxatebis seria kompensireba). – mWidro. ne raime dargSi. nitebuli isari. teqstis) Canaweri mowyobiloba Txeli li­ comittere] – arCeviTi] organo. – safuZvliani codnis mqo­ kOmpas­i [it.. yovelTvis CrdiloeTisken 3. Tanxa. sinon. competencota adgili uWiravs. sasacilo] kompensAcia [laT. 2. k. comite <laT. av­ qveynis mxareebs.  k.  saaqcio k. saxsrebi. organizacia. sxivis saSualebiT. azri. rom­ romelic xelmZRvanelobs lidanac Canaweris amo­ raime saqmianobas. sakiTxTa wyeba. romelic  k. compact 2. aqvs damag­ toritetuli. compagnie] – 1. k. kOmiqs­i [ing. komQtet­i [fr. aris mimarTuli. Cveulebriv saTav­  fuladi k. 2. melTa jerovani codna mo­  kompakturi Scd.). sazRauri). romlebic erTad atareben kompetEnturi [< laT.  k. komisia. romliTac gansazRvraven 2. petens (competentis) saTanado]  kampania sxvaa (ix.gamosa­ an Tanamdebobis piri. epoveba visme. tia] – 1.romelSic uflebamo­ kompaqturi da disc diski] – silia raime dawesebulebis informaciis (bgeris. k. 2) mqone. masa. saeqsperto k.

k. complexus kavSiri. moyvaniloba komplQment­i [laT.  k.  arqiteqturuli k. ¥ kompleqturi. (s) sistema. nakrebi. operis k. k. romelic qmnis musikalur nawarmoebs. eqspedicia. 2. tanis (sxeulis) age­ buleba. computer] – eleqtronuli gamomTvle­ li manqana (egma). compliment] – sasiamovno. sakomputero Scd. romelic erTze meti fuZisgan Sedgeba. ¥ kompleqsuri. kom kompleqtAcia – risme komp­ leqtebis Sedgena. kompiUter­i [ing.. (s) teqnika. SekavSireba] – (wign). ¥ kompiuteruli da sakompiutero. musikalur nawarmoebTa Seqmnis Teoria. kOmpleqs­i [laT. agebuleba. compositus] – sityva.  wignebis k. romelic adgens sa­ Wadrako amocanebsa da eti­ udebs. 2. compositos Semadgeneli] – piri. kompilAcia [laT. (s) centri. Sveulmfreni da sxv.  romanis k.  personaluri k.  k. compositio Sedgena] – 1. meqanizacia.-s scildeba. Sexameba] – saganTa. movlenaTa.-267 sasamarTlos k. Tvi­ sebaTa erToblioba. naSromi. rome­ lic agebulia sxvadaxva avtorisagan nasesxebi ma­ salebiT da ar Seicavs da­ moukidebel gamokvlevasa da daskvnebs.  Jurnalebis k.. risa­ me Semadgeneli nawilebis Tanafardoba.-is klasi (konservato­ riaSi). komputeruli. kompozQtor­i [< laT. kOmpleqt­i [laT. qaTinauri) kompOzit­i [laT.  k. urTierTgan­ lageba.  komputeri. sruli Semadgenloba. complexio SeerTeba. compilatio Zarcva] – 1. sawarmoo procesebis k. . aseTi naSromis Sedgena. komplEqcia [laT.  kompentencia Scd.. saWadrako kompozitori – piri. es sakiTxi Cvens k. saqebari risame Tqma vinmesaTvis pir­ Si (qarT. mag: ded­ mama. complectus sruli] – garkveuli daniS­ nulebis saganTa sruli ri­ cxvi. moqmedebaTa.  k. sinon. kompozQcia [laT. naxatis k.

compromissum] – urTierTdaTmobis gziT miRweuli SeTanxmeba. compresse] – qsovilis. componens (competentis) Semadgeneli] – (wign.-ebi. ¥ kompromisuli. atmis k. compressio] – (teq) haeris. kOmpost­i [ing. romeli rkinig­ zis bileTze da sxva do­ kumentebze aRniSnavs Ta­ riRs.kom -268liT dasvelebuli)..) organuli sa­ suqi – neSompalisa da mi­ wis narevi. ro­ melsac ideben mtkivneul (daSavebul) adgilze sam­ kurnalo mizniT.  k. komSis k. kOmpres­i [fr. ¥ kompresoruli da sakompresoro. komprEsor­i [laT. compote] – Saq­ rian wyalSi moxarSuli xili an kenkra. 1­isaTvis). compost] – (sof. komprEsia [laT. ¥ sakompozicio (mniS.  kompromentireba Scd.  k.  Senadnobis k. gadawyvetileba.  u. ukompromiso.. compromette] – (wign. magram kompostireba. kompOnent­i [laT.) risame Semadgeneli nawili.) vinmesaTvis saxelis gatexa sxvis Tval­ Si.  uary.gazis an sawvavi narevis SekumSva Sigawvis Zravis cilindrSi. tilos naWeri (Cveulebriv wyliT an wam­ . dakompostQreba da kom­ postQreba – komposteriT aRniSvna TariRisa da misT.  kampoti Scd.  alublis k. commune < laT. 2­T­ vis). composteur] – aparati. (s) danadgari. kOmpot­i [fr. compressius SekumSva] – narevis saSu­ alebiT gazebis an haeris SesakumSi manqana (agre­ gati). communis saerTo] – gaer­ Tianeba adamianebisa.  dakompostereba.  k. komprometQreba [fr. komprOmis­i [laT. nomers da misT. mTlianoba. ro­ melTac saerTo qoneba aqvT. klasi (konservatori­ aSi). kompOster­i [fr. romlebic erTad Sro­ moben da Tanasworad iyo­ fen SromiT miRebul pro­ ¥ kompoziciuri (mniS. meur. kamaTi.  s. kOmuna [fr.

-269duqtebs.). komUnike [fr. communisme < laT. cxovrobs. sastumro. saerTaSoriso sa­ romelSic ramdenime ojaxi kiTxebze. sa­ komutAtor­i [< laT. partiis wevri. komUnar­i [fr. – WkuiT. suli] (1918­1920 ww. k. commuto] – 1. am sistemam ver ga­ Tilmowyobiloba. mowyobiloba. yofil sabWoTa kavSirSi.  k. comfort] – yo­ facxovrebis moxerxebul agreTve aRmosavleT ev­ pirobaTa erToblioba. kon ¥ komunisturi. communard] –  komunikisa Scd. pArizis kOmuna – 1871 komunikAcia [laT. saSualeba. sistema (wyobileba). neobasTan dakavSirebuli. tabeluri. communiwels parizSi ajanyebuli katio] – erTi adgilis meo­ mSromeli xalxis mier Seq­ resTan damakavSirebeli mnili revoluciuri mTav­ gza an kavSirgabmulobis roba (iarseba 72 dRe). mowyobiloba eleq­ zogado] – utopiuri. samxedro komunizmi – sab­  k. visime . communique] – mTavrobis oficialuri komunAluri bQna – bina. amarTla da XX saukunis ¥ komfortuli da komfor90­wlebSi daingra. cnoba. gadoebriv sakuTrebaze. rome­ 2. mSenebloba.  k.) parizis komunis wev­ komUnist­i – komunisturi ri. partia. kOmfort­i [ing. xazebi. (ist. komunAluri – qalaqis meur­  s. niWierebiT. WoTa xelisuflebis eko­ nomikuri politika sa­ kongeniAlur­i [laT. komUnizm­i [fr.  SromiTi k. ¥ komunikuri. ke­ ropaSi. communis saerTo. romelsac lic dafuZnebulia war­ iyeneben telefonis xazebis moebis saSualebaTa sazo­ xeliT SesaerTeblad. con er­ moqalaqo omis periodSi Tad da genius goni. vagoni. ¥ sakomunikacio. sa­ trul wredis SerTvis da zogadoebriv – (poli­ ganrTvisaTvis an denis mi­ tikur) – ekonomikuri marTulebis Sesacvlelad.

 kondensacia.kon -270organizaciaTa gaerTianebis. saerTod: Sesabamisoba. 2. condenso vasqeleb. Semk­ vrivebuli] – 1.  avtomobilistebis k. vamkvriveb] – 1. kongrEsmen­i [ing. (wign. 2. kondensAtor­i [< laT.) sxva­ dasxva nawilis an sagnis meqanikuri. saeklesio wigni. (geol. congregatio] – 1. kondakion] – mokle saeklesio sagalo­ beli. eleqtroenergiis dasag­ rovebeli xelsawyo. conglomeratio] – risame nawilebis an sagnebis iseTi SekavSireba. msgavsi. romelSic namuSe­ vari orTqli civdeba da wylad iqceva.) dagroveba. orTqlis. congressman] – kongresis (mniS. saerTa­ Soriso TaTbiri yriloba. plasti. konditor < Sesaferi. raime sazogadoebriv . ro­ melic Sedgeba sxva nams­ xvrevebisa.) naleqi qani. kenWebisa da qve­ bisgan. (maTem) geomet­ riuli figurebis damTxveva erTmaneTze dadebisas.. kondensieren] – (spec. 2. ¥ konglomeratiuli. kondensAcia [laT. kaTolikur eklesiaSi: erTgavri wesdebis mqone monastrebis gaerTianeba. Ta­ nazomiereba. konglomErat­i [laT. ro­ melic am sagaloblebs Seicavs. 2. 2. conglomeratus Semgrovebeli. kavSiris saxelwodeba.  k. 2. airis gadayvana Txevad an magar mdgomare­ obaSi. 2) wevri kongruEntuli [< laT. SemTxveviTi na­ erTi. kongregAcia [laT. kondQter­i [laT. kreba] – 1. mSvidobis momxreTa msoflio k. kondensatio] da kondensQreba [germ.  kondesatori Scd. congruens (congruentis) Tanx­ vdenili] – 1. konglomerAcia [laT. kondesireba Scd. kOndak­i [berZ. kOngres­i [laT. rodesac isini inarCuneben TavianT Tvisebebs. congressus Sexvedra. romis papTan arsebuli administraciuli organo. amerikis SeerTebul Stateb­ sa da laTinur amerikis bevr sxva qveyanaSi: sakanonmdeblo organos (parlamentis) ag­ reTve. aparati.  energiis k.

¥ kooperaciuli. ravs wertilis mdebareobas kooperAcia [laT. astroorganizaciis Taviseburi nomiuli k.-271- koo arab.-ebi.. da igive an erTmaneTTan koordinieren] – raime moqmede­ dakavSirebul sxvadasxva bis. procesSi (operaciaSi). debis specialisti. kanfetebis da misT) damza­  k. koleqciuri sawarmoo.  koperacia. melime arCeviTi organos  s. . s. koptireba.savaW­  samecniero samuSaoebis k. an kandidatebiT sakuTari 2. erTad da ordinatus mo­ esa Tu is sagani. koperaciuli sakOnditro – 1. maRazia. ro da sxva gaerTianeba. konditio] – dad­ tirebuli Scd. urTierTSefardeba. ¥ konditerisa.. coordinatio] da koordireba [germ.  koptacia. TanamSromloba] – 1. moqmedebis k.) si­ ¥ kondiciuri.. saqoneli. forma. [laT. standarti.  konditrisa. co rasac unda Seesabamebodes koordQnat­i -Tan. bevri adamiani erTad mo­ nawileobs Sromis erTsa koordinAcia [laT. k. ro­ qveiTi jarisa da tankebis melic iqmneba misi wevrebis (mepaieebis) saxsrebiT.  kooptireba. kanditeri. saqoneli. kavSirebulia tkbileulis damzadebasTan da vaWrobas­ kooptAcia [laT. wesrigebuli] – (spec. sadamatebiT arCevnebis Ca­ Saqarlamo). satebis. romelic gansazRv­  k. kopkondQcia [laT. rac da­ Scd. 2. cooperatio sibrtyeze an sivrceSi. genili norma.-ebi. ¥ kooptirebuli. sabinao k. cooptatio damatebiTi arCeva] – ro­ Tan. nawarmi. tkbili Rvezelebis momxmareblo k. fabrika. Sromis  geografiuli k. s. maRazia romelic tkbile­ gadawyvetilebis Sedegad uliT vaWrobs (sinon. romlis drosac  kordinati Scd. tarebis gareSe. Tesli. sakonditro Scd.] – tkbileulis (tor­  sarewao k. Sevseba axali wevrebiT ganyofileba (maRaziaSi). dide. saqmianobis SeTanxmeba.

correlatio] – urTierTdamokidebuleba. ¥ sakoreqtoro. piri. yarauli aris gan­ lagebuli.  mamxilebeli k.-is iqiTa mxare.  tyis k. correspondentia] – 1. kores­ pondentis mier gazeTis. correctus gas­ worebuli. dacva. romelic adgilebidan gzavnis cnobebs Tavis re­ daqciaSi. kOrdon­i [fr. corps de ballet] – baletis msaxiobebi. saerTod koreqtivis Ses­ worebis Setana rameSi.  korektireba Scd.  s. werilebis. romlebic asruleben ma­ sobriv da jgufur cekvebs.  korespodencia Scd. sabaJo k. sadac aseTi raz­ mi. 2. (samx.) qve­ mexebis damiznebaSi Ses­ worebis Setana meTauris saTvalTvalo punqtidan. 2.. 2. korEqtiv­i [laT. k. wevr-korespodenti Scd. wevr­korespOndenti – aka­ demiis wevri.  s. korespOndent­i [germ. 2. gazeTis. cordon] – 1. romelsac vinmesTan miwer mowera aqvs. romelic koreqturas (mniS.kor -272 korespodenti. mizanze dakvirvebis Sede­ gebis mixedviT. sasazRvro k.. korespondEncia [laT. Sesworebuli] – nawilobrivi Sesworeba an Secvla risime. koreqtQreba – 1. radio­ televiziis TanamSrome­ li. kordebAlet­i [fr. korrespondent. corrector gamasworebeli] – gamomcem­ lobis an stambis muSaki.-ebis Setana. Sefardeba. 1) akeTebs.. depeSebis da misT. sa­ sazRvro an gadamRobi razmi. sakorespodento. . Jurnalis an radio­tele­ viziisaTvis gagzavnili we­ rili.  gazeTis sakuTari k. romelsac gan­ sxvavebiT akademikosisgan (namdvili wevrisgan) ara aqvs gadamwyveti xmis uf­ leba. punqti. TviTmfrinavidan da misT. korelAcia [laT.  gegmebSi k. kordinireba Scd. korEqtor­i [laT. sworeba. Jurnalis. < fr. correspondant] – 1. erToblioba. cnoba. ¥ sakorespondento.  kordinacia. adgili.

. kor kOrida [esp. korQandr­i [laT. k. (qarT. rogorc sanelebeli.  karidori Scd. liTonis daSla qi­ miuri procesebis Sedegad. 2. ro­ melic gamoiyeneba mwnilis Casadebad. winamZRoli] – (maRal­ fard. corrida] – espaneTsa da zog qveyanaSi: masobrovi sanaxaoba – xarebTan brZo­ la. Secdoma. corrosio amo­ Wama] – 1.  sakoreqtoro sxvaa (ix. kOrner­i [ing.-273 ars.  k. korQdor­i [fr. korEqtura [laT. derefani.  s. talani). axalgazrda nazardi da gamxmari nayofi. TviT aseTi anabeWdi. sinon. Tavaziani.  korektori.) 1.).) wesieri. korEqcia [laT. koryphaios bela­ di. mopyroba. sadac koreqtorebi muSaoben. correctura rac unda gaswordes] – 1. gamoiyeneba. sakorektoro Scd.  vagonis k. kordebaletis mTavari msaxiobi. k. didad gamoCenili moRvawe raime asparezze. coriandrum] – erTwliani balaxovani mce­ nare mzesumziris ojaxisa. corridor] – grZeli gasasvleli (Seno­ baSi. cornichon] – pa­ tara mousvleli kitri. korEqtuli [< laT.  sakoreqturo sxvaa (ix. korekturuli. gasworeba. pasuxi. to corner kuTxeSi mimwyvdeva] – fexburTSi: sajarimo ku­ Txuri dartyma karSi (ku­ Txuri dartyma an mokled: kuTxuri).  mecnierebis k. correctio] – Sesworeba. kornQSon­i [fr. xelovnebis k. Zvel berZnul tragediaSi: gundis xelmZRvaneli.  korektura.  korektuli Scd. stambaSi awyobili teqstis anabeWdi SemCneuli Secdo­ mebis gasworeba. ¥ koreqturuli. ¥ koridisa.  k. kOrife [berZ. 3. adamiani. sakoreqtoro – oTaxi. . corner kuTxe.  koridasi Scd. saqcieli. koreqtura). korOzia [laT. ¥ sakoreqturo. k. sax. nabeWdi. correctus gamarTuli] – (wign. koreqtori). sakorektoro Scd. binaSi da sxv. 2.

paJTa k. korporAcia [laT. 6. farTo drekadi sartyeli.. corpusculum sxeulaki] – (fiz. 3.  korpuskul[i]aruli Scd.) sazeimo sxvla. . koronAcia [laT. procesia. (ix. gemis k.  di plomatiuri k. kOrpus­i [laT. korpUskul­i [laT. kOrteJ­i [fr.) TabaSiris.. saavadmyofos axali k.. saaTis k. 2. satanko k..  kadetTa k. revoluciamdel ruseTSi: saSualo samxedro saswav­ lebeli. rai­ me erTi oficialuri an samsaxurebrivi mdgomareo­ bis pirTa erToblioba. ¥ korpuskuluri: sinaTlis korposkuluri Teoria – Teoria. romlis mixedviTac sinaTle warmoadgens gan­ sakuTrebul nawilakebis (korpuskulebis) nakads.-ebi. corporatio gaerTianeba] – jgufi ada­ mianebisa.. cortage] – (wign. kOrsaJ­i [fr.  mr.. gamrudebis) samkurnalod..  msrolelTa k. xma­ roben xerxemlis zogi da­ avadebis (mag. calkeuli Senoba­nagebo­ baTa kompleqsi. 4. (geol. kOrt­i [ing.) qanebis cvlileba haerisa da wylis zemoqme­ debis Sedegad. 2.kor -274JurnalisTa k. corset] – 1.  inJinerTa k. corsage] – qalis qvedatanis qamari erTgvari. msxvili sajariso Senaer­ Ti. romel­ sac qalebi ikraven welze (kabis qveS) tankenarobis gamosaCenad.-ebi. coronatio] – gvirgvinis dadgma. 5. kOrset­i [fr.  mTavari k. me-5 k.  cxenis k. adamianis an cxovelis sxeuli. corpus sxeuli] – 1. court] – CogburTis saTamaSo moedani. qarxnis k. di plomati). tyavis an sxva magari masalis bandaJi tanis zeda na­ wilze Semosakravad. erTi specialobis. (sacxovrebeli masivisa). sazRvao k. risame ConCxi an garsi  TviTmfrinavis k. kortebi. oficerTa k. romlebic gaer­ Tianebuli arian qonebrivi an wodebrivi interesebis erTobiT. mefed kurTxeva. 2.. universitetis k.) materiis nawilaki. (medic.

kosmonAvtika [berZ.  k. samyaro da dromos sarbeni adgili. cortes (mr. kOrund-i [germ. kosQnus­i – [laT. mimdevari. pirisaxisa da sxeulis kanis movla – galamazeba. kosmos kosmosi. kosmogonia samyaros warmoSoba] – as­ tronomiis nawili. saSualebani. kosmetiko (techne) morTva – mokazmvis xelovneba] – 1.  kortesebi Scd. kosmogOnia [berZ. astronavtika). co erTad da secans gadamkveTi] – (ma­ Tem. korumpirEbuli pQri – piri. co erTad da sinus Runi. kosmos kosmosi. safiro­ ni. samyaro da nautike zRvaosnoba] – kosmosSi frenis Teoria da praqtika (sinon. kosmos kosmosi. misi saxesxvaoba: lali. kosmopOlit­i [berZ. kosmOdrom­i [berZ. korund] – Za­ lian magari minerali. kos  samkurnalo k. rbena] – saTanadod mowyobili mo­ edani.. kosmEtika [berZ. k.) erT­erTi trigo­ nometriuli fuqcia – da­ matebiTi kuTxis sinusi. coruuptio mosyidva] – Tanamdebobis pirTa da po­ litikur moRvaweTa mos­ yidva qrTamiT. kOrtes­i [esp.  korupcia Scd. kosmopolQtizm­i – ideo­ . samyaro da logos moZRvreba] – moZRvreba samyarosi. kosmopolites msoflios moqalaqe] – kosmopolitizmis momxre. kosmeturi Scd. rogorc erTi mTlianis Sesaxeb.-275 avtomobilis k. saidanac uSveben kosmosur xomaldebsa da dedamiwis xelovnur Tanam­ gzavrebs. corruption < laT. 2.-is kabineti. romelic yvela sisa­ Zagleze awers xels. topazi.  kosmetiuri. korUfcia [ing. rome­ lic swavlobs ciuri sxe­ ulebis warmoSobasa da ganviTarebas. amisaTvis saWiro nivTie­ rebani. ¥ kosmetikuri. kosmolOgia [berZ.) erT­erTi trigono­ metriuli funqcia damate­ biTi kuTxis sekansi.)] – espaneTis parlamentis sa­ xelwodeba. simrude] – (maTem. kosEkans­i [laT.

kos

-276tangens Semxebi] – (maTem.)erT­ erTi trigonometriuli funqcia – damatebiTi ku­ Txis tangensi.  kotangesi Scd. kOtej­i [ing. cottage < cot patara saxli] – patara sacxov­ rebeli saxli, Cveulebriv, qalaqgareT, agarakze. kotQreba [fr. coter] – (fi­ nans.) saqonlis, fasiani qaRaldebis, ucxouri va­ lutis sabirJo fasis dad­ gena. kOton­i [fr. cotone] – bamba. kofEin­i [laT. coffeinum] – samkurnalo nivTiereba, romelic aumjobesebs sis­ xlis mimoqcevas, gulis moqmedebas; moi poveba yavis marcvlebSi, Cais foTlebSi da zog sxva mcenareSi. kOqs­i [germ. koks] – myari (ma­ gari) saTbobi, sawvavi, ro­ melsac iReben qvanaxSiris an torfis uhaerod gaxu­ rebiT.  koksi Scd. koqtEil­i [ing. cock tail mam­ lis kudi] – 1. sasmeli, ro­ melsac akeTeben magari sas­ melebis (koniakis,liqioris, Rvinis) SereviT, Saqrisa da saneleblebis damatebiT.

logia, romelic ayenebs `msoflio saxelmwifos”, `msoflio moqalaqeobis” ideas. ¥ kosmopolituri.  k. ideebi.  kosmopolitiuri Scd. kOsmos­i [berZ. kosmos] – sam­ yaro, rogorc erTi, orga­ nizebuli sistema.  k.-is aTviseba, k.-Si frena. ¥ kosmosuri.  k. sivrce, k. sxivebi, k. xomaldi.  kosmiuri Scd. kostQol­i [polon. kossiol] – polonuri kaTolikuri ta­ Zari. kostQum­i [fr. costume] – 1. mamakacis Tanamedrove tan­ sacmeli – pijaki da Sarva­ li (agreTve Jileti); qalis zeda tansacmeli (Jaketi da qvedatani an Jaketi da Sarvali). 2. saerTod tansacmeli.  samuSao k., sacurao k., sportuli k., Teatraluri k., samaskarado k. ¥ sakostiumi.  s. qsovili (materia). ¥ sakostiumisa.  sakostiumesi, kostumi, sakostume Scd. kotAngens­i [laT. co erTad da

-2772. (medic.) sxvadasxva wamlis narevi. rZiani koqteili – rZis an naRebis, nayinisa da xilis wvenebis narevi.  kokteili Scd. kOSmar­i [fr. cauchemar] – 1. mZime sulis SemxuTavi sizmari (qarT. sinon. maj­ lajuna). 2. gadat. sazareli, saSineli ram.  omis k. ¥ koSmaruli.  k. sizmari, k. sanaxaoba. kOhorta [laT. cohoros (cohortis)] – 1. Zvel romSi: qveiTi jaris razmi legionis me­ aTedi nawili. 2. gadat. (wign.) saerTo ide­ ebiT, saerTo miznebiT mWid­ rod SekavSirebuli jgufi.  erovnuli ganTavisuflebisaTvis mebrZoli k. ¥ kohortisa.  kohortasi, kogorta Scd. krakovQak­i [polon. krakowiak] – polonuri erovnuli cekva swrafi tempisa; musi­ ka am cekvisaTvis.  krakaviaki Scd. krAter­i [berZ. krater Tasi] – Zabriseburi CaRrmaveba vulkanis Tavze, saidanac amoifrqveva lava.

kre

krAx­i [germ. krach] – 1. gakotre­
ba (bankisa, sawarmosi). 2. gadat. (wign.) sruli mar­ cxi.  k. ganicada. kreaciOnizm­i [< laT. cretio (creationis) Seqmna] – idea­ listuri mimarTuleba bio­ logiaSi, romelsac miaCnia, rom samyaros, dedamiwis, sicocxlis warmoSoba, or­ ganuli samyaros formebis mravalferovneba RvTis Se­ moqmedebis Sedegia. krEdit­i1 [< laT. credit swams, sjera] – sabuRaltro anga­ riSebis marjvena mxare, sa­ dac SeaqvT yvela danaxarji faseuloba, agreTve am an­ gariSze ricxuli yvela va­ li da gasavali (sapirisp. debiti). krEdit­i2 [laT. creditum sesxi, vali] – 1. saqonlis an fu­ lis micema sesxad.  saxelmwifo k., grZelvadiani k. 2. (finans.) garkveuli xar­ jebis gasawevad gacemuli Tanxa.  saxalxo ganaTlebisaTvis gacemuli k.-ebi. ¥ sakredito.  s. dawesebuleba. kredQtor­i – piri an da­

kre

-278-

wesebuleba, romelmac gas­ ca fuli an saqoneli kre­ ditad (ix. krediti2). krEdo [< laT. credo mjera, mwams] – (wign.) mrwamsi, rwme­ na, msoflmxedveloba.  politikuri k., mecnieruli k., visime cxovrebiseuli k. krEvet­i [fr. crevette] – zRvis patara kibo. krEzus­i – ityvian xolme uT­ valavi simdidris mqone pir­ ze [lidiis (mcire aziaSi) legendaruli mefis saxe­ lis (Kroisos) mixedviT]. kreQser­i [holand. kruiser] – didi swrafmavali samxedro xomaldi, gemi, romelic Se­ iaraRebulia mZlavri ar­ tileriiT, torpedoebiT, naRmebiT. krEker­i [ing. craker] – 1. Txeli xmeli namcxvari; xraSuna puri. 2. kartofili, Semwvari sif­ rifana firfitebis saxiT (Cifsis msgavsi) krEking­i [ing. cracking] – 1. mZi­ me navTobproduqtebis (mag; mazuTis) gadamuSaveba spe­ cialur danadgarebSi ben­ zinis misaRebad.  k. procesi. 2. aseTi gadamuSavebisavis saWiro danadgari.

krematorQum­i – kremacii­
saTvis mowyobili Senoba. kremAcia [laT. crematio dawva] – micvalebulis gvamis daw­ va specialur RumelSi. krEml­i [rus. Кремль] – Zve­ li ruseTis qalaqebSi: qalaqis SigniTa cixe­si­ magre: Sidacixe; me­19 s.­is meoTxedidan warmoadgens qalaqis administraciul centrs, istoriul­mxatv­ rul ansambls.  moskovis k. krEol­i [fr. creole < esp. criallo] – laTinur amerikaSi: pirveli evropuli (espanu­ ri da portugaliuri) ko­ lonizatorebis STamomava­ li. krEp­i [fr. crêpe] – 1. abreSumis an matylis qsovili, romel­ sac xaoiani zedapiri aqvs. 2. Savi gamWirvale qsovili erTgvari. krEtin­i [samxr. fr. dia­ leqtizmi crétin mosulelo, saerTo fr. crétien] – go­ nebasusti, fizikurad da gonebrivad ganuviTarebeli adamiani. kretQnizm­i [fr. crétinisme] – gonebis siClunge. krESendo [it. crescendo] –

-279(mus.) xmis, TandaTanobiT gaZliereba, sul ufro da ufro xmamaRla (sapirisp. dekreSendo).  kreSCendo Scd. krQz­i [fr. crise] – (medic.) sisxlZarRvebis droebiTi spazmuri SekumSva, romelic warmoiqmneba uecrad.  hi pertoniuli k. krQzis­i [berZ. krisis] – 1. mZafri gardatexa, cvlileba.  daavadebis k. 2. mwvave mdgomareba,romelic win uswrebs gardatexas.  finansuri k. 3. saxelmwifoSi saqonlis pe­ rioduli Warbwarmoeba, rac iwvevs warmoebis Sekvecas, wvril mwarmoebelTa (me­ warmeTa) gaRatakebas, umu­ Sevrobis zrdas.  samrewvelo k. mTavrobis krizisi – sa­ xelmwifoSi: mTavrobis Secvla, gamowveuli mwvave politikuri uTanxmoebiT. krizQsuli – 1. krizisis gardatexis mdgomareobaSi myofi, arsebuli.  k. asaki. 2. Zalian Zneli, gamwvavebuli saxifaTo.  k. momenti, k. mdgomareoba.

kri

krizQsuli temperAtu­ ra – (fiz.) temperatura,
romlis drosac qreba gansxvaveba siTxesa da orTqls Soris.  kritikuli Scd. krimQnal­i [laT. criminalis danaSaulebrivi] – sisxlis samarTlis danaSauli, ga­ dacdoma, Secodeba. kriminalQstika [< laT. criminalis danaSaulTan dakav­ Sirebuli] – iuridiuli mec­ niereba, romelic swavlobs sisxlis samarTlis dana­ Saulis kvlevis meTodikas, taqtikasa da teqnikas. kriminAlur­i [laT. criminalis] – sisxlis samarTalTan da­ kavSirebuli; danaSauleb­ rivi.  k. SemTxveva. kriminalOgia [laT. crimen (crimenis) danaSauli da berZ. logos moZRvreba] – mecniere­ ba danaSaulis Sesaxeb, ro­ gorc socialuri movlena. ¥ kriminogenuri  k. situacia. kri pto... [< berZ. kryptos sai­ dumlo, faruli] – rTuli sityvebis dasawyisSi uCve­ nebs romelime dafarul mdgomareobas, moqmedebas,

kri

-280-

xSirad Seesabameba qar­ airisebr an Txevadi mdgo­ Tuls _ `saidumlod...” mareobidan nivTierebis  kri ptodepresia, kri ptokristalur mdgomareobaSi grama. gadasvlis dros.  marilebis k. kri ptogrAfia [berZ. kryptos saidumlo, faruli da gra- kristalogrAfia [berZ. phos vwer] – pirobiTi, sa­ krzystallos kristali da grapho idumlo weris xerxi, ro­ vwer] – mecniereba romelic melic gasagebia mxolod kristalebs Seiswavlis. adresatisaTvis (pirobiTi ¥ kristalografiuli.  k. sistemebi. saidumlo niSnebiT wera). krQJ­i [rus. крыж < polon. kriterQum­i [< berZ. kriterion msjelobis, gadawyvetis krzyz jvari] – 1. kaTolikuri saSualeba] – (wign.) ni­ jvari. San­Tviseba, romlis mixed­ 2. xmlis jvriseburi vada. viTac rasme afaseben, gan­ 3. zogi saxelmwifos dro­ sazRvraven; sazomi. Saze gamoyvanili patara  WeSmaritebis k. fari. krQstal­i [berZ. krzystallos] – krQtika [berZ. kritikē garCevis, gansjis xelovneba] – 1. ri­ magari sxeuli, romelsac same ganxilva, garCeva nak­ bunebrivad aqvs mravalwax­ lovanebaTa gamovlenis, Se­ nagis forma. fasebis mizniT.  marilis k.-ebi, almasis k. k. da TviTkritika. ebi, yinulis k.-ebi. 2. (saub.) uaryofiTi msjeloba kristAluri – 1. kristale­ visime, risame Sesaxeb, visime, bisgan Semdgari. risame naklovanebaTa Cve­  k. banebi, k. tuvi, nivTierebis neba. k. mdgomareoba.  k.-is qar-cecxlSi gaata2. gadat. wminda gamWvirvale res.  k. wyali. 3. mecnieruli Semowmeba, ga­ 3. (gadat.) (saub.) faqizi zne­ mokvleva risame utyua­ obisa, umwikvlo, spetaki robisa; raime teqstis ana­ (adamiani). lizi. kristalizAcia – krista­ 4. literaturuli Janri, lebis warmoqmnis procesi,

-281miZRvnili mxatvrul­li­ teraturuli, mecnieruli da sxv. nawarmoebebis gar­ Cevisadmi. krQSna [sanskr.] – induizmis RvTaeba; Tayvans scemen ro­ gorc viSnus erT­erT gan­ saxierebas. krOket­i [fr. croquet, ing. crocket] – 1. sportuli TamaSi erTgvari; xis CaquCebiT cdiloben xisive burTebi gaiyvanon garkveuli wesiT mavTulis ramdenime karSi. 2. am TamaSisaTvis saWiro sagnebis kompleqti. krOl­i [ing. crawl] – sportuli curvis yvelaze swrafi xerxi. krOnos­i [berZ. kronos] – ber­ Znul miTologiaSi: titani, uranosis (cisa) da geas (dedamiwis) Svili, zevsis mama. kronStEin­i [rus. кронштейн < germ. krogstein] – iribi brjeni kedelze, svetze da sxv. – karnizis aivnis,Taros da misT. gasamagreblad. krOs­i [ing. to cross gadaWra (gzis)] – sportuli sirbili an rbola winaaRmdegobaTa gadalaxviT uswormasworo adgilze.  saTxilamuro k., samoto-

kru

ciklo k., saavtomobilo k. krOsvord­i [ing. cross-word] – sityvebis gamocnobaze agebuli gasarTobi amo­ cana – kvadratebad da­ yofili raime figura un­ da Seivsos asoebiT ise, rom horizontalebisa da vertikalebis gayolebiT gamovides sityvebi (ga­ moigones niu­orkSi 1913 wels).  k.-is Sedgena, k.-is amoxsna. krUiz­i [ing. cruise] – sazRvao mogzauroba wriul mar­ Srutze (turistuli, ga­ sarTobi...) krUp­i [ing. croup] – (medic.) xorxis lorwovani garsis anTeba, romelsac Tan sdevs sulis SexuTva. krUpie [fr. croupier] – banqos da misT. saTamaSo saxlis (kazinos) Tanamflobeli an mosamsaxure, romelic xel­ mZRvanelobs da Tvalyurs adevnebs TamaSs. krUSon­i (ufro sworia kri­ USoni) [fr. cruchov patara doqi] – TeTri Rvino, ro­ melSic Sereulia koniaki, an romi da CaTlilia axa­ li xili (mag. atami).

kub

-282-

kUb­i [berZ. kybos] – 1. geomet­

reuli. ¥ kulinaruli. riuli sxeuli – wesieri  k. ostatoba. eqvs waxnaga, romlis yvela  kulinariuli Scd. (ix. kuwaxnagi kvadratia. linaria). 2. (maTem.) sami erTgvari Ta­ namamravlis namravli; ri­ kulinAria [laT. culinarius sagvareulosi] – 1. saWmlis, cxvis mesame xarisxi. kerZebis damzadebis osta­  oTaxis k. udris 64-s. toba. 3. (maTem.) xarisxis maCvenebeli,  k.-is kursebi. romelic udris sams. 2. saWmelebi.  xuTi aviyvanoT k.-Si.  k.-is ganyofileba (gastro­ ¥ kuburi (mniS. 2­saTvis). nomSi).  k. metri. ¥ kulinariuli da sakuli kubiuri, kubikuri Scd. nario. kUbizm­i [fr. cubisme]–ukiduresi  k. (s.) nawarmi. formalisturi mimarTuleba  kulinaruli sxvaa (ix. kusaxviT xelovnebaSi, rome­ linari). lic realuri samyaros sag­ nebis gamoxatulebas cvli­ kUlis­i [fr. coulisse] – Cveu­ lebriv mr.­Si: kulisebi da geometriuli figurebis – Teatris scenaze: deko­ (kubis, konusis da misT.) kom­ raciis brtyeli nawilebi, binaciebiT (Caisaxa safran­ romlebic ganlagebulia geTSi me­20 s.­is dasawyisSi). scenis gverdebze (verti­ kUbmetr­i – kuburi metri. kalurad) erTi­meoris mi­ kUbrik­i [holand. koebrug] – yolebiT. kulisebSi – 1. gemze, saerTo sadgomi, sa­ scenis ukan. cxovrebeli eki paJisaTvis. 2. gadat. (wign.) saidumlod, kU­kluqs­klan­i [ing. ku-kluxfarulad. klan] – amerikis SeerTebul kulminAcia [< laT. (culminis) StatebSi: saidumlo rasis­ mwvervali] – (wign.) udi­ tuli teroristuli or­ desi aRmavlobis an daZa­ ganizacia. bulobis momenti risame  ku-kluks-klani Scd. ganviTarebaSi. kulQnar­i – kulinariis os­ ¥ kulminaciuri. tati; daxelovnebuli mza­

-283-

kum

kultura).  k. momenti, k. wertili. 3. gaSeneba, moyvana raime mce­ kUlon­i [fr. coulant] – qalis narisa. samkauli – erTi an ramdenime  Cais k. Zvirfasi Tvali, ZewkviT 4. TviT gaSenebuli mcenare. yelze gasakeTebeli.  teqnikuri k.-ebi, subtrokUlt­i [laT. cultus] – 1. reli­ pikuli k.-ebi, saSemodgomo giuri msaxureba RvTisadmi k.-ebi. da amasTan dakavSirebuli ¥ kulturuli (mniS. 1­saT­ wes­Cveulebani. vis).  apolonis k. (Zv. saber­  k. done, k. urTierTobani, ZneTSi), qristianuli k. k. adamiani (mniS. 3,4­isaTvis) 2. gadat. (wign.) Tayvaniscema, k. mcenareebi. visime, risame gaRmerTeba. ¥ uary. ukulturo (mniS.  kanonis k., pirovnebis k. 1­saTvis). kultivAtor­i [fr. cultivateur]  u. adamiani, u. saqcieli. – moxnuli niadagis Rrmad kultUrizm­i [fr. culturisme] gasafxvierebeli sasoflo­ – fizikuri varjiSebis sis­ sameurneo iaraRi. tema; aTletizmi.  traqtoris k., cxenis k., kulUar­i [fr. cuoloir] – parla­ xelis k. mentSi, organizaciaSi da kultivAcia – niadagis da­ sxv.: darbazi, oTaxi, sadac muSaveba kultivatoriT. deputatebi, delegaciis wev­ kUltura [laT. cultura] – 1. rebi ikribebian Sesvenebis sazogadoebis miRwevaTa dros, sadac warmoebs ara­ erToblioba sawarmoo, sa­ oficialuri Sexvedrebi, zogadoebriv da sulier azrTa gacvla­gamocvla. cxovrebaSi. mr. [fr. cuoloirs] – kuluarebSi  materialuri k., Zveli – gadat. (wign.) ityvian ara­ xalxebis k., erovnuli k., oficialuri saubrebis Se­ k.-is moRvawe. sulieri k. saxeb politikur, sazoga­ 2. done, romelsac miaRwies doebriv wreebSi. raime codnis, Cvevis, moqme­ kUmis­i [Turq.] – cxenis [an aq­ debis dauflebisas. lemis] daduRebuli rZisgan  metyvelebis k., Sromis k., damzadebuli sasmeli. fizikuri k. (mokled: fiz-

kum

-284-

kUmrinis

– bibliuri xelnawerebi,rom­ lebic aRmoaCines mkvdari zRvis sanapiroze, vadi­kum­ rinis da sxva mRvimeebSi. xelnawerebi Sesrulebuli iyo arabul da Zv. ebraul enebze. kunstkAmera [germ. Kunstkammer] – Zvel droSi: sxvadasxva iSviaTi sabunebismetyvelo, istoriuli, eTnografiuli Tu arqeologiuri sagnebis koleqcia; aseTi koleqciis sacavi. kUpaJ­i [fr. coupage] – sxvadasxva Rvinis erTmaneTSi Sereva gaumjobesebis mizniT. kUpe [fr. coupe] – ramdenime mgzavrisaTvis gankuTvnili ganyofileba matareblis vagonSi. ¥ kupesi.  kupisa Scd. kupQdon­i [laT. cupido (Cupidonis)] _ romaul miTolo­ giaSi: siyvarulis RmerTi, romelic warmodgenili hyavdaT mSvildisriani frTosani biWis saxiT; amu­ ri. kupQura [fr. coupure] – nomi­ naluri Rirebuleba qaRal­ dis fulisa, obligaciebisa

xelnawErebi

an sxv. fasiani qaRaldisa.  aslariani k., asdolariani k. kUplet­i [fr. couplet] – 1. leq­ sis, simReris strofi 2. mr. kupletebi – satiruli an iumoristuli xasiaTis simRera saWirboroto Te­ maze.  saxumaro k.-ebi. kUpon­i [fr. coupon] – fasiani qaRaldebis mosaWreli ta­ loni procentebis misaRe­ bad.  obligaciis k. kUrant­i [fr. courant mimdinare] – koSkis saaTi, romelic rekavs da Tan asrulebs raime musikas, aseTi saaTis musikaluri meqanizmi.  kurantebi mx.­is gagebiT (mag. `rekaven kremlis kurantebi”) Scd. kUrare – [< karib.] – Zlieri Sxami, romlis miReba icod­ nen samxreT amerikelma indielebma zogierTi ad­ gilobrivi mcenaris nor­ Ci ylortebisa da fesve­ bisgan; iyenebdnen isrebis mosawamvlad; iwvevs kun­ Tebis damblas da sikv­ dils; amJamad iyeneben me­ dicinaSi (mcire dozebiT) samkurnalod.

-285-

kur

rort kurorti da berZ. logos [laT. curator moZRvreba] – medicinis dar­ mzrunveli, meurve] – piri, gi, romelic Seiswavlis ku­ romelsac mindobili aqvs rortebis samkurnalo Tvi­ visime, risame meTvalyure­ sebebs. oba.  k.-is instituti.  studentebis k. ¥ kurortologiuri da sakurQer­i [fr. courrier] – dawe­ kurortologio. sebulebis Sikriki.  k. (s) kvleva-Zieba. di plomatiuri kurieri – ix. di plomatia (Semokl. kUrs­i [laT. cursus srbola,mim­ dinareoba] – 1. moZraobis di pkurieri). mimarTuleba, gezi (gemisa, kurQoz­i [fr. courieux (mamr.) TviTmfrinavisa da sxv.). coirieuso (mdedr.) sasacilo,  yinulmWrelma k. aiRo arsaseiro] – ucnauri, sasa­ qtikisaken. cilo, saseiro ambavi. Sem­ 2. gadat. (wign.) mimarTuleba, Txveva. gezi (politikaSi da sxv.). ¥ kuriozuli.  swori sagareopolitikuri  k. SemTxveva. k. kurdQuk­i [Turq. kuyruk kudi] 3. fasiani qaRaldebis Rire­ – kanqveSa cximovani da­ buleba. nagrovi kunTTan, zogierT  laris k., dolaris k. cxvris jiSebSi. (qarT. si­ 4. romelime mecnierebis an misi non. duma). calke sistemuri gadmocema kUrort­i [germ. kurort sam­ umaRles saswavlebelSi; kurnalo adgili] – adgili, saxelmZRvanelo, romelic aseT gamocemas Seicavs. sadac aris bunebrivi pi­ robebi mkurnalobisTvis,  maTematikis k., fizikis k. 5. umaRles an specialur sa­ dasvenebisaTvis da mowyo­ Sualo skolaSi: swavlebis bilia sanatoriumebi, da­ esa Tu is weli. sasvenebeli saxlebi.  mexuTe k. studenti.  saqarTvelos k.-ebi, kli6. swavlebis an samkurnalo matiuri k., k. baxmaro. proceduraTa dasrulebu­ ¥ sakurorto. li cikli.  s. sezoni.  saSualo skolis k., takurortolOgia [germ. ku-

kurAtor­i

kur

-286Tan xmovnebis (iSviaTad): mag. qarTuli xmovnebi `o”, `u” warmoiTqmis labiali­ zaciiT. ¥ labialuri. labQluri [laT. Labilis] – aramtkice, aramdgradi, mer­ yevi, moZravi. labQrinT­i [berZ. Labirinthos] – 1. Zvel saberZneTsa da eg­ vi pteSi: mravali saTavsis Semcvleli, Znelad gasagne­ bi, daxlarTuli Sesasvle­ l­gamosasvlelebis mqone Senoba. 2. rTuli, daxlarTuli gan­ lageba quCebisa, Senobebisa da misT. 3. (anat.) yuris SigniTa nawi­ li, omelic asrulebs sme­ nisa da wonasworobis fun­ qcias.  labirinti Scd. labOrant­i [laT. Laborans (laborantis) momuSave] – labo­ ratoriis, samecniero da­ wesebulebis samecniero – teqnikuri TanamSromeli.  labaranti Scd. laboratOria [laT. Laboratorium] – dawesebuleba an misi ganyofileba, sadac asruleben eqsperimentul samecniero­kvleviT samu­ Saos.

laxiT mkurnalobis k. 7. mr. kursebi – moklevadiani saswavlebeli, romelic iZ­ leva momzadebas raime viw­ ro specialobaSi.  kompiuteris k.-ebi, saSofro k.-ebi, stenografiis k.-ebi. kUrsanti – 1. piri, romelic kursebze (ix. kursi. mniS. 7) swavlobs. 2. samxedro saswavleblis k.­ebi. kUrsiv­i [laT. cursiva gakruli xeli] – daxrili sastambo Srifti, rac xeliT nawers waagavs.  laTinuri k., qarTuli k. kUrsor­i – kompiuteris dis­ pleis ekranze moZravi sa­ niSni, romelic aRniSnavs aqtiur wertils da rom­ lis saSualebiTac xdeba marTva.

l la [it. La] – musikaluri gamis
meeqvse bgera: am bgeris aRmniSvneli noti labializAcia [laT. Labialis bagismieri] – (lingv.) bge­ rebis momrgvaleba bge­ rebis warmoTqmis dros – xmovnebis (xSirad) da

-287 qimiuri l. ¥ laboratoriuli da salaboratorio.  l. (s). WurWeli, l. (s.) analizi, l. (s.) gamokvleva.  labaratoria, labaratoriuli, salabaratorio Scd. lAg­i [holand. Lag] – 1. gemis svlis siCqarisa da gavli­ li manZilis gasazomi xel­ sawyo. 2. gemis borti. lAguna [it. Laguna] _ 1. wyal­ mcire yure an tba, rome­ lic zRvisagan aris mowy­ vetili. 2. marjnis wriul kunZulebze, e.w. atolebze, Sinagani wyalsatevi. ¥ lagunisa.  lagunasi Scd. lAdan­i [berZ. Ladanon] – aro­ matiuli fisiseburi niv­ Tiereba, zogierTi tro­ pikuli xisa, romelic medicinaSi gamoiyeneba da RvTismetyvelebis dros mosawevad. ¥ ladanuri. lAva [it. Lava] – gamdnari da gavarvarebuli generaluri masa, romelic amoifrqveva vulkanidan. ¥ lavisa.

laT

 lavasi Scd. lavQreba [holand. Laveeren] – 1. ialqniani gemis svliT curva ise, rom qari xan er­ Ti mxridan uberavs, xan me­ oredan; saerTod gemis svla kursis (mimarTulebis) xSi­ ri cvliT wyalqveSa qvebis, TavTxelebis da misT. gver­ dis asaqcevad. 2. (gadat.) moxerxebulad gverdis avla siZneleebi­ saTvis; raimesTvis Tavis arideba; mdgomareobasTan marjved Segueba. lAvra [berZ. Laura] – zogi di­ di mamaTa monastris sa­ xelwodeba. ¥ lavrisa.  lavrasi Scd. lazAreT­i [fr. Lazaret, it. Lazaretto] – samxedro nawil­ Tan arsebuli patara sa­ avadmyofo, hospitali.  polkis l. lAzer­i [ing. Lazer] – xelsawyo sinaTlis paraleluri da mZlavri konebis misaRebad. laTQnur­i – Zvel romTan (romaelebTan) dakavSire­ buli.  l. ena, l. damwerloba. laTQnuri amErika – Sua da samxreT amerikis qveyne­

-is saRebavebi. ro­ ligirebuli jari (pirvel melic araerTgzis meorde­ xanebSi _ monarqis piradi ba. Lakonizmos] laQnsmen­i [ingl. ¥ laibgvardiuli.) raime azris.  leib-medikosi Scd. Leib sxe­ meordeba musikalur nawar­ uli. gverdis msaji. Leib qaRaldi mJavis moqmedebiT sxeuli.  l.tani da laT. saokeano l. ¥ lakoniuri.  leitmotivi Scd. < Line xazi musis xsnariT gaJRenTili liner] – 1. Lakmoes < diuli – iwereba erTad. Linesman] – – (wign). bewvi. SejibrebaSi: msa­  l. romelsac iyeneben gemi. jis TanaSemwe. mcenareuli nivTiereba. grZnobis an sagnis aRmniSv­ neli motivi. (mus. aqvs Zvirfasi xazis msaji. pasuxi. navi. almiT an SeZaxiliT aniS­  lakonuri Scd.  laibgvardieli. stili. 2. dacva). zog sxv. qiul saxelmwifoSi: privi­ 2. laT. laibgvar. LeitmoxreT amerikaSi. fexburTis da mokled da mkafiod. l. azris gamoTqma CogburTis. polki. gavrcelebulia sam­ laitmOtiv­i [germ.] – lurji. nebs mTavar msajs burTi­ sa Tu moTamaSeebis mdgo­ lAma1 ­ [esp. romelic l.) ZiriTadi azri. tiv] – 1. karis eqimi.. Guardia moebSi. saRebavi  leib gvardia Scd. am nivTierebiT gaJRenTili lAib­medQkos­i [germ. romelic lAib­gvArdia [germ. didi swrafmavali qaRaldi.lAkmus­i [laT. gvardia)] – zog monar­  operis l. tani da it.  l. warwera. medicus wiTldeba. Tema. lakOnizm­i [berZ.  samgzavro l.lai -288- bis saerTo saxelwodeba. mniS. medikosi)] – monarqis moqmedebiT lurjdeba. . 2).  romanis l. ojaxidan. xolo tutis (ix. lAkmusis qARaldi – lak­ laQner­i [ingl. rogorc indikators (ix. didi samgzavro TviTmfri­ indikatori. (ix. (gadat. llama] – momcro sa­ sapalne cxoveli aqlemebis mareobas.

lAma2 [tibet. Blama umaRlesi] – tibetsa da monRoleTSi: lamaistebis budist­bermo­ nazoni. oroli.  lamaisti. termini.  l. iyeneben upiratesad amaRlebul.-ebi. sa­ zeimo – samgloviaro xasi­ aTis nawarmoebSi. 2. lamAizm­i – budizmis saxe­ sxvaoba tibetsa da mon­ RoleTSi. lArgo [it.ebi. Languette pa­ tara ena] – xorcis kerZi viwro (Txeli) da grZeli lar amonaWrebisgan damzadebu­ li (dakepili). Lampion] – qa­ Raldis an minis farani gasanaTeblad. erT­erTi saxeobaa `zRvis kombosto”. sasuqad da sxv. laringoskopi.  l. lamina fir­ fita] – (zool. romelic da­ kerebulia formis Sarvlis gverdiTi nakeris mTel sigrZeze garedan.  wiTeli l. laringologia. lAmpas­i [fr. Largo faruli] – (mus. lampQon­i [fr. romelic aRniSnavs nel temps (ufro nels. larQngit­i [berZ.) 1. lAndSaft­i [germ. qvaze amomW­ reli] – (wign. Lancea Subi.  mTiani l. larynx Clayngos xorxi] – xorxis an­ Teba. raime adgilis saerTo xe­ di.  laringologi. lAnget­o [fr. iyeneben sa­ qonlis sakvebad. stili.  lamasi Scd.) wablisferi wyalmcenare. kvartetis da sxv. l. lAncet­i [fr. Lampas] – ganieri feradi zoli. Landschaft] – dedamiwis zedapiris xedi. zogjer: sonatis. lapidAruli [laT. zonebi. ¥ landSafturi.-289¥ lamisa. lAngust­i [fr. ferwera. iluminacii­ saTvis. laxvari] – Zveleburi qirurgiuli dana. Lapidarius qvis mTleli. simfoni­ is.) mokle da mkafio. Langousto] – zRvis didi aTfexa javSni­ ani kibo. laminAria [< laT. vidre adajo). umaRlesi sasuliero piri – dalai-lama. nela . romelic me­7 saukuneSi warmoiSva tibet­ Si. romelic sakvebad gamoiyeneba. Lancete < laT. generlis l.

) uneblie Secdoma (nawerSi.. metyvelebaSi). nebadar­ Tuli. Lasso < esp. elCi] – 1. organizacia.] – induizmis panTeonSi: silamazis. lAfsus­i [lT Lapsus davardna. romelzedac damagrebulia qvemexis lu­ la. nobelis premiis l. sagdebeli). legAlur­i [laT. Laureatus dafnisgvirgvinosani] – pi­ ri.) msxvili kerZo adgi­ l­mamuli. Legato dakavSire­ Semsrulebeli nawilis sa­ xelwodeba. liafsusi. l’affus] – dazga. gazeTi. mecnierebis. bed­ nierebis. Latzcha yulfi] – gadanakeci pijakis (kos­ tiumis. lEgato [it. latifUndia [laT. iatak­ qveSa. teqnikis dargSi. Zvel romSi: Tanamdebobis piri provinciis mmarTvel­ Tan.las -290 lapsusi. lEgat­i [laT. romelsac miniWebuli aqvs gansakuTrebuli premia xelovnebis. romis papis di plomatiuri warmomad­ geneli. lAso [fr. Legatus gagzav­ nili. adgil­mamuli. liapsusi Scd. paltos) mkerdis na­ wilSi.  l. lAfet­i [germ. lAqSmi [sanskr. lazo] _ cxovelis dasaWeri yul­ fiani sasroli Toki (qarT. RvTa­ eba _ viSnus toli.  latarea.  a. pianistTa saerTaSoriso konkursis l.. latareia Scd. laqtAcia [laT. . a.  Tvlebiani l.  waugebeli l. lAckan­i [germ. siyvarulisa da simdidris qalRmerTi. mcdari nabiji] – (wign.  rusTavelis premiis l. Lafette < fr. literatura. partia. sin. Lotteria] – niv­ Tebisa da fulis gaTamaSeba bileTebis saSualebiT. Legalis] – ka­ noniT aRiarebuli. latAria [it. 2. aralegaluri – rac kanoniT ar aris daSvebuli. mamuli] – (wign. qamandi. legalizAcia – legalur mdgomareobaSi gadasvla an gadayvana. l. Lacto vawoveb lactare rZis micema] – rZis ga­ moyofa sarZeve jirkvlebis mier. Latifundium latus farTo da fundus miwa. laurEat­i [< laT. Secdoma.

geografiuli rukis nawi­ li. Labourist < labour Sroma] – muSaTa par­ tiis wevri inglisSi (ag­ reTve avstraliasa da zog sxva qveyanaSi). tyavs mimsgavsebuli. lEdi [ing.-291buli] – (mus. Lady] – did bri­ taneTSi: lordis meuRle. sinon. leTargQuli ZQli – igivea. mdgomareoba. Zvel romSi: msxvili sajariso SenaerTi. ¥ leTargiuli. l. legendis xasi­ aTisa.  suramis cixis l.) legionis (mniS. legionis (mniS. warwera monetaze an me­ dalze. letargiuli Scd.) erTi bgeridan meoreze TandaTanobiT. 2. xalxuri zepiri gadmocema (qarT. xalxuri saxelwo­ deba: saRaTas Zili). romelic hgavs Rrma Zils (qarT. leibOrist­i [ing. rac unda waikiTxon] – 1. zog qveyanaSi: sagangebo samxedro nawili an samo­ qalaqo organizacia. legQon­i [laT. Legenda is. liderini Scd. ¥ leiboristuli. 2. Seu­ darebeli. araCveulebrivi. romlis­ Tvisac damaxasiaTebelia sisxlSi leikocitebis ra­ odenobis mniSvnelovani zrda. 2. leikEmia [berZ. Tqmuleba). legiOner­i [fr. ledErin­i [germ. igivea rac polki.  l. gaTxovili qali. ga­ dabmiT (upauzod) gadasvla. Lethargia] – avadmyofuri mdgomareoba. rac leTargia. legitimAcia [laT. 2) jariskaci. 3.  liderini. partia.  l. lEgenda [< laT. am uflebis (rwmunebis) da­ lei madasturebeli sabuTi. mTavroba. Leukos TeTri laima sisxli] – (medic. 3. Leden tyavi] – bambis qsovili erTgvari. legendAruli da legEn­ duri – 1. 3) wevri. Legionnaire] _ 1. Legitimus kanonieri. romelzec aRniSnulia pirobiTi niSnebi. (ist. l. gadmocema. iyene­ ben wignis ydaze gadasak­ ravad. (ist). leTArgia [berZ.  l. dakanonebuli] – raime uflebasTan rwmu­ nebis kanonierebis aRi­ areba an damtkiceba. Legio (Legionis)] – 1.) qro­ nikuli daavadeba. gmiroba. .  letargia.

arendiT micema] – aSS kon­ gresis mier 1941 w. lEnd­lQzi [ing. letAlur­i [laT. saqonels. gar­ rivi ltolva qalisadmi dacvlili winaprebis su­ [Zveli saberZneTis kunZul lebi. Lend-lease < ¥ letaluroba. romSi gardacvlilTa qalis arabunebrivi sqesob­ sulebis moCvenebebi. doza.lei -292- leikocQtebi [berZ. meore sauzme (naSuadRevs).  l. Launch] – inglisSi. TeTri kytos ujredi. romelic TviTon ol. dasamtkiceblad.  lemasi Scd. Landlord] – msxvili ingliseli me­ xlZarRvi. primatebis razmisa. sasikvdilo. Leutenant] fermerebze. maimuni. Leopardos] – didi mta­ aucilebelia mxolod sxva cebeli cxoveli ZuZumwo­ Teoremis (an Teoremebis) vari katisebrTa ojaxisa. momwvevi. lend sesxis micema da lease  leTaluri Scd. – oficris wodeba armiasa lEnC­i [ing. romelic berZ. arendaze gascems miwas leitEnant­i [fr. kvebis produqtebs da . miRebu­ lEqsika [< berZ. masa­ tyaosnis” l. Sedegi. ZarRvi] – (fizi­ mamule. Lēmma] – (maTem. Letalis sa­ binadrobs afrikasa da sikvdilo] – sikvdilis ga­ aziis tropikul tyeebSi. lEmur­i [laT. aqvs Savlaqebiani yviTeli ¥ lemisa. Lexikos sity­ li kanoni. panTera). Leukos sxv. patara cxoveli.)] – lesbOsur­i siyvAruli – 1.) leOpard­i [laT. Zv. da flotSi. dnen sesxs an arendiT aZ­  qarTuli enis l. naxevrad mixedviT]. `vefxislevdnen SeiaraRebas.. lesbosis (Lesbos) saxelis 2. romlis safuZ­ visa] – ama Tu im enis an ro­ velzec me­2 msoflio omSi melime mwerlis sityvaTa mokavSire qveynebze gascem­ maragi. sis­ lEndlord­i [ingl. Lemures (mr. lebs. lEma [berZ. l. bewvi (sinon.) sisxlis TeTri bur­ ar marTavs meurneobas da Tulebi. aSS­sa da zog sxva qveyanaSi:  ufrosi l. Leopardus < damxmare Teorema.

-ebi: akademikosi arnold Ciqobava da profesori mixeil WabaSvili. l. lEqcia [laT. Lexikon si­ tyvani] – 1. mdidari l. muSaoba. ro­ melic swavlobs leqsikas. romelic leqciebs kiTxulobs. sadgomi (Senoba. leqsQkon­i [berZ. romelic sajaro leqciebis mowyobis saqmes ganagebs. ¥Lleqciuri. aseTi gadmocemis Canaweri. l. Lexikos sityva da logos moZRvreba] – enaTmecnierebis dargi. (s. s.-ebis kursi. leqsikOgraf­i – leqsikog­ rafiis specialisti. lEqtor­i [laT. leqsikogrAfia [berZ. wigni. (s.-is kiTxva.. Leqtorium] – 1. romelic Se­ muSavebulia personaluri kompiuteris momxmareble­ bisaTvis. XX saukunis cnobili qarTveli l.) Sromebi. 2. leqsikolOgia [berZ.  qarTuli enis ganmartebiTi l. sadac sajaro leqciebi imarTeba.-293¥ leqsikuri. ¥ leqsikologiuri da saleqsikologio.  qarTuli enis l. 3. sulxan-saba orbeliani.. (s. ¥ leqsikografiuli da saleqsikografio. Leqtor mki­ Txveli] – piri. orTografiuli l. ¥ saleqsikono. masala.  qarTuli l.. mwerlis l. leqsikOlog­i _ leqsiko­ logiis specialisti.  didi qarTveli l. Taviseburebani. dawesebuleba. .  s. romelSic anbanzea gawyobili ama Tu im enis leq sityvebi da mocemulia ma­ Ti ganmarteba imave enaze an Targmani romelime sxva enaze. 2. darbazi).  l.  lektori Scd. sityvebisa da gamonaTqvamebis maragi.) ganyofileba.  lektoriumi Scd. Lexikos sityva da grapho vwer] – leq­ sikonebis Sedgenis Teoria an praqtika. inglisur-qarTuli l.  l. erT­erTi teqstobrivi re­ daqtorTagani.  l. leqtorQum­i [laT.) muSaoba. Lectio kiTxva] – saswavlo sagnis an raime Temis zepiri gadmocema.  studentTa sasaxlis l. Semadgenloba.

 l. partia. libreto] _ 1. leader] _ 1. ¥ liberaluri. darbazi. libretista] _ libretos avtori. raime sportul Sejibre­ baSi dawinaurebuli piri  l. libEral­i _ 1. saaTebi. romelic upiratesad gavr­ celebulia tropikul da subtropikul tyeebSi. damoukidebeli] _ fexbur­ TSi: `Tavisufali mcveli”. gaerTianeba. liga] _ (wign). s. ligatura kav­ Siri] _ (mus). Cveulebriv mr.) ityodnen Tavisuflad moazrovne adamianze liberAlizm­i [< laT. ligue laT. Liane(s) < lier Sekvra] – xviara da mcocavi mcenare. liberalizmis (mniS.  l. ¥ lianisa. it. lQbido. sityvieri teqsti operis da zogi sxva musikalur­ vokaluri nawarmoebebisa. mokle Sinaarsi.lia -294qoanalizis erT­erTi Zi­ riTadi cneba­seqsualuri Jini. operis. lQana [fr. uaryofiT movlenebTan Semrigebloba. propaganda. 2. [laT. ¥ ligaturisa. upiratesad aracno­ bieri (termini SemoiRo z. libido survi­ li. sa­ zo gadoebriv­po li ti kuri organizaciis meTauri. liberaluri partiis wevri. romelic aerTianebs par­ lamenturi wyobilebisa da demokratiul Tavisufle­ baTa momxreebs. 2. Liberalis Tavisufali] – 1. mavne Semwy­ narebloba. 2. lQbero [it. lianebi. librEtist­i [it. froidma). politikuri partiis. ligAtura [laT. or­ ganizaciaTa. saxelmwifoTa kavSiri. (moZv. moswavlis codnis SefasebaSi. miswrafeba. 1) momxre. po­ litikuri mimdinareoba. Ligare. ¥ saleqcio. libero Tavisufali. baletisa da misT.  lianasi Scd. pirTa. xel­ mZRvaneli. lQga [fr. erTa liga saxelmwifoTa saer­ TaSoriso gaerTianeba pir­ vel da meore msoflio oms Soris. gadabmuli notebi. Jini] _ fsi­ .  s.  parlamentis fraqciaTa l. lQder­i [ingl.-ebi.  ligaturisa Scd. lQbreto [it. 2.

liE [fr.. mTis qanebs Seexeba. liTo. romelzedac winaswar xataven. beWdva specialuri brtyeli qvis zedapiridan.  liisa Scd. saWme­ lad momzadebuli (Sdr. lQver­i [ingl. liTogrAfia [berZ. lithos qva da grapho vwer] 1. guli. 3. lQvrea [fr. liver RviZli] _ dakluli saqonlis Sig­ neuloba (RviZli. sfero] _ dedamiwis qerqi _ 30­80 km­ is sisqis. liquide Txevadi.. Lithos qva] _ rac qvebs. laqiebis. daxurva. liquidus fr. portreti.5 km/s. lithos qva da sphairo burTi. sa­ warmos. livree] _ Sveica­ rebis. litografiuli Scd. visame.  mxatvruli l. sawarmoo da­ niSnulebis nagebobebis da sxv. pretendentTa turniris l. likvidAcia [fr. yaurma).  trestis l.  litografia. dawesebulebis) saq­ mianobis Sewyveta. gauqmeba. lQzing­i [ingl. satransporto saSualebebis.. livreia Scd.  safexburTo Cempionatis l.  l-is Zexvi. sawarmo an saamqro sadac beWdaven aseTi wesiT. romelic Semdeg frankiT Seicvala. qonebis gamoyenebisaTvis davalianebis TandaTanobiT gadaxdiT (dafarviT).  l. udris daaxloebiT 4. 2. leasing] – grZelvadiani arenda man­ qanebis. meetleebis formis tansacmeli. likvidUroba [< laT. 2. filtvebi. ¥ liTografiuli. komiria. liquidieren] _ 1. liTOsfero [berZ. [berZ.  s. ¥ salikvidacio. liquidation] da likvidQreba [germ. am wesiT miRebuli ana­ beWdi. ¥ liesi.  wera kiTxvis ucodinarobis l. mimdina­ re] _ bankebisa da sawarmo­ . lik (TirkmelebSi). mosir­ muli. ¥ livreisa  livreasi. risame mospoba. elenTa).-295an gundi.  liTotropia. risame (mag. livre] _ Zveleburi franguli vercxlis fuli. lieue] _ sigrZis Zve­ leburi franguli sazomi. lQvr­i [fr.

sinotive] – uferuli siTxe adamianisa da ZuZumwo­ vari cxovelebis sxeulSi. ramiT sargeb­ loba. jirkvlebi.  eleqtroenergiis l. lQmit­i [laT. linolEum­i [laT. limes (limitis) zRvari] _ norma.  limfaturi Scd. Limousine] – daxuruli. lQman­i [berZ. gansakuT­ . sinon. lilQput­i _ aranormalurad patara tanis adamiani (qarT. teleskopi. nav­ sadguri] _ yure mdinaris qvemo dinebaSi an mlaSe tba zRvasTan axlos. ¥ limfuri. lQngvist­i – lingvistikis specialisti (qarT. gamokvleva. romelTa Sesaxeb moTxrobilia j. SigniT Seminu­ li tixris mqone msubuqi avtomobili. ¥ lingvistikuri da (dasaS­ vebia) lingvisturi. rome­ lic gardatexs sinaTlis sxivebs. Cve­ ulebriv samkurnalo ta­ laxiT mdidari.  lili puta Scd. ris ganaRdebac. ¥ linzuri. lQmfa [laT.  mikroskopis l. mimoqceva organizmis yvela qsovilsa da ujredSi.lil -296- ebis unarianoba droulad Seasrulon TavianTi fu­ ladi valdebulebebi. ¥ likviduri. sviftis roman `guliveris mogzaurobaSi”]. lingvQstika [fr. limnç tba da Logos moZRvreba] – hidrologiis dargi. Linguistique < laT. rome­ lic swavlobs tbebs. lQnza [germ. Lingue ena] – mecniereba enis Sesaxeb (qarT. enaTmecniereba). SemosazRvrulia ori mrudxaziani. limnolOgia [berZ. Linse] – optikuri mina.. Cveulebriv sferuli zedapiriT. fulad qcevac SeiZleba. juja) [fantastikuri qveynis _ lili putiisebri cic­ qna mcxovreblebis saxel­ wodebis mixedviT. sinon.  l. Linum ti­ lo da oleum zeTi] – sqeli magari qsovili. enaTmecnieri). limen yure. qondriskaci. romlis farglebSic SeiZleba ri­ same xarjva. sinon. tbis­ mcodneoba limUzin­i [fr.  l. Lympha sufTa wyali. importis l.  l.

lQnCis sasAmarTlo (kano­ ni) – brbos mier dasja (cema­ wameba. proza.  axali qarTuli l. werilobiT nawarmoebTa erToblioba. ¥ lirikuli. lirQkos­i _ poeti. lQrika [berZ Lyrikos lirasTan (ix.]. lirikuli Sinaarsi risame. mxatvruli literatura _ igivea rac literatura (mniSv 2). 2.  samedicino l.  liriuli Scd. litAnia [berZ. ro­ melic gamosaxavs poetis grZnobebsa da gancdebs. imarTeba didi dRe­ saswaulis (an saero gan­ sacdelis) dros... am saxis poeziis nawar­ moebaTa erToblioba. Carlz linCis gva­ ris mixedviT. lQsting­i [ingl. iTvleba poeturi Semoq­ medebis. drama) er­ Toblioba. romlis drosac eklesias gars uv­ lian. literatUruli da sa­ . Lynch vinme planta­ toris. mxatvruli nawarmo­ lit ebis Txrobis Sewyveta da avtoris piradi gancdebis CarTva. Lira] – fulis er­ Teuli italiasa da Tur­ qeTSi. Lyra] – Zveli ber­ Znebis simebiani sakravi. STagonebis simbo­ lod. litaneia] _ sa­ yovelTao locva. romelic lirikul leqsebs wers. lQra2 [it.  qarTuli klasikuri l. lirQkuli wQaRsvla _ (wign). iyeneben iatak­ ze dasagebad. lQrizm­i _ lirikuli xasiaTi.  l. literAtura [laT. mokvla) gamoZiebisa da gasamarTleblis gare­ Se (ing. romelic kompiuterma mogvca. 2. lQra1 [berZ. teqnikuri l. lira1) dakavSirebuli] – 1.  linoliumi Scd. Litteratura] 1. romlis profesiaa literaturuli saqmianoba. mwerali. raime sagnis Sesaxeb ar­ sebuli nawarmoebTa erTob­ lioba. mxatvrul nawarmoebTa (poezia.-297rebuli narevi nivTierebiT gaJRenTili. poeziis saxeoba. poezia. literAtor­i _ piri. listing siaSi Setana] _ monacemebis dabeW­ dva. 3.  akakis l.  nikoloz baraTaSvilis leqsebis l.

litUrgia [berZ. Litra girvanqa] _ siTxis sazomi erTeuli. lQft­i [ing. liqQor­i [fr. savaWro markis gamoyenebis ufleba.. (am mniSv. lQqtor­i [laT.  avzis l. Litrage] _ raime WurWlis tevadoba rac litrebiT izomeba. 3. misi mcveli. licEnzia [< laT. raime sameurneo – komerci­ uli moRvaweobis nebarTva. am ne­ barTvis damadasturebeli sabuTi. . melifte – piri. Lykeion aTenSi koro­ mis (oles. licEumi da lQcei – [< berZ. Lictor] – Zvel romSi: umaRlesi Tanamde­ bobis piris (mag. romelsac aqvs gark­ veuli formebi. Leiturgia RvTismsaxureba] _ mTavari qristianuli mRvdelmsaxu­ reba. gamogonebis. Liquer] – tkbili magari (alkoholiani) sas­ meli. romelic lifts emsaxureba (sinon. rac me­ lifte (ix. lQtraJ­i [fr. Jamis wirva. konsulis. liftiori). Lift] _ mraval­ sarTulian SenobebSi mo­ wyobili vertikalurad moZravi eleqtro manqana. literatUruli (sali­ terAturo) Ena – saerTo­ saxalxo enis damuSavebuli forma.  l. Licentia ne­ bis darTva] – 1. licEist­i _ liceumis mos­ wavle.  erTi l.  meliftesi Scd. liftQor­i _ igivea.) wreebi l.lit -298 samgzavro l. sm­s. (s. lifti). udris 1000 kub.  litra Scd. lQtr­i [fr. (s. diqtatoris) Tanmxlebi pi­ ri. lQtra _ qarTuli sityvaa da niSnavs Tixis patara viw­ royelian wylis WurWels. litUrgika _ moZRvreba mRvdelmsaxurebis wesebis Sesaxeb. 2. skola­baRis) saxelwodeba. raimeTi SeRavaTianad an ufa­ sod sargeblobis ufleba.) nawarmoebi.). Litre berZ. ¥ meliftisa. saqonlis sazRvargareT gatanis an Semotanis nebarTva. rZe. satvirTo l. sadac aris­ literAturo _ rac da­ kavSirebulia mxatvrul literaturasTan.

Lobby kulua­ rebi] – kontorebisa da agentebis sistema. saqarTveloSi: saSualo saswavlebeli romelime sagnebis gaZlierebuli swavlebiT. mec­ niereba azrovnebis forme­ bisa da kanonebis Sesaxeb. Lovelace ing. 2. lOgos­i [berZ. martivi gra­ fikuli aRniSvna. Sefardeba da arithmos ricxvi] – (maTem. ¥ logikuri. safrangeTisa da dasavleT evropis zog sxva qveyanaSi: saSualo saswavlebeli.  dialeqturi l.-299totele aswavlida] – 1. 2. RvTaebrivi goneba da misT. ¥ liceumis. logopEdia [berZ. lOb­i [ing. goneba] – 1. kanonzo­ miereba risame.  sabunebismetyvelo l. gantoleba. 2. rom­ lebic zewolas axdenen parlamentis wevrebze gan­ sazRvruli wreebis inte­ resebisaTvis. .  l. rom miviRoT mocemuli ricxvi.-ebis cxrili. lobireba.  loRika. loRikuri Scd. riCardsonis roman `klarisa harlous”­ is gmiris saxelis mixedviT] logarQTmuli saxAzavi – iaraRi sxvadasxva martivi gamoTvlis Sesasruleblad. sxva mistikuri cnebebi.  l. cneba. logAriTm­i [berZ. lobisti. metyveleba da paideia aRzrda] – mecniereba metyvelebis sxvadasxva nak­ lisa da maTi mkurnalobis Sesaxeb. gamoTvla. lovElas­i [fr. dawesebulebis.  lobizmi. mizanSewoniloba. Logos sityva da typos anabeWdi] – raime formis. Logos far­ doba. aso­ ciaciis da a. emblema. azri.) maCvenebeli xarisxisa.  l. Logos sityva. Zvel berZnul materialistur filosofiaSi (heraklites­ Tan) sayovelTao kanonzomi­ ereba. l.S. mwerlis s. logOti p­i [berZ. romelSic unda aviyvanoT ricxvi (fuZed wodebuli).  movlenaTa l. ¥ logariTmuli. Logikē] – 1. lov lOgika [berZ. idealistur filosofiaSi: sulieri pirvelsawyisi. oficia­ lurad da araoficialu­ rad moqmedi jgufebi. Logos sityva. daskvna.

po­ litikur moTxovnas (qarT. rac aseT erTgulebas ga­ moxatavs. Locus adgili. romelic sesxs iZleva Zvir­ faseulobis an moZravi qo­ nebis dagiravebiT [italiis provincia lombardiis sa­ xelis mixedviT. bgeriTi talRebis an radiotalRebis saSua­ lebiT. romelic gamoxatavs saxelmZRvanelo ideas. Localis adgilob­ rivi] – 1. Locomotive < laT. risme adgilis Semosaz­ Rvra. Loco gan­ valageb] – 1. lOzung­i [germ. 3. lokalizAcia da lokalQ­ zeba [laT. ad­ gilobrivi. motio moZraoba] – Zalovani man­ qanebis. lokomOtiv­i [fr. omi. ¥ salokomotivo.  s. vinc keTilsindisierad eq­ ceva visme an rasme. depo. romelic gansaz­ Rvravs sxeulis adgil­ mdebareobas misgan arek­ lili. brigada s. aparati. romelic Tavmoy­ rilia romelime gansazRv­ rul adgilze.loz -300lis saSualebiTac arkveven sxvadasxva obieqtis adgil­ mdebareobas. rom­ . mowodeba). lokAut­i [laT. lokAlur­i [laT. orTqmavalisa da Tbomavalis saerTo saxel­ wodeba. erTguli.  loialuroba.) rac garkveul ad­ gils ar scildeba.] – sa­ xelmwifo an komerciuli sakredito dawesebuleba. Loyal erTguli] – 1. Localis] – (wign.saidanac Sua saukuneebSi gamodiodnen – qalebis motrfiale mama­ kaci. ing. Lock out vin­ mes win karis daxurva] – mflobelebis mier sawar­ moebis erTdrouli daxurva da masiuri ganTavisufleba muSa­mosamsaxureebisa ga­ ficvebis Sewyvetisa da ma­ Ti moTxovnebis uaryofis mizniT. 2. raimes gavrcelebis SezRudva gansazRvrul zRvrebSi. lOmbard­i [geogr. 2. damokidebuleba. aparati. arsebuli sa­ xelmwifo xelisuflebis momxre. 2.  l. Lozung] – mokled gamoTqmuli mimar­ Tva. sinon. loiAlur­i [fr. lokAtor­i [< laT. sax.  l.

lOt­i [ing. TviTon es gasayidi nivTi. lOnu­i [fr. saqmiani garigebis dros. romlis qveSac mimagrebulia bade burTis Casagdebad. qaman­ di] – mavTuli an Toki.-Ta palata. lOto [fr. mayu­ rebelTa darbazSi ramde­ nime kacisTvis gamoyofili adgili. luz lOmbenis mAgida [moZv.  meore iarusis l. Lonye Toki. stadi­ onze: adgili. Lot] _ 1. saqoneli (auqcionze).stum­ rebisaTvis das xv. Luza] – bili­ ardis magidis kideze da­ kidebuli Wrili. Lorgnette] – sa­ xeluriani dasakeci saT­ vale. auqcionze gasayidi saqonlis sazomi erTeuli. lUza [holand. 2. lOcia [< holand. sa­ TamaSo kartis “lombenis” saxelwodeba] _ banqos sa­ TamaSo asakeci magida. ro­ melic gamobmulia cirkis msaxiobis qamarze saxifaTo triukebis gakeTebis dros. lotOtron­i – mbrunavi doli. rac saWiroa gemebis usafrTxo tarebi­ saTvis. masonTa sazogadoebis gan­ yofileba. Loto < it. Senobas mikruli Ria aivani. romelSic bur­ Tebze faraven amoZaxebul cifrebs (an naxatebs). lOcman­i [holand. Loggia] – 1. Lord] _ inglisis umaRles TavadaznaurTa memkvidreobiTi tituli. loji Scd.  lojiasi.-301mevaxSeebi). lotto] – saTamaSo. Senobis nawili.  l. lOjia [it. 2.  lociasi Scd. Loge] – 1.romelsac gareTa kedlis nacvlad aqvs Ria kolonada an Ta­ Ri. sxdomaTa darbazSi. ¥ lojiisa. lOrd­i [ing. Lotion] – erT­ gvari surnelovani wyali. sawylo gzebisa da sanapiroebis aRweriloba. losQon­i [fr. Lootsen gemis tareba] – zRvebis. xa­ verdiT gadakruli. romelSic yrian la­ tariis bileTebs nomrebis gasaTamaSeblad. . Loootsman] – saxifaTo da Znelad ga­ savlel raionebSi gemebis gatarebis specialisti. lOJa [fr. 3. ¥ lociisa. lOrnet­i [fr. gamoyofili presis muSakebisaTvis. 2.

lunAtizm­i [laT. Lumpenproletariat] _ tobis erT­erTi ZiriTadi deklasirebuli elementebi mimarTuleba. gamowveuli eleqt­ lustrAcia [poln. (fiz. saxeli.] – Zveleburi mZinare adamiani sxvadasxva franguli oqros fuli. qimiuri an sxva pro­ – saxelmwifo qonebis peri­ cesebiT. saxis atraqcionebiTa da  l. luna mTva­  luteranoba Scd. naTeba. mimdevari. gembanze.  qarTulSi winaT ixmare­ boda loTrangoba.­Si germa­ misT. ww.) lunAtik­i [laT. lampa. eklesia. Luan sanTelia (qarT. Louisd’or sa­ mareoba. lumpenproletarQat­i luTerAnoba – protestan­ [germ. Luik] _ CasaZ­ reblad). men (luminis) sinaTle] – WaRi). mawanwalebi da mocenda me­16­s. welT. re] _ avadmyofuri mdgo­ luQdor­i [fr.) saxelis mi­ lUstra [fr. Lustracja] ruli. lUqs­i1 [laT. romelic cnobili mosakidebeli gasanaTebeli iyo simdidriT da araCve­ mowyobiloba.). l.luT -302- cenciuri. sinon. romlis drosac kuT.  luminiscencia. gasarTobebiT. ramdenime eleqtronaTura luminescEncia [< laT. romi Wrili (mag. Lux sinaTle] –  l. Zv. scenaze da sxv. ¥ luminescenciuri. analizi. lunaticus] lu­ natizmiT daavadebuli. ganaTebis sazomi erTeuli. niaSi martin luTeris moZ­ lUna­pArk­i [germ. romelzedac ulebrivi nadimebiT). romelic aR­ (maTxovrebi. – qalaqis parki sxvadasxva ¥ luTeranoba. Lustre] _ Werze Ca­ xedviT. luminiscenturi Scd. moqmedebebs asrulebs me­ qanikurad (gauTviTcnobie­ lUk­i [holand. oduli aRwera. luminis- luTEran­i – luTeranobis .) raime sxeulis civi  liustra Scd. Luna-park] Rvrebis safuZvelze. Loupe] – gamadidebeli sardlis Lucallus-is (177­56 SuSa. lukUlusis nAdimi – mdid­ ruli nadimi [romauli lUpa [fr.

te­ nomeri – l. ol. umaRles saswavlebelSi warmoiqmneba amofrqveuli orsafexuriani swavlebis qanebi. m. evropis zog qveyanaSi: qa­ ¥ magiuri. gacivebiTa da gamagrebiT 2.  kaiuta – l. muni­  m. qanebi. vnuri an rainduli orde­ ¥ magmisa. Lucifer si­ melzedac Cveulebriv ga­ naTlis matarebeli.. nis meTauris tituli. meore safexuris kursdam­  m. magia] – jadosnoba. m. mmarTveloba] – dasavleT jadoqroba.  m. qalaqis farTo quCa.) gazsadeni. . qalaqis axali qristianobaSi: eSmaki. mAgistr­i [laT.-303- mag lUqs­i2 [fr. m. magmatiuri Scd.-is amofrqveva. dnari silikaturi masa. ¥ magistraluri da samagisdacemuli angelozi. eleqtrogayvanilobis.) kabeli. mowyobili. am  magmasi. m magQstrat­i [laT. (s. magma comi] – (ge­ rosi maswavlebeli] – 1. ¥ magmuri. tralo. maRazia – l. Zvirfasad.) xelisufalni. mTavari xazi ra­ tegoriisa. Sua saukuneebSi: bermonaz­  m.satana. (s. (s. sinaTle.) vulkanis moqmedebis zog qveyanaSi: erT­erTi sa­ Sedegad dedamiwis siR­ mecniero xarisxi. 2. magister uf­ mAgma [berZ. Luxe fufuneba] – titulis mqone piri. laqis mmarTveloba. Lux cxovelebuli moZraobaa. magistralis mTavari.) arxi. Zala.. misi  filosofiis m. mAgia [laT.  liuqsi Scd. ime qselis (mag. 3. warmmarTveli] – 1. am xaris­ rmidan amotyorcnili gam­ xis mqone piri. komfortulad magQstral­i [laT. (sastumroSi). ro­ liucQfer­i [laT. Tavrebuli. rkinigzis. joxeTis mbrZanebeli. legrafis) sistemaSi. umaRlesi ka­ ZiriTadi. jo­ m. sityva. ci paliteti. misnoba. ferre tareba] –  mTavari m. magistratus (mr.

mausoleion – kariis mefis – mavzolias ganTq­ muli akldama] – didi ar­ qiteqtoruli nageboba saf­ lavze.) magnitur movlenaTa erToblioba. miRebulia sxva mra­ val qveyanaSi. qal­ batoni. mAdam­i [fr. miRebu­ lia sxva mraval qveyanaSi.  magnitafoni Scd. ¥ magnituri. mausoleum < berZ. romelsac aqvs unari miizidos rkinis an fo­ ladis sagnebi (moZv. magnatus di­ debuli] – msxvili kapi­ talisti. magnētis magniti da phone bgera] – aparati magnitur firze bgeris Casawerad da Semdeg mis kvlav sawarmoeblad. magnolOgia [fr. maEstro [it. madrigal] – maxvilgonivruli patara lirikuli leqsi. mAdera – erTgvari magari Rvino. magneto. (mavzolis akldama mAgnat­i [laT. 2. mAgneto [fr. memamule. magnolia] – maradmwvane xe an buCqi. . mAgnit­i [berZ. agreTve moWadra­ kis. kompozitoris. andamati). mademuAzel­i [fr. maestro] – sa­ patio wodeba did xelovnis (diriJoris. mavzolEum­i [laT. magnéto] – eleqtromagnituri xel­ sawyo sawvavi narevis asanTebad (naperwklis war­ mosaqmnelad) Sigawvis Zra­ vas cilindrebSi. mewarme.  m. mxatvris). mimarTva gaTxovil qalisadmi safrangeTSi. sinon. xarobs Tbil qveynebSi.-ebi. madame] – 1. mademoiselle] – qaliSvili. magnētis] – rki­ nis madnis an foladis na­ Weri. madrQgal­i [fr.  dedamiwis m.  xelovnuri m.  finansuri kapitalis m. magram – magnetizmi.  miaqcieT yuradReba: magniti.mag -304aqvs TeTri surnelovani yvavilebi. er­ Tvis agreTve saxelsa da gvars. mimarTva gauTxovar qalisadmi saf­ rangeTSi. Zvelad – ucxoeli aRm­ zrdeli mdidar ojaxebSi. magnEtizm­i _ (fiz. Cveuleb­ riv miZRvnili qalisadmi. magnitOfon­i [berZ. veli. erTvis agreTve saxelsa da gvars.

ros raodenobriv damoki­ galikarnasSi). lica – dasaxeleba kunZul mAzurka [< polon. maiOlika [it. anAlizi – erTob­ vlebiT) ZiriTadi mo­ lioba maTematikis darge­ saxleobis. – mazoxis gvaris mixedviT. `wmin­ xalxebisa. debulebaTa da sivrciTi  tutanhamonis m. maTemAtika [berZ. adamianze [bibliuri pat­ [umaRles RvTaebis – ahu­ riarqis maTusalas saxelis ra mazdasi (ormuzda ­ mixedviT – romelmac yve­ `naTeli sawyisi”) saxe­ laze didxans (969 wels) lidan. mazurek] – maliorkasi (maiorka)] _ 1. hqondaT mazOxizm­i _ sqesobrivi ieroglifuri damwerloba ukuRmarToba erTgvari [av­ axal welTaRricxvis da­ strieli mwerlis zaxer sawyisSi. romelTa mizania fun­ Ti dampyrobi arabebis qciebis kvleva usasrulod evropuli saxelwodeba. religiisa aris miTiuri winaswarmetyveli zoroas­ mAia – jgufi enobrivad monaTesave indieli tra – zaratustra. – Zveli sparselebis re­ ligia (qarT. me­4 tike] _ mecniereba samya­ saukuneSi mcire aziaSi. amocana.-305- mai aSenebuli iqna Zv. mxatvruli keramikis saxe­ musika am cekvisTvis. agreTve ma­ bisa. gamoyenebiTi m. damaarsebeli am icocxla]. umaRlesi mAvreb­i [< berZ. teritoriebze. afrikis (egvi ptis gamoT­ maT. mcireTa meTodebiT. mathēma- . romlebic da” wigni mazdeizmisa aris cxovrobdnen meqsikis. hon­ – avesta].maTUsala: maTusalas xnisa – ityvian Zlier xnier cxlTayvanismcemloba). q. durasisa da gvatemalis  mazdeianoba Scd. formebis Sesaxeb.. sinon.  elementaruli m. polonuri erovnuli cekva. ce. saukuneebSi: CrdiloeT  m.w. mazdeAnoba da mazdEizmi  maTmatika Scd. – antikur xanasa da Sua ¥ maTematikuri. maiolica < majoromelmac aRwera igi]. oba. mauros muqi] m.

(saub.  m. didi] – rTuli sityvis pir­ veli Semadgeneli nawili. makQntoS­i [ing.. (s.  saxlis m. modeli.. ¥ malariuli da samalario. [berZ. maliariuli. major ufrosi] – armiaSi: oficris wode­ buleba.mai -306garigebaSi. sax. mackintosh < sakuT. makQaJ­i [fr. ¥ maiolkisa. beW­ dvis dros gafuWebuli qa­ Raldi. 2. agreTv uvargisi qa­ Raldi. makulAtura [germ. mikrokosmosi). makiavElizm­i – politika romlis mixedviTac dasa­ xuli miznis misaRwevad ga­ marTlebulia yovelgvari saSualeba [florenciis respublikis politikuri moRvawisa da mwerlis ma­ kiavelis (1469­1527 w. niSnavs dids. maQor­i [laT. mamluq – mo­ na] – Sua saukuneebSi egvi p­ teSi: Turqi da kavkasiuli (maT Soris qarTveli) tyve monebisagan Semdgari sul­ Tanis piradi gvardiis ja­ riskaci (Sdr. makulo vsvri] – 1. romlebic kvlav qaRaldad unda ga­ damuSavdes. mAket­i [fr. makros didi da kosmos samyaro] – var­ skvlavTa samyaro. cieb­cxeleba. malaria] – cieba. msxvils.) sa­ xelidan]. makros grZeli. romelic dafaru­ lia gaumWvirvale WiquriT..) ityvian mdare xarisxis. kosmosi (Sdr. dekoraciis m. malAria [it.uniWo nawarmoebze.] – wyalSeuvali (garezinebuli) qsovilis sawvimari erTgvari.) dispanseri. ianiCari). feradi gamomwvari Tixis nawarmi.  maiolkasi Scd.  maliaria. makler] – Su­ amavali savaWro.  makentoSi. makro. makentoJi Scd. am wodebulebis mqone ofi­ ceri. mAkler­i [germ. literaturaze. 2. maquillage] _ kos­ metikis saxeoba – feris wasma saxeze. gadat. mAmluq­i [arab. samaliaro Scd. makrokOsmos­i [berZ.  birJis m. wignebi. sabirJo . kapitnis momdevno. (sarkaliT). maquette] _ raime nakeTobis nimuSi Semcire­ bul zomisa. makulature laT. wignis m.. aseT nawar­ moebTa erToblioba.

kongresze – de­ legatebis rwmunebulebaTa Sesamowmeblad. mAnevr­i [fr. am xexilis surnelovani tkbili nayofi. xarobs aziaSi. manna < Zv. mAndat­i [laT. (samx. (gadat.] – bibliuri legendis mixed­ viT: sakvebi. jarebis an flotis moZra­ oba. mamonas simdid­ re < arab] – 1. romelic iqmneba yrilobaze. hqonda grZeli. maradmwvane citrusovani xexili. gadaadgileba saomari operaciebis dros.-s wveni.  SemovliTi m. mAmont­i [rus.-307 ixmareboda agreTve mama(e) luki. 2.  deputatis m. mandatum da­ valeba] – visame rwmune­ bulebis damadasturebeli mowmoba. ebr. zoroastrizmisa da Zveli babilinuri religiis ele­ mentebi. мамонт] – ga­ daSenebuli cxoveli spi­ losebrTa ojaxisa. mango < mal. manis burRuli. xriki. man mandArin­i [esp. romel­ Sic Sereulia iudaizmis. 2. 2. 2. warmoiSva meso­ potamiaSi Cveni eris da­ sawyisSi [naTeli Zalis mandad­haias saxelis mixed­ viT].] – 1. ¥ mananisa. romelic ze­ cidan ucvioda ebraelebs udabnoSi svlis dros. Zvel aRmo­ savleTis zog xalxSi: sim­ didris RvTaeba. mAnanis fAfa – am burRu­ lis moxarSviT damzadebu­ li fafa. samandato: samandanto ko­ misia – komisia. am xexilis narinjisferi surnelovani tkbili nayo­ fi. fandi. mAngo [fr. vercx­ lismoyvareoba. maradmwvane citrusovani xexili. manEvrebi – 1. veraguli moqmedeba. mandarin] – 1.  mananasi. mAnana [berZ.) eSmakuri. (gadat. fafa Scd. nam­ . mAnanis bUrRuli – xorb­ lisgan damzadebuli wmin­ da burRuli.) didi taqtikuri mecadineoba. xSiri bewvi da mox­ rili eSvebi. konfe­ renciaze. mandEizm­i – religia. manoeuvre] – 1.  m.) angareba. mAmona [berZ.

yofaqcevis normebi. mosaxleobisadmi gansakuT­ rebuli mniSvnelobis mqone movlenis gamo. dvil saomar pirobebTan miaxlovebuli.) sadguris xazebze lokomotivebisa da vagone­ bis moZraoba matareblebis Sedgenis mizniT.-ebi.  sagazafxulo m. qcevis Tavisebureba. sieSmake. 2. mulani (sinon. mAneJ­i [fr. romelsac acvia axa­ li fasonis tansacmeli saCveneblad (modebis de­ monstraciis dros). cirkis wre. piri. (mr. umaRlesi xelisuflebis werilo­ biTi mimarTva.  cocxali m. patara gadasatani SemoRo­ bili moedani bavSvebisTvis.-ebi. romelime avtoris. ro­ desac mTeli misi grZnoba da goneba raime erTi ide­ isaken aris mimarTuli. mAnia [berZ. elmavali. sigiJe] – 1. (rk.-ebi. visame Semoqmedebis TviseburebaTa mxatvruli nawarmoebis Sesrulebis xerxebis er­ Toblioba. rTuli xerxi xeliT muSaobisas. vasufTaveb] – xelis frCxi­ lebis sagangebo gawmenda gaprialeba. 2. 2.) oini. manifestus aSkara] – 1. manikQur­i [fr. mowodeba. cudi m. adamianis avadmyofuri fsiqikuri mdgomareoba. manicure < laT. manQfest­i [laT. sazRvao m.  s.) raime rTuli moq­ medeba. mannequin] – 1. . moqme­ debis.). maniere] – 1. manikiurebi Scd. romelic gan­ kuTvnilia cxenebis saxed­ nad an cxenosnobis saswav­ leblad. Cveva. (gadat. arena).  gandidebis m. ateli­ ebSi). Zlieri midrekileba rai­ mesadmi. manus xeli curo vuvli.-ebi. 2. mania vneba. mani pulAcia [fr.  kargi m. 3.man -3082. adamianis sxeulis formis figura tansacmlis saCve­ neblad (maRaziebSi. romlebic fexs idgamen. manipulation] – 1. SemoRo­ bili moedani an specialuri didi Senoba. manēge] – 1. manEken­i [fr. 2.­gz. Tavis daWeris wesebi. 3. mAnera [fr.  manikuri. yalTabando­ ba. (wign. ¥ samanevro.

mis saxeloze mibmuli an mikerebuli.) sfero dedamiwis qerqis qveS.  kapitalizmis m. manufAqtura [laT.).  m.) kanis sinji organizmis tu­ berkulioziT daavadebis dasadgenad. mantion] – 1. mauchette] _ pe­ rangis maja. manUet­i [fr. mansarde < sak. mAnto [fr. manufaqtura] – 1. politikuri partiis. berZ. manOmetr­i [berZ. 2. mogeba] – (maTem. manUskri pt­i [laT. (ekon. ¥ mantiisa. manifestatio gamocxadeba] – masobrivi svla quCaSi solidarobis an protestis gamosaxatad. ro­ melic faravs sxeuls. mamos ara­ mkvrivi da metreo vzomav] – xelsawyo siTxis an gazis (airis) wnevis gasazomad.  dasaSvebia – mansardi. mantissa dama­ teba. ¥ mantisisa.) zogi uxerxemlo cxovelis kanis naoWi. manifestAcia [laT. manifEstant­i _ manifesta­ ciis monawile. musikaluri wyoba. manteam] – qalis farTo palto. safeiqro mrewvelebis na­ warmi. mAntus reAqcia – (medic.  monometri Scd.  mantiasi Scd. manuscriptum] – xelnaweri.  monazvnis m. romlisTvisac dama­ xasiaTebelia xelis iara­ Rebis gamoyeneba da Sromis ganawileba muSebs Soris.) warmoebis forma. Cveulebriv bewvisa. mAJor­i [fr. 2. maJ 3. koteji. (zool. 2. (geol. romlis bgerebi qmnis did mcire . da­ qanebul saxuravis qveS.  manufaqturasi Scd. mAntia [gvind.upiratesad Zveli. ¥ manufaqturuli.) lo­ gariTmis wiladuri nawi­ li. sa­ zogadoebrivi organizaci­ is werilobiTi saprogramo mimarTva. majeur] – (mus. msoflios yvela xalxisadmi.-309 m. periodi. mAntisa [laT. farTo.  mantisasi Scd. ¥ manufaqturisa.] – sacxovrebeli sad­ gomi – saxlis sxvenze. grZeli wamosas­ xami.  moluskis m. sax. ¥ mansardiani. gAnsarda [fr. qsovilebi.

maraTOnuli rbEna – Se­ jibreba sirbilSi 42 km­sa maJoritAruli warmo­ da 195 m­ze [Zveli saberZne­ madgEnloba – warmomad­ Tis sofel maraTonis (Magenlobis sistema. amis Semdeg ma­ 2. marasmos dauZ­ cialurad miiRes qris­ lureba. romelic maraTonul rbe­ naSi aris daostatebuli. umravlesoba miiRes. ada­ tianoba (kaTolikoba).). rom­ xarobeli daeca da mokvda lis drosac arCeulTa ri­ (gardaicvala)]. majoritaire < majorite umravlesoba < laT. moSveba] – 1. jariskaci) da miitana ga­ proporciuli warmomadgenmarjvebis ambavi (Zv. (ix. 2. politikaSi da sxv. damaxasiaTebelia mxne. arCevnebis sistema. maJoritArul­i [fr. romlis rathōn) saxelis mixedviT. proporcia). elebi. major didi] – parla­ mentis deputatobis kandi­ dati. uuna­ roba (mecnierebaSi. mxiarul elferi (sa­ pirisp. zikuri moqmedebis sruli daqveiTeba moxucebulobis an xangrZlivi qronikuli avadmyofobis Sedegad.) uilajoba. wel­ loba). 490 w). romlebmac ofi­ mArazm­i [berZ. maraTOnel­i _ sportsmeni. majoritaire < majorite umravlesoba < laT. TaR. maJOrSia – (gadat. maraTOnul­i _ (sp. sa­ drosac deputatobis kan­ idanac aTenSi surbiliT didati iRebs xmaTa um­ mivida maxarobeli (elini ravlesobis (sapirisp. rac Se­ exeba umravlesobas. mianis fsiqikuri da fi­ sastikad idevnebodnen ink­ . cxvSi xvdebian partiis kan­ mAral­i [Turq.  m. minori). marranos] – Sua saukuneebSi espaneTsa rodesac vinme mxiarul gu­ da portugaliaSi: ebra­ nebazea. gacurva. maJorQtar­i [fr.] – didi cimbi­ didatebi.maJ -310- terciebisgan Semdgar akords. marAneb­i [esp. umrav­ lesobis daqvemdebarebas. major didi] – 1. xelov­ nebaSi. romelic xmaTa umrav­ lesobiT airCeva.) rac da­ kavSirebulia Zalian did distanciasTan. romlebmac xmaTa ruli iremi.) ityvian. (gadat.

am pirobebze zemoqmedebis xerxebi sa­ qonlis gayidvis sferos gasafarToveblad.  safosto m. margo (marginis) kide] – wignis an xelnaweris kideze. mwnili. mariage qorwili] – banqos TamaSSi: erTi da imave feris papa da qali erTi moTamaSis xelSi. 2. biznesis . marketing < market bazari] – biznesis Ro­ nisZiebaTa erToblioba ama Tu im saqonlis gasasaRebad sabazro pirobaTa Seswav­ lisaTvis. romelzedac zRvis xedia gamosaxuli. aseTi niSani sxvadasxva sabuTze dasak­ ravad. markka] – fulis erTeuli germaniasa da fineTSi.-ebis koleqcia.-311viziciisgan. ¥ markiani. marQaJ­i [fr.  m. margarine] – sakvebi cximebi. mark. wveni (mwnilisa. marionette] – 1. marke] – safos­ to gadasaxadis niSani – patara oTxkuTxi qaRal­ di. marinade] _ 1. mArka1 [germ. marinus sazRvao. romelzedac raime gamosaxulebaa da fasia aRniSnuli. mArduq­i [Sumer] – qalaq ba­ bilonis mfarveli RmerTi. mwnileuli. zRvisa] – su­ raTi. markEting­i [ing. mTavroba.­dan – babilonis panTeonis uze­ naesi RvTaeba. (gadat. Zv. margArin­i [fr. me­18 s.  m.  marionetka Scd. konverti.. marixUana – narkotiki erTg­ vari. romelic garegnulad karaqs gavs da damzadebulia sxvadasxva cxoveluri da mcenareuli cximisa da zogi sxv. muJuJisa).) ityvian pirovnebaze an mTavrobaze romelic usityvod asrulebs sxvis neba­survils. niv­ Tierebebis erTmaneTSi Se­ reviT.  pikuli kitris m. fin. marQnad­i [fr. welTaRr. 2. marka2 [germ. Teatris Tojina. ¥ marionetuli. sagerbo m. ro­ melic zonarze an Zafzea Camokidebuli da ise aTa­ maSeben (zevidan). mar marginAlia [< laT. marina < laT. m. mariOnet­i [fr. arSiaze moTavsebuli saTauri an SeniSvna. mArina [it.

moralurad gax­ rwnili jariskaci. romlis Sedegad iq­ ca safrangeTis erovnul himnad.). marixi). musikaluri nawarmoebi. ro­ melic biliards emsaxureba. gankuTvnilia mravali adamianis erTad filosofia. TamaSis dros angariSs awarmoebs. grafze maRali da hercogze dabali mArkiza [fr. marqSeideri Scd. rome­ . sityvebi da musika ekuTvnis samxedro inJiners reJe de lils (1760­1836 ww. markSeideri.mar -312lic omis dros Zarcvavs mosaxleobas. marche] – 1. Cveulebriv kanfe­ tebis saxisa. TavadaznaurTa ti­ tuli. romelic frontze moklulebsa an daWrilebs Zarcvavs..  sazeimo m. marauder] – piri. sinon. saf­ rangeTis didi revoluciis dros). mzis sistemis erT­erTi didi planeta mzisgan da­ Sorebis mixedviT rigiT me­ oTxe (qarT. marquis] – da­ savleT evropis zog qve­ yanaSi. mArs­i [laT. romaul miTologiaSi (omis RmerTi). romelsac aqvs energiuli mkafio ritmi. agreTve mware forToxlis wvenisa da zogi sxva kom­ ponentisgan. marquise] – mar­ kizis coli an qaliSvili. markSaQder­i [germ. mArkiz­i [fr. sax. ritmuli svla mwyobrSi. < geogr.  markizisa Scd. mars] – (astr. 2. marselQeza [fr.  marselioza Scd. bazarTkeTeba. marodQor­i [fr. markscheider] – samTo inJineri – samTo damuSavebis. marqueur < marquer aRniSvna] – piri. 2. marmElad­i [fr. mArtin­i [it. markQor­i [fr. marseillaise – safrangeTis qalaq – marselis mixedviT] – franguli revoluciuri simRera (Seiqmna 1732 w. geodeziur ga­ daRebisa da wiaRiseulis swori eqspluataciis spe­ cialisti. mArS­i [fr.romelic mzaddeba ver­ mutisa da inglisuri arayis. martini] – koqte­ ili. ¥ markizasi.  marqSaideri.) 1.  marmaladi Scd. marmelade] – xilis wvenisgan SaqriT damzadebuli sakonditro nawarmi.

. geografiulad erTgvaro­ mAsa [laT.) ase ewodeboda Tavad­  codna m. mAsaJ­i [fr.-ebs! aznaurTa winamZRols sa­ (ix. Cveulebriv mr. ama Tu im sagnis Semad­ melic egm­s mexsierebaSia geneli nivTierebis rao­ Senaxuli)..-313- mas svlis dros Sesasruleb­ Sedgeba sagani. gamosaxuli Txemi. ereba. winaswar dasaxuli gza (adamianebisa. massage] – adamianis ¥ marSlisa. m. sxeulis raime nawilis da­  marSalisa Scd. samxedro wodebuleba ge­ 4. TviT  sacxovrebeli m. denoba. erTiani < laT. matareblisa. (qarT. werebis erToblioba (ro­ 2.  wylis m... sqeli narevi. zela samkurnalo an kos­ mArSrut­i [germ. lad. teriis erT­erTi ZiriTadi  tyis m. ro­ ¥ samarSruto. sinon. mravali erTgvarovani gansazRvravs mis inerciul sagnebis. romelic 3. marschrute metikuri mizniT. svlagezi). obieqtebis Cana­ da gravitaciul Tvisebebs. xalxi.. qarTveloSi (oqtombris gadatrialebamde). 3. Taflis m. samwyobro m. < fr.-is keTeba.. (ist. massa gunda. maxasiaTebeli. marche da route gza] – m.. beli punqtebis aRniSvna mAsiv­i [fr.-iT mkurnaloba.  salaSqro m. 2. karaqis mArSal­i [fr.  Tujis gamdnari m. uformo comisebri nivTi­ samgloviaro m. masAJist­i – masaJis keTebis TviTmfrinavisa. (fiz. samarSuto Scd. massa] – 1. _ sacxovnivTiereba.) gasaCere­ specialisti.  kisris m. – masebi nerlis zeviT. melsac ara aqvs mkafiod  s. m. – mSromeli mosaxleobis  aviaciis mTavari m. massiv mZlavri.  turistuli m. romlisganac rebeli kvartali qalaqSi.  marSuti. marechal] – 1. gadafrenis naWeri] – sustad dana­ m.) ma­ vani didi sivrce. farTo masebi. wevrebuli mTianeTi. taqsi. agreTve masobrivi). 2. moculoba. ..

mas -314- masQuri – didi. biblioTeka. (1:100). matador < matar masObrivi – 1. boxi xmis.)  m. (mag. kostiumi. romlisganac  m. masmEdia [ing. leviziis da a. S. te­  m. 2. mass media 2. Masstab] – 1.-is mecnieri. mniS­ < laT. romlis monawileebs uke­ mAson­i [fr.  masobrivi sxvaa (ix. mejlisi. gamoSveba. nivTiereba.  m. saxelwodeba. 3. awarmoeben. erT santimetrSi gaCena. ulvaSebis. kari.) obieqturi realo­ 2. tansacmeli. radios. gadat.. m.) saerTo  maStabi. romelic arsebobs ada­ fenebisaTvis aris gankuT­ mianis cnobierebis gareSe vnili. organizaciebi. mastos ZuZu] – ¥ samaskarado. sagnebi. daSnis gadamwyveti CacemiT Sesrulebuli. rasac didi raodenobiT  m. maskulinizAcia [<laT. naxazze. bevrisaTvis xelmi­ da misgan damoukideblad. mason `Tavisufa­ li kalatozi”] – mimdevari TiaT niRbebi da acviaT re li gi ur­filosofiuri gansakuTrebuli. maskArad­i [fr. bevri adamianis kvla] – toreadori. rukaze. gegmaze mdedrobiTi sqesis indi­ mocemuli xazebis sigrZis vidisaTvis meoreuli mam­ Sefardeba namdvil sigr­ robiTi sqesobrivi niSnebis ZesTan adgilze. m. 2­isaTvis).  s. 100 km. cekvebi. ZuZus anTeba. rac mosaxleobis farTo ba. (wign.romelic monawileobiT Seqmnili. mZime.] – komunikaciis vneloba.).) zoma. demonstracia. (filos. klavs xars. formacio masobrivi saSua­ ¥ masStaburi (mniS.. m. saxasiaTo mimdinareobis (masonobisa).  saqonlis m.). maStaburi Scd. sarZeve jirkvlebis anTeba. matEria [laT.  masiuri sxvaa (ix. moxmarebis . m. mAstit­i [< berZ. mSenebloba. matAdor­i [esp. sawvdomi.. lebebis (presis. sazogadoebrivi – sain­  msoflio m. mascarade] – gasarTobi saRamo. svetebi. materia] – 1. masculinus mamrobiTi] – mAsStab­i [germ. gaqaneba risame.

materiAlur­i _ 1. yofiereba aris pirveladi. colqmrobasTan dakavSire­ buli. matrona] – Zvel romaelebSi: sapatio qali. m.-is agebuleba.-315Sedgeba fizikuri sxeule­ bi. sulieri). 2. ¥ matriarqaluri. simbolis. saarsebo saSualebebTan dakavSirebuli.  m. matriarxaluri Scd. su­ raTis. wyaro] – 1.  sakostiume m.) muyaos CaR­ rmavebuli forma ste­ reoti pis Camosasxmelad. saxiT. 3.ro­ desac gvarovnuli jgufebi iqmneboda qalis xaziT na­ Tesaobis safuZvelze da qals eWira gabatonebuli mdgomareoba (ix.  m.S. qonebrivi. cno­ biereba.) liTonis CaRrma­ vebuli forma Sriftis Ca­ mosasxmelad. matrAkaJ­i [fr. matraquage daWedva. m. keTildReoba. matrimoniAlur­i [laT.  g. matrix dasawyisi. mAtrica [germ. sakabe m.  xalxis m. idealizmis sapirispiro. melodiis da a. gvari.  m. mater (matris) deda da berZ. (poligr. filosofia. matriArqat­i [laT. matérialisme] – erT­erTi ZiriTadi filosofiuri mimdinareoba. matricula Ria sia] – umaRlesi sas­ wavleblis studentis CaT­ vlis wignaki. mdgomareoba. matrQkul­i [laT. agreTve patriarqati). xolo idea. suli – meoreuli (meoradi).­is qsovili.  matriarxati. . (poligr. romlis mixedviTac mate­ ria. cnobiere­ bisagan damoukideblad ar­ sebuli. mAtrona [laT. Tvalsazrisi. ¥ materialisturi. arche mat Zalaufleba] – pirvel­ yofili­gvarovnuli wyobi­ lebis adreuli periodi. buneba. fizikuri (sapirisp. nivTieri. materiAlizm­i [fr. 3. (maTem. 2. matrimonium (matrimonialis) qorwineba] – qorwinebasTan. m. samyaro. Matrize < laT.. Cadeba] – mosabez­ rebeli radio da sate­ levizio reklama xSirad ganmeorebadi lozungis.) garkvuli wesiT ganlagebuli maTematikur sidideTa cxrili.

mAqsima [< laT. sa­ magieros gadaxda] – Wad­ rakSi: eqs­Cempionis mier axali msoflio Cempionis saWadrako turnirSi gamow­ veva. gagrZe­ lebis da a. match matCi da ball burTi] – CogburTSi: iseTi mdgomareoba. udidesi.  saWadrako m. match] – Sejibreba sportis romelime saxeobaSi or mowinaaRmdeges an or gunds Soris. romelic gamoxatulia mokle formiT. minimaluri). matC­rEvanS­i [ing. S. maqsimAlizm­i [< laT. maUzer­i [< sak. rodesac yvela monawile xvdeba erTmaneTs orjer an metjer. mACete [esp. logikuri an eTikuri princi pi. titulis aRsadgenad.  imanuel kanti ..`imoqmede ise. gadaWarbebu­ loba. datvirTva. maqsQmum­i [laT. qvedaweli. princi pi] – qcevis wesi. mAtC­i [ing. ojaxis deda. romliTac Saqris lerwams Wrian. [fr. maqsimAluri [< laT.) ra­ ime ukiduresi moTxovnis wamoyeneba. maximus udidesi] – (wign. matC­tUrnir­i _ Sejibreba WadrakSi. mAtros­i [holand.  maxinacia Scd. matroos] – rigiTi mezRvauri. maqsimAlist­i _ maqsimaliz­ mis mimdevari. zRvruli (sapirisp. maximum] – yvelaze meti raodenoba risame (sapirisp.] – pisto­ leti erTgvari. maxima (sententia) ZiriTadi wesi. maqsi. sax. maximal] – mniSv­ . xelfasi. eSmakoba] – arake­ Tilsindisieri xerxi risa­ me misaRwevad. xriki. machete] – didi dana. rom Seni qcevis maqsima sayovelTao kanonad iqces”. rode­ sac erT­erT mxares matCis mosagebad mxolod erTi burTis mogebaRa aklia.. minimumi)  xelfasis m. match matCi da revanche revanSi. safexburTo m. mAtC­boli [ing. maqinAcia [laT. machinatio xriki.  maqsi qvedatani.  m. fraziT. maximus udidesi] – yvelaze didi.mat -316nelobiT gadidebis.. avtomobilis m.

Cveulebriv konu­ sis formisa. nili mdinaris meandris (amJamad menderesa) saxelis mixedviT mcire aziaSi] – 1. mEdal­i [fr. mahmadQan­i _ mahmadianobis mimdevari (sinon. TavsarTi.-317- med mAca [Zv. sa­ Tayvanebel pirTa tituli. romelsac ebraele­ bi religiuri Cveulebis mixedviT acxoben. megAfon­i [berZ. musulmani). ebr. 2. 1 megatona = mi­ lion tonas. indur miTologiaSi: msof­ lio suli. mahagoni] – zogi tropikuli xis mer­ qani (`wiTeli xe”). ornamenti moxrili da sxvadasxva mimarTulebiT swori kuTxiT gadamkveTi xazebis saxiT.. megapOlis­i [berZ. gandi. medaille] _ niSani . mahmadiAnoba – religia. 2.. mTavris (Tavadis) umaRlesi tituli. am titulis mqone piri. romelic sxvadasxva qa­ laqebisa da dasaxlebuli punqtis Serwymis Sedegad warmoiSva da xasiaTdeba bunebriv garemoze didi gavleniT. romelic raRac didze miuTiTebs. maccâh] – umarilo mEandr­i [sak. musulmanoba). [berZ. mahAraja [sanskr. maxarajasi Scd.  maharajisa.  megapolisi (didi qalaqi). islami.) dasamzadeb­ lad.) mdinaris kalapotis klaknili. gansa­ kuTrebiT pativcemuli. ro­ melic arabuli gadmocemis mixedviT daaarsa winas­ warmetyvelma mahmadma (mu­ hamedma) me­7 s. mahatmâ] – 1. Megas didi da phone xma. rTuli sityvis pirveli Se­ madgeneli nawili. _ daklak­ xmiadi. māharādjā] – indoeTSi. bgera] _ adamianis xmis gamaZlierebeli didi rupori. 2. mahAgon­i [laT. muslimi.  m. iyeneben mxatvrul nakeTobaTa (ave­ jis da sxv.  maxaraja. meg(a). Tanamedrove indoeTSi: didad gamoCenili.­Si (sinon. sax. `RvTaebrivi ze­ adamiani”. megas didi] _ 1. muslimanoba. Megas di­ di da polis qalaqi] _ didi mravalmilioniani qalaqi. muslimani. (geol. romelic sazom erTeulTan mierTebisas aRniSnavs mis milionjer gazrdas. mAhatma [sanskr.

romelsac yelze ikideben.) wamali. Suaka­ ci. 2. wrfis monakveTi. spiritebis rwme­ niT: piri. raime didi movlenis an gamoCenili moRvawis xsov­ nis aRsaniSnavad. (mus..). medaillon] _ saoqromWedlo nawarmi. universiteti. mediator Suamavali] _ 1.). medQkos­i [laT. medicina] – mecnierebaTa erToblioba adamianTa daavadebebis mkurnalobisa da Tavidan acilebis Sesaxeb.med -318(moZv. medicus] _ me­ dicinis specialisti.  s. romelic gardac­ vlilTa sulebTan amyarebs urTierTobas. Medusa] _ zRvis labiseburi cxoveli.).  oqros m.  ixmareba agreTve mediki. iZlevian rogorc jildos. ¥ medianisa. Suamavali adamianebsa da sulebs So­ ris. medalQon­i [fr. ro­ melSic Casmulia raime ga­ mosaxuleba. . medikAment­i [laT. s. qalis sasimRero xmis SuaTana registri. medailleur] _ medlebisa da liTonis fu­ lis (monetebis) Camosxmisa da Wedvis specialisti. medicamentum] _ (spec. ¥ samedicino. warmoadgens mrgval an ovalur brtyel budes. mediana Sua. romelzedac raime re­ liefuri gamosaxulebaa.  medaliori Scd. ro­ _ liTonis mrgvali firfi­ ta. medalQer­i [fr.-is muSaki. 2. ivane javaxiSvilis saxelobis m. meditAcia [laT. SuaTana] _ (maT. Wvreta. momrigebeli. medQum­i < [laT. eqi­ mi. medQcina [laT. medius Sua­ Tana] _ 1..  eqsperimentuli m.). m. romelic samku­ Txedis wverodan mopirda­ pire gverdis Sua werti­ lamdea gavlebuli. ¥ medlisa. daxmareba.  medianasi Scd mediAtor­i [laT. dafiqreba.  medalisa Scd. madrasa < darasa Seswavla] _ mahmadianTa sa­ Sualo (iSviaTad umaRlesi) sasuliero saswavlebeli. romliTac instrumentze ukraven. mEdrese [arab. meditation] _ (wign. medQana [laT. mEduza [berZ. patara Txe­ li firfita.

maTematikis m.  meTodiuri Scd. gamokvleva. kaeSani. kabineti. erToblioba meTodebisa. m. romelic miz­ nad isaxavs miwis araxel­ sayreli bunebrivi piro­ .  meTodiuri Scd. 2. melioratio gaumjobeseba] _ Ronis­ ZiebaTa sistema (Waobebis amoSroba. sevda.  m. analizi. methodos] _ Teoriuli gamokvlevis an risame praqtikuli ganxor­ cielebis xerxi. mSrali miwebis xelovnuri morwyva.. moZRvreba Semecnebis mecnieruli me­ Todis Sesaxeb.. saxelmZRvanelo. melanqOlia [berZ.  mowinave m. (wign. eqsperimentuli m.  m. mEili (an imEili) [ing E-mail (electronic mail) eleqtronuli fosta] – kavSirgabmulobis erT­erTi saxe: informaciis gadacema satelefono qsel­ Si modemis (ix. 2.] ¥ meduzisa.  qarTuli enis m. methodos meTodi da logos moZ­ Rvreba] – 1. mel meTOdist­i romelime sagnis swavlebis meTodikis spe­ cialisti. m. pedagogikis nawili – moZ­ Rvreba swavlebis meTodebis Sesaxeb.) Tanmimdevruli. 2. risame praqtikulad Ses­ rulebisTvis saWiro me­ Todebis.. meliorAcia [laT..  meTodologiuri. methodike] _ 1.  meduzasi Scd. meliorAtor­i _ meliora­ ciis specialisti. misalliance uxamsi kavSiri] _ uTanas­ woro qorwineba wodebriv sazogadoebaSi. ¥ meToduri _ 1. inglisuri enis m. xerxebis erTob­ lioba. raime me­ TodTan dakavSirebuli. meTodolOgia [berZ. xeTa rgva da sxv.  samecniero kvlevis . ¥ meTodikuri.). meTOdika [berZ. mezalQans­i [fr.  istoriis m. mETod­i [berZ.m.-319melsac aqvs sacecebi [ber­ Znuli miTologiis frTo­ sani urCxulis Medusa-s saxelis mixedviT. romlebsac iyeneben calke­ ul mecnierebebSi. meSveobiT CarTuli kompiuterebs So­ ris. melancholia] _ naRvliani ganwyobileba.

lo. didi siyvaruli. dasamzadeblad. melos sim­ mareobaSia da amis gamo Rera da drama drama] _ 1. melodia sim­  m. ki­ ¥ melxiorisa. Melchior fr. zusti meqanikuri deklamacia] _ mxatvruli detalebis da samkaulebis kiTxva musikis TanxlebiT. rigis saxelebidan] _ spi­ lenZis nikelTan. romelSic gadmocemu­ Rera da mania miswrafeba. Melpomene] senebiTi baraTi an axsna­ _ berZnul miTologiaSi: . memosentenciebiT. melOdia [berZ. _ 1. Membrana apki] sasiamovno. am Janris na­ randum rac unda gvaxsovdes] warmoebi. musika. Rera] _ simReris hangi. lia mTavrobis Tvalsazri­ sigiJe] _ musikis.  melomani. 2.  melxiorasi Scd. melos simRera] _ rTuli sityvebis dasa­ melxQor­i [germ. keTilxmovani. dramatuli Janri. melos sim­ ti. raime dawesebulebis mox­ melpOmene [berZ. motivi. simRerasa da musikasTan. rome­ damcavi apki. rkinasTan melodeklamAcia [berZ. melsac aqvs suros gvirgvini da tragediuli niRabi. simReris si raime sakiTxis Taobaze.  m. SeerTebuli  telefonis m. warmod­ nayofierebis gazrdis miz­ genili hyavdaT qalad.mel -320- bebis gaumjobesebas misi tragediis muza.-is gadacema. drama. cocxali ujredis gare­ 2.. debuli emociurobiT mo­  membranasi Scd. wyisSi uCvenebs am sityve­ Maillechort frangi gamom­ bis damokidebulebas musi­ goneblebis maios da So­ kasTan. Txeli firfi­  m. di plomatiuri dokumen­ melomAnia [berZ. [berZ. ro­ niT. 2. _ 1. dana-Cangali. (moZv. romelic daWimul mdgo­ melOdrama [berZ. melo.). drekadia. melodQuri _ mosasmenad mEmbrana [laT. melos da manganumTan Senadnobi simRera da laT. Declamation WurWlis.. ta. moqnili. lic gamoirCeva gazvia­ ¥ membranisa. ralur­damrigebluri memorAndum­i [laT.

 viqtor gogliZis m. gamo­ Cenili sportsmenis xsov­ nisadmi miZRvnili. menEstrel­i [fr. risame xsovnis aRsa­ niSnavad. dafa. Ca­ nawerebis dRiuri. memuArebi [fr. 2. . organizatori. romelic xels uwyobs war­ moebis efeqturobis zrda­ sa da danaxarjebis Semci­ rebas. memorialis samaxsovro] _ rac gakeTebula. romliTac gad­ mocemulia avtoris mo­ gonebani piradsa da sa­ zogadoebriv cxovrebaSi momxdari sxvadasxva ambis. sportuli klubis an cal­ keuli sportsmenis patroni. management] _ warmoebis marTvis xelov­ neba.  SinmousvlelTa m. muzeumi. aqvs pitnis mZafri suni. samarTavi princi pisa da meTodebis erToblioba. romelic aRmarTulia vi­ same. ¥ menzurisa. mEnzura [laT. (saWad­ rako turniri). patroni] _ 1. memoriAlur­i [laT. iyeneben medicinaSi. movlenis Sesaxeb. m.-321ganmartebiTi cnoba. arqiteqturuli nageboba. memoires] _ mogonebani­literaturuli nawarmoebi.] _ moxetiale po­ eti­musikosi Sua saukune­ men ebSi safrangeTsa da ing­ lisSi.  ixmareba agreTve menajeri. parfiumeriaSi da sxv. 2. menEjer­i [ingl. sportuli Sejibreba.  m. inJineri das sxv. menthe pit­ na da ol(eum) zeTi] _ gam­ Wvirvale kristaluri niv­ Tiereba. ¥ memuaruli. risame xsovnis uk­ vdavsayofad. menestrel < provansi. menEjment­i [ingl. manager uf­ rosi. Seqmnila vi­ same. mEnTol­i [laT.  sazRvargareTis qarTvel patriotTa m. literatura. daqi­ ravebuli profesionali mmarTveli (sawarmos di­ reqtori. sportul asparezobaTa momwyobi.  menzurasi Scd. mT. memoriale sa­ maxsovro Canaweri] _ 1. mensura sa­ zomi] _ saafTiaqo an la­ boratoriuli (danayofe­ biani) WurWeli siTxeebis asawyavad. memorQal­i [it.).  daviT kldiaSvilis m. 3.

major didi. Mercurius marsi] xerxi. kveTs ekvators. maire. Teba. romelzedac saWmel­  Tbilisis m. sasadiloSi. odiseis Svilis gam­ varmTvare] _ 1. mayor < niTa da gareTa) saxsarSiga laT. goneba. saSuadReo] _ (geogr. merino (mr. ri. ranSi. munici paliteti. meridianus saWmel­sasmeli. ro­ yovelTviuri] _ qalis yo­ melic gadis dedamiwis po­ velTviuri bunebrivi sisx­ lusebze da marTi kuTxiT ldena saSvilosnodan. furceli. mentalQtet­i [fr.) muxlis saxsris (Sig­ mEr­i [fr. menu] _ 1.men -322- tis) Wkua. gonebrivi. cxvris matyli. sadilisTvis. azriani.) war­ menstruAcia [laT.. jgufis azrovnebis wesi. parizis m. kafeSi). wvril. < laT. 2. (meningos) tvinis garsi] _ azrovnebasTan dakavSirebu­ (medic.). gonebrivi cxvris jiSi. azrobrivi. mensdruus mosaxviT wriuli xazi. aseTi jiSis ganwyoba. sauzmisTvis  Tbilisis m. am matylis 2. meTauri. an vaxSmisTvis SerCeuli meridQan­i [laT. gamzrdeli.). dam­ amozneqili zedapiri. meniskos naxe­ mEntor­i [berZ. gonebis niri. ka­ zrdeli. 2. rigebeli. _ 1. mairie] _ qalaqis fasebis aRniSvniT (resto­ TviTmmarTvelobis organo. qalaqis munici palitetis mEniu [fr. meriis meTauri. azrov­ neba] _ (wign. mentalitate merQnos­i [esp. baraTi.. mens (men- menQngit­i < [berZ. erTi mxridan Sezneqili da meore mxridan gamozneqili mentOrul­i _ damrigeblu­ mina. sasmelis siaa Camowerili mEria [fr. pirovnebis an sazogadoebis qsovili. mentalis gonebrivi] _ merinos)] _ 1. ingl. gomeris poemis pilarul milSi moTavse­ “odiseis” mixedviT] _ xel­ buli siTxis Cazneqili an mZRvaneli. nazbewviani 1. mTavari] _ xrtili. mErkur­i [laT. mEnisk­i [berZ. Mentor tele­ makis. parizis m. 3. 2. romaul miTologiaSi: mentAlur­i [laT. tvinis garsis an­ li. meninx . (anat.

metalUrgia [< berZ. 2. ebr. metabolē Secvla. mecniereba. feradi m. mEsa [it. mZime mrewvelobis dargi _ gadnobili liTonis mi­ Reba da misi pirveli da­ muSaveba. vaWrobisa da mogzaurTa mfarveli. mEsia [< Zv. rac iwvevs daavadebis kerebs axal adgilebSi. saxecvlileba.). metagnoia mo­ nanieba] _ (ekl. zogjer amboben metamorfoza­sac.-323vaWrobis RmerTi. metamorphosis] _ (wign.). metabOlizm­i [< berZ.. rac da­ saSvebia. sinon.) organizmSi niv­ TierebaTa cvla. mxsneli] _ iudevelTa da qristianTa religiaSi: RvTaebrivi mxsneli kacTa codvebis gamosasyidad (Seracxaven ieso qristes). Cveulebriv organisa da orkestris TanxlebiT.). romelic cnobili iyo veragobiTa da garyvnilobiT].] _ safrangeTis pirveli sa­ mefo dinastia (me­5­8 ss. cvlileba] _ met (fiziol. sax. 2. . kaTolikuri RvTismsaxureba. sisx­ lis limfis nakadiT baq­ teriebisa da simsivnis ujredebis gadatana. masiah mi­ roncxebuli.). aseTi gadatanis Sedegad gaCenili meoreuli kera daavadebisa. wirva. metAstaz­i [berZ. mzesTan yvelaze ufro axlos myofi (qarT. messe] _ 1. marixi). RmerTebis Sikriki (Zvel berZnul miTologiaSi hermesi). gardaqmna. muxlis modreka da welSi Rrmad moxra locva­vedrebis dros. mzis sistemis pla­ neta. 2. metastasis gadancvleba] _ 1. risame erTi formis sxva formad gadaqceva. mesAlina _ ityvian amora­ luri yofaqcevis qalze [romaeli klavdiusis me­ same colis Messalina­s sa­ xelis mixedviT. romelic swav­ lobs liTonTa samrewvelo warmoebasa da maTi pirve­ ladi damuSavebis xerxebs. musikaluri gunduri na­ warmoebi am RvTismsaxure­ bis teqstze.  Savi m. metamOrfoz­i [berZ. 2. merokQngeb­i [sakuT. metAnia [< berZ. (astr. metallurgio liTonebs vamuSaveb] _ 1.

meteorologia (meteora atmosfe­ dasaxleba~] _ religiur­ ruli movlenebi da logos mistikuri moZRvreba moZRvreba)] _ 1. meta physika feruli movlena] _ rac exeba dedamiwis atmosfe­ fizikis Semdeg.). amgvarad nax­  m. meteocnoba. rac kosmosuri sivrcidan. sityvis meteOrit­i [fr. [berZ.met -324- metafQzika [berZ. dakvirveba. meteo. sxvavebiT. romelic swav­ melic. agreTve 1. Sinagan winaaRmdegobas. Sedare­ ¥ meteorituli. nawilakebi. nixilavs cdis miRmur mov­ ¥ meteoruli. romelic SemoiWra dedami­ 2. metēorite] _ rkinis an qvis sxeuli. ro­ mecnierebas. bas. metAfora [berZ. meteora atmos­ .. misT. metemfsQqoz­i [berZ. romelic ga­ fad moZraobs. mari sityva an gamoTqma. metaphora ga­ datana] _ (lit. mecniereba gardacvlili organizmis dedamiwis atmosferos Se­ sulis sxva organizmSi saxeb. emyareba msgavsebas. Semdgom] _ ros movlenebs. metem-sychosis `sulebis ga­ meteorolOgia [berZ. damoukideblad. suls da  m. lenebs (RmerTs. (ix. uaryofs suri warmoSobis gavarva­ sagnebisa da movlenebis rebuli mnaTobi sxeuli.. meteoronixilavs erTmaneTisgan logiuri. ro­ am gamoTqmis gadataniTi melic Camovarda dedamiwaze mniSvnelobiT xmareba. Semecnebis meTodi.). movlenebs ga­  meteopirobebi. (ix. mowyvetiT. idealisturi filosofiu­ wis atmosferoSi da swra­ ri moZRvreba. meteōros ha­ erSi molivlive] _ kosmo­ damod mocemuliT. agreTve meteoriti). wils. Tvi­ gadasaxlebis Sesaxeb m.  m. rogorc erTxel da samu­ metEor­i [berZ. dialeqtikisgan gan­ lobs am movlenebs. sxeuli. misi agebulebis. religiis Semadgenel na­ ¥ meteorologiuri. m. fizikuri procesebis Sesa­ induizmisa da zogi sxva xeb. analizs. sadguri. sebebisa da masSi mimdinare warmoadgens brahmanizmis. agreTve meteori).

romelic darty­ mebiT aRniSnavs drois mci­ re Sualedebs. igivea rac metropoliteni. mEtrika2 [polon. metrikē < metron zoma] _ (lit. metron zoma] – sigrZis sazomi Zi­ riTadi erTeuli sazomTa metrul sistemaSi. mEtr­i1 [fr. ufrosi msaxuri. mEtrika1 [berZ. metropOlia [berZ. metrOnom­i [berZ. romelic ganagebs Wama­smis saqmes. romelic war­ moSobilia sxvadasxva rasis warmomadgenelTa (upiratesad TeTrebis da indielebis) qorwinebis Se­ degad. gan­ mkargulebeli restoranSi. metro Scd. 2. 2.  m.  metra. metrolOgia [berZ. 2. ayeneben musi­ kaluri nawarmoebis zusti tempiT Sesasruleblad. kapitalisturi saxel­ mwifo Tavisi koloniebis mimarT. metryka] _ dabadebis mowmoba.) moZRvreba leqsis zomisa da leqsTa­ wyobis Sesaxeb. métre < berZ. adamiani. ufrosi ofi­ cianti. mEtro [fr. 2. metron zoma da iogos moZRvreba] _ mecniereba zoma­wonis Se­ saxeb. amonaweri. matre d’hôtel] _ 1.). metron zoma da nomos kanoni] _ meqanikuri xelsawyo.-325- met metizAcia [< berZ. ¥ metrikuli. métro] _ (Semokl. (mus. ¥ metruli. metropolis] _ 1. (lit. Cveulebriv miwisqveSa. métropolitain] _ saqalaqo rkini­ gza. erTeulebi. leqsTawyobis zoma. udris 100 sm. rigis mimcemi. metropolQten­i [fr.) taqtis Zlieri da susti nawilebis simetriu­ li ganlageba.).  m. mētis] _ 1. meti­ zaciis Sedegad miRebuli cxoveli an mcenare. . mEtr­i2 [berZ. mEtis­i [fr.­s. Zvel saberZneTSi: qalaq­ saxelmwifo (polisi) Ta­ visi axalSenebis (ucxo qveynebis teritoriaze da­ arsebuli koloniebis) mi­ marT. metron zoma] _ 1. metrdOtel­i [fr. la­ boratoriaSi zusti gazom­ vebisaTvis. métisation] _ sxvadasxva jiSis sasoflo­ sameurneo cxovelebis Sej­ vareba hibridis gamosay­ vanad.

-ebi. mebiT. demoni (gamoyvanilia canaTa gadasawyvetad. Aamwevi m.) risame faruli romelic emsaxureba manqa­ rTuli mowyobileba. maT remon­  avtomobilis m. qarxana. gamoyenebisxva nawarmoebSi). moZraoba. Mmexaniki Scd. aparatis mamoZ­  m..) aracnobieri. bis muSaobas. Ti m. moqmedeba.. saamqro. meqAnizm­i [berZ. samuSaos Sesasruleblad. Mm. m. 2. meqAnika [berZ. ¥ meqanikuri. meqanizAtor­i _ specialisti. [< berZ. 3. Secdoma. 2. Mg.mef  Tbilisis m. -326- daadgilebis) Sesaxeb. mefistOfeli [berZ.-ebi. ravebeli Sinagani mowyobi­ 2. mechanē man­ meqanQkuri _ 1. mexanikuri Scd. Zalebis Se mexanizatori Scd.. mēchanikē (tēch mexanizmi. goeTes “faustSi” da bevr  samSeneblo m. Mephis2.  Teoriuli m. manqanis. manqana mowyobileba raime  m. saxelosno. romelsac wvrilme­ _ mecniereba sivrceSi sxe­ sakuTruli. uneb­ m. meqanizAcia da meqanQzeba  mexanika. miwis saTxreli 3. tTan dakavSirebuli. xelsawyos. meqanizireba. meqanikis spe­ iaraRi] _ warmoebis aRWur­ cialisti. (gadat. mechanē manqana. m. manqanebisa da meqanizmebis loba. nē)] _ mecniereba manqanaTa Sesaxeb] _ 1. мещан] _ ada­ miani. (gadat. damzadebasTan. romelic Tvalyurs  soflis meurneobis m. meqanizmis qana. mexanizireba Scd. nebsa da meqanizmebs. xerxi. iaraRi] _ 1. m. viw­ ulTa gadanacvlebis (ga­ . teqnikis dargi – moZraobisa topheles] _ Zveli germanuli da ZalTa Sesaxeb moZRvrebis legendis mixedviT: boroti gamoyeneba praqtikul amo­ suli. piri. saaTis m. fizikis nawili mESCan­i [rus. meqanQkos­i _ 1. va manqanebiTa da meqaniz­  avtomeqanikosi. interesebi. mexanikuri Scd. saSualebiT moqmedi. lie.  soflis meurneobis m. adevnebs manqana­meqanizme­  mexanizacia.

mecEnat­i _ mecnierebisa da xelovnebis mdidari mfar­ veli [romaeli politikosi moRvawis Mecenas (Mecenatis)is saxelis mixedviT. . romelic ada­ mianebs. Tevzebis s. ¥ migraciuli.) Teoria. masðid masjidi] _ muslimanTa samlocvelo saxli. am bgeris aRm­ niSvneli noti. mfar­ velobda ganTqmul poetebs _ vergiliuss. TaTbiri] _ 1. uJmuri. 2.. migrAcia [laT. didi wveuleba.) cxovelebis gada­ adgileba erTi adgilidan meoreze. zurgis tvinis anTeba. cekvebi. horaciuss da sxvebs]. misanthrôpos] _ piri.. iransa da TurqeTSi: par­ lamenti. mizAnscena [fr. mizErere [laT. domine! (miwyale me RmerTo didiTa wyalo­ biTa SeniTa!). 1­isaT­ vis).  s. mizanTrOpia [berZ. gadasaxleba qveynis SigniT an erTi qvey­ nidan meoreSi.-327ro TvalTaxedva aqvs.  Sinagani m. sazogadoebas ga­ urbis. myelos (Zvlis) tvini] _ (medic. miseen scéne] _ scenaze ganlageba.). msaxi­ obebis ganlageba scenaze warmodgenis ama Tu im mo­ mentSi. migratio gada­ saxleba] _ 1. miser Rari­ bi] _ Zalian patara. 2.  m. mi] _ musikaluri gamis mesame bgera. mizAnTrop­i [berZ. cxovelebis miz sezonuri m. umniSvnelo. mEjlis­i [< arab. miElit­i [< berZ. madžlis kreba. gzebi mQgren­i [fr. kacTmoZule. saerTaSoriso m. adamianTa siZul­ veloba. misērere Se­ wyaleba. (s. (biol. bali). samigracio. pawawa.  Tevzebis m. mizErul­i [laT. didi sacekvao saRamo (sinon. mi [it. hëmikrania _ Tavis qalis naxe­ vari] _ Tavis tkivilis mud­ mivi Seteva gulisreviTa da pirRebinebiT. ¥ samejliso (mniSv. migraine berZ. mosaxleobis gadaadgileba. misanthrôpia] _ adamianisadmi si­ Zulvili. mECeT­i [arab. misereri Semiwyale] _ ormocdameaTe fsalmuni: mizerere mei.

am titulis mqone piri.  berZnuli m. Tqmuleba] _ Zveli xalxuri Tqmuleba. ¥ miTuri. samyaros Seqmnisa da sicocxlis warmoSobaze.. laboratoria. mQkado [iap.miT -328miuTiTebs: mikrosamyaro _ atomuri zomis obieqtTa erToblioba. miTebis Semswavleli mec­ niereba.).  m. m. mikros patara. pawawa da bios sicocxle] – mikroskopuli erTujre­ diani organizmi. gadmocema..mindvriT. miTebis erToblioba.  miTiuri Scd. mikrolitraJQani [berZ. romelic sokoebs swavlobs. mikrokOsmos­i [berZ. TavsarTi.  daavadebebis gamomwvevi m.  m. mythos gadmocema. makrokosmosi). WaobiT da sxv. [berZ. 2. mikros patara. romlic sazom erTeulis saxelTan mi­ erTebisas aRniSnavs mis memilioned nawils.-ebi. 2. mikēs so­ ko da logos moZRvreba] – bo­ tanikis nawili. miTolOgia [berZ. mikros mcire da fr. 1 mikrometri = metris memi­ lioneds. ¥ miTologiuri.  m. rac ga­ napirobebulia adgilis Ta­ viseburebiT (tyiT. romelic mikrobebs swavlobs. ro­ melic raimes mcire zomebze ..  zogjer ixmareba agreTve miTosi. mikolOgia [berZ. rTuli sityvis pirveli Semadgeneli nawili. mQkrob­i [berZ. mitrâ] – Zveli ingis. siuJeti. mikado] – iaponiis imperatorTa tituli.  antikuri m. pawawa da kosmos samyaro] – umciresi sidi­ deebis (atomebis.) samyaro (Sdr. leqsikoni. pirovneba. mikro. eleqt­ ronebis da misT. mQTra [spars. mikros mcire] – 1. mikrobiolOgia – mecni­ ereba. litrage] – mikrolitraJiani avtomobili – patara msubuqi mQT­i [berZ. mithologia] _ 1. ¥ mikrobiologiuri.ebi. mikroklQmat­i – patara sivrcis klimati. qarTuli m. indoeTsa da zogi sxva qveynis religiaSi: mzis. sinaTlis. gadmocema Rmer­ Tebsa da legendarul gmi­ rebze. m. siwmindisa da simarTlis RmerTi.

milQon­i [fr. mikros­ kopis saSualebiT Sesru­ lebuli. rac mxolod mikroskopiT SegviZlia davinaxoT. m.  m. milQmetr­i _ metris erTi meaTasedi nawili. pawawa da phōnē bgera] – mowyobiloba. pawawa Zvlebze. mokrOfon­i [berZ.-329avtomobili (sxvanairad: mcirelitraJiani avtomobili). mikroorgAnizm­i _ Seuiara­ Rebeli TvaliT uxilavi mcenare an cxoveluri or­ ganizmi. (udris 1. pawawa da skopeô vu­ yureb] _ optikuri xel­ sawyo TvaliT uxilavi sagnebis dasanaxad. pawawa] – metris memili­ onedi nawili. mikros pata­ ra. m. mikroskOpuli – 1. my(s) kunTi da algos tkivili] – (medic. mile] _ gzis sig­ rZis sazomi erTeuli (rig qveyanaSi sxvadasxva sidi­ disa). sazRvao m. mQl­i [ingl. miliArder­i [fr. organizmebi. milQard­i [fr. pa­ wawkintela. mQkron­i [< berZ. miledy] _ in­ glisSi: didgvarovani ga­ Txovili qalis. sisxlZarRvebze. 2. romelic. mikros pa­ tara.  mikroskopiuli Scd.. mikrOskop­i [berZ.analizi. saxmeleTo m. bgeriT rxevebs gardaqmnis eleqtrul rxevebad mis did manZilze gadasacemad an gasaZliereblad. lordis me­ uRlis xseneba anda misdami mimarTva.  m. million] _ aTas­ . ujredebi.) kunTebis tkivili.85 km-s) mQled­i [ingl. mQli [laT. mikroqirUrgia [berZ. gamokvleva. milliard] _ aTasi milioni (1 000 000 000). mille aTasi] _ Tav­ sarTi. romelic sazomi er­ Teulis meaTased nawils aRniSnavs: 1 milimetri = metris meaTaseds. milliardaire] _ (fulis raime erTeuli) miliardad (miliardebad) Rirebuli simdidris pat­ roni. milAgia [berZ. mikros patara da cheirurgia < cheir xe­ li da ergon muSaoba] – qi­ rurgiuli operaciis ke­ mil Teba mikroskopis qveS Zalian patara qsovilebze.  inglisuri m. mikros pa­ tara..

militia samxed­ ro samsaxuri] _ 1. militArizm­i [< laT.  s. ¥ samilicio. mimarTva mosamarTlisadmi (inglisSi).  memeilionesi Scd. politika. militarizAcia _ saxel­ mwifoTa ekonomikuri da sazogadoebrivi cxovrebis daqvemdebareba dapyrobiTi omebis momzadebis mizne­ bisTvis. pantomimis Semsrulebeli msaxiobi (amJamad). gazeTis m. SeiaraRebis gaZlierebisa da omisaTvis mzadebis reaqciuli poli­ tika. 3. SeiaraReba. mQm­i [berZ. aseTi warmodgenis msaxi­ obi. 2. militaris samxedro] _ 1. cekvebi. gamofenis m.  m. Zvel saberZneTsa da romSi _ saxalxo warmodgena. yofil ssrk­Si: administraciuli organo sazogadoebrivi wesrigisa da uSiSroebis dasacavad. gan­ wyobilebis gamoxatvis xe­ lovneba saxis kunTebis sa­ Tanado moZraobiT. Milord] _ 1. qalaqi. agresiuli samxedro wre­ ebis politikuri batono­ ba. mgzavri. saxelmwifo. tiraJi. sim­ Rera. mimos] _ 1. rome­ . mQmika [< berZ. sa­ dac Serwymuli iyo impro­ vizaciuli dialogi.  m. ubani. milQcia [laT. 2. millionaire] _ (fulis raime erTeuli) milionad (milionebad) Rirebuli simdidris pat­ roni. am organos ad­ gilobrivi sammarTvelo. jer aTasi (1 000 000). ¥ militaristuli. m. mQlord­i [ingl. miliOner­i [fr.mil -330lic militarizmis poli­ tikas misdevs. 2. ¥ milioniani. militArist­i _ piri.  m. mimikos mim­ baZvelobiTi] _ adamianis grZnobebis. Seqmnili saxelmwifo cxovrebis gan­ sakuTrebul pirobebSi. aramudmivi jari. gancdebis. memilQone _ rigis mixed­ viT milioni. ¥ memilionisa. mnaxveli. inglisSi: lordis xseneba anda misdami mimarTva. 2. memiliOnedi _ milion Ta­ naswor nawilad gayofili mTelis erTi nawili.

feradebiT mo­ xatuli mTavruli aso an suraTi Zvel xelnawerebSi. faqizad Sesasrulebeli patara xati raime nakeTo­ baze. romelic Sedis qanebis. sasuqebi.  mimikriasi Scd. saidanac mueZi­ ni muslimanebs salocavad mouwodebs. mineralOgia [fr. mecnierebis. minéral] _ bu­ nebrivi qimiuri naerTi an elementi. Subertis m.-ebis Teatri. minAreT­i [arab. miniaturuli. minimus umciresi] – yvelaze nakle­ .  m. miniatQura [fr. minéral mi­ min nerali da logos moZRvreba] _ mecniereba mineralebis Sesaxeb. patara literaturuli an musikaluri nawarmoebi. 3. sxva cxovelebTan da mcenareebTan. 2.  m. ¥ miniatiuruli. ¥ mineralogiuri. miniatura] _ 1. meteorite­ bis SemadgenlobaSi. ferwera. agreTve Zalian pa­ tara avtomobilze. qveda­ tanze.  m. (gadat. garemoebaTa misa­ dagebisa.-ebi. ¥ mimikriisa. ¥ mineraluri. mibaZva < berZ.  m. mQmoza [< berZ. miniature it. Minerva mim­ baZveli] _ romaul mi­ TologiaSi: sibrZnis qalRmerTi. qameleoni) da mcenareebis TavdacviTi Segueba _ formiT an feriT damsgavseba garemo sagneb­ Tan.  m.] _ 1. (biol.) zogi saxeobis cxo­ velebisa (mag. wylebi. m.  mimiuri Scd. xe­ lovnebis mfarveli (berZ­ nul miTologiaSi mas See­ sabameba aTena). minārat] _ me­ CeTis koSki. mQnerva [laT. minimAluri [< laT. mQni _ (Semokl. miniatiurasi Scd..  miniatura. m. mimicry dams­ gavseba.) adamianis unari _ Tavisi Sexedulebebis da­ farvisa. miniatiurisa.-331¥ mimikuri. mimQkria [ingl. kabineti. nivTiereba. minEral­i [< fr. mimos mimbaZ­ veli] _ samxreTis qveynebSi gavrcelebuli mcenare: aqvs patara yvavilebi. refleqsebi.) minimaluri an miniaturuli: iTqmis Za­ lian mokle kabaze. madnis. 2.

2. mis [ing. atmos­ feros optikuri movlena. iranSi: umaRlesi moxelis an mecnieris sapatio saxe­ li. aRmosavleTis zog qveya­ naSi: mdivani.min -332nute Semcirebuli. 10 (an -10) gradusi. plusi). 3. aRiniSneba ni­ SaniT ' cifris marjvniv. agronomiuli m. rodesac horizontTan Cndeba dedamiwaze arsebu­ li sagnebis cru gamosaxu­ lebani. Miss] – inglisurenovan qveynebSi: gauTxovari qalis xseneba an mimarTva misadmi (Cveulebriv saxelTan an gvarTan erTad). minimum] – 1. minutus germ. codnis.  saarsebo m. mQrza [spars. 2. 2. yvelaze naklebi rao­ denoba risame (sapirisp. am titulis mqone piri.) moCvenebiTi ram. mirage] – 1. minQmum­i [< laT.) gulis kunTovani kedeli. kuTxisa da rkalis sazomi erTeuli.  m. minus nakle­ bad] – gamoklebis an uar­ yofiTi sididis niSani (­) maTematikaSi.. temperatu­ raze miTiTebas niSnavs: nu­ lis qvemoT (sapirisp. qaliSvili. Mirzâ] – 1. samefo saxlis wevrebis tituli. umciresi (sapirisp. qaliSvilo! bi. saministro – saxelmwifo mmarTvelobis centraluri organo.patara] – 1. (moZv.  janmrTelobis dacvis s. mQnut­i [laT. miOkard­i [berZ. mys (myos) kunTi] – (medic. mQnus­i [laT. mi- .  m. mQnistrTa kabQneti – mTavroba. xelfasis m. mQraJ­i [fr. raodenoba. miOzit­i [< berZ. saswavlo sagne­ bis erToblioba. iranSi. romelic me­ Taurobs ama Tu im sami­ nistros.  ganaTlebis m.  teqnikuri m. (gadat. rac auci­ lebelia raime specialis­ tisaTvis. romelic ganagebs ama Tu im dargs. maqsimaluri). maqsimumi). mys (myos) kunTi da kardia guli] – (ant. mQnistr­i [fr. mwerali. 2.. udris gradusis 1/60 nawils. ministre] – mTav­ robis wesi.  m.) kunTebis anTeba. udabnoSi.) wuTi.

rwmena. ¥ mistikuri. mQtra [berZ. mQster [ing. batono! mistEria [berZ.) sagangebo davaleba. mQsis [ing. daakisres. Mittelspiel Sua TamaSi] – Wadrakis par­ tiis Sua nawili.  samxedro m. missio gagzavna] – 1.) saidumlo reli­ giuri wesebis Sesruleba.] – (wign. (gadat.  Suasaukuneobrivi m. mQsgiT­i [arab] igivea. mystēria sai­ dumloebani] – 1. rom­ Si da sxv. antikur qveynebSi (saberZneTSi. mit 2. mystification < berZ. qalbatoni. Mister] _ ing­ lisurovan qveynebSi: mama­ kacis xseneba an misadmi mi­ marTva (Cveulebriv. romelsac ixuraven mRvdelmsaxurebis dros. mudmivi di plomatiuri warmomadgenloba despanis meTaurobiT.  mistiuri Scd. Mistress] – inglisu­ rovan qveynebSi: gaTxovili qalis xseneba an misadmi mimarTva (Cveulebriv gvar­ Tan an saxelTan erTad). rwmena. batoni. romelsac hqonda bibliuri siuJeti. mQting­i [ing. 2. mistQcizm­i _ mistikaze dafuZ­ nebuli religiur idealis­ turi msofliomxedveloba. qalbatono!  missis Scd. rac meCeTi. (wign. mQstika [< berZ. mystikos sai­ dumlo] – 1. missionnaire] – qristianul eklesiis mier wargzavnili mqadagebeli religiuri propagandis ga­ sawevad da sxva rjulis morwmuneebis mosaqcevad.) idumali ram.-333 miss Scd. mitElSpil­i [germ. midrekileba mistikisadmi. . motyueba. di plomatiuri delegacia sagangebo davalebiT.) ganzrax visime Secdena. Sua saukuneebSi dasavleT evropaSi: drama. gvarTan erTad).  mas didi m. meeting] – ma­ sobrivi kreba politikuri da sxva saWirboroto sa­ kiTxebis gansaxilvelad. mitra] – umaRles sasuliero pirTa (agreTve damsaxurebul mRvdelTa) maRali mrgvali Tavsarq­ meli. misiOner­i [fr. 2. 3.  m. romlis mixedviTac arseboben ze­ bunebrivi fantastikuri Za­ lebi da TiTqos SesaZle­ belia maTTan urTierTobis damyareba. mistifikAcia [fr. mQsia [laT.

mooqrovil an mo­ wodebuleba.] – miuri­ < laT mobilis moZravi] – da dizmis mimdevari. mixer Semrevi] – saxsrebis Tavmoyra raime eleqtruli xelsawyo comis. romelic warmoadgens sxvadasxva ropolitēs] – marTlmadidebe­ nivTierebis narevs. miuslé] – Sampan­ mexsierebis qalRmerTi. ro­ uris boTlis saxuravis melsac zevsisgan SeeZina mownuli| mavTulis badu­ cxra muza. midshipman] – sam­ xedro­sazRvao flotSi: namedrove yofiTi musikis. mQqstura [laT.) Zalebis an mQqser­i [ing. aTqvefiT da sxv. amocanis. bis mqone piri. ro­ melSic gamoyenebulia Ta­ mQCman­i [ing. komediuri xasiaTisa. mobilisation miUrid­i [< arab.  muzikli Scd. ro­ veva namdvili samxedro melic religiis mTavar samsaxurSi omis gamo­ dogmatad aRiarebs yvela cxadebasTan dakavSirebiT. ix­ musikalur­scenuri na­ mareba agreTve naZvis xis warmoebi upiratesad mosarTavad. ra. met- . mobilis] – mitropOlit­i [berZ. masobrivi Ronis­ kremis. (wign. Mnēmosynē] – berZnul miTologiaSi: mQuzle [fr. 2. aramuslimanis ulmobeli  sayovelTao m. mobilizAcia [fr.mit -334- dasalevi wamali. koqteilis Ziebebis warmatebiT Sesas­ mosamzadeblad kvercxis ruleblad. gadat. mnemOsine [berZ. umaRlesi wodebuleba. musical] – mosarTavad gamoiyeneba. li da kaTolikuri ekle­ siis episkoposTa umaRlesi mQSura [arab. MobilimiurQdizm­i – islamis yve­ sieren] – 1.  qveynis yvela Zalis m. muzevvere yal­ bi] – 1. am wodebule­ vercxlili metalis Zafi. zemdegTa Semadgenlobis qoreografiis saSualebani. piures. romelic farCis qsovilis miUzikl­i [ing. gaJletis ideas. aseTi Janris kinofilmi. mobilQzeba [germ. mixtura] – mobQlur­i [laT. Tadarigis sam­ laze ufro mebrZoli re­ xedro valdebulTa gaw­ aqciuli mimdinareoba.

magi] – magi. mod memodele).) er­ Ti tonalobidan meoreze gadasvla.-ebis Jurnali. (mus. nimuSi risame dasamzadeblad. TviTmfrinavis m.  tansacmlis m. mOgvi [Zv. mCxibavi.). modis Sesa­ feri.  m. meilebis misaRebad da internetSi Sesasvlelad. rasac sayovelTao warma­ teba aqvs garkveuli drois ganmavlobaSi. moderne uaxlesi. modeleur] – raime nakeTobis damza­ debis specialisti (sinon.  m. modelQer­i [fr. 2. modernizAcia da moder­ nQzeba [fr. kostiumi. xomaldis m. samwyobre] da modulQreba _ 1. mOda [fr. spars. 2. mode] – 1.  m. 2.  modeliori Scd.. modēle] – 1. bgeris simaRlis Secvla. sawarmos m.-335moZraobis unaris mqone. modernisation] _ risame Secvla Tanamedrove moTxovnebisa da gemovnebis Sesabamisad. – magus berZ. m. 2. modErnizm­i [< fr.  avtomobilis m. moZravi.  avtomobils m. raime sagnis Semcirebuli nimuSi an sqema. mOduri – 1. ra­ ime nakeTobis sanimuSo eg­ zemplari. simRera.. romlebic aseT gemovnebas Seefereba. varcxniloba. tansacmlis nimuSebi.  m. maRali sixSiris rxevaTa Secvla ufro da­ . garkveul sazogadoebriv wreebSi mokle xniT gabatonebuli gemovneba Cacma – daxurvisa da yofa­cxovrebis sxva garegnul formebisa. mOdel­i [fr. mOdemi [ingl. Tanamedrove] _ realizmisadmi mtruli mi­ marTulebaTa saerTo sa­ xelwodeba xelovnebasa da literaturaSi. modulAcia [laT.-ze Cacmuli. magos laT.. misani. modulatio mwyobroba. modifikAcia [fr. (fiz. gamoiyeneba satelefono qselSi Car­ Tvisas faqsebis. mr. modem] _ kom­ piuteris periferiuli mowyobiloba. modification] _ sagnis an movlenis iseTi saxecvlileba. romelic ar exeba mis arss.

 molekulasi. molEkula [fr. rbil­ sxeuliani cxovelebi. (log. romelsac msxverplad ada­ mianebs swiravdnen]. erTmaneTTan mWidrod mowyobil feradi kenWebis. 2. su­ raTi an saxe. molek mefe: mzis. pirobebi. mOdus­i [laT. romelic Sed­ genilia cementis fenaze damagrebul. mosaique] ­1.  mx. modus zoma. mOdus vQvendi [laT.). m. moluski. m.  m. emalisa da misT. filebi.). (filos. bali sixSiris rxevebiT. sagnis gardama­ vali. masa (wona). 2. saxis Sed­ genis xelovneba. 3.  zRvis m. mOlox­i _ ityvian iseT risa­ me Sesaxeb rasac bevri ada­ mianis msxverpli sWirdeba [finik. aramudmivi mdgomare­ oba an Tviseba. m. patar­patara naW­ rebisagan. molekuliaruli Scd. maulâ batoni] _ muslimanTa religiuri kultis msaxuri. Sedgeba atomebisgan. saxe] _ 1. 3. xerxi. fizika. ¥ molekulisa. saxis misaRebad. ce­ cxlisa da omis finikiuri RmerTis saxelis mixedviT. TviT masala aseTi suraTis. cxovrebis wesi. mSvidobiani urTi­ erTobis saSualebas.. romlebic or mo­ winaaRmdege mxares Soris droebiT mainc iZleva nor­ maluri. sxvadasxva feris minis.  m. romelzec mxatvari aTav­ sebs naxats muSaobis dros. az­ rovnebis nairsaxeoba. mOlbert­i [rus. mOla [arab. ¥ molekuluri. 2. aseTi suraTis. xmovan kinoSi: bgeris mi­ er gamowveuli eleqtro­ rxevaTa gardaqmna si­ naTlis konad. molUskeb­i [< laT. xelovneba. arsebobis saSualeba. Мольберт germ. romlis saSualebiTac xdeba bgeris Cawera kinofirze.mod -336 m. rom­ lis umetesoba niJarebSia moTavsebuli. romelsac aqvs yvela misi qimiuri Tviseba. molécule] _ nivTierebis umciresi nawi­ laki. molluscus rbili] _ uxerxemlo. mozAika [fr. . Teoria. molbertt] _ xis sayrdeni. miwiszeda m. marmarilos. modus vivendi] _ 1. ¥ mozaikuri.

 monarxia. Mmonetasi Scd. erTi wami. monArqizm­i _ politikuri mimdinareoba. Tvalis daxamxameba. momentum] _ 1.  spilenZis m. saxelmwifo.  m. monasteriuli.  m. romelic samyaros safuZ­ vlad aRiarebs erT sawyiss.-337 moliuskebi Scd. moneta] _ li­ Tonis fulis niSani.  gasrolis m. monAndria [berZ. monArqia [berZ. monarchos] _ saxelmwifos erTpirovnu­ li mmarTveli (mefe. impera­ tori. rodesac sa­ xelmwifos saTaveSi udgas erTi piri­monarqi. saxel­ mwifo. Monasterion] _ ber­monazonTa saekle­ sio­saadgilmamulo or­ ganizacia. monArq­i [berZ.  m. ¥ monarqiuli. wami. monQtor­i [fr.  monarxisti Scd.  aTonis iverTa m. m. 2. (s. ¥ monetisa. romelsac aqvs Tavisi meurneoba. mOment­i [laT. ¥ monarqistuli. TviTmp­ yrobeloba] _ mmarTvelo­ bis forma. dro. materias an suls. monarchia erTmmarTveloba. sruldeba raime moqmedeba  dadga xelsayreli. momentAlur­i _ Zalian swrafi (moqmedeba). oqros m. Sahi da sxv. monArqist­i _ monarqizmis mimdevari. konstituciuri m. monos erTi da aner (andros) qmari] _ er­ Tqmrianoba. ¥ monastrisa. m.  monasterisa. mOnizm­i [< berZ. rodesac xdeba rame. romelsac mmarT­ velobis erTi forma aqvs.. (s. ¥ monastriuli. monAster­i [berZ. romelsac mo­ narqia miaCnia saxelmwifo mon xelisuflebis erTaderT mizanSewolil formad. Temi.  absolituri m.) wesebi.)  monarxi Scd. mOneta [laT. Sexedulebani. samonasterio Scd.) kompleqsi. monarqistuli Scd. samonastro. monarxiuli Scd. ase­ Ti religiuli Temis ekle­ sia da sacxovrebeli na­ gebobani. monos erT] _ filosofiuri moZRvreba. M  monarxizmi. . drois Zalian mcire mo­ nakveTi. moniteur.

mon

-3382. cxovelebSi: mamlis Se­ wyvileba mxolod erT de­ dalTan erT an ramdenime sezonis ganmavlobaSi. monOgrama [berZ. monos er­ Ti da gramma aso] _ ori an ramdenime asosgan SeTxzu­ li niSani.  monagrama Scd. monogrAfia [berZ. monos er­ Ti da graphō vwer] _ vrceli, mecnieruli naSromi, ro­ melSic damuSavebulia er­ Ti raime sakiTxi an Tema. ¥ monografiuli.  m. gamokvleva. monoTEizm­i [berZ. monos erTi da theos RmerTi] _ religia, romelic erT RmerTs aRiarebs; (qarT. si­ non. erTRmerTianoba). monOliT­i [berZ. monos erTi da lithos qva] _ mTliani qvis lodi; misgan gamoTlili sagani (mag. qandakeba). monolQTur­i _ 1. rac mono­ liTs warmoadgens.  m. sveti. 2. Mgadat. (wign.) SemWidrove­ buli, erTsulovani.  m. koleqtivi.  monoliti, monolituri Scd. monOlog­i [berZ. monologos] _ sityva, romliTac dra­

ingl. monitor, laT. monitor gamafrTxilebeli] _ 1. te­ legadacemis procesis sa­ kontrolo televizoris ekrani (satelevizio moni­ tori, telemonitori); igi­ vea, rac displei. 2. samxedro javSniani gemi. 3. mudmivi meTvalyureobis aparati; kerZod saavadm­ yofosaTvis gankuTvnili m. avtomaturad aRniSnavs avadmyofis mdgomareobis yvela parametrs. monitOring­i [ingl. monitoring] _ mudmivi meTvalyu­ reoba raime procesisadmi sasurveli Sedegis Sesa­ bamisobis gamomJRavnebis mizniT an pirveldawyebiT varauds. mono... [berZ. monos erTi, er­ Tiani, erTad­erTi] _ mniS­ vnelobaTa erTianobis, er­ Tobis, erTad­erTobisa da a.S.  monokultura, monoJRera. monogAmia [< berZ. monos er­ Ti da gamos qorwineba] _ 1. qorwinebis forma, romlis drosac mamakacs SeiZleba hyavdes mxolod erTi co­ li da qals­mxolod erTi qmari (qarT. sinon. erTqorwineba).

-339matuli nawarmoebis per­ sonaJi mimarTavs Tavis Tavs, sxva moqmed pirebs an mayurebels (ix. agreTve dialogi).  hamletis m., glosteris m. (uiliam Seqspiris nawar­ moebidan: `hamleti”, `riCard III). mOnom­i [berZ. mo(nos) erTi da nomos nawili, wevri] _ (maTem.) erTwevri (Sdr. bi­ nomi, polinomi). monopOlia [berZ. monopōlia] _ 1. risame warmoebis an gayidvis gansakuTrebuli ufleba, rac ekuTvnis erT pirs, pirTa jgufis an sa­ xelmwifos. 2. (gadat.) upiratesoba, pir­ veloba raime saqmeSi. 3. msxvili gaerTianeba, rome­ lic warmoiSva warmoebisa da kapitalis koncentraci­ is Sedegad meurneobis ro­ melime dargSi gabatonebisa da maqsimaluri mogebis mi­ Rebis mizniT.  kapitalisturi m.-ebi. ¥ monopoliuri (mniSv. 2­is­ Tvis).  m. kapitali, m. gaerTianeba. monOrels­i [berZ. monos erTi da relsi] _ sayrdenebze

mon

gamarTuli (kiduli) cal­ relsiani rkinigza. ¥ monorelsuri, monorelsiani.  m. gza. monOstiq­i [berZ. monostichos] _ (lit.). damTavrebuli az­ ris Semcvleli erTstri­ qoniani leqsi; Cveulebriv aseTia xolme andaza, gamo­ cana, aforizmi, raime war­ wera. monotOnur­i [berZ. monos erTi da tonos toni, bgera] _ erTferovani, mosawyeni.  m. xma, m. simRera. monOfTong­i [berZ. monos erTi da phthongos bgera] _ (lingv.) martivi, calkeuli bgera (sapirisp. difTongi). monofizQteb­i [berZ. monos erTi da physis buneba] _ (ist.) qristianuli religiis war­ momadgenlebi, romlebic aRiareben qristes mxolod erT bunebas _ RvTiurs. monpAsie [fr. montpensier sa­ kuT. sax.] _ xileulis kan­ feti erTgvari. ¥ monpasiesi.  monpasiisa, monpase, mompase Scd.  jerjerobiT ixmareba agreTve monpansie. monsenQor­i [fr. monseigneuer]

mon

-340-

_ feodalur da monarqiul 2. eleqtromowyobilobis, eleqtrogayvanilobis spe­ safrangeTSi: princebis, cialisti (sinon. eleqtroepiskoposebis da sxva maRa­ montiori). li rangis pirTa tituli (amJamad ixmareba umaRlesi monUment­i [laT. monumentum] _ didi Zegli. kaTolikuri samRvdeloe­  SoTa rusTavelis m. bis warmomadgenelTa mi­ marT). monumEnturi ­ Zalian didi, grandiozuli. mOnstr­i [fr. Monstre] _  m. Senoba. (wign.). urCxuli.  monumentaluri Scd. mOntaJ­i [fr. montage] _ 1. manqanebis, nagebobaTa awyo­ mOral­i [fr. morale zneoba laT. moralis zneobrivi] _ ba, gamarTva garkveuli geg­ 1. im wesebis, normebis er­ mis, naxazis mixedviT. Toblioba, romlebsac gan­  axali manqanis m. sazRvravs adamianTa urTi­ 2. risame sxvadasxva nawilis erTdamokidebulebasa da SerCeva da gaerTianeba erT mTlianad. yofaqcevas ama Tu im sazo­  literaturuli m., musikagadoebaSi; zneoba. luri m., kinosuraTis m. 2. zneobrivi daskvna, zneob­ rivi gakveTili, romelic memOntaJe _ montaJis spe­ raimesgan gamomdinareobs. cialisti. ¥ moraluri (mniSv. 1­Tvis).  aparatis m., kinofilmis m.  m. princi pebi. ¥ samontaJo.  s. samuSaoebi. moratOrium­i [< laT. moratorius damayovnebeli] _ 1. sa­ samOntaJo _ sadgomi, sa­ Sinao an sagareo valdebu­ dac risame montaJs awar­ lebaTa Sesaxeb gadadeba moeben. mTavrobis mier raime sa­  kinostatiis s., televiziis centraluri s. gangebo mdgomareobis (mag. ¥ memontaJisa. omis, stiqiuri ubedurebis)  memontaJesi Scd. gamo. 2. garkveuli saxis iaraRis montQor­i [fr. monteur] _ 1. (mag., raketebis, kosmosur manqanaTa amwyobi da dam­ saSualebaTa) gamocdisa dgmeli (sinon. memontaJe).

-341da maTi sadme ganlagebis SeCereba. mOrg­i [fr. morgue] _ spe­ cialurad mowyobili saTavsi gvamebis Senax­ visa, amocnobisa da Sekve­ TisaTvis. morganatQkul­i [laT. morganaticus]: morganatikuli qorwineba [fr. Mariage morganatique] _ samefo saxlis wev­ ris qorwineba ara samefo gvaris qalTan (rac taxtis memkvidreobis uflebas ar aZlevs arc cols, arc Svi­ lebs). mOrze [< kreb.] _ TviTCamweri eleqtro magnituri mimReb­ gadamcemi telegrafiuli aparati, romelic gamoigona fizikosma morzem 1837 wels; telegramis miReba xdeba qaRaldis lentze morzes anbanis (niSnebis kodis) saSualebiT tireebisa da wertilebis saxiT; gada­ cema xdeba telegrafis ga­ saRebis meSveobiT; pirveli eleqtruli telegrafiuli aparati gamogonebuli iq­ na ruseTSi. p. l. Silingis mier 1835 w.  m. anbani (kodi). mormOnizm­i _ religiur­ seqtanturi momdinareoba,

mot

romelic Seiqmna amerikis SeerTebul StatebSi 1830 w. warmoadgens mraval­ RmerTianobisa da qristi­ anobis narevs [miTiuri wi­ naswarmetyvelis mormonis saxelis mixedviT]. mOrs­i [rus. морс < germ.] _ xi­ lis wvenisgan damzadebuli gamagrilebeli sasmeli. mOrfema [< berZ. morphe forma] _ (lingv.) sityvis mniSvne­ lobiTi nawili; fuZe da afiqsebi (prefiqsebi, sufiq­ sebi, daboloeba). mOrf­i an mOrfin­i [< kreb. berZ. Morpheus Zilis Rmer­ Ti] _ narkotikuli (tki­ vilgamayuCebeli da Zi­ lismomgvreli) saSualeba (opiumis alkaloidis Za­ lian Zlieri momwamlavi da misi mTavari elementi). morfolOgia [berZ morphē forma da logos moZRvreba] _ 1. mecniereba organizmebis, organoebis, niadagis agebu­ lebis Sesaxeb. 2. gramatikis nawili,romelic swavlobs sityvaTa formebs; romelime enis sityvaTa formis sistema. ¥ morfologiuri.  sityvis m. Semadgenloba. mOtel­i [ingl. motel < motor

mot

-342amJamad es sityva moZvele­ bulia; mis nacvlad ixma­ reba qarTuli _ Zrava. ¥ Zravasi.  Zravisa Scd. motorOler­i [germ. Motorroller] _ orTvliani moto­ ciklis nairsaxeoba, masze patara. motOcikl­i [fr. motocycle] _ or­ an samTvliani manqana, romelsac aqvs Sinagani Zrava da moZraobs urelso gzebze. ¥ samotociklo.  s. sporti. motocQklist­i _ piri, romelic marTavs moto­ cikls, mihyavs motocikli. mocQon­i [germ. Motion < laT. motio (motionis) moZraoba] _ siaruli, seirnoba jan­ mrTelobis gansamtkiceb­ lad an dasvenebis mizniT. mOher-i [ingl. mohair < arab.] _ 1. angoruli Txis matyli, naxevrad wminda, TeTri, Zlier mbzinvare; misgan am­ zadeben umaRlesi xarisxis xaliCebs, fardagebs, triko­ taJs da sxv. 2. am matylis rbili narTi da qsovili. mohikAnebi _ Crdiloameri­ kel indielTa erT­erTi

da hotel _ sastumro (motorista hotel) avtomobilebis sas­ tumro] _ saavtomobilo gzis piras mdebare sastum­ ro mgzavrTaTvis; avtopan­ sionati. moto... [laT. motor moZra­ obaSi momyvani] _ moZrao­ bis, motorizaciis mniSvne­ lobiT.  motorali, motoboli. mOtiv­i [fr. Motif] _ 1. ra­ ime moqmedebis mizezi; mo­ sazreba, sabuTi risame sa­ sargeblod.  gaugebari m. 2. simReris kilo, hangi.  Zveleburi m. motivQreba da motivAcia _ motivebis, mosazrebis moyvana risame dasamtki­ ceblad, dasabuTeba (Sdr. argumenti). motOdrom­i [fr. moto(cycle) da berZ. dromos sarbieli] _ specialurad mowyobili adgili motociklebis Se­ sajibreblad an gamosac­ delad. mOtor­i [laT. motor] _ man­ qana, romelic nebismier energias gardaqmnis meqani­ kur energiad. ¥ motoriani.  m. navi.

-343tomi, amJamad amomwydari; cxovrobdnen mdinareebis­ konektikutsa da hudsonis napirebze. ukanaskneli mohikani _ ityvian risame ukanasknel an uxuces war­ momadgenelze. [amerikeli mwerlis fenimor kuperis (1789­1851) romanis “uka­ naskneli mohikanis” mixed­ viT]. muEZin­i [arab. Mmu'addin] _ me­ CeTis msaxuri (mola), rome­ lic minareTidan mouxmobs muslimanebs salocavad. mUza [berZ. musa] _ 1. berZnul miTologiaSi; TiToeuli cxra qalRmerTTagani, rom­ lebic iTvlebodnen mec­ nierebisa da xelovnebis mfarvelad. 2. poeturi STagonebis wyaro, agreTve TviT poetis STa­ goneba, Semoqmedeba.  galaqtionis m., SoTa rusTavelis m. muzEum­i [germ. Museum < berZ. museion muzebis taZari] _ dawesebuleba, romelic ag­ rovebs, icavs da gamofens dasaTvaliereblad xelov­ nebis Zeglebs, samecniero koleqciebs, istoriuli mniSvnelobis sagnebs da sxv.

mul

 istoriuli m., xelovnebis m. ¥ samuzeumo.  s. eqsponatebi. mUla [arab. maulā batoni] _ 1. saxelwodeba romelsac muslimanur qveynebSi aZle­ ven mecnier­RvTismsaxurebs, maswavleblebs, kanonmdeb­ lebs. 2. musulmanTa religiuri kultis msaxuri. mUlaJ­i [fr. moulage] _ sagnis naturaluri zomis modeli (TabaSiris, sanTlis da misT.). mUlat­i [esp. mulato < arab.] _ zangisa da TeTrkanianis SeuRlebis Sedegad Sobili adamiani. multi... [laT. multum mrava­ li] _ mravladoba, mraval­ jeradoba.  multimilioneri. multimEdia [laT. multi mra­ vali da media] _ infor­ maciis Senaxvisa da de­ monstrirebis sxvadasxva audio da vizualuri xer­ xebis erToblioba.  multimediuri. multi plikAtori _ multi­ plikaciis specialisti. multi plikAcia [laT. mul-

mul

-344sinon. mTis balzami). mUndir­i [rus. мундир < fr.] _ samxedro an samoqalaqo (specialuri) formis tan­ sacmeli.  oficris m., rkinigzis muSakis m. munici palQtet­i [germ. Munizipalitat < laT. municipium TviTmmarTveluri Temi] _ zog qveyanaSi: qalaqis an soflis TviTmmarTveloba. ¥ munici paluri. M  m. arCevnebi. mUr­i [berZ. myrrha < arab. murr] _ surnelovani fisi zogi mcenarisa. mUs­i [fr. mousse] _ tkbili saWmeli, damzadebuli xi­ lis sirofisgan, romelsac damatebuli aqvs mananis burRuli an Jelatini. mUsika [berZ. musikē] _ xelov­ neba, romelic sinamdviles asaxavs bgeriTi mxatvruli saxeebiT; amgvari xelovne­ bis nawarmoebi; aseve nawar­ moebTa erToblioba.  simfoniuri m., klasikuri m., jazuri m., z. faliaSvilis m., m.-is gakveTili, m.-is Teoria. M ¥ musikaluri da samusiko.  m. (s.) xelovneba, m. (s.) saswavlebeli.

tiplicatio gamravleba] _ ki­ nogadaReba suraTebis an Tojinebisa, romlebic ga­ moxataven moZraobis cal­ keul momentebs; am wesiT gadaRebuli filmi. ¥ multi plikaciuri.  m. filmi. ¥ samulti plikacio.  s. Tojinebi, s. SemoqmedebiTi gaerTianeba. mUltfilm­i _ multi plika­ ciuri (ix. multi plikacia) filmi. mUmia [arab. mumija] _ gax­ rwnisgan dabalzamebiT (an bunebrivad) daculi adamianis gvami. ¥ mumiisa.  mumiasi Scd. mUmie [arab. spars. mum cvi­ li] _ fisismagvari bu­ nebrivi produqti bio­ logiuri warmoSobisa; Jonavs kldeebisa da mTe­ bis napralebidan; warmo­ adgens uformo magar an drekad naWrebs; ori aTas welze metia. iyeneben xal­ xur medicinaSi kuWnaw­ lavebis, sasunTqi gzebis, SardkenWovan, kanis daava­ debaTa, bronqialuri as­ Tmis, tuberkuliozisa da sxvaTa samkurnalod (qarT.

-345-

nad

musQkos­i _ 1. musikis speci­

alisti. 2. romelime musikaluri ins­ trumentis damkvreli. mUskat­i [fr. muscat] _ 1. vazis jiSi erTgvari; isxams sur­ nelovan yurZens; am yurZnis Rvino. 2. tropikuli xe; isxams sur­ nelovan nayofs; iyeneben parfiumeriaSi, medicinaSi, kulinariaSi. mUslim­i, muslQman­i [spars. musliman arab. muslim islamis erTguli] da musUlman­i [Turq. müslüman] _ igivea, rac mahmadiani. ¥ muslimuri, muslimanuri, musulmanuri.  m. religia, m. wes-Cveulebani. muslimoba, muslimanoba da musulmanoba _ igivea, rac mahmadianoba. mUson­i [fr. mousson < arab.] _ qari, romelic periodulad icvlis mimarTulebas, za­ fxulobiT uberavs zRvidan, xolo zamTrobiT _ xmele­ Tidan. n mUstang­i [esp. mustango ingl. mustang] _ gavelurebuli Si­ nauri cxeni (gavrcelebuli nAgan­i – erTgvari sistemis iyo CrdiloeT amerikis pre­ revolveri. riebSi). nAdir­i [arab.] – cis sfe­ mutAcia [laT. mutatio cvli­

leba] _ 1. yovelgvari nax­ tomiseburi ganviTareba risame. 2. (biol.). raime axali ni­ San­Tvisebis uecari gamov­ lena cxovelebsa da mce­ nareebSi. 3. ymawvilis xmis Secvla (daboxeba) asakSi Sesvlis gamo. mUfTa [rus. муфта < germ. Muffe] _ orive mxridan xe­ lis Sesayofi saTburi, Cve­ ulebriv xmaroben qalebi siciveSi. mUfT­i [arab. mufti] _ musli­ manTa iurist­RvTismetyve­ li, yuranis ganmmartebeli; umaRlesi sasuliero piri. mUSket­i [fr. mousquet < esp.] _ Zveleburi patruqiani msxvilkalibriani Tofi (dasavleT evropis qveynebis armiaSi). muSkEter­i [fr. mousquetaire] _ muSketiT SeiaraRebuli jariskaci.

nav

-346erTeulis mmarTveli. naQlon­i [ing. nylon] – sin­ Tezuri boWko, abreSumis msgavsi; am boWkos qsovi­ li.  neilonic ixmareba. nAmaz­i [spars. namaz] – mus­ limanTa locva, romelsac dReSi xuTjer asruleben. nAndu [esp. nandú] – erTgvari siraqlema; gavrcelebulia samxreT amerikaSi. nAno – TavsarTi, romelic sazomi erTeulis saxel­ Tan mierTebisas aRniS­ navs mis memiliarded na­ wils: 1. nanowami = wamis memiliarded nawils. nAos­i [berZ. naos] _ da cEla [laT. cella] – antikuri taZris mTavari sadgomi (samloc­ velo), sadac moTavsebuli iyo RvTaebis qandakeba. nArgile [spars. nârgile] – aR­ mosavleTis qveynebSi gav­ rcelebuli Tambaqos mosawevi mowyobiloba, ro­ melic wylis WurWlis, tya­ vis grZeli milisa da Cibu­ xisgan Sedgeba. nArkoz­i [berZ. narcôsis ga­ SeSeba] – (medic.) narko­ tikuli saSualebebiT ga­ mowveuli Zili, rasac Tan

ros wertili, romelic ho­ rizontis qveS aris da sa­ winaaRmdegoa zenitisa. nAv­i [berZ. navis gemi] – (arqit.) bazilikis, eklesiis erT­ erTi grZivi nawilTagani, romelic gamoyofilia sve­ tebis rigiT. nAvaxa [esp. navaja] _ civi iaraRi erTgvari – grZeli dasakeci dana (ician espa­ neTSi). navigAtor­i – naosnobis (mniS. 2) specialisti. navigAcia [laT. navigatio] – 1. gemTa mimosvla (qarT. sinon. naosnoba, zRvaosnoba). 2. wlis iseTi dro, rom­ lis ganmavlobaSic SesaZ­ lebelia naosnoba.  zamTris n., n.-is saxelmZRvanelo. ¥ sanavigacio.  s. atlasi, s. xelsawyoebi. naQada [berZ. Naias (Naiados)] – berZnul miTologiaSi: wylis (mdinaris, nkadulis, wyaros) nimfa. nAib­i [arab. Nâi'b] – 1. zog musulmanur qveyanaSi: ro­ melime ufrosis an sasu­ liero piris moadgile. 2. Samilis saimamoSi: admi­ nistraciul­teritoriuli

-347axlavs cnobierebisa da mgrZnobelobis dakargva. narkomAnia [berZ. narcôsis ga­ SeSeba da mania miswrafeba; sigiJe] – narkotikebis xma­ rebisadmi Zlieri, avadmyo­ furi midrekileba nArta [rus. нарты (mr.) da нарта] – grZeli da viwro marxili, romelSic irmebs an ZaRlebs abamen; didi gamoyeneba aqvs ukidures CrdiloeTSi. natrQum­i [laT. natrium] – qi­ miuri elementi, TeTri fe­ ris rbili tutovani li­ Toni. nAtura [laT. natura] – 1. co­ cxali nimuSi, romelsac xataven, gadaiReben da sxv.  n.-is xatva. 2. bunebrivi pirobebi, adgili (pavilionis gareSe) sadac warmoebs kinogadaReba. 3. saqoneli, produqtebi da misT. rogorc fulis nac­ vlad gadasaxdeli saSua­ leba. 4. (wign.) adamianis xasiaTi, temperamenti. ¥ naturuli.  n. gadaRebebi. ¥ naturisa.  naturasi Scd. naturalizAcia [laT. natu-

nat

ralis bunebrivi] – saxelmwi­ fos mier ucxoelis miReba moqalaqed, qveSevrdomad; sxva saxelmwifos moqala­ qeobis miReba. naturAlizm­i [< laT. naturalis bunebrivi] – mimarTuleba literaturasa da xelovne­ baSi; warmoiSva sabunebis­ metyvelo mecnierebaTa ze­ gavleniT me­19 s.­is bolos. cdilobda sinamdvile da adamianTa urTierTobani aesaxa obieqturad. ¥ naturalisturi.  n. mimarTuleba ferweraSi. naturAlist­i _ 1. piri, ro­ melic bunebas swavlobs (qarT. sinon. bunebismetyveli).  norCi n. 2. naturalizmis mimdevari. naturAluri [laT. naturalis bunebrivi] – namdvili, bu­ nebrivi (sapirisp. xelovnuri).  n. Tafli, n. Rvino, n. Cai. natUrmort­i [fr. nature morte “mkvdari buneba”] _ naxati, suraTi, romelzec gamoxatulia usulo sagne­ bi: yvavilebi, xili, nanadi­ revi, gawyobili sufra da sxv.

naf

-348 e. sakiTxi.

nafTAlin­i [< berZ. naptha
navTobi] _ TeTri kristali nivTiereba mZafri suniT; iyeneben teqnikaSi, agreTve saleulis da bewveulis dasacavad CrCilisagan.  naftalini, navTalini, navtanili Scd. nAcia [laT. nation xalxi, eri] _ (moZv.) eri. nAcizm­i [germ. Nazismus] _ germaniis faSizmi. nacionalizAcia [fr. nationalization] da nacionalQzeba _ kerZo sakuTrebis (miwis, mrewvelobis, bankebis da sxva) usasyidlod gadacema saxelmwifo sakuTrebad.  fabrika-qarxnebis n., miwis n. nacionAlizm­i _ 1. erovnuli gansakuTrebulobis da upi­ ratesobis qadageba. 2. politikuri moZraoba da­ monebul qveynebSi ucxoeli dampyroblebis winaaRmdeg sruli erovnuli damo­ ukideblobis mosapoveb­ lad. nacionAluri [laT. natio (nationis) xalxi, eri] _ erov­ nuli.  es sityva gavrcelebulia magram sjobs vixmaroT erovnuli.

neandertAlel­i adamQani
_ Tanamedrove adamianis uSualo winapari; cxov­ robda adrindel da Sua paleoliTSi [xeoba Neandertalel­is saxelis mixedviT (germaniaSi q. diuseldor­ fis axlos], sadac 1856 w. pirvelad aRmoaCines ase­ Ti adamianis ConCxis na­ wilebi]. negAtiv­i [laT. negativus uar­ yofiTi] _ SuqmgrZnobiare firze an firfitaze aR­ beWdili gamosaxuleba, ro­ melSic naTeli adgilebi Savad aris gamosuli da piriqiT.  n.-is gamomuSaveba. negatQuri _ 1. negativis saxisa.  n. gamosaxuleba. 2. (wign). uaryofiTi.  n. movlenebi (sapirisp. pozitiuri).  negativuri Scd. negroQdeb­i [esp. negro Savi da berZ. eidos saxe] _ (an­ Trop.) SavkanianTa rasis warmomadgenlebi. nEgus­i [eTiop. Negus Negesti mefeTa mefe] _ eTiopiis (abisiniis) imperatorTa

-349-

nei

tituli (me­19 s.­is dasas­ rad qceva, neitralurad rulsa da me­20 s.­is da­ gamocxadeba raime terito­ sawyisSi. riisa. nevr(o)... [berZ. neuron ZarRvi, 2. visame an risame Zalis, gav­ lenis Sekveca, mospoba. nervi], neir(o)..., _ rac da­ 3. (qim.) mJavas da tutis ur­ kavSirebulia nervebTan, TierTqmedebis reaqcia,rom­ nerviul sistemasTan. lis Sedegad miRebul niv­  nevralgia, nevropaToloTierebas ara aqvs arc mJavas, gia. arc tutis Tvisebebi. nEvroz­i [< berZ. neuron nervi] neitralQtet­i [germ. neutra_ (medic.) centraluri ner­ litat] _ saerTaSoriso samar­ vuli sistemis daavadeba, TalSi: saxelmwifos iseTi romelsac Tan sdevs Sinaga­ mdgomareoba, rodesac igi ni organoebis funqciis ar monawileobs omSi da moSla, nivTierebaTa cvlis meomari saxelmwifoebis procesebis darRveva da mimarT erTnairi pozicia sxv. ukavia. nevrolOgia [berZ. neuron neitrAlur­i [laT. neutralis nervi da logos moZrvreba] _ saSualo] _ 1. iseTi (sa­ mecniereba, romelic swav­ xelmwifo), romelic neit­ lobs nervul sistemas da ralitets icavs meomar mis daavadebebs. mxareTa mimarT. nevropaTolOgia [berZ. ne2. iseTi (qveyana, teritoria), uron nervi pathos tanjva da sadac saerTaSoriso Se­ logos moZRvreba] _ mecniereba TanxmebiT ar SeiZleba omis nervuli sistemis daavade­ warmoeba, samxedro Zalebis baTa Sesaxeb. ganlageba. N neiroqirUrgia _ qirurgiis  saxelmwifo, n. teritoria dargi _ centraluri da n. wylebi. periferiuli nervuli sis­ 3. vinc ar exmareba arc erT mxares (davaSi, brZolaSi temis daavadebaTa mkurna­ da misT.). loba. 4. iseTi (nivTiereba, wamali), neitralizAcia da neit­ romelic arc argebs, arc ralQzeba _ 1. neitralu­ vnebs organizms.

ro­ melsac ara aqvs eleqtruli muxti.). neoplatOnizm­i _ antikuri filosofiis idealisturi mimarTuleba (me­3­6 ss. adgili sadac dasaflave­ bulia gamoCenili adamia­ nebi. N neQtron­i [ingl. damaarsebe­ lia platoni (204­270 ww.. nEon­i [berZ. romelic sunTqavs layuCebiTac da filtve­ biTac (ormagad msunTqavi). neo. ro­ melic miznad isaxavda pla­ tonis filosofiis wina­ aRmdegobrivi elementebis sistematizacias da maT Se­ erTebas aristoteles mTel rig ideebTan. 2.. (gadat. anaTebs wiTlad. mimarTuleba italiur ki­ nosa da literaturaSi.) enaSi axlad gamoCenili si­ tyva an gamoTqma. iyeneben Suqreklamebis mi­ lisebr naTurebSi. nekros mkvdari. neoceratOlus­i [berZ.).). neofObia [berZ. sxvanairad: rqakbila. neoreAlizm­i _ 1. [berZ. nephytos] 1. micvalebuli da logos sityva] _ visame gar­ dacvalebis gamo gamoqvey­ nebuli statia. neutron < laT. 2.) atomis bir­ TvSi Semavali nawilaki. nephunus] _ 1. arc mJavas damaxasi­ aTebel reaqcias.-is reklama. romaul miTologiaSi: . raime religiis axali mim­ devari. arc meore] _ (fiz. SiSi yovelgvari siaxlisa. keras (kernatos) rqa da odus kbili] _ avstraliuri Tevzi. n. sasaflao. nEptun­i [laT.nei -350- 5. romelic Seicavs cnobebs misi cxov­ rebisa da moRvaweobis Se­ saxeb. Nneoromantizmi. mimarTu­ leba filosofiaSi _ idea­ lizmis erT­erTi saxesxva­ oba.) raime moZRvrebis da (misT. nekrOpol­i 1. neutrum arc erTi.  n-is Suqi. 2.) axali mimdevari. neos axali.) rac ar iZleva arc tutis. nekrOlog­i [berZ. (qim. axlad rjulmiRe­ buli. neos axali] _ qi­ miuri elementi. neos axali] _ si­ axlis mniSvneloba. ufero da usuno airi. neOfit­i [berZ. neos axali da phobos SiSi] _ (wign. neolOgizm­i [berZ. neos axa­ li da logos sityva] _ (lingv.

(botan. warmoadgens boWkoebis erTobliobas. 2. nectar] _ 1. iyeneben sxvadasxva sam­ kaulis gasakeTeblad. sistema. nivElir­i [fr. (medic. (geol). nEfrit­i [berZ. 2. nErv­i [laT. ad­ vilad aRgznebadi. nesEser­i [fr. romelic gaRizianebas ga­ dascems periferiidan Tavi­ sa da zurgis tvins an pi­ riqiT.) Saqrovani wveni.  sagzao n. nEqtar­i [berZ.  mxedvelobis n.  susti n. bude an patara Cemodani. qali. nErvuli ­ 1. niveler] _ 1. nervus] _ 1. ber­ Znul miTologiaSi.] _ iaponuri skul­ pturis miniaturuli na­ warmoebi.. metismetad kar­ gi ram. mr. maradiul sia­ xalgazrdavesa da silama­ zes aniWebs maT.  n. qceva. qsovili.) Tirkme­ lebis anTeba. nervebi _ aseTi war­ monaqmnebis erToblioba. necesaire auci­ lebeli. romelSic mo­ Tavsebulia movlisaTvis (tualetisaTvis) an xel­ saqmisaTvis (Wra­kervisaT­ niv vis) saWiro nivTebi. nephros Tir­ kmeli] _ 1.).) sa­ qonlis wona uWurWlod da SefuTvis garSe: sufTa wo­ na (sapirisp. 2. netto] _ (komer.-ebi. nEcke [iap. 2. bruto). (poet. romlis mdgoma­ reobazedac aris damoki­ debuli adamianis saerTo mdgomareoba. siamovnebis momgvreli. Ggadat. xeze an Zvalze WriT gakeTebuli patara figura. n. romli­ Tac nivelirebs axdendnen. sistema.  n.-351zRvis RmerTi. mzidan rigiT merve planeta mzis sistemisa. dedamiwis zedapirs simaRleTa gansazRvra zo­ . romelsac gamoyofs zogi mcenaris yvavili. nEto [it. saWiro] _ ko­ lofi. uwvri­ lesi boWkovani warmonaqmni adamianisa da cxovelis organizmSi. nivelQreba [fr. Rmer­ Tebis sasmeli. smenis n. zedmetad mgrZnobiare. nervebisgan Semdgari. momwvano an TeTri minera­ li. 2. 3.  ixmareba agreTve nerviuli. romelic ukvdavebas. niveleur] _ geo­ deziuri xelsawyo.

sax.). rogorc simbolo wmindanebisa.romelsac aRweven adamianuri zrun­ visa da miswrafebaTagan sruli TavisuflebiT. nQnZa [iap. nQmba [laT. gansxvavebis mos­ poba. azotmJavas da gogirdmJavas naerTi gli­ cerinTan.nik -352sasruleblad. 2. nimfomAnia [berZ. wyal­ gierT amorCeul wertilTan an zRvis donesTan Sedare­ biT. iyeneben saTevzao badis na­ pirze gamosaTrevad. sinon. risame elferi. sigiJe] _ (medic). azotmJavas marili] _ Txevadi zeTovani nivTiereba. nikOtin­i [fr. RvTismSoblis. iyeneben rogorc feTqebad nivTierebas. nuance] _ sul mcire. romelsac Seicavs Tambaqo (frangi di ploma­ tis Nikot-is saxelis mi­ xedviT. romelmac pir­ velma Seitana Tambaqo safrangeTSi me­16 s­Si). ag­ reTve (umciresi dozebiT) rogorc samkurnalo prepa­ rats _ sisxlZarRvebis ga­ safarToeblad. nitroglicErin­i [< berZ. Saravandi. mstovari] _ profesionaluri jaSuSe­ bi. nimbus] _ sikaS­ kaSis gamosaxuleba RvTis.i. nu SiSveli] – xelov­ nebaSi: SiSveli sxeulis gamosaxuleba.  warmoiTqmis n. niU1 [fr. udidesi netareba. nitron gvarjila da glykeros tkbili soda. nymphē Za­ la da mania miswrafeba. sax. niUans­i [fr. new] _ geografiuli saxelwodebebis TavsarTi. adamianebi. wmindanebis Tavze. umniSvnelo gansxva­ veba rameSi.e.] _ narkotikuli niv­ Tiereba.] – didi grZelbewviani sa­ samsaxuro ZaRlebis jiSi. nirvâna gaq­ roba] _ budistebis misti­ kuri moZRvrebis mixedviT. (gadat. qristianul da budis­ tur xelovnebaSi. Nikē] _ berZnul miTologiaSi: gamarjvebis qalRmerTi. RvTa­ ebriobisa (berZ. mzveravi. niU2 [ing. Saravanduli). gaTanabreba. romelic aRniSnavs `axals”. romlebic daqiravebulni arian gan­ sakuTrebulad rTuli spe­ cialuri davalebebis Se­ . niufaUndlend­i [geogr. nQrvana [sanskr. nQke [berZ. nicotine sakuT. qalis avadmyofurad aweuli sqe­ sobrivi aRgznebadoba.-ebi.

 niSa Scd. novator ganmaaxlebeli] _ adamia­ ni. meTodebi. niRilisturi Scd. niche] – kedelSi SeR­ rmavebuli saTavsi risame (mag: larnakis. skeptikurad ekideba yvela­ fers. novAtor­i [laT. 10 wa­ mis ganmavlobaSi ver dge­ ba da amitom iTvleba da­ marcxebulad.  scenis n.  n.] _ (ist. uaryofiTad. nOvela [it. ¥ nihilisturi.). avejis) dasadgamad. monRo­ lebis mier dapyrobili te­ ritoriebis garkveuli ad­ ministraciuli erTeulis mmarTveli. warmoebis da sxv. laT.). knock-down] – (sp. ama Tu im dargSi.-353waRebulTa gadsarCenad da sxv. rodesac mokrive mowina­ aRmdegis dartymisgan Zirs aris davardnili. rodesac mokrive mowina­ aRmdegis dartymisgan Zirs aris davardnili. prog­ resuli princi pebi. knock-out] _ (sp. nihQlist­i _ adamiani. nihil ara­ feri] – yvalafris xelaRe­ biT uaryofa. kote marjaniSvili. rome­ lic mkveTrad. nOin­i [monR. .  novelasi Scd. wamowyeba. ideebi. xerxebi Seaqvs moRvawaobis raime sferoSi da gana­ xorcielebs maT. krivSi: mdgomareoba. ¥ novelisa. magram 10 wamis ganmavlobaSi Se­ iZleba adges brZolis ga­ sagrZeleblad. nokAut­i [ingl. nomenklAtura [laT. nQS­i [fr. N ¥ novatoruli. novatio ga­ naxleba. nihQlizm­i [< laT. nokdAun­i [ingl. novAcia [gv. erTi valdebulebis meoriT Secvlis Sesaxeb.). novella] _ patara moTxroba.  niRilizmi. xelovnebis. romelic ixmareba mecnierebis. romelsac axali.  n. sia terminTa da saxelwo­ debaTa.  niRilisti Scd. n. nomenclatura saxelTa nusxa] – 1. damokidebuleba raimesadmi. qandakebis. krivSi: mdgomareoba. cvlileba] _ sa­ moqalaqo samarTalSi: mxa­ reebis SeTanxmeba maT mier nom nakisri.

nona (mdedr.) cxrasafexuriani intervali.  n-ia saukeTeso moklemetraJiani filmi. nominAlur­i [laT. Tanamdebobis pirTa wre. 2. nomokanon] _ marTlmadidebluri ek­ lesiis wesebis krebuli. erTgvarovani sagnebis rigis maCvenebeli ricxvi (xSirad win uZRvis niSani N an #). nominalis saxelobiTi] _ 1. bileTi. ¥ nomenklaturuli. (mus.  n. musikaluri ga­ mis mecxre safexuri. unomro.  saxlebis d.. 2. fasi. rameze (raime saqonelze) aRniSnuli. ¥ uary. magram asrulebs Tavis daniSnu­ lebas. 4. telefonis n.) nawili.  n.  saxlis n. calke iTaxi (an oTaxebi) sastumroSi. danomrva – nomrebis dasma rameze. (lit. romelsac aqvs gar­ kveuli rigiTi ricxvi. romelic calke sruldeba. romelic aRniSnulia fa­ sian qaRaldebze. warmodgenis. nOmer­i [laT. nOna [laT.. 2. nomerus ricxvi] – 1.  u. 3. qaRal­ .  Jurnalis n. sagani. bileTis n.) cxrastriqoniani strofi. raime sanaxaobis (koncer­ tis. 2. 3. nomokAnon­ i [berZ.) mecxre] – 1. romelTa personaluri da­ niSvna an damtkiceba Sedis romelime umaRlesi or­ ganos kompetenciaSi. romelic dasaxelebulia jildos pretendentad raime nomina­ ciaze. nomQnal­i [< laT. danomvra. visac mxolod sa­ xeli hqvia risame. ¥ nomrisa. xelfasi. rac gamo­ xatulia ama Tu im fuladi RirebulebebiT.. nomriani. saqo­ nelze.. 1). redaqtori. calke ganyo­ fileba (abanoSi). unomero Scd. ¥ nomriani (mniS. sabuTi.. nominAcia – raime dargi an Tviseba.nom -354dis fulis niSnebze. nomQnant­i – pirovneba an pi­ rovnebaTa jgufi. nominalis saxelobiTi] – Rirebuleba.  n. rasac.  n. adgilebis d.  nomerisa. romlisTvisac mie­ niWeba gansakuTrebuli jil­ do raime konkursze.

nayofierebis n. saerTod aRiarebuli az­ normatQuli – 1. romlebic me­8­11 ss. adgens.  n. n. nota niSani] – 1. miani). dakanonebuli ram. Ti grafikuli niSani. fsiqikurad jansaRi (ada­ bgera. mowveuli samSobloSi dab­ 2. musikaluri nawarmoebi cxra mebi. northman Semsruleblisgan Semdgari CrdiloeTis adamiani] – ansambli. nonkonfOmizmi­i [ing.-ebi. normatio conformism ardaTanxmeba] – 1. cxra normAneb­i [skand. rac risame normebs gan­ kuri sistemisadmi. TviT 2. Sromis 2. nOt­i [laT. arsebuli wesis miuRebloba. gramatika. romelTa mixed­ dajdes winaaRmdegoba gau­ viTac warmoebs raime mu­ wio umravlesobas da imoq­ Saoba. nOrma [laT. bunebrivi. runebis SeuZleblobiT  samarTlis n. nOnsens­i [ing.  normatuli Scd. sevda). sazRvravs. Non. rasac ris kritikuli damou­ normativis saSualebiT ad­ kidebloba oficialuri genen. ga­  gamomuSavebis n.­Si xmisa an sakravisaTvis.normAtiv­i [laT. norma] – 1. tkivili] – (wign. mowesrigeba] – maCvenebeli mcdeloba. temperatura. norma am sityvis xmareba saerTod lis sworxazovani] – 1. 1) Sesabamisi Cve­ Scd. radac ar unda normebisa. nor­ raime sevdis aRsaniSnavad mis (mniS. nostos Sin dawesebuli raodenoba.) sevda. nonsense] – uaz­  n. ulebrivi. ideologiisa da sazogado­  detalebis n. .  maRali n. sisulele.-ebi. medo sawinaaRmdegod  teqnikuri n. temperamenti. samSoblos raturo enis n.-ebi. salite(qarT. ri­ dabruneba da algos tanjva. nonetto] _ 1.-ebi. normAlur­i [< laT. roba. arbevdnen evropis qveynebs. ebriv­(ekonomikur)­politi­ 2. risame nostAlgia [berZ. sinon. CrdiloeT germanuli to­ 2. maragi. same saSualo sidide. musikaluri bgeris pirobi­ n.-355- not nOnet­i [it.-ebi. simaRle.

(spec. nudus SiSveli] – mimarTuleba. romelSic Txili an nu­ Sia CarTuli.­iT zogjer xma­ roben natacias rac Scd. notebi – aseTi niSnebiT Cawerili musikaluri na­ warmoebis teqsti. 2. tkbili blanti ma­ sa.  Sopenis n-ebi. (saub. nu [< fr.  n. nuvOriS­i [fr. wigni. nota niSani.not -356 n.dokumenturad gaformebuli da daculi kanonmdeblobiT. aRniSvna] – 1.) Wkuis darigeba. Wkuas aswavlis). notAcia [laT. SeniS­ vna] – erTi qveynis mTavrobis werilobiTi di plomatiuri mimarTva meore qveynis mTav­ robisadmi.  notarialuri Scd. romelsac evaleba sxvadasxvagvari dokumentebis. noqturni Scd.. n. nUdizm­i [laT. notarius mwerali. SiSveli sxeulis gamo­ saxuleba. notarQus­i [laT. . romelTa gadacema salicenzio xel­ Sekrulebis da sxv. nOta [laT. s. Wku­ is swavleba. nougat] – sakonditro nawarmi.  s. qaRaldi.  saWadrako n. nOu­hAu [ing. n-ebis gacvla. romelic sul 2. romelic qadagebs SiSveli sxeulis kulturas.. iuridiuli aqciebis damowmeba da ga­ formeba. mr. noqtQurn­i [fr.) risame pirobiTi werilobiTi aR­ niSvnebis sistema.  saprotesto n. warmoebis sa­ idumloebebi. nouveauriche axali mdidari] – mdidari – metiCara.-ebs ukiTxavs (Wkuas ari­ gebs.-ebiT dakvra. notatio SeniSvna.  me­2 mniS.) kantora. noqturne] – pa­ tara lirikuli musikalu­ ri nawarmoebi. know-how vici rogor] – teqnikuri codna. damowmeba. ¥ notariuli da sanotaro. gamocdileba.. mdivani] – Tanam­ debobis piri. musikaluri n. niSani.  nota sxvaa (ix).  n. ¥ sanoto. SeTanx­ mebis dros damatebiT aRi­ niSneba (SeiniSneba). nu SiSveli] – gaSiS­ vlebuli cocxali natu­ ra.  noqturna. nUga [fr. (s. aseTi teqstebis Semcveli rveu­ li.

n. xolo Tu raime ri­ cxvs miwerili aqvs marjvniv. ¥ nulovani da nolovani.  haeris temperatura n. nutria] – mRrRneli cxoveli.] – adgili udabno­ Si. sadac wyalia da mcena­ reuloba.-357cota xnis win gamdidrda spekulaciiT. temperatura. obe numizmAtika [< laT. nullificatio mospoba < nullus araviTari] – Zalis. absoluturi nuli (noli) – (fiz. obeliskos] – Zegli. 2. mniSvnelobis da­ kargva ramesaTvis. zrdis maT aTjer. nUtria [esp. koleqcia. pirobiTi sidide. numerAcia [laT. romelic swavlobs Zvel monetebs (liTonis fuls). ¥ numizmatikuri.  nomeracia Scd. obElisk­i [berZ. gauqmeba risame. nuncQus­i da nUnci [laT. ordenebs da misT.  o-ebi afrikaSi. oAz­i [berZ.  saxlebis n. . agreTve medlebs. danomv­ ra. kabineti. cifrobrivi niSani 0.  nutriasi Scd.  nutriisa. n. gradusia. romelic sanaxev­ rod wyalSi cxovrobs.romelTan mimarTebiTac iangariSeba risame temperatura.) Teoriulad dasaS­ vebi yvelaze dabali tem­ peratura – 273. nullus araviTari] – 1. numisma (numismatis) liTonis fuli] – istoriis damxmare mec­ niereba. numeratio] – rameze nomrebis dasma TanamimdevrobiT. o oAzis­i. nuntus] – romis papis war­ momadgeneli romelime sa­ xelmwifos mTavrobasTan. nulifikAcia [laT. axladgamdidrebuli.  n.  n. nUl­i da nOl­i [laT. romelic calke ar aRniSnavs sididis arse­ bobas. sxva­ Ta gakotrebis safuZvelze. romelic warmoad­ gens zeviTken TandaTanobiT ganviTarebul svets. socialuri cvlilebebis Sedegad. aqvs Zvirfasi bewvi da dieturi xorci.-s qveviT. sidide. oasis < egvi pt.  numizmatiuri Scd. 15 gradusi n.16°C.

 obieqtiuri Scd. 2. samyaro. observAcia [laT. obrogAcia [laT. mSenebloba. SinmousvlelTa o. o. objectum sagani] – 1. qoleriT. observatio] – 1. obiEqtiv­i [laT. objectivus sagnobrivi] – optikuri xelsawyos nawili. ag­ reTve yvelaferi is. obligatio valdebuleba] _ saxelmwifo sesxis bileTi. obieqtTan (mniSv. 2. 3.. yu­ radReba da sxva. . sawarmo. romelic mok­ lebulia sazogadoebriv TvalTaxedvas da cxovrobs mxolod wvrilmani piradi interesebiT. o. miukerZoebeli. sagani.obi -358 fotoaparatis o. (wign. obligAcia [laT. o. romliskenac aris mimar­ Tuli visime moqmedeba.  dakvirvebis o. mikroskopis o. rac warmoadgens raime moq­ medebis adgils.  TavdacviTi o.) Cvens gareSe da Cveni cnobierebisgan damoukideblad arsebuli garesamyaro.. (wign. obivAtel­i [rus.romelic mowyo­ bilia astronomiuli. (filos. rome­ lic erTi an ramdenime linzisgan Sedgeba da dak­ virvebis obieqtis mxaresaa mimarTuli. obiEqturi – 1. kanonzomiereba. sinamdvile.  o. izolacia (specialur sadgomebSi moTavseba) im adamianebis. subieqti). daskvna. piri. yvaviliT da yviTeli cxe­ lebiT (Cveulebriv iseTi da­ saxlebuli punqtebidan Ca­ mosulTa. 1. obQeqt­i [laT. o.  abasTumnis astrofizikuri o.) movlena. romlebic Se­ iZleba dasnebovnebuli iy­ vnen Savi WiriT.2 dakavSirebuli).) dakvirveba. adamiani. sadac SeniSnulia es daavadebani). msgavsi xasiaTis dakvirvebisTvis. observatOria [laT. 2. miudgomeli. Seswavlis o.  o. o..  granitis o. obrogatio] – nawilobrivi cvlilebebis Setana Zvel kanonSi. geo­ fizikuri da sxv. observatorium < observo vakvirdebi] – Senoba da samecniero da­ wesebuleba. Sefaseba. обыватель] – adamiani.-is aRmarTva. materialuri sinamdvile (sapirisp.

Odik­i [berZ. ieso qristes saflavSi Casvenebis deta­ lebiT. visime ga­ mosvlis CaSla wamoZaxi­ lebiT. Zveli saberZneTis epikuri poema. romelsac gundi as­ rulebda. CarCo. dabrkoleba] – sxdomis. aRwerilia odiseis­ itakis mefis – mogzauroba. detali. ovatio] – mowo­ . bneleTis mociquloba. ōdē] – 1. kulturuli progresisadmi mtruli damokidebuleba. antimins] _ igi­ vea. selis an abreSumis oTxkuTxa qso­ vili wm. ova  odekaloni. obstructio Seferxeba. odekOlon­i [fr. odiOzur­i [laT. 2.bneleTis mociquli. poemis Semqmnelad iTvleba naxevradmiTiuri poeti – gomeri.  o. grZeli. Oval­i [fr. obstrUqcia [laT. spirtiT gazavebuli. krebis. odQsea [< berZ. ovale da ovum kver­ cxi] – wagrZelebuli Ra­ ris moxazuloba.) vinc an rac uaryofiT damokide­ bulebas iwvevs. rac antiminisi. kurTxevis Semdeg trapezze deben da iwyeba ziarebis saidumlo. Zvel ber­ ZnebSi: sazeimo lirikuli leqsi. obscūrāntionis] – mecnierebis da swavla­ganaTlebisadmi. obskUrant­i [laT. romelic kvercxis sigrZiv Wrils mogvagonebs. odiosus si­ Zulvili] – (wign. TavgadasavlebiT mdidari xetiali.-3593. eau de Cologne `kelnis (qalaqi germaniaSi) wyali~] – surnelovan niv­ TierebaTa xsnari. metismetad usiamovno. obscurans (obscuranris) damabnelebuli] – mecnierebisa da ganTlebis mteri. 2. usagno sityvis warmoTqmiT da misT. zRvaSi gemis adgilsam­ yofelis gansazRvra sana­ piro obieqtebze an ciur sxeulebze dakvirvebiT. adekaloni Scd. nawilebis an zi­ arebis saidumlos gamo­ saxulebiT. ovAcia [laT. ¥ ovaluri. obskurAntizm­i [laT. trape­ zis gardamoxsna. romelSic Sedioda istoriuli ambavi an piri. Odysseus] – 1. saxotbo leqsi.reaqcioneri. o. arasasurveli. parfiumerul­ higienuri saSualeba. Oda [berZn. xmauriT.

overdraft] – moklevadiani kreditis forma. okUlar­i [laT. aRtacebis koleqti­ uri gamoxatva mquxare xan­ grZlivi taSiT. oligArqia [berZ. war­ moiqmneba eleqtronuli ganmuxtvis Sedegad (Weqa­ quxilis dros) da mzis ul­ traiisferi sxivebis moq­ medebiT. rodesac banki ixdis klientebis Ceks mimdinare angariSis narCenis zemoT (eZlevaT yvelaze saimedo klientebs). romelic mimarTulia damkvirveblis Tvalisaken. ¥ oligarqiuli.  o. ozo suni maqvs] – damaxasiaTebeli sunis mqone air­Jangbadis sami atomis naerTi. wylis stiqiis RmerTi. okUlist­i [laT. oligarxiuli Secd. of­ Talmologi. atlantikis o.  oligarxia. okupAcia [laT. occupatio] da okupQreba [germ. okkupieren] – romelime saxelmwifos SeiaraRebuli Zalebis mier sxva qveynis teritoriis dakaveba. okEane [berZ. ovErdraft­i [ingl. ura­ nosisa da geas Svili.  mikroskopis o. oligos patara da phēn Wkua] – Tan­ dayolili Wkuasustoba. okUpant­i okupaciis monawi­ le.  finansuri o. Olympos] – . iyeneben wylis da haeris gasawmendad.  orators o. 2.  okeanesi Secd. berZnuli miTologiaSi.  okuliari Secd. maT Sesaswav­ lad. okeanarQum­i – okeanis (zRvis) piras mowyobili wyalsacavi – zRvis cxovelebze dasak­ virveblad. mmarTveloba. kontinentebs Soris moqce­ uli wylis didi sivrce. oculus Tva­ li] – Tvalis eqimi. okeanos] – 1. oligofrEnia [berZ. oligarchia] – msxvili monopolisturi kapitalis mcirericxovani jgufis warmomadgenelTa politikuri da ekonomikuri batonoba. mouwyves.  wynari o. Olimp­i [berZ. ocularis Tva­ lisa] – optikuri xel­ sawyos nawili­linza an linzaTa sistema.ove -360- nebis. ¥ okeanisa. TviT es jgufi. Ozon­i [< berZ.

aRuSfoTebloba. olimpQada [berZ.) didi sim­ Svide.  olimpeli sxvaa (ix.).  olimpiadasi.  olimpuri sxvaa (ix.  mxatvruli TviTSemoqmedebis o. aqve). omnQbus­i [laT. ombUdsmen­i [Sved.) cxeneb­ .-361berZnul miTologiaSi RmerTebis samyofeli) am saxelwodebis mTa saberZ­ neTSi). olim­ piuri TamaSebis monawile sportsmeni.) Olifa [rus. omelette] – fqvilsa da rZeSi aTqvefili kvercxebisgan momzadebuli erbokvercxi. olimpQeli _ (saub. olim­ pi). olimpiuri TamaSebi (ix. Zvel saber­ ZneTSi: oTxwliani Sualedi olimpiur TamaSebs Soris. олифа berZ.  olimpieli sxvaa (ix. olimpQuri TamASebi – Tanamedrove saerTaSoriso Sejibreba sportis ZiriTad omn saxeobebSi (imarTeba 4 we­ liwadSi erTxel saberZne­ Tis olimpiadis msgavsad). 2. RmerTebis krebuli. olimpoze mcxovrebi. olQmpeli – berZnul miTo­ logiaSi: RmerTi. Cempioni. TETri olimpQada – ase uwodeben zamTris olimpi­ adas.. aleipha zeTi] – moxarSuli zeTi (selis. 3. olQmpiuri sxvaa (ix. Olympias c Olympiados] – 1. aqvs gemrieli xorci. moswavleTa Sejib­ reba romelime saganSi. Teatraluri da sxva xasiaTis Sejibreba. ¥ olimpiadisa. gav­ rcelebulia atlantikis okeaneSi. homard] – zRvis didi kibo erTgvari. kerZod. Omlet­i [fr. ¥ olimpiuri: olimpiuri simSvide – (wign.  ixmareba agreTve olimpo. olimpQuri sOfeli – sacxovrebeli saxeobis kompleqsi olimpiuri Tama­ Sebis monawileTaTvis. ¥ olimpiuri.  o.kanafis da sxva. romelsac iyeneben zeTis saRebavebis da laqebis da­ samzadeblad. omnibus yve­ lasaTvis] – (moZv. moswavleTa respublikuri maTematikuri o. sportuli. olimpiada). Omar­i [fr.). ombudsman] – saxalxo damcveli.

saavadmyofo. omOnim­i [berZ. enaTmecnierebis nawili. 2. Op­art­i [ingl. Onkol­i [ingl. romelic iyenebs optikur efeqts Seqmnils saxeebiT da moxatulobiT). xili. opera] – 1. ¥ onkologiuri. romelsac dahyavda mgzavrebi garkveuli marS­ rutiT. onkolOgia [berZ. onAnizm­i – sqesobrivi mo­ TxovnilebaTa arabunebrivi xerxiT dakmayofileba sas­ qeso organoebis gaRizia­ nebiT (sqesobrivi aqtis ga­ reSe) [bibliuri legendis personaJis – onanis – saxe­ lis mixedviT]. on(ontos) arse­ buli da genesis warmoSoba.) qalis sakvercxis anTeba. oophoron sakvercxe] – (medic. xolo mniSv­ nelobiTa da warmoSobiT gansxvavdeba misgan. on call mo­ TxovnisTanave] – (finans. Opera [it. instituti.) specialuri angariSi.  bali – mcenare. romelic sakuTar saxelebs swavlobs. oofOrit­i [< berZ. ontogEnez­i da ontogenE­ zis­i [berZ. onkos – amoburculoba da logos moZRvreba] – medicinis dargi. bali – sacekvao sa­ Ramo. ganviTareba] – (biol.  o.omo -362simsivneebs da maTi mkurna­ lobis meTodebs. romelic swavlobs . o. homônymus] – sityva. bali – cifrobrivi aRniSvna ri­ same.) or­ ganizmis individualuri ganviTareba misi Casaxvidan sicocxlis dasasrulamde. TeatrSi Sesasruleblad gankuTvni­ li musikalur­dramatuli nawarmoebi. ro­ melsac xsnian bankebi sa­ windriT _ im pirobiT. rom sesxi daifareba yovel mo­ mentSi erT­erTi mxaris (bankis an klientis) mo­ TxovniT. onomastikos saxelwodebasTan dakav­ Sirebuli] – 1. Teatraluri warmodgena. onomQstika [berZ. romlis bgeri­ Ti Semadgenloba emTxveva sxva sityvas. romelSic moq­ Sebmuli mravaladgiliani kareta. ama Tu im enaSi arsebuli sakuTar saxelTa erToblioba. op-art < optical optikuri xelovneba] – modernistuli mimarTu­ leba saxviT xelovnebaSi.

cekve­ bi da laparaki enacvleba erTmaneTs.  sadesanto o. operatio moq­ medeba] – 1. romelSic simRerebi.i. Θs. operacia)...  o. o. qmediTi). opEreta [it. Careva e. 1­isaT­ vis). o. [qarT. sinon. 1­isaT­ vis). operatos moqmedi] – kinosuraTis ga­ daRebis specialisti. qirurgiuli moqmedeba zogi daavadebis an Wrilobis samkurnalod. o. organoebi. praqtikuli amocanebis swrafad gadawyvetis una­ ris mqone. opositio da­ pirispireba] _ raime or­ . operatQuli – 1. ¥ operaciuli (mniSvn. opium < berZ.-363medi pirni mRerian orkes­ tris TanxlebiT. operaciis ga­ keTeba.-is msaxiobi. darbazi.­iT (`operatiuli Careva~) Scd.  klasikuri o.. operetta] – komi­ kuri musikaluri nawarmoebi. romlbic gaer­ Tianebulia erTi mizniT. saoperacio – saavadmyo­ foSi: saTanadod mowyobi­ li sadgomi. 2. instrumentebi (mniSvn. o. operAcia [laT. uSualod praqtikulad Semsrulebe­ li risime.. opQum­i [laT. `daisi~. xelovneba.  o. sadac opera­ cias akeTeben.-is gegmis Sedgena. Θs. xmis operatori – kino­ filmis xmis Caweris spe­ cialisti.. safinanso.-Si wavidnen. ¥ saoperacio (mniSvn. o.. Teatri. opozQcia [laT. ¥ saopero. 2­isaTvis). o. ganyofileba. erTi amocaniT. operAtor­i [laT.  operaciulis (ix.-is gakeTeba.  Tbilisis o. kino­ operatori. xelmZRvaneloba. safosto o. o.-is Teatri.  kalmanis o.  o.-is solisti.  mniSv. opion yayaCos wveni] – xaS­ xaSis moumwifebeli na­ yofis rZiani wvenisgan mopovebuli Zlieri narko­ tikuli nivTiereba. s. 3.  sabanko o.  gulis o.-ebi. 2. romelSic aseTi warmodgenebi imarTeba. 2. o. o. saomar moqmedebaTa er­ opo Toblioba. savaWro da sxva calke moqmedeba.-is Teatri.

Optika [berZ. uka­ nonoba. mxne ganwyobileba. xilvadi da gramma Cawera. 2. pesimizmi). opponens (opponentis) vinc ekamaTeba visme] – piri. opportunisme] – Semguebloba.. optQmizm­i [laT. pirobebi.  o. romelic erTi saxelmwifodan meoris mflo­ belobaSi gadadis. optikē] – 1. ¥ opoziciuri. imedianoba. sasurveli] – (samarT.) yvelaze ufro xelsayreli pirobe­ bis erToblioba. opoziciOneri – opozi­ ciis monawile. ganwyobileba. oportUnizm­i [fr.  o.momavlis rwmena. ase­ Ti ufleba Cveulebriv eniWeba im teritoriis mo­ saxleobas.opo -364zikis nawili. yvelaze Sesaferi. vadebi. optos xi­ luli. parlamentis o. ¥ optimisturi. (diser­ taciis dacvis dros). fi­ . rom momakvdavi adamia­ ganizaciis SigniT arsebuli jgufi. optimum sa­ ukeTeso] – (wign. Tesvis o. xelsawyo­iaraRebi.  partiis SigniT arsebuli o. (sapirisp. saukeTeso. mimdinareoba. optQmist­i – optimizmiT gamsWvaluli adamiani. optQmum­i [laT. naTeli mxareebis danaxva.  oficialuri o. partiebi. optimus saukeTeso] – yvelaze xel­ sayreli. optimAluri [< laT. optOgrama [berZ. opOnent­i [laT.  o. romelic Tavis Se­ xedulebebs. romelTa moqmedeba emyareba sinaTles. dasabuTebis winaaRmdeg. optatio arCevani. optAcia [laT. oportUnist­i oportuniz­ miT gamsWvaluli adamiani. optimus sa­ ukeTeso] – yvelaferSi kargi. romelic swav­ lobs sinaTlis movlenebs da Tvisebebs. Θo. romelic kamaTSi. politikas upi­ rispirebs umravlesobis Se­ xedulebebs da politikas.) mo­ qalaqeobis amorCeva. kreb. pa­ eqrobaSi gamodis visime mosazrebis. Canaweri] – Tvalis baduraze asaxuli sura­ Ti imisa. ¥ oportunistuli. vinc an rac im­ yofeboda visime an risime mxedvelobis areSi am uka­ nasknelis sikvdilis win (is.

 oratoriasi. meurneoba. aRmo­ aCina haidelbergis univer­ sitetis profesorma kiunem 1881 w. romelsac exer­ xeba sajarod sityvis war­ moTqma (qarT. Orbita [laT. mWevrmetyveli). optomEtria [berZ. ornJereia. ¥ saoranJereo. oraculum ga­ monaTqvami. ¥ orbituli. solist­ momRerlebis da orkestri­ saTvis. orAkuli [laT.  oratoruli sxvaa (ix. orangerie] – Seminuli saTavsi. orbita] ciuri sxeulis.  oranJereasi. ¥ oratoruli. saTburi). niWi. sinon. 2. ¥ oratoriisa.-is pomidori. sadac qu­ rumebi winaswarmetyveleb­ dnen.-is yvavilebi. oratori). (s. (s. saoranJereio Scd. romSi da Zvel aRmosavleT qveynebSi: 1.  s. orb ¥ oranJereisa. xelovneba. o. ¥ oratoriuli da saoratorio. o. optos xi­ luli da metreo vzomav] – saTvaleebis (linzebisa da CarCoebis) keTebis saqme.  kargi o. kosmosuri sadguri.  dedamiwis o. romelic sajarod warmoT­ qvams sityvas. frena. taZari. piri. romel­ sac TiTqos RvTaebis STa­ gonebiT qurumebi gadascemen SemkiTxvel morwmuneebs. rac dainaxa man sicocxlis ukanasknel wamebSi. Scd. adamiani.-365nis Tvalis badurze aRi­ beWdeba yvelaferi. orAtor­i [d.  o.) nawarmoebi. o.. mTvaris o.  o.  o. xomaldis samoZrao gza.  orangutangi _ ixmareba. oratOria [it. orangUtan­i [malaiuri orang utany] – adamianis msgavsi didi maimuni. winaswarmety­ veleba orare mboba] – Zvel saberZneTSi. adgili. orator] – 1.-ebi erTmaneTs cvlidnen.). o. .  o. winaswarmetyveleba. 2. sadac mo­ aSeneben mcenareebs (qarT.  o. oratorio] – didi musikaluri dramatuli na­ warmoebi gundisa. agreTve kosmo­ suri aparatis.) libreto. sinon. oranJErea [fr.

 samSeneblo o.  Sromis mecnieruli o. orgAnizm­i [fr. mowyoba risame.. niWi.  susti o. Orgazm­i [< berZ. . cocxali mTlianoba (ar­ seba an mcenare). ¥ saorgano.  umartivesi o.  o. organisieren] _ igivea. organizAcia [fr. musika. cxoveluri o. organon iaraRi] – 1. romelic SeTanxmebulad moqmedi organoebisagan Sedgeba. s.  orRani. romlebic haeri saberve­ liT iWirxneba. aRvigznebi] – uki­ duresi aRgzneba. orgAnuli qQmia – qimiis nawili. 1­isaTvis). buneba. orgaô davi­ berebi.romelic risame organizacias axdens. organizAtor­i [fr. mowesrigeba. 2. orgAnuli – 1.-ebi. muSaoba. organisateus] – 1.org -366 o. organisateur] – piri. rac organizacia (mniSv. o.  orbitasi. 2. koncerti.  orRanisti Scd. organizmis nawili. Sedgeba milebisagan.  organiuli Scd. ¥ organizaciuli da saorganizacio (mniS.  niWieri o. 2. ¥ organizatoruli. aseTi daSlis procesi. sasuqi.  s. mcenareuli da cxoveluri organizmebis daSlis Se­ degad warmoqmnili. piri. s. organisme] – 1. periodi. 1). organQzeba [germ. organon musi­ kaluri sakravi] – sasule klaviSebiani musikaluri sakravi. Organ­i [berZ. orbitaluri Scd. Organo [berZ. romelsac organizaciuli muSaobis unari aqvs. komiteti.) sakiTxebi. mcenareuli o. ro­ ¥ orbitisa. (s. risTvisac sasicocxlo procesebia damaxasiaTebeli. romelime adamianis fizi­ kuri da sulier TvisebaTa erToblioba. saorRano Scd. romelic Seiswav­ lis naxSirbadis Semcvel naerTebs. orgAnist­i – organis damkv­ reli musikosi. orbiti. cocxali. romelic warmoiSoba sqesobrivi aq­ tis damTavrebis momentSi. sazogadoebrivi gaerTia­ neba an saxelmwifo dawe­ sebuleba.  o. s.  o.

 Cveulebrivi o.) erT­erTi sam ko­ ordinatTgani. ordalio] – Sua saukuneebSi: braldebis mow­ mis wameba gaxurebuli San­ TiT.  binis o. perioduli beWdvis gamo­ cema (gazeTi. qeifi. ordinatis we­ sierad ganlagebuli] – (maTem. romlebic gansazRvraven wertilis mdebareobas sivrceSi. Jurnali). SemTxveva.romelic mu­ Saobs ganyofilebis gamgis xelmZRvanelobiT. risame miRebis uflebas iZleva. poliklinikisa da misT. mkurnali eqimi.  `literaturuli saqarTvelo~ _ mweralTa kavSiris organo. sazogadoeba. ordinAtura – 1.-ebi.  ordinaluri Scd. 2. 2. saxelmwifo an sazogado­ ebrivi dawesebuleba. momwyobi] – saavadmyofos.-367melsac garkveuli daniS­ nuleba aqvs. ordo (odinis) wign. . TavaS­ vebuli. aureole < laT. Orden­i [laT. ordQnat­i [laT. orEol­i [fr. ordinatos ganmkargulebeli. klinikis. 3.  vaxtang gorgaslis o.-ebi.  iezuitTa o.  mmarTvelobis o. Orgia [berZ. Order­i [germ. wregadasuli dros­ tareba. mduRare wyliT da misT. safinanso o. kaTolikuri eklesiis or­ ganizacia. orgia] – 1. 2.-ebi. ordinarius] – (wign. Sinagani o.] – 1.  mxedvelobis o. Tu wamebas gauZlebda gasamarTlebulad CaTvlid­ nen. or­ ganizacia.) rac arafriT ar gamoirCeva. sabuTi. sxvadasxva xa­ risxisa da saxelwodebis niSani. ordinAtor­i [laT. 2. misi damnaSveoba – udanaSaulobis gasarkve­ vad. praqtikuli samedicino aspirantura. ordinArul­i [laT. Zvel saberZneTsa da romSi Rvinis da mxiarulebis RmerTis – dionises (baxu­ sis) dResaswauli. Order < fr. romelsac xelisuf­ leba ajildoebs gansakuT­ ore rebuli damsaxurebisaTvis.. ordAlia [laT. ordere brZaneba] – werilo­ biTi gankarguleba. romelic risame nebarTvis. ordinatoris Tanamdeboba.

o. Cans da gamodgeba adgil­ 2. origQnal­i [< fr. kons¥ orTografiuli. (samx. miRebuli wesebi. roleqsiqoni. orTodOqsul­i [< berZ. Tanmimdevruli. o. romelic robebSi garkvevis unari. gadat. calke mdgo­ xelnaweri da grafikuli mi sagani.). garemomcvel pi­ dicinis nawili. laT. orTopEdia [berZ. misT. miaxloebiTi. marTlwera). (qarT.) raime saki­ ri da paideia aRzrda] – me­ TxebSi. Sexeduleba. originAlur­i < [laT. gegma. originalis < oriEntir­i [rus. orTogrAfia [berZ. mania. truqcia. ar hgavs. literatura. romelic sxvas mdebareobaSi gasarkvevad. swavlobs da mkurnalobs  swori o. aranasesxebi. orthodoxos marTlmorwmune] – (wign. romelic vinmes Targmani. Taviseburi. moukidebeli Semoqmedebis  warmatebis o.) raime moZRvrebis. fr. sivrceSi ori­ mimdevari. orientAcia [fr.) didebis.  `daTa TuTaSxia~ o. s. dedani. (gadat. romelic kargad  romanis o. koSki da masala.  o. gansa­ kuTrebuli. da­ axlavs. xerxemlisa da kidurebis saorientacio – winaswari. swor da graphō vwer] – weris 2. Taviseburi. (mag. (wign. dadgenili da sayovelTaod TviTmyofadi. ara­ atmosfero. Sedegad Seqmnili. politikaSi. deformaciebs. ориентир < origo warmoSoba] – 1. Sexedulebis ganuxrelad orientieren] – 1. orphos Θo. orientation orientacia] – Tavdapirveli egzemplari. naTeli ciali mnaTobi sa­ ganis irgvliv. piesa.  orginaruli Scd.gansakuTrebuli. ucnauri. original Tav­  wignis s.warmatebis nalis Tavdapirveli] – 1. non. dapirveli. xe. Secdoma. gans­ . si­ araCveulebrivi. 3. entirebis garkveva. xvavebuli. orthos swo­ 2. qarTuli o. fasi.  o.-Si wakiTxva.) uZravi. orientation] da orientQreba [germ. adamiani. rac an vinc sxvas ara hgavs. origi2.orT -368- aureolus mooqrovili] – 1.

ottomene orogEnez­i da orogenE­ otOman­i < Turq. orphis saTesle jirkvali] mamakacis saTes­ geba geometriuli figu­ le jirkvalis anTeba. Orisis] – Zvel egvi pitur re­ orniTolOgia [berZ. ornitolo.] – Zvel spar­ sul religiaSi: sinTlisa orqQdea [berZ. giuri Scd. vrevi.] – rbili divani.-369- oto nesis warmoqmna. hōsāná! miSvele!] – sa­ non.  o.. mcenareebis ga­ Osana [berZ. oros mTa da grapho vwer] – fizikuri geo­ dasxva sakraviT. samarTleba visime. sasuliero dedamiwis zedapiris reli­ o. ro­ zis­i [berZ. locavi sityvaa – SeZaxili  qarTuli o.  ornitologia. nelovani.Otel­i [fr. oros mTa da ge- Orkestr­i [fr. rac sastumro. bisa. mTva­ (ornithos) frinveli da logos risa da nilosis RmerTi. hōsanna Zv. romelic frinvelebs ostraka doqis. moZRvreba] – zoologiis na­ ostrAkizm­i [berZ. romelic Θsimfoniuri o. rebis an stilizebuli cxovelebis. ebra­ mosaxulebTagan (qarT. ornamentum yvavilebi. orchostre berZ. orchidion] – tropikuli da subtropi­ da sikeTis RvTaeba (spar­ kuli balaxovani mcenare. upiratesad sur­ samkauli] – ferweruli. ganviTareba] – mTaTa war­ – koleqtivi musikosebisa. si­ ul. romelic Sed­ Orqit­i < [berZ. warmoSoba. gamokvleva.  ornamentaruli Scd. hotel] _ igivea. [fr. ebraelebis da qristiane­ ¥ ornamentuli.  o. sulad – ahura – mazda). ornis ligiaSi: mcenareulis. grafikuli an skulpturuli samkauli. moqmnis procesi. moxatuloba. romlebic erTad asruleben musikalur nawarmoebs sxva­ orogrAfia [berZ. aqvs originaluri formis ornAment­i [laT. ostrakismos wili.-is diriJori. ga­ ¥ orniTologiuri. CuqurTma). qoTnis namt­ Seiswavlis. grafiis nawili. efs swavlobs. osQris­i da ozQris­i [berZ.] . natexi] – gandevna. Ormuzd­i [berZ.

officier] – piri. Oqtava [laT. sammarTvelo. rvawaxnaga.  aficeri Scd. oficQant­i [germ. miReba. romelic armiisa da flotis meTaurTa Semadgenlobas ganekuTvneba. oficiAlur­i [laT. oficQoz­i – (wign.  mekavSire o. magram sinamdvileSi misi Tvalsazrisis gamomxatveli (gazeTi.) Θam sityvis xmareba `oficialuri~­s mniS.) beWdviTi or­ gano. xolo iqidan ki qaRaldze. uaryofa.  o. 2. visac smena ak­ lia). Ofset­i [ingl.  aficanti Scd. offiziant] – saWmel­saWmlis mimtani (restoranSi. oficialis Tanamdebobrivi] _ 1. mdabio da krantos xe­ lisufleba] – brbos xeli­ sufleba. Octans (Octantis)] . o. Offizios] – (wign. us(ôtos) yu­ ri da phone bgera] – smenis gasaZlierebeli xelsawyo (maTTvis.  o. ofset] – (po­ ligr. Ofis­i [ingl. sasadiloSi. mowveva. ofsAid­i [ingl. bina. gvredi] – (ma­ Tem. off side] – (sp.Θ rac yvela wesis dacviT xdeba. oficiOzuri [germ. okto rva da hedra fuZe.) fexburTSi: TamaSgare mdgomareoba. Oqtant­i [laT.­iT Scd. octava (mdedr. office] – rai­ me uwyebis. viziti. ofQcer­i [germ. oqtAgon­i [berZ.) beWdvis xerxi.) intervali mocemul bgerasa da misgan merve bgeras Soris. rom­ lis drosac firidan saRe­ bavi gadadis jer rezinis zedapirze. Jurnali da misT. samsaxuris sam­ yofeli. firmis saqmianobis sawarmoebeli adgili. oktagonon] (maTem. kafeSi). romelic Se­ mosazRvrulia rva sibr­ tyiT. mTav­ robis an Tanamdebobis pi­ risgan momdinare.  oktava Scd. kantora.) sxeuli.) ofici­ ozuri (ix..) merve] – (mus.) formalurad mTav­ robisagan damoukidebeli. ochlos brbo.) rvakuTxedi. o. otOfon­i [berZ. oqtAedr­i [berZ.oto -370- melsac Tavsa da boloSi aqvs muTaqebi. oqlokrAtika [berZ. flotis o.

. oqtOron­i [ingl. romelsac gamoscems saxelmwifos me­ Tauri warmomadgenlobiTi organoebis (parlamentis . mravaliarusians. Jangmiwa). mecniereba. sinon. paTetQkuri [berZ.  sagamofeno p. feradkaniani.  yvavilebis p. romelic war­ moiSva TeTrkanianisa da kvarteronis qorwinebis Sedegad. romelic romelic publicisturi ga­ swavlobs organizmSi sxva­ mosvlebiT. octorom] – adamiani. pablQsiti [ingl. pavilQon­i [fr. pas] – cekvaSi: calkeuli  paTetiuri. nabijis Scd. p amaRelvebeli.) paTosiT aRsavse. pAdre [it. paT paginAcia [< laT. iaponiaSi. aseve masmediis dasxva daavadebebis war­ saSualebebis gamoyenebiT moSobasa da mimdinareobas.] – budisturi sa­ kulto da memorialuri nageboba (taZari) Soreuli aRmosavleTis qveynebSi (CineTSi. pa [fr. Senoba gamofenis eqspo­ nantebisaTvis. toni. ¥ oxrasi. publicity] paTolOgia [berZ. Pagina gver­ di] – wignis an xelnaweris gverdebis numeracia. pAgoda [port...  p. pathos da­ avadeba da logos moZRvreba] – cnobiloba. – 1. indo­ eTSi da sxv. p. msubuqi nageboba (baRebSi. pagoda < sanskr.). esp. sityva. pathetikos] – (wign. mgznebare. Oxra [berZ. pavillon] – 1. (qarT. xmis CawerisaTvis da sxv.  oxrisa Scd. savaWro p. 2.-371– cis samxreT naxevarsferos Tanavarskvlavedi. kino an fo­ togadaRebebisaTvis. warmoadgens koSks. padre mama] – ka­ TolikebSi: mRvdeli. gadadgma. Octoyer Cuqeba] – konstitucia.) monawileobis gareSe. miiRweva. patetikuri ritmuli moZraoba. ro­ melsac 1/8 zangis sisxli aqvs. quCebSi). popularoba.. ochra] – bunebrivi mineraluri saRebavi yviTe­ li an wiTeli feris. oqtroirEbul­i konsti­ tUcia [fr.

¥ paTologiuri.  p.  mepaiesi Scd. pAi [Turq.) aRfrTovaneba. palatium sasaxle] – 1. pAlas­i [spars.-iT laparaki. pATos­i [berZ. pathos] – (wign. p. palAdin­i [fr.  zogadi p. romelic swav­ lobs daavadebis Sedegad organizmSi momxdar cvli­ lebebs. zog qveyanaSi: warmomad­ genlobiTi organoebis an maTi calke Semadgeneli nawilebis saxelwodeba. (gadat. pAketi [germ. fir­ maSi) misi TiToeuli wevris mier Setanili wili. ¥ mepaiisa. palanquin < sanskr. #5. afrikisa da samxreT amerikis zog qve­ yanaSi: mxrebze dasadgami taxtrevani didebulTa sa­ tareblad.) avadmyofuri pro­ cesebi. palAnkin­i [fr. romelSic avadmyofebi wvanan. zogi saxelmwifo dawese­ normisagan gadaxras.  p. pelasi] – uxao ormxrivi xaliCa xeliT an manqaniT nakeTebi. aRmafrena. lOrdTa pAlata _ in­ glisis parlamentis zeda palata. romelSic Cadebulia ofi­ cialuri. saavadmyofoebSi: oTaxi. 2. TEmTa pAlata _ inglisis parlamentis qveda palata. patologiuri Scd. 3. zEda pAlata – umaRlesi sakanonmdeblo instancia zogierT qveyanaSi. Paket] – konverti. qvEda pAlata – pirveli sakanonmdeblo instancia zogierT qveyanaSi. mgznebareba.  patologia. Paladin] – Sua saukuneebSi dasavleT ev­ . pay xvedriTi wili] – saerTo saqmeSi (mag. paTologQuri anatOmia – mecniereba. 2.paT -372ropaSi: raindi mefis ama­ laSi. aranormalu­ roba.  sisxlZarRvebis p. mepAie _ pais mflobeli. movlenebi.  p. saqmiani qaRaldi. normisagan gadaxra organizmSi.  Sesasvleli p. simaxinje. palAntin­i [fr. pAlata [laT.  firmis m.-is eqimi.  saidumlo p. palantine] – qalis wamosasxami bewvisa an xaverdisa.] – aziis.

romelic Seiswav­ lis Zveli xelnawerebis garegnul mxares (asoTa moxazulobas. Txeli ficari. pAmflet­i [ingl. atlasi. finikis p. pamphlet] – sarkazmiT ganmsWvaluli publicisturi nawarmoebi. ¥ pampisa da pampasisa.-373bulebis saxelwodeba. palQtra [rus. warmoadgens Zneli pam mdgomareobidan droebiT gamosvlas. ¥ paleontologiuri. palette] – 1.  p.) (qarT. sinon. paleogrAfia [berZ. palpatio gasin­ jva xeliT] – (medic. palpAcia [laT.  wignis p.  pampasi Scd. pAlma [laT.. wamali. swavlobs maT ganamarxebuli naSTebis mixedviT. – mniSvnelobiT Zve­ li. mxatvris SemoqmedebaSi. politikuri mov­ .  p. sawer masa­ las da sxv. analizi.) fenebis Sexameba.) avad­ myofis organoebis xeliT gasinjvis meTodi. naxevarzoma.) RonisZieba.ro­ melsac mxatvrebi xmaroben saRebavebis Sesazaveblad. ¥ paleografiuli. (gadat. magram ar kurnavs mas. aqvs naxvreti – marcxena xelis cerze wamosacmevad.. pampas (mr. Sexamebis Tavisebureba cal­ keul naxatSi an. teqstis p. palma] – Tbili qveynebis maradmwvane xe. 2. paleo. romelic uzrunvel­ yofs dasaxuli amocanis mxolod nawilobriv gada­ wyvetas. muzeumi.  paleontologia.). aqvs maRali. romelsac droebiT amsubuqebs avadmyofis mdgo­ mareobas.  qoqosis p.. romelic mimarTulia ama Tu im piris. saSu­ aleba.)] – veli (velebi) samxreT amerikis zomier sartyelSi. saerTod. paleontolOgia [berZ. (gadat. albomi. damwerlobaTmcodneoba). palaios Zveli onkontos arseba da logos moZRvreba] – mecniereba gadaSenebul cxovelTa da mcenareTa Sesaxeb. pAmpa da pAmpas­i [esp. p. paliAtiv­i [fr. палитра < fr. pampa (mx. 2. palliatif] – 1. swori dauto­ tavi tani da wverze jgufad Sekrebili maraosebri an farTisebri msxvili foT­ lebi. palaios Zveli da graphō vwer] – mec­ niereba.

] – 1. panagia] – pata­ ra xati (Cveulebriv RvTis­ mSoblisa Zvirfasi qvebiT Semkuli). pirveli qristianebi devnis gamo RamiT asrulebdnen am ce­ remonials. oratoris saqeba­ ri sityva visime an risime miZRvnili.  p. sax. .) aRtacebuli da uzomo qeba. ¥ panagiisa.) uebari sa­ Sualeba. romelic cvlis kibes da ga­ moiyeneba avtopmobilis Se­ sasvlelad. panegiruli. panAcea [laT. pamdemia mTeli xalxi] – epidemia. sazeimo si­ tyva] – 1. mTel rig qveynebs. yvelafers rom exeba~. locva. mTel qveyanas. 2. berZ. `yovel Ra­ misa~ da nix – Rame] – mar­ TlmadidebelTa sulis mo­ saxsenebeli wes­Cveuleba. panageia.. pAndus­i [fr. panamerikuli. panagiasi Scd. pAnama [fr. amitom ewoda `yovel Ramisa~. (gadat. qeba. penie douce damreci ferdobi. qalRmerTis Panakeia­s saxelis mixedviT)] – (iron.  panaceasi. berZ. sityva. panaRia. pnegyrikos sadResaswaulo.pan -374panakeia wamali. panAgia [berZ. 2. panaceia Scd. romelic edeba mosaxleobis did na­ wils.  panagea. farTofarfliani saza­ fxulo qudi erTgvari. panTEizm­i [berZ. romelic TiTqos yvela SemTxvevaSi Svelis adamians. romelic yvela daavadebas Svelis (Zv. galoba. pan.) (wign.  politikuri p. pan yve­ laferi da theos RmerTi] – religiur­filosofiuri moZRvreba. pannychida panixis. pan. xolo lenis da sxv. panASvid­i [saS. romelic RmerTs aigivebs bunebasTan. ¥ panegiristi.  panamerikanizmi. kalTa] – damreci baqani Senobis SesasvlelTan. winaaRmdeg. panegQrik­i [berZ. romelsac marT­ lmadidebeli episkoposebi ZewkviT ikidebdnen gulze (tansacmlis zemodan). yoveli. panaxidos: pan – yvela. yvelaferi] – sityvis TavsarTi mniSvne­ lobiT `yovlis momcveli. xelovnuri abreSumis qso­ vili erTgvari. pandEmia [berZ. [berZ. panacea < berZ. panama < geogr. ¥ panaceisa..

laT. pension] – 1. panneau] – 1. 2. eqstra­ vaganturi qcevis wesebiT. mrgvali Senobis SigniTa kedelze moTavsebuli su­ raTi. raime vrceli midamos xe­ di. kedlis an Weris zedapiris nawili. Zvel sa­ berZneTsa da romSi: yvela RmerTis saxelze agebuli taZari. aseTi SiSiT gamowveuli mRelva­ reba.-375bunebas ganixilavs rogorc RvTaebis gansaxierebas. pankrEas­i [berZ. sa­ dac gamoCenil adamianebs asaflaveben.  p. Pantheion. romelSic gamofenilia naturaluri zomis sanTlis figurebi. panoptQkum­i [berZ.  panTerasi. ganTavsebu­ lia zevidan. ¥ panikuri. pAnTera [berZ. pan yve­ laferi da optikos mxedve­ loba] – muzeumi. 2. romelic mudmivad aris gakruli kedlis raime na­ wilze. pAnika < [berZ. romelsac Semovlebuli aqvs ornamenti an romel­ zec Cveulebriv moTavse­ bulia ferweruli an skul­ pturuli gamosaxuleba. SiSi. romlis wina plani moculobiTia. Punk rock pan < punk biWi da rock rxeva] – axalgazrdaTa Soris popularuli musikaluri forma. sadac dam­ qiraveblebi uzrunvelyo­ filni arian kvebiTa da . didubis p. Punk CerCeti. kerZo sastumro. 3. tiloze gamosaxuli sura­ Ti. panikos tyis. RvTaebis.. ye­ yeCi.  qalaqis p. pantera Scd. sanaxaoba] – 1. pAno [fr. rac leopardi. sasaflao an akldama. romelic axloa adreul rok­en­rolTan. pAnk­i [ingl.  panTeris. panOrama [berZ. areuloba. romelime poliTeistur religiaSi: yvela RmerTis erToblioba. Cveulebriv zevidan. panTEon­i [< berZ. pan yvelaferi da horama xedi.  berZnuli p.  mTawmindis p. panther] _ igivea.) kuWukana jirkvali. 2. pAnk­rok­i [ingl. pansQon­i [fr. pankreas] – (anat. panis saxelidan] – uecari SiSi. biWi] – axalgazrda adamiani uCveulo. romelic moicavs adamianTa jgufs (an calke adamians). Pantheon] – 1.

) Cauketavi moduli. Papa < berZ. 2. Zveli xalxebi (maT So­ ris qarTvelebic.pan -376gansakuTrebiT afrikaSi (qarT. erTgvari sistema.) aseT ma­ salaze Sesrulebuli xel­ naweri. erTgvarovnebisa. pappas mama] – romis papi kaToli­ kur eklesiis uzenaesi me­ Tauri. ax­ los. revoluciamdel ruseTSi: daxuruli saswavlebeli saerTo sacxovrebliT. romel­ Sic damsvneblebs eZlevaT adgili Ramis gasaTevad. papyros] – 1. av­ tomobilis gasaCereblad da sxva (Cveulebriv. papQrus­i [laT. romlis yoveli wertili Tanabrad aris daSorebu­ li mocemuli wertili­ dan (fokusidan) da mo­ movliT (momsaxurebiT). pansiOnat­i [fr. parapetros] – ga­ lerea an parmaRi marTl­ madidebluri eklesiis Se­ sasvlelis win. dasasvenebeli saxlis na­ irsaxeoba. para gverdiT. pensionnat] – 1. erTgvari tro­ pikuli lerwami. 2. kuror­ tze). msgavsebisa. Sua sau­ kuneebSi dasavleT evropaSi: axalgazrda aznauri (vaJi). scenebi baletSi. paJTa korpusis aRsazrdeli. romelic mxolod sxeulis moZraobiT Tama­ Sobs] – usityvo Teatra­ luri warmodgena. Wili). romelsac xmarob­ dnen egvi ptelebi da sxv. parabole] – (maTem.  keTilSobil qalTa p. xarobs . romlis moqmedi pirebi azrebsa da grZnobebs JestebiT gamo­ xataven.  p. 2. pAp­i [laT. ¥ pantomimuri. romelic msaxurad edga fe­ odals an mefes da gadioda raindobisaTvis mzadebis pirvel safexurs. pantomimos msaxiobi. 2. sinon. pantOmima < [berZ. para bellum `emzade omisaTvis~] – pis­ toleti erTgvari. parabElum­i [laT. page] – 1. pAJ­i [fr. parAbola [berZ.. iqve] – mniSvneloba siaxlovis. para. papyrus berZ. am mcenaris Reroebisgan damzadebuli saweri ma­ sala. [berZ.. mefis ruseTSi _ paJTa korpusi: TavadaznaurTa saSualo samxedro saswav­ lebeli. pApert­i [berZ.

) movlena. riv § niSani uzis rigiTi  p. ganwyobileba.muqTaxora. iseTi parAzit­i [fr.-is gavleba. wignis. parAlel­i [berZ. mgzavro­  p. parAd­i [fr. arebulisagan. 2.. ro­ melic SeiZleba Seudardes romelic mkveTrad gansx­ sxva msgavs movlenas. parallelos] – 1. 3. usa­ (maTem. paradoxos ara­ Cveulebrivi. paralEluri – 1. sa­ gavlebuli warmosaxviTi moTxe] _ qandara TeatrSi. TviT es niSani. forma. parki. parAdoqs­i [berZ. parAdiz­i [fr.. organizmi (mcenare an melic erT sibrtyezea mo­ cxoveli) romelic sxva Tavsebuli da erTmaneTs organizmze (organizmSi) . sazeimo.) moCvenebiTi. msjeloba. Sepirispireba. parade] sazeimo locva cocxalTaTvis. raklisis gadaxdis dros fizkulturelebisa) (qarT.. arsebobs  s. parakleton  wesdebis pirveli p. (gadat. Suamdgomlobas sTxoven ¥ saparado. paragraphos] romelic sxvisi SromiT – 1. Seda­ vavdeba sayovelTaod aRi­ reba. mrTelobisaTvis. ucnauri] – azri. parAgraf­i [berZ. RvTismsaxurebis saxeoba.-ebi da meridianebi. xmauri. romelsac TavSi Cveuleb­ ¥ parazituli. paradis < berZ. (wign. p. cxovrobs. statiis nawili. gadat.  p. parasitos] – (swori xazi da sxv.) adamiani. aRlumi). 2. jan­ parAduli – 1. moulodneli. sokoebi. uflis mimarT. pa­ daTvaliereba (jarebisa.) ro­ 1.  p.) paraleluri xazi.. mxolod erTi SexedviT). 2. xazi dedamiwis zedapirze. manugeSebeli] – saeklesio 2.-377- par cemuli swori xazidan cxovrobs da mis xarjze (direqtrisidan). sazrdoobs. fuZvlo. (gadat. ewinaaRmde­  istoriuli p. bisaTvis. paraklisi samSvidobo. ekvadoris pararelurad paradeisos baRi. nomris win.  p.-is gavlegeba saR azrs (zogjer ba. parAklis­i [berZ. wmindanebs Sewevnas da sinon.

) winaswari (mxo­ lod inicialebiT) xelis mowera oficialur xelis ar gadakveTen.par -378mxolod mocemuli amoca­ nis pirobebSi. paraffine < laT. parapetto < parare dacva da petto mkerdi] – risame gaswvriv gakeTebuli moajiri. parametrō vu­ fardeb] – 1. paralizebuli..) oTx­ kuTxedi. parApet­i [it. romelic Sedis maTematikur formulaSi da Tavis mudmiv mniSvnelobas inarCunebs .  p. (medic. planus brtyeli. parAnoia [berZ. paranOmia [berZ. dama­ xasiaTebelia bodvebi.) dambla. paralysis moduneba] – 1. parapher laT. paralElizm­i – (wign. paraliz < berZ. paranomia ukanonoba] – kanonebSi ar­ sebuli winaaRmdgoba.) sidide.) moqmedebis unaris dakargva.) erTgavri fsiqikuri daavadeba.] – (di pl. romelsac aqvs para­ leluri da toli mopir­ dapire waxnagebi (parale­ logramebi). kiduri. zog­ jer halucinaciebic.] – sanTlismagvari TeTri an moyviTalo niv­ Tiereba. 2.  xelisuflebis p. ori firmis muSaobaSi. (gadat. saxlis saxuravis p.) eqvswaxnaga sxuli. teq. dacemis mdgo­ mareoba. parAfin­i [fr. paralelOgram­i [berZ. paranoia si­ giJe] – (medic. parallelogrammon] – (maTem. parafQreba [fr. mura nax­ Sirisagan da sxv. romelsac iRe­ ben navTobisagan.) raime sagnis an movlenis ZiriTadi sidide an sidideebi. (maTem. swori] – specialuri pa­ raSuti planirebuli fre­ nisaTvis amomavali sahaero nakadebis gamoyenebiT. (fiz.  p.) sru­ li damTxveva. parallelepipedon] – (maT.) rac ramesTan erTad xdeba erTdroulad. muSaoba. parAliz­i [polon.  paralelopi pedi Scd. parAplan­i [fr. dublireba. (gadat. paralelepQped­i [berZ. ¥ paralizeba. gameoreba.  p. 2. 2.  xidis p. parAmetr­i [berZ. planer pla­ nireba laT. romlis mopirda­ pire gverdebi erTmaneTis tolia da paraleluri.

dalaqi). haerSi ixsne­ ba qolgasaviT. ZiriTadad Seiswavlis: 1. parvEniu [fr.). parTenogEnez­i [berZ. pAri [fr. parsavs Tmas da sxv. parikmAxer­i [germ. parASut­i [fr. tvirTis CamosaSvebi. Sivas coli.kun­ Tovani Zaldatanebis gare­ Se (surviliT. romelmac aristrokatiul sazogadoebaSi SeaRwia da aris adamiani aradidgva­ rovani warmomavlobisa. xelSekruleba. cocxali arsebis zemoq­ medebis formebs iseT fi­ zikur movlenebze. sinon. romelic paraSutiT xteba xolme (Cveulebriv TviTm­ frinavidan).  s. riTac wamgebi pi­ ri asrulebs raime valde­ bulebas. ¥ saparikmaxero. sporti. pArik­i [fr. ro­ melTa axsna ar xerxdeba grZnobis organoebis moqme­ debiT. pArvat­i _ induizmis erT­ erTi umTavresi qalRmerTi. . parthenos qalwuli da genesis da­ badeba. damaxasiaTebelia bevri uxerxemlo cxovelsa da mcenarisaTvis. romlebic xdeba organizmis miRma. (kacebis p. warmoSoba] – (biol. p.­is moZv. perruquet] – sxvisi an xelovnuri Tmisgan gake­ Tebuli Tavsaburavi. kosmosuri xo­ maldis dabla dasasmeli mowyobiloba.-379moweramde (saerTaSoriso xelSekrulebis).­is erT­erTi Semadgeneli nawilia telepaTia. romelic uz­ runvelyofs informaciis miRebis iseT xerxebs. 2.  p. ¥ saparaSuto. parachute] – safreni aparatidan adami­ anis gadmosaxtomi.) sqesobrivi gamravlebis erT­erTi forma – kvercxis ganviTareba ganayofierebis gareSe.  TviTmfrinavidan p-iT gadmoxtoma. pari] – sanaZleos pirobebi. mgrZnobelo­ bis formebs. ¥ parafirebuli. par paraSUtist­i – adamiani. gonebrivi zemoqmedebiT da sxv. paraSUtizm­i _ saparaSuto sporti. parvenu] – metiCara. parafsiqolOgia – kvle­ va­Ziebis dargi. peruekmacker] – ostati. romelic kreWs.

iataki.­os moZv. respublika. 1­isaT­  s.  saqarTvelos p. parlamEntar­i [germ. saTamaSo parlAment­i [fr. vis). aseTi ficrebiT dagebuli sinon. transportis saSualebaTa p. ¥ saparko (mniSvn. parlament parler laparaki] – saxelmwifos moednebi.par  s.  parlamentaruli Scd. komisia. ¥ saparlamento. inglisis 2.-is iataki. konfliqtis ba. paritat < mepArkete – muSa. parla avtobusebis p. 2. roTi.  farexi (me­2 mniSvn­iT) parOdia [berZ. sadac parikmaxerebi muSa­  p.. taqsebis mentarier] – parlamentis wev­ p. (ekon. zona. satiruli xasiaTis mibaZva pArket­i [fr. Scd. parquet] – 1. p. bileba. parodia] – 1. sadalaqo). nairnairi gasar­ umaRlesi sakanonmdeblo Tobebi da sxv. parQtet­i [germ.  gaprialebuli p. paritas Tanasworoba] parkets amzadebs an agebs. (samarT. arCevnebi.) sxvadasxva qvey­ ¥ meparketisa. s.romelic laT. xelisufleba. pata­ visime an risame susti mxa­ . zoologiuri. – 1. dgomis da movla­remontis adgili. weswyomoklebiT zooparki) _ ix. [sa­ kuT. organo.] – (medic. -380- ra marTkuTxa an sxva for­ mis gluvi ficrebi iatakis saparikmAxero – saloni. arqiteqtura. Tavis kankali da sxv. oben (kacebis s. (TbilisSi). siaTebelia kidurebisa da pArk­i [ing. p.) mxareTa Tanas­ parkQnson­is daavAdeba. sax.  vakis p. dasagebad. ri. nis valutis Sefardeba oq­  meparketesi Scd.) Tavis worobis princi pi raime tvinis qronikuli daavade­ uTanxmoebis. yvavilnarebi. zoologQuri pArki (Se­ ¥ parlamenturi. park] _ 1. 2.  mamakacTa da qalTa s. didi baRi..  p. saloni.  s. romlisTvisac damaxa­ garCevisas. romelSic mowyobilia xeiv­ nebi. s.

rasac baZaven. axlos da us (otos) yuri] – 4. tenoris p. laa gamarTuli. razmi. ba. partere] – 1. saqonlis garkveuli rao­ (medic. kvlavuri manZilis sazomi ¥ partiuli (mniSv.. 2. Te­  p. mosacnobad (samxedro sam­  geologiuri p. parti] – 1. mravalxmiani musikaluri yura. konspiraciul or­ 3. Rerali an erTi sakravi. saxurSi. jirkvlebis anTeba. koleqtivis interesebs. saerTo an fraza Tavisianebis ga­ samuSaoTi da sxv. para – eyrdnoba mas. varZlebis rigi. adamianTa jgufi. iwvevs kbi­ sazogadoebrivi jgufis. romelic pArol­i [fr. epidemiuri parotiti – yba­ 5. erTi xeli TamaSi (Cveu­ ganizaciaSi). 2. pArsek­i < [berZ. axlos da odus (odontos) kbili] – (medic.-is bi parodiasi Scd. ro­ romelsac Tan sdevs Cir­ melic gamoxatavs raime qovani anTeba. parOtit­i [berZ. lebriv Wadrakisa).-381- par reebis gakilvis mizniT. da sec(unda)] – (astr. disci plina. tikuri organizacia. para Tan.) ybayuris (sanerwyve) denoba. p. ¥ parodiuli.  parodiisa  p. nawarmoebi. leTi.) RrZile­ pArtia [fr. lebis ryevasa da dacvenas. vis).. rodesac moWidave xali­ Cazea daCoqili da xelebiT parodOntoz­i [berZ. romlebic romelic amaxinjebs imis scenis doneze odnav dab­ arss. (gadat. par (allaxis)  roialis p. 1­isaT­ erTeuli. p. Janri.-is me-10 rigi.  avtomobilebis didi p.) vars­ abesalomis p. yurebelTa darbazis sa­ 2. Θgadadebuli p.. baletSi). parole sityva] – Tavmoyrilia an gamoyofi­ daTqmuli saidumlo sityva lia raime mizniT. pArter­i [fr.) garegnuli mibaZva. Tan. romel­ pArpriz­i – avtomobilis wi­ sac asrulebs erTi mom­ na saqare mina.) WidaobaSi: mdgomareo­  p. p. solo (operaSi. poli­ bis qronikuli daavadeba. muSaki. nawarmoebis nawili. (sp. atrSi an konoTeatrSi: ma­ .

pAseb­i [fr. passes] – xelebis erTgvari moZraoba avadm­ yofis saxesTan _ hi pnozis mdgomareobaSi mis gadasay­ vanad. (qarT. pAsat­i [germ. partQtura [it. ¥ partizanuli. fabrika. musikaluri nawarmoebis nawili. razmi. romelsac awarmoeben dampyroblebis winaaRmdeg damoukidebeli razmebi mtris zurgSi. romelic xasiaTdeba note­ bis swrafi monacvleobiT. partQzan­i [fr. s. 2. pAseq­i [Zv. amxanagi ra­ ime saqmianobaSi. inanTi] – surnelovani nivTierebani. romelsac iye­ neben kosmetikuri da hi­ gienuri mizniT.romlis ori­ ve mxares aris maRaziebi da. suna­ .  s. daxu­ ruli galerea. s. ¥ saparfiumerio. partikulArizm­i [laT. brZola. p. 2.  Zneli p. romlic qris subtropikuli sartyele­ bidan ekvatorisaken. passage] – 1. umetes SemTxvevaSi virtu­ ozuli xasiaTis. saqoneli. parfumerie < pafum sasiamovno suni. bileTi. pAsaJ­i [fr. xalxis dResaswauli.  parfumeria. si­ non.  p. particularis nawilobrivi. saparfumerio. partisan] – mo­ nawile SeiaraRebuli brZo­ lisa.par -382mo. notebis wigni.-iebi miusxdnen Wadraks. partiuli (ars. wevri. partenaire < ingl. romelic Seicavs aseTi na­ warmoebis yvela partiis Canawers. ebr. Passat] – tro­ pikuli qari. `gverdis avla~] – ebr.) – de­ mokratiuli p. Tanamonawile. partner] – 1. musikaluri fraza. parfiumEria [fr. partnQor­i [fr. p. maRazia. paseq _ `ga­ mosvla~. romelsac Cveulebriv aqvs gasasvlelebi paralelur quCebze.  partizaneli Scd. sax. partitura] – mravalxmiani musikaluri nawarmoebi yvela partiis erToblioba. Secd.  p. cekvis da misT. inanTeuli). cal­ keuli] – saxelmwifos zogi nawilis miswrafeba gancalkevebisaken saerTo­ saxelmwifoebrivi intere­ sebis sazianod. raime Ta­ maSis. erT­ erTi monawile.

gadarCnen ebraelebi.. sa­ registracio mowmoba. pAsia [laT. visime vinaobis.-383dakavSirebuli egvi ptidan gamosvlasTan. passivus] – umoq­ medo. pAskvil­i [germ. aqtivi). patience moTmena] – kartis gaSla dadgenili wesiT.  paskvilianti. Scd.) warmoebis vadebisa da val­ debulebaTa erToblioba (sapirisp.. ix. p. pasQur­i [laT. roca egvi p­ tis RmerTma angelozi mouv­ lina mZime misiiT – moekla pirmSo kacTa da cxovelTa. umoqmedo] – 1. maT ka­ rebze samsxverplo kravis sisxliani niSani hqondaT gamoxatuli da sasjeli ar SexebiaT. mkiTxaobis an girao­ bis saxe. Seuracxmyofeli nawarmo­ ebi. (buxhalt.  sazRvargareTis p. JurnalebSi Casmuli sqeli qaRaldis furceli ilustraciisaT­ vis. wvaleba. moqala­ qeobis damadasturebeli oficialuri sabuTi. Jini] – siyvarulis sagani. pAspartu [fr. paskvQlant­i – paskvilis avtori. statia.  p. 2. pasta] – raime nivTi­ erebis comiseburi pasta. raime manqanis. wnevisa da meqanikuri Zab­ vis erTeuli.  avtomobilis p. kom­ piuteruli saswavlo­sa­ warmoo teqnikuri ena maRa­ li rangis programebisa. ¥ sapasporto. graviurisaTvis.  p. passivus vnebiTi. sayofacxov­ rebo sagnis da misT. pAskal­i [ing. aqtiuri. macivris p. uvado p. wignebSi. adamiani. Jini. passio tanjva. ¥ paskviluri. . araenergiuli (sapi­ risp. pAsta [it. ganyofileba (polici­ aSi). muyaosgan gakeTebuli portretisaT­ vis. pasQans­i [fr. vnebebi. 3. 2.  s. wa­ meba. passeport] – 1. Pasquill < it.) uaryofiTi mxare risame. (gadat. (gadat. passiepartout] – 1. mobiluri telefonis p. pAsiv­i [laT.) vnebiTi gvari zmnisa. 2. suraTis CarCo.. monawile. Paskal] – 1. aqtivi). pasquillo] – cilismwamebluri. pas 2. pAsport­i [fr. vneba.

2. am Janris nawarmoebi. pAstel­i [it.): Janri. romelic iZleva kerZo vaWrobis an raime saqmianobis uflebas. rbili feradi fanqrebi ferwerisaTvis. patens (patentis) Ria. 3. bibliis pirveli wignis. rodesac moTamaSes ar SeuZlia mori­ gi svlis gakeTeba ise. pastOral­i [fr. am titulis mqone piri. patriarches mama­mTavari] – 1. iyeneben mwnilad Casa­ debad.romlisTvisac da­ maxasiaTebelia bunebis wi­ aRSi mwyemsebis cxovrebis idiliuri asaxva. amzadeben dawnexili saRebavis fxvni­ lisagan. patisson] – er­ Tgvari gogra. pAtent­i [laT. pAstor­i [germ. `dabadebis~ mTavari personaJebis saer­ To saxelwodeba adamidan abramamde. ro­ melic adasturebs gamom­ goneblis gansakuTrebul uflebebs gamogonebaze. pasterizAcia da paste­ rQzeba – sakvebi pro­ duqtebis gacxeleba imde­ nad.  kbilis p. 3.) krebuli wesebisa. pat] – mdgomareoba Wadrakis TamaSSi. pAter­i [laT. romelic emyareba am funqciebis ga­ moyenebas. pastorale] – evropul literaturasa da xelovnebaSi [me­14 _ me­18 ss. pascha aRdgoma < Zv. ebr. moZRvari] – protestantebis mRvdeli. mowmoba. avtokefaliis mqone marT­ lmadidebeli eklesiis umaRlesi sasuliero piris tituli. Pesach gavla] – (ekl. Pastor < laT. mowmoba. ferweris teqnika. Pastor mwyemsi. pAsqala [berZ. magram SenarCunebul iqnes produq­ tis gemo. 2. vitaminebi da sxva sasargeblo Tvisebebi. gvarovnul sazogadoebaSi: gvaris ufrosi. aSkara] – 1.pas -384yovel calkeul wels. mamasaxli­ si. aseTi funqciebiT Sesru­ lebuli naxati. patrQarq­i [berZ. rom daiRupos mavne mikroorganizmebi. pAt­i [fr. 2. brtyeli ya­ bayi. pastello] – 1. rom mis mefes ar Seuqmnas qiSis safrTxe (iTvleba yaimad). pater mama] – ka­ TolikeTa mRvdeli. Tu rodis modis aRdgoma . patQson­i [fr. ro­ melTa mixedviTac arkveven.

¥ patriotuli. 2. patrouille] – 1. Tavisi xalxis erTguleba (qarT. pAtrul­i [fr. TviTmfrinavi. matriarqatis momdevno. meurneoba. sinon. ¥ patriarqaluri. paupErizm­i [laT. sinon. . patriOtizm­i – samSoblos pau siyvaruli. pauper Ra­ ribi] – siRaribe. mzrunveloba. pirvelyo­ fili­gvarovnuli wyobi­ lebis forma. romelsac uyvars Tavisi samSoblo. masobrivi umuSev­ robis da inflaciisa. sapatriarxo Scd. ¥ sapatriarqo (ars. patriarxaluri Scd.) ityvian moRvawe­ obis raime dargis uxuces warmomadgenelze.-3854. poezia. grZnoba. mamuliSvili). (gadat. pAuza [berZ. patriArqat­i 1. patriotes Tanamemamule] – adamiani. dakvris. mi­ liciisa da sxv. p. mamuliSviloba).) an samxed­ ro gemi. meurveoba. romelsac patri­ arqi meTaurobs.  p. patronage mfarveloba] – fexmZime (or­ suli) qalebis. patrOnaJ­i [fr. simReris. Cvili bav­ Svebisa da zogierTi sxva kategoriis avadmyofebis saxlSi samedicino momsa­ xurebis sistema.) aseTi razmis wev­ ri. Tavisi xal­ xis. 2.  patriarxati. p.  erTwuTiani p.) – patriarqis sagamgebelo. risame fuZemdebelze.  p.romlis drosac sa­ meurneo da sazogadoebriv cxovrebaSi mamakaci iyo gabatonebuli.  s. eklesia. muSaobis dros. rogorc Sedegi mzardi eqsplua­ taciis. (saub. mcire SeiaraRebuli razmi (samxedro qveganayofisa. patrOnat­i [laT. uSiSroebis gark­ veul zonaSi. ma­ sobrivi gaRatakeba. Tavisi qveynis erTgu­ li. pausis Sewyveta] _ xanmokle SeCereba mety­ velebis. patrQot­i [berZ. samSoblosadmi Tav­ dadebuli (qarT. kverTxi. sax. rome­ lic Tvalyurs adevnebs wesrigs. ¥ sapatriarqo. Θ patriarxi. patronatus] – mfarveloba. saqcieli.

mniSvnelobas aniWebs saqmis pacifikAcia [laT. pastete] – wmin­  p. pacificus fexis berketi. pacificatio garegan mxares. Θ pakti Scd. daSoSmineba] – ajanyebis. maT So­  pedlisa. naTlebisa da swavlebis pacQent­i [laT.-is aRmzrdeli ratifikacia. avtomobili. pAStet­i [germ.paq -386- pAqt­i [laT. Txovs sxvebisagan. ber­ pedAntizm­i _ pedantis Tvi­ Znul miTologiaSi: frTo­ seba. aRmzrdeli. kaluri sakravis da sxvaTa it.. romelic ilaSqrebs yo­ ¥ pedalisa. paidagogike] – mecniereba aRzrdis. pedale laT. sa­ ganuxrelad icavs forma­ xalxo aRSfoTebis Caqroba lur wesebs da amasve moi­ dasasjeli RonisZiebiT. pedant < it. Tavisi mkurnali eqimis mi­ pEdal­i [fr. (astr. pedris samarTliani omebis lebiani Scd. revolu­ te] – adamiani. ¥ pedagogiuri. tis) vnebuli. damaokebeli] – li­ ¥ pedaliani. sabWo. velosipedis p. pacifism < laT. gadaWarbebuli sizus­ sani merani. velgvari omebis. wvrilmanebs. dad dakepili xorcis. fexi] – avtomobilis. debeli.  Tavdausxmelobis p. pactum] – saerTa­ 2. pedalebiani. ulebriv didi politikuri pedAgog­i [berZ. Cve­ skvlavedi. paciens (pacienSesaxeb. Tev­ zis an sxva produqtebisgan pedagOgika [berZ. musi­ pacQfizm­i [germ. te. pegasos] – 1. winaaRmdeg (erovnul­gan­ pEdant­i [fr. pedanmaTavisuflebeli.  damsaxurebuli p. damamSvi­  roialis p. ga­ momzadebuli saWmeli.) cis CrdiloeT na­ xevarsferos didi Tanavar­ Soriso xelSekruleba.  p.] _ maswavlebeli. pedliani. pedis marT. mecnierebani.] paidagogos mniSvnelobisa. pEgas­i [berZ. . Sewuxebuli ¥ pedagogikuri. damSoSminebeli. p. romelic did ciuri) omebis winaaRmdeg. (tkivilisagan)] – avadmyofi  p. beraluri mimdinareoba. pazifismus.

-387- pen pedErast­i [berZ. peiling] – mwyobri an sabrZolo ga­ nawesi.) fexburTSi: TerTmetmetri­ ani sajarimo dartyma. pais (paidos) bavSvi da iatreuo vmkurna­ lob] – medicinis nawili. poena sasjeli] – jarima fuladi valde­ bulebebis aradroze Ses­ rulebisaTvis (valebis gadaxdis vadis darRvevi­ saTvis).-ebi. pederAstia [berZ. pélerine] – mokle mosasxami. paidarest] – pelEng­i2 pederastiis mimdevari. pEleng­i1 [pol.  soflis p. pEnalt­i [ingl. ¥ penaltis. romlis drosac TviTmfrinavebi an TviTm­ frinavebis rgoli. penis] _ mamakace­ bis sasqeso organo (aso). ra­ ime adgilis saerTo xedi. pEnia [laT. 2. pes (pedis) fexi da cuko vuvli. pediAtria [berZ.  penali Scd. pelengAtor­i – 1. pedikQur­i [fr. romelic. .  qarTvel mxatvarTa p. pedQatr­i [berZ.romliTac Cans moce­ muli sagani an ismis xma. bunebis suraTi. penalty] – (sp. pais (paidos) bavSvi da iatreuô vmkurnalob] – bavSvTa eqimi. peiling] – ku­ Txe kompasis isris mimar­ Tulebisa da mimarTulebas Soris. romelzec bunebaa asaxuli.. pelErina [fr. erTad ewyobian erTimeoris miyo­ lebiT kuTxiT (beqiT. welamde ar swvdebaT. zRvis p. pEnis­i [laT. (zRv.romelic dayenebulia gemis kompasis kardalis saxuravze. mamaTmavloba. naxati. kal­ TiT). vasufTaveb] – fexis frCxilebis sagangebo gaw­ menda­gaprialeba.) xel­ sawyo. peQzaJ­i [fr. radiopelengatori. 2. Cveulebriv. agreTve fexze koJrebis mocileba. ix. paiderastia biWebis siyvaruli] – sqesob­ rivi urTierToba mamakacebs Soris. tyis p. suraTi.. [pol. paysage] – 1. pédiocure < laT. romelic swavlobs bavSvTa daavadebebsa da maT mkur­ nalobas. gamoiyeneba ku­ Txuri mimarTulebis (pe­ lengebis) gasazomad kom­ pasiT gemidan mxedvare sxvadasxva sagnebisa.

TavadaznaurTa umaRlesi romelsac sayure rkalebis fenis warmomadgenlebis wo­ nacvlad aqvs zambaraki debuleba. pince-nez] – saTvale. punxucebulebisa. wignaki. uwyeba. pensiOner­i [fr. peignoir] – 1. essay. pair] _ inglisSi. parsvis da lisa da cixeebis Sesaxeb. lobis gasaberi tyavis bur­ ¥ sapensio. romelsac mokriveebi  s. TeTri qsovili (zewris jeli da berZ. penthouse] _ romani] – sxvadasxva po­ izolirebuli feSeneblu­ litikuri mimarTulebis ri bina mravalsarTuliani mweralTa gaerTianeba. pentagon xuTkuTxedi] sasjelTan dakavSirebuli. qa­ lebma j. invalidebi­ penCQngbol­i ching-ball] – msxlis moyvani­ sa da sxv. penthAuz­i [ingl. logos moZR­ magvari). xuTkuTxiani Senoba (q. po- . Pen-club < Tavdacvis saministro. laT. pensionnaire] – piri. dason­skotma 1921 w. penolOgia [laT. fuladi uzrunvelyofa mo­ [ingl. romelic pensias pEr­i [fr. ¥ pensnesi. sami sityvisa: peom.pen -388-  pensnisa Scd. s. dros tanisamosis pEnsia [laT. asaki. romelsac sapa­ vreba] – mecniereba sasje­ rikmaxeroSi afareben kli­ ents kreWis. poena sas­ 2. – aSS­s samxedro Semokl. 1848 wlis revoluciamde): pEnsne [fr. penitencialuri sistema – – 1. Ti. qsovilisa. narkvevi. urtyamen varjiSis mizniT. da­ saxlis banze. mqone piri. novel – leqsi.iapo­ niaSi (agreTve safrangeTSi iRebs. rikis SeerTebuli Statebis pEn­klub­i [ingl. gadat. Pentagon < berZ. pensio gadaxda] – dasacavad. am wodebulebis cxvirze dasamagreblad. pen kalami da amave dros 2.) pentAgon­i [ingl. misT. aarses ingliselma mwer­ pEnuar­i [fr. sisxlis samarTlis sasje­ vaSingtonTan axlos). ro­ lis moxdis wesi Tavisuf­ melSic moTavsebulia ame­ lebis aRkveTis saxiT. enitentia monanieba] – (samarT. golsuorTim da lis dilis xalaTi msubuqi k. penitEncia [gviand. a.

sax. jgufi. kveul monakveTSi. viTardeba da mTav­ rdeba). Semowmeba. rac gamodis drois gar­ mixedviT. oTekaSi).) brtyeli geomet­ periOdika – perioduli ga­ riuli figuris gverdebis mocemebi (gazeTebi. perimetron] istoriis p. gulis perangi. moulod­ . peripeteia] – ganmavlobaSi raime xdeba uecari cvlileba.  qarTuli literaturis perQmetr­i [berZ. Jurna­ sigrZis jami.) – (iwyeba. ar atarebs (pergamentis qa­  p. (1834­1907). daRaldi) [mcire aziis q. garkveuli lic cximsa da sisveles drois Semdeg meordeba.  p. gamocemebi (gazeTebi. sistema – qi­ dedamiwasTan. periOduli – 1. periodos] – 1. sinon. aTwiladi – axlos da ge dedamiwa] (maTem. romelic Seqmna rusma ¥ perigeisa.-Si Sexveuli karaqi.  p. xbos. miur elementTa klasifika­ apogea). peri irgvliv. etrati). mendeleevma  perigeasi.-389- per pergAment­i < (geogr. romelic yvelaze axlosaa elementTa p.. romlis peri pEtia [berZ. wvimebi. rac gark­ 2. perQgea [berZ.-is ganyofileba (bibli­ perQod­i [berZ. mecnierma d. rome­ veuli periodis.) jgufi sivrceebisa. ayvavebis p. gamonis (Pergamon) saxelis 2. lebi). p. Seteva. lis garsi. romel­ – (astr. Jurnalebi).  p. (qarT. 1.. perikardios] – periodizAcia – periodebad (anat. gu­ dayofa. tyavi. drois monakveTi. aseT 2. masalaze Sesrulebuli romlebic meordeba usas­ xelnawerebi.) gulis garemo. p. per­ avadebis p. gansakuTrebuli we­ omis Semdgomi p.  kvadratis p. rulo aTwiladebSi. – (maTem. mkvrivi qaRaldi. siT damuSavebuli.) aTwiladi. perQkard­i [berZ. batknis an Tiknis  zafxulis p. perigeia Scd. (sapirisp.) mTvaris (an de­ Sic usasrulod meordeba damiwis xelovnuri Tana­ raime cifri an cifrebis mgzavris) orbitis wertili. (maTem. cia.

ro­ melic warmoadgens zo­ gierTi niJara _ margalitis Sres.-Si muSaobs. perron] – rkinigzis .) avadmyofis gasin­ jva sxeulze TiTebis an specialuri CaquCuis ka­ kuniT. wyalqveSa navidan.per -390lomisa). perle] – raRac mSvenieri. gamoCenili. perifEria [berZ. percussion] – (medic. kuWis. romelic didxans sZlebs. perQskop­i < [berZ. aseve uazro da sasacilo. qveynis ga­ napira mxare. pErl­i [fr. perQfraz­i [berZ. raime mdgo­ mareobaSi da sxv. peristaltikos] – (fiziol. cxovelTa mefe _ nacvlad perkUsia [laT. gamocemuli xmis xasiaTiT eqimi arkvevs Si­ nagani organoebis mdgo­ mareobas. permanEntul­i [laT. ¥ periferiuli. nervuli sistema. perlustro vaTvaliereb] – fostiT gagzavnili werilis fa­ ruli gaxsna saxelmwifo organoebis mier (cenzuris. neli garTuleba visime cxovrebaSi. saTvalTvalad. 2. raionebi. centridan daSorebuli nawili risame. centridan da­ Sorebuli adgili. peristAltika < [berZ. permanens (permamentis] – rac ganuwyvetliv grZeldeba. permanens] – Tmis dax­ veva (eleqtrobiT da sxv.) momWeri _ Rru organoTa (saylapavi milis. Perlamutter margalitis mwarmoebeli] – Zvirfasi nivTiereba.  p. peritonaion muclis apki] – (medic. perlAmut­i [germ. p. romelic aRweriT gadmoscems sxva gamoTqmis an sityvis azrs (mag: saqarTvelos dedaqa­ laqi – nacvlad Tbilisisa. periphrasis < laT.  p. zedamxedvelobis da misT. perlustrAcia [< laT. periphereia wre. pEron­i [fr.) kedlebis talRi­ seburi ritmuli SekumSva­ gafarToeba.) muc­ lis apkis anTeba. permanent < laT. mudmivi. peritOnit­i [berZ. wrexazi] – 1. permAnent­i [fr.). tankidan da misT. mizniT).] – gamoTqma. periskopeo irgvliv vixedebi] – opti­ kuri xelsawyo sakanidan. nawlavebisa da misT.

xazebi. perpen a.-ebi. sawarmos p. inJiner-teqqmnis swor kuTxes. romli­ pirovneba. naaRmdegeba meqanikis kano­ personAluri kompiUte­ nebs. persona grata sasurveli pi­ rovneba] – ama Tu im sa­ personAlia [laT. komikuri p. li pirovneba] – pirovneba. persona] – piri. sibrtyeze. ri – patara zomis (samagi­ pErsona [laT. pErsona non grAta [laT. romlis Seqmnis idea ewi­ mxatvris p. gamofena. loba. bis Casasxdomad da gadmo­ persOnal­i [laT.. .  romanis p.  perpendikuliari. rebeli Cerdeba mgzavre­ uaryofilia. nalTan dakavSirebuli. Semadgendikuliaruli Scd. nikosTa p.) Semadgenloba. persona non grata arasasurve­ dadebiTi p. p. ¥ perpendikularuli.-391- per (metropolitenis) sadguris romlis kandidatura ara­ baqani. romelic meore ve profesiis adamianTa er­ swor xazTan an sibrtyesTan Toblioba.  p. romlis kan­ cnobil pirovnebas. sawarmos piradi pendicularis Sveuli] – (maTem. saqme. p. warmomadgenlad gasagzav­ romlic eZRvneba romelime ni pirovneba.  samedicino p. rac visme pi­ perpetuum mobile mudmivad radad ekuTvnis. perbulebis. moZravi] _ mudmivi Zrava. quCebi. personalis piradi] citata leqsikonis. didaturac sasurveladaa miCneuli am saxelmwifos persOnaJ­i fr. perso­  p. vinme. medi piri. rac mxolod mocemul perpEtuum­mObile [laT.  p. personali] – raime dawese­ perpendikUlar­i [laT. 2. mowveva miiRo. romelTanac mata­ sasurvelad aris miCneuli. personalis sasvlelad. do) kompiuteri (ix. personnage] – mxatvrul nawarmoebis moq­ mTavrobis mier.-ebi.). personAluri – 1. erTi da igi­ swori xazi. piesis p. Tac piradad sargeblobs pErsona grAta [laT. xelmwifoSi di plomatiur enciklopediis an cnobarisa.. pirs Seexeba.

peseta] – fulis erTeuli espaneTSi. perspektova– 1. rac. sivrcis gamosaxva sibrtye­ SeSfoTeba.  kargi p. Tvisebebi hqondeT (qarT. wesiT Sesrulebuli gamo­ pErS­i [fr. perspekrac damkvirveblisgan mniS­ tuli. igavebSi da sxv. mxazvelobiTi geometriis akrobatuli nomrebis Se­ nawili.per -392- personifikAcia da perso­ nificQreba [laT.-is mqone axalgazda facio vakeTeb] – (lit.) rda.  am sityvas xSirad xmaroben mkafioobis moCvenebiTi cva­ risame SemadgenlobaSi momlebadobis Sesabamisad. persona risame SesaZleblobani mo­ mavalSi. rac xdari cvlilebebis mniSv. winadadeba. gegma. perche] _ grZeli saxuleba risme. sagnebis sididis. wamowyeba. centraluri proeqtirebis saSualebiT sibrtyeze sxe­ pEseta [esp. perturbatio 2. vnelovnadaa daSorebuli. visime an pesQmizm­i < [laT. pessimus . Θ  vaJa xSirad mimarTavs p. perspective]  perspektiva. ze sididis.ganpirobebulia damkvir­ iT. p. Secd. formis. veblisgan maTi (sagnebis)  pertrubacia. perspEqtiva [fr.  u. (wign. ganviTarebis p-ebi. (astr. vis). 2. ni. ulebis gamosaxvis wesebs. 5. moxazulobis. 2­isaT­ sinon. momavlis gegmebi.-s. wesrigis moSla. arev­dareva. panorama risame. perspektiuli. va.) mdgomareobaTa moCvenebiTi movlenaTa Cveulebrivi cvalebadoba. axalgazrda. perturbAcia [laT.: ¥ perspeqtiuli da perspeqcxovelebis. peretrubacia metnaklebi daSorebiT. Woki. bis movlenaTa iseTi daxat­  p. metnaklebi daSorebiT. gapirovneba). aSla] – 1. sagnebis. TiTqos maT adamianuri  p. bune­ tovani (mniS. xedi. Secvla sxva sxeulebis mi­ 3. ¥ uperspeqtivo (mniSv. romelsac iyeneben 4. rac gamowveu­ msvlelobis moulodnenli lia damkvirveblisgan maTi darRveva. moculobiTi sagnebisa da zidulobis Zalis gamo. 2­isaTvis). am Scd.) cis sxeulis gzis  quCis p. zRaprebSi. romelic swavlobs sasruleblad (cirkSi). uperspektivo Scd.

sevdianoba. pianino] – forte­ pianos erT­erTi saxeoba. pEfsin­i < [berZ. pefsi-kolasi Scd.. `pianinoze damkvreli~ Scd. Savi Wi­ ri da caedo vklav] – qi­ miuri saSualebani mavne organizmebis winaaRmdeg sabrZolvelad. pestis gadamdebi seni.  `pianinoze ukravs~. kuWis wvenis fermenti. pepsi cola] – ualkoholo sasmeli er­ Tgvari. ¥ pefsi-kolisa. juja kaci).  p.-393yvelaze cudi] – yvelaferSi cudi. romelsac iyeneben feirverkis mosa­ wyobad. peso] – fulis erTe­ uli laTinuri amerikis zog (espanurenovan) qveynebSi. piAnola [ingl. pygmaios `muS­ tisodena~] – centraluri afrikis dabaltanianTa to­ mis warmomadgeneli (qarT.  pepsi-kola. bneli mxareebis da­ naxva. koleqtiuri pig Suamdgomloba. 2. piAnist­i – fortepianos (pia­ ninos. pQgmei [berZ. aseTi fermentisagan dam­ zadebuli wamali.  unda: `pianinos ukravs~. qveynebSi. pEso [esp. petQcia [laT. Wequra). pianola < fr. mTavrobis meTaurisadmi. pesticQdeb­i [laT. romelic fers aZlevs co­ . gavrcelebuli aSS­ sa da sxv. `pianinoze daukra~. romelsac udeben li­ andagebze matarebels mis gasaCereblad mosalodne­ li katastrofis Tavidan acilebis mizniT (qarT. petitio] – weri­ lobiTi koleqtiuri Txovna xelisuflebis umaRlesi organoebisadmi. Tofis wamliT gatenili qaRaldis Wurvi. pepsis] saWmlis moneleba] – 1. si­ non. romelic avtomaturad ukravs for­ tepianios.] – mowyobiloba. piAnino [it. pEfsi­kOla [ingl. pesQmist­i – pesimizmiT ganm­ sWvaluli adamiani. . pētard] – 1. romelic saWmlis monelebisas Slis cilas. optimizmi). gulgate­ xiloba. 2. roialis) damkvreli musikosi. pygmentum sa­ Rebavi] – saRebavi nivTiereba. uimedoba (sapirisp. sasig­ nalo asafeTqebeli Wur­ vi. petArda [fr. pQgment­i [laT. ¥ pesimisturi. ganwyobileba. sin..

pQeta [it.  pedestali. 3.  Sopenis p. piquant] – 1. 2. pQesa [fr. pikAdor­i [esp. saorkestro p.  Θ istoriuli p. mokrZalebuli da­ mokidebuleba vinmesadmi. interesis.-ebi. piēdestal] – mxatvrulad gaformebuli safuZveli. pigmentAcia – (biol. ro­ melic SubiT aRizianebs xars. picador < pica Subi] _ xarebis brZolis cxenosani monawile. `daviT aRmaSenebeli~. pQk­i [fr. dramatur­ giuli nawarmoebi scenaze warsadgenad. pietat < laT.-ebi. romelzec gamosaxu­ lia jvridan Camoxnili ieso qristes datireba. romelzec dgas Zegli. macdunebeli. patara musikaluri nawar­ . mimzidveli. romlis drosac ormagi nayofi (tyupebi) Se­ xorcebulia erTmaneTTan gavis areSi. pic. cxare gemosi (sawebeli. pieta] – (xelovn. pietas (pietatis) RvTismo­ saoba] – Rrma pativis­ cema. peice] – 1. postamenti. ramesadmi. mkveT­ ri moklevadiani aweva mu­ SaobaSi (mag.) naxati.. 2.] – 1. piEtet­i [germ. saWmeli).pig cxali lebs. organizmis -394qsovi­ moebi. sveti da misT. sa­ qalaqo transportis moZ­ raobisas (dilas _ pikis saaTebSi).  konstantine gamsaxurdias p.) cocxa­ li organizmis qsovilebis SeRebva pigmentebiT. eleqtro sadgurSi gaZlierebuli datvirTvis saaTebSi). sapatio piedestali – sami sxvadasxva sinaRlis mqone dasadgomi. sinon. (sinon. qarT. piedEstal­i [fr. sammoqme­ debiani p. pygē gava da pagos damagrebuli. pigopAgeb­i [berZ. mTis maxvili mwvervali. cnobismoyvare­ obis aRmZvreli (araCveuleb­ rivi intensiurobiT). 2. kvarcxlbeki). romelzec dge­ bian xolme prizis misaRebad zog sportul SejibrebaSi pirvel sam adgilze gamo­ suli sportsmenebi. pikAntur­i [fr. umaRlesi wertili. Θ granitis p. Sebo­ Wili] – ganviTarebis erT­ erTi manki. Scd.

kitris mwnili.  cxenosanTa p. пикули < ingl. pico mcire sidide] – TavsarTi. pQlot­i [fr.) adamiani. romelmac mecniereba­ Si. pilote] – piri. pikQreba2 [< fr. romelmac pirvel­ ma SeaRwia gamoukvlevel qveyanaSi da dasaxlda iq. pinguine < laT. pilOtaJ­i [fr. ¥ mopiketisa. piquet palo] _Θ(sof. romelic sa­ zomi erTeulis saxelTan moxsenebisas aRniSnavs mis metrilioned nawils. pQknik­i [ingl. iyeneben mizanSi yumbaris zusti moxvedris mizniT.) TviTmfrinavis didi siswrafiT Zirs daSveba.-os Rvino. pick-up] – patara pQkuli [rus.  mopiketesi Scd.-395- pio pQkap­i [ingl.). teqnikaSi . pickles (mr. Sve­ ulmfrens. pinguis] – zRvis di­ di frinveli. romelic marTavs safren aparats (TviTmfrinavs. iye­ neben medicinaSi. mfrinavi.  p. pQket­i [fr. – wvrilad daW­ rili da damwnilebuli bostneulis narevi.).-Ta ufrosi. piquet] – 1. piri. sa­ TuTi sagnebis asaRebad. mopikete – piketis monawi­ le. gav­ rcelebulia antarqtikaSi.. saqveiTo –samgzavro avto­ mobili. pionnier] 1. kargad curavs. patara sadarajo razmi. pilotage] – safreni aparatis marTvis ostatoba: TviTmfrinavis manevrireba haerSi sxvada­ sxva figuris SesrulebiT.  p. pincette] – patara zambariani maSa wvrili. pQncet­i [fr. pineau] – franguli vazis jiSi. pQko [fr. (wig.  p. teqnikaSi. 2.) Teslze amosuli mcenareebis ga­ dargva erTmaneTis daSo­ rebiT ufro mZlavri eg­ zemplarebis misaRebad. xarobs Cven­ Sic. meurn. xelovnebaSi. romelic icavs gaficvis adgils an demonstrantebs. 2. piOner­i [fr. pikQreba1 [fr. pQngvin­i [fr. picnic] – qalaq­ gareT jgufurad gaseirneba (Cveulebriv dasasveneblad da saWmel­sasmelad). piquer] – (avi­ ac.. frena ar Se­ uZlia. laboratoriebSi da sxv. gaficulTa an demons­ trantTa jgufi. pQno [fr.

pQrat­i [laT. pyr cecx­ li da metreô vzomav] – ma­ Rali temperaturis gazom­ vis meTodi. ¥ piramiduli. piramidisa.) mra­ valwaxnaga sxeuli. pyramis (piramidas)] – 1. pQrke­s reAqcia (medic. nageboba. koxta axalgazrda kaci. romelsac TavSi ukeTia rezinis bu­ niki.-iT. 3. pQJama [ingl. verxvi. romelsac gadakruli aqvs xis qerqi (an tyavi).  xeofsis p. romlis fuZe warmoadgens mraval­ kuTxeds. piJamosi Scd. ¥ pirogisa. icvamen saSinaod (Cveulebriv. 2. p. ro­ melic Sedgenilia erTma­ neTze Semdgari adamianebi­ sagan. pyon Cirqi da rheô movlenebi] – (medic.  pi petka Scd.  pirogasi Scd. pQJon­i < [fr. agreTve acviaT avadmyofebs (saavadmyofo­ Si). pQpet­i [fr.) Cirqdena. piOrea [berZ. da sxv. xis mTeli mori­ sagan SigniT amoWrili an amowviT gakeTebuli navi. risame wamomwyebi. fr. piramidi. akrobatikuli figura. pipette] – minis waw­ vetebuli milaki. agebdnen Zvel egvi pteSi faraonebisaTvis. xolo waxnagebi – saerTo wveris mqone .pio -396samkuTxedebs. aseTi fromis uzarmazari qvis akldama. me­ kobre.) kanis sinji organizmis tuberku­ lioziT dasnebovnebis da­ sadgenad. pirogue karib. sinon. ¥ piJamisa. gakafa axali gzebi. sawveTuri).  piramidasi. pigeon mtredi] – Tavqariani. pQroga [esp. piromEtria [berZ. kanibebis) viwro da grZeli navi. wamowyeba. loginSi da­ sawolad). ¥ pioneruli  p.] _ indielebis (kerZod. piragua.  TvalSi wamlis CawveTeba p. piramiduri Scd.  piJamo. pirata < berZ. frantuli. pirAmida [berZ. pijamas] – Sar­ val­xalaTi rbili qso­ vilisa. romlis fuZe oTxkuTxaa. ixmareba siTxis amo­ saRebad da wveT­wveTad gamosaSvebad (qarT. (maTem. peiratēs] – zRvis yaCaRi.  p.

. ping-pong] – magidis CogburTi (tenisi). zogierTi . vaSlis p. foierverkebSi da sxv. romelic dakavSirebulia sacecxle piqtogrAfia [laT. romelic ganivad ga­ rili sibrtye notebis da­ yofilia baduriT or nawi­ sadebad. piroutte] – cekvaSi pQng­pongi [ingl.) movlenebis. gan­ xelis mokle cecxlsasro­ sazRvruli wesebis dac­ li iaraRi.)] – nav­ pQca – [it. xelovneba] – teq­  piurisa Scd. xilis masa. narevi. xatovani damwerlo­  pirotexnika. piers (mr. pirUet­i [fr. ri Scd. baias ojaxisa. viT. Rvezeli erTgvari. cali fexis TiTis wverebze sportuli TamaSi. cxli da techne osta­ ¥ piuresi. sadgomad. bebiT. moqmedebis gad­ ¥ piroteqnikuri. saerTod gaxexili dasWirda. nikis dargi. pQrs­i [ingl. burTis gadasrola magi­ pulpitam] – specialuri dax­ daze. pea-jacket] – ma­ makacis kostiumis zeda na­ orive mxridan gemebis mi­ wili. pyr ce­  kartofilis p. roialze pQon­i [laT. damagrebulia ver­ lad. mocema naxatebis saSuale­  p. Cveulebriv pQure [fr. pizza] _ italiuri kerZi. tikalur joxze. Paeōnia] – mcenare an misT. puree < purer ga­ didi yvavilebiT. bostneulis. pupitre < laT.-397- pio pQros­is gamArjveba _ ity­ sufTaveba] – saWmlis sakazmi gaxexili bostneulis an vian iseT gamarjvebaze. sadgurebSi: zRvaSi SeW­ rili saporto nageboba pQjak­i [ingl. toba. velesi saxeoba – sagnebis. graphô narevebis damzadebasa da vwer] – damwerlobis uZ­ gamoyenebasTan (raketebSi. pictus daxatuli da berZ. pistolet] – rom faneris raketebiT. arsi mdgomareobs imaSi. pistOlet­i [fr. pirotexnikuba. xdeba celuloidis piUpitr­i [fr. romlis sruli Semotrialeba. pirotEqnika [berZ. ro­ azelili kartofilis sa­ melsac didi msxverpli xiT.

 molivlive p.  s. cTomili).-ebi.romelSic imarTeba samecniero­popu­ laruli leqciebi astro­ nomiaSi.  am mniSvnelobiT xSirad xmaroben plagiats. plakat] – ke­ delze gasakravi feradi naxati. . ¥ saplanero. jiSi gamoiyeneba rogorc dekoratiuli mcenare. romelSic dadebiTad da uaryofiTad damux­ tuli nawilakebis sim­ kvrive erTgvaria. sporti.pla -398¥ plakaturi da saplakato. saxelosno. romelsac axlavs morige saagitacio an sa­ reklamo teqsti. Senoba. protopolazmis mcdari saxelwodeba. rac Scd. romelic mzis garSemo brunavs da mzis areklili SuqiT anaTebs (qarT. plasma gamo­ naZerwi] – 1. plAner­i [fr. xolo am nawilakebis qaosuri siTburi moZraoba sWar­ bobs maT mimarTul gada­ adgilebas garegani aRZ­ ruli velis moqmedebis Sedegad.) ferwera. 2. rom­ liTac gumbaTisebur ek­ ranze aCveneben planetebis da sxva ciuri sxeulebis moZraobas. s. planeur] – haer­ ze ufro mZime umotoro safreni aparati. (fiz. plagQat­i [laT. plAzma [berZ.  p.) ionizebuli airi. plagiatus mota­ cebuli] sxvisi nawarmoebis Tavisi saxeliT gamoqveyneba. plAkat­i [germ. planertus] – ci­ uri sxeuli. sisxlis Txe­ vadi nawili. Tavis nawarmoebSi sxvisi nawarmoebis gamoyeneba avtoris dausaxelebelad. romelSic es apara­ tia dadgmuli da. romelic gaSvebis Semdeg haeris aR­ mavali talRis zegavleniT mifrinavs da Tavisi wonis gamo TandaTan dabla eS­ veba.  mcire p. laT. planetarium] – 1.-ebiT Sejibreba. planErizm­i – sportis sa­ xeoba – planerebiT frena.. 2. 3. kosmonavtikaSi da misT. (ix. (s. s. p. sinon. plAneta [berZ. plagiAtor­i – plagiatis Camdeni. `literaturuli qurdoba~. planetarQum­i [gviand. agreTve plagiatori). leqsi. miTviseba. aparati.

bambis p. 2. 3. msxvili kapitalisturi samiwaTmoqmedo meurneoba (pirvelad erqva iseTs.. Warxlis p. 2.  p. ro­ melzec damagrebulia qa­ Raldi adgilis gegmis da­ saxazavad. romelic qmnis moculobiTi formis nawarmoebebs.-399- pla planimEtria [laT. plAnSet­i [fr. mzaddeba Tixisa da sanTlisgan.. romelsac ci­ . (geol. geologiuri gegma.. planchette] – 1. plantAtor­i plantaciis (mniSv. rukis satarebeli brtyeli CanTa. plAJ­i [fr.) ficari. plAntaJ­i [fr. plastilina] – saZerwi masala. sa­ dac iyenebdnen monebis Sromas – amerikasa da ko­ loniur qveynebSi). plAstika [berZ. planer] – pla­ neris an motor gaTiSuli TviTmfrinavis TandaTano­ biT Zirs daSveba.-is madani. Sdr.  qobuleTis p. plastQlin­i [it. plAto [fr. sadac mohyavT speci­ aluri sasoflo­sameurneo kulturebi. p. platina] – qimiuri elementi. plateau] – zRvis donidan SedarebiT maRla mdebare vake. didi gamoyeneba aqvs eleqtro da radioteqnikaSi. plAtina [esp. plandage] – (sof. planQreba [fr. 2) patroni.  pliaJi Scd. miwis gadabruneba). plage] – wylis gaS­ lili napiri.. plastike] – xe­ lovnebis saxeoba.  plastiuri Scd.-is xelovneba.romelsac cal mxares aqvs gamWvirvale zedapiri. p. romelic swavlobs sib­ rtyeze mocemul figurebs. gamomsaxveloba. planum sibrtye da berZ.-is mrewveloba. saiuve­ liro saqmeSi. romelic ga­ moiyeneba sabanaod da mzis abazanebis misaRebad. Saqris p. plantatio rgva] – 1. ¥ plastikuri.  plastelini Scd. metreô vzomav] – geometriis nawi­ li.  p.  antikuri p.  Cais p. qa­ nis vazelinis da zogi sxva nivTierebis SereviT. meurn) miwis Rrmad damuSaveba (vazis an xexi­ lis dasargavad. foladisferi ke­ TilSobili liToni. plantAcia [laT. miwis didi far­ Tobi.

Pleias (Pleiados) Svidi _ Zveli berZeni po­ cabo ferdobebi aqvs. mowyo­ bili zed Werze an kedelze (upiratesad vagonis kupeSi. platonizmTan dakavSirebuli. 2. baqani). rasac praqtikuli miznebi ara aqvs. ¥ plackartiani. .) sivrce. plAcenta [laT. wel­ TaRr. 3. sadac mzaddeba da iSleba saomari operacia. plAfon­i [fr. platonuri siyvaruli. ganyenebuli. 2. plAtforma [fr. Zveli ber­ Zeni filosofosis pla­ tonis (727­347 ww. rki­ nigzis sadgurSi liandagis gaswvriv mowyobili baqani. plAckart­i [germ.  partiis saarCevno p. romelic viTardeba orsuli qalis (an make cxovelis) organizmSi da uzrunvelyofs Canasaxis kvebasa da sunTqvas. plafond] – 1. gemis kaiutaSi an salonSi.) or­ gano. place d’armes] – 1.  plaTforma Scd. Ria. baqani).) partiis.) da misi mimdevrebis idealisturi filosofia. borjomis p. mxolod sulier miswra­ febebze damyarebuli ara­ xorcieli (siyvaruli). placenta kveri.pla -4002. teritoria. platOnur­i – 1.. Platzkarte] – bileTis danarTi samgzavro vagonSi sawoli adgilis dasakaveblad.  p.  Tbili vagonis p. mo­ xatuli an reliefiT Sem­ kuli Weri. plate-forme brtyeli forma] – 1. (wign. plAc­i [germ. sazogado­ ebrivi jgufis politikuri programa. eleqtruli sagani.  maRali p. vagoni. mom­ yoli. 2. 2. 3. romelic Se­ iZleba gamoyenebul iqnes sawyis punqtad saomari moqmedebisaTvis visime wi­ naaRmdeg. platOnizm­i _ 1. Platz] – moedani samwyobro samecadinod. dabali bortebis mqone satvirTo vagoni (sinon. 4. Zv.  mTawmindis p. avtobussa da sxv. SafarTxeli] – (med. (samx. plEada [berZ.) plAcdarm­i [fr. daTvalierebis da parade­ bisaTvis. mcire xniT matareblis ga­ saCerebeli adgili or sad­ gurs Soris (sinon.

plEvrit­i (medic. pleadasi Scd. iyeneben loginis gadasafa­ reblad. sxdoma. ¥ pleadisa. plEner­i [fr. pleura gverdi] – (anat. Ria cis qveS. plEbs­i [laT. plenarius sruli] – raSic raime or­ ganizacia.) plebeebi. plebiscitum xalxis gadawyveti­ leba] – saerTo­saxalxo kenWisyra. Cveulebriv kubokruli da foCebiani. dabali wodebis warmo­ madgeneli. plEnum­i [laT. . Se­ fuTul saqonels da sxv.  pleiada. player < play moZraobaSi moyvana] – kom­ paqturi magnitofoni Cana­ werebis aRdgenisaTvis. plenum sruli] – arCeviTi xelmZRvaneli organos plenaruli sxdo­ ma.] – didi da sqeli Sali. romesac awyo­ ben mniSvnelovan saxel­ mwifoebriv sakiTxis gadasawyvetad (sinon.. Θ  konferenciis p. mSromelTa wre­ ebidan gamosuli adamiani. fr. plenArul­i [laT. piradad Tavi­ sufali adamiani. plebs] – (kreb.) erTi epoqis ga­ moCenili moRvaweTa jgufi. ¥ saplebiscito. zustad gadmoscems bunebriv gare­ moebas.) apki. sakiTxi. xeluxleblobis niSania. plEd­i [ingl. plebQscit­i [laT. sadac yvela wevri esw­ reba. haerze. romelsac pirveli xanebSi araviTari politikuri uflebebi ar hqonda.-is mowyoba. Plombe < laT.  p. plo plEvra [berZ.-401et­tragikosis jgufis saxe­ li] – (wign. referendumi). romelic faravs filtvebisa da gulmkerdis Rrus kedlebs. plEer­i [ingl. plumbum. plein air sufTa haeri] – ferwera gareT.  umaRlesi sasamarTlos p. romelsac adeben daketil kars. plebeius] – 1. haeris garemos.) plevritis anTeba.  s. 2. plOmb­i [germ. plaid.tyvia] – 1. bu­ nebis realur ferebs. Zvel romSi: dabali wreebis war­ momadgeneli.  qarTvel moWadrake qalTa p. plEbei [laT. beWdiT CaWyletili tyviis patara naWeri. arCeviTi organos yvela wevri monawileobs. plomb.

Sokoladi da sxv. poEzia [berZ. sahaero] – SekumSuli haeriT moqmedi.plo -402kratos xelisufleba. plutokrAtia [berZ. pnevmatQkur­i [berZ. saiqios mbrZanebeli. romelic uaryofs samya­ ros erTianobas da amtki­ cebs. 2. da . (astr. podAgra [berZ. leq­ sebi. pluralis mravlobiTi] _ 1. pneumatikos sasunTqi.  pliusi Scd.) mzis sistemis me­ cxre mzidan yvelaze uf­ ro daSorebuli didi pla­ neta. romliTac av­ seben dazianebuli kbilis Rrus. poiesis] – sity­ vieri mxatvruli Semoqme­ deba leqsebis saxiT.) idealisturi moZRvreba.  pnevmatiuri Scd. ber­ Znul miTologiaSi: zevsis Zma. p. (-) minusi).  p. 15 (an +15) gradusi. siZli­ ere] – politikuri weswyo­ bileba. plUton­i [berZ.) filtvebis anTeba.  p. pneumonia pneumon filtvi] – (medic. CaquCi. qarTuli 2. tumbo.  pliuralizmi Scd. (polit. rac Scd. plUs­i < [laT. podagra] – (me­ dic. plombirêes saf­ rangeTis qalaq plombires sax. pluton] – 1. ¥ pnevmaturi dasaSvebia. nivTiereba. mixedviT] – naRebisgan damzadebuli nayini.  g. pnevmOnia [berZ. romel­ sac urevia raime xili.­iT zogjer xma­ roben bJens an brJens. wve­ ni. plOmbir­i [fr. miwis wiaRis mflobeli. romlis drosac saxelmwifo xelisufleba aqvs gabatonebuli klasis mdidar fenas.) saxsrebisa da qso­ vilebis daavadeba. Plutokratia < plutos simdidre. plurAlizm­i [< laT. miwisqveSeTis RmerTi. (filos. temperaturaze mierTebisas niSnavs: nuls zemoT (sapi­ risp. plus metad] – Sekrebis (momatebis) dade­ biTi niSani (+) maTematikaSi.) saxelmwifos mmarTvelobis mravalpar­ tiuli sistema. rom mas safuZvlad udevs mTavari erTmaneTTan daukavSirebeli sulieri arsi. 2. rac gamowveulia organoebSi nivTierebaTa cvlis darR­ vevis Sedegad. tabiZis p.  me­2 mniSv..

pozQtiv­i [laT.  p. positivus da­ moqandakeTa da mxatvrebis debiTi] – fotografiasa da saxelosnoSi: amaRlebuli kinematografiaSi: suraTi. Semoqmedeba. l. rebis ganlagebis adgili. pirTaTvis. mowinave p. . poiema] – Txro­ pozitiuri filosofia _ biTi mxatvruli nawarmoebi igivea. buli. pointer] – im momentisas. pozQor­i [fr. visame an risame mdgomareoba. `bedi 3.pOza [fr. cdaze. faqtebze damyare­ leqsad. pOet­i [berZ. rac pozitivs warmoad­ qarTlisa~. pozQcia [laT. pose] – adamianis ebze brZola. sxeulis esa Tu is mdgo­ 2. mecnierebani. poseur] – ada­ samxedro moqmedebaTa ra­ miani. pOema [berZ. sazeimo p. msjeloba.) Tvalsazrisi. ¥ poeturi. asaTianis p. 2. rac pozitivizmi. positius] – 1.  p. romelic zrunavs Ta­ ioni. fSavelas p. maRali baqani. romis cirkSi: amaRle­ pozitQur­i [laT. Zv. niWi. moklebalniani sanadiro 4. buli adgili savarZlebiT (wign. rebsa da sxv. imperatorisaTvis. (wign. sakiTxis p. kedeli antikuri cirkis bulis Sesabamisad aris ga­ asparezis garSemo. pOdium­i [laT. `baxtrioni~.  v.) brZolis dros ja­ mareoba. gamoxatuleba.-403- poz xalxuri p. mosuli. WadrakSi. p. positio] – 1. n. visi qcevis garegan efeqt­ 3. ganlageba TamaSis ama Tu poQnter­i [ingl.) dadebiTi (sapirisp. gens. gilebi sinamdvileSi arse­ 3. gadawyveta. maRali wris  p. `basianis brZola~.  p. senato­ negatiuri). (samx. 4. poietes] – mwerali. (meZebari) ZaRlis jiSi. romelzedac gansxvavebiT) gadaRebuli aSenebdnen antikur (upira­ sagnis naTeli da muqi ad­ tesad romaul) taZrebs. romelzec (negativisagan 2.. romelic leqsebs Txzavs. ganlageba. adgili naturisaTvis.  sasurveli p. gadat. SaSSi: figurebis ze. podium] – 1.. baraTaSvilis p.

Tavisi p. polAruli [laT. erTi mamlis Sejvareba er­ Ti sezonis ganmavlobaSi ramdenime dedalTan. eWira. (s. mravalcolianoba). azri raime sakiTxSi. gadat.  p. sa­ winaaRmdego. qorwinebis forma.  saraketo p.) kombinati. mrewveloba..  literaturuli p. sinon. literaturuli Tu po­ litikuri sakiTxebis gan­ xilvisas (qarT. romlis drosac qals SeiZleba er­ Tdroulad ramdenime qmari hyavdes. 1. Jurnal­ga­ zeTebis da misT. p. rodesac TiToeuls SeuZlia erTd­ roulad ramdenime meuRle hyavdes. poly bevri da gamos qorwineba] – 1.-Si miiRo monawileoba.) baza. romlis saqmea wignebis. poligrAfia [berZ. yinulebi. upiratesoba (WadrakSi). Rame. eqspedicia. poligAmia [berZ. daicva.  p. polEmika [fr. sinon. poli. samxedro wvrTnisaTvis (qarT.  p. polQglot­i [berZ. polemique < berZ. polusTan (mniSv. (qarT. polygrafia mravalnaweri] – teqnikis dargi. mra- . sasroleTi).  p.) da­ kavSirebuli. 2. sinon.) sruliad sxvagvari. (wign. polusTan ar­ sebuli. sabrZo­ lo tenikis gamosacdelad.. polygynēs mravalcoliani] – qor­ winebis forma. poly bevri] – rTuli sityvebis TavsarTi. beWdva. rodesac mamakacs SeiZleba erTd­ roulad ramdenime coli hyavdes.pol -404valqmrianoba). paeqroba).. sinon. poliAndria [berZ. azrebi. [berZ. polemikos mtruli] – kamaTi raime mecnieruli. poligQnia [< berZ. polaris] – 1. p. p. poly bevri da enēr (andros) qmari] – qorwinebis forma. sapirispiro. ¥ poziciuri. ¥ poligrafiuli da sapoligrafio. romelic uCvenebs simrav­ les raimes rTuli Semad­ genlobisas. polygonos mravalkuTxiani] – specia­ lurad mowyobili adgili sxvadasxva iaraRis.  kamaTSi swori p. polyglôttos] – bevri enis mcodne. polQgon­i [berZ. 2. (qarT. (s. p.

p. poliklQnika [berZ. samzadeblad. saxelmwifos nacrisferi da myelos tvini] marTvis xelovneba] – 1. swavlexelisuflebianoba. dasxva dargTan dakavSire­ polikrAtia [berZ. RmerTs aRiarebs. poly bevri da techne xeloba. iyeneben samrewvelo da sa­ romelic erTi boloTi mi­ yofacxovrebo nawarmis da­ magrebulia moZrav saganze. lofans (ix. uflebis ganawileba ram­ polQtika [berZ. muzeumi. politika saxel­ denime pirze. is specialisti.pOlis­i [berZ. mwifo da sazogadoebrivi poliomiElit­i [berZ. xelisufleba] – mraval­  p. nivTiereba erTgvari. farTod pOli p­i [berZ.) uwodeben (`celofnis parkio~ ­ amboben). kratos buli.mtkice da elastiuri. xelis­ ba. qonebis da sxv.-405- pol poligrAfist­i poligrafi­ – (medic.. sa­ . mraval­ 2 RmerTianoba (sapirisp. mwifo. poliTEizm­i [berZ. nawlavRruiani cxoveli. simsivne.. poly bev­ 1 ri da theos RmerTi] – re­ pOlQs­i [fr. policeman police policia da man ada­ loba] – samkurnalo­pro­ miani] – zogierT qveyanaSi: filaqtikuri dawesebuleba. polios saqmianoba. xolo meore boloze aqvs  am nivTierebas xSirad cepiri. police] – si­ cocxlis. bavSvTa p. polis qalaqi da klinike mkurna­ polQsmen­i [ingl.) zurgis tvinis ruxi nivTierebis anTeba. policieli. romeilic mraval dazRvevis mowmoba. polis] – Zvel saberZneTSi: qalaqi saxel­ noTeizmi). xe­  raionuli p. polypus] – 1. politeqnQkuri [berZ. p. bavSvTa mwvave infeqciuri polieTQlen­i _ sinTezuri daavadeba. rebas uwevs momsvlel da Sin mwoliare avadmyofebs. mo. iwvevs damblas. universiteti. ligia. 2. lorwovani garsebis (cxvi­ ris Rrus) keTilTvisebiani rac Scd. wesrigis dam­ romelic samedicino daxma­ cveli. lovneba] – teqnikis sxva­ stomatologiuri p.

polyphônia – mravalxmianoba. polifOnia [berZ. polyhymnia < berZ. legioni). полк] – samxedro nawili. polQcia [germ. ¥ sapolitiko. ¥ politikuri. ¥ polifoniuri. pOlka [Cex. ¥ sapolicio. p.  p. p. (sinon. qandakebaSi). warmoSobili xalxuri cekvisagan. -is meTauri. gazeTi.  p.] – adamiani. musika am cekvisaTvis.  p. Sexedelebebi. sxva adamianeb­ Tan urTierToba.  s. saSinao p. ¥ policiuri. damokide­ buleba. polka] – Cqartempiani sabalo cekva.romelic Cveulebriv Sedis diviziis an brigadis SemadgenlobaSi. saSinao politikisa da sa­ erTaSoriso urTierTobe­ . Polizei berZ. pOlk­i [rus. politolOgia [berZ. ubani. politQkos­i politikuri moRvawe. saaviacio p.. partiis an sazogadoebrivi jgufis moRvaweoba Sidasa­ xelmwifoebrivi marTvisa da saerTaSoriso urTier­ Tobis dargSi. romelsac hyavs SeiaraRebuli razmebi saxelmwifoSi wesrigis da­ samyareblad. romelic Seiswavlis sazogadoebis politikur organizacias da politikur cxovrebas. xelmwifo xelisuflebis. p. poliquan < berZ.. romelic princi pul politikur sa­ kiTxebs cvlis wvrilmane­ biT. moRvawe. zedamxedveloba. simRerebi. politika da logos moZRvreba] – mecnierebis gansakuT­ rebuli dargi.pol -406bis probelemebs. polymnia] – berZnul mitologiaSi: lirikuli poeziis mfarveli muza. polihQmnia [laT. poliqrOmia [berZ. brZola. xSirad angarebis miz­ niT.) moqmedeba risame misaRwevad.  msrolelTa p.  sagareo p. 2.. politeia qalaqis administracia] – gansakuTrebuli administ­ raciuli organo.  s. polychrômos mravalfera] – mravali feris gamoyeneba (xuroT­ moZRvrebaSi. politQkan­i [fr. intrigani. (saub. politOlog­i – polito­ logiis specialisti.

ne oficeri. lebSi xdeba da xsnian su­ pontQveqs­i [laT. pompEzur­i [fr. fuZis an – uzenaesi qurumi Zvel saxlis angelozebiT. romelsac iye­ brunvis warmosaxviTi Rer­ neben droebiTi xidis say­ Zis erT­erTi ori ukidure­ rdenad wyalze. suli] – ucabedi xmauri. kolegiis wevri. dacema.. romelime RonisZiebis Cata­ pOlo [ingl. am wer­ gamarTuli droebiTi xidi. nitis an eleqtromagnitis  popΘkultura. uaryofiT p. ga­ daadgileba. < ti­ rebis dros brwyinvaleba. sapirispi­ ro. bet. gaqroba pOni [ingl. adgili. polus < berZ.) ukiduresad gan­ . pop art Se­ 3. ponton] – brtyel­ polos RerZi] – 1. polkovnikze meti da ge­ 1 neral­maiorze naklebi. dedamiwis Ziriani navi. `popularuli~. pOp­art­i [ingl. saxlis tisaTvis gamiznuli.] – gunduri sportuli didebuleba.. mag­ `masiuri~. pony] – patara sagnebisa. pOmpa [fr. aseT navze si wertilTagani. TamaSi cxenebiT. Poltergeist fuZis angelozi. cxenburTi). < po CrdiloeTis p. pop Semokl. ori bolodan erT­erTi. pop-ansambli. poltergEist­i [germ. tilidan axlos mdebare  pantoni Scd. romlebic sax­ cxenis jiSi. – oficris wodeba vice­  poliusi Scd. полковник] sxvavebuli ram. samxreTis p. pOnton­i [fr. pular popularuli] – Tavsar­ (ix.-407- pop polkOvnik­i [rus. (gadat. pompa sazeimo msvleloba] – gaTvlili wodebulebebs (rangis) mqo­ sazeimo garegan efeqtze. pompeuse] – zarzeimis xasiaTisa. [ingl. efeq­ saxlis angelozi. fufuneba. pOlus­i [laT.  avtomobilis p.. am pOmpa [laT. pontifex] lebis oinebiT. polo berZ. pop. pop­musika.  dadebiTi p. sinon. pompe] – wylis tumbo. qurumTa umaRlesi lis sulebiT. Ti sityvisa mniSvnelobiT 2. sax­ romSi. sawinaaRmdego ram. burTiTa 2 da yvanjiT (qarT. agreTve polaruli). eleqtruli wredis.

pornos gar­ yvnili da graphô vwer] – sqe­ sobrivi aRviraxsnilobis da garyvnilebis gamoxatva (literaturaSi. uwma­ wuri suraTebi. yvelaze metad ufro gavr­ celebuli iyo me­15 s­Si. stilisa da Temebis imitacias axdens. motivebisagan. realur sagnebs. WiSkari < laT. literatura da sxva. popularis saxalxo.) liTonis mzidi kon­ struqcia (berZ. populArul­i [laT. mxatvroba­ Si. romelic ma­ sobrivi kulturis meTo­ debis. saqonlis SefuTvas da a. rek­ lamas. pOrtal­i [fr. xelmisawvdomi. portatQul­i [fr. xalxuri simRerisa da misT. pOpuri [fr. iyenebs Tavisufali. mar­ tivad gadmocemuli. ope­ retis.pop -408- mokl. kinematografiaSi). xeliT gadasatani organi.  s. warmoadgens zogi manqanis nawils. sahaero porti _ igivea. msaxiobi. rome­ lic Sedgenilia sxvadasxva popularuli operis. mowonebiT sar­ geblobs. p. leqcia.  xalxuri simRerebis p. didi Senobis mTavari Sesasvle­ li. Jurnalisti. bWe. popularizAcia [< laT. xalxuri] – risame farTo masebSi gavrceleba. foTi.  p. portAtiv­i [fr. bevrisaTvis xelmisawvdomad qceva. 2. portatis < laT. Tan satareb­ .  populiaruli Scd. aso ð­s formis). arqiteqturulad ga­ formebuli. qalaqi – baTumi. (teq. pornogrAfia [berZ. gamosaxulebas. rac sayovelTao pa­ tiviscemiT. ¥ saporto. mxatvruli mimdinareoba. bevri­ saTvis advilad gasagebi. Portal kari. romelic risame populari­ zacias eweva. pot-pourri] – mu­ sikaluri nawarmoebi. vinc. rac aeroporti.  populiarizacia Scd. < popular art popu­ laruli xelovneba] – popΘxelovneba. sayovelTaod mo­ wonebuli. 2. nebismieri kombinaciis Se­ saqmnelad.S. portatif] – patara zomis. xalxuri] – 1.  popularizatori Scd. port] – navsadguri. Porta] – 1. porto Tan damaqvs] – patara. popularizAtor­i piri. popularis saxalxo.  p. pOrt­i [fr.

portier] – sastum­ ros mosamsaxure. portveini Scd. Portwein] – magari Rvino erTgvari. personaJis garegnobis aR­ wera literaturul nawar­ moebSi.) pirovnebis daxasi­ aTeba. magari da momwaro.  porTfeli Scd. poste] – 1. post Semdeg] – aRniSnavs: `raimes Semdgo­ mi~. postinfeqciuri.  tyavis p. garkveuli adamianis an adamianTa jgufis ferwe­ ruli. porphyra] – wiTeli feris grZeli xa­ verdis mosasxami. portQer­i [fr. ¥ portretuli. porcElan­i [germ. romelic Tvalyurs adevnebs wes­ rigs Sesasvlelsa da ves­ tibiulSi. [laT. aRwera. sabeWdi manqana. romelsac mefeebi icvamdnen sazeimo SemTxvevebSi (samefo Za­ lauflebis simbolo). fotoaparati. pOst. Canaxati.. wignebis da misT. portiere] – ka­ ris an fanjris farda sqe­ li. abaria fosta. ferwera. qaRladebis. skulptu­ ruli an fotografiuli gamosaxuleba. portefeuille] – didi oTxkuTxa CanTa (sa­ ketiani da saxeluriani). saidanac . portativuli Scd. saguSago.  porTvaini. Zo­ weuli. radiomimRebi. Porzellan] – faifuri. miTologiaSi: zRvis RmerTi (romaul miTolo­ giaSi Seesabameba neptuni). porte-monnate] – safule qaRaldisaTvis ganyofilebebiT. Poseidôn] – berZn. msgavseba. magnitofoni. p. pOst­i [fr. (gadat.  p. p. porter] – Savi ludi erTgvari. pOrfir­i [< berZ. sadarajo punqti. advilad gada­ satani. pOrtfel­i [fr. porTveini. pOrtret­i [fr. pos 2. p. grafikuli. pOrtmone [fr. Ca­ saweri davTari da sxv.. 3. p.  p. portrait] – 1. portvAin­i [germ. krest­ sabmeli. poseQdon­i [berZ.  ferweruli p.. p. mZime qsovilis.  portatuli.-409lad marjve. pOrtie [fr. skulpturuli p. pOrter­i [ingl..  postimpresionizmi. satareblad.

postulatum mosaTxovni.S.  ministris p. post Semdeg da fr. romelic SeiZleba gamovlindes sa­ Tando pirobebSi. postUlat­i [laT. romelsac win uzis laTinuri asoebi P. postskrQptum­i [laT. sapasuxismgeblo Tanamde­ boba.  SemoqmedebiTi p.  p.) mtkiceba. romelic aRiare­ bulia raime Teoriis amo­ saval debulebad dasabu­ Tebis gareSe. potencQal­i [< laT. postamentum] _ igivea.  potencialuri Scd. post scriptum dawerilis Semdeg] – (wign. pragmatos – moqmedeba] – 1. 2.-ze dgas. potentia Zala] _ 1. saWiro] – (wign. postfAqtum­i [laT. pragmAtizm­i [< berZ. rasme. saTvalTvalo p. risame sim­ Zlavris xarisxi. energia. rac piedes­ tali. potentia Za­ la] – (wign. (fiz.. warmoiSva impresionizmis krizisis Sedegad. postAment­i [laT. 2. unari. ¥ potenciuri. rac ukve raRac .pos -410moxda. risame ganxorcielbisaTvis saWi­ ro SesaZleblobaTa er­ Toblioba..rac praqtikulad sasargebloa. SesaZleblobani.) faruli SesaZ­ lebloba. mimarTuleba. icaven an uTvalTvaleben visme.) sidide. postimpresiOnizm­i [laT. post factum gakeTebulis Semdeg] _ imis Semdeg. p. (wign.  sakontrolo p. ro­ melic axasiaTebs sivrcis mocemul wertilSi arse­ buli sxeulis energiis ma­ rags. erTgvari mimarTuleba is­ toriis mecnierebaSi.) minaweri werilis bolos (xelmoweris Sem­ deg). 2. ganxorcielda. potEncia [laT. pragma.  p. impressionnisme < impression STabeW­ dileba] – franguli ferwe­ ris ZiriTadi mimarTuleba me­19 saukunis bolos da me­20 saukunis dasawyisSi. romelic WeS­ maritebad aRiarebs imas. samxedro p.) gadat.  qveynis ekonomikuri p. ifar­ gleba ambebis gadmocemiT da ar xsnis istoriuli ganviTarebis obieqtur ka­ nonebs.

daxelovneba telegadacema raime axali raime saqmeSi. muzeumi madridSi (espaneT­  p. preAmbula [fr. (gram. saTvis. gasayidi saqonlis fasebis  gaerTianebuli erebis orcnobari. war­ kargi p. swavluli. da gardaqmnian mas. vefxvisa da misT. Prado] – samxatvro lobaSi praqtikuli gamoc­ dilebis mqone. saganze. prAid­i [ingl. – 1. praktikuli Scd. sadgenad farTo sazogado­ ¥ praqtikuli. – sareklamo xasiaTis wve­ pedagogiuri p. preambule wi­ nasityvaoba] – raime saka­ ojaxi. Senobis. praedikatum]  Teoria da p. or­  ucxo enis Sesaswavlad ganizaciis da misT.. moqmedeba. praqtQkos­i – Tavis specia­ . sawarmoo p. saqmianoba.) is. nonmdeblo aqtis an saer­ praiskUrant­i da preiskU­ TaSoriso xelSekrulebis rant­i [germ. logikuri. romliTac isini zogjer iyeneben krebis dad­ zegavlenas axdenen obieq­ genilebis Sesavali nawi­ tur.-aa saWiro. (lit. servare dacva] – damcavi sa­ Sualeba veneriuli daava­ praqtQkant­i – piri. presentation]  studentebis sazafxulo p. praktikos saq­ ¥ preambulisa. gamocdileba. 2) orsulobis gafrTxilebi­ gadis. p. Teoriuli codnis gamoye­ Si aris naTqvami msjelobis neba da saqmeSi ganmtkiceba. prae praktika. uleba. prezentAcia [ing. prAqtika [berZ. miani.) Semasmeneli. rome­ debebis sawinaaRmdegod da lic praqtikas (mniSvn. an sxva 3. filmis. Si).  praktikosi Scd. koncerti. rogorc sasawavlo pro­ 2. ganizaciis wesdebis p. rac Scd. predQkat­i [laT..-411- pre prAdo [esp. pride] – (spec.  p. cesis Semadgeneli nawili. mecadineoba. wignis. rac msjeloba­ 2.) lomis. mosaqme] – 1. prezervAtiv­i [< laT. adamianTa  preambulasi Scd. ebisaTvis. materialur samyaroze lis saxelad. preiskurant] – Sesavali nawili.

 premialuri Scd.  konferenciis p. (gadat.  operis saorkestro p. aSS-is p. ganviTarebis uZvelesi xana. firmis da sxv. praeludo winaswar vukrav. patara damoukidebeli mu­ sikaluri piesa. zogi didi samecniero da­ wesebulebis.. pirveli p. saWadrako federaciis p.  mecnierebaTa akademiis p. prelUdia [< laT.. premQera [fr. 2. praeservatio] preistOria – sazogadoebis – (wign.pre -412- prezervAcia [laT. (s. .  p. zogi organizaciis.) fondi.. praesidens (praesidentis) TavSi mjdomi. (wign. warma­ tebisaTvis. meTauri.) raime faqtis aRi­ areba sarwmunod. praesidium TavSi jdoma. arCevnebi.) varaudze damya­ rebuli mosazreba. 2.) anazRaureba. (samarT. igivea.  s. sazogadoebis. upiratesad fortepianobisaTvis. premiére] – pirve­ li warmodgena Teatralu­ ri piesis. baletis.  saqarTvelos p. premQer­i [< fr. premiér pir­ veli] _ 1. 2. winaistoria). 2. yrilobis da misT. ¥ saprezidento.. operis.  mecnierebaTa akademiis p. win jdoma] – 1. sanam ar dadasturdeba misi mcda­ roba. prezidQum­i [laT. kinofilmisa da sxva.) risame dasawyisi.  presidiumi Scd. 3. 2. p. Sesavals vukeTeb] – 1. praesumptio] – 1. arCeviTi xelmZRvaneli or­ gano. krebis. dacva ri­ same. sinon. rac pre­ mier­ministri. prezUmfcia [laT. praemium jil­ do] – fuladi an nivTie­ ri jildo raime dargSi damsaxurebisaTvis. musikaluri nawarmoebis Sesavali. (s. romlis Sesaxeb werilo­ biTi Zeglebi ar moi poveba (qarT. mTavari rolebis Sems­ rulebeli msaxiobi.) Senaxva. dawe­ sebulebis arCeviTi xelm­ ZRvaneli organo. Sesavali. prEmia [laT. ¥ premiuli da sapremio.  saerTaSoriso p. arCeuli garkveuli vadiT. win mjdomi] – 1. konkursSi gamarjvebisaTvis. prezQdent­i [laT. respubli­ kuri saxelmwifos meTauri. firmis p.

p. rameze. (s. ndoba. presis warmomadgenlebTan prEria [fr. uxucesi] – mRvdeli. ministrTa kabinetis Tavm­ presvQter­i [berZ. doebrivi moRvawis (an moR­  samedicino p. pativiscema. lisuflebis organos an ¥ prestiJuli an saprestiJo.. mTel moedanze. produqti.. (wign. p. praetendens prEsa [fr. tesoba. sazoga­ wesiT. na. prerogAtiva [laT. rame. daurRvevlad. pre- . p. momzadebuli ga­ aqtiuri forma – mowina­ mokvlevisaTvis.-iT gativa] – saxelmwifo xe­ sargebloba. tri] – mTavrobis meTauri.damzadebuli la­ presskonference] – saxelmwi­ boratoriuli an safabriko fo.) kuTrebuli ufleba. politikuri. upira­ festivali. qimiuri analizisaTvis damsxmelis winaaRmdegobiT momzadebuli nivTiereba. rom­ sadac mohyavT sasoflo­sa­ liTac sargeblobs vinme. pretEndent­i [laT.-is gamoxmiér pirveli ministre minis­ maureba. zomieri klimaturi sar­ prEstiJ­i [fr. vaweTa) Sexvedra. gavle­ tramalebi stepis msgavsi. meurneo kulturebi. iodovani p. 3. prepArat­i [laT.) profesiebi.. (s.) pre­ farTo sazogadoebisaTvis riebi] ­ CrdileT amerikaSi: saintereso sakiTxebze. mcenaris sportul TamaSSi: davis an cxovelis organizmis erT­erTi yvelaze ufro nawili. prero xelmZRvanelis p. raime uflebis ma­ prEmier­mQnistri [fr.. prestige] – tyelis vrceli velebi. yvela Tav­ 2. prairie da (mr. saswavlo aRmdegis moqmedebis wesis miznebisaTvis da sxv. Tanamdebobis piris gansa­  p. pressing] – momzadebuli] – 1.) avtoriteti. msoflio p. qimiuri an farmacevtuli preskonferEncia [ingl. praeparatus prEsing­i [ingl. p. saubari vitaminiani p. presbyteros jdomare.. presse] – periodul (praetendentis)] – piri.-413- pre  saqarTvelos p.-is muSaki. rome­ gamocemaTa (Jurnal­gaze­ lic pretenzias acxadebs Tebis) erToblioba.

2.  u.  didi p. praetensio] – 1. precEdent­i [laT. nawarmoebi. prefeqtis kancelaria. sarCeli.) sityvis martivi fuZis (Zi­ ris) win moTavsebuli afiq­ si. risame mopovebisaken swrafva. miwebis. vaWrobis ganviTarebis miz­ niT). romelic miRebulia nimuSad sxva msgavsi sakiTxebis gadawy­ vetis dros. tran­ sportis saSualebaTa da sxvaTa gadacema kerZo pi­ rebisaTvis. 2. raime Tavisi uf­ lebis gamocxadeba. pretEnzia [laT.) sasamarTlos an saxelmwifo xelisuflebis sxva organos adrindeli gadawyvetileba. sa­ da. saCivari. prEfeqt­i [laT.  pretenciozuli Scd. ¥ uprecedento. 2. ar yofila.pre -414erTeuli.-ebi aqvs. 1­isaT­ vis). ¥ saprivitazacio. misi mmarTvelobis organo. praefixsus wini­ dan mimagrebuli] – (gramat. ¥ pretenziuli (mniSvn. zog qveyanaSi: policiis ufrosi. praeferentia] – or an met qveyenas Soris dadebuli xelSekrulebiT erTmaneTisaTvis minWebuli upiratesoba. privatizAcia [< laT.  p. prefEqtura [laT.  u. u. prEfiqs­i [laT.  p. (samarT. uprecendento Scd. privatis kerZo] – saxelmwifo sawarmoTa. praecedens (praecedentis) winamava­ li] – 1. wayeneba.  p. sacxov­ rebeli saxlebis. safrangeTSi: Ta­ namdebobis piri. risame moTxovna. toni. TavsarTi. 2. zog qveyanaSi: admi­ nistraciul­teritoriuli . praefectus uf­ rosi] – 1. Ziebeli. SeRavaTi (mag. SemTxveva.  precendenti.  raime p.-Ta turniri (WadrakSi). rome­ lic warmoadgens nimuSs an gamarTlebas Semdegdro­ indeli msgavsi SemTxveve­ bisaTvis. preferEncia [laT. ukmayofilebis gamoxatva. SemTxveva. praefectura] – 1. adamiani. ¥ upretenzio – ubralo. romelic departamentis saTaveSi dgas.

xolo danarCeni waxnagebi (gverdebi) – para­ lelogramebs. rTuli movlenis. pri  prizmi. mdgomareoba. rom­ lis ori erTmaneTis para­ leluri da toli waxnagi (fuZe) warmoadgens mraval­ kuTxedebs.  festivalis mTavari p. upira­ tesi mdgomareoba. prix] – jildo ra­ ime SejibrebaSi gamarjve­ bisaTvis. iyeneben optikur xelsaw­ yoebSi. p.  p. privilegium] – gansakuTrebuli ufleba.  p. pirvelyofi­ li] – 1. s. privilegirEbuli _ igivea. primQtiv­i [fr. 2. meurneoba. azrovneba. fondi. romelic ga­ moiyeneba teqstebisa da ga­ .-iT sargeblobs.) mravalwaxnaga sxeuli. primitQuli [laT. (fiz. prQnter­i [ingl. sakiTxis gaubraloeba. obieqtebi. ubraloba risame Sesru­ lebaSi.  p. Ca­ morCenili. 2. kristali. uf­ ro metad ganviTarebul movlenasTan SedarebiT. prQzi [fr.  p.-415 s.  s. printer] – kompiuteris periferiuli mowyobiloba. ganuviTarebeli. komisia. primatus] – upi­ ratesi mniSvneloba. ararTuli.) aseTi formis gam­ Wvirvale sxeuli. prisma] – 1. prQmat­i [laT. primadonna] – operaSi da operetaSi mTavari partiebis Semsru­ lebeli momRerali qali. Cveuleb­ riv samwaxnaga. teqnika. romelSic sxivebi gadatydeba da iS­ leba Semadgenel ferebad. prQzma [berZ. ¥ prizmuli. ¥ privilegiuri. ganu­ viTarebeli movlena imave xnis gvian moxdenili. mina. metismetad gamartiveba. upiratesoba. primitivus Tavdapirveli. privilEgia [laT. rac privilegiuri (ix. marti­ vi. primitQvizm­i – 1. ¥ saprizo. simarti­ ve. pirvelo­ ba. (maTem. prizmatuli Scd. p. ubralo.  primitivuli Scd. privilegia). 2.  p. primAdona [it. adgili. primitif yvela­ ze adreuli] – yovelgvari pirveli dawyebiTi. romelic miniWebuli aqvs visame sxvebisagan gansxva­ vebiT. s.

melnis p. u. prQnci p­i [laT.. ganuxrelad Semsru­ lebeli. ufliswuli). Tvalsazrisi. ZiriTadi Tavisebureba ri­ same mowyobilobaSi. 2) dam­ cveli. rTuli Teoriuli an mosaxulebebis qaRaldze dasabeWdad. Prinzessin < laT.  p.  dargis p. imoqmedo vinmes interesebidan gamomdinare. ga­ mokvlevaSi da misT. p..pri -416 p. . msjeloba.-ebiT xelmZRvane­ lobs Tavis saqmianobaSi. sakiTxi. gadawyvetileba. pirveloba mecnierul aR­ moCenaSi. meore naxevarSi Seq­ mnili saxelmwifo wyo­ bileba. moZRvrebis. principatus] – Zvel romSi Zv. gamogonebaSi.  u. prior pirveli] _ 1. princQpat­i [laT. ganviTarebis p.. pro. adamiani. problema] – 1.) gamomdinare. I s. princi pis (mniSvn. rwmena. rome­ lime Teoriis.. uprQnci po – 1. mimarTulebani mecnierebaSi. romlis drosac SenarCunebuli iyo zogi respublikuri dawesebule­ ba. sinon. upiratesi mniSvneloba. princesse.. mecnierebis ZiriTadi de­ buleba. principium sa­ wyisi. p. 2. princeps pirveli] – dasavleT evropaSi: samefo saxlis wevris tituli (qarT. adamiani. moqmedebis.  princi pialuri Scd. kritika.  mtkice p.  lazeruli p.qcevis ZiriTadi wesi.  avtomobilis moZraobis p. visac ara­ viTari princi pi ara aqvs. ¥ prioritetuli. p. priorQtet­i [germ.prin­ ci pze damyarebuli. Prioritat laT. pro] – mniSvnelobiT­ iyo momxre. kamaTi. [laT. prQncesa [fr. 2. prince < laT. politika. princQpul­i 1. germ. p. prOblema [berZ. welTaRr. 2.  u. prQnc­i [germ. princi pidan (mniSvn. 2. rac araviTar princi ps ar axlavs. 2. upiratesoba.magram xelisufleba faq­ tobrivad ekuTvnoda erT pirovnebas _ imperators. dasawyisi] – 1. 3. Prinz fr. ¥ princesasi.] – mefis qaliSvilis an princis meuRlis tituli.  prinsessa Scd.

Sed­ gena. sabWo. 3­saTvis). SemsrulebelTa gvarebi da sxv.  mecnierebis ganviTarebis p.  sicocxlis warmoSobis p. laboratoria. aRzrdis p.. 4. dokumenti. s. sacirko war­ modgenis. prOgnoz­i [berZ. gansaxor­ cielebel rameze. me-12 klasisaTvis. . 2. dedamiwaze.  s.  u. prOgrama [berZ. (saub. ¥ programuli (mniSvn. romelzec CamoTvlilia Sesasrulebeli nomrebi. prObst­i [germ.  konstituciur . gancxadeba. 2. saswavlo sagnis Sinaarsis mokle gadmocema.  s. prognosis] – winaswari ganWvreta. telegadacemaTa p. 3. romelic unda Seasrulos manqanam. furce­ li. momavali ganviTarebisa da Sedegebisa arsebuli mec­ nieruli monacemebis sa­ fuZvelze.  eleqtronuli gamomTvleli manqanis p..  qarTuli literaturis p. soflis meurneobis ganviTarebis p.  ixmareba agreTve problematuri. Seswavlas. 5. 2. wi­ naswarganWvreta movlenis. ¥ uproblemo – martivi sa­ kiTxi.monarqiuli partiis p. gadat.  koncertis p. sakiTxi. prognozQreba – risame prognozis SemuSaveba..) ityvian Zne­ lad gadasawyvet. Teatraluri. moRvaweobis Sina­ arsi da gegema. 1. ¥ saprogramo (mniSvn. 5­saT­ vis). ro­ melic saWiroebs axsnas.  p. Teatraluri p.. programma pro gancxadeba] – 1. Propst] – lu­ Teranuli eklesiis ufrosi pastori.-417praqtikuli sakiTxi.-ebi. radio _ da tele­ gadacemaTa Sinaarsi. ¥ saproblemo. momavali muSaobis.  p. danadgarma. ¥ problemuri. s.  amindis p. politikuri partiis.  samoqmedo p. gamokvlevas. samyaros warmoSobis p. ga­ dawyvetas. or­ ganizaciis an calke piris moRvaweobis Sinaarsisa da miznebis gadmocema. sakiTxi. marTva. moqmedebis gegma­davaleba.

 ucxo enis Seswavlis d.).) garkveuli wesiT cvalebad ricxvTa mwkrivi. prOeqt­i [laT. 2. mza p. kino­ kompaniis meTauri. mr.  Teatris p. romelic axorcielebs finansur kon­ trols da zogjer filmis . Producer] – kinofirmis patroni. 2. beWdviTi p.. nawili. prodUqcia [laT. Sroma. 2.. aRmavloba (sapi­ risp. warmoebis produqtebis erToblioba an nawarmoebis calkeuli produqti. moRvawe. xidis p. progresQuli – rac Tan­ daTanobiT izrdeba. gadat. na­ yofieri. kacobriobis p. risame asa­ gebad.  progresuli sxvaa (ix. dasamzadeblad an rekonstruqciisaTvis dasa­ muSavebeli gegma. romelic miRebulia adami­ anis Sromis Sedegad.-ebi (yveli. productio] – 1. prOgres­i [laT. prOduqt­i [laT. productus] – mwarmoebluri. kuburi gantolebis d.  ariTmetikuli p. p.  maRalxarisxovani p.  produqciuli Scd.  Sromis p.ebi (navTi. Tbilisis centris rekonstruqciis p.  produseri Scd.).. raime dokumentis. dizelis sawvavi da sxv.benzini.. programa) speci­ alisti. progresi).karaqi da sxv. progressus] – winsvla. gonebrivi Sromis nayofi.. progrEsia [laT. Zlier­ deba. progrAmist­i – daprogrami­ rebis (ix. miwaTmoqmedeba. anazRaureba.pro -418gadamRebic aris. progressio win­ svla] – (maTem..  rZis p. teqnikuri p. daprogrAmeba – programis (mniSvn. prodiUser­i [ingl.  mecnierebis p. navTobis gamoxdis p.  progresiuli Scd. sagani. 5­saTvis) Sedgena manqanisaTvis.nivTiereba. mowinave.  p.  samecniero p. projectus win gamoweuli] – 1.  p. produqtebi – sursaT­ sanovage. geometriuli p. productus Seq­ mnili] – 1. regresi). aqtis.. progrEsuli – progresis xelis Semwyobi. produqtQuli [< laT.

kaciis mosawyobad.  provincialuri Scd. umaRlesi ganaTlebis provokAcia [laT. provokAtor­i [laT.) dedaqalaqs an ris.) igivea. Provisor <  pravakatori. visime (calke pi­ – 1. 3. riuli erTeuli zog sa­  samxedro p.-is centri. qalaqi. Tvalsazrisis. projectio win. savaraudo teqsti.-419- pro dadgenilebis winaswari. ¥ provokatoruli. interesebis eqtis (mniSvn. gegma.  eqskursiaze wasvlis p. vis).. (moZv. administraciul­terito­ Sedegi. saqmianoba. pirTa jgufis.) romaelebis mier dap­  dadgenilebis p. romelic Separulia brtyel zedapirze. provincia] saqcieli. (moZv. rac dialeq­ s. proeqtQreba – risame pro­ 2. mZime (zogjer damRupveli) 2.-ze wamoego. SezRuduloba. 1­saT­ provinciAlizm­i [< laT. provincialis provinciuli] –  s. aparati. provocatio mqone farmacevti. mizniT iwvevs akrZalul ¥ saproeqcio (mniSv. provQzor­i [germ.) siv­ tos gamomwvevi] – 1. raime organizaciaSi provo­ sinon. kuTxe. instituti. simZlavre. xelmwifoSi.) gamosaxulebis ga­ 2. gegmili). p. vis). ganzraxva. p. 2­isaT­ moqmedebas. romelic Ralatis dacema ekranze. Saki. xelSekyrobili teritoria. proEqcia [laT. pravokatoruli Scd. gamowveva] – gamcemluri provQncia [laT. mebebisTvis. loba. rasac mohyveba periferia. .. ¥ saproeqto (mniSvn.  s. ¥ provokaciuli. provocaSors gaweva] – 1. (maTem. Teatri.  patara p. (ist. pravakatorulaT. ¥ provinciuli. 3. olqi. (spec. piri. CamorCeni­  avtosawarmos p. 1. tizmi.  p. wamqezebeli. 2. s. rulebis p. organi­ msxvil kulturul centrs zaciis) waqezeba iseTi moq­ daSorebuli adgili. provisor] – afTiaqis mu­ li. davaleba. faruli rciTi figurebis gamosaxva agenti.  p. (qarT. 1) Sedgena.

saxelmwifo bralmdebeli sasamarTlo procesze. mowodeba. prOTez­i [< berZ. Ra­ takTa wodebis warmomadge­  p. procurator] – Zvel romSi: moxele. nawarmoebebi. pravakaciuli Scd. prozElit­i [berZ.  s.).. 2. mierTeba] – sxeulis xelovnuri nawili (xeli.pro -420matio mowodeba] – saagita­ cio furceli.  generaluri p. prozaQkos­i – mwerali. proklamAcia [laT. moTxrobebi). procla- . prOza [laT. pro-consul] – Zvel romSi: provinciis mmarTveli. sa­ dac gvamebs kveTen. poe­ ziisgan gansxvavebiT (sinon. ro­ melic prozaul nawarmo­ ebebs wers (sinon. proletarus] – 1. Tanamdebobis piri. romelic zedamxed­ velobs kanonebis Sesru­ lebas. prōsectus gakveTa] – samkurnalo da­ wesebulebis paTologiur­ anatomiur ganyofileba. beletristika). fexi. visac axlad aqvs mi­ Rebuli romelime sarwmu­ noeba. ¥ saprokuroro. prosēlytos] – 1. procuro vzrunav] – 1. prokUror­i [fr. pilate (biblia. procureur laT.  pravokacia. prothesis mi­ mateba. prokurAtura – saxelmwifo organo. prolEtar­i [laT. kbilebi . zedamxedveloba. ¥ prozauli. 2.romelic zedamxedvelobs kanonebis zust Sesrulebas. prokurAtori [laT. ro­ melsac warmoebis saSua­ lebani ar gaaCnia.  protezi Scd. romelic gakeTbeuli aqvT dakarguli saTanado bunebrivi sxeu­ lis nawilad. gauleqsavi literatura (romanebi. prokOnsul­i [laT. prosa] – TxrobiTi. beletristi). Zvel romSi: moqalaqe. prozEqtura [laT. romelic ganagebda umTav­ resad gadasaxadebis akre­ fas saxelmwiofo xazina­ saTvis. mowodeba politikuri xasiaTisa (Cve­ ulebriv aralegaluri). risame axali da Tavdade­ buli damcveli. axali aRTqma). provakaciuli. ¥ saprozeqturo. 2. ¥ p.  p. daqiravebuli muSa..

buli nawilebis mqone. propeller] agreTve epilogi). erT­ rcelebuli] – raime Sexe­ maneTTan swored Sefarde­ dulebis. rac unda gavrceldes. rome­ tebiT. sahaero ba] – raime moqmedebis vadis xraxni). promotio win dindgeli. codnis gavrceleba maseb­  p. mowyobiloba. moZRvrebis. propaganda toloba.) ori Sefardebis propAganda [laT. lic sxva sididis ramden­ ¥ propagandisti.-421neli. gatio] – (samarT. literaturuli nawarmo­ ebis Sesavali nawili (ix. miiReba navTobisgan.) raime sa­  p. prolongation brunvisas warmoqmnis wevis < laT. sidideebi. pro proletarQat­i proletar­ prOpan­i – organuli naerTi. (maTem. Si saTanado axsna­ganmar­ 2. gagrZeleba. propEler­i [ingl.  TviTmfrinavis p. ventilatori. sinon. 1. Senobis nawilebs Soxelmwifoebrivi aqtis ga­ ris. moqveyneba. rebiT TviTonac icvleba propagAndist­i – piri. agebuleba. gav­ propOrciuli1 – 1. – ramdenime frTis mqone  `vefxistyaosnis~ p. romelic prolongAcia [fr. Tan erTad iyeneben saTbo­ bad da Sigawvis Zravebis prOlog­i [berZ. promEdol­i – tkivilgama­  p. pro win da polis qalaqi] – promOcia [laT. maTematikaSi: iseTi. ukuproporciuli: ukupro- . imdenjerve. yuCebeli samkurnalo pre­ prOpolis­i [berZ. garkveuli Tanafardoba promulgAcia [laT. tumbo. jerme gazrdiT an Semci­  p. promulrisame nawilebs Soris. propolis < parati. prologos] – sawvavad. narkotiki. ¥ propeleriani. ideis. skis webo. p. waweva] – samecniero xaris­ propOrcia [laT. butan­ Ta klasi. romelic risame propagan­  p. 2. proportio] – xis miniWeba. prolomgare gagrZele­ Zalas (qarT. das eweva. muSaoba.

projectus] – mZlavri (sarkeebiani) gasanaTebeli xelsawyo. rusTavelis p.. pro ma­ gier da rector mmarTveli. prostitutio Sercxvena. 2. qalaqis didi.. maJoritaruli warmomadgenloba). prostatēs win mdgomi] – (anat. proJEqtor­i [fr. romelSic mocemulia saqonlis aRwe­ ra­SeZenis pirobebi. prospectus xedi.).  mogzaurobaTa biuros p. romelsac realu­ ri safuZveli ar gaaCnia. xelmZRvaneli] – reqtoris moadgile. saxel­ mZRvanelos da sxv. etimologiuri leqsikonis p. projectus win gasrolili] _ ga­ nuxorcielebeli proeqti. wabilwva] – porciuli sidideebi. frazeologiuri leqsikonis p. mokle Sinaarsi. prospEqt­i2 [laT. prorogatio gangrZoba. prorEqtor­i [laT. mimoxilva] – 1. prostAtit­i – prostatis anTeba. samecniero nawilSi. ganzaxva. praJeqtori. prospectus xedi. (sa­ mecniero naSromis. ro­ melTagan erTis gadideba iwvevs meoris imdenjerve Semcirebas da piriqiT. prOJeqt­i [project < laT. Cveulebriv farTo da swori quCa.  prospekti Scd.. prorogAcia [laT. praJektori Scd. prostAta [berZ.  proJektori. (TbilisSi).pro -422– saxelmwifos meTauris (monarqis an respublikis prezidentis) ufleba – ga­ dados parlamentis sesia (sxdoma). proporcQuli2 warmomadgen­ loba – arCevnebis sistema.  proporcionaluri Scd. projectous < laT. prostitUcia [laT.  prorektori Scd.  daviT aRmaSeneblis p. sareklamo xasiaTis sac­ nobaro gamocema. gaxangrZliveba] .  prospekti Scd.  ganmartebiTi leqsikonis p. romlis drosac xmis micema xdeba partiis kandidatebis siis mixedviT. prOspeqt­i1 [laT. amasTan yo­ veli sia iRebs adgilebis raodenobas miRebul xma­ Ta proporciulad (sapi­ risp. raime gamocemis dawvrilebiTi gegma.  universitetis p. mimoxilva] – 1.) winamdebare jirkvali.

raime movlenisadmi ukma­ yofilebis energiuli ga­ moxatva. . protectio] – gavleniani piris mier vinmesTvis ukanonod aR­ moCenili daxmareba.-is gancxadeba. protectorate < laT.­Si re­ pro formaciis dros. ¥ protestantuli.  s..  prokuroris p. protestAntizm­i – qristia­ nuli sarwmunoebis erT­er­ Ti ZiriTadi mimarTuleba (marTlmadideblursa da kaTolicizmTan erTad). ufrosi saeklesio wode­ bebSi. pirveli.  p. meZaveoba. protokultura.  prototi pi. protOkol­i [berZ. [berZ. protege] vinc visame proteqciiT sar­ geblobs. uxalisoba. protos pir­ veli] – mniSvnelobiT – pirveldawyebiTi. prOtest­i [germ. prOsfora – hostia _ patara kveri. Protest < laT.  p. ¥ saprotesto.-423qalebis mier sakuTari sxe­ uliT vaWroba. ga­ remosadmi interesis dakar­ gva. protEstant­i – protestan­ tizmis mimdevari. protestor vemowmebi] – 1. oficialuri gancxadeba raime gadawyvetilebis. prostrAcia [laT. nota. proteqtOrat­i [ingl. pirveli furceli (romel­ sac awebebdnen gragnils da. sefiskveri. romelzedac aRniSnuli iyo TariRi da gadamweris saxeli)]: di plomatiuri protokoli _ im wesebis erToblioba. prOteJe [fr. rogorc protesti kaTolicizmis winaaRmdeg. protokoll. protEqcia [laT. protorenesansi. 2. proto. demonstracia. prostratio] – daZabuneba. rac gamowveulia (Se­ degia) sruli fizikuri da nerviul­fsiqikuri Zalebis dakargviT avadmyofobis Semdeg.. protector mfarveli] – saxelmwifoTa damokidebulebis erT­er­ Ti Tanamedrove forma. warmoiSva me­16 s. gauwia. eklesia.  p. protoena. s. mfar­ veloba. dad­ genilebis winaaRmdeg. ro­ melic Zlier saxelmwifos saSualebas aZlevs daimor­ Cilos susti.

-ebi.  profesionaluri Scd. SebRalva. dedani. uvi­ ci. ¥ saprotokolo. prôtos pir­ veli da typos niSani.  saoqmo Scd. romlebic unda daicvan mTavrobebma da maTma di p­ lomatiurma warmomadgen­ lebma saerTaSoriso urTi­ erTobebSi. romelic gamoiyena nimuSad sxva avtorma. risame pirveladi nimuSi. rome­ lic warmoadgens maTSi mim­ dinare sasicocxlo proce­ sebis safuZvels. pirveli saxe. proqtolOgia [berZ. p. daxelovneba.. 2. prOfan­i [laT. profEsia [laT. protOplazma [berZ. Seuracxmyofeli damokidebuleba sayovel­ Taod aRiarebuli movlenis (mag. namdvili pirovneba. protOti p­i [berZ.) mimarT. warmoqmnili] – (biol. xe­ lovnebis Zeglis da sxv.pro -424yiTa nawlavi da logos moZ­ Rvreba] – klinikuri medi­ cinis nawili. specialoba. profesiis muSakTa gaer­ Tianeba. proktos .: ideis. ganyofileba (sagareo saqmeTa saministroSi). inJinris p. prôtos pirveli] – (fiz. p-is arCeva. profanAcia [laT. romelic Se­ iswavlis msxvili nawlavis (da masTan erTad swori nawlavis) daavadebebs.  eqimis p.) nivTierebis dade­ biTad damuxtuli elemen­ taruli nawilaki. profesiuli kavSiri (mok­ led: profkavSiri) – na­ warmoebis raime dargis. interesebi. ro­ melmac raime saqmianoba ga­ ixada Tavis profesiad (gan­ sxvavebiT moyvarulisagan).  s. misi damaxinjeba. profesiOnal­i adamiani.) _ cxoveluri da mcenareuli ujredebis nivTiereba. profanatio] – upatiuri.  p. prôtos pirveli da plasma gamonaZer­ wi. profanus] – ra­ ime dargSi ucodinari. prOtoni [berZ. romelic Sedis atomgulis Semadgen­ lobaSi. romlis mixedviT avtorma Seqmna literaturuli saxe. ¥ profesiuli. professio] – adamianis ZiriTadi saqmia­ noba.  daviT kldiaSvilis moTxrobebis gmirTa p. moZRvrebis. kvali] – 1..

ero­kvleviT muSaobas). 2. teqnikaSi. ¥ profilaqtikuri. prophysedi nawili (aRiniSneba % laktikos dacviTi] – risame niSniT).) sakiTxi. p. .  p-(s. xasiaTi. risame vertikaluri Wri­ 1­isaTvis) da saproceduro li. profesiis. meurneobis ZiriTad dama­  s. saqmianobis mimar­ prOcent­i [laT. Semosavali.. p. Tavidan acilebis Ronis­ 2. inJineri. sargebeli). (mniSv. 2­isaTvis). specialobis. xelSekruxelmZRvaneloben samecni­ lebis xelmoweris p. saxis procesi (abazana. sxeulis mov­ wodebis mqone piri. professeur formisaTvis] – risame Ses­ maswavlebeli] – samecniero ruleba formalurad. xasiaTebel niSanTa erTob­ lioba. 3. ga­ lificiur maswavleblebs saformeblad saWiro moq­ (agreTve samecniero­kvle­ medeba. mo­ wodebuleba.  Semnaxveli banki iZleva  p. procedure] – 1. TanamSromlebs. xidis p.-ebi. (qarT. masaJi. teqnikaSi da sxv. sididis an raodenobis mea­ profilAqtika [berZ. pro forma profEsor­i [fr.-425- pro  p. mZRoli.  gzis p. raodenoba.rodesac iReben  wiTelas p. asedi nawiliT. kabineti.. lis. romlebic  xmis micemis p. lebis yvelaze ufro kva­ risame Sesasruleblad. 1. sinon. acra. mrewvelobaSi: ¥ proceduruli (mniSvn. 3. dargebSi). Weben umaRlesi saswavleb­ procEdura [fr. (s. p. raime Tuleba. pro centum asis magivrad] – 1. am 2. saxedaoba gverdidan. romelic gani­ ZiebaTa erToblioba (me­ zomeba raime erTeulis me­ dicinaSi. gakaJebis calkeuli prOfil­i [fr. eqimis mier daniSnuli mkurnalobis. an sagnis gamoxatuleba. remonti.) wesebi. danaSaulobafuls yovel as erTeulze Ta p.  wylis p. prOforma [laT. Se­ kompresebi da sxv.. RonisZiebaTa miRe­ viT dawesebulebaTa mecnier buli Tanmimdevroba.). profil] – 1. romelsac ani­ saCveneblad.

werili. sesxi. laT. risime gan­ viTarebis gza. moRvaweoba. akeTeben burRulis. Sefardeba. processor] – egm­is centraluri mo­ wyobiloba.  p. Pueblo] – aSS­is samxreT­dasavleTiT mcxov­ reb miwaTmoqmed indielTa anabarze or p.. kanoniT dadgenili we­ si sasamarTlo saqmis gar­ Cevisa.. sasamarTlo saqmis garCe­ va. daavadebis aqtiuri mimdi­ nareoba. Pudel] – oTaxis ZaRlis jiSi. pUding­i [ingl. prOces­i [laT. publQcist­i – mwerali. procEsia [laT. processus svla.  p. pubertatio] sqesobrivi momwi­ febis periodi.  sadResaswaulo p. Semadgenloba. procEsor­i [ingl. ¥ uprocento (mniSvn. p. ¥ procesualuri da saproceso (mniSvn. 2­isaTvis). p. Publication < laT. (s. ¥ procentuli (mniSvn. 2­isaTvis). kvercxis. rZis da misT. publikAcia [germ. 3. 2. Publizistik < laT. pUdel­i [germ. naSromTa ga­ moqveyneba.pro -426vliT operaciebs. marTavs srul gamoTvliT process. beWdva.  p. ro­ melic publicistikas mis­ devs.-s wliurad.  p. sam­ gloviaro). ¥ publicisturi. mimdinareoba] – 1.  u. romelic uz­ runvelyofs TviT gamoT­ . Janni. teqnologiuri p. publicatio] – calkeul nawarmoebTa. publicus sazo­ gadoebrivi] – sazogadoeb­ riv­politikuri xasiaTis literatura Tanamedrove aqtualur sakiTxebze. fqvilis. risame movlenaTa Tanmimdevruli monacvleoba. madanSi rkinis p. 1. pUeblo [esp. 3­isaT­ vis). xaWos an sxva masalisgan – Saqris. samgloviaro p. damatebiT. pubertAcia [gviand. pudding] – ku­ linaruli nawarmi.) kodeqsi. (s. publicQstika [germ.) vada. processio moZ­ raoba win] – mravalricxo­ vani xalxis svla risame aRsaniSnavad (sazeimo.  saswavlo-aRmzrdelobiTi p. ¥ publicisturi da (umjo­ besia) publicistikuri.

purism < laT. Sesakrebi p.. . 2. punctuel] – zedmiwevniT zusti. moswavlem p. punctum wertili] – (gramat. 2. cxovre­ bis raime tempi. pUls­i [laT.-is wesebi. sofeli. Cveulebriv isin­ jeba majaze (qarT. arteriebis kedlebis ritmuli feTqva. Punktuatia < laT. 3.  saTvalTvalo p. pUnqt­i [laT. raimeTi mniSvne­ pur lovani adgili. Puma < peruel indi­ elTa enidan] – mtacebeli cxoveli katebis ojaxisa. punqtuAluri [fr. adamiani.  strategiuli p. pUrizm­i [fr.-is kargi codna gamoamJRavna.  p.. magida.  punktualuri Scd. daba da misT. aku­ ratuli. sadgomi. samedicino p. pulvis (pulveris) mtveri. pulverizAtor­i [laT. majiscema). punctum werti­ li] – 1. purus wminda] – 1.  p.  punktuacia Scd. sadispeCero p. adgili. pUnS­i [ingl. pUlt­i [germ.) sasveni niSnebis dasmis sistema.. miswrafeba zneobrivi siwmindis dac­ visadmi (zogjer moCve­ nebiTi). wesi. sinon. gausinjes.. dasaxlebuli punqti – qa­ laqi. gankuTvnilia raime saqmianobisaTvis. romelic mowyobilia. pulsus biZgi] – 1.-427tomebis saerTo saxelwo­ deba.  p. Cai da sxv. punch < ind.  eleqtrosadgurebis p. 2. oficialuri dokumentis an raime teqstis patara nawili. Sa­ qari.  diriJoris (an: sadiriJoro) p. Pult] – 1. rac ga­ mowveulia gulis moq­ medebiT. romelic nomriT an asoTi aris gamoyofili.  mesame Tavis me-5 punqti. punqtuAcia [germ.] – magari sasmeli – romi. pUma [esp. fxvnili] – mowyobiloba siTxis an fxvnilis gasafrqvevad ha­ eris nakadiT. maRal fexze gamarTuli daxrili CarCo an ficari notebis dasadebad. marTvis p.) moZraobis. ro­ melSic urevia wyali. stendi da sxv. raimesaTvis gan­ kuTvnili.. (gadat. ro­ melzec ganlagebulia xel­ sawyoebi risame muSaobis avtomaturi marTvisaTvis.

nairsaxeobani. qurdebis J. purus wminda] – adamiani. gelatine] – gam­ romelic JandarmeriaSi Wirvale webovani nivTiere­ msaxurobs. gamoTqma. nacrisferi TuTiyuSi. mZRolebis lebuli.pur -428- 2. sakuT. purQtan­i [ingl. jargon] – Tavi­ seburi sityvebi (xSirad якан litv. жакан. . iAkan­i [rus. saTavgadasavlo J. gendarmefafisebur masad). PPutsch] – saxel­ niSan­Tvisebebi. mwifo gadatrialeba. avtomobilis radiato­ da TeTri surnelovani yva­ ris safari. bisas iqceva labad (sqel JandarmEria [fr. jalousie] – daraba ¥ Jargonuri. kuli­ ro wyobis policia. maxasiaTebelia esa Tu is siuJeturi da stilistikuri pUtC­i [germ.. JAndarm­i [fr. ¥ Janruli da Janrobrivi. vili. romelic Sedgeba  J.. romlis xsnaric gacive­  J. erTmaneTis paralelurad JAsmin­i [fr. J. JAluz­i [fr. jasmin] – dekora­ ganlagebuli firfitebisa­ tiuli buCqi. mezRvaurTa melic afrikaSia gavrce­ J. JelAtin­i [fr. jgufis. jacquot] – patara lebi.  lirikuli J. sityvebi.-Ta korpusi. medicinaSi. romlisTvisac da­ moCvenebiT) icavs zneobas. romlebsac _ msxvili tyvia daTvze sa­ xmaroben raime profesiis. J  J. saTvis. JAkan­i. jakan] xelovnuri)... puritan < JAnr­i [fr. iyeneben rie] – zog qveyanaSi: samxed­ teqnikaSi. ba. wris warmomadgen­ JAko [fr. ro­  mowafeTa J. JArgon­i [fr. sax. J. brZola enaSi ucxour si­ sakuTrebuli policiuri tyvaTa Warbad Semotanis jari samZebro saqmianobi­ winaaRmdeg. genre] – xelovnebis laT. aqvs yviTeli gan. gan­ nariaSi. an Stori. dargis nawarmoebTa sa­ romelic mkacrad (xSirad xeoba. nadirod. gendarme] – piri.

romelic  s.  saiubileo J. xatvelobiTi moZraoba (Cve­ JQuri [fr. iyeneben me­ JQro [fr. (s.-ebiT laparaki. brinjaos J. gavrcelebulia af­ JEnSen­i [Cin. an raime SejibrebaSi ga­  Jiurim. biseburi saWmeli.  J. jeton] – 1.. jgufi. mcenare: izrdeba Soreul aRmosavleTSi. romelic aniWebs premiebs raime konkursze. JiurSi Scd. JQraf­i [fr. cirkis msaxiobi. giraffe arab.] – Ruzis (burTebs. gurzebs jaWvis bolo rgoli. Jiuris.) nomeri. Cekze da dicinaSi. grZeli kiseri da grZeli  Jelis Scd. JEton­i [fr. fexebi. JonglQor­i [fr.) war­ wera Tamasuqze. liTonis patara mrgvali JOkei [ingl. TefSebs. gelee] – tkbili la­ vretiani detali sawvavis dozirebisaTvis. korpusTan. romelic doRSi monawi­ firfita.-is gadawyvetileba. li. li (mag. avtomatebiT sar­ geblobisaTvis). romelsac J. gamofenebze.. li­ Sejibrebebze.. romelsac aqvs Zalian  Jelesi. jongleur] – ¥ saJetono. metyvelebisas). 2. Tonis patara niSani (an me­  musikaluri konkursis J. J. misT. iWers ramdenime sagans JvAka­gAls­i [hol.-429- Jur JEle [fr.-is aZleven risame saxsovrad Semadgenloba. rom­ da sxv. JiuriSi. dali erTgvari). romelic Jurna­ .] – mcoxneli xalebiani cxove­ rZiT da misT.). geste] – xelis gamom­ gadacemis Sesaxeb. JiklQor­i [fr. monetis Semcvle­ leobs. giro] – (finans.  J. sxva pirisaTvis misi JEst­i [fr. jockey] – mxeda­ ri. marjvebisaTvis. liTac jaWvi saimedod ¥ Jonglioruli da saJongaris mimagrebuli gemis lioro. gicleur] – avto­ JurnAlist­i – literaturu­ mobilis karburatoris nax­ li muSaki. jury] – specialistTa ulebriv. romelic mzaddeba xilis wveniT.] – balaxovani rikaSi.  Jiurma. Jiurs. sistema (metropoliten­ marjved isvris haerSi da Si).

gunduri TamaSi. radiusis mimarTulebiT mzis RmerTi – samyaros. ra – egvi ptur miTologiaSi: radiAluri – radiusis saxiT. Tbogadacema. rac moragbe lebiT. qalaqis r. romelSic 2. maswavlebelo] – ebraelTa kultis msaxuri. daWrili xorcisa da bost­  J. (ix. Sigawvis Zra­ (ieso qristes eZaxdnen Ta­ vas gasacivebeli mowyobi­ visi mociqulebi). rac amJa­ 2. risame gavrceleba cent­ mad Scd. . li saxelwodeba mowyobi­ lobisa radiotalRebis sa­ SualebiT raime obieqtis aRmosaCenad da adgilmde­ r bareobis gansasazRvrelad. moRvaweoba.) gamosxiveba. rAdar­i [ingl. sxviseburad.. ragbi).. radio ga­ mosxiveba] – 1. Zi. darAbin­i [Zv.Jur -430- listikas misdevs. eTika. Semqmneli. loba.  r. ganlagebuli (qarT. 1989 w­mde oaqtiuri (ix. ridan radiusebis mimarTu­ rAgbist­i igivea. ebr.) raime sxeulis radi­  moragbesi Scd. radiAcia [laT. neulisgan gakeTebuli ker­ ¥ Jurnalisturi. ¥ radiaciuli. ixmareboda regbi. mOragbe – ragbis moTamaSe. sinon. bobis r. radiatio] – 1. orTqliT gaTmowinaaRmdegis karSi. rabbi Cemo gegmareba. gansazRvra] – Semoklebu­ radiosa da televiziaSi. radar < Radio JurnalQstika – literatu­ Detecting and Ranging radio­ rul­publicisturi moR­ Ti aRmoCena da manZilis vaweoba Jurnal­gazeTebSi. rAgu [fr. quCebi. ¥ moragbisa. sxivisebri). agdon didi ovaluri burTi  wylis r. moZRvari radiAtor­i [laT. ragoût] – wvrilad  r. centraluri gaTbobis ga­ moTamaSeebi cdilovben Se­ saxurebeli xelsawyo.  J. adamianebisa da RmerTebis sxivuri. rAgbi [ing. rugby] – sportuli  avtomobilis r. (fiz.

radio(med. gadacemis mizniT.S. gamosxivebis da . eleq­ gulis daSla. – rigi sityvebis Sedegi. uki­ neli nawili rTuli sity­ duresi. sakiTxebis gadawyvetisas. radioaqtiuro­ radikUlit­i [laT. patara Ziri.) gamosxiveba. aseTi xerxiT am saxis ga­ radQkali2 [laT. radiaciasTan.. radikalizmis mimRebi mowyobiloba. 2. patara fesvi] –  radioizotopebi. – pirveli Semadge­ damwyveti.. da a. fesvebis anTeba. r. radicalis Zi­ a. momxre. radikaluri parti­ 3. ukiduresi.  xelovnuri r.) ga­ radio2.). 2. radiare vasxi­ qimiuri elementis atom­ veb. radioinJineri. radioaqtiUroba – zogi rAdio [< laT.. rasac Tan tromagnituri talRebis ga­ sdevs elemtaruli nawi­ dacema da miReba. Sexedulebebis Teatraluri warmodgenebis momxre.S. sxv. TviTon fesvis amoRebis radio1. gadamWreli. radicula basTan.  Tanmimdevruli r.) fesvis amo­  r-Ti miReba. ga­ li. Sor manZilze signalebis. gadamwyveti musikaluri programebis. radioaparadikAlur­i [< laT. cvlilebebi. gamovasxiveb] – 1. agreTve leba. romlebic lakebis (eleqtronebis da sivrceSia gavrcelebuli. radicalis Zire­ dacemebis samsaxuri. rivi informaciis erT­erTi  memarcxene r-ebi.  radioabonenti. radicarati. bunebrivi bgerebis. r-Si SesruRebis niSani (√¬).. moqmedebis. uli] – (maTem. vebisa. saSualeba – sainformacio. radiosTan. Teoriuli da praqtikuli radiosTan dakavSirebuli.. bgeriTi gadacema. 1. radiomauwyebloba – masob­ is momxre. zomebis sityvebis damokidebulebas miReba. romelic uCvenebs am  r. pirveli Semadgeneli nawi­ radikAlizm­i Zireuli.-431- rad radQkal­i1 [laT. lis ZiriTadi] – (wign. mauwyeblobis gadasacemi reuli] – 1. romelic aRniSnavs ra­ damWreli zomebis miReba diosTan kavSirs (mniSv.) zurgis tvinis nervTa elementebi.

uranis r. ra- diare da locatio ganlageba] – radiotalRebis saSua­ lebiT obieqtebis aRmoCena da maTi adgilmdebareobis gansazRvra. romelic Seiswavlis sxivuri energiis gazomvis wesebs. iye­ neben radioaqtiuri madnisa da wylis dazvervis dros. radiolokAtor­i [laT. radioproJEqtor­i 1. radiopelengi).rad -432- r. fizikis na­ wili.  r. (ix. romelic mowyobilia proJeqtoris xerxiT. ¥ radioaqtiuri. radium da berZ. radiomEtria – 1. logos moZRvreba] – medicinis dargi. radiare da locus adgili] – sxvanairad radari – da­ nadgari obieqtebis adgil­ mdebareobis aRmoCenisa da gansazRvrisaTvis. rome­ lic dafuZnebulia radio­ aqtiurobis gazomvaze. radiolokAcia [< laT. rome­ lic saSualebas iZleva ganvsazRvroT miRebuli eleqtromagnituri talRe­ bis mimarTuleba (ix. r. gadamcemi ra­ diosadguris adgilmdeba­ reobis gansazRvrisaTvis. agreTve maT biologiur moqmedebas. radiopEleng­i radios meSve­ obiT gemis an TviTmfrinavis kursis gansazRvra. radiokOmpas­i – radiomim­ Rebi mowyobiloba.. nivTierebani. 2. radiobiolOgia – mecni­ ereba mcenareul da cxo­ velur organizmebze da saerTod. romelic Seiswavlis maionizebul gamosxivebaTa gamoyenebas sxvadasxva daavadebebis diagnostikisa da mkurna­ lobis mizniT. gamosxiveba. ro­ melic orientirebulia radiosadguris gamosxi­ vebul signalze. romelic gamoiyeneba eleqtromagnituri talRe­ bis meSveobiT. r. biosferoze ma­ ionizebel gamosxivebaTa moqmedebis Sesaxeb. romelic radioTi gadai­ cema. daSla. radiolOgia [< laT. ra­ diosadguri mimarTuli gadacemisaTvis. radiOgrama – Setyobineba. gadamcemis mier ga­ mosxivebuli eleqtro mag­ . sasargeblo wiaRiseulis dazvervis meTodi. radiopelegAtor­i xelsa­ wyo. radiopelengatori).

radiolokaciisTvis. rac saSualebas iZleva swrafad iqnas mowi­ naaRmdegis TviTmfrinavis aRmoCena da ucabedad misi ganaTeba.  qveynis r. radiosAdgur­i 1. mZlavri radiogadamcemi danadgari farTo gadacemisaTvis. tele­ viziisTvis.-433nituri talRebi airekleba specialur refleqtoris zedapiridan imis msgavsad. saida­ nac radiogadacemebi ewyo­ ba. teqnikis dargi. romelic Seiswavlis radi­ oaqtiuri izotopebisa da elementebis Tvisebebs. radiolokaciuri sadguris SeerTeba sinaTlis proJeq­ torTan.  radiotexnika. radiotEqnika – 1. 2. radiofikAcia da radio­ ficQreba – radiosadgu­ rebisa da radio danadga­ rebis qselis ganviTareba. romelic morzes anbanis niSnebs ga­ dascems eleqtromagnituri talRebis meSveobiT.. pirve­ lad gamoiyena rusma fi­ rad zikosma a. saSualebani. radiotexnikuri Scd.s. romelic axorcielebs maT gamoyene­ bas kavSirgabmulobisaTvis. manve gamoigona radiosig­ nalebis smeniT miRebis xerxi telefonis yurmilis meSveobiT (1899). radioproJeqtori).. radiotelEgraf­i – umav­ Tulo telegrafi. rogorc sinaTlis sxivebi aireklebian proJeqtoris Cazneqili sarkidan. rac radiograma. mecnie­ reba. radiostUdia – Sesabamisad mowyobili sadguri. radQum­i [laT. 2. popovma (1886). ¥ radioteqnikuri. radioreflEqtor­i (ix. TviTmfrinavis da sxv. romelic swavlobs maRali sixSiris eleqt­ romagnitur rxevebsa da radiotalRebs.  r. ma­ Ti gamoyofisa da koncen­ trirebis meTodebs. 2. radium sxivi] . soflis r. qarxnis r. radioqQmia – qimiis dargi. radiotelEgrama _ igivea. romelic Sedgeba radioga­ damcemisa da mimRebisagan radiomauwyeblobis gansa­ xorcieleblad. radioaparaturiT aRWurva risame. kompleqsuri aparatura.

radius mina TvalSi. raQsSina [germ. olqis an didi qalaqis Semadgenlo­ baSi.-is aReba. (s. sasig­ nalod da sxv. (gadat. raQon­i [laT. iyeneben foirverkSi.) gazeTi. Rakete] – 1..  reixstagi Scd. 2. romelzec badea gaWimuli burTis da­ sartymelad (CogburTis. sazenito r.rad -434didi saxazavi. sadac sxdomebs marTavda es par­ lamenti. rAketa2 [fr. s. romel­ sac cal boloze mokle lartya aqvs. (maTem. danadgari.  goris r.  samrewvelo r. re­ aqtiuli Zravas mqone saf­ reni aparati.) winamxris erT­erTi Zvali.  r. r. rAketa1 [germ.  saraketo (mniSv. raca yuTi. (anat. raQxstag­i [germ. (qarT. (s. sxivuri Zvali. kidobani] – qristianul ek­ lesiaSi – saflavi. SuSxuna).  kosmosuri r. – qimiuri elementi. q. sxivi] – 1. (s. Senoba. r. SimSa. rAka [laT. kolofi. rayon sxivi.) komiteti. raime niSnis mi­ xedviT gamoyofili adgi­ li. romelic haerSi gamoscems sxvadasxva feris sinaTles... mxaris. ¥ s. Casas­ venebeli – kubo.) swori xazis monakveTi. 2.) centri. ro­ melic aerTianebs wrexazis (an sferos zedapiris) ro­ melime wertils centrTan.) konferencia. r. radi­ oaqtiuri TvisebTa mqone liToni. samiwaTmoqmedo r.  aviaciis moqmedebis r.. denTiT datenili hilzi. sinon. res­ publikis. jarebi. 2. raquette] – tariani ovaluri CarCo. (s. Tbilisis vakis r.. mcire administraciul­te­ ritoriuli erTeuli. Telavis r. ra­ diusi] – 1. ¥ raionuli da saraiono (mniSv. romel­ Sic inaxeba wminda nawilebi wmindanebisa. Reischine] – . badmintonis TamaSisaTvis).) risame gavrcelebis an moqmedebis are.  wiTeli jvris r. 2­saTvis).. radQus­i [laT. r-is centri. meterologiuri r. 1­isaT­ vis). am monakveTebis sigrZe. 3. Reichstag] – germaniis parlamenti 1945 wlamde.

rang] – xarisxi. mxatvroba­ Si: figurebis. di plomatiuri r. romelic cxov­ robs gasesxebuli kapita­ lis sargebliT. rApira [fr. rAma ­ induri epoqis `ramao­ nas~ umTavresi gmiri. TviT es rap marxva. rAmSteqs­i [ingl. Sexvedra. saxl­ kari. ralis. ralli Scd. rentier rente ren­ ta] – piri. aqvs grZeli da moqnili oTxwaxnagovani piri (amJamad xmaroben mxo­ lod saswavlo da sportul farikaobaSi). sinon. raliSi. raccourcis Semok­ leba. . rAnCo [esp. foto­ da kinogadaRebaSi: operatiuli xerxi – obi­ eqtebis gamosaxva mxedve­ lobis sxvadasxva werti­ lebidan rogorc moZravi. ralSi. aSS­is dasavleTSi: mesa­ qonleobis ferma. ramadân] – mu­ sulmanuri mTvaris kalen­ dris mecxre Tve. ob­ ligaciebis) SemosavliT.  ralma. fasiani qaRaldebis (aqciebis. wodebuleba. rapiere] – saCxvle­ ti iaraRi. ise uZravi kameriT. dabali barieri avanscenis gaswvriv.  pirveli r. mayureblebisagan daSore­ buli nawilebis dapatara­ vebiT. rAmpa [fr. Tanrigi.-435magidis CogburTSi – patara mrgvali xis niCabi (qarT. ramAzan­i [arab. 2. RmerTi viSnus avatara. rancho] – 1. mefe.Sekveca] – 1. rals. TviT es ga­ sanaTebeli mowyobiloba.-ebi. 2. rAng­i [fr. Cogani). randezvous] – (moZv. rally] – erTgvari sportuli Sejibreba av­ tomobilebiT (avtorali) an motocikletebiT (moto­ rali). ¥ ralim.)] – Semwvari xorci (Zroxis barklis naWeri). rampe] – TeatrSi: grZeli. rAntie [fr. romlis ganmavlobaSic morwmuneni inaxaven marxvas mzis amos­ vlidan Casvlamde.) paemani. rAkurs­i [fr. laTinur amrikaSi: kar­midamo. sagnebis gamosaxva perspeqtivaSi.  mravadRiani saavtomobilo r. rome­ lic faravs darbazis mxri­ dan scenis gasanaTebel mowyobilobas. rumsteaks (mr. rAndevu [fr.-is kapitani. rAli [ing.

round] – 1. ratifikAcia [fr.] – kacobriobis is­ toriulad Camoyalibebuli jgufi.) gawmenda minarevebi­ sagan. samuzeumo eqs­ ponati. rAund­i [ingl. ¥ rasobrivi.) daxvewili.. rom­ lis ganmavlobaSic ibrZvi­ an mokriveebi. 2. raffiner] – 1. zeTi. reaqciuli – burJuaziuli Teoria da politika.  ratuSisa. raritus] – Zalian iSviaTi nivTi (mag. rafinQreba < [fr. kanonebi. Teoria.  navTobis r. rhapsôdos] – Zvel saberZneTSi: moxeti­ ale momRerali. Raritat < laT. raffinade] – gawmendili natexi Saqari sxvadasxva formisa. rati­ fikacia xelSekrulebas aZ­ . rAsizm­i – antimecnieruli.) ase uwodeben mZime da xangrZlivi saerTaSoriso molaparakebebis calkeul etapebs. 2. natifi. romelic agrovebda da asrulebda epikur simRerebs. (sp. rAfsod­i [berZ.  r. ¥ rasistuli. ratusz] – ev­ ropis zog qveyanaSi: qala­ qis TviTmmarTvelobis Se­ noba. (qim. ratification] da ratificQreba [germ. saxis Taviseburi nakvTebi da sxv. Zveli wigni).  ratuSasi Scd. romelic xelmowerilia misi war­ momadgenlebis mier. niSnebi.romelsac axasiaTebs memkvidreobiT gadacemuli zogi araerTi niSan­Tviseba: kanisa da Tmis feri. rAtuSa [holand. rafinirEbul­i 1. rafQnad­i [fr. gansxvaveba. srulfasovani da arasrulfasovani rase­ bi.) krivSi: drois monakveTi (Cveulebriv 2­3 wuTi). (wign. rom­ lis mixedviTac TiTqos ar­ seboben adamianTa `maRali~ da `dabali~.  r. 2. ratiofizienen] – saxelmwifo xelisuflebis umaRlesi organos mier damtkiceba xelSekrulebisa. r. (gadat. gawmendi­ li. rarQtet­i [germ.  rasiuli Scd. rafinadis dmzadeba Saqris fxvnilisgan.  faSizmis r. gadat.rar -436levs iuridiul Zalas. r. rAsa [fr.

. mowyoba gonivrulad. romelic aRniSnavs: piruku. re] – musikaluri gamis racQon­i [germ. miwaTmoqmedebis r. saxsrebis  rapsodia Scd.  f. xelaxla. nervuli sistemis ganvi­ Tarebis darRveva. agreTve noli.S.) mTeli an wiladis ba. rAqiti [berZ. mizan­ da a. rEa1 [berZ. ratiosxva olimpoeli RmerTis nalis gonivruli] – 1. zevsis.romelic WeSmariti Temaze. uli vadisTvis. ro­ melsac rafsodi asruleb­ racionAluri [laT. Semecnebis Teoriis mimar­ ri simRerebisa da cekvebis Tuleba. rationalis] – gonivruli. re. berZnul srulyofa. listis ungruli r. gamoyeneba. nili. romelic dawerilia xalxu­ 2. raja] _ indoeTSi: veulia organoebis mine­ Zvelad mefe. r.. 2. rhachis xerxe­ racionAluri rQcxvebi mali] – bavSvTa daavade­ – (maTem. tionalis gonivruli] – risame reinvestireba.. re [it. nawarmoebis nawyveti. codnis erTaderT wyarod 2.. teqnologia. fi­ deda. feodali. raukan. Ta­ raluri marilebis cvlis vadi.  dRe-Ramis r. am bgeris aRm­ vebis ulufa. gaumjobeseba. romlisTvisac damaxa­ (dadebiTi da uaryofiTi) siaTebelia Zvlebisa da ricxvebi.  r. demetres da zogi racionAlizm­i [laT. losofiuri rwmena imisa.. Tavidan. Ratio] – sak­ meore bgera. gamow­ rAja [sanskr. Sewonilad.) planeta saturnis rom SemecnebisTvis yvela­ Tanamagzavri.] – TavsarTi. reeqsporti. darwmu­ nebuloba adamianis gone­ instrumentuli nawarmoebi. moSliT. kveba. re. geas Svili. r. kronosis coli. racionalizAcia < [laT. . bis usazRvro ZalaSi. [laT.. (astr. rhapsôdia] – 1. mag.-437- rea rafsOdia [berZ. Zvel saberZneTSi: epikuri gonebas miiCnevs. Rea] – 1. miTologiaSi: uranosisa da  warmoebis procesebis r. norma garkve­ niSvneli noti. mizanSewo­ da. feri misawvdomia.

sariaminacio tareba. (s. CamorTmeul uflebaTa aR­ romelic miznad isaxavs si­ dgena. fileba (saavadmyofoSi). fasiani qaialqnebs da aRmarTaven Raldebis r.) Sromisunarianobis ¥ realisturi.. ¥ sarealizacio. tatio] – da reabilitQreba reAlizm­i [laT. gad. Scd. ra] – (zRv. gamoxmaureba. realis macio. nivTieri] – 1.) ganyofileba.  r.. realis namd­ 1.patiosani saxelis. amocana. (saub. romelzedac abamen swor  saqonlis r. (medic. realis namdvili.) sareanimacio ganyo­ kulturis yoveli sagani. igivea. reagQreba [germ.) anZebze . vada. rac sinamdviles Seefereba. Zala.)  kritikaze r. WeSmari­ ur reaqciaSi moqmedi (mo­ ti. mimarTuleba mxatvrobaSi. reAgent­i [laT. 2. nam­ da (agentis) moqmedi] – qimi­ dvilad arsebuli. aRdgena mkurnalobis Sede­  r. punqti. fulad qce­ va. rEa2 [holand. re – winaaRmdeg reAluri [laT. risame gayidva. stili. risame gan­  r. namdvilis marTal asaxvas. sxvadasxva saSualebebiT reAlia [laT. (medic. r. xolme signalebs.) gavacocxleb] – 1. dabru­ WeSmariti] – namdvilad ar­ neba (mZime avadmyofisTvis). realis] – 1. r. cxovrebaSi ga­  rianimacia. 1. re winaaRmdeg da ago risi ganxorcielebac Se­ vmoqmedeb] – raime saxis saZlebelia. xelovnebaSi: mimarTuleba. reabili s. usafuZvlod Selaxuli vili] – literaturasa da Rirsebis. reagieren < 2. gegma. ¥ reanimaciuli da sareanirealizAcia [< laT. sebuli nivTi. xorcieleba. xelaxla da animo (mniSv. laT. namdvili. s. r. ganivrad damagrebuli Zeli. rac reaqcia kvlav. reabilitAcia [laT. 2. materialuri 2. gare zemoqme­ reanimAcia [laT. sicocxlis aRdgena. pasuxi STa­  r. nawarmoebi. nawile) nivTiereba.rea -438-  gegmebis r. re – debaze. beWdilebaze.

Zrava. maRaroebis damu­ romlis Sedegadac warmo­ Savebisas da sxv. `nivTebis~.. regalis samefo] – 1. rac ukuZalis moqmedebiT war­ rEbus­i [laT. ¥ reaqciuli (mniSv. TviTmfrinavi. reaqtQul­i – (fiz. revoluciuri da erovnul da misT.) war­  r. reactionaire] – politikuri reaqcis mom­ analizebisaTvis. (qim. Sua saukuneebSi: mefeebis. romelic moqmedebs sna. (teq.-is amoxgari. asoebisa da sxva reAqtor­i [fr.  atomuri r. reAqcia [fr. regata] – didi Se­ progresis daTrgunvis po­ jibreba niCbiani. niSnebis kombinaciiT. r. tyva an fraza mocemulia naxatebis. moebaSi ukve gamoyenebuli. niSnebeli sagani (gvirgvini. r. reactif] – qimiuri ..). ganmaTavisuflebeli moZ­ raobisa da sazogadoebrivi regAta [it.-439- reg ¥ sareaqcio (mniSv. regeneravis).). nivTiereba. an motoriani navebiT. moWrisas. iqmneba axali nivTiereba. nebis~ daxmarebiT~] – gamo­  r. qimuri r. r. rebus `nivTebiT~. poliuri ufleba garkveul 2. 2. politika. progresis mteri. reaction] – 1. neben laboratoriebSi  reaqcionuli Scd. sxvadasxva ti pis fizikur­ qimiuri reaqciebis safuZ­ regAlia [laT. ime moqmdebis sapasuxo moZ­ msxvili feodalebis mono­ raoba. warCinebis niSani (ordeni 3. `sag­ moiqmneba. gazeTi. ski ptra. namuSevari produqtebis reAqtiv­i [fr. r. rac aseT Zalas iyenebs. tio aRdgena] – 1. kolba. samedicino reaqciOner­i [fr.) 1. ialqniani litika. xre. 3. 3­isaT­ regenerAcia [laT. ingl. reacteur. taxti da sxv. fulis Tierebis urTierTqmedeba.). cana. reactor] – aparati an danad­  r. 2­isaT­ vis).) ori an ramdenime niv­ Semosavalze (mag. moZraoba. mefis xelisuflebis ma­ velze. sxvadasxva saxis samuSao­ ebisaTvis.-is Sedgena. ra­ 2.. romelSic saZiebo si­  r. mag. `sagnebiT~. reJimi. romelsac iye­  s.

reglAment­i [fr.  r..reg -440- Tavdapirvel TvisebaTa aR­ dgena.) dakarguli an da­ zianebuli nawilebis (or­ ganoebis.-is dacva. 2. ityvian: `saqarTvelos ama Tu im regionSio~. konferencia.  qarTulSi miiRo mniSv­ neloba qveynis calke ra­ ionebisa. Casa­ weri davTari. davTarSi Cawe­ ra. ekonomika. registrum] – 1. regQon­i [laT. registrAtor­i – dawesebu­ lebis muSaki. konferenciis. ¥ regionuli da regionaluri. monarqiul qveynebSi: saxelmwifos droebiTi mmarTveli (mag. r.  maRali r. regQstr­i [laT. risame registracias axdens. maCvenebeli.  amierkavkasiis r. samxreTaRmosavleT aziis r. musikaluri sakravis an momRerlis xmis bgeriTi diapazonis ganakveTi.. rEglan­i [ingl.  deputatebis r.) mgalobeli gundis lotbari (diriJori).) RumelSi Semavali gazisa da haeris gaTboba ukve gamoyenebuli wvis produqtebiT. qsovilis. garkveuli wesebi­ sadmi daqvemdebareba. registrAtura – dawesebu­ lebis ganyofileba. rodesac saxelo an mxari . miwisqvesa biZgebis r.. mag. mo­ wesrigeba. r.  r. (saek.  poliklinikis r. reglan] – pal­ tos an kabis iseTi fasoni.  namuSevari zeTis r.. registrAcia [< laT. yri­ lobis Catarebis wesi. (biol. regionis qveya­ na. qorwinebis r. rEgent­i [laT. 2. reglamentAcia [fr. ujre­ debis) aRdgena organizmis mier. sadac registracia warmoebs. aRricxva. 3. 2. mefis mcirewlovanebis ga­ mo). regens (regentis) mmarTveli] – 1. risame sia. romelic vi­ same. reglament] – krebis.-is darRveva. dadgena. (teq. kuTxeebisa.. raioni] _ romelic moicavs qveynis ramdenime msxvil erTeuls an ramde­ nime qveyanas. olqi. reglamentation] da reglamentQreba _ risame zustad gansazRvra. registrum sia] – siaSi.

red regulQreba [laT. piri. 2. temperaturis r. tempi. redacteur] – 1. TanamSromelTa jgufi. regressus] – (wign. romelic gamosacemad am­ .  reguliaruli Scd. gasworeba. dasabeWdad momzadeba (teqstis). teqnikuri r. wylis donis r. Jur­ nalis. radio da telegadacemas xelmZRvanelobs.  siCqaris r. regOlit­i [ingl. romelic wignis. romli­ Tac dafarulia mTvaris zedapiri. ukuqceva. mecadineoba. piri. _ jazis erT­erTi wina­ morbedi.. r. honorari. mimdinare. redAqtor­i [fr. regtime < rag nawyveti da time dro.  Zravas r. 2..  reguliatori Scd.. 1) ukeTebs raime teqsts. romelic awesrigebs meqanizmisa da misi nawi­ lebis muSaobas. redaqtQreba _ igivea.. romelic Camoyalibda me­19 s­is meore naxevarSi. amerikeli salonuri da samejliso wyvilTa cekva. regulAruli [laT. 1).  mTavari r.-441erTi naWriTaa gamoWrili. mowesrigeba] – 1. 2. ¥ saredaqtoro. ukusvla. gazeTis gamocemas. rac redaqcia (mniSv. regrEsia (laT. regtAim­i [ingl.. sistematuri.. 3. regolit] – mtvrisebri masala. redactio wes­ rigSi moyvana. regulAtor­i (teq. taqti] – 1..  xelnaweris r. daqveiTeba (sapirispiro progresi). regressio uku­ svla] – zRvis ukan daxeva. operis axali r.  xelnaweris uZvelesi r. regulo va­ wesrigeb] – garkveuli wesiT warmarTva.-is moadgile. rEgres­i [laT. redAqcia [laT.  xelnaweris r. romelic redaqcias (mniSv.  s. raime nawarmoebis teqstis saxesxvaoba.) ganviTarebis Sefer­ xeba.  r. quCaSi moZraobis r.literaturu­ lad damuSaveba.) mowyobi­ loba.  literaturuli r. regularis wesieri] – Tanabrad da swo­ rad warmoebuli. mowesrigeba.  r. fasebis r. amerikel zangTa sacekvao musikis forma.

rEvanS­i [fr.  mawoni – mawvnis.  s. qaTami – qaTmis.. 2.  xelmoweris r. damuSaveba. 2. revalvAcia [fr. iron. misi Semcireba an sruli gaqroba funqciis dakargvis Sedegad. reduco ukan vabruneb] – 1. 3.  TavTavi. revanchisme] – omSi damarcxebisaTvis sa­ magieros gadaxdis sababiT axali omis momzadebis po­ litika.) valutis kursis aweva (sapirisp.) organos agebulebis gamartiveba. 2. redUqcia da reducQreba [laT. (biol. nusxa. revanche] – sama­ gieros gadaxda brZolaSi an SejibrebaSi damarcxebi­ saTvis. reduplikAcia [laT. sia.  mTavari r.) pativiscemis gadaWarbebuli gamoxatva. revAnSizm­i [fr. kolegia. revalvation] – (finans. Semcireba. reversus ukana. wamwami. saqmeebis da dokumentebis Casaweri Jurnali. ¥ redaqtiuli.red -442rejestr laT. (qim.) nivTierebis ganTavi­ sufleba Jangbadisgan. ¥ revanSistuli.) manqanis brunvis mi­ zadebs wigns.  r. rEvers­i [laT. sadac xelnawerebs amzadeben dasabeWdad. rTulis Secvla martiviT. . 2. 4.) sityvawarmoeba fuZis game­ orebiT. aversi). reduplicatio gaormageba] – (lingv. zedmeti mowiweba. Sesusteba.  gazeTi `jorjian Taimsis~ r. sazogadoebaSi: (qalis mi­ er) Tavis dakvra marjvena muxlis odnav CaxriT. Sebrunebuli] – 1. 4. реестр polon. -isaTvis mzadeba. gazeTs da misT.. teqnikuri r. 3. rEestr­i [rus. regestrum] – 1. sadac aseTi muSaoba warmoebs. dawesebuleba. aRwera. (gadat. (ekon.) bgeris dasusteba an mis sruli dakargva. rac risame garantias iZleva. liTonis fulis an medalis ukana mxare. (teq. reverence] – 1.) valdebuleba. ¥ saredaqcio. gamomcemlobis ganyo­ fileba. politika. revErans­i [fr. (lingv. devalvacia). reemigrAcia _ imigrantebis samSobloSi dabruneba.  r. zurgi (sapirispir.

-443- rev marTulebis Semcvleli me­ tkivili. romelic revizias ax­ leba. mecnierebaSi.) elCis an sxva war­ hqondaT ufro Soreulebs. (samarT. Cveulebriv Tan axlavs . aqvs doli sisworis da kanonierebis (mbrunavi savazne). 2.) winaT gacemuli gankargulebis. revmAtizm­i [berZ. sistemis. dens. tkivilebi. uaxloes winaprebs. revisio gada­ gauqmeba. kulturuli r. saxsrebis da kun­ revoluciOneri – revolu­ Tebis daavadeba. nomre­  r. moZraoba. (biol.) qonebis dabruneba yanaSi. (gadat.  r. revolver] Tanamdebobis piris muSao­ – xelis cecxlsasroli bis gamorkveva moqmedebis patara iaraRi.) organizmSi iseTi niSan­TvisebaTa gaCena. qanizmi. momadgelis gamowveva sxva atavizmi. gamowveva] – 1.. r. xelovnebaSi da sxv. organizaciis an revOlver­i [ingl. bisagan. romelime dawe­ sebulebis. Semowmebis mizniT. an Teatraluri warmodgena. revQzor­i – Tanamdebobis 2.) Zirfesviani cvli­ piri. revolUcia [fr. gadatrialeba cod­ nis raime dargSi. keuli scenebisagan. reversio dabru­  revmatiuli Scd. winandeli patronisTvis. teqnikaSi. sazogadoebriv­politikur 2. romelic Sedgenilia cal­ ¥ revoluciuri. revoliuci– gulisa da sisxlZrRvTa onuri Scd. mTavroba. romelsac ciuri moZraobis monawile. brZanebis revQzia [laT. saxelmwifodan Tavis qve­ 2. gardaqmnebi. r. revokAcia [laT. brZola. revolution] – 1.  r. raime moZRvrebis. revErsia [laT. Teoriis urTierTobaSi momxdari debulebaTa gadasinjva da Zirfesviani gadatrialeba. r. ¥ revmatuli. sinjva] – 1. revocatio romlebic ar hqoniaT mis gawveva. Secvla. revue] – saestrado  samecniero-teqnikuri r. texa. neba] – 1. magram (di pl.  buxhalteriis r. (vaWr. reumatismos]  revoliucia. rEviu [fr.

-is miReba erTxmad. s. resectio mokve­ Ta] – (medic. rEzerv­i [fr.) meTauris gankar­ gulebaSi datovebuli ja­ ris nawili.  prezidentis sazafxulo r.-is proeqti. residentia ad­ gilsamyofeli] – mTavrobis an maRali administraciuli Tanamdebobis mqone piris adgilsamyofeli.) gonivruli safuZveli ri­  revoliucioneri Scd. moxsenebis. romelime qveynis moqalaqe.  rezoliucia Scd. rezQume [fr.  s. rezume Scd.-is dadeba. naSroms erTvis r. romelic mudmivad ucxo qveyanaSi cxovrobs.  reziumisa. vzogav] – 1. rezEqcia [laT. romelsac saWi­ roebis SemTxvevaSi Caabamen brZolaSi. 2. resident] – 1. rezidEncia [laT.  gancxadebaze r. mokle Sinaarsi. ¥ reziumesi. reservo vi­ naxav. 3. raison] – (saub. raime sakiTxis gan­ xilvis Sedegad.ebi. rezolUcia [laT.  r. sadac iZulebiTi wesiT arian da­ saxlebuli adgilobrivi mkvidrni. batalioni. reservoir] – siTxis an airis maragis sa­ Tavsi (Sesanaxi nageboba). saqmian qaRaldze warwerili. resume] – Sromis. rEzon­i [fr.. inglisur enaze. 2. fondi. dad­ genileba. sam­ xreT afrikasa da avst­ raliaSi: adgili. r. dazvervis saidumlo war­ . (samx. daskvna. statiis da misT. 2. ri­ same maragi. yrilobaze da misT. CrdiloeT amerikaSi.  saxelmwifo sasursaTo r. 2.  moxsenebis r. rezQdent­i [fr. Resolutio gadawyvetileba] – 1. rezervAcia [laT. rom kvlav daubrundebian raime sakiTxs.  umaRlesi mTavarsardlis r. Tanamdebobis piris gankar­ guleba. uflebis datoveba. rezerve­ bis (maragis) Seqmna. rezervUar­i [fr.) raime daava­ debuli organos sruli an nawilobrivi amokveTa. reserve] – 1. romelic miRebu­ lia krebaze. ¥ sarezervo.rez -444momadgeneli ucxo saxelm­ wifos garkveul raionSi.

TviTmfrinavis. (wign.) moZravi jarebis SeWra mtris zurgSi.) Sedegi. avtobusi. gza. 1.) zogi sagnisa da sadgomis unari gaadidos bgeris Zala da xangrZli­ voba sadgomis SigniTa ze­ dapirebis mier bgeris arek­ vlis Sedegad. rEzus­fAqtor­i – antigeni. 2.  r. 2.  s. raisonneur] – 1. rEis­i [rus.  r.-ze mdgomi kreiseri. Tviseba. rezOnans­i [fr. damoZRvros. romelsac uyvars gansja zneobis Sesaxeb.  partizanTa r.  violinos r. rEid­i1 [holand.-iT Seicavs adamianTa 15%. (gadat. Sefaseba vinmesTvis raime rangis.  mecnieris gamokvlevas didi r. 3. ¥ sareido.-445same. 2­isaTvis). romelsac Seicavs adamianTa rei 85%­is eriTrocitebi. Reise mgzavroba. gamoZaxili. sadgomis r. daari­ gos. avtobusis da misT. adgili. kontingenti. raid] – 1. ¥ rezonansuli (mniSvn.areklili] – (wign. Tana­ bgeradoba.) sxeulis bgera­ dobis gamowveva masTan mbgeri sxeulis mier. resultatus asaxuli. (samx. adamiani. Tanrigis mikuTvneba .  s. as­ wavlos.  s. gadat. rezonQor­i [fr. piesis an romanis moqmedi piri. (fiz.) sazogadoebrivi aqtivistebis jgufis mier raime obieqtis mouledneli Semowmeba. rxevebi. ¥ sareido.  r.  pirveli jgufis sisxls uaryofiTi r. рейс germ. mogzauroba] – garkveuli marSrutiT ma­ vali gemis. reQting­i [ingl. resonance] – 1. hqonda. saavtomobilo gzebze. rezUltat­i [laT. 2. reede] – gemebis RuziT gasaCerebeli marjve adgili navsadgurSi an mis maxloblad. ¥ sareiso. azri. romelic avtoris po­ zicias gamoxatavs da sxva personaJebs aswavlis. (spec. reQter­i _ inglisis sain­ formacio saagento.) gamoxmaureba. reid­i2 [ingl. raiting Se­ faseba] – visime Sefaseba.

koratiuli gaformebis na­ ¥ sareklamo.  s. daSinebasTan. 2. visime an risime Sesaxeb (Teatr. 1. filmi.) nivTebi. saTanado xelmowera). (spec. telefaqsis no­  sportuli r.) pretenzia saqonlis lisodac igi kargavs iuri­ dabali xarisxis gamo da . r. 2. (samarT. totebic mWidrod ekvris dawesebulebis dasaxeleba. ma­  mocartis r. fexebs. telefonis.rei -446- (mag. nisZieba momxmarebelTa. ganyofileba. reclame] – .. aucilebeli] – 1. romlebic cnobebis gavrceleba.saxlis nomeri. rEket­i [ingl. nawili. saCivari. (vaWr. wils. yurebelTa da sxv. urom­ 2. 3.  reketiri. Requiem] – dakavSirebulia SantaJTan. rogoricaa: safos­ reQtUz­i [germ.) sworad Sedgenili dokumentebis aucilebeli reklamAcia [laT. zia.) dawesebulebis mi­ sportSi). politikur sarbielze. filebis gamoxatva. cxenosnis meri da sxv. xurebis erT­erTi saxe ZalmomreobasTan. samgloviaro musikalu­ ri nawarmoebi solistebis. radio da gundisa da orkestrisaT­ telegadacema an sxva Ro­ vis. qalaqis. modgenis msvlelobis misi popularizaciis miz­ dros. – micvalebulis sulis mo­  r. rekvQzit­i [laT.-Si monawileoba. saxelwodeba. saWiro. quCis viwro Sarvali. saxsenebeli mesa (wirva). sWirdebaT msaxiobebs war­ misTvis saxelis moxveWis. lebrivi moqmedeba. plakati. mizniT. popularobis in­ samarTis yvela Semadgeneli deqsi.. Reithosen] – to indeqsi. Seqeba. kaTolikuri RvTismsa­ gamoZalvasTan. romelic rekvQem­i [laT. 2. ukmayo­ elementi (mag. requisitum  Teatraluri r. romlis saxelwodeba. preten­ gacemis adgili da TariRi.1 gan­ cxadeba. racket] – danaSau­  reituzebi Scd. rEklama [fr. reclamatio ukmayofileba] – 1. anda warmoadgens de­ niT. diul Zalas. mizidvis  reqviemi Scd. s.

Zabvis. das­ veneba] – (spec.-is damyareba. romelic reagi­ rebs raime danadgaris erT­ erTi parametris (mag. moxseneba] – 1..  msoflio r.) aRdgena Zalebisa. romelic auqmebs akreditivs. recomendation] – visime muSaobis.) darbazi.-447zaralis anazRaurebis mo­ Txovna. meTauris cnoba saomari momqedebis mimdinareobis Sesaxeb. sabuTi.) dro. rekredQtiv­i [germ. Recreditiv] – 1. rekomendAcia [laT. 2.) maCveneblebi. curvaSi. temperaturis) cva­ lebadobaze da mcire sim­ Zlavris saSualebiT Car­ Tavs an gamorTavs denis gacilebiT ufro mZlavr damxmare wyaros.) mosavali. rekonstrUqcia da rekons­ truQreba [laT.  s. axlad ageba Se­ morCenili gadmonaSTebis aRweris mixedviT. ro­ melic miiRweva sportul SejibrebaSi an muSaobaSi. wnevis. relatio cnoba. ¥ sarekomendacio. mTavrobis sigeli di plomatiuri warmomad­ genlis ukan gawvevis Sesa­ xeb. axali r. .  avtomobilis r. 2. xelaxla da construo vaSeneb] – 1. (s. visime sabrZolo gmirobis werilobiTi daxasiaTeba jildoze warsadgenad. (s. re­ kvlav. Recreatio aRdgena (Zal­Ronis). rekOnkista [esp. r. r. werili. relAcia [laT. rEle [fr. rel rekreAcia [laT. rEkord­i [ingl. risame pirvandeli saxis warmosaxviTi an realuri aRdgena. saqmianobis dadebiTi weri­ lobiTi (agreTve sityvieri) daxasiaTeba samuSaoze an raime organizaciaSi misa­ Rebad. ¥ rekreaciuli da sarekreacio.­Si: pirineis naxe­ varkunZulis xalxebis mier arabebisgan dapyrobili te­ ritoriebis brZoliT ukan dabruneba. romlebic adami­ anma daxarja SromiT saq­ mianobaSi. saukeTeso Sedegi. record] – umaR­ lesi. Reconquista] – me­8­15 ss. (s. (s. ¥ rekorduli da sarekordo. relais] – avtomaturi xelsawyo.  r.  r.

rasac remonti unda gau­ ulebriv wmindanTa naSTebi: keTdes. SeniSvna.. bunebrivi Zalebisa (Rmer­ dramatul nawarmoebSi: av­ Tebis. gacveTi­ sibrtyeze. kapitaluri remonti _ ¥ reliefuri – zedapirze ix. amoweuli. zRvis fske binis r. reba. kapitaluri.). saaTis r. romelsac inaxaven yof] – adamiani. mahmadiasa da qcevis mokle daxa­ nuri r. reliquiae] (mr. minaweri. amoburculi gamosaxuleba (dazianebulisa. lisa.). ris r. sarEmonto – 1. remonter Seke­ adgilebis) erToblioba. li da sxv. samuSanarCenebi] – 1. Tayvaniscemis sagani (Cve­ 2. relief] – 1. saxelosno.  mTagoriani r. sulebisa). dablobebis. ¥ religiuri. remarque] – 1. personaJTa garegnobi­  qristianuli r.rel -448- relQgia [laT. dakavSirebuli. siaTebas. religiuri oebi. ruka. renego uarv­ 2. de­ avadmyofobis movlenaTa damiwis zedapiris us­ droebiTi Sesusteba an gaq­ wormasworobaTa (mTebis. remissio Semci­ tes aRdgoma. gandgo­ (sagvareulo) r.remQsia [laT. wminda nawilebi.  r. relQkvia [laT.. roba. tansacme­  s. romelic lebsac Tayvans scemen. mowinaaRmdegis mxareze ga­  istoriuli r. rom­ riv. 2. dResaswauli-ieso qris.. saojaxo davida. bas. nivTi.)  s. frCxilebSi).. moRalate. renEgat­i [laT. Cavardnili rEmont­i [fr. gafuWebulisa. s.) relQef­i [fr.  reliqvia Scd. romelmac rogorc gansakuTrebiT uRalata Tavis rwmenas da Zvirfas saxsovars. sar­ Seicavs scenis mowyobilo­ wmunoeba.. Sesusteba] – (medic. saxli. mili. aRdgena 2. religio] – rwmena rEmarka [fr. amoburculi. Teba] – SekeTeba. remontTan  r.. . romlebic toris SeniSvna (Cveuleb­ ganageben samyaros da.

rEnome [fr. rEntgen­i _ 1. fr.-449- rep renEsans­i [fr. aseTi sxivebiT gasaSuqebeli aparati. rentabEluri [germ. gadakeTeba. uZravi] – xelsawyo denis da Zabvis regulirebisaTvis. reputacia. reorganizAcia da reor­ ganQzeba [germ. reorganisieren] – risame struqturis Secvla. repatrians (repatrian(tis)] – emigrantebis. ¥ rengenuli. rac ren­ tgenis sxivebi. rEntgenis sxQvebi – uxi­ lavi sxivebi. Renaissance aRor­ Zineba] – me­14­16 ss. 2. tyved wayvanili pirebis. rheo mive­ dinebi da statos mdgomare. reparAcia [laT. romlebic warmoadgenen mokle eleqt­ romagnitur talRebs. romlisTvisac da­ maxasiaTebelia mecnierebi­ sa da xelovnebis ayvaveba.sameurneo Tval­ sazrisiT mizanSewonili. Se­ mosavliani. romelsac iZ­ leva kapitali.) gaSuqeba.  parlamentis wevris r. rom maT mflobels ar sWirdeba mewarmoebrivi saqmianoba. aqvT gaumWvir sagnebSi SeRwevis unari. ltolvilebis dabruneba samSobloSi. gardaq­ mna. repatrians (repatrian(tis)] – piri. igivea.  adamianis organizmis r. repatriAcia [laT. rentabel] – rac gaweul xarjebs amarTlebs. sargebliani.  miaqcieT yurdReba: mogebiani da ara momgebiani. momgebiani. romelsac ux­ dis omSi damarcxebuli qveyana gamarjvebuls mi­ yenebuli zaralis asanaz­ Raureblad. repertoire] – . rEnta [germ. aRorZinebis xana. repatrQant­i [laT. Rente. sarentgeno. qoneba an mi­ wa ise. renommee] – visi­ me Sesaxeb Seqmnili Sexe­ duleba. (s. repertUar­i [fr.romelic brundeba (an dabrunda) samSobloSi repatriaciis gziT. reOstat­i [berZ.­Si evropis rig qveynebSi (pirvelad _ italiaSi): kulturuli da ideologiuri ganvitarebis periodi. reparatio] – fuladi an naturaluri gadasaxadi. rente – laT.  saministro r. rentere – regularuli Semosavali.

garkveul periodSi dadgmuli dramatuli mu­ sikaluri da sxv. ro­ melic exmareba vinmes sas­ wavlo kursis CatarebaSi.rep -450- 1. rgunva] – saxelmwifo or­ ¥ sarepeticio. sikaluri piesis romelime replantAcia [laT. koncertis r. dasasjeli zoma. repetQcia [laT. re – nawilis gameoreba. replica] – 1. sarepetecio rEpriz­i [fr. ¥ repetitoruli. repressio daT­ _ ix. 2. reprezEntant­i [fr.-is ganaxleba. generAluri repetQcia reprEsia [laT. niSnavs: kvlav. repOrtaJ­i [fr. romel­ sac warmoTqvams personaJi sxva personaJis sapasuxod. romelic am­ zadebs reportaJs.  r. reporter] – Jurnalisti. mokle saxumaro nomeri. estradaze da misT. TeatrSi: sityvebi. darbazi. oratorisTvis adgi­ lidan mocemuli mokle Se­ niSvna. repetitio gameoreba] – dramatuli.) warmomadge­ neli.  fexburTis matCis r. xelaxla) da (trans) plantatio 2. gamoqveynebuli gazeTSi. TeatrSi. ganoebis mier miRebuli  s. aseTi (TavsarTi. reportage] – cnobebi dRis ganmavlobaSi momxdari ambebis Sesaxeb.  piesis r. saxlis maswavlebeli. ¥ sarepertuaro. amoRebuli kbilis kvlav Casma Tavis fosoSi.  s. msaxiobis mier Sesrule­ buli rolebis erToblio­ ba. vinc imeorebs] – piri. gameorebis sanoto niSani. it. repetQtor­i [laT.) 1. na­ warmoebebis winaswari Ses­ ruleba mayurebelTa winaSe gamosvlamde.  repetitoroba. aiTvisos raime codna.  repetecia. musikaluri da sxv. sxeulis moWrili (mokveTili) nawilis mike­ reba da Sezrda.. 2. reprise] – 1. . generaluri. repetitor is. (ix. transplantacia)] – (me­ dic. reportQor­i [ingl. s. rEplika [fr. nawarmo­ ebTa erToblioba. komisia. 2. replique. wamoZaxili. ga­ dacemuli radioTi. mu­ Scd. tele­ viziiT. gegma. dasja. representent] – (wign.

 kargi r. r. respodens (respodentis) < respondeo pa­ . sa­ xelmwifos wyobileba. pirobebi. dasve­ nebis.. cxovrebis. (polit.) mexsierebaSi Semo­ naxuli risame aRdgena.  kargi r. 2.. kvlav­ warmoeba. r.  kvebis r.  s. reprodUqcia [laT. Rirseu­ li. xmamaRla molaparake. rEJim­i [fr.-451romelsac asruleben klo­ unebi an cirkis da estradis sxva msaxiobebi. sxvadasxva gamosaxulebis (suraTis.  manqanis muSaobis r.. 3. naxe­ varniRabiani) sasunTqi or­ ganoebis dasacavad mavne airebisa da mtvrisagan. reputAcia [fr. reptQlia [< laT.-iT sargeblobs. namuSevari. 3. reptilis mxo­ xavi. respiratio] – sunTqva. (fsiq.. muSaobis. moTxovnebi. respiro vsunTqav] – mowyobiloba (filtriani. ekon. sabeWdi teqstisa da misT.  Teatris mTavari r. re – xe­ laxla da productio.  demokratiuli r. mtkiced dadgenili wesi. reprodUqtor­i – mowyobi­ loba radiogadacemaTa xmis gasaZliereblad. 2. niRabiani. regime] – 1.) qve­ warmavali.  s. réputation] – visime (an risame) RirsebaTa da naklovanebaTa Sesaxeb Seqmnili saerTo azri. s. mZromi] – (zool.) xelax­ la gadaReba da gamravleba fotografiuli an polig­ rafiuli saSualebiT. nawarmoebi. respectable] – pativsacemi. saparlamento r. naxatis. ¥ sareJimo. mcenareTa siTburi r. ¥ sareJisoro. reJQsor­i [fr. ¥ reJisoruli. moqmedebis. kvebis da sxv. vawar­ moeb] – 1. gax­ seneba. damdgmeli. respeqtabElur­i [fr. Se­ xeduleba. ganawesi.) sa­ zogadoebrivi warmoebis ganmeorebiTi procesi. arse­ bobis pirobebi. kino­ filmis dadgmis samxatvro xelmZRvaneli. Selaxuli aqvs. fakulteti. régisseur mmar­ Tveli] – speqtaklis. respOndent­i [laT. Sromis. respirAcia [laT. produco warmoeba.-is dacva. darbaisluri. mmar­ res Tvelobis wesi. respirAtor­i [laT. reaqciuli r.

mowyobiloba.  taZris r. romlis drosac xelisuflebis umaRles organoebs irCeven gan­ sazRvruli vadiT.  bunebrivi r. telegadacemaTa r.. restavrAcia [laT. respUblika [laT. s.  mx. retranslAtor­i – (spec. aseTi mmarTvelobis mqone qveya­ na.  s. Zveli damxobili politi­ kuri wyobilebis aRdgena.  saqarTvelos r. dro­ Ta viTarebaSi dazianebuli risame (arqiteqturuli Zeglis. resursi. rEtorta [laT. agreTve translacia).) retranslaciisaTvis saWi­ ro danadgari.  s..  satelevizio r. r. restauratio da germ. ¥ saretranslacio. ressources] – 1. risame maragi. samuSaoebi.  respublikanuri Scd.  retransliacia.) – ra­ dio an telegadacemis miRe­ ba da gadacema Sualeduri punqtis (retranslatoris) saSualebiT (ix. saretransliacio Scd. 2. restaurant] – kargad mowyobili sazoga­ doebrivi sasadilo. ¥ sarestavracio. radiosadguri. 2. (s. . qveynis ekonomikuri r. restavrAtor­i restavraci­ is specialisti. retorta ukan moxrili. Zveli freskebis r.-is prezidenti..) konferencia.  Sigawvis Zravas muSaobis (narCeni) resursi. arqeologiuri niv­ Tebisa da sxv. respublica] – saxelmwifo mmarTvelobis forma. ¥ restoranisa. retranslAcia – (spec.  retransliatori Scd. xelovnebis nawar­ moebis. r.  restornisa Scd. ¥ respublikuri da sarespubliko. saxelosno. fuladi saxsrebi. restOran­i [fr.  rediosignalebis r. gadaxrili] – si­ Txis gamosaxdeli labo­ ratoriuli xelsawyo (apa­ rati) erTgvari.  marTvis r.. forma.) aRdgena pirvandeli saxiT. resUrseb­i [fr.res -452- suxs vaZlev] – visac Seki­ TxvebiT mimarTavs Jurna­ listi. restaurienen] – 1.

s. r. sxivebis amreklavi mo­ dum rac unda moaxsenon. mocema. piriqiT. nervuli sistemis monawi­ refErat­i [laT. ukanve. retouche] – fo­ rEfleqs­i [laT. Jurnali. Referens aqcioneri. gadasawyvetad. ¥ referatuli. uwyeb. refleqti r. piruku da 2. piri. niero naSromis. retrOgrad­i [laT.  s. resis mowinaaRmdege. xorcieldeba centraluri saRebaviT da sxv. gadmocema. komisia. romalic referats picere ukan yureba < retro ukan. romelSic ga­  r..  r. igivea. Sinaarsis mokle gad­ ¥ refleqsuri. misT. refleqtoruli Scd. (referentis) momxsenebeli] – retrospEqtiva [laT. reflEqtor­i [laT.-453- ref ¥ saferendumo. gamokiTxva da kenWisyra romelic Sedgeba eleqt­ didad mniSvnelovani sa­ ronuli lampisa da amrek­ xelmwifoebrivi sakiTxis lavisagan. auwyon] – saerTo­saxalxo 2. referee] spor­ tuli Sejibrebis msaji. rEtuS­i [laT. wignis da upirobo r. movaxseneb] – samec­  pirobiTi (SeZenili) r.  refleqsiuri. qili sarkis saSualebiT. biuleteni. ukan mivmarTav. gasaxurebeli xelsawyo. ubani. uri. 3. Cveneba­ganxilva garkveuli TanmimdevrobiT. rac zitivis Sesworeba fanqriT. dus ukan mimavali] – prog­ olqi. Refero va­ leobiT. referen– 1. retrogra- . moZraoba.-is mowyoba. moxsenebis r. kiTxulobs. retros1. rac rEfer­i [ingl. teleskopi.) cocxali or­ tografiuli anabeWdis (po­ ganizmis uneblie reaqcia zitivis). wyobiloba. retro. reflexus asax­ va] – (fiziol. reflecto  referatiuli Scd.-is Sedemosaxuleba miiReba Cazne­ gebi. re­ refErent­i [laT. Tanamdebobis piri – momxse­ spectare yureba] – Zveli (da nebeli.negativis an diapo­ garegan gaRizianebaze. s. avireklav] referEndum­i [laT. konsultanti gark­ zogjer axali) filmebis veuli sakiTxebis Sesaxeb.

) taepebi. 1. ficatio gasworeba] – da req­  s. [laT. (astr. (lit. datexa. rector mmar­ 2.) kupleturi formis recEnzia ganxilva.  marTlwesrigis r. romlebic leqsSi garkveuli wesiT recEnzent­i – recenziis av­ tori. vagoni. politikuri gardaqmna. xelmZRvaneli] – feroSi mnaTobTa sxivebis umaRlesi saero da sa­ gardatexa. ¥ sareformo. tificQreba – Txevadi refrAqcia [laT. samecniero naSromis.) dedamiwis atmos­ Tveli. Senareve­ (fiz. dasazidad. rEfren­i [fr. kritikuli Sefa­ rigerare gacieba. Secvla. rectilesi ganaTlebis r. refractio] – 1. .  dadebiTi (uaryofiTi) r. refda misT. specialuri gemi.. 2. vidre sinam­ reqtOrat­i _ umaRlesi dvileSi arian. umaRreqtifikAcia [laT. warmodgenis. 2. programa. fr. cis TaRze. reforme] – 1. rEqtor­i [laT. iwevs. romel­ Tveli klasi. ri­ romelSic orTqldeba si­ Txe da temperatura dabla same gardaqmna. refrain] –  rektorati Scd. romelsac axdens mmar­ avtomobili da sxv. meTaurobiT. kinosuraTisa refriJerAtor­i [laT. narevebis gayofa. meordeba. gamokvleva] – vokaluri nawarmoebis na­ literaturuli nawarmo­ wili. meordeba.) sinaTlis sxivis gar­ bisgan gawmenda. rateur] – 1. recensio 2. ris Sedegad mna­ suliero saswavleblis Tobebi ufro maRla Cans xelmZRvaneli.ref -454- rEforma [fr. romelic ucvlelad ebis. macivris nawili. gankuTvnilia male­ saxelmwifoebrivi wyobi­ fuWebadi produqtebis ga­ lebis Sesacvlelad.. misamReri. saero da sasuliero ad­ Tvalis refraqcia – Tva­ mi nistraciul­saswavlo lis unari gardatexos si­ xelmZRvaneloba reqtoris naTlis sxivebi.. arsebuli Sic daculia temperaturis po litikur­ekonomikuri. Suqtexa. reJimi. (mus. refrigéseba werilobiT.

­s. rhythmos Tana­ zomiereba] – erTnairi an msgavsi bgeraTkompleqsebis gameoreba leqsSi. agreTve avad­ myofis mier misi miRebis wesi. ribonukleQnmJava (rnm) [laT. Wavli da sôma berZ. da­ savleT evropis udidesi sakurorto raioni (nica. (samarT. recidivus rasac imeoreben] – adamani. gameoreba. aRmoCenilia uklebliv yve­ la cocxal organizmSi. ribosOmeb­i [laT. 2. recQdiv­i [laT. sanremo da sxv. mi­ TiTebebisa. sxe­ uli] – ujredis SigniTa nawilakebi. mtkice dacva raime princi­ pebisa. ribes naka­ di. Riviera] – xmel­ TaSua zRvis sanapiros zoli safrangeTsa da italiis teritoriaze.) avadmyofis Seb­ runeba. erT­ erTi nukleinmJava.. romelic iRebs gaRizianebas. Saqris damzadebis r. recEptor­i [laT. recidQvist­i [laT. rQTma [berZ. risalita Sveri­ li] – Senobis fasadis win gamoweuli nawili. receptum aRebuli] – 1. 3. romelmac ganmeorebiT Ca­ idina danaSauli da adre ukve iyo nasamarTlevi. rigor sim­ kacre.). romlebic ax­ denen cilis biosinTezs.) TiT­ qos gamqrali movlenis da­ bruneba.) danaSaulis gan­ meorebiT Cadena. (medic. afTiaqSi warsadgenad eqimis mier Sedgenili baraTi. sisastike] – mkacri. receptor mimRebi] – (fiziol. zneobis wesebisa.-is gamowera. rigOrizm­i [< laT.  tortis r. orga­ nizmSi monawileobs cilis biosinTezSi. TiToeuli ujredi Seicavs aTasobiT an aTiaTasobiT r. Wavli da (ix. recidivus rac meordeba] – 1. taepebis bolos. risame damzadebis wesi. rizAlit­i [it. (wign. ribes nakadi. r. romel­ Sic aRniSnulia wamlis Se­ madgenloba. . nukleinmJava)] – rTu­ riT li organuli naerTis.) grZno­ badi nervuli boWkos da­ boloeba.  r. rEcept­i [laT.-is wardgena afTiaqSi.-455gazeTSi gamoqveynebuli r. 2. rivQera [it. kani.

mis xelmeore gadaReba da tanvarjiSi.) wesebi. gakeTeba] – mxatvruli fil­  r. rQng­i [ingl. rhythmos] – 1. li.. remake xelaxla ¥ ritmuli. same. riTma sxvaa (ix. aerobika. ceremoformis moedani (Cveulebriv.. rimmessa fulis gadacema.  r. romelic moqmedeba. misi axali versiis Seqmna ix. klde (zogjer amoweuli riskis gaweva – alalbedze zRvis donidan). niali. (gadat. Tanamedrove teqnikuri Se­  riTmi. asxleta raime zedapirze 2.). rikOSet­i [fr. Tanabarzomiereba ri­  r. saSiSroeba. mecniereba oratoruli xe­ romliTac unda miiRon fu­ lovnebis Sesaxeb.) awyobili mimdina­ moxvedris Semdeg. risqus] – mosalod­ rQf­i [germ. rQtm­i [berZ. (s. bis r. ficarnagze) krivSi Sejib­  saqorwino r.) – cxviris lo. nebi. saxifaTo mdgo­ saxifaToa naosnobisaTvis. muSaoba. riTmiuli. ra­ rQqSa [iap.).] – 1.. ring] – TokebiT ritUal­i [laT. Riff] – wyalqveSa neli safrTxe. lorwovani garsis anTeba. mareobaSi Cadgoma.) yoveli Tamasuqi. zomieri perioduli monac­  ritmi sxvaa (ix. reoba. rQsk­i [fr. – (finans. braga. elCis miRerebisaTvis. ritmiusaZleblobebis gamoyene­ li Scd.). rhis (rhinos) ¥ ritualuri da sarituacxviri] – (medic. Sinagani r. gagzavna. leqsis r. vleoba.rik -456- ime elementebis Tanabar­  gargani r. moZraoba.. biT. (s. rQnit­i [berZ. rimEik­i [ingl. ricochet] –  musikaluri r. aRmosavleT . rQmesa [it. r. Cabareba] ritOrika [berZ.) scesurdo.) wes­CveulebaTa er­ Semokavebuli kvadratuli Toblioba (sinon. r. r. ritualis] – (wign. moZraobaTa swrafad moZravi sxeulis r. rhçtorikç] – mWevrmetyvelebis Teoria.-iT wamosuli burTi.

рояль. rock-and-roll qa­ naoba da darweva. romelic ekuTvnoda samxedro­Tavad­ aznaurul fenas. Robot < robota monuri Sroma < rob mona] – avtomati.  mZime r. Ritter < Zv.. royal samefo] – klaviSebiani mu­ sikaluri sakravi. Tav­ dadebuli. rok. rikSa Scd. amerikis SeerTebuli Statebis da­ savleTSi: kovboebis os­ tatobis Cveneba (jiriTSi. 2. rok-opera.~. Zroxis swrafad mowvelaSi da sxv. germ. romelSic simebi horizontalurad aris ga­ daWimuli. 2. rac rok-n-roli.  `roalze ukravs.  `roials ukravs~. romelSic adamiania Sebmuli. brunva Semokl. romelic mo­ tocikliT dadis quCebSi . roQal­i [rus. – pirveli Semadgeneli nawili rTuli sityvebisa. fr. igivea.). didsulovani. feodalur evropaSi – piri. swrafi ritmiT. rOk­i [ingl. romelic aRniSnavs – exeba rok­musikas. qanaoba. rodeo jogis. roiAlist­i – roializmis mimdevari. TviT adamiani. rQcar­i [germ. rObot­i [Cex. `roiali daukra~. ¥ riqSisa. motocikletebiTa da msubu­ qi avtomobilebiT Sejibreba sxvadasxva eqscentrikuli rok triukebis CvenebiT. Tavganwiruli. – rok­musika xma­ maRali xmiT. aseT etlSi Sebmuli.  riqSasi.. rok-ansambli. rOker­i1 [ingl. rocker < rock darweva. rac rok­ musika. cxenebis. brun­ va] – axalgazrduli jgu­ fis wevri. avtomaturi mo­ wyobiloba. igivea. `roalis damkvreli~. rOdeo [esp. ke­ TilSobili adamiani.. riter mxedari] _ 1. for­ tepianos erT­erTi sa­ xeoba. xarebis daWeraSi. mamaci. mkacri.  rok-jgufi.-457da samxreT aziis zog qve­ yanaSi: msubuqi orTvliani etli. rock n roll – rok­n­ roli] – 1. Scd. mefis xelisuf­ lebis erTguli. 2. romelic gan­ kuTvnilia adamianis Sesac­ vlelad rTuli teqnikuri operaciebis Sesrulebis dros. 2. naxi­ ris Segroveba] – 1..

(gadat.  r. arayiSvilis r. n. stili. pa­ tara musikaluri nawarmo­ rTuli formebi.) is. piesis an kinofilmis moqmedi pi­ romAntizm­i [fr.-uli urTierToba.  Tavisuflebisa da damoukirOman­i [fr.  baironis r. xarisxi. li leqsi. rOl­i [fr. me­19 s. 2. rocker < rock 2.­Si safrangeTSi. role] – 1. r. vari gmiri.romelsc romAntika – (wign. baraTaSvi r. patara sasimRero liriku­  r. lis r. romelsac msaxiobi ga­ oTxedis literaturasa da nasaxierebs. rum] – magari. lirikuli simRera. 2. li siuJetebis mqone didi . mniSvneloba..  r. poezia. roman] – 1. 3. damaxasiaTebelia natifi romAns­i [fr. rOm­i [ingl. warmoiSva  romaniuli Scd. ¥ rokokuli.  pirovnebis r.­is pirveli me­ ri.-is mTavis wesebs. me­18 s. istoriaSi. masala piesaSi. mijnuroba.  mTavari r.rok -458- mayuCis gareSe. romance] – 1.  romantiuli Scd. gatacebulia rok­musikiT.-ebis ganawiromelic gvixatavda pirov­ leba. rOker­i2 [ingl.  istoriuli r. 2. ebi. rTu­ deblobisaTvis brZolis r. risame idealizacia. ar icavs TxrobiTi mxatvruli na­ gzebze moZraobisa da qce­ warmoebi. r. rokiT. tiuli stili.) samijnuro urTier­ roki] – adamiani.-is daswavla. ¥ romanuli (mniSv. amaRlebul amzadeben Saqris lerwmis damokidebulebas raimesad­ daduRebuli wvenisa an ba­ mi. xelovnebaSi: mimarTuleba.-ebis Sesruleba. rac qmnis emociur.-ebi. r.) rameSi monawilebis ¥ romantikuli. 2­isaT­ rOkoko [fr. romelic Toba qalsa da vaJs Soris. rococo] – ar­ vis). dagisagan. qiteqturuli da dekora­  r. (gadat..-s stilis aveji.. moqmedi piris sityvieri nul grZnobebs. romantisme] _ 1.  d. spirtiani sasmeli. siyvaruli.

romlis drosac etli da mefe gadadgildebian erTimeoris gverdiT. wrebrunva. rudimentum Canasaxi.) igivea. JurnalSi da misT. notatio] – 1. ¥ rudimentuli.) organo. ga­ damwyveti nabijis gadadgma [mdinaris saxelwodebis mi­ xedviT. rOq­i1 [spars. moldavuri. . 2. romelic 49 w. (Zv. grafa. Tavganwirva.] sparsul da tajikur poeziaSi: fi­ losofiuri an samijnuro xasiaTis oTxstriqoniani rum leqsi.  rudimentaruli. romAnul­i [laT. rubQkon­i [laT. franguli. qveganyofileba. rubAia [arab. rotvaQler­i [germ. romanuli enebi – xalxu­ ri laTinurisgan warmo­ Sobili monaTesave enebi: portugaliuri.  r. 2. nawili. rotAcia [laT. Rottweiler < geogr. romelsac organizmis istoriuli ganviTarebis procesSi dakarguli aqvs Tavisi pir­ vandeli mniSvneloba da srulad ar viTardeba.) roqis spa – da­ qiravebuli jari. italiuri. romanus ro­ mauli] – rac warmoSobila Zveli romis kulturidan an dakavSirebulia masTan. rudQment­i [laT. gan­ yofilebis saTauri (ga­ zeTSi. rokh sabrZolo etli (koSkiT)] – WadrakSi: mefisa da etlis erTdrouli svla.. sawyisi] – (bi­ ol. rac rota­ ciuli manqana. welTaRr. rUmba [esp. r. xasiaTi. espanuri. organo. igive robaia. rOq­i2 (ist. rubrica < ruber wiTeli – kanonis saTauri (romelic iwereboda wi­ Teli saRebaviT)] – 1.-459¥ romantikuli. rumi­ nuli.] – sasamsaxuro ZaRlebis jiSi. sax.) iulius keisarma gadalaxa Tavisi jariT – miuxedavad senatis akrZal­ visa da daiwyo samoqalaqo omi]. triali. spars. rUbrika [< laT. rumba] – cekva meq­ sikuri warmoSobisa. (polig.). Wad­ rakSi aseTi svla mxolod erTxel xdeba. brunva.  r. rudimentaluri Scd. Rubico (Rubiconis) gadalaxva] – uryevi gadawyvetilebis miReba.

site adgili] – naswarganzraxuli CaS­ monacemTa erToblioba in­ la. savanebi. sabotage] – wi­ sAiti [ingl. politikuri mimdinareoba sAbvei [ingl. gamo­ rUtina [fr. CafuSva muSaobisa mas­ ternetSi (ix. 2.] _ iudaizmSi: RmerT iehovas (iahve) erT­ sadukevEleb­i [berZ. roeper] – . aparati. subway] – met­ iudeaSi (me­2 s. amerikaSi. sakvoQaJ­i [fr. inter­ sAga – [Zv. mwerlis markiz konusis formisa. saga] _ 1. sax. routine] – SiSi si­ ixateba miswrafebiT – tki­ axlis. Sab­ awamos Tavisi sqesobrivi loni. de sadis (de sad – 1740­1814) ¥ ruporiani. (gadat. msgavsi informacia. ebr. landiuri xalxuri sagmi­ ician iaponiaSi. sAvana [esp.  savanasi Scd. ro Tqmuleba. sac CanTa da voyage mgzavroba] – xelis legenda. CamorCeniloba. Zv. romelSic Si monawileobisagan Tavis saerTo misamarTiT Tav­ aridebiT an misi arakeTil­ moyrilia erTgvarovani an sindisieri SesrulebiT. xmis gamaZlierebeli mili sAdizm­i [fr.) saerTod.rup -460- ¥ sagisa. sobrivi ukuRmarToba. (gadat. cvlilebis winaSe. ax. saxelis mixedviT] – 1.) sxvisi wvalebiT.] – brinjis arayi. sqe­  r. Zveli skandinaviuri da ir­ sAke [iap. rUpor­i [holand. vili miayenos partniors. ropolitenis saxelwodeba – 1 s. 2.  sagasi Scd. s tanjviT siamovnebis miRe­ ba. sabana] – tropikuli sAbo [fr. sabOtaJ­i [fr. netis gadamcemi sadguri.] _ ideologiur­ erTi epiTeti. mr. lili an xis lanCis mqone ¥ savanisa. sAboT­i [Zv. fexsacmeli. welTaRr). Tqmuleba. moTxovnilebis dasakmayo­ fileblad. skandin. sabot] xisgan gamoT­ veli. saddukaioi sakuT. uZraoba. welTaRr.).

3. saldo] – (buxhalt. saRmrTo. iWmeba civad (sinon. TviTm­ frinavisa da sxv. naxto­ mi] – akrobatiuli naxtomi. politikuri s. s. sakramEntul­i [laT. wminda. kudiani wyalxmeleTa cxo­ veli. re­ ligiur kultTan dakavSi­ rebuli. ritualuri.  s. xe­ lovnebis nawarmoebebi. 2. sAlaTa [it. stumris misaRebi vrceli oTaxi mdidrul saxlSi.  literaturis s. salamandra] – 1.) sxvaoba Semosavalisa da gasavalis (debitisa da kreditis) jamebs Soris. salaTi Scd. tradiciuli. maRazia. 2. maslaaTi. sakrAlur­i [< laT.  sakvaiaJi Scd. sAlto [it. salato mariliani] – 1. dasasvenebeli oTaxi gemze. poezia. sad­ gomi. zogjer xorcisa da Tevzisagan. (moZv.. mwvaniliT da misT. tabucuni). sAldo [it. Sua saukuneebSi gavrcele­ buli cru rwmeniT: cecx­ lis suli. Sekazmuli. 3. Cveulebriv Se­ kazmulia zeTiT. 3. romelsac amza­ deben wvrilad daWrili bostneulisgan. mgzavrTaTvis gankuTvnili adgili (avtobusisa. salon] – 1. sacer (sacris) wminda] – religiur kul­ tTan da ritualTan dakav­ Sirebuli. sacramentum kurTxeva] – 1. tansacmlis s. sadac iyideba mxatvruli saqoneli. sadac ewyoba gamofe­ nebi. 4­isaT­ vis). kerZi. ¥ salaTisa. (wign. 4. romlis drosac haerSi ma­ lays akeTeben. daWrili kitri da pomidori xaxviT. romelic garegnulad sal xvliks miagavs.) ¥ salonuri (mniSvn. bostneuli mcenare.) rCeul pirTa wre. aqvs mkrTali mwvane far­ To foTlebi. musika. saTanadod Sekaz­ muli.. ZmriT da misT. 2.  salaTasi.) tradiciiT ganmtki­ cebuli. romlebic iW­ meva umad. salAmandra [berZ. 5.  samxatvro s. kartofi­ lisgan. .-461samgzavro CanTa. salto xtoma. 2. cecxlis stiqia. s. sastumroSi da sxv. sAlon­i [fr. romelic sistematurad ik­ ribeboda visime saxlSi.

 borjomis s.] – 1. RonisZiebaTa sistema sa­ warmoebis. summit mwvervali. 2. – saartilerio jgufi. salto mortale sasikvdilo naxtomi] – 1.-is mkurnaloba.-ebi.  s. sanatio mkurna­ loba. sambo esp. musika am cekvisaTvis. samûm] – mSrali. fei­ erverki raime sazeimo Ta­ riRis aRsaniSnavad. sAmum­i [arab. samba < afrik.  saliuti. igivea. 2. zambo] – adamiani. romelic warmoSobilia indieli ma­ makacisa da zangi qalis saltomOrtale . [it. (me­ dic. ¥ sanatoriuli. bavSvTa s.) gamafrTxilebeli sam­ kurnalo RonisZiebebi piris Rrus gajansaRebisaTvis.S. sasaliute Scd. riskiani. cxeli qari arabeTisa da CrdiloeT afrikis udab­ noSi. ¥ sasalute. rake­ tebis gaSvebiT da qvemexebis zalpiT.  saartilerio s. almis aRmarTviT (mag: gemze da sxva). sanatOrium­i [laT. gajansaReba] – 1. trestebis.) Самозащита Без Оружия Tav­ dacva uiaraRod] – spor­ tuli Widaoba. romlis drosac misi sxeuli haerSi malays ake­ Tebs. Tavze xelaRebu­ li nabiji. iaponiis agresiuli sam­ xedro wreebis warmomad­ genlis saxelwodeba..sal -462Sereuli qorwinebis Sede­ gad.  bankis s. sanAcia [laT.  s. Самбо (Semokl. samUrai [iap. banke­ bisa da a. 2. sanatorium] – samkurnalo­dasasve­ nebeli dawesebuleba. sAmba [ingl. naxtomi akrobatis ma­ Rali moednidan (simaRli­ dan). salut] _ samxedro misalmeba sroliT. romlis drosac dasaSvebia Zlier mtkivneuli ileTebi. ¥ sanireba. sAmbo2 [ingl. sAmit­i [ingl. gakotrebis sa­ winaaRmdegod. sAmbo1 [rus. piki] – mravalmxrivi saer­ TaSoriso Sexvedra an TaT­ biri umaRles doneze. rac salto. sAlut­i [fr.] – brazilieli zangebis cek­ va. feodalur iaponiaSi: privilegiuri samxedro wodebis warmo­ madgeneli.

rodesac suli adis RvTaebis rangSi. yveli da misT. santimentAluri [fr. Sanscrit sanskr. santimetri = 0. sasicocxlo Zala] – metismetad xali­ siani. s. daWrilebs. gadaWarbebiT gul­ Cvili. qalaqis s. sentimentalisme] – 1. romelic Svelis avadm­ yofebs. romelic sazomi erTeulis saxelTan mierTebisas aR­ niSnavs mis meased nawils: 1. gadaWarbebuli gulCvilo­ ba.­is meore naxevarSi: literaturuli mimarTuleba. sanguis (san- guinis) sisxli. sanitAria [laT. sen­ timental] – zedmetad mgrZno­ biare. sAndviC­i [ingl. sanitarus jan­ mrTeloba] – sisufTavisa da mosaxleobis janmrTe­ lobis dacvis RonisZiebaTa sistema. sAnkrit­i [ingl.  sanitaruli Scd. Zexvi. mdgomareoba. xelnaweri. mizani – uzenaesi mdgoma­ reoba. xetiali] _ induisturi da budisturi cneba. sanQtar­i [fr. 2. sAnsara [sankr. ganTavi­ sufleba sansarisgan).  ixmareba agreTve _ sentimentalizmi.  s. ¥ sanskrituli. me­18 s. sicocxliT savse adamiani. alagebs samkurnalo dawesebulebis sadgoms. santimentAlizm­i [fr. sAnt­i [fr. cent asi] – TavsarTi. ena. romelTa Soris moTav­ sebulia raime sauzmeuli (karaqi. ¥ sanitariuli. eqimi. romlis mixedviTac sansara yoveli cocxali arsebis maradiuli mogzau­ robaa. zedmeti grZnobiereba. romelic garegnu­ lad mkveTrad gamoxatavs Tavis emociebs.-463- san sangvQnik­i [laT. sandwich] – puris ori Txeli naWe­ ri. romlisTvi­ sac damaxasiaTebelia gan­ sakuTrebuli interesi adamianis Sinagani samya­ rosadmi.). erTi sxeulidan meo­ reSi gadasvla. daTvaliereba. s.  s. sanitaire] – umcrosi samedicino muSa­ ki.01 metrs. sinam­ dvilis idealizaciisa da gadaWarbebuli grZnobie­ reba mis gamoxatvaSi.] – Zveli induri samwerlo ena. igivea ra sendviCi. ixmareba agreTve . bunebisadmi. agreTve nirvana (qanaoba.

¥ usanqcio (mniSvn. sAnqcia [laT. 4. saracEnia [laT.­de) qsovili. 1­isaT­ vis).] – avi suli. romel­ sac mimarTaven xelSekru­ lebis damrRvevi saxelmwi­ fos mimarT. sArkoma [berZ. mitingi. wamyvan kbi­ lanaze. (fiz. 4. 3. sArkazm­i [berZ. sarkasmos] – (wign. romani. sârî] – aRmosavle­ Tis qveynebSi (indoeTSi da sxv. dadastureba. 2. ro­ melsac garkveuli wesiT ixveven tanze. sarracenia] – mcenare. sarkôma] – (me­ dic. romelic formalurad da­ moukidebelia. zemoqmedebis zo­ ma kanonis darRvevisaTvis.-ia. sAri [spars.  s. nebarTvis micema.  s. romelic mibmulia meore. patara akldama. zemdgomi instan­ ciis mier raime aqtis dam­ tkiceba.san -464mwvave ironia.) kbilana.) pla­ netis Tanamgzavri.-ebi. romelic viTardeba Se­ maerTebeli qsovilisagan.): qvis kubo. mweriWamia mraval­ wliani balaxi. 3. ¥ sarkazmuli da sarkastuli. mis neba­sur­ vils. satElit­i [berZ.) RvarZliani dacinva. rac mas iuridiul Zalas aniWebs.  didi saxelmwifos s. sarkophagos] – Zvel qveynebSi (egvi pteSi da sxv. s. nebarTva. Tanxmoba.) avTvisebiani simsiv­ ne. satanas < Zv.  u. 1). qalaq-sateliti – Tanamed­ – sentimentaluri. sanqcionQreba – sanqciis (mniSvn. mowodeba. RmerTis moRalate angelozi.  prokuroris s.  ekonomiuri s.  mTvare dedamiwis s. berZ. Tanam­ zraxveli] – 1. .) speqtris susti zoli Zlieri zolis mezoblad. satelles (satellitis) Tanamgzavri. (astr. eSmaki.  sanqcireba Scd. Rimili. (teq. sanctio dakano­ neba] – 1. 2. magram sinam­ dvileSi emorCileba sxva saxelmwifos.): qalis samosi – grZe­ li (4­5 m. saflavis qva kubos formisa. saxelmwifo an mTavroba. saerTaSoriso samarTalSi: zemoqmedebis zoma. sarkOfag­i [berZ. iZulebis. qveyana. adamiani. sAtana [berZ.

sEans­i [fr. miTologiis kronosTan). ro­ veul monakveTSi. xma] – spilenZis xerxi – uaryofiTi sazo­ sasule musikaluri sakravi. sAqseb­i – germanuli tomebi. Segmentum mo­ nakveTi] – 1. 2. saxlda britaneTSi. satira] – litera­ turasa da xelovnebaSi: si­ saqsOfon­i [sakuT. (maTem. plakati.. nadiroba. segregatio . hi pnozis s. berZ. ro­ sAfar­i [suahilis enidan] – melic gadamkveTi sibrtyiT afrikaSi: monadireTa eqs­ aris gamoyofili.  siansi Scd.) erT­erTi sigrZiv mogzauroba. nawili. maul miTologiaSi: xvna­Tes­  pirveli (meore.) s. agreTve 2.. sferos nawili. s. miwaTmoqmedebis mfarveli Wadrakis erTdrouli Ta(gaigivebuli iyo berZnuli maSis s. Jurnali. sax. Scd.-ebi kinoSi.-465- seg rove didi qalaqis max­ romelTa nawili me­5 – me­6 loblad garkveuli gegmiT ss. uzogavi dacinva.  `saqsofons ukravs~. mzis sistemis didi pla­ neta. s. romelic mzidan me­6 sEgment­i [laT. `saqsofonze damk s. pedicia.­Si kontinentidan gada­ gaSenebuli patara qalaqi. dRis vis da nayofierebis RmerTi. vreli~ da a. is bolos isini dai pyres frankebma.­ qalaqi­Tanamgzavri. (zool. namdvilis asaxvis erT­erTi phône bgera. kupletebi. gakicxva. ukravs~. safQron­i [berZ. ganlagebuli nawevarTagani. ganuwyvetliv drois gark­ sAturn­i [laT.) wris adgilzea. seance] – risame sa­ satirQkos­i – satirul na­ jaro Cveneba an Sesruleba warmoebaTa avtori. gadoebrivi movlenebis da­ klarnetis monaTesave.. `saqsofonze ¥ satiruli. romelic rkaliTa sAuna [fin. sAtira [laT.  saqsafoni. sapheiros] – romlebisganac Sedgeba zo­ lurji an iisferi Zvirfasi gierTi cxovelis organiz­ qva. mi.S. me­8 s.. Saturnus] – 1. sauna] – finuri da qordiT aris SemosazR­ abano. lurji iagundi. s. vruli. segregAcia [laT.

romelic marTkuTxa samkuTxedSi udris hi pote­ nuzis Sefardebas kuTxis kaTetTan. romelic Seiswavlis dedamiwis qer­ qis ryevebs. sequestrum] – 1. romelic yvelaze ufro Sesaferia raime saqmianobisaTvis. navigaciis s.  s. xileulis) mwi­ fobis. aqvs ori an sami rigi dasajdomebi. seQner­i [ingl. dokumentebis. risame (mag. 2. s.sed -466¥ seismologiuri. secans gadamkve­ Ti] – (maTem. ¥ sezonuri. blis s. Sesanaxad. monacemebi. 3. kerZod – miwis­ Zvrebs. sEdan­i [ingl. sEkvestr­i [laT. romelic moscilda saR nawils. ruka. .  s. s. (samarT.  s. sEif­i [ingl. weliwadis nawili... sEzon­i [fr. seismos mi­ wisZvra] – miwisZvris mov­ lenebTan dakavSirebuli.) niv­ gamoyofa] – rasobrivi dis­ kriminaciis erT­erTi saxe – feradkanianTa iZulebiTi gamoyofa TeTrkanianebisa­ gan. sEkret­i [laT. cecxlgamZle karada an yu­ Ti. seismolOgia [berZ. sedan] – daxu­ ruli msubuqi avtomobi­ lis ti pi. zamTris s. yurZnis s.) raime qsovilis mkvdari nawili. dasvenebi­ saTvis da sxv. samuSao. gamokvlevebi. sadgomi – fasiani qaRal­ debis. safe] – uZravi. sadguri.  sazafxulo s. an specialuri saTavsi. Zvirfa­ seulobis. 2. Semosvlis dro. pe­ riodi. ya­ daRa. s.) saxelmwifo xelisuflebis mier raime kerZo qonebis gamoyenebis SezRudva an akrZalva. secretus gamo­ nayofi] – (fiziol. seQsmur­i [< berZ. weli­ wadis erT­erTi dro oTxi­ dan. (medic. xelsawyo.. samuzeumo eqspo­ natebis da misT.  Teatraluri s. s. seiner] – patara sazRvao TevzsaWeri gemi. raioni.  seismiuri Scd.) kuTxis erT­er­ Ti trigonometriuli fun­ qcia. sEkans­i [laT. seismos miwisZvra da logos moZR­ vreba] – mecniereba (geo­ fizikis nawili).  atmis s. saison] – 1...

semestris eqvs­ Tviani] – saswavlo wlis naxevari umaRles saswav­ lebelSi.  pirveli (meore) s. umaRles sas­ wavlebelSi: jgufuri praqtikuli mecadineoba maswavleblis xelmZRvane­ lobiT. 2. jgufuri mecadineoba kva­ lifikaciis asamaRleblad. secundans (secundantis damxmare] – 1. secularis saero] – saeklesio da samonastro sakuTrebis gadaqceva saxelmwifo sa­ kuTrebad. selEqtor­i [laT. Tesli. semQnar­i [laT. seminAria [laT.. secretio ga­ moyofa] – (fiziol. ¥ seminariuli da saseminario. seminaria). seminarium sanerge] – saSualo sasu­ liero saswavlebeli. ¥ sasemestro. filosofiaSi. seleqciOner­i _ seleqciis specialisti. Suamavali da TanaSemwe kri­ vis. selectio gadar­ sem Ceva. sekularizAcia [< laT. seminarium sanerge] – 1. mudmivmoqmedi s. ¥ seminaruli da saseminaro. mowme da Suamavali du­ elis TiToeuli monawili­ sa. gamocdebi.  seminariuli da saseminario sxvaa (ix. selenelOgia [berZ. SejvarebiT.. s. 2.-467Tiereba. kuWis wveni . sadguri. romlis saSualebiTac xde­ ba telefonis mocemuli xazis ramdenime an yvela abonentis erTdrouli ga­ moZaxeba. SerCeva] – cxovelTa da mcenareTa axali. sēlēne mTvare da logos moZRvreba] – astronomiis dargi.) sekrEcia [laT. sEmestr­i [laT. sekUndant­i [laT. romelsac gamoi­ muSaveben jirkvlebi (mag. nerwyvi. gaum­ jobesebuli jiSebis gamoy­ vana xelovnuri SerCeviT.) or­ ganizmisaTvis aucilebel nivTierebaTa (sekrecebis) gamomuSaveba da gamoyofa jirkvlebis mier..romelic mTvares swavlobs. selEqcia [laT.  s.  s.  s. Wadrakis da zogi sxva Sejibrebis monawilisa. selector da­ maxarisxebeli] – aparati. . ¥ seleqciuri da saseleqcio.  aTdRiani s.

santimentaluri. batono! (Sdr. ebrauli. senQor­i [esp.  s. semituri enebi – monaTesave enebi. siniora). ¥ senioritasi. Zlieri STabeWdileba. arameuli. siriuli. seniOrita [esp. senatus < senex mo­ xuci] – 1. safrangeTsa da zog sxva saxelmwifoSi. cnoba. parlamentis zeda (sakanonmdeblo) palata aSS­Si. it. siniorina). seminari). sasemenario Scd. 2. it.  s. finiki­ uri. qaliSvili (Sdr. asiriuli. rom­ lebic gavrcelebuli iyo wina aziis CrdiloeT da aRmosavleT afrikis na­ wilSi: arabuli. sensatio] – 1. ganaTleba. rac raime ambavma. senAtor­i – senatis wevri. it. siniori). didi.sem -468Ronieri ZaRli.  senioritisa Scd. romelsac kargi ynosva aqvs. Zvel romSi: umaRlesi xe­ lisuflebis saxelmwifo organo. qalbatono (Cveulebriv gvarTan an sa­ xelTan erTad) (Sdr. semirAmida­s bARebi – msof­ lios erT­erTi Svid saoc­ rebaTagani _ `dakiduli ba­ Rebi~ babilonSi. TviT es ambavi. seniori (Cve­ ulebriv. semenariuli. babi­ lonuri. 2. semQtur­i – semitebTan da­ kavSirebuli. s. SemTxvevam mo­ axdina.  semenaria. . senbErnar­i – jiSiani. sentimentAluri _ ix. [bibliuri noes erT­ erTi Svilis semis saxelis mixedviT]. sadac gamohyavdaT am ji­ Sis ZaRlebi mTaSi gzada­ karguli adamianebis mosa­ naxavad. ¥ sensaciuri da sasensacio. señora] – espaneT­ Si: qalbatoni. sensAcia [fr. senQora [esp. señor] – espa­ neTSi: batoni. romelTa mowyobac miewereba legen­ darul dedofals _ semiramidas.  seminaruli da saseminaro sxvaa (ix. sEnat­i [laT. aRmoCena. señorita] – es­ paneTSi: axalgazrda gau­ Txovari qali. alpebSi arsebuli monastris SaintBernard­is saxelis mixedviT. gvarTan an sa­ xelTan erTad) – batoni.

separatus] – gankerZoebuli. ebraulidan ber­ Znulze. sensus SegrZneba] – filosofiuri mimarTuleba. romelnic egvi pteSi cxov­ robdnen an palestinis ga­ reT iyvnen gafantulni da aRar icodnen ebrauli. server momsa­ . kameruli musikis Janri. sErver­i [ingl. TaTbiri. im ebraelTaTvis. `sa­ mocdaaTi~] – Zv. separAcia [laT. ¥ serenadisa.  s. separAtizm­i [fr. mravalerovan qveynebSi: erovnul umciresobaTa swrafva saxelmwifosagan gamoyofisa da damoukide­ beli saxelmwifos Seqmni­ saken. serEnada [<fr. romel­ sac misi fanjris win as­ rulebda axalgazrda kaci gitaris an sxva simebiani sakravis akompanimentiT. [laT.-469- ser sensuAlizm­i [fr. separatuli zavi _ omis dros koaliciaSi myofi saxelmwifos mier mowina­ aRmdegesTan dadebuli za­ vi Tavisi samxedro mokav­ Sireebis Tanxmobis gareSe. romelic Semecnebis erTad­ erT wyarod SegrZenebebs. aRqmebs miiCnevs. 2. sententia azri. zneob­ rivi darigeba. gancalkevebisaken. gancalke­ vebuli. Serapis] – eli­ nisturi egvi ptis mTavari (sicocxlis. serenade. rac ierusalimidan mefe pto­ lomeosis miwveviT aleq­ sandriaSi Casul 70 gan­ martoebulma Seasrula 70 dReSi Zv. separatisme] – 1. msjeloba] – moraluri xa­ siaTis gamonaTqvami. serenata] – 1. separAtist­i separatizmis momxre. serAfim­i [Zv. swrafva gamoyofisaken.)] – qristianul religiaSi: eqvsfrTiani angelozi umaR­ lesi ierarqiisa. sensualisme septuAginta < laT. sentEncia [laT. Sua saukuneeb­ Si italiasa da espaneTSi: satrfosadmi miZRvnili sa­ mijnuro simRera. sikvdilisa da gankurnebis) RvTaeba. it. seraphim (mr. aRTqmis (bibliis) Targmani.  separatiuli Scd. separatio] – gamoyofa. 2. ebr. serApis­i [berZ.  serenadasi Scd. separAtul­i [laT.

Cais s. series mwkrivi. daavadeba. wigni. 2.  s.. mniSvnelova­ ni. yavis an Cais WurWlis sruli kompleqti adamian­ Ta garkveuli raodenobi­ saTvis. sErvis­i [ingl. romelic axlavs saqonels da. darba­ iseli.) saSiSi. sayuradRebo. mowmoba. 3.. 2. service] – suf­ ris. serpens (serpentis) gveli] – Sxamiani gvelebis mosaSenebeli ad­ gili maTgan Sxamis misa­ Rebad. 3. mdgomareoba. fasiani qaRaldebis. saxifaTo. s. (saub.  filmis pirveli (meore) s. sagareo vaWrobaSi: sabuTi. seriOzuli [fr. serpentinus gvelis] – mixveul­moxveu­ li gza mTaSi. 3. mZime. serQal­i [ingl. werilobiTi cnoba.  saqmisadmi s.  sufris s. dafiqrebuli. zogi saxelmwifo sesxis bileTis saxelwodeba. romelic qselSi gadacemis rols asrulebs.  avtomobilebis s. didi kinofilmis erTgva­ rad damoukidebeli nawili. maskaradis. erTgvari sagnebis rigi. serpEntin­i [laT. romelSic aRniSnulia saqonlis xarisxi. sEria [laT. jgufi. serial rac mwkrivs qmnis] – mravalse­ riiani kino an telefilmi. damokidebuleba. 2. adamiani. fasi da sxv. sakiTxi. ri­ gi] – 1. 1­isaT­ vis). serieux] – 1. dinji. karnavalis dros. ¥ seriuli (mniSvn. serpentarQum­i [laT. 4. sErviz­i [fr. feradi qaRaldis grZeli da wvri­ li lenti. serpentin < serpent gveli] – 1. serpAntin­i [fr. movlenaTa Tanmimdevruli rigi. gamoSveba.  s.ser -470 s. . aseTi adamianis damaxasia­ Tebeli Tviseba. xure] – mZlavri kompiuteri. Tormeti kacisaTvis gankuTvnili s. sertificat] – 1. doku­ mentebis Tanrigi.  naxatebis s. rac cif­ rebiT an asoebiT aris aR­ niSnuli. romelsac is­ vrian mocekvaveebi balis. sertifQkat­i [fr. service] – mo­ saxleobis sayofacxovrebo momsaxureba. s.

qafplastisa).  sekta Scd. sertifikaTi Scd. s. sEt­i1 [ingl. samecniero s.  serTifikati.  s. masTan da­ kavSirebuli fsiqikur reaqciaTa. 2.  parlamentis s. sEter­i [ingl.) partia CogburTis TamaSSi. kompiuteruli kursebis damTavrebis Sesaxeb. sEqsi [laT. romelsac iyeneben serfingSi. (gadat. secta moZRvreba. set] – (sport. logos moZRvreba] – samecniero kvlevisa da codnis dargi sqesobrivi cxovrebis Sesaxeb. TviT es gamocdebi. karCaketili jgufi adamia­ nebisa. okeanis zvirTebze. romelsac perio­ dulad atareben warmomad­ genlobiTi organoebi da sxv. sxdoma. sErfing­i [ingl. seqsopaTolOgia [laT. . egvi ptis religiasa da miTologiaSi: udabnosa seq da ucxo qveynebis RmerTi. Seiswavlis sqesob­ riv moSlilobas – diag­ nostikis. vadebi. ¥ sasesio. sEt­i2 – Zv. skola] – 1. sexus sqesi da berZ. mkurnalobisa da profilaqtikis mizniT. romelic gamoirCeva dogmaturi SexedulebebiT. darbazi. sessio sxdoma] – 1. romelic ganudga gaba­ tonebul eklesias.) gancalkavvebuli.. surfing zvir­ Tebze sriali] – wylis sportis saxeoba – Sejib­ reba specialuri ficriT (serfbordiT) srialSi zRvis. sexus sqesi da (ix. sexus sqesi] – sqe­ sobrivi urTierToba or sawinaaRmdego sqesis ada­ mianebs Soris. 2. umaRles saswavleblebSi: gamocdebis Cabarebis peri­ odi. setter] – grZel­ bewviani monadire ZaRlis jiSi.  sagamocdo s. s. osirisis Zma da mkvleli. sagnebi.-471 s. religiuri Te­ mi. sErfbord­i [ingl. gancdaTa da qce­ vaTa erToblioba. seqsolOgia [laT. surfboard < surf (zRvis) moqceva da board ficari] – grZeli da viwro ficari (korpisa. sEsia [laT. paTologia)] – klinikuri medicinis na­ wili. sEqta [laT. sEqtant­i – seqtis wevri.

romli­ Tac ityobinebian rasme.) krivSi: gverduli dartyma Sori manZilidan. svAstika [sanskr. iaponiis da zog sxva qveynebis xelovnebaSi. Signal] – 1. ganyo­ fileba.  sektanti. kadrebis s.. sagzao ¥ seqtanturi. maRaziaSi.  saxlis marjvena s. 3. sEqtor­i [laT. vaWrobaSi.-ebi. swing] (sport. dawesebulebis. sektanturi Scd. romelic SemosazRvrulia rkaliTa da ori radiusiT. raime farTobis nawili. sibyla] – Zv. CineTis. sQgnal­i [germ. fexsacmlis s.  sektori Scd. nagebobis) na­ wili..  zusti drois s. sQbila [berZ. am bgeris aRmniSvneli noti.-ze wakiTxuli moxseneba. sEqcia [laT.. (ma­ Tem. organiza­ ciis ganyofileba.  aRicxvis s. or­ ganizaciis nawili. pirobiTi niSani. sectio gakveTa] – 1. SemosazRvruli ra­ dialuri xazebiT.) wris nawili. svynaxarion: svinaqsis krebuli] – wmin­ danTa cxovrebis an qris­ tianul dResaswaulTa aRweriloba. romelic gvxvdeba Zveli indoeTis. 2. si [it.  kerZo s. 2. saxalxo meurneobis nawili. 3. germanelma faSistebma Ta­ vianT emblemad gamoiyenes.seq -472¥ seqciuri (mniSvn. av­ tomobilis. raime mTlianobis (mag. 3­isaTvis)..  s. si] – musikaluri gamis meSvide bgera.  stadionis samxreTi s. sa­ berZneTsa da romSi: winas­ warmetyveli qali. 4. yriloba. iyeneben RvTismsaxurebis dros.  sportuli s. gadascemen raime gankar­ gulebas. seqciOner­i – maRaziis seq­ ciis gamge. sector] – 1. raime dawesebulebis. radiatoris s.  s. ubani. svastika] – sworkuTxad moxrili bo­ loebis mqone jvari – or­ namentuli motivi. svQng­i [ingl. . muSaoba. moZraoba. Tavdacvis s.  s. konferenciis qve­ ganyofileba. romelsac garkveuli eko­ nomikur­socialuri niSnebi axasiaTebs. svinAqsar­i [berZ.

daxatuli sQdr­i [fr. s.  gazeTSi Semosuli s. sistema. burus­ Semdeg. silos (mr. sax. Zalian cxela). figuris italiaSi..  mTis s. Tan erTad mcxovrebi] – (bi­ sQlos­i [esp. 2. mzesumzira. TviT nageboba aseTi si­ losis dasamzadeblad.  s. rodesac yvelaze Si an sibneleSi aRiqmeba. raketa. symbiôn (symbiontis) vinmesTan. mowyobiloba signalebis  sasilosesi Scd. am dros zRvis moqceva yve­ simbQont­i [< berZ.  avtomaturi s. xelsawyo. silUet­i [fr. signalebis ¥ silosisa.-473- sim s. gebulia erT swor xazze. romelsac amzadeben da­ . s.  s. misacemad. alur nagebobaSi (koSkSi. s.. 2. ormoSi).)] 1. nagebobis.) simbiozis erT­erTi qonlis wvniani sakvebi. monawile. kuT.-ebi. rac sasargebloa TiToeuli dedamiwa da mTvare ganla­ maTganisaTvis. siesta] – espaneTSi. sizigQeb­i [berZ. ¥ sasilosisa. rodesac mze. xelwodeba. ¥ sasignalo. alami.-is micema. sxva feris formaze. 2. signalizAcia – 1. sagnis. romelsac sadme  s.] – 1. qucmacebuli sakvebi mce­ 2.-ebi. ro­ adRis dasveneba (sadilis melic Sor manZilze. koSki. visime an ri­  s. saxlebis s. sa­ ol. s.-is damzadeba. sQesta [esp. rames­ laze maRalia. simindi.) ori fazis – misi dabadebis sxvadasxva saxeobis ori da gavsebis – saerTo sa­ organizmis Tanacxovreba. same erTferi konturuli gamosaxuleba.  sarkinigzo s. symbiôsis Tanacxovreba] _ (biol. silhouette < sa­ ¥ sasignalizacio. laTinuri ameri­ da sxva damaxasiaTebeli mo­ kis qvveynebSi da sxv: Su­ xazuloba (konturebi). tranSeaSi. iyeneben. kulturebi. syzygia Se­ erTeba. cidre] – vaSlis (an gamoWrili da dakruli) Rvino. s.) gafrTxileba raime nareebis damJavebiT speci­ arasasurvelis Sesaxeb. wyvili] – mTvaris simbQoz­i [< berZ. (gadat.

simEtria [berZ. naxati. symbolon] – 1. simpozium < berZ. ¥ simetriuli. 2..  saqarTvelos s. niSani. simpatiuri. anti paTia). s. simbOlizm­i [fr. dekaden­ turi mimarTuleba litera­ turasa da xelovnebaSi me­ 19 s. kosmosis torsuli velebis Sesaxeb. moqmedeba da sxv. s. ¥ simboluri.  s.-a. simpaturi.  krizisis momaswavebeli s. propor­ ciuli ganlageba centris. ¥ usimpaTio. simpaTuri. simpaTQuri – simpaTiis ga­ momwvevi.  u. ideis pirobiT niSans war­ moadgens. sQmptom­i [berZ. figura. ¥ simbolikisa. symmetria] _ raime mTelis nawile­ bis Tanazomieri. Suagulis mimarT. Tana­ .­is bolos da me­20 s. s.  adamianis sxeulis nawilebis s. sympathia Ta­ nagrZnoba] – Sinagani keTi­ li ganwyobileba vinmesad­ mi (sapirisp. ¥ simptomuri da simptomaturi.  saerTaSoriso s.-ebi.  simpatia. mimzidveli. symbolisme] – antirealisturi. mxatvrul xer­ xad acxadebda simbolos rogorc sagnebisa da mov­ lenebis miuRweveli arsis gamoxatvis saSualebas. garegnoba. simpATia [berZ. niSan­Tviseba] – raime movlenis (Cveulebriv raime daavadebis) damaxasiaTebeli garegnuli niSani. usimpatio Scd.sim -474zomiereba. sQmbolo [berZ.  albert ainStainis formula E=mc2. proporciuloba risame ganlagebaSi. sagani.. simbOlika – kreb. raime sididis pirobiTi aRniSvna.  s. symptoma dam­ Txveva.  mtredi mSvidobis s. adamiani.  s. adamiani. rac miRebulia ama Tu im mecnierebaSi. quCebis s. symposion wveuleba] – saerTaSoriso TaTbiri raime samecniero sakiTxze. (droSa. simpozQum­i [laT.-is dacva.  simbolikasi Scd. simboloebi.  simboliuri Scd. simboloTa erToblioba. romelic raime mcnebis. gerbi).­is dasawyisSi. dagegmareba.  simetruli Scd.

romle­ bic erTmaneTisgan gansx­ vavdebian musikis xasiaTi­ Ta da tempiT. sinQor­i [it.) kreba. 2. synagoge kre­ ba. qimiuri nivTierebis miReba martiv nivTierebaTa an elementTa SeerTebis gziT (sapirisp. simulieren] – risame (mag. Tanaxmianoba] – 1.  kvlevis s. siniori (Cve­ ulebriv.  simuliacia Scd. sintetikuri Scd. sinaRoRa Scd. romelic did Sromas ar moiTxovs. Cve­ ulebriv Sedgeba sami an oTxi nawilisagan. simulatio] simulireba [germ. qsovilebi. sinedrQon­i [< berZ. simfOnia [berZ. umaR­ lesi saxelmwifo dawese­ buleba. sinAgoga [< berZ. TanaJRera. raime nawarmoebis teqstSi naxmar sityvaTa sia. bgeraTa harmoniuli Sexa­ meba. ¥ sinTezuri. s. boWko. s.  sinTetikuri. didi musikaluri nawar­ moebi orkestrisaTvis. sQndrom­i [berZ. sinEkura [< laT. analizi). 2. synedrion kreba. signore] _ ita­ liaSi: batoni. samecnie­ ro kvlevaSi: mecnieruli kvlevis meTodi. gadat. movlenebi. sine cura uz­ runvelad] – Semosavliani Tanamdeboba. gvarTan an sa­ xelTan erTad) – batoni. sakrebulo] – ebraelTa samlocvelo saxli. s. (ist. Tbili adgili. batono!  Sdr. simUlant­i [laT. kauCuki. seniori. 3. syndrome Tavmoyra] – (medic. kon­ kordansi. taZa­ ri.-475 s. simulAcia [laT. (moZv.) raime daavadebis damaxasiaTebel sin simptomTa erToblioba. romelic simulacias mimarTavs  simiulanti Scd. sadac Sediodnen religiuri winamZRvrebic. Sexameba] – 1. esp. avadmyofobis) mogoneba visime motyuebis mizniT. analizis monacemTa ganzogadeba. TaTbi­ ri. meTodi. 2. ¥ sinagogisa. sabWo] – 1.  sinagogasi. simulans (simulantis)] – piri. sabWo. synthesis Seer­ Teba. symphonia Ta­ naJRera. sQnTez­i [berZ.) iude­ aSi: uxucesTa sabWo. .

sinqrOnizm­i [< berZ. visac SeuZlia yvelaferi siniorina (Cveulebriv. erTad mimoixilos] – rac gvarTan an saxelTan erTad) dakavSirebulia meteoro­ – qaliSvili.) kuTxis erT­erTi vetad. sinqrOnia [< berZ.sin -476-  s. signorina] _ italiaSi: axalgazrda ga­ sinoptQkur­i [< berZ. siniora sinOptika – mecniereba amin­ dis winaswari gamocnobis (Cveulebriv. sinQor­a [it. sQntaqs­i [berZ. sityvebi. s. ud­ sityva. antomovlenis. `xa. romelic mniSvnelo­ ris mopirdapire kaTetis biT sxva sityvas emTxveva Sefardebas hi potenuzasTan. mag. diaqronia). nadadebis agebulebas. siniOrina [it. protestantul eklesiaSi: ¥ sintaqsuri. synoptikos uTxovari qali. pirobebi. signora] _ ita­ . romelic – 1. esp. damTxveva droSi.  s. qalbatono! sinoptQkos­i – meteorologi. esp. liaSi: qalbatoni.] – (lingv. amin­  Sdr. simru­ lesio saqmeebis gadasawy­ de] – (maTem. procesebi. seniorita. analizi. syntaxis] – gra­ sQnod­i [berZ. synonimos] _ marTkuTxa samkuTxedSi. an Zalian axlosaa masTan. ¥ siniorinasi. gvarTan an sa­ Sesaxeb. ba (Sdr. romelic daspecialebulia amindis prognozirebaSi. qaliSvili.  siniorinisa Scd. synodos kreba] matikis nawili. `aaSenebs~ nismos] – ori an ramdenime da `aagebs~ (sapirisp. qaliSvilo! logiur pirobebTan. sasuliero da saero pirTa  winadadebis s. synchroliCa~ da `noxi~. `Wkua~ da `goneba~. dis mdgomareobasTan. xelTan erTad) – qalbato­ ni.  Sdr. 2. erTdro­ ¥ sinonimuri. kreba mniSvnelovan saek­ sQnus­i [laT. sinus Runi. seniora.) bgeriTi SemadgenlobiT ki enis statikuri mdgomareo­ gansxvavdeba misgan. trigonometriuli funqcia sinOnim­i [berZ. procesis zusti nimi). marTlmadidebeli ek­ Seiswavlis sityebis erT­ lesiis kolegialuri or­ maneTTan SeerTebas da wi­ gano.

sazogadoebrivi wyobile­ sinon. lavi.  siropi. saswrafo daxmarebis avmeTodi.. sQstema [berZ. buli nawilebisa. sirQus­i [berZ. Tanave ukan gordeboda]. nervuli s. saarCevno s.. jgufuri cekva erTgvari. synchronos] – rac ramesTan erTd­ sQrtak­i [berZ. romelic icis pedagogiuri s. erToblioba princi pebis. mecnieruli kvlevis s. siropiani Scd. eleerTad moduRebuli xilis. 2. sirop] – SaqarTan  mzis s.-477- sis uli mimdinareoba.  alublis s.  emanuel kantis filososQroko [it.  aRzrdis s. simelic mwvervalze atanis­ ren] – sasignalo sayviri. romelic gamoscems mkveTr. ro­ sQrena [berZ.  sirenasi Scd. mentTa perioduli s.. seirios mwveli] romelic raime moZRvrebis – yvelaze kaSkaSa varskv­ safuZvels warmoadgens. moxsenebisa). s. Tan­  saxanZro avtomobilebis mimdevrulad gatarebuli s. systema] _ 1. sQrof­i [fr. ¥ sirenisa. syrtaki] – berZ. mZime Sromaze [saberZneTis siOnizm­i – msoflios yvela (korinTis) miTologiuri ebraelis gadasaxleba pa­ mefis saxelis mixedviT. samxreT evropaSi (qris 3..] – fiis s. moqmedeba. vaJini). romelTa mi­ tombilis s. mTlianoba erTmaneTTan CrdiloeT amerikis udab­ kanonzomierad dakavSire­ noebidan). kenkris sqeli wveni (qarT. mas maRal mTaze unda aego­ rebina mZime qva (lodi). organizaciulad gaerTia­ . seirēn.. 5. sirocco < arab. wesebi. sinqrOnul­i [< berZ.  kapitalisturi s. wyali. 4. usrulebul da unayofo  sinxronuli Scd. ¥ sirofiani. ba.. Targmani sQsifes SrOma _ iTqmis da­ (mag. roulad xdeba. iakob gogebaSvilis cxeli qari. xedviTac xdeba rame.  s.  s. lestinaSi da iq ebraelTa RmerTebis gadawyvetilebiT saxelmwifos Seqmna. lat. ymuilisebr xmas.

rac ganuwyvetliv meordeba. konstruqcia. siUJet­i [fr. s. mkurnaloba. ¥ siuJeturi.  mecnierebaTa akademiis s-is instituti. City] – 1. gadmocema sakiTxisa. mecadineoba. rac Seadgens mxatvruli nawarmoebis ZiriTad Sina­ arss. 6. s. s. 2. did britaneTSi: mniSvnelovani. garemoeba. priviligirebuli qalaqi. dakvirveba. sQstola [berZ. sistematika).  axali s. suite] – musika­ luri nawarmoebi.-is TviTmfrinavi. ¥ sistematikuri. 1) aris dakavSirebuli. sistema).  sistematiuri Scd. an romelsac miRebuli aqvs samefo si­ geli. rac sistemasTan (mniSvn. sistemizAcia [fr.  sistematikuri sxvaa (ix.  s.  mopovebuli masalebis s.-is ganviTareba. situation] – Seq­ mnili pirobebis erTobli­ oba. sis­ temaze dafuZnebuli.  sistematiuri. sujet] – erTob­ lioba moqmedebaTa. situAcia [fr. katalogi. s. systolē] – (anat. aSS­Si: adgilobrivi TviT­ mmarTvelobis mqone.sis -478sxvaa (ix..  s. magram saerTo ide­ ur­poeturi CafiqrebiT da­ kavSirebuli nawilisagan. siUita [fr. sistemAtika – biologiuri mecniereba. ganuwyveteli. romelSic aris saepisko­ poso kaTedra. ambebisa. jgufebi. mdgomareo­ ba. romelic Sedgeba ramdenime damouki­ debeli. romelic axdens mcenareTa da cxovelTa klasifikacias.) gulis moqmedebis erT­erTi faza – SekumSva. sistemuri . mecnierul dakvirvebaTa s.  piesis s.  s. nebul dawesebulebaTa er­ Toblioba.  suita Scd. 2. 1. teqnikuri mowyobiloba. sQti [ingl.. ¥ sistematuri da sistemuri. s. systematisation] – sistemaSi moyvana risame. kategoriebi. cotad Tu bevrad mniSvnelovani qalaqi.

surprise] – mo­ ulodneli saCuqari.  s. surrēalisme zerealizmi] – erT­erTi uki­ duresi formalisturi mi­ marTuleba. sifQlis­i [< fr. 2.) SemTxveva. scaphandre < berZ. Siphilus < berZ. 2.­is dasawyisSi. sxvadasxva xelsawyoSi: da­ nayofebiani saxazavi an ci­ ferblati. romelic miRebulia raime sidideTa gasazomad. scandale] – 1. aTaSangi). it. siureAlizm­i [fr. astronav­ tebis da sxva. skAfandr­i [fr.  surprizi Scd. siUrpriz­i [fr.  politikuri s. lanZRva­gine­ biT. Sesafaseblad an gansasazRvravad. mTlianoba. skaUtizm­i [< ingl. scando av­ divar] – mkafiod. damarcv­ liT warmoTqma. skaphē etli. kosmonavtebisa. . aTricxva sistema. saS. scalpellum] – patara qirurgiuli dana. aurzauri. navi da anēr (andros) adamiani. sinon. sys Rori da philos megobari.  suJeti.-479 s.  sasiamovno s. scala kibe] – 1. de­ boSi. mou­ lodneli sasiamovno amba­ vi. skAndal­i [fr. ska skAlp­i [ingl.). s. skAlpel­i [laT. romelic uar­ yofs gonebisa da cdis rols xelovnebaSi da Semoq­ medebis wyaros eZebs qvecno­ bierebis sferoSi (sizmrebSi. scalp] – Tavis kani Tmebianad. (s. skandQreba [< laT. halucinaciebSi. ayalmayali. suJeturi Scd. qarga. instiqtebSi da misT. atyda. scaut mzve­ ravi] – skolisgareSe aR­ zrdis erT­erTi yvelaze gavrcelebuli sistema. kaci] – hermetiuli Cacmulo­ ba (kostiumi) myvinTavebis. gaxmaurebuli samarcxvino SemTxveva.  quCaSi s. laT. skAla [laT. ¥ skandaluri da saskandalo. war­ moadgens bavSvTa da mozar­ dTa organizaciebis muSa­ obis safuZvels. Cxubi. warmoiSva did britaneTSi me­20 s. eqimis frankastoris (1483­1553) mi­ er sifilisis Temaze da­ werili laTinuri poemis moqmedi piri] – gadamdebi veneriuli daavadeba (qarT.

2. rasac iwvevs funq­ ciuri elementebis daRupva da maTi Secvla SemaerTe­ beli qsoviliT.) sxvadasxva organos avadmoyofuri gam­ kvriveba. sklErit­i (medic. sklera) anTeba. daeWveba risame sisworeSi an SesaZ­ leblobaSi. idealisturi fi­ losofiuri mimarTuleba. skEtC­i [ingl. sketch monaxazi] – saxumaro Sinaarsis mqone mcire saestrado piesa. undobluri damokidebuleba. sazogadoebrivi baRi qa­ laqSi. scepticisme < berZ.  skeptiki Scd. romelzedac orive fexiT dgebian da ise moZraoben. skēptra] – samefo kverTxi – monarqiuli xe­ lisuflebis simbolo. damokidebuleba.  skeibordi Scd. s. 2. scruptulosus] – 1.) magari] – (anat. ro­ melic morTulia Zvirfasi qvebiT da xraxniT. skepsis ganxilva. ro­ melic skepticizmiT aris ganmsWvaluli. scotch] – Sot­ landiuri viski. skOtland­Qard­i [ingl. sklēra (mdedr. sklEroz­i [berZ. Scotland Yard] – londonis poli­ ciis centraluri sammarT­ velos saxelwodeba.ske -480- skeQtbord­i [ingl.) Tvalis kak­ lis gareTa TeTri garsi. romelic uaryofs obieqtu­ ri sinamdvilis Semecnebis SesaZleblobebs. yvelafers eWvis TvaliT uyurbs. skOC­i [ingl. skQptra [berZ. skeptQkos­i – adamiani. square] – patara skate ciguraoba da board fi­ cari] – gorgolaWebiani pa­ tara ficari. dawvrilebiT.) skleris (ix. mefis Zalauflebis erT­erTi ni­ Sani. sklEra [berZ. kritikuli. wvrilmanuri. zedmowevniT zusti. skeptQcizm­i [fr.  s. ¥ skeptikuri. skatingrink] – mosfaltebuli mo­ edani an xis iataki gor­ golaWebiani cigurebiT sarbenad. toni. skQf­i [ingl. skrupulOzur­i [laT. skateboard skvEr­i [ingl. sklērôsis ga­ magreba] – (medic. skiff] – grZeli da viwro sportuli navi. gan­ sja] – 1. . skEting­rQnk­i [ingl.

an iisferi xaverdisa). qvisa­ – mTidan TxilamurebiT gan. sinon. moqandake). sax. scooter] – 1. simaR­ 3. xisgan gamoTlili an swrafdaSveba specialurad liTonisgan Camosxmuli mowyobil rTul trasaze. patara mrgvali ufarflo lis) mtvris svets (xmeleT­ qudi. Sarvali. niCbebi. sinon. rac Jargoni. portreti. ro­ zurmuxti). dakeba). romelic skul­ moiyenos fexebis Zala da pturas (qandakebas) qmnis rac SeiZleba Sors mousvas (qarT. slAid­i [ingl. skUlptura [laT. ze) an wylisas (zRvaze). romelic aCens xurni. leba. inglisur ena­ Tadgiliani sportuli navi. slang] _ igivea. gav­ adamianebi. Zvirfasi qva tiani rbili qudi (Savi mwvane ferisa (qarT. gamosaxuboloSi gafarToebulia. qan giganturi s. смерч] – (geogr. sculptura] 2. sculptor] da ukan. skUter­i [ingl. saSualebas aZlevs sportsmens ukeTesad ga­ – xelovani. wris 2. qveynebSi (fineTSi da sxv. wve­ smAragd­i [berZ. – xelovnebis nawarmoebi – Tixisgan an sxva masa­ slAlom­i [norveg.)] – ¥ skulpturuli. patara gliseri.-481- smi skUlptor­i – [laT. sarbol navSi: moZravi smiT­vEson­i [< sakuT. igivea. uzarmazar (800­1500 m. Zravis mqone marxili.) qariSxali. slide sriali] – 1. Si: sityva an gamonaTqvami. er­ slEng­i [ingl. romlis totebi  s.] Zveleburi revolveri erT­ dasajdomi.) skUfia [berZ. slalom] – zamTris sportis saxeoba lisgan gamoZerwili. romelsac romelsac xmaroben gar­ kiduli Zrava aqvs. kveuli profesiis. sinon. smaragdos] – minerali. slaks (mr. s. romelic niCbis gvari. figura (qarT. mosmis dros srialebs win . melsac atareben marTl­ madidebeli eklesiis msa­ smErC­i [rus. slAqs­i [ingl. skuphia] – 1. rac diapozitivi. rcelebulia CrdiloeTis  amerikuli s.

manerebis da misT. smoking (jacket)] – Savi maudis pijaki. adgili. s. am bgeris aRmniSvneli noti. Wvartlisagan did qala­ qebsa da samrewvelo cen­ sol [it.) nebis.w. solaris romelsac Ria guli da ab­ mziani] – mziT dasxiveba reSumiT gawyobili grZeli (Cveulebriv. solista] – momRe­ didi garyvnilebis. solarizAcia [< laT. romelic kargad mze] da aerosolarQumi aris dauflebuli mizanSi – mzis abazanebis misaRebad zustad srolas. sniper] – msro­ solarQum­i [laT. tlanqi. dareulobis. sOdomi da gOmora _ iTqmis sOlist­i [it. li da fog sqeli nisli] – sOker­i [ingl.smo -482- moirCeodnen garyvnilebiT). vi moaqvs. baromelTa mcxovreblebic ga­ letis s. melsac daxvewili gemov­ solQduri [fr. solidaire] – daicvas moda da e. sol] – musikaluri ga­ trebSi. ro­ Tsulovani.  s.  operis s. solarium < sol leli. smOking­i [ingl. snOb­i [ingl. – saimedo. srola. gundis s.. aurzauris Se­ romelic marto asrulebs saxeb (ori bibliuri qa­ raime partias. specialurad mowyobili ¥ snai peruli. ganaTleba. kursebi. snaQper­i [ingl. musikosi an mocekvave. laqis saxelebis mixedviT. romelic cdilobs zustad solidArul­i [fr. er­ gi tonis wesebi. naSromi. smOg­i [ingl. pretenzia aqvs da amiT Ta­  s. s. – xepre. kar­ vinmesTan SeTanxmebuli. mis mexuTe bgera. ukulturo  s. mizniT). safuZvliani. mecnieri. piri. romelic Sobis fexburTs amerikis warmoiqmneba bolisa da kontinentze. soker] – ase uwodeben evropuli warmo­ Savi sqeli nisli. солдафон] ¥ sasnai pero. megobruli. solide] – (wign. qedmaRlobs.. soldAfon­i [rus. snob] – adamiani. areul­ rali. smog < smoke kvam­ .  saldafoni Scd. samkurnalo gadanakecebi aqvs. samxedro piri.

sonetto] – ToTx­ zogadoebrivi wyobileba . nawarmoebi an calke partia. momRerlis an sOsis­i [fr. somnAmbula [laT.-d. socialis sazogadoebrivi] an 3 nawilisagan Semdgari. gadoebrivi da [berZ. socialis amxanaguri sazo­ xeteba] – mTvareuli. meba. wevri. raime kaluri varjiSi – notebis SeWamandis sqeli wveni. dae­ sOcial­demokrAtia [laT. romelic mo­ soltQson­i – Signeulisagan xarSuli (an Semwvari) iW­ damzadebuli Zexvi. socialisme < laT. Casmuli msxvili brilian­ sOprano [it. (ver) solitaire mettaepiani leqsi. warmoebi erTi an ori sak­ ravisaTvis. solo] – musikaluri Rero xma. nare JRera] – musikaluri na­  s. broSSi da misT. wvrilad daWrili xorci­ 2. qa­ ti. soprano] – 1. smenis ganviTarebuli vo­ sOus­i [fr. aseTi xmis mqone momRerali romelic gankuTvnilia er­ qali. Cveulebriv 4 sociAlizm­i [fr. sonata < laT.  souzi Scd. – saxelmwifoebrivi da sa­ sOnet­i [it. romelic Ta da kartofiliT momza­ gankuTvnilia moswavleTa debuli SeWamandi. 2.  sasiski Scd. partia. soucisse] – patara mocekvavisaTvis. solfEjio [it. fisagan. mimdinareoba. souce] – 1. romelic Sedgeba ori oTxtaepiani < laT. somnus Zi­ li da ambulare dadis. solfeggio] – 1. sOnata [it. warmoTqmiT.-483- soc solQter­i [fr. sombrero] – es­ panuri farTofarfliani sOcial­demOkrat­i – soci­ al­demokratiuli partiis qudi. somnambutia] – erT­erTi politikuri luri. smenis gansaviTareblad. wvrili Zexvi. lis yvelaze maRali sasim­ sOlo [fr. so¥ social-demokratiuli. solitarius martoxela] da ori samtaepiani stro­ – beWedSi. 2. mRera maTi saxelwodebis  tomatis s. Ti sakravis. sOmbrero [esp. demokra¥ somnabulizmi. saswavlo sagani.

(Zveli berZnuli saxelmwi­ spAget­i [it. anze. amtanoba. gamokvleva.  s. an saerTaSoriso masStabiT. Spartacus] – Wari). . brZola. 2.) – saxelis TierTobasTan (qarT. didi spor­ sociAlist­i _ 1. welT­ ¥ socialisturi. socialis] tis sxvadasxva saxeobaSi – rac dakavSirebulia [Zvel romSi monaTa ajan­ adamianTa erTobliv yebis beladis – spartakis cxovrebasTan da maT ur­ (1 s. beladi romis imperiis  s. kunTebis krun­ ¥ spartanuli. Tavs iwr­ ¥ sociologiuri. socialisturi partiis didi fizkulturuli dRe­ wevri. CxviTi SekumSva. spartakQada – 1. ¥ saspartakiado. vis da misT. romelic metismetad sociolOgia [fr. socializ­ tuli Sekibreba saxelmwifo mis mimdevari. sparring] – (sp.  s. s. winaaRmdeg (1 s. sinon. amta­ saylapavi milis. romlis moqala­ makaroni erTgavri. Tobs mkacri cxovrebiT  s. aRr. spAring­i [ingl. s. qorvaspArtak­i [laT. romelic spekulacias eweva (qarT. s. qeebic bavSvobidanve eCve­ spAzm­i [berZ.)] ita­ fos – spartas – saxelis liuri warmoSobis wvrili mixedviT. odnen mkacr pirobebs. dazRveva. kuW­nawla­ nobas). 2.) Tavisufali sawvrTneli spekUlant­i – piri. urTierTobani. lebeli rameTi.  s.soc -484- erTgvari.). spartAnel­i _ iTqmis adami­ s. aR. partia. Zv. spasmos] – yelis. Teoria. fasebi. spaghetti (mr. sinon. saswauli. mixedviT]. monebis farTo ajanyebis ¥ spekulanturi. sociologie] TavSekavebul cxovrebas – mecniereba adamianTa sa­ eweva da kmayofildeba mxo­ zogadoebis ganviTarebis lod arsebobisaTvis auci­ zogadi kanonebis Sesaxeb. mdgomareoba. w. masobrivi Sejibreba spor­ sociAluri [laT. Zv. sazogadoebrivi). gadamyidveli. wyobileba.

mov­  sadi plomo s. spectrum] – sxvebisagan ganasxvavebs. adgens raime sinaTlis  wamlis s. zôon  s. spekuliacicialuri codna aqvs mec­ uri. gansakuTrebuli. – adamiani.-485- spe wilebad daSlis Sedegs  spekulianti. spekulAcia [laT. saswavlebeli. spEqtakl­i [fr. leqsikoToblioba. teqnikis. la mniSvnelobaTa er­ enaTmcnierebis s. romelic warmo­ ¥ specifikuri. yidva da ukanono gayidva  s. . liereba] – saqonlis Ses­ ¥ speqtruli. anu fenis turi Scd. specialiste]  s.  s. mecnierebis. mag. Senoba. specificus Teatraluri warmodgena. spectacle] – specQfika [laT. s. xe­ mamrobiTi sasqeso ujredi lovnebis raime calke dar­ (qarT. specialis] – 1. spektraluri Scd. cxoveli da eidos saxe) – 2. mixedviT. romelic tis s. spektruli. Taviseburebani.) raime sididis yve­  samecniero muSaobis s. speciAlur­i [laT. ma (spermatos) Tesli. gamoqvabuli da logos moZRv­  saavtomobilo transporreba] – mecniereba. saqoneli. lacio. ri). sperdaniSnulebisa. speqt¥ spekulaciuri da saspekuraluri.-is ZiriTadi fedazverva.. farulad daTva­ nebi. Seiswavlis gamoqvabulebs. (fiz. xazebi. saspekuliacio Scd. ufro Zvirad. muWugTan dakavSirebuli. optikuri grafiis s. sagangebo spermatozOid­i [berZ. s. spelaion dargSi..  spektri.. analizi. s. sinon. fasebi. romelsac spe­  spekuliacia. speciAlist­i [fr. suni. lenis damaxasiaTebeli  spektakli Scd. Taviseburi] – sagnis. rac mas spEqtr­i [laT. nierebis an teqnikis raime speleolOgia [berZ. speculatio  mzis s. spekuliantalRis sigrZis. mRvimeebs. calkeul Semadgenel na­  specifiuri Scd. xalx. speqtri.

spQral­i [laT. spontAnur­i [laT. naRve­ li. . 3. 2. xveuli] – 1. mo­ tociklis moZraobis siCqa­ res. romlis saSualebi­ Tac ankess Sors isvrian. spining] – sportuli saTevzao xel­ sawyo. mowyeniloba (s. (maTem. miwis an balaxis trekze. idealisturi moZRvreba. spiritus su­ tociklo treki] – (sp. agreTve mis mier gav­ lil manZils. spOnsor­i [ingl. gan­ sakuTrebul usxeulo sub­ stancias. ri­ same mowyobas Tavisi da­ finansebiT. samo­ spirQtizm­i [laT. splQn­i [inlg. rome­ lic erT­erT am xazis mag­ varadaa moxrili. romelic Tanda­ TanobiT sididiT rig mzard bruns akeTebs wertilis an RerZis garSemo.) sevda. speaker] – 1. rome­ lic kisrulobs raime RonisZiebis Catarebas. xsnidnen elenTis daavadebiT). parlamentis Tavmjdomare. (sp. speedway. romelic suls ganxilavs rogorc sinamd­ vilis pirvel sawyiss. agreTve rbola yi­ nulze. spontaneus TviTneburi] – garegani gav­ lenis gareSe. romelic mayurebels ucxadebs msaj­ Ta gadawyvetilebas. sokoebis. li] – micvalebulTa sule­ bis gamoZaxeba da maTTan urTierTobis damyareba.) krivSi: piri. 2. spOra [berZ. spleen elen­ Ta] – (wign.) brtyeli mrudi (usasru­ lo) xazi. WanWikisebri xazi. spQker­i [ingl. aSS­Si: warmomadgnelTa palatis Tavmjdomare. spiritualis sulieri] – religiur­ filosofiuri.) mo­ tociklebiT rbola widian trekze. spQning­i [ingl. spidOmetr­i [ingl. TavisTavad. 3. romelic gviCvenebs avtomobilis. romelic arsebobs materiis gareSe da misgan damoukideblad. spiralis < spira Runi.spi -486- spQdvei [ingl. mavTuli an zambara. spora Tesli] – zo­ gi mcenareuli organizmis (wyalmcenareebis. sponsor] – firma. Sinagani mizezebiT warmoq­ mnili.­s Zve­ lad. speedometer] – xelsawyo. spirituAlizm­i [< laT. organizacia (zog­ jer kerZo piric).

staieri).  s. spOrt­i [ingl. sprQnter­i [ingl. mdgradi] – risame mya­ ri.) venuri sisxlis Segubeba. sprQnt­i [ingl.) sportsmeni. inventari.. fasebi. perio­ di risame ganviTarebaSi. romelic sprin­ tSia daostatebuli. aramudmivi. ganviTareba. stAdia [berZ.  sportiuli Scd. romelic siste­ matiurad misdevs sports.  s. stadQon­i [berZ. saavtomobilo s. sporAdul­i [< berZ. stadion (sigrZis sazomi)] – safexuri. umoZraos vxdi] – 1. s.) Sejibreba mokle distanci­ aze (sirbilSi. stabilis myare. (medic. vaWrobis da misT. ucvleli mdgomareobis sta Seqmna. stagnAcia [laT. 2. ¥ sprinteruli.  stadialuri Scd.  sacxenosno s. siCqare (Sdr. risame ganmtkiceba. stayer] – (sp. rbola. mdgomareoba. ciguraobaSi. avtosportSi . stabQluri [laT. ganviTarebis faza. s. Cveulebriv aqvs Se­ jibrebis xasiaTi. sport] – fizikuri varjiSi organizmis gansa­ viTareblad da gasakaJeb­ lad. mdgradi. moedani sirbilSi SejibrebisaTvis] _ nagebo­ ba sportuli Sejibrebi­ saTvis. kostiumi. ¥ stadiuri. stadion as­ parezi. sportsman] – piri. Seneleba. sprint] – (sp.. Sedgeba fexburTis mindvrisa da sarbeni bi­ likebisagan da garSemor­ tymulia mayurebelTa tri­ bunebiT. (ekon. bolo s.. mtkice. ekonomikis s.) warmoebis. velosportSi da misT. stabilizAcia [laT. romelic daos­ tatebulia grZel distanci­ aze SejibrebaSi (sirbilSi.  s.  fasebis s. spOrtsmen­i [ingl.-487xavsebis) mikroskopuli Ca­ nasaxi. ciguraobaSi. s. arasayovelTao. romelic saWiroa ma­ Ti gamravlebisa da gavrce­ lebisaTvis.).  s. sprinter] – sportsmeni.  pirveli s. ¥ sportuli da sasporto. ucvleli. stagno vaCereb. staQer­i [ingl. myari. stabilis] – mudmivi. Seferxeba. sporadikos gafantuli] – rac dro­ dadro (aqa­iq) iCens Tavs.

raketa. mixedviT unda See­ sabamebodes raime nawarmi. detalebi. (Sdr. sprinteri. ¥ sastarto. (Sdr. stAndart­i [ingl. станица] _ ka­ zakTa didi sofeli. s. moedani. stArter­i [ingl. stAnica [rus. ¥ standartuli – 1. da sxv. s.  saxelmwifo s. stapel] – wylisaken daqanebuli beto­ nis moedani gemebis asagebad da wyalSi CasaSvebad. sawyisi momenti (siswrafeSi) spor­ tuli Sejibrebis an saf­ reni aparatis afrenisa.  s. stalaqtiti). 2.  morbenlebi s. rome­ lic warmoqmnilia TaRidan Camonadeni kiriani wylis wveTebisagan (Sdr. ¥ staieruli. stage] – SromiTi saqmianobis xangrZlivoba. finiSi). romelic warmoqmnilia Ca­ moJonil kiriani wylis wveTebisgan. stalaktos CamonawveTi] – gamoqvabulis TaRidan konusisebr svetad CamogrZelebuli Sverili. stAJ­i [fr. trafareti.) araoriginaluri ram. rasac zomis. aveji. standard] – 1. Sabloni. niSani. romelic gaCenilia CamonaJoni kiriani wylis wveTebisagan.  standartiuli Scd. stalagmos] da stalAqton­i [berZ.  s. distancia. xarisxis da misT. ti pobrivi nimuSi. stalaktos] _ gamoqvabulSi: sta­ laqtitisa da stalagmitis SeerTebiT warmoqmnili sveti. (gadat.  stalaktiti Scd. formis. pasuxi. adgili.sta -488safuZveli.  s. stalAgnat­i [< berZ. . 2. stalagmiti). s. (gadat.-ze dadgenen. starts aiRebs – daiwyebs Sejibrebas. stApel­i [holand.) Sablonuri. starter] – 1. standar­ tis Sesaferisi.  25 wlis s. norma. pistoleti. risame sazomi. ti pobrivi. tra­ faretuli. 2. stalagmos wveTi] – gamoqvabulis Ziri­ dan konusisebur svetebad aRmarTuli Sverili. stalAgmit­i [< berZ. stArt­i [ingl. start] – 1. s. Temebi. Sdr.  s. stalAqtit­i [berZ.). saidanac iwyeba Sejibreba raime manZilis dasafaravad.

stAtia [rus. statistic < laT. monacemebi. ro­ melic naturaluri zomisaa an masze didia. status mdgoma­ reoba. wneva. wylis s. romelic sxeulis wonasworobis ka­ nonebs swavlobs. parlamentis wevris s. stAtika [berZ. viTareba] – saerTa­ Soriso samarTalSi: samar­ Tlebrivi mdgomareoba. paragrafi iuridiul dokumentSi.  faifuris s. 2.). Teoria. statua] – adamianis an cxovelis qandakeba. romlis Sig­ niTac brunavs rotori. ¥ statistikuri  s. statQstika [ingl. statike] – 1. wonasworobis mdgomareoba (Sdr. stator uZravad mdgomi] – eleqtruli man­ qanis (generatoris. stAtist­i [< berZ. JurnalSi an ga­ zeTSi moTavsebuli mcire moculobis publicisturi an mecnieruli nawarmoebi. dinamika). Zravas) uZravi nawili. masobriv movlenaTa aRri­ cxva am mecnierebis meTo­ dis gamoyenebiT.  di plomatiuri s. cifrebi. stAtus­kvo [laT. 2.  s. romelic startis sig­ nals iZleva. TviTmfrinavis da misT. status quo] – . leqsikonSi da sxv. 2. stAtua [laT. masobrivi scenebis mo­ nawile. meqanikis nawili.  sasoflo-sameurneo s. Статья] – 1. Zravas asamuSaveb­ lad. 2. Tavi.  statistiuri Scd. statistQkos­i – statistikis specialisti. stAtor­i [laT. Cveulebriv iyeneben oTaxis samkaulad. mosvenebiTi.  statuti sxvaa (ix. ¥ statikuri. status mdgomareoba] – 1. mecniereba. romelic swavlobs raodenobriv sta cvlilebebs adamianTa sa­ zogadoebasa da saxalxo meurneobis ganviTarebaSi.-489piri. stAtus­i [laT. nawili. s.  statiuri Scd.raime sabuTSi. kre­ bulSi.  statuetka Scd. eleqtro agregati avto­ mobilis. msaxio­ bi. s. statos mdgomare] – usityvo role­ bis semsrulebeli. statUet­i [statuette] – patara statua. done. siaSi.

s. saga­ ni. sawolebiT aRWurvili samkurnalo dawesebuleba. sistema.sta -490denime sarTulad gamarTu­ li Taroebi. Stellage] – ram­ . stationarius mdgomare.  biblioTekis s. ¥ stelisa.  sagamofeno s. biblioTeka. mkurnaloba. stenogrAfist­i – steno­ grafiis specialisti.. stEla [berZ. stenos viwro da gramma aso] – stenografiuli Canaweri.-Si moTavseba. stenos viwro graphô vwer] – gan­ sakuTrebuli niSnebisa da Semoklebebis gamoyenebiT zepiri metyvelebis swra­ fad Caweris wesi. stand] – dafa. stElaJ­i [germ. stenokArdia [berZ.  stelasi.  s.  ordenis s.  s. parlamentis sxdomis s. wignebis s. masalebi. rac dakavSirebulia saa­ vadmyofoSi xangrZliv yofnasTan (sapirisp. stEnd­i [ingl. statut] – wes­ deba.  stacionaluri Scd. ambulatoriuli). Canaweri. debuleba risame. stella Scd. s. angariSi. stenOgrama [berZ.  stenografuli Scd. sta­ cionaruli (mniSvn. stenos viwro da kardia guli] – (me­ dic. 1) ti pis dawesebuleba. staciOnar­i [laT. Canaweri.) mwvave tkivilis Se­ teva gulis areSi. romlebzec warwera an reliefuri gamosaxulebe­ bia. kinoTeatri.  s. s. uZravi] – 1.  s. ¥ stenografiuli.-ebi.  status-qvo Scd. aramoZravi. 2. mudmivi. gulis angina.  statusi sxvaa (ix. stacionaruli – 1. stenogrAfia [berZ.). ¥ sastendo: sastendo srola – srola sanadiro an sas­ porto TofiT – mfrinavi samizne TefSebisaTvis. saerTaSoriso samarTalSi: raime garkveul momentSi (winaT an amJamad) arsebuli mdgomareoba. romelzec gamofenilia sxvadasxva eqsponati. 2.-is kursebi. stAtut­i [laT. saavadmyofo (gansxvavebiT poliklinikisgan). stele] – qvis fi­ la.  s.  moxsenebis s.

swo­ ri. (wign.-491- sti stEp­i [rus. iyeneben didtiraJian gamocemebisaTvis. qcevis an moqmedebis manera. vbrwyinav] – sinaTlis si­ kaSkaSis saerTaSoriso er­ Teuli. fraza. bamba. pasuxi. muSaobis s. stereoti puli – rac xSirad meordeba. ro­ melic asworebs raime na­ warmoebis stils (ix. stQl­i [fr. stereos ma­ gari da typos anabeWdi] – 1. Sablo­ nuri. stilbô vkaSkaSeb. stQlist­i – saliteraturo enis kargi mcodne. qi­ miur nivTierebaTa ze­ moqmedebiT da sxv. vaJas poeturi s.  s. stiletto] – sam­ waxnagovani piris mqone pa­ tara xanjali. rac trafareti. rZis s. ucvleli. stereOti p­i [berZ. 1. 4.  Tanamedrove arqiteqturuli s. 3. nairsaxeoba. Tavisebureba.  qirurgiuli instrumentebis s..  Zveli s. 2. binti.  s. stQlet­i [it.  daviT kldiaSvilis mwerluri s. gadat. liTonis mTliani sabeWdi forma. stQlb­i [berZ. stylisation] da stilQzeba – xelovnebaSi: raime stilis (mniSvn.  xelmZRvanelobis s. sterilisation] da sterilQzeba – 1. степь] – utyeo. mikroorganizmebis mospoba duRiliT. sterilis] – sterilizaciis gziT gaw­ mendili. damuSavebuli. Tavisebureba. adamianis an cxovelis ga­ nayofierebis unaris mos­ poba.  s. enobrivi Tavisebu­ rebani. s. xelovnebaSi: mxatvrulad gaformebis damaxasiaTebeli niSan­Tvi­ sebaTa erToblioba.. sterilizAcia [fr. stylos] – 1. gamoxarSviT. sterQluri [laT.) formebis mibaZva. piri. stilizAcia [fr. trafaretuli.  Zveli miniaturebis s. 2.) igivea. enobrivi xerxebis erTob­ lioba. axali s. welTaRricxvis sistema. nawarmoebis s. sti- .. romelic warmoad­ gens anawyobis an kliSes pirs. balaxiT dafaruli siv­ rce mSrali havis zonaSi. ¥ stiluri. stile < berZ.. saSua­ lebiT. 2. s.

3. damangreveli Zala (qa­ riSxali. bunebis mZlavri movle­ na. miwa an cecxli). stili) gagebiT.  gazeTis s. Taviseburebani. stimulus] – ra­ ime moqmdebisaTvis xalisis aRmZvreli mizezi. sayvareli saqme. stiuArdesa [ingl. stQqia [berZ.  s. ubedureba. sti pendQat­i – moswavle. bort­ gamyoli. li. enaTmecnierebis nawili. antikur filo­ sofiaSi: bunebis erT­erTi ZiriTadi elementi (haeri.).  s.  sti pendianti. 3. dakvirveba. stQqiuri – 1.  s. cxovrebis.). stiqiiT (sti­ qioniT) gamowveuli. stiUard­i [ingl. are. mniSvn. stipendium jamagiri. sti pEndia [laT. xanZari. xelfasi] – yo­ velTviuri fuladi dax­ mareba.ro­ melic sti pendias iRebs. gare­ mo.) visime moqmedebis. romelic eZlevaT studentebs. sxvanairad: stiqioni.  s. wyaldi­ doba. s.  Sromis nayofierebis gazrdis s. kargad cnobili. stQmul­i [laT.  zogjer `stilisturs~. stoi­ cizmis mimdevari. rac Scd.  stependia Scd. sti plCEiz­i [ingl. steward] – oficianti samgzavro gemze an TviTmfrinavSi. steplechase] . stoicheion ele­ menti] – 1. 2. stilQstika [fr. stependianti Scd. ro­ melic bunebis yvela mov­ lenis safuZvlad miaCn­ daT. gamosvlebi.sti -492– (sp. romelic Se­ iswavlis mxatvrul nawar­ moebTa stils. aspirantebs. 2. mecniereba.) rbena an doRi grZel distanciaze dbrkolebaTa gadalaxviT. stylistique] – 1. ¥ sasti pendio. `stilistikurs~ xmaroben `stiluris~ (ix. fondi. ara­ organizebuli. romelic Seiswavlis gamom­ xatvelobiT saSualebebs. Segnebuli xelmZRvanelo­ bis gareSe mimdinare. miwisZvra da misT. stoQkos­i [stoikos] – 1. ¥ stilistikuri da (dasaS­ vebia) stilisturi. stewardess] – stiuardi qali. biZgi. 2. (gadat. wyali.

stratQsfero [laT. wel­ TaRr. me­7 s.) iTqmis TamaSis siste­ mis Sesaxeb. sfero] – dedamiwis qer­ qis zeda nawili. 2. daZabuloba] – organizmis daZabuli mdgomareoba. 2. sfero] – at­ mosferos zeda fena (zRvis donidan 8­12 km). ybebisa da saxis daavadebebs.) fexburTSi: centraluri mcveli. (sp. stratEgia [berZ. sadac aswavlida filosofosi zenoni] – 1. romelic Seiswavlis kbi­ lebis. (gadat. erT­erTi mniS­ vnelovani filosofiuri mimdinareoba Zvel saberZ­ neTSi (warmoiSva Zv. ¥ stomatologiuri. sphaira burTi.) sazogadoebriv­po­ str litikuri brZolis xelm­ ZRvanelobis xelovneba. Sre da berZ. sphaira bur­ Ti. (gadat. strop (mx. poliklinika. omis momzadebisa da warmoebis. travmis da misT.­is bolos). stratOsfero [laT. stoma (stomatos) piri] – (medic. strQptiz­i [ingl. romelic naleqi qanebisagan Sedgeba.-4932. SimSilis. SiSvldeba.) sapasuxod.) gaWirvebisa da gan­ sacdelis mtkiced amtani adamiani. didi samxedro obieqtebis Catarebis mec­ niereba da xelovneba. stOper­i [ingl. strategia] – 1. ro­ melic warmoiqmneba ara­ xelsayreli mizezebis (si­ civis. kom­ binaciebi keTdeba saerTo. stratum fena.  s. stomAtit­i [berZ. piris Rrus. stress daZabva. winaswar mofiqrebuli geg­ mis mixedviT. strEs­i [ingl. 3.) piris lorwovani garsis anTeba. stopper] – (sp. stoma (stomatos) piri da logos moZ­ Rvreba] – medicinis dargi. strOpeb­i [ingl.) gaWirvebisa da gan­ sacdelis didi amtanoba.Sre da berZ. stoQcizm­i [aTenSi porti­ kis (karibWe) Stoa­s saxel­ wodebis mixedviT. ¥ stresuli. (gadat. stomatolOgia [berZ.  s. stratum fena. romlis dro­ sac calkeuli svlebi. romelic troposferos zeviTaa. romel­ Sic msaxiobi qali Tanda­ TanobiT ixdis tanisamoss. mdgomareoba.)] – specialuri boWkosagan . strip­tease] – warmodgena.

ritmulad gaerTianebuli 5.). Camoekideba gaSlil para­ 4. s. structura] – Cawera gramofonis firfi­ risame Semadgeneli nawi­ taze an magnitofonis fir­ lebis urTierTmimarTeba ze. cnobeli da gardamqmneli. materialuri samyaros Sem­ ¥ struqturuli. s.  s. sinon. subictum] – 1. sadac ramdenime striqoni. mikerZoebi­ an moqandakis saxelosno. sawarmo. warmoebs radio­ an tele­ ¥ strofuli. biTac adamiani (an tvirTi)  Teatris s. 3. agebuleba. cnobiereba.). leba. s. s.  niadagis s. wlebi. saswavlebeli. (filos.  saTeatro s. piraduli. studens (stu3. specialuri sadgomi. leqsi. saopero s. qvemdebare. Ti. wyoba.. s. sawarmo. arqona. sadac xdeba xmis strUqtura [laT. Sexeduleba..str -494- dagrexili Tokebi. enis s. mikerZoeba. romelic uSvebs Suts. rogorc nizaciuli s. stUdent­i [laT.  s. romelic  s. studio] – 1. kinofilmebs (sxvanairad: strOf­i [berZ. mxatvris 2. (gramt. orga. strophe] – leq­ kinostudia). gadacemebi (radio­studia. 6.subieqtQvizm­i – piraduloba. obieqburebani.subQeqt­i [laT. analizi.  xmis Caweris s.. adamiani. qoreografi. zadebs. 2. stUdia [it. subieqtis damaxasiaTebeli. agebutelestudia). araobieqturi.  s. mxatvrebs an msaxiobebs am­  subieqtiuri Scd. ¥ studenturi. cvlilebebi. (log. midgoma. dentis) mecadine] – umaRlesi subiEqturi – 1.).. obieqturobis uli s. romle­ gi Teatraluri koleqtivis saxelwodeba. Tavisepirovneba (sapirisp. sSi Sinaarsobrivad da  dokumenturi filmebis s. (filos. (qarT. cxovreba.) msjelobis sagani. ti). axalgazrda msaxiobTa zo­ . gancda. poemis s. aRnagoba. saswvleblis moswavle. 2.  struqturaluri Scd.  s.

suvEnir­i [fr. ¥ subtropikuli. substantia arsi] – risame safuZveli. 1. subsidium] – lic ucxo enis mokle Tar­ fuladi an nivTieri dax­ gmans warmoadgens. wifo s. sub qveS da tropikebi] – dedamiwis organoebs.-495- suv subkontQnent­i [laT. aqrola. romle­ mwifoebs. hava. nivTierebis airisebur mdgomareobaSi gadasvla substratOsfero [laT.  sufsidia Scd. substratum] –  s.) sakvebi garemo da ix. romelsac saxel­ mwifo uwevs adgilobriv subtropQkebi [laT. mareba. kontinenti] – konti­ (Cveulebriv. sub qveS da stratosfero] – (Txevadi mdgomareobis ga­ atmosferos fena.) enaTa Seswavlis  samxreT-aRmosavleT aziis dros: ena.. kadris qveS warwera. . 3. kulturebi. sam­ saxurebrivi disci plinis sUbtitr­i [laT. magram ro­ sublimAcia [laT. mikroorganiz­ nentis didi geografi an po­ mebisaTvis). saCuqari. bic CrdiloeTiTa da samx­  skolas gamouyves saxelmreTiT akravs tropikebs. subtil] – (sa­ ub. (biol. rome­ subsQdia [laT. s. substAncia [laT. stratosferos gamoyofs subordinAcia [laT. devna meore enam. sub qveS da fr. titre titri] – kinofilmis dacva. (filos.) ufro­ sebisadmi umciresobis subtQlur­i [fr. calke­ sferos ori fizikur­ge­ ul pirebs an sxva saxel­ ografiuli zona. (lingv. arsi. sUbstrat­i [laT. saxsovari. firmebs. sublimo va­ melmac garkveuli gavlena maRleb] – (qim.) nazi agebulebisa (iTq­ samsaxurebrivi daqvemdeba­ mis adamianze). rebis mkacri sistema. roemlic motovebiT). fiz. bordinatio] – (wign.  s. souvenir] – sa­ maxsovro nivTi. romelic gamo­ s. 2. litikuri nawili. sub qveS saerTo safuZveli.) raime movlenaTa ¥ suveniruli. sutroposferosagan.-ebis maRazia.) myari moaxdina am ukanasknelze.

Souveränitit < fr. maRazia. romelic Semokruli aqvs wigns garedan. suvEren­i [fr.] aRmosavleTis zogi musli­ muri qveynis monarqis ti­ tuli. ki­ nomebrZolisa da sxv. supermoduri..  superlaineri. sUnizm­i _ islamis mimarTu­ leba.. univermaRi. Tavze] – pirveli Se­ madgeneli nawili rTuli sityvebisa. sûra] – muslimanTa wminda wignis – yuranis calkeuli Tavi. super. surdokAmera [laT. surdus yru . romlebic miewe­ reba mahmads. meTaurobiT. sukulEnteb­i [< laT. aloe. agava da sxv. sUra [arab. zeadamiani. romelic aRniS­ navs: 1.suv -496-  s. suverEnuli – suverenitetis mqone (saxelmwifo). sunna] – muslimanuri `wminda Tqmuleba~. souverain] – umaRlesi Zalauflebis mpyrobeli. succulentus wvniani] – mravalwlovani gvalvagamZle mcenareebi (kaqtusi. sUperyda – qaRaldis yda. daumarcxebeli. suverenQtet­i [germ. mouxelTe­ beli gmiri deteqtivisa. ¥ sasuveniro. Siizmi). superman ze­ adamiani] – 1.). umaRles xarisxs. supErmen­i [ingl. sUlTan­i [Turq. souverainite] – sa­ xelmwifos sruli damou­ kidebloba. supermarket < super. umaRles Tvisebas an maRal gaZlie­ rebul moqmedebas.  superrazmi.. [laT. 2. ro­ melic darwmunebulia Ta­ vis upiratesobaSi sxva adamianebTan SedarebiT. zeviT.. adamiani. romelTac axasiaTebs wyliT mdidari xorciani foTlebi an Reroebi. supermArket­i [ingl. super zeviT. romelic yuranTan erTad sunasac aRiarebs (Sdr. zemoT. Sedge­ ba ramdenime aTasi moTx­ robisgan. 2.] _ iaponuri erov­ nuli Widaoba. sultan < arab.  s. ­ze. nawarmi. mTavars. ­ze da market bazari] – didi (Cveulebriv produqtebis) TviTmomsaxurebis maRazia. sUna [arab. sUmo – [iap.

dax­  televizoris s.) yalbi. romelic sarTi. aRwera . produqtis mxolod zogi­  sferiuli. naxazi. mavlobaSi (maTi SerCevisa  momsaxurebis s.-497- sqe da kamera] – kosmonavtikaSi: la wertili Tanabrad aris bgeraTSeuRweveli kedle­ daSorebuli centridan. Sic momavali kosmonavtebi birTvi.  s. (wign.-s radiusi. Scd. Zv. gamoxatavs risame mowyo­ suflQor­i [fr.-ebi. sfQnqs­i [berZ. ekrani. romlis yve­ 2. bis mqone sadgomi. gavlenis da wvrTnis dros). dedamiwis s. agreTve. (gadat. erTi Tviseba aqvs. in­ mwoliare lomi (faraonis duri wminda (saRmrTo) da Zlierebis gansaxiereba). romel­ aseTi formis mqone sxeuli. 2.] – mahma­ mkerdi qalisa.) saidumloebiT mo­ mimarTuleba. romelsac tatebi. 4. sphaira] – 1. imyofebian xolme martoo­ 2. Tavi da sUfizm­i [< arab. mimagrebuli] – (gramat. (gadat. gura – adamianis Tavis mqone sUtreb­i [sanskr. s. bolo­ sqEma [berZ. erTgvari pepela. s. s. forma] – 1. sityvis Ziris Semdeg mo­ Tavsebuli afiqsi. romelic me­8 culi vinme an rame. suffixus bolos vianebis saxisa. baSi xangrZlivi drois gan­ gavrcelebis are.. risame gadmocema. berZnul miTologiaSi: samedicino) wignebi. nawilebis urTi­ mokarnaxe (TeatrSi).  s. 1­isaT­ sxvis nacvlad moTavsebuli] vis). souffleur] – bilobas. sxeulebi. falsifici­ vipteSi: uzarmazari qvis fi­ rebuli ram. surrogatus ¥ sferuli (mniSvn. tani lomisa aqvs. iuridiuli (Semdeg.) risame moqmedebis. – 1. dianobis mistikur­asketuri 3. eg­ 2. schema garegnoba.] – Zv.) 5. viwrocxviriani maimuni pa­ sUfiqs­i [laT. sfEro [berZ. sphinx] – 1. surOgat­i [laT. s. Suli zedapiri. zedapiri. erTkavSirs. risame Semcvleli. traq­ frTosani arseba. saukuneSi warmoiSva. linza. ro­ melsac namdvili sagnis.

am dafaze dakidebuli Je­  mbrunavi s.. kino­ ¥ sqemuri da sqematuri. trafaretuloba azrovne­  s. tabella cxrili] – specialuri scEna [laT. ro­ t melic ZiriTadi teqstis qveS.  gamoTxovebis s.) calkeuli epi­  telefonis aparatis s. erTiani eklesiidan raime scEnar­i [it. schisma] – marT­ (mniSvn.. risame gadmocemaSi. garegnoba. marjabaSi. dasamax sqematiuri Scd. romanis s. masala. suraTis . scholion] – SeniSvna.sqe -498- zogadad. s. klebis s. (romanis. sqOlio [berZ. metyveleba.-is novatori k. sqemAtizm­i – gaubraloeba. gamosaxvaSi. scholastikos warmoebi. Teatri.. Teatraluri war­ gamocxadebisa da iqidan modgenisaTvis gankuTvnili wasvlis aRricxvisaTvis. Tabelle < laT. scenario] – li­ nawilis gamoyofa. piesis yoveli moqmedebis metabele _ sawarmos.-ebi. gverdis qveda nawilSi tAbel­i [germ. monacemebi. romelic la. 1. scaena < berZ. xelovneba. romlis mixedvi­ swavluli] – formaluri.s. aris moTavsebuli. 3.­is ostatebi. 4. gamosv­ sebulebis muSaki. tonebi. nazodi. sovrebeli s. Tac idgmeba kinofilmi. lmadidebel da kaTolikur  s. usagno  s. ¥ scenuri da sasceno sqQzma [berZ. s.. gadmocema. . mowyvetili codna. xazi. tabuliT aRricxavs samu­  pirveli moqmedebis finaSaoze gamocxadebas da iqi­ luri s. eklesiaSi: ganxeTqileba. s. dawe­ calkeuli nawili. skene dafa muSa­mosamsaxureTa karavi] – 1. mxatvruli nawarmoebis  nawarmoebis s. amaRlebuli moedani. teraturul­dramatuli na­ sqolAstika [berZ.4­isaTvis). Teatraluri moRvaweoba.. 2. moTxrobis. ganmarteba. niSvili. s. msjeloba. cxovrebasa da praqtikas ¥ sascenaro. fakulteti.

 stadionis t. tauto igive da logos sityva] – 1. sagnis akrZalva. romlis yvela sityva erTi da imave asoTi iwyeba. tAblo [fr. tAbldot­i [fr. restoranSi. logikaSi – msjeloba.  taburetka Scd.] – gamanadgurebeli qariSxa­ li.  t. tAverna [it. sadac sauzme. daado.-499dan wasvlas. ze­ bunebrivi Zalebisagan mov­ lenil sasjels. moaqvT garkveul dros da saerTo menius mixedviT yvelasaTvis. epiteTi. CineTSi da sxvagan). tableau suraTi. saerTod raimes mkacri ak­ rZalva. vagzlis t. ruseT­ Si... .  t. 2. tabouret] – xis ubralo uzurgo skami.  cimbiris t. 2. tAiga [Turq. ro­ melSic qvemdebare igiveo­ biTia Semasmenlisa. pansionSi: saerTo sufra. grigali. tauto igive da gramma Cawera] – leqsi. moqmedebis. gemis xelsawyoebis (gem­ sarTavebis. tautologie < berZ. pir­ velyofil xalxebSi: raime sityvis. tavtolOgia [fr. tabu] – 1. aziis da amerikis CrdiloeT nawilSi. Takelage < holand. ¥ tavtologiuri.] – 1. sadili da sxv. taverna] _ italiasa da zog sxva qveyanaSi: sami­ kitno. romlis darRveva crumorwmuneobrivi war­ modgenis mixedviT TiTqos gamoiwvevs ubedurebas. romelzedac qvey­ ndeba sxvadasxva Suquri informacia. trosebis) er­ Toblioba tvirTis awevisa da gadaadgilebisaTvis.] – xSiri. ¥ metabelisa. imavis gameoreba sxva sityvebiT. tabUret-i [fr. iakut.  metabelesi Scd. tAbu [polinez. typhoon < Cin. table d’hôte] – sastumroSi. traqtiri. taQfun­i [ingl. takElaJ­i [germ. gemis yvela gemsarTavi afrebis marTvis mowyobiloba. 2. yvelasaTvis es iyo t. ZiriTadad wiwvovani tye evropis. romelic icis samxreT­aRosavleT aziaSi da wynari okeanis dasavleT nawilSi (iaponiaSi. tak tavtOgrama [berZ. dafa] – specialuri fari an ekrani.

romelsac eyrdnoba gumbaTi. visgan. Seteva. divizia.romelic qvemexebiTa vlel karTan. baraTi. talanto] – 1. tango] – salonuri neltempiani cekva qal­va­ kbili kbilis wil~). tangens Semxebi] didi erTeuli.-Si gamosvla.RruSi gansakuTrebuli niWi. musika cekvisaTvis. 2.) wyvilad. saTavsi – Senobis Sesas­ manqana. (gadat. . kuTrebiT mkveTrad iyo ga­ moxatuli xamurabis kano­ tAndem­i [ingl. lizebuli masala. tampon] – steri­ msaxurobs. nis) SurisZieba. rkinigzis samgzavro vago­ tAnk­i [ingl. celebuli fulis yvelaze tAngens­i [laT. (arqit. sabameboda miyenebul zi­ ans (`Tvali Tvalisa wil. romel­ sac deben WrilobaSi.) maxvili kuTxis talQon­i [laT. tandem] – 1. rac risame miRebis uflebas iZleva.) Senobis cilind­ ¥ satanko. di tvirTis (upiratesad navTobproduqtebis) gada­ tAmbur­i [fr. s.. tAngo [esp. tAnker­i [ingl. sazidi gemi. romelic zustad See­  tangesi Scd. biani sabrZolo TviTmavali 2.  mZime t. ruli an mravalwaxnaga na­  s. icavs sad­ da tyviamfrqvevebiT aris goms garedan haeris SeRwe­ aRWurvili. tAnkist­i _ samxedro piri. gansa­ Jisa. Tavisi Za­ romelic marTkuTxa samku­ liT danaSaulis fardi] TxedSi udris mocemuli – gvarovnuli da monaTm­ kuTxis pirdapir mdebare flobeluri sazogadoebis kaTetis Sefardebas meore samarTalSi: sasjelis zo­ kaTetTan. tAlon­i [fr. wili. romelic satanko jarSi tAmpon­i [fr. sisxldenis SesaCereblad 2. tambour] – 1. nebSi. msubuqi t. talio (taliotrigonometriuli funqcia. tank] – muxluxe­ nis daxuruli baqani. – (maTem. tanker] – Txeva­  benzinis t. 3.tal -500- tAlant­i [berZ. oradgiliani velosi pedi. ma. antikur samyaroSi gavr­ an Cirqis Sesawovad. talon] – patara  t.

di gamoyeneba aqvs iaponiis is sawyobi. vian autanel tanjvaze. aqvs mricx­ tymisaTvis. taran-tella] – 1. такса germ. mwifenayofian xexilis qveS. romelsac di­  minis t. nixri). таран < berZ. swrafi da kardia guli] – tantalosis tanjva _ ity­ (medic. t. ro­ iaraRi (icodnen Zvelad). ro­ (Sdr.-501- taq tantAlos­i [berZ. satvirTo t. desac vinme axlos aris taqOmetr­i [berZ. lili manZilis safasurs. Dachlis sangrevi sabrZolo shund] – patara ZaRli. brunvis siCqaris gasazomi tAra [it. taqsis (`taqsis ga- . qaRaldis t. safuTavi masala (yuTebi. tempiani cekva. tachos siC­ sasurveli mizanTan. feni Wilobi. tarif < arab.­ze imarTeba Wi­ tAran­i rus. win gamoSverili wyalq­ tAqsa2 [fr. Zvelad iye­ tAqsi [fr. cxov­ robs miwaSi. bradikardia). tara] – saqonlis Se­ xelsawyo. ked­ tAqsa1 [rus. yofaSi. taxi] – dasaqiravebe­ nebdnen mtris gemze dar­ li avtomobili. taxe] – nixri.] _ iatakze dasa­ tomrebi.) samxedro gemis mokle fexebi aqvs... veli. Tantalos] – didi Sxamiani oboba. taqsi. (samx. italiuri xalxuri swraf­  msubuqi t. (qarT. melsac grZeli tani da 2. musika am samarSruto taqsi _ iseTi cekvisaTvis. zustad sikaluri nawarmoebi. rantô damangreveli] – 1. tarantola] – ¥ taqsim.] – raime saxis gadasaxadis Tebma miusajes saukuno (an sazRauris) ganakveTi tanjva­idga yelamde wyalSi. berZnul miTologiaSi: li­ diis mefe.. romelsac Rmer­ tArif­i [fr. t. dadgenili marSrutiT. romelic uCvenebs gav­ tarAntela [it. tadaoba Ziudo. romelsac mgzavrebi 2. sinon. tachys verc wyals svamda. kasrebi da misT.). magram verc xils Wamda da taqikArdia [berZ. am cekvis tempis mqone mu­ gadahyavs erTi. tarAntul­i [it. veSa nawili. tAtam­i [iap.) gulis aCqareba. magram qare da metreô vzomav] – ver aRwevs mas.

) brZolis nawarmoebis Teoria da praqtika.  oTxtaqtiani Zrava.-ebi. jarebis t. 3.  telekamera. Tower] – lon­ donSi: me­16­17 ss. adamiani. saqcieli. taqsidErmia [berZ.. parki. taqsiSi. amocana. rome­ lic uzrunvelyofs sade­ nebiT cnobebis miRebas da . kavSir­ gabmulobis sistema. taxis mo­ wyobiloba da derma ka­ ni. magram sayovelTaod vrcel­ deba: taqsma. metruli mu­ sikaluri erTeuli. tēle Sors da grafo vwer.  taktika Scd.. t. Semdeg.  s. erTmaneTis momdevno Ta­ nazomieri moZraoba. Sor manZilze an ganxorcielebadi manZil­ ze.). 2.] – 1. raime meqanizmis samuSao ciklis nawili. Ta­ vaziani moqceva visime mi­ marT. t. telestudia. taqss. tyavi] – cxovelTa fi­ tulebis damzadeba.taq -502- mouZaxes~). [berZ. Taktike] – 1. darty­ mebi. telegrafi. rac depeSa. amJamad istoriuli muzeumi. tAqtika [berZ. tAuer­i [ingl. tēle Sors da gramma aso] – (moZv. taktiani Scd. telEgrama [berZ. ¥ sataqsomotoro.. taqsSi. Tavis daWeris unari. tAqt­i1 [germ. tēle Sors] – pir­ veli Semadgeneli nawili rTuli sityvebisa mniSvne­ lobiT: 1. ¥ taqtiani. me­19 s­mde – saxelmwifo sapatimro.  t. igivea. taqsomOtor­i _ igivea. tele. ¥ taqtikuri. tactus Sexeba] – 1.  takti.  t. momzadeba. tAqt­i2 [fr.  taqsamotori Scd. sityvis `satelevizio~­s Sesabamisi. (samx. SeniSvna. takt da tactus Se­ xeba] – zomierebis grZnoba.­mde – me­ fis cixe­darbazi.  sazRvao brZolis t.  teleskopi. ¥ taqtiani.  Sigawvis Zravas dguSis t. Takt < laT. romelSic am­ wyvdevdnen gansakuTrebiT saSiS damnaSaveebs.  ornawiliani t. telEgraf­i [berZ. rac taqsi. uvertiuris daskvniTi t. 2.

telemeqAnika – 1. marsis t. ¥ sateleskopo. linzebi. dakvirvebebi.-is aparati. teletype] – telegrafis asosabeWdi aparati. visio xedva] – uZrav da moZrav gamosaxulebaTa bgeriTi gadacema Sor manZilze da ekranze miReba eleqtro­ da radiokavSirebis saSua­ lebiT.  s.  50­60 wlebSi ixmareboda agreTve – telexedva. kabeli.  feradi t. tel ¥ satelevizio. tēle Sors da laT. ramac gavrceleba ver hpova. telEskop­i [berZ. telepATia [berZ. televisor berZ.-is ekrani.  t.  s. 2. s. gadacema.  t. romelic axorcielebs de­ peSebis miRebasa da gada­ cemas. antena. kavSiri.  s. romelsac aqvs sa­ beWdi manqanis ti pis kla­ viatura.  t.  s.  t. ¥ teleskopuri. mecnierebisa da teqnikis dargi. saxelosno.-503swraf gadacemas Sor man­ Zilze eleqtruli signa­ lebis saSualebiT (morses kodi).  t. t. tēle Sors da pathos grZnoba] – movlena.. tele Sors da laT. televQzor­i [ingl. tēle Sors da skopeô vuyureb] – ast­ ronomiuli optikuri xel­ sawyo cis mnaTobebze dak­ virvebis sawrmoeblad. ¥ satelevizio. s. televQzia [ingl. s. ¥ satelevizio. sawarmoo procesebis marTva Sori manZilidan kavSirgabmulo­ bis saSualebaTa gamoyene­ biT.-is sistema. feradi t. 2.-is lenti. teletAi p­i [ingl. television < berZ. romelic aseTi mar­ Tvis saSualebebsa da me­ Todebs swavlobs. visio xedva] – aparati sate­ levizio gadacemaTa da ma­ Ti bgeriTi Tanxlebis mi­ saRebad. romelic gamoixateba erTi piris nevrvul­fsiqikuri mdgomareobis Sesaxeb in­ formaciis gadacemaSi meo­ re pirisaTvis Sor manZil­ ze. filmi. t.-is Senoba. planetebi. .-is programa. kavSirgabmulobis sawarmo.

¥ sateletai po. cekvebi.-is miReba. raime sxeulis. ¥ satelefono. temtus dro] – 1.  saqalaqTaSoriso t.  f.  mgznebare t.  t. f.  s. mis qcevaSi.-ebi.-is gadacema. temperAtura [laT. s. energiuli. telex] – saa­ bonento telegrafirebis saerTaSoriso qseli.  s. telEfaqs­i [ingl. romelic gadacemulia aseTi kavSi­ riT.  elsmeni Scd.-is aparati. aparatura. temperamentiani – cxoveli temperamentis mqone. tēle Sors da phone bgera] – teqnikur mowyobilobaTa sistema laparakis sadenebiT ga­ dasacemad Sor manZilze eleqtruli energiis saSu­ alebiT. sadguri. msaxiobi. tEmp­i [it. darbazi. 2.-is uvertiura. musikaluri sakravisa). 4. romlebic vlindeba garesamyarosTan adamianTa urTierTobaSi. temperatura swori Sefardeba.  sasiamovno t.  swrafi t. t..-iT . t. telEfon­i [berZ. nor­ maluri mdgomareoba] – 1. sxva­ gvarad faqsi] – 1. 3. timbre] – akus­ tikuri Tavisebureba (xmis.  mrewvelobis ganviTarebis t. tempo < laT.tel -504daurekes. saer­ TaSoriso ubnebze iyeneben sixSiriseul telegrafis arxebsa da radioarxebs. mgzne­ bare. qseli. done. TviT informacia. tEmbr­i [fr. temperamenuntum Tanazomieri na­ revi] – fsiqikuri wyobis Taviseburebani.-is xma. risame mimdinareobis gan­ xorcielebis siswrafis xa­ risxi. t. faqsimi­ luri kavSiri nabeWdi in­ formaciis gadasacemad. musikaluri na­ warmoebis Sesrulebis sis­ wrafis xarisxi. telefax tēle (graph) telegrafi da facs (imile) gaakeTe msgavsi. aseTi kavSiris abonentis nomeri. tEleqs­i [ingl. temperAment­i [laT. s. 2. t.-ma dareka. aseTi kavSiris ganxorci­ elebisaTvis saWiro aparati. nivTierebis siTbos xarisxi. romelic mierTebulia sig­ nalis micemisaTvis tele­ fonTan.

. Cveulebriv mr..  normaluri t.  t. sazRvrebi. sa­ cxovrebeli saxlis miSene­ buli Ria aivani. ¥ teritoriuli. sinon. tenore] – 1.. terminus saz­ .  terasi Scd. romelsac Tavs axveven mkiTxvels. 2. 2. tErasa [fr. tEnder­i [ingl. midrekileba. tEnor­i [it.  tendenciozuri Scd. terasebi – ferdobze kibe­kibe gaCe­ nili an gakeTebuli hori­ zontaluri an odnav da­ qanebuli baqnebi. msmenels. risame ganviTarebis mimarTuleba. 2.  saqarTvelos t. Sigawvis Zravis t.] – iaponiis impera­ toris tituli (misi ufro cnobili titulia mikado). mamaka­ cis yvelaze maRali sasim­ Rero xma. 3.-505 wylis t. 2. miswrafeba. terasse] – 1. adamianis sxeulis siTbos xarisxi. kritika. qalqis t. aseTi xmis mqone momRera­ li. winaswar SemuSavebuli calmxrivi azri.  saqarTvelos erTiani (ganuyofeli) t. Cardaxi mzisa da wvimisagan dasacavad. done. romelsac aqvs boZebze dayrdnobili saxuravi. ¥ temperaturuli. tErmin­i [laT.  teritorialuri Scd. ¥ tendenciuri (mniSvn. Ria konkursi raimes yid­ vis an romelime saqmis Ses­ rulebaze uflebis mosapo­ veblad.. tendEncia [ger. t. 2. wylis duRilis t.  zrdis t. aweuli t. saxelmwifos t.  t. teritOria [laT. tender < tend momsaxureba] – 1. tendo miviswrafi] – 1. tEnt­i [ingl. tent] – tilos farduli. ter tEno [iap. Tendenz laT. sicxe). reJimi. gansakuT­ rebuli ti pis vagoni wylisa da sawvavis Sesanaxad. ro­ melic uSualod ebmis or­ Tqlmavals.. qarxnis t. (saub. cvlilebani. haeris saSualo t.. rogorc jan­ mrTelobis maCvenebeli.­ebaze gaSenebuli xexili. progresuli t. territorium] – garkveuli sazRvrebiT Se­ mofargluli miwis sivrce (nakveTi).) avadmyofobis dros: sxeulis siTbos maRali done (qarT.. 2­isaT­ vis).

 faSisturi t.. Terminologiuri.-is msxverpli. ¥ terminologiuri.) sinaTlis (dRis) da sibnelis (Ramis) saz­ Rvari planetis an misi . ¥ teroristuli. tEror­i [terror SiSi.  t.ter -506Tanamgzavris zedapirze. saboloo. sakonteQnero termQnali – sazRvao­savaWro navsad­ gurebSi: saTanado meqaniz­ mebiT aRWurvili adgili.. leqsikoni.  teqnikuri t.  s. gankuT­ vnilia sistemaSi infor­ maciis Sesatanad da iqidan gamosatanad. saSine­ leba] – politikur mowi­ naaRmdegesTan angariSis gasworeba ZaladobiT (mok­ vliTac ki). romelic zustad gadmoscems codnis raime dargis cnebebs. metroplitenis). aqti. mowyobi­ loba gamoTvliTi sistemis SemadgenlobaSi. terminalis saboloo] – 1. terOrizm­i – teroris po­ litika da taqtika. saTerminologio Scd. 2. ¥ teroristuli. sasazRvro mdgomareoba sicocxlesa da sikvdils Soris. terminalis dasasrulis momaswavebeli] – (wign.. teretenthinos] – fisovani wveni. organizacia. terminAtor­i < [laT. terpEnTin­i [berZ. terOrist­i _ individua­ luri teroristuli aqtis momxre da monawile. terminAlur­i [laT.  filosofiuri t. terminus sazRvari da logos moZRvreba] – codnis garkveuli dargis terminebis erToblioba. maTematikuri t. t.  t. terminaluri mdgomareoba – (medic. ro­ melic wiwvovan xes sdis Wrilobidan. terminolOgia [laT.) sicocxlis uka­ naskneli stadia. ¥ saterminologio. termino sazRvars vavleb. bolo sadguri (rkinigzis. komisia.) bolo. vyof] – (astr.  Terminologia. avto-satraqtoro t.  t. sadac xdeba gemebze dasat­ virTi da gadmosatvirTi konteinerebis damuSaveba.  Termini Scd. termQnal­i [laT. ZiriTadi ned­ leulia ski pidarisa da Rvari] – sityva.

. techno osta­ teq toba. rac trio. teqnikaSi (laq­saRebavebis dasamza­ deblad). gamocdebi.-is ganviTareba. intervali pir­ velsa da mesame safexurebs Soris. texnikuri Scd. samxedro t. musikaluri gamis mesame safexuri. mid­ rekilebisa da SesaZleb­ lobaTa gamosacdelad. terzetto] – 1. (poligr. romelsac xelSi lira uWiravs..-507kolofinis misaRebad. CamorCeniloba. tercia mesame] – 1..  sasoflo-sameurneo t.. meqanikur mo­ wyobilobaTa da iaraRebis erToblioba.) sasaTauro Srif­ ti erTgvari. teqnQkos­i 1. 2. samSeneblo t. 3. terpsQqora [berZ. tErcia [laT. warmodgenili hyavdaT qalad.  usafrTxoebis t. avto-satraqtoro t. teqnikasTan. test] – mokle amocana.) samstriqoniani stro­ fi sonetSi. eleqt­ ronaTurebis vargisiano­ bis) Sesamowmeblad. (lit. mis gamoyenebasTan dakavSi­ rebuli. tEster­i [ingl. tErcet­i [it. tEqnika [berZ. dokumentacia. Sro­ mis im iaraRebisa da sa­ SualebebaTa erToblioba.  samTo t. tEst­i [ingl..-ebi. saSualo teqni­ kuri ganaTlebis mqone spe­ cialisti.  t. tester] – xel­ sawyo risame (mag. 2. erToblioba profesiuli xerxebisa. iye­ neben medicinaSi.  texnika. romlebsac iyene­ ben raime saqmeSi. romlebic gamoiyeneba ma­ terialur faseulobaTa Sesaqmenlad. t. violinos dakvris t. 2.) igivea.  mowinave t. ¥ testuri. manqanebis. t.. 2. .. inJinrebi da t. warmoebis pro­ cesTan dakavSirebuli. t. manqanebis da meqanizmebis muSaobasTan.  t. intelegencia. Terpsichora] – berZnul miTologiaSi: muza cekvisa da gunduri galobisa. romelsac aZleven gamosacdel pirs misi go­ nebrivi ganviTarebis. xelovneba] – 1. (mus. Wadrakis TamaSis t. progresi. teqnQkuri – 1.  t.

 `vefxistyaosnis~ t.-is danergva. ¥ teqnologiuri.. textum kavSiri. nimuSi] – 1. tEqst­i [laT.  tiglisa Scd. t. romel­ Sic adnoben an axureben sxvadasxva masalas. Txzuleba. tektoniko mSeneblobis xelovneba] – 1.. romis papis gvirgvini. techno ostatoba. 2. 2.  texniki.  texnologi Scd. teqnikis dargSi momuSave piri. Zvel aRmosavleTSi: mefeebis.. logos moZRvreba] – filosofiis dargi. tvQst­i [ingl. twist] – cekva erTgvari. simReris t.  TviTfrinavis axali t. SeerTeba] – dawerili raime (literaturuli nawarmoebi. SeduRebis t. typus anabeWdi..  norCi t. tiegel] – cecx­ lgamZle WurWeli.-meqnikosi. textum da berZ. teqnOlog­i – warmoebis ro­ melime dargis teqnologiis specialisti. tQp­i [laT. tiara] – 1. avtomobilis awyobis t. sagnebis.teq -508teqstebs maTi mecnierulad gamocemis mizniT. texnikosi Scd. teqstolOgia [laT. depeSis t. tQgel­i [germ. geologiis dargi. movlenebis garkveuli jgu­ fis nimuSi... axali t.) Senobis nawilebis urTierTganlagebisa da misi formebis. texnologiuri Scd. (arqit. ¥ tigelisa. saxe.  inJiner-t. procesi. forma. qu­ rumebis Tavsaburavi (ro­ gorc Zalauflebis simbo­ lo). rome­ lic kritikulad swavlobs literaturis Zeglebs da istoriul dokumentebis .-ebi.  texnologia. proporcie­ bis Sefardebis Tavisebu­ rebani.  t. tQara [berZ.). teqtOnika [berZ. xelovneba da logos moZRvreba] – sawarmoo procesebis erToblioba warmoebis garkveul darg­ Si. teqnolOgia [berZ.  Cais t. warmoebis xerxebis mec­ nieruli aRwera. romelic swavlobs dedamiwis qer­ qis moZraobasa da defor­ maciebs da maTTan dakavSi­ rebul Tvisebebs. forma. nivTie­ rebas. 2. sabuTi da misT.

2. 3. tit  saxelmwifo sesxis morigi t. despoti). 2. mxatvrul literaturaSi. tQtul­i [lat. saerTod raime sapatio wodebuleba. tQraJ­i [fr.  didi t. romlebic Seeb­ rZolnen olimpiel Rmer­ Tebs. replika. romelSic ganzogadebulia adamianTa garkveuli jgufis Tvise­ bebi. tQrada [fr. t. 3. titAnur­i _ (wign. tyrannos] – sas­ tiki mmarTveli. tirAnia [berZ.  qarTveli qalis t. Zala. tirannia] – TviT­ nebobasa da Zaladobaze damyarebuli mmarTveloba (sinon. 2. qimiuri elementi.  t. beWdviTi gamocemis egzem­ plarTa raodenoba. ro­ melzedac mocemulia saTa­ . 1­isaTvis). wignis pirveli gverdi. geniosze. tQran­i [berZ. Sroma. gamocemuli wigni. gigantebi. ti pQkon­i [berZ. Titan] – 1.-509avtomobilis axali t. movlena. mxatvruli saxe.  t. magaliTi. ti polOgia [berZ. t. typicon] – sa­ eklesio wesebis krebuli.  ti piuri Scd. xelisufleba. tirage] – 1. miTologiis uk­ vdavi uzarmazari arsebis Titan­is saxelis mixedviT]. ti­ tanebi – berZnul miTo­ logiaSi: ukvdavi arsebebi. tirade] – paTosiT warmoTqmuli grZeli fraza. typos ana­ beWdi da logos moZRvreba] – sagnebis an movlenebis klasifikacia maTi saerTo niSan­Tvisebebis mixedviT. tQtan­i [berZ. 2. proeqti. despotizmi). titulus] – 1. monologi.  Cempionis t. fola­ disferi magari liToni. t. ¥ tiranuli. feodalur da burJuaziul sazogadoebSi: sagvareulo an boZebuli sapatio wode­ buleba. ¥ ti puri da ti pobrivi (mniSvn.  t. titre] – warwera kinofilmis kadrze. tQtr­i [fr. ityvian Zalian did moaz­ rovneze.  grafis t. romelic moqmedebs TviTneburad da ZaladobiT (sinon. sesxis an latariis mogebaTa ga­ TamaSeba.  titaniuri Scd.) uzarma­ zari [berZ.

) `tifi­ anebi~] – ase uwodeben ita­ liaSi fexburTis gulSe­ matkivrebs. tiflopedagOgika [berZ. ¥ satitulo: satitulo furceli _ igivea. gadasvlebi. .  t.] – CrdiloeT ame­ rikel indielTa sabrZolo iaraRi – msubuqi najaxi. romelic amuSavebs usinaTloTa da cudad mxedvelTa swavla­aRzrdis sakiTxebs (meTodebs). mxatvrobaSi: feris esa Tu is SesamCnevi sxvaoba (qarT. avtoris gvari. transportis tvirT­ mzidaoba. naxevartoni – musikaluri intervalebis sazomi erTe­ uli – simaRlis mixedviT umciresi manZili bgerebs Soris. tomahawk indielTa erT­erTi enidan algonk. rwmenis Semwyna­ rebloba. tonne] – wonis er­ Teuli zomaTa metrul sis­ temaSi: udris 1000 kg­s. tifosi (mr. tQf­i [berZ.] – un­ gruli TeTri sadeserto Rvino.  dabali t. tonnage] – 1. rac tituli (mniSvn. tOnaJ­i [fr. sax.  mediduri t.. ge­ mis (gemebis) wyalwyva an tvirTmzidaoba.ro­ melsac Soridan sasrolad iyenebdnen. sinon. 2. gamoce­ mis adgili.-ebi. typhos gonebis dabneleba.-ebi. kilo). tolerans (tolerantis)] – (wign. saubris esa Tu is ieri (qarT. gaSeSeba] – ram­ denime mwvave infeqciuri daavadebis saerTo saxel­ wodeba. 2. ¥ togisa. typhlos usinaTlo da paidagôgiks] – pedagogikis dar­ gi. tOga [laT. ¥ tonaluri. tOna [fr.) sxvi­ si azrebis.  togasi Scd. elferi). toga] – Zv.) gansazRv­ ruli sididis Sualedi or mezobel bgeras Soris. (mus. sinon. tOkai [< geogr. satransporto saSuale­ baTa. tOn­i [berZ. 3.  naTeli t. weli da sxv.-ebi. tonos xmis amaR­ leba] – 1. tomOhavk­i [ingl. tQfozi [it.tif -510- uri. romis sruluflebian moqalaqeTa zeda tansacmeli – grZeli wamosasxami. 3). tolerAntoba [< laT. maRali t. muqi t.

¥ topografiuli. totalisteur] – 1. romelime adgilis geografiul saxelTa er­ Toblioba. tOrf­i [germ. topiAria [laT.­is gasazaveblad. toreados < toro xari] – espaneTSi: xarebTan brZolis monawile. tot toponQmika [berZ. romelic swavlobs geo­ grafiul saxelebs. tonus < berZ. 2. topiaria me­ baReoba] – sabaRo deko­ ratiuli xelovneba da buCqebisaTvis sxvadasxva cxovelis. ruka. toast] – 1.S. romelsac iyeneben arayisa da misT. raime saqonlis gamoSveba woniT.  toriadori Scd. topOnim­i – raime geogra­ fiuli adgilis (soflis. tyis. iyeneben sawvavad. misi gazomvis da gegmaze an rukaze gamosax­ vis xerxebs. cecxlze gaxuxuli damk­ raxuli an gamomSrali pu­ ris Txeli naWeri. topos ad­ gili da graphô vwer] – geo­ deziis nawili. tonos daZabva] – (fiziol. piramidebisa da misT.) nervuli centrebisa da kunTovani qsovilis aRgz­ neba daRlilobis gareSe. totalizAtor­i [fr. adamianis gamosaxuleba TabaSiriT qandakebaSi.  t. tOnik­i [ingl. formis micema. koleji. torpedo eleq­ truli skarosi (Tevzia er­ Tgvari)] – TviTmoZravi da TviTmarTuli wyalqveSa Wurvi sigaris formisa. 2. torso] – adamianis tani ferweraSi. topos ad­ gili da onyma saxeli] – 1.] _ indoeTSi: ve­ loriqSa. tOnga [ind. leqsikologiis nawili. romelic Seiswavlis dedamiwis ze­ dapirs. tOrs­i [it.) saxelwodeba. tOrpedo [laT. tOst­i [ingl. doRze mowyobili meqanikuri mricxveli. t. Torf] – Waobis mcenareTa xrwnis Sedegad warmoSobili mkvrivi masa. tosti. tOnus­i [laT. topogrAfia [berZ. torsi. toreAdor­i [esp. sad­ RegrZelo. tonstUdia – kinowarmoebaSi: xmis Casaweri studia.-5113. mindvris da a. tonic] – ual­ koholo gaziani sasmeli. rome­ lic aCvenebs – romeli cxe­ . mTis. sasuqad.

¥ tragikuli (mniSvn. amave dros.) saSineli ambavi. biuro. tragQkosi – tragediuli rolebis Semsrulebeli msaxiobi. Zlieri xasia­ Tebisa da Rrma gancdebis Sejaxeba. traRediuri. agreTve zogi cxoveli da mcenare. toxikon Sxami] – Sxamiani momwamv­ leli. 5­isaT­ vis). dramatu­ li nawarmoebi. t. totalitaire] – sadac.  toqsiuri Scd. rac Cveulebriv gmiris daRupviT Tavdeba. ¥ tragediuli (mniSvn. nivTierebani. aq araferia!  traRedia. 2. ris drosac aSkara teroristuli diq­ taturaa. 1­isaTvis). toxikon Sxami] – Sxamiani nivTiereba. (gadat.  t. tragEdia [berZ.  Seqspiris t. sa­ yovelTao. t. SemTxveva. Janri. tanjva. msaxiobi. . traditio gada­ niT ra sanaZleoa dadebuli.  t.  t.tot -512dramatuli nawarmoebi. romelSic Sexamebulia tragediisa da komediis elementebi. totall] – (wign. reJimi. ¥ satragedio (mniSvn. toqsQkur­i [< berZ. ro­ melsac gamoyofs zogi mik­ roorganizmi. tragedia] – 1. daRupva.  t. sasacilo mdgomareoba an ambavi. t. satraRedio Scd. toqsikolOgia [< berZ. omi. igive totalitarizmi. mobilizacia. rome­ lic swavlobs Sxamebis Tvisebebs da maT moqmedebas organizmze. ojaxuri t. toxikon Sxami da logos moZR­ vreba] – mecniereba. tragikomEdia – 1. ro­ melSic asaxulia mZafri konfliqti.) yovlismomcveli.  traRikosi Scd.  t.  s. tOqsin­i [berZ. totAlur­i [fr.-ebi. romelic iRebs sa­ naZleos da gamarjvebuls uxdis saTanado Tanxas. mZime gancda. ubeduri SemTxveva. saxelmwifo. 2. datrialda. 2­isaT­ vis). 2. traRikuli. samwuxaro da.  t. t. tradQcia [laT. totalitArul­i [fr. doRze an sxva sportul sanaxaobaze gamarTuli Ta­ maSi fulze.

romelic aRWurvilia traliT da gankuTvnilia wyalqveSa naRmebis mosaspobad. trAvers­i1 [fr. trajectorius gadaadgilebasTan dakavSi­ rebuli] – sivrceSi moZravi raime wertilis an sxeulis gza. dResaswauli.  erovnuli t. traverse] – ga­ nivi Zeli. traversée ga­ dasvla] – alpinistebis ga­ dasvla marSrutiT. trawler] – 1.. kadoni. trAl­i [ingl. romelic swavlobs trav­ mul dazianebasa da misi mkurnalobis meTodebs. trAvma [berZ. Txroba] _ istoriulad Camoyalibebuli. traeqtOria [laT. rome­ lic gadis mTagrexilis Txemze da moicavs ramdenime mwervals. trawl] – 1. mowyobiloba zRvis fske­ ris gamosakvlevad. daJeJviT. trauma] – or­ ganizmis daSaveba. dawviT da misT.). ¥ travmuli da travmatuli. gankuTvnilia ma­ Rali Zabvis eleqtrodenis misawodeblad anTebis san­ TlebisaTvis. daSaveba. tra  xelis t. . trAler­i [ingl. trAmbler­i [fr. trAverz­i [fr. rac ga­ mowveulia garegani zemoq­ medebiT (daWriT. TviTmfrinavis kursis perpendikularuli mimar­ Tuleba. trAvers­i2 [fr. samxedro gemi. kosmosuri aparatis t. trauma (traumatos) Wriloba.-513cema. mowyobiloba wyalqveSa naRmebis aRmosaCenad da mosapoveblad. 3. iqidan mcenareebisa da cxovelebis amosazidad. tom­ riseburi didi bade gemidan zRvaSi Tevzis saWerad. romelic eyrdno­ ba vertikalur kolonebs. Taobidan Taobaze gadacemuli ada­ Tebi. 2. dazianeba da logos moZ­ Rvreba] – medicnis nawili. trembleur] – karburatorSi Sigawvis Zravis anTebis sistemis xelsawyo.  t. ¥ tradiciuli. yofaqcevis normebi.  traektoria Scd.-ebi. traverse] – ge­ mis.  t. tralebiT aRWurvili Tev­ zsaWeri gemi. 2. travmatolOgia [berZ.  Wurvis t.

vaWmis saSualebiT. da gardasaqmnelad. transgressio gadazidva an mgzavrTa ga­ gadasvla..) ro­ ¥ tranzituli da satranzimelime enis bgeraTa zusti to. trans. gadacema raimes meSveo­ biani xelsawyo eleqtro­ biT. ­Si. rodesac adamians cno­ ¥ tranzistoruli. roba. signalebis gasaZliereblad  transkrifcia. riptio gadawera] – (enaTm. trAns­i [fr. s.. viza. aleduri punqtis gavliT okeanis donis aweviT). gamowveulia xme­ meoreSi gzad mdebare Su­ leTis daweviT (an.  transkontinentaluri (tran­ 2. vali punqti raime moqmede­ 2. transitus gas­ rTul moZraobas. Semdeg. vla. trans ­ze. sistor] – 1. sivrceSi moZraobas. 2. igi avtomaturad asrulebs trAnzit­i [laT. wyalSi dakveTas. regresia). gadaadgileba] – dayvana transportis raime xmeleTze zRvis gadmosvlis saxeobiT erTi punqtidan procesi.) matarebeli. transcgavliT. Ta mxares. xtoma t. (s. amosa­ skontinenturi). 1.. transe] – fsiqikis romelsac aseTi xelsawyo aSlilobis erT­erTi for­ aqvs. saerTaSori- .tra -514- trAmplin­i [fr. biereba dabnelebuli aqvs da  t. gadasvla] – tvirTis transgrEsia [laT. rome­ Zisa da simaRlis gasadi­ lic aRniSnavs: deblad. tranzQstor­i [ingl. gamWoli] – asaxleti nageboba an mo­ pirveli Semadgeneli nawi­ wyobiloba xtomis sigr­ li rTuli sityvebis. s.) sayrdeni. iSviaTad. da ara am enis weris siste­ ¥ t. iqiT.) mimosvla. raimes ganlageba iqiT. radiomimRebi. portatuli radiomimRebi. tran transalpuri. gadacema pirobiTi asoebiT  t. mis ga­  saTxilamuro t. naxevradgamtare­ 3. iqi­ bisaTvis.  laTinuri t. (gadat. oreSi mesame saxelmwifos transkrQfcia [laT. [laT. tremplin] – 1. ma. an erTi saxelmwifodan me­ (sapirisp. (s.-idan..

 koncertis t. rac konve­ ieri.  s. s.. musikis. uxazo sawer qaRalds udeben qveS. tran- . ¥ satransporto. transkri pciuli. transmQsia [laT. transiliacia. stadionidan. transportQor­i [fr. televiziis saSualebiT.Carxebis. qaRaldis furceli. magistrali. satransiliacio Scd.-515so t. romlis daniSnulebaa adamianebis gadayvana da tvirTis gada­ zidva. transpArant­i [fr. trans ­iT. sazRvao t. transparent] – 1.] erTi damwerlobis asoebis gadacema sxva dam­ werlobis asoebiT. transplantAcia [laT..) qsovilis an organos gadanergva mkurnalobis mizniT. translatio gadacema. gadmocema] – me­ tyvelebis.  s.) niSnebi. satranskri pcio Scd.. Sor manZilze gadacema radios. inglisuri t. ¥ satransmiso. s. transmissio gadacema] – mowyobiloba Zravadan manqanebis. gavliT da littera aso] – (enaTm. fonetikuri t. meqanizmebis moZraobis ga­ dasacemad. transpOrt­i [< laT. Rvedi. gadasazid da gada­ sayvan saSualebaTa esa Tu is saxeoba. gamo­ saxulebis da misT. 2. ¥ satransliacio. rom weris dros striqonebi swori gamovides.  transkri pcia.  t. sarkinigzo (rkinigzis) t. CarCoze gamoWrili gamW­ virvale qsovili an qaRal­ di. transliterAcia [laT.  sadesanto t.. ¥ transkrifciuli da satranskrifcio. romelzedac msxvili Savi tra xazebia gavlebuli. sahaero t. saSualebani.. samxedro flotis damxmare gemi jaris gadasayvanad da tvirTis gadasazidad.. romelzedac raime ga­ mosaxuleba an teqstia. transporteur] _ igivea.  transliacia. 2. lilvi.  saqalaqo (qalaqis) t. transpOrtir­i [< laT. satransliacio. (s. translAcia [laT. saavtomobilo t. transplantatio] _ (medic. transporto gadamaqvs] – 1. saxalxo me­ urneobis dargi.

¥ satransformacio. transcendens (transcendentis) rac sazRvars scildeba] – 1.) (sisxlis) gadas­ xma. tranfusio] – (medic. fex­ burTelebis) yidva­gayidva. trAnsfert­i da trAnsfer­i [fr. transfErtul­i (finans. moqalaqeobis avtomaturi Secvla. transfUzia [laT.) rasac algebrulad ver gamoiangariSeben. romelic eleqtruli denis Zabvas gardaqmnis (zrdis an amcirebs). aparatura. tranforieren] – (wign. (samx.  s. rac algebrulad ar gamoisaxe­ ba. idealistur filosofia­ Si: cdis gareT arsebuli. transformo gardavqmni] – apa­ rati.) 1. 2. transcendens (transcendentis) rac sazRvars scildeba] – 1.) viwro Rrma Txrili. saxelobiT fasian qaRal­ debze uflebis gadacema erTi piris mier meoresaT­ vis. idealistur filosofiaSi: cdis gareSe arsebuli gan­ yenebuli – logikuri. cdisagan damoukidebeli formebis aRiarebaze. ¥ satransformatoro. romelic mTlian xazad aerTebs TavdacviTi po­ ziciebis yvela sacecxle werts. 2. tranchēe] – 1. Rrmad da grZlad gaWrili Txrili. saxecvlileba. imanuel kantis idealistur filosofiaSi: rac dafuZne­ bulia Semecnebis aprioruli. Sedgeba sa­ xazavis da gradusebad da­ yofili naxevarwrisagan. 2. tranfert] – (finans. trancendEntur­i [laT. SemecnebisaTvis miuwvdome­ li. tranformatio] da transformQreba [germ. jixuri. (maTem. sportsmenebis (mag. saxelmwifoTa Soris mo­ saxleobis gacvla saer­ TaSoriso SeTanxmebis sa­ fuZvelze. 3. 2. ucxour valutis an oqros gadagzavna erTi qveynidan meoreSi.) gardaqmna.tra -516 s. transformAcia [laT. trAnSea [fr. transformAtor­i [< laT.) – gadasagzavni. . transcendentAlur­i [laT.  sangrebis SemaerTebeli sporto gadamaqvs] – naxazebze kuTxeebis asagebi da gasa­ zomi xelsawyo. 4.

eklesiaSi: sakurTxevlis taxti. 2­isaTvis). warwerebis ga­ sakeTeblad (daadeben ra­ ime zedapirs da zevidan wausvamen saRebavs). sasule. iyeneben kedlis. kavSirgabmu­ lobis xazis. ¥ trafaretuli (mniSv. sazRvao t.-ebi. 2.) erTxel da samuda­ mod miRebuli. 2. (gadat. Trauer] – 1. xazis.) didi. uwyveti moZraobis t. Savi tansacmeli an Savi detalebi tansacmelze. mza nimuSi (sinon. trApez­i [berZ.  saavtomobilo t. trAur­i [germ. Trasse. sasilose t. Sabloni. trapeza] – 1. tracheia] – (anat. TviT sakurTxeveli. romelSic amoWrilia raime saxe an asoebi.-517t..) sasunTqi mili. 3. kargad nakeTebi).. trapezion magida] – 1. traUler­i [ingl. nadimi. magida. 2. gemis moZraobis mimarTuleba. ¥ tranSeisa. baqo-jeihanis navTobis t. . traforetto gaxvretili] – 1. milsadenis da misT. satanvarjiSo iaraRi – wyvili TokiT Camokidebuli horizontaluri RerZi. farTo gza.  t. Trakt] – (moZv. gacveTili forma. trace] – 1. trapEcia [< berZ.  avagoT t. Txeli fir­ fita. Txrilis.. TviTmfrinavisa. trasolOgia [fr. trAqea [berZ. sahaero t. logos moZRvreba] – kriminalistikis nawili. oTxkuTxedi ma­ gida. sufra.  t. Stampi). trAp­i [holand. trAsa [germ. gza (Cveulebriv mTavari. tranSeia Scd. agreTve TviT­ mfrinavis. trafAret­i [it. t. romelic swavlobs damna­ Savis mier danaSaulis ad­ gilze datovebul kvals. 2.-ze varjiSi. wveuleba. trawler] – zRvis TevzsaWeri gemi tra­ lebiT aRWurvili. firniSis da sxvaTa mosaxatavad.  safosto t. trace kvali tra da berZ. Te­ atrSi – scenis qveS Casas­ vleli). frazebi.. trAqt­i [germ. 2.  tranSeasi. fr. mwu­ xareba gardacvlilis an raime sazogadoebrivi uZ­ lurebis gamo. xerxi.  gazsadenis t. trap] – kibe (gemisa. sadili. romlis mxolod ori gverdia paraleluri.

trEning­i [ingl. tribunus] – 1. (gadat. tribune] – 1. avtomobili. training] – wvrTna.  traktati Scd. mecnieruli Sroma. Ze RmerTi. rac velodromi. (fiz. amaR­ lebuli adgili oratori­ saTvis. rac traileri.) sameba. wvrTnis reJimi.  samxedro t. saerTaSoriso xelSekru­ leba. 2. 2.  samSvidobo t. hegelis idealis­ tur filosofiaSi: ideis samsafexuriani ganviTareba.tra -518ti pis ramdenime sawarmos gaerTianeba.  s.. 2.  WeSmariteba. romelsac aqvs safexurebad amaRlebuli rigebi mayurebelTa dasas­ xdomad. Zvel romSi: sxvadasxva Ta­ namdebobis piris saxelwo­ deba. 2. tractatus gan­ xilva] – 1.  stadionis t. trEl­i [it. nageboba. track] – 1. tribunal sam­ sjavro] – sagangebo sasa­ marTlo. varjiSoba. trEnaJ­i [ingl. mTrTolavi xma – swrafi mravaljeradi cvla ori sxvadasxva xmisa. saerTaoriso t. velorbola. silamaze – ai sameba. train wvrTna] – wvrTna. mama RmerTi. romelic gansazRvravs mov­ lenaTa ganviTarebis sam stadias. trias (triados) sa­ meba] – 1. sikeTe. ityvian gamoCenil sazoga­ do moRvaweze. tribUnal­i [laT. 2. aSS­sa da zog sxva qveyana­ Si: sacxovreblad mowyobi­ li avtomisabmeli. trQbun­i [laT. saavtomobilo t.  istoriuli t. trillo] – morakrake. trQada [berZ.romelic karg  trakti Scd. sameuli.) elementaruli na­ wilakebis xiluli kvali raime gamzom xelsawyoSi. trust] – erTi . trAqtat­i [leT. romelic gan­ kuTvnilia mZime tvirTisaT­ vis. 2. trEk­i [ingl. trailer] – 1. treQler­i [ingl. romelSic ganxilulia cal­ keuli sakiTxi. suli wmida – ai sameba. iyeneben mogzaurobaSi. ¥ satreko..  samSeneblo t. igivea. igivea. trQbuna [fr. trEst­i [ingl.

triolet] – (lit. Siva da viSnu. originalobas mok­ lebuli. samad mosakeci xati (qarT. aseTi naqsovisagan dam­ zadebuli tansacmeli an TeTreuli. CanafiqriT ga­ erTianebuli sami suraTi. windurad damzadebuli qsovili. vulgaruli. trikOtaJ­i [fr. 2. ¥ satrikotaJo. manqaniT uqslod. triviAlur­i [fr. ¥ trigonometriuli. trigonomEtria [berZ. triennale (mdedr. gamsaxurdias t. gacveTili. uxamsi.) rva striqonuri leqsi. sami mom­ Rerlisa an sami damkvre­ lisagan Semdgari ansamb­ li. romlis meoTxe da meSvide striqoni imeorebs pirvels.  k. trigonon samkuTxedi da metreo vzomav] – maTematikis na­ wili. trilOgia [berZ.] _ indu­ izmis sameba: brahma.)] – saerTaSoriso gamofena an festivali. triEnale [fr. 2. . trQo [it. tabulebi. trQptiq­i [berZ. xolo merve – me­ ores. triOlet­i [fr. tri trilQon­i [fr.-is TeTreuli. siaxles. samkaredi an mokled karedi.-is seqcia (maRaziaSi). tricotage] – 1.  trigonometruli Scd. musikaluri nawarmoebi sa­ mi sakravisa da sami mom­ RerlisaTvis.  saxalxo t. 2. fabrika. romelic Seiwavlis samkuTxedis gverdebisa da kuTxeebis Sefardebas. trilogia] – erTi avtoris sami Txzuleba. sinon.  s. trillion] – aTasi miliardi (1 000 000 000 000). trio] – 1. triptychos sammagi] – 1.  t.  t. aseTi fexsacmlis Zirze damagrebuli fola­ dis wriapebi.-519oratorad da publicistad iTvleba.  t.  tri ptixi Scd. ro­ melic sam weliwadSi er­ Txel imarTeba. `mTvaris motaceba~. trimUrt­i [sanskr.  medudukeTa t. 2. trivial] – 1. trQkon­i _ alpinistis fex­ sacmeli. romelic sa­ erTo CanafiqriT aris ga­ erTianebuli.

wel­ trQcefs­i [laT. Truffel] – 1. wvivisa).tri -520- msgavsi TaRiani nageboba. triumfuli (satriumfo) ¥ tropikuli. triumvQrat­i [laT. (gadat. triceps samTa­ TaRr. tropagembanisa da fskers Soris. moRvaweobisaTvis. didi gamarjvebis aRsa­ sicxe. asvla (tronze aRsay­ dreba).): sami politikuri da va] – (anat.  t. kanfetisa. tyeebi. ratus < tres (trium) sami da vir 2. (mxris.  ixmareba agreTve triumefeqturi ileTi. niSnavad agebuli WiSkris trQuk­i [fr. triumvi. qveynebi. rulad morTuli savarZeli 2. t. moRvawe] – 1. dedamiwis zedapirze. Tirkmela. (s. rion] – marTlmadideblur gankuTvnilia meqanizmebisa eklesiaSi: salocavi leq­ da tvirTisaTvis. brwyinvale samxreTiT 23°27’­iT daSo­ gamarjveba. t. xerxi.) sami piris SeTanxmeba amaRlebuli. mamakaci. triumphus] – vatoridan CrdiloeTiT an didi warmateba. romlis mizani iyo umaR­ lesi Zalauflebis xelSi trOn­i [berZ. trumeau] – kedlis maRali sarke. Zvel romSi I s. faluri. sebi an galoba raime dRe­  trumi Scd. trQum­i [holand. tropikos (kyklos) mosabrunebli (wre)] – 1.  akrobatuli t.­Si (Zv. trQumo [fr. saswaulis an wmindanis pa­ tivsacemad. am warmatebiT rebuli. am wreebs Soris moqceuli fo. warmosaxviTi wre gamowveuli zeimi. gankuTvnili raime mizniT erToblivi mefisaTvis. ufro cxeli sartyeli. soko. saxelwodeba Sokoladis kaci. . trium] – ge­ mis SigniTa saTavsi qveda trOpar­i [gviand. thronos] – mdid­ Cagdeba. truc] – marjve.) samTava kunTi samxedro moRvawis kavSiri. ek­ trQumf­i [laT. ¥ triumfuli da satrium2.triUfel­i [germ. trOpik­i [berZ. taxti. berZ. WiSkari (an TaRi) – raime  t. adgili – dedamiwis yvelaze  t.) msvleloba.

trUpa [germ. sapirfareSo. truism] – sa­ yovelToad cnobili. ori dabali karada. gadamdebi daavadeba. tun tropOsfero tUber­i [laT. romelsac sawolTan dgamen. xorcmeti] – 1. tUng­i (Cin. irTvebian. sarkiani magida. bana­ luroba. (qarT. 2. 3. romlis Teslisganac iRe­ ben maRali xarisxis teqni­ kur zeTs. Truppe] – Teatris an cirkis msaxiobTa ko­ leqtivi. trOfei [fr. rome­ lic azianebs filtvebs. patara ka­ rada.  kartofilis t.  kaklis xis t. abjar­abgars..­Si: provanseli (provansi _ ist. 2. 3. trubAdur­i [fr. ornamentuli samkauli. mrgvali nageboba afiSe­ bis da gancxadebebis gasak­ ravad. 2.-is dispanseri. romelic umRerda raindo­ bas da siyvaruls. tropos mobruneba da sphaira burTi.  tumboCka Scd. troubadour] – me­11­13 ss.  tungo Scd. morTuloba (upi­ ratesad qalisa). trUizm­i [ingl. tunturi] – deda­ miwis arqtikuli sartyelis samxreTi zona – utyeo siv­ rce. saWiro oTaxi. Cac­ muloba.-521[berZ. ag­ reTve Zvlebs. tuberculum korZi. tuAlet­i [fr. . 2. sagzao t. tUndra [< fin. trophée] – 1. Wleqi). tuberkUloz­i [laT. romle­ bic gamoyenebulia saweri magidis sayrdenad. sinon.) – tropikuli xe. olqi sam­ xreT safrangeTSi) poeti. sasunTqi sistemis midreki­ leba infeqciisaken. omis dros gamarjvebulis mier xelT Cagdebuli saWurveli da sxva samxedro qoneba. tUmba [< berZ. romelTa­ nac icvamen. gac­ veTili WeSmariteba. tuber korZi.  t. sadac mudam sicivea.] – 1. sfero] – dedamiwis atmos­ feros qveda nawili. toilette] – 1. nadavli. xorcmeti] – zogi mcenaris miwisqveSa gamsxvilebuli Rero an fesvi.  moduri t. saxsrebs da sxv. romelic gamoxatavs sa­ Wurvels.  sabaleto t.  tuberkuliozi Scd.

 s. miznebi­ tUrist­i [fr.  samTo t. tUSe [fr. meqanikur energiad gardaq­ ¥ saturniro. natis bolo t. tour] – raime Se­ jibrebis. mnis. romelSic turbineus grigalisebri] – yvela monawile erTmaneTs Zrava. qveynis gacnobisa da  erevnis t. roma­ elebi icvamdnen togis (ix.  qarTvel msaxiobTa t. tunica] – usaxelo turistul mogzaurobaSi an moklesaxeloebiani pe­ monawileobs. wisqveSa.. konkursis nawili. tourisme] – 1. toga) qveS. tUrnir­i [germ. romelic orTqlis. orTqlis t. ris. konkursis SesarCevi t. turnier] – spor­ tuli Sejibreba. – vulkanuri warmoSobis tUrizm­i [fr. nawile erTxel gamodis. cxrili. sezoni... saavtomobilo gzebis ga­ t. sportis saxeoba – jgufuri uli pianistisTvis kla­ laSqroba organizmis gaka­ viSze TiTis dakvris da­ . t. tUf­i [germ. romelic turizms misdevs. wyalqveSa an sam­ To nageboba rkinigzis. tUr­i [fr.. saTvis. romelsac Zv. mogza­ uroba wriuli marSrutiT. msaxiobTa an sportsmenTa sagastrolo mogzauroba romelSic misi yoveli mo­ garkveuli marSrutiT. Sexeba] – 1. touchē < toucher  saerTaSoriso t. touriste] – piri. veli t. saTxiulamuro t.  t. sayvanad da sxv. tUrne [fr. airis an wylis energias  saWadrako t. tournēe] – 1. Tuff < laT. tofus]  turbini Scd. dasvenebis mizniT. TiTojer xvdeba. mogzauroba ama Tu im mxa­ iyeneben saSen masalad. fexburTis Cempio¥ turnesi. tunnel] – mi­ Jebis mizniT. tUrbina [fr. rangi. tUnika [laT. marSruti. an danaleqi forovani qani.  wylis t. (mus. tourbine < laT. ame saWadrako turniris pirrikaSi. ¥ turistuli. sagzuri.  t. evropis garSemo.tun -522- tUnel­i [ingl. 2. pianistTa  turnisa Scd.) TiToe­ 2.

uQkend­i [ingl. uzurpAcia [laT. sxva Teatraluri warmodgenis musikaluri Sesavali. UvraJ­i [fr.  wiTeli t. xmareba. [laT. rac damarcxebis niSania.  uvertiurasi Scd. romelsac Seus­ ruleblobis SemTxvevaSi mohyveba di plomatiuri ur­ TierTobebis gawyveta da Zalis gamoyeneba. xelisufleba. 2. ultra iqiT..  ultumaturi Scd.  t. ¥ uvertiurisa. Savi an feradi. ultimatum] – kategoriuli moTxovna. (sport. Cveuleba.  u. miTviseba (sxvisi uflebebisa). ultimAtum­i [gviand. tUS­i2 [germ. wamouyenes. usus] – 1. week-end < week kvira da end bolo] _ `kviris bolo~.-iT xazva. usurpatio] – ukanonod xelSi Cagdeba (Zalauflebisa). ¥ ultimatumuri. . ultra. daukres. t. gamoyeneba. dasvenebis dRe paraskev saRamodan or­ SabaT dilamde (romelsac Cveulebriv atareben qa­ laqgareT). tUS­i1 [germ. Tusche] – spe­ cialuri wylis saRebavi. laT.  `daisi~-s u. usurpator] _ is. ult uzurpAtor­i [laT. rac gamocemul bgeras aZlevs gansakuTrebul elfers. uxvad dasu­ raTebuli gamocema.. aRniSnavs risame farglebs u uvertQura [fr. saxatavad da sa­ werad. ouvrage samuSao.  u. 2. Cveva. ouverture] – operis. ro­ melsac upiratesad sasule orkestri asrulebs..-523maxasiaTebeli manera. moTxovna. nawarmoebi] – didi forma­ tis mdidruli. Uzus­i [laT. Tusch] – mokle musikaluri misalmeba. vinc ukanonod Caigdo xelSi Zalaufleba an mi­ iTvisa raime.  u.) klasikur Widao­ baSi: moWidavis orive beWiT erTdroulad xaliCaze Se­ xeba (da gadagoreba). iyeneben saxazavad. ga­ daRma] – rTuli sityvis pir­ veli Semadgeneli nawili.

romelTa sigrZe 10 metrze naklebia. rac bevr rasme moicavs. u. yvela arsebuli. mra­ valmxrivi. saxarato ConCxi. univErsum­i [laT.  ultramoklesi Scd. gamoyeneba aqvs. rasac mravamxrivi daniS­ nuleba. ¥ sauniversiteto.. romelsac aqvs sxvadasxva sabunebismetyvelo­maTema­ tikuri da humanitaruli ganyofileba (fakulteti).  u.  u. umaRlesi saswavlebeli da samecniero dawesebuleba. gaerTianebuli] _ unitaruli saxelmwifo _ ise­ gareT myofs. u. universQtet­i [laT. unicum erTa­ derTi] – Zalian iSviaTi ram. universQada [universi(teti) da (olimpi)ada] – studen­ tTa saerTaSoriso spor­ . romelsac adamianis yuri ver aRiqvams. gadaRma] – bgera. unikAlur­i [laT. universitas (universitatis) erToblioba] – 1. universalis sayovelTao] – 1. u. oqsfordis u. ukiduress. ultramokle (talRebi). universAlur­i [laT. saSualeba. erTiani. unitArul­i [fr.gadaRma] _ ultramokle talRebi _ radiotalRebi. romelic gankuTvnilia zo gad sa gan ma naT leb lo da samecniero­politikuri codnis asamaRleblad.  s. unQkum­i [laT.ult -524tuli Sejibreba. ultraiQsfer­i [laT.) mTliani samyaro. ultra iqiT. saxelmZRvanelo. ¥ universiadisa. 2. unicum er­ TaderTi] – rac unikums war­ moadgens.  Tbilisis iv.  ultraiisferi. TvaliT ar aRiqmeba. unitaire – mTli­ ani. eqsperimenti. ¥ ultramoklisa. ultra iqiT. ultrAbgera [laT. Zalian iSviaTs.  u. universum] (filos. codna. ultra iqiT. javaxiSvilis saxelobis u. eqsponati. warmoadgens Zalian maRali sixSiris drekad rxevebs. maRazia (mokled: univermaRi). 2. saxelwodeba dawesebule­ bisa. gadaRma]: ultraiisferi sxivebi – maRali sixSiris eleqtro­ magnituri rxevebi optikur da rentgenis sxivebs Soris.  kulturis saxalxo u. ultrAmokle [laT.  universiadasi Scd.

 terminebis u.) Tanavaskvlavedebisa da SeuiaraRebeli TvaliT uti xiluli varskvlevebis aR­ wera. romlebic gamousadegaria. mosaxleobis. unus erTi da facio va­ keTeb] – saerTo normaze gadayvana. romelic dgas quCebSi papirosis nam­ wvavebis. Uranos] – 1. WurWeli an yuTi. utilis ga­ moyeneba] – gamoyeneba ri­ same. urbanus qalaqisa] – 1. Util­i [laT. 2. 2. romlis saqmea Tanamedrove didi qalaqe­ bis daproeqteba da mSeneb­ loba. Urna [laT. gaerTianeba. romelSic inaxa­ ven micvalebulis kremaciis (dawvis) Sedegad darCenil ferfls.) mzidan rigiT meS­ vide planeta didi mzis sistemisa. berZnul miTologiaSi: cis RmerTi. afrodites erT­erTi epi­ Teti.-is Segroveba. WurWeli. unifikAcia da unificQreba [laT.). uti- . geas (dedamiwis) Svili. utilizAcia [laT. ast­ ronomiis mfarveli muza. warmodgenili hyavdaT qa­ lad. utilis sasargeblo] – narCenebi (jarTi. uranogrAfia [berZ. (astr. u. zeca da graphô vwer] – (astr. 2.  soflis u. risame narCenebis Casayrelad.  u.). 2. utilitArizm­i [< laT. urna] – 1. urbanQstika – xuroTmoZRv­ rebis dargi. romelsac aqvs Wri­ li biuletenebis Casayre­ lad faruli kenWisyris dros. taxtidan Camoagdo Tavisma Svilma kronosma. Urania] – berZ­ nul miTologiaSi: 1.-525Ti saxelmwifo. Cvrebi. qalaqis cxovrebis Tavise­ burebebis gavrceleba. specialu­ ri yuTi. urbanizAcia [fr.-is Cabareba. qaRaldi da sxv. romelsac xelSi glo­ busi uWiravs. ro­ gorc nedleuli. uranos ca. magram var­ ga gadasamuSaveblad. urAnos­i [berZ. mxa­ reebad da sxv. 3. romelic ar aris dayofili federaciul elementebad (Statebad. ekonomikisa da kulturis Tavmoyra did qalaqSi. urAnia [berZ. urbanisation – < laT.

(s. 2. brZolis ileTebs sxva­ utOpia [xelovn. ide­ obieqti (gmo) – mecniereba alisturi filosofiur­ `gamoucnobi mfrinavi obi­ eTikuri moZRvreba. yofas. ufo (mr.  u. rac ar emyareboda warmo. utrieren] – f. UFO anda rikanti. romelic Sei­ yvelaferSi naxon sargeb­ cavs specifikur varjiSebs. ileTebs. loba. fexsacmlis utrQreba [< germ. ganuxorcielebeli ocneba. utopia da dasxva saxis iaraRTan da berZ. (wign. fabrica saxe­ sazogadoebis Seqmnis Se­ losno] – samrewvelo sa­ saxeb. gazviadeba. ¥ utopiuri. gamorCnen rasme. nonebis codnas.) metismetad gaxazva ¥ fabrikuli da safabriko. lovneba] – CineTis samxedro 2. rac fabufolOgia [ingl. makaronis f.i.) fantastikuri ram. ararsebuli adgili] – uwyobs xelovnebis srul­ 1. am bgeris aR­ Zirfesviani socialisturi mniSvneli noti.uto -526- litas sargebloba] – 1. sity.w. ralis safuZvlad iTvleba USu [Cin. damaxinjeba. risame.) warmoeba. ufos) Unidentified Flying ¥ mefabrikisa. utopiuri socializmi – fa [it. f fantazia. gegmebi. ganuxorcielebeli ocneba. gardaqmnisa da idealuri fAbrika [laT..  flobde u. s. rom xelovneba. (wign. u ar da topis adgili mis gareSe. . mefabrike _ igivea. romelic uSvebs upi­ sazogadoebis evoluciuri ratesad msubuqi da kvebis ganviTarebis obieqturi ka­ mrewvelobis saqonels.  qaRaldis f. romlis eqtebis~ (e. Object gamoucnobi mfrinavi  mefabrikesi Scd. `mfrinavi Tef­ mixedviTac adamianis mo­ Sebis~) Sesaxeb. ukidu­  f. romelic xels (e.. fa] – musikaluri gamis moZRvreba sazogadoebis meoTxe bgera. miswrafeba imisaken. komiresobamde miyvana da maTi teti. sportis saxe. samxedro xe­ sargeblobis princi pi.

ro­ veli adgilis dakavebisa. raime SejibrebaSi: sport­ smeni (doRSi – cxeni).  f. phakelos kona. favorite (mdedr. phasianos (orroni. adamiani. fabula] – mxat­ zadeblad. Sedgeba joxisagan. melsac meti Sansi aqvs pir­ Sekvra] – lampari. phasis sac erTi mxridan Semoxve­ gamovlena] – (wign. va erTdroulad xdeba. vruli nawarmoebis Sina­ arsi. romelic monacemTa ganuyofeli er­ sargeblobs gavleniani pi­ Toblioba. 2. phase < berZ. romel­ fAza [fr. masSi asaxuli ambebi.-Si Sevida. mizezi raime Tili sawvavi siTxiT. romelSic Sere­ duqti. am masis nakeTobani gamom­ wvari da moWiquli (qarT. Txeli  fabulasi Scd.  romanis f. fazAneb­i [berZ. ¥ fabuluri. warmoebis sabolo­ (xoxobi) qaTmis ojaxisa. fAil­i [ingl. ramikul nakeTobaTa dasam­ fAbula [laT. nanadirevi. movlenis an procesis gan­ viTarebaSi. sinon. naxevrad fabrikati – nawi­ lobriv damuSavebuli pro­ faQans­i [fr.-is WurWeli. rioni zadebuli] – mza safabriko saqarTveloSi] – frinveli nawarmi. qaSanuri). fabulisa. favOrit­i [fr. romlis wakiTx­ ris keTilganwyobilebiT. nis) fazisis (frinveli) < fabrQkat­i [laT.) 2. melic kaSkaSa aliT iwvis. od damuSavebuli produq­ Zvirfasi gareuli frinveli. fakElcug­i [germ. damTxvevebi.  f. .) calke­ uli aqvs ZenZi (Cla) gaJRen­ uli stadia. Fakelzug <  molaparakeba garkveul Fakel CiraRdani da Zug svla. favor keTilganwyobi­ garkveuli wesiT Caweril leba] – 1. plastikis yda an parki qa­ Raldebis Sesanaxad. kompiuterul mexsierebaSi < laT. iyeneben ke­  naxevarfabrikati Scd. Ti­ xis masa. faience] – 1. 2. file] – 1.-527- fak fabrQkant­i – fabrikis pat­ f. sanaTi. ro­ fAkel­i [< berZ. fabricatus dam­ Phasis axlandeli md. romelic Semdeg sa­ ulia TabaSiri da sxva bolood unda damuSavdes. istoria. Txroba. ti. nivTierebani.

fAlcet­i [it. gamyalbe­ beli.  f. SesaZlebloba] – umaRlesi saswavleblis ganyofileba. fAlanga [berZ. saojaxo] – me­ tismetad Sinauruli. urTierToba da sxv. Fakultat < laT. facultattif < laT. gawvrT­ nil cxovelebs aCvenebs da sxv. samedicino universitetis samkurnalo f. familiaris ojaxuri. phallos] – mama­ kacis sasqeso organo. indoeTSi: moxetiale beri.  familaruli Scd. fakUltet­i [< germ. falsifico vayalbeb] da falsificQ­ reba [germ. mouri­ debeli (qceva.  Rvinis f. davriSi. mimarTva vinmesadmi..). sadac aswavlian garkveul momijnave samecniero dis­ ci plinebs.  istoriuli faqtebis f. familiAruli [laT. 2. falsifikAcia [laT.fak -528 bagrationis f. . facultatis unarianoba. f. fAkir­i [arab. falsifizieren] – 1. Tayvans scemdnen Zveli xalxebi (`falosis kulti~). SesaZlebloba] – SesaZlebeli. moqmedi dro da dro.. ro­ gorc bunebis mwarmoebeli Zalis simbolos gamoxa­ tuleba. toni. falsifikAtor­i – falsi­ fikaciis Camdeni.  istoriis f.  universitetis sxvadasxva f.. falangebi – TiTebis mok­ le lulovani Zvlebi. risame xarisxis gauarese­ ba. Cais f. risame gayalbeba. qalisebri xma. fakultAtur­i [fr. 2. teqnikuri universitetis avtomeqanikuri f. kursi. warmodgenili asarCevad. phalanx (phalangos)] – 1. Zvel saberZneTSi: qveiTi jaris sabrZolo wyoba – erTmaneTTan mij­ rili mwkrivebi. mamakacis Zalian wvrili. arasaval­ debulo. moxetiale muslimani beri. faqir Raribi] – 1. mom­ Rerlis xmis gansakuTrebiT maRali registris bgera. (fleSebi). unarianoba. fAlos­i [berZ. facultas (facultatis). procesi] – CiraRdnebiani svla. romelic fokusebs akeTebs. 2. fleSi (fleSebi). falseto] – 1. 2.

-529- far fanabEria [holan. fantAzia [berZ. 2. moC­ venebiTi ram. oc­ neba. brmadmorw­ muneoba. relogiuri rwmeniT ukidu­ resi gataceba.) raime saqmiT an ideiT ukiduresi gataceba.  f. f. fanatisme] – 1. 2. SemoqmedebiTi warmosaxvis. fantaziasTan – qedmaRloba. fanatQkos­i [laT.  fanatiuri Scd. 2. fAntom­i [fr. iyeneben TvalsaCino­ ebisaTvis samedicino sas­ wavlebelSi da sxv. gamogoni­ li.] – Zveli egvi ptis me­ feTa tituli. fanfAron­i [fr. fanfaron] – mkvexara baqia. brmad­ morwmune. fantOmur­i – tkivili (me­ dic. moCveneba. fanAtizm­i [fr. romani. fantasturi Scd. bodviTi Cvenebani. gulzviadoba. ampartavnoba. varater] . 2. phantasia war­ mosaxva] – 1.-ia. fantasmagOria [berZ. fan­ tastikaze damyarebuli.) – tkivilis grZnoba amputaciis Semdeg araarse­ bul kidurebSi. ararealuri ram. fantastikuri mov­ lena. pharaôch < eg­ vi pt. romlebSic aRwerilia ga­ mogonili. dakavSirebuli. fantastikuri – fantastikiT (mniSv. fantône berZ.  f. Zalaze ucnauri. sxeulis an misi nawilis modeli naturaluri sidi­ disa. phantasma moCveneba da vlaparakob] – fantastikuri warmodgena risame Sesaxeb. rwmena. (gadat.  namdvili f. fAntast­i – mwerali – fan­ tastikuri nawarmoebebis avtori. warmodgenis unari. literaturuli nawarmoebi. fanaberia] fantAstika – 1. fanaticus gaSmagebuli] – fanatizmiT Sepyrobili adamiani. bRenZiaoba. phantasma moCveneba] – 1. 2) gamsWvaluli. ¥ fanatikuri. ararealuri. mediduroba.  mdidari f. yoyoCoba. kudab­ zikoba. zebunebrivi am­ bebi.  fantastiuri. kinofilmi. farvAter­i [holand. zRapruli. farAon­i [fr. trabaxa. warmosaxvis produqti.

romelic Seiswvalis samkurnalo wam­ liT saSualebaTa mopovebas.far -530aRsrulebaSi ieso qristes mier. fArs­i [fr. Senaxvisa da gacemis wesebs. ebrZo­ da elinistur kulturas.  f.saiqio cxov­ rebisaTvis zrunvas. II s­mde. (s. II s­dan ax. ¥ farmakologiuri da safarmakologio. sinon. romelsac devnid­ nen da kriWaSi edgnen mas. farmacEvtika [berZ. farmakolOgia [berZ. ebraelTa polit. romlis skala­ zec yinulis dnobis wer­ tilia aRniSnuli +32°­iT. romelic ganTqmuli iyo Zvelad Tavisi SuquriT] – eleqtruli fari avtomo­ bilze. f. romelsac farmacevtu­ li ganaTleba aqvs. es seq­ ta arsebobda sadukevelTa gverdiT Zv. f.  f.) sanaosnod gamosa­ degi wylis sivrce.  farmacevtiuli Scd. visame gavlenis qveS yofna. romelic – (zRv. farenhAit­is Termometri – Termometri. pharmakeia wa­ mali] – mecniereba.­religi­ uri seqtis wevri. ebr. romelic Seiswavlis samkurnalo nivTierebaTa moqmedebas organizmze (qarT. ganaTleba. saxalxo Teatris saxeoba. farisEvel­i [Zv. fAr­i [fr. mxolod garegnul . WeSmaritebad acxadebda sakuTar Sexedulebebs. pharmakos wamali da logos moZRvre­ ba] – mecniereba. gzis gasanaTeblad. feruSim – gamoyofili. farmAcia [berZ. kenti] – Zv. w. mxilebul iqnen saRvTo we­ sebis. ¥ farmacevtikuli da farmacevtuli. rac far­ macia. sastikad dasajes kidec is jvarze gakvriT. damzadebas. farmAcevt­i – afTiaqis muSa­ ki. farse] – 1. qadagebda wesebis mkacrad dacvas. xolo wylis duRilis wer­ tili +212°­iT.S. cnobari. koleji.) – visame pozici­ aze.) gamokvleva. phare kunZuli fa­ rosis saxelis mixedviT aleqsandriis (egvi pte) ax­ los. w. pharmakeutike] _ igivea. visime farvaterSi svla (yofna da sxv.  avtomobilis f. wamalTmcodneoba). motociklze da a.

3. faqsQmile [laT. flora). fauna] – cxovelTa samyaro (Sdr. movlena.) cinikuri xumroba. fAqt­i [laT.. mTebis. visime xelmoweris zusti piri.) gardauvali bedi. 3. manera. face] – winamxare. winaswar gansazRvruli be­ dis gardauvlobis rwmena. am gziT miRebuli Setyobineba. (saubr. SemTxveva.-531farTod iyo gavrcelebuli Sua saukuneebSi dasavleT evropaSi. 2. fAson­i [fr. ¥ faunisa.. fax < laT. fatAlizm­i [< laT. fAsad­i [fr. fatum] – (wign. фарш < fr. fax simile Seqmeni msgavsi] – mo­ wyobiloba brtyel gamosa­ xulebaTa cifruli saxiT gardasaqmnelad da sate­ lefono xaziT maT gada­ sacemad. romlis mixedvi­ Tac aris Sekerili raime (tansacmeli. wi­ na xedi. farce] – dakepili da Sezavebuli xorci an sxva ram produqti saWmlis mosamzadeblad: sateni. fata morgana] – miraJis nairsaxeoba... modeli. forma. facade] – Senobis gareTa mxare.) TiTqos gangebiT faq gardauvali. sabediswero. fAuna [laT. fAtum­i [laT.  wina f. gverdiTi f. obieqtebis swra­ fad cvalebadi da damaxin­ jebuli gamosaxulebani.  f.) raime garkveuli xerxi. raime nakeTobis garegnuli Sesaxedaoba. SemTxveva. fason] – 1. qalaqebis da sxv. masxroba. fArS­i [rus. msubuqi komedia. 2. ukana f. fatalis] – (wign. (gadat. vodevi­ li erTgvari uxamso Sina­ arsisa. fAs­i [fr. sabuTis.) bedis­ weris (fatemis) arsebobis. tropikuli f. factum gakeTe­ buli] – namvilad momxdari ambavi.  faunasi Scd. fexsacmeli). fAta­mOrgana [it. forma. bediswe­ ra. faxsimile ga­ akeTe msgavsi] – xelnaweris.  saqarTvelos flora da f. . romlis drosac horizon­ tze Cndeba Soreuli kun­ Zulebis. fatalis sa­ bediswero] – (wign. zRvis f. fatAlur­i [laT. fAqs­i [ingl.

gasayidi fasi da sxv. mwarmoebeli] – (wign. f. ¥ faqturisa.  fexburTis f. damyarebuli federaciis princi pze. monacemebi. ro­ melSic aRniSnulia saqon­ lis saxelwodeba. faSisturi organizaciis wevri. egvi pteSi da zog. 2. risame struqtura.  f.. féerie < fée feria] – 1. factura damu­ Saveba. Teatraluri an sacirko sanaxaoba zRapruli Sina­  istoriuli f.  faqtiuri Scd. factor mkeTe­ beli. sazogadoebaTa kavSiri. movlenis mizezi. fASa [Turq. ¥ faSisa. sxv. reJimi. calkeul organizaciaTa.) raime procesis. ¥ faSisturi. federAlizm­i [fr. fascismo] – yve­ laze ufro agresiuli po­ litikuri mimdinareoba da aSkara diqtaturis forma. ¥ faSisturi.  f. saWadrako f. federAcia [fr. agebuleba] – 1.faq -532axorcielebs Sovinizmisa da rasizmis politikas. wyo­ bilebis forma. . gasayidad gagzavnili sa­ qonlis darTuli sia.  faSasi Scd. saxelmwifo Sekvra. pasa] – umaRlesi samxedro an samoqalaqo wo­ debuleba Zvel osmaleTSi (TurqeTSi). f. fAqtura [lT.  naxatis f. 2. fAqtor­i [laT.  mniSvnelovani f.  faqturasi Scd. partia.. f. sa­ xelmwifo wyobilebis fe­ deraluri sistema. viTareba.-ebis ganzogadeba. muslimanur qve­ yanaSi. romlis drosac ramdenime damou­ kidebel saxelmwifosgan Seqmnilia erTi mTliani saxelmwifo.  f.raodenoba. saxelmwifo. ¥ federaciuli. mxat­ vruli nakeTobis zedapiris Tavisebureba. masala. romelic cdilobs aseTi sistemis Seqmnas. féderalisme < foedus kavSiri] – 1. federation < laT. 2. fASizm­i [it. politikuri mimdinareoba. ¥ faqtobrivi.  f. fASist­i – faSizmis momxre. foederare kavSiri] – 1. feEria [fr.

] – sazogadoebrivi .  f. phoinix (phoinikos] – zogi Zveli xal­ xis miTologiaSi: frin­ veli. feodalisme < laT.) manera. frin­ velTa gadafrenas).  feixoisa. cocx­ ldeba (ixmareba. (gadat.  feixoasi. ¥ feodaluri. fenolOgia [berZ. rac ganpirobebulia weliwadis droTa monacvleobiT.  f. phainimen movlenili] – (wign. romelic feleto­ nebs wers. fEixoa [esp. feeriul­i – feeriis xasi­ aTisa. f.  f. mexsiereba. feOdal­i [laT. codna..) stili. aristokratia. fenOmen­i [berZ.  f.) momxiblavi. warmodgena. ¥ feletonuri da safeletono. f. feuilleton] _ iumoristuli an satiruli nawarmoebi saWirboroto sakiTxebze (Cveulebriv sa­ gazeTo statia). f. ikeTebs mwvane wvnian momJavo­tkbil na­ yofs. Feijoa] – subtro­ pikuli xe. mcenareTa ayvavebas. dadgmuli sxvada­ sxva scenuri efeqtis gamo­ yenebiT. (s. am xis nayofi. 2. iSviaTi. rogorc mudmivi ganaxlebisa da aRorZinebis simbolo). weris f. feodAlizm­i [fr. feletOnist­i – gazeTis muSaki. feodalis] – feodalizmis dros feo­ dis – mefis an ufrosi fe­ odalis mier miniWebuli miwis­mfobeli sxvadasxva (Cveulebriv samxedro) sam­ saxuris fasad. feixoia Scd. momxiblavi.-533arsisa. rome­ lic swavlobs mcenareTa da cxovelTa sicocxlis periodul movlenebs (mag. Zala. Tema. moma­ jadoebeli sanaxaoba.) raime TvalsazrisiT gansakuTre­ buli. fekAlia [laT. araCveuleb­ rivi movlena. (s. fEniqs­i [berZ. faex (faecis) na­ leqi) – adamianis Sardisa da ganavlis narevi. momaja­ doebeli. romelic sikvdilis moaxloebisas TiTqos Tavs feo iwvavs da kvlav aRdgeba Tavisi ferflidan. felEton­i [fr. phaino vuC­ veneb da logos moZRvreba] – biologiis nawili. ¥ fenomenuri da fenomenaluri.

fer

-534ujredSi da xels uwyobs organizmSi mimdinare qi­ miuri reaqciebis daCqare­ bas. fermentAcia [< laT. fermento viwvev gafuebas, gaRvivebas] – gafuebis, gaRvivebis pro­ cesi. fErmer­i [ingl. farmer < fr.] – fermis (mniSv. 1) patroni an moijare. ¥ fermeruli da safermero.  f. (s.) meurneoba fertilUroba [laT. fertilis nayofieri] – organizmis unari, warmoqmnas STamomav­ loba. feSenebEluri [ingl. fashionable] – didi gemovnebiT mowyobili; moduri.  f. sastumro.  feSenebluri Scd. festQval­i [fr. festival] – xe­ lovnebis ama Tu im dargis miRwevaTa Cveneba, daTvali­ ereba sazeimo viTarebaSi.  Teatraluri f., musikaluri f., qarTuli kinofilmebis festivali. ¥ safestivalo.  s. programa, s. afiSa. fEtiS­i [fr. fétiche < port. fetiso jadosnoba] – 1. usulo

wyobileba, romelic win uswrebs kapitalizms da, romlis drosac feodals mTlianad ekuTvnis warmo­ ebis saSualebani da ara­ srulad ekuTvnian miwaT­ moqmedi yma glexebi. ¥ feodaluri.  f. wyobileba, f. saxelmwifo. fEria [fr. fée < laT. fatum bedi] 1. keltebis da romenuli xalxebis rwmeniT – mded­ robiTi sqesis idumali ar­ seba, romelic zecaSi an miwis qveS binadrobs da, romelic adamianebTan Se­ dis kontaqtSi, afrqvevs maT sikeTes an borotebas Tesavs. 2. jadoqari, sulis Camdgme­ li.  keTili f., boroti f. fErma [fr. ferme] – 1. kerZo meurneoba, sasoflo­same­ urneo sawarmo sakuTar an ijariT aRebul miwaze. 2. calke meurneoba, romelic misdevs mecxoveleobis ra­ ime dargs.  mefrinveleobis f., merZeveobis f. fErment­i [laT. fermentum] – organuli nivTiereba, ro­ melic warmoiqmna cocxal

-535-

fig

avgarozi, amuleti, sagani, TrTola, gulis cimcimi. romelsac pirvelyofili fQbroma [< laT. fibre boWko] tomebi miawerdnen zebuneb­ – boWkovani SemaerTebeli riv, magiur Zalas da Tay­ qsovilisa. vans scemdnen. fQgaro [sakuT. sax.] – qalis 2. (gadat.) iseTi ram,rac brmad mokle da farTo, usaxelo swamT, rasac eTayvanebian, Casacmeli. aRmerTeben. fQgura [laT. figura, saxe, fetQSizm­i [fr. fétichisme xeli] – 1. sibrtyis an siv­ port.] – 1. fetiSebis Tay­ rcis nawili, romelic Se­ vaniscema, usulo sagnebis mosazRvrulia daxSuli kulti. xaziT; garkveuli wesiT 2. (gadat.) brmad Tayvaniscema ganlagebulia wertilebis, risame. xazebis, zedapirebis an sxe­ fTiziAtria [berZ. phthisis ulebis erToblioba. Wleqi da iatereia mkurna­  geometriuli f.-ebi (sam­ loba] – medicinis nawili, kuTxedi, piramida, konusi romelic swavlobs fil­ da sxv.). tvebis tuberkulozs da 2. adamianis sxeulis moyva­ misi mkurnalobis meTo­ niloba, misi garegnuli mo­ debs. xazuloba. fTOr­i [berZ. phtora daRupva,  moxdenili f. mospoba] – qimiuri elementi, 3. adamianis an cxovelis mwvave sunis mqone ufero skulpturuli an grafiku­ airi. li gamosaxuleba.  sanTlis f.-ebi. fQasko [it. fiasco] – (wign.) 4. mdgomareoba, pozicia, ra­ sruli marcxi; kraxi. ime moZraobisas (mag., cekvis,  axalma wamowyebam f. gaciguraobis dros, TviTmf­ nicada. rinavisa – frenaSi). fibrilAcia [< laT. fibra  umaRlesi pilotaJis f. boWko]: gulis fibrilacia 5. WadrakSi: saerTo saxel­ _ (medic.) gulis kunTis wodeba mefisa, lazierisa, calkeuli boWkoebis daq­ etlisa, kusi da mxedrisa saqsuli – erTmaneTs da­ (paikebisgan gansxvavebiT); Sorebuli SekumSva; gulis

fid

-536 f. movlena, f. cdebi. 2. adamianis organizmTan da­ kavSirebuli (sapirisp. su­ lieri).  f. nakli, f. dasja. 3. kunTebis moqmedebasTan dakavSirebuli (sapirisp. gonebrivi).  f. Sroma, f. varjiSi. fizikuri kultura – adami­ anis sxeulis yovelmxrivi srulyofa da gamagreba fizikuri varjiSebis saSu­ alebiT. fizioTerApia [berZ. physis buneba da therapeia mkur­ naloba] – fizikuri, buneb­ rivi saSualebebiT (haeriT, wyliT, eleqtrobiT da sxv.) mkurnaloba. fiziolOgia [berZ. physis bu­ neba da logos moZRvreba] – 1. mecniereba, romelic Seis­ wavlis cocxali organiz­ misa da misi funqciebis sasicocxlo nawilebis moq­ medebas. 2. organizmSi mimdinare sa­ sicocxlo procesebi:  adamianis f., mcenareTa f. ¥ fiziologiuri.  f. procesebi, cxovelTa f. Tvisebebi. fizionOmia [fr. physionomie < berZ. phisis buneba da

farTo gagebiT: saxelwo­ deba Wadrakis kompleqtis TiToeuli qvisa, koWisa. figUruli – 1. rTuli mo­ xazulobis mqone.  f. namcxvari, f. Sokoladi. 2. rac sruldeba figurebiT (mniSv. 4).  f. sriali yinulze. figurAluri – xatovani (Tqma, gamoTqma); igavuri, qa­ ragmuli, gadakruli (la­ paraki). fidEizm­i [fr. fidéisme < laT. fides rwmena] _ idealisturi moZRvreba, romelic reli­ gias, rwmenas aniWebs upira­ tesobas mecnierul cod­ nasTan SedarebiT. fQesta [esp. fiesta] – espaneTis da sxva espanurenovan qvey­ nebSi: dResaswauli, zeimi. fQzika [berZ. physyke] – mec­ niereba, romelic Seiswav­ lis bunebis movlenaTa zogad kanonzomierebas, ma­ teriis Tvisebebsa da age­ bulebas da misi moZraobis kanonebs.  Teoriuli f., birTvuli f., f.-is kursi, f.-is gakveTili. fizQkuri – 1. fizikasTan dakavSirebuli.

gn̅omon̅ mcodne] – 1. adamia­ nis pirisaxe: saxis gamome­ tyveleba, xasiaTi, saxe ri­ same. 2. gansakuTrebuli Tvisebe­ bis erToblioba, romelic gansazRvravs adamianis pi­ rovnebas. fQkus­i [laT. ficus] – oTaxis dekoratiuli xe; aqvs sqeli tyaviseburi foToli. fil..., ...fil [berZ. philos me­ gobari, mosiyvarule, phileô miyvars] – 1. rTuli sityvebis dasawyissa da boloSi,romelic aRniSnavs moqmed pirs da iTargmneba rogorc `mosiyvarule~, `moyvaruli~, `megobari~.  filatelisti, bibliofili. 2. ganyenebuli sityvebis da­ sawyisSi aRniSnavs umTav­ resad `siyvaruls~.  filatelia. filAnTrop­i [berZ. philanthropos < phileo miyvars da anthropos adamiani] – (wign.) qvelmoqmedi, mowyale, kacT­ moyvare.  filantropi Scd. filanTrOpia [berZ. philanthropia] – (wign.) qvelmoqmedeba, kacTmoyvareoba. ¥ filanTropiuli.

-537-

fil

 f. sazogadoeba.  filantropia, filanTropuli, filantropiuli Scd. filarmOnia [berZ. phileo miyvars da harmonia harmo­ nia] – sazogadoeba an dawe­ sebuleba, romelic awyobs koncertebs da eweva mu­ sikaluri xelovnebis pro­ pagandas. filatElia da filatE­ lizmi [berZ. phileo miyvars da ateleia gadasaxadisgan ganTavisufleba] – safosto markebis Segroveba, maTi koleqcebis Sedgena. fQle [fr. filet] – 1. frinvelis xorcis an Tevzis naWeri, romelsac Zvlebi aqvs gac­ lili. 2. suki. filQal­i [laT. filialis vaJiSvi­ lisa] – raime dawesebulebis erTgvarad damoukidebeli ganyofileba, romelic sxva­ gan aris ganTavsebuli (mo­ Tavsebuli).  bankis f., muzeumis f. filiAcia [fr. filiation] – (wign.) risame ganviTareba Tanmimdevrulad, evoluci­ urad.  ideaTa f. filQgran­i [it. filigrana <

fil

-538 qarTuli f., inglisuri f., espanuri f. ¥ filologiuri da safilologio.  f. (s.) Jurnali, f. gamokvleva. filosOfia [berZ. philosophia < phileô miyvars da sophia sibrZne] – mecniereba bunebis, adamianTa sazogadoebisa da azrebis ganviTarebis uzo­ gadesi kanonebis Sesaxeb.  antikuri f., kantis f. ¥ filosofiuri da safilosofio. ¥ f. (s.) disci plina, f. (s.) sistema. filofOnia [berZ. phileô miyvars phônç bgera] – koleqcione­ robis saxeoba – musikaluri firfitebis Segroveba. filOqsera [berZ. phyllon fo­ Toli da xeros gamxmari] – vazis mavnebeli mweri. fQltr­i [fr. filtre < saS. laT. filtrum qeCa, nabadi] – xelsawyo an nivTiereba si­ Txeebis, airebis gasawmen­ dad minarevebisgan.  meqanikuri f., firfitovani f., badiani f., Sigawvis Zravas zeTis f. fQltrat­i [fr. filtrat] – 1. fil­ trSi gatarebuli siTxe.

laT. filum Zafi da granum marcvali] – 1. saiuveliro nakeToba, romelic mogva­ gonebs dawnul nawarms, dawnul maqmans, arSias wvrili oqros, vercxlis, spilenZis da sxv. mavTuls. 2. wylis niSani qaRaldze. 3. qaRaldi gamWirvale saxiT, moxatulobiT, naxWiT. ¥ filigranuli.  f. qaRaldi, f. broSi, f. beWedi. filQpika – mkacri mamxile­ beli sityva, visime wina­ aRmdeg [Zv. berZeni orato­ ris – demosTenes – sityvebis philippikas­s mixedviT, rom­ lebic mimarTuli iyo me­ fe filpe makedonelis wi­ naaRmdeg]. filQster­i [germ. Philister] – SezRuduli gonebisa da farisevluri qcevis adami­ ani, romlis intersebi Se­ mofarglulia yoveldRi­ uri wvrilmanebiT; meSCani, obivateli. fQlm­i [ingl. film] _ igivea, rac kinofilmi. filolOgia [berZ. phileô miy­ vars da logos sityva] _ im mecnierebaTa erToblioba, romlebic Seiswavlian ena­ sa da literaturas.

-5392. mdinaridan miwis qveS ga­ suli da gafiltruli, da­ salevad vargisi wyali, fSa, fSani. filtrAcia [br. filtration] – 1. filtrSi gatarebiT gaw­ menda (siTxis, gazisa). 2. siTxis gaJonva forovan garemoSi. fimQam­i [berZ. fhimima] – 1. keTilSobiluri nivTiereba mosawevad, sakmeveli, aseve aromatiuli boli (kvamli), romelic am nivTierebis wvis Sedegad warmoiqmneba. 2. (gadat.) aRtacebuli (aRfr­ Tovanebuli) qeba (SeZaxeba), pirferoba, mliqvneloba.  f. vinmesTvis moweva. fQnal­i [it. finale] – 1. risame bolo, daskvniTi nawili; daboloeba.  piesis f., operis f. 2. sportuli Sejibrebis bo­ lo nawili.  saqarTvelos Tasis gaTamaSebis f. fexburTSi. ¥ finaluri da safinalo.  f. (s.) scena, f. (s.) Sejibreba. finAlist­i – (sp.) finalis (mniSv. 1.) monawile. finAnsebi [fr. finance] – fuli, rogorc sameurneo brunvis elementi.

fio

 saxelmwifo f.-ebi, f. saministro. ¥ finansuri da safinanso.  f. (s.) operacia, s. organoebi, sawarmos f. (s.) mdgomareoba.  mx. finansi ar ixmareba.  finansiuri Scd. finAnsist­i – 1. safinanso saqmeebis specialisti. 2. kapitalisti, romelic msxvili safinanso opera­ ciebs awarmoebs. fQnik­i [berZ. phoinix phoinikos] – finikis palmis nayofi; indisxurma. finikis palma – palma, ro­ melsac aqvs didi frTisebri foTlebi; isxams uwvno tkbil, yuaTian nayofs. fQniS­i [ingl. finish damTavreba, daboloeba] – 1. siswrafeSi sportuli Sejibrebis bo­ lo nawili.  100 metrze rbenis f. 2. aseTi Sejibrebis bolo punqti.  f.-Tan axalbeda morbenali miiWra pirveli. ¥ safiniSo.  s. boZi, s. lenti, s. xazi. fQord­i [norveg. fjiord] – zRvis viwro yure, romelic xmeleTSi Rrmad aris SeW­ rili, Cveulebriv aqvs ma­

fir

-540-

Rali, cicabo, kldovani napirebi. fQrma [it. firma xelmowera] – savaWro an samrewvelo sawarmo; sawarmoo gaerTi­ aneba.  ucxouri f.-ebi, saavtomobilo f. safirmo – rac uSualod aris dakavSirebuli ama Tu im samrewvelo dargTan an sawarmosTan.  s. maRazia, s. nisani. fQrman­i [spars. firman] _ ira­ nis Sahis, TurqeTis (osma­ leTis) sulTnis da zogi sxva mahmadianuri qveynis mmarTvelis brZanebuleba. fQrn­i [ger. firn] – msxvilmar­ cvlovani mkvrivi Tovli, romelic grovdeba mTiani raionebis Cavardnil adgi­ lebSi (Tovlis mijnis ze­ viT) da polarul qveynebSi; warmoadgens gardamaval stadias Tovlis da yinuls Soris. fQsk­i [laT. fiscus] – (wign.) saxelmwifo xazina. fQstula [laT. fistula] – (me­ dic.), romelime Sinagani organodan gareT gamomava­ li mili (bunebrivi an xe­ lovnuri).

fisharmOnia [ger. Fisharmoni-

um] – klaviSebiani da sa­ berveli momcro sakravi.  fisgarmonia, fizgarmonia Scd. fiuzElaJ­i [fr. fuselage] – TviTmfrinavis korpusi. fQqs­i [laT. fixus mtkice,uZravi, ucvleli] – 1. saqonlis dadgenili fasi. 2. zustad gasazRvruli Tan­ xa raime saxis samuSaos anazRaurebisa, gasamrje­ losi. fiqsAcia [fr. fixation] da­ fiqsireba [germ. fixieren] – (wign.) – risame aRniSvna (Cawera, Caxatva, Caxzva) an daxsomeba.  miwisZvris f. fiuCErul­i [ingl. futures transactions] – birJaze swrafi garigebebi, romlebic da­ kavSirebulia nedleulis, oqrosi, valutis, finansur da sakredito dokumentebis yidva­gayidvasTan garigebis momentSi dafiqsirebul fa­ sebSi, drois garkveuli Su­ aledis Semdeg operaciis Sesrulebisa (2­3 wlamde).  f. operaciebi. fQqcia [laT. fictio] – ganzrax SeTxzuli, gamogonili, ara­

-541namdvili ram, rasac Cve­ ulebriv iyeneben garkveuli mizniT. ¥ fiqciuri.  f. angariSi, f. Tamasuqebi.  fiqtiuri Scd. flAgman­i [holand. vlagman] – 1. samxedro xomaldebis msxvili SenaerTis sarda­ li. 2. didi samxedro xomaldi, romelzedac imyofeba raime SenaerTis sardali da ro­ melzedac aRmarTulia misi alami. 3. flotis yvelaze didi an saukeTeso gemi romelime zRvaSi, naosnobaSi. ¥ saflagmano.  s. xomaldi (gemi) _ igivea, rac flagmani (mniSv. 2, 3). flAgStok­i [holand. vlaggonstok] – alamis aRsamarTavi latani (gemze, Senobaze da sxv.). flaQer­i [ingl. flier CorTma­ vali cxeni] – sadoRe cxeni, romelic did simardes iCens mokle distanciaze. flAmingo [portug. flamingo] – wylis didi frinveli, romelsac aqvs movardis­ fero TeTri bumbuli, grZe­ li kiseri da fexebi; gav­

fli

rcelebulia tropikebSi da subtropikebSi. flAng­i [fr. flank, germ. Flanke] – marcxena an marjvena mxare mwkrivisa, mwyobrisa, fron­ tisa, jarebis ganlagebisa (agreTve sportuli moedni­ sa, Wadrakis dafisa); (qarT. sinon. frTa).  frontis marjvena (mar­ cxena) f., f.-ebidan Semovla, mefis (lazieris) f. flEgma [berZ. phlegma] – 1. metismeti gulgriloba, auRelveloba. 2. (saub.) ityvian flegmatur adamianze. flegmatQkos­i [berZ. phlegmartikos] – adamiani, romelsac neli aTvisebis unari aqvs da susti aqtiurobisa, Zne­ lad gamaRizianebeli, momT­ meni da gulgrilia. flESebi [fr. fléche isari] – (ist. samx.) sabrZolo mwyob­ ri blagvi kuTxis magvari; savele simagre cocxali Zalisa.  bagrationis f. borodinos brZolaSi 1812 w. flQgel­i [germ. Flügel frTa] – mTavari Senobis gverdiT miSenebuli an didi Senobis ezoSi mdgari patara sa­

fli

-542-

cxovrebeli saxli. flQrt­i [ingl. flirt] – msubuqi trfiali, arSiyoba. fliUger­i [germ. Flügel frTa] – xelsawyo (Tavisuflad moZravi alami, firfita an isari) qaris siCqaris da mimarTulebis gasazomad.  flugeri Scd. fliuorogrAfia [laT. flouor mxedveloba,dineba da graphô vwer] – rentgenelogiuri kvlevis meTodi adamianis sxeulis organoebisa – ga­ Suqebuli ekranidan gamo­ saxulebis fotofirze ga­ datanis mizniT.  fliuorografi. ¥ fliuorografiuli.  f. kvleva. flomAster­i [ingl. flowmaster] – fanqris saxeoba, av­ tokalmis msgavsi; sawerad (saxatavad...) aqvs forovani Reri, romelic gaJRenTilia specialuri saRebaviT. flOra [laT. Flora] – mcena­ reTa samyaro (yvavilTa, ga­ zafxulis da siymawvilis romauli qalRmerTis – Flora­s saxelis mixedviT). Sdr. fauna.  saqarTvelos f. da fauna.  tropikuli f.

flOrin­i [it. Florino] – ho­
landiis fulis erTeuli – guldenis – meore saxeli. flOt­i [holand. Floot] – qvey­ nis samxedro an savaWro gemebis erToblioba  samxedro f., savaWro f., Savi zRvis f. sahaero floti _ TviTmfri­ navebis erToblioba (sinon. aviacia, aerofloti). flotQlia [esp. flotilia] – 1. ama Tu im mdinaris, tbis, daxuruli zRvis samxedro gemebis SenaerTi.  kaspiis f. 2. specialuri daniSnulebis gemebis razmi.  sanaRmo f. fOie [fr. foyer kera] – TeatrSi, kinoSi da misT: darbazi, sa­ dac imyofebian mayureblebi sanaxaobis dawyebamde da antraqtis dros. ¥ foiesi.  foiisa Scd. foiErverk­i [germ. Feuerwerk] – ferad­feradi SuSxune­ bis gaSveba haerSi (raime zeimis dros).  feierverki Scd. fOkus­i1 [germ. Fokus < laT. focus kera] – 1. (fiz.) garda­ texili an areklili sxi­

-543vebis gadakveTis wertili.  gamadidebeli minis f. 2. wertili, romelSic foto an kinogadaRebis dros sag­ nis gamosaxuleba suraTze maqsimalurad mkafiod ga­ modis. fOkus­i2 [< germ. Hokus pokus] – marjve ileTi, tri­ uki, rac Tvals atyuebs da mayureblebis gancvifre­ bas iwvevs moCvenebiTi ze­ bunebriobiT; damyarebulia xelis simardeze, moqnilo­ baze, raime kanonzomierebis codnaze.  f.-ebis keTeba, f.-ebis Cveneba. mefokuse – msaxiobi, rome­ lic fokusebs akeTebs (sinon. iluzionisti). ¥ mefokusisa.  mefokusesi Scd. folQant­i [germ. Foliant] – didi formatis wigni, Cveu­ lebriv Zveleburi. fOlklor­i [ingl. folk-lore] – xalxuri zepiri Semoqmedeba (zRaprebi, leqsebi, andazebi, gamocanebi da sxv.). (qarT. sinon. zepirsityviereba).  folkliori Scd. fOlga [holand. folga < laT. folium furceli] – liTonis sifrifana furceli, ro­

fon

melsac iyeneben sakvebi produqtebis SesafuTavad, saamkinZo saqmeSi, sarkis warmoebaSi da sxv. fonAcia [fr. Phonation < berZ. Phônos bgera] – sametyvelo bgerebis warmoTqma. fonendOskop­i [berZ. phônç bgera, endon SigniT da skopeç vuyureb, vakvirdebi] – samedicino xelsawyo gulisa da filtvebis mo­ sasmenad. fonEtika [berZ. phonetikos bge­ risa] – enaTmecnierebis na­ wili, romelic enis bgeriT Semadgenlobas Seiswavlis. ¥ fonetikuri.  f. transkrifcia, f. gamokvleva. fOn­i [fr. fond] – 1. ZiriTadi feri, romelzedac raimea gamoxatuli.  wiTeli f. 2. risame (mag., Senobis, qanda­ kebis) ukan arsebuli siv­ rce.  cis f. 3. gadat. (wign.) garemocva, sadac rame xdeba; garemom­ cveli pirobebi.  romanis istoriuli f. fOnd­i [fr. fonds] – 1. raime miznisaTvis gankuTvnili fuladi saxsrebi.

fon

-544Soris arsebuli sicariele (qarT. sinon. svreti). ¥ forebiani da forovani.  f. Tuji, f. miwa.  mx. fori.  porebi, pori, porebiani, porovani Scd. fOrel­i [germ. Forello < Sved.] – kalmaxi. fOrvard­i [ingl. forward] – fexburTis, hokeis gundis wevri,romelic TavdasxmaSi TamaSobs. fOrzac­i [germ. vorzatz] – furceli, romlis erTi na­ xevari wignis ydazea Sig­ nidan gamokruli; ydas akavSirebs akinZul furc­ lebTan. fOrin­Ofis­i [ingl. Foreign Office] – didi britaneTis sa­ gareo saqmeTa saministros saxelwodeba. fOrma [laT. forma] – 1. sag­ nis garegnuli saxe, moxa­ zuloba (qarT. sinon. moyvaniloba).  lamazi f.-is larnaki. 2. Sinaarsi garegnuli gamo­ xatuleba, garegnuli mxa­ re.  f.-is da Sinaarsis erTianoba. 3. risame organizaciis saxe, ti pi, sistema, romelic gan­

 xelfasis f. 2. risame maragi.  wignebis f., muzeumis f.ebi, sabinao f. ¥ safondo.  s. qaRaldi, s. samSeneblo masalebi. fono..., fOn­i [< berZ. phonç xma, bgera, xmauri, metyveleba, sityva] – rTuli sityvebis dasawyisSi da bolos aR­ niSnavs am sityvebis damo­ kidebulebas xmasTan, bge­ rasTan.  fonometri, telefoni. fonOgrama [berZ. phônç bge­ ra da gramma Canaweri] – xmis, bgeris Canaweri firze, firfitaze da misT. fOra [it. fora winaswar] – 1. zogierT sportul Sejib­ rebebSi,TamaSebSi: winaswar ganpirobebuli upiratesoba, romelsac Zlieri moTamaSe aZlevs susts. 2. (gadat.) upiratesoba rai­ meSi, romelsac Tavisi ne­ biT aZlevs erT­erTi part­ niori meores.  f-as micema. fOrebi [berZ. poros (mx.)] – 1. saofle jirkvlebis wvri­ li nasvretebi kanis zeda­ pirze. 2. nivTierebis nawilakebs

-545pirobebulia garkveuli Si­ naarsiT.  saxelmwifo mmarTvelobis f. 4. risame saxesxvaoba, nairsa­ xeoba.  gri pis msubuqi f. 5. risame dadgenili nimuSi.  saarCevno biuletenis f., samedicino f. #1., f.-is mixedviT Sedgenili dokumenti. 6. mowyobiloba raimesaTvis garkveuli moxazulobis misacemad (sinon. yalibi).  tortis f. 7. sxvadasxva kategoriis pir­ TaTvis dadgenili nimuSis tansacmeli.  samxedro f., moswavlis f. formaluri – rac mxolod formas (mniSv. 2) icavs da angariSs ar uwevs saqmis namdvil viTarebas.  saqmisadmi f. midgoma. formAlizm­i – 1. garegnuli formis dacva rameSi saq­ mis arsebiTi mxaris sazia­ nod; formaluri damokide­ buleba ramesadmi.  biurokratiuli f. 2. xelovnebisa da litera­ turaTmcodneobaSi: mimar­ Tuleba, romelic mxolod

for

formas aniWebs mniSvnelo­ bas. ¥ formalisturi.  saqmisadmi f. damokidebuleba, f. nawarmoebi. fOrmat­i [germ. Format] – wig­ nis, qaRaldis furclis, ba­ raTis da misT. zoma.  didi f.-is wigni. formAcia [laT. formatio warmoeba; saxe] – (wign.) adamianTa sazogadoebis ganviTarebis safexuri, ro­ melsac axasiaTebs sawar­ moo urTierTobaTa garkve­ uli sistema.  feodaluri f., sazogadoebriv-ekonomikuri f.-ebi. formQreba [laT. Formare] – Camoyalibeba; Sedgena, da­ kompleqteba. fOrmula [laT. Formula] – 1. mokle da zusti sityvieri gansazRvra risame. `gaTiSe da ibatone~ _ Zveli romaelebis politikuri formula. 2. raime sidideebis, elemente­ bis, risame Semadgenlobisa da misT. gamoxatuleba (ri­ cxvebiT, asoebiT, specialu­ ri niSnebiT.).  maTematikuri f., qimiuri f., ZmarmJvas f., gogirdmJavas f.

Formular] – .. Sekreba. s. Fortuna] – 1. saxeb). fOrsaJ­i [fr. fors­mAJor­i [fr. forcing] (sp.) mowinave posti. (sapirisp. acileba SeuZlebelia. saTvis (roialisaTvis). forcage] – aC­ romelSic mTavari partia qareba. nageboure] – (wign. mdinaris)  savele f. fOstamt­i [germ. bednieri SemTxveva. samuSaoebi. piesa.) maSi. kreba. forcer gaZli­ ravs~. forte] – (mus. force maje s. Ti nawarmoebis Sesruleba. fortificarisame tempis gaZliereba. ¥ safortepiano.. Postamt] – fortepQano [it. risame daCqareba.) raime bunebrivi dab­ nagebobani. xmamaRla (musikaluri na­  axalgazrdaTa saerTaSowarmoebis Sesrulebis Se­ riso f. va.  formuliari Scd. fortifikAcia [laT.. rkolebis (mag.. klasi (konser­ fOrpost­i [germ. gaZliereba (raime gankuTvnilia fortepiano­ princi pisa). – simfoniuri nawarmoebi. fort] – (samx. baraTi. rom­ bani. brZoliT gadalaxva. piano). ga­ romaul miTologiaSi: bed­ daulaxavi dabrkoleba. ereba] – 1. Vorposter] – vatoriaSi). bibliografiis saaRricxvo roiali). forum] – (wign. farTo warmomadgenlobiTi fOrte [it. fOrsing­i [ingl..) 2. (samx. iRba­ calkeuli cixesimagre sab­ li. ase­  myinvaris dnobis f. rZolo gamagrebaTa siste­ fOrum­i [laT.) viTareba. mowi­ safortepiano koncerti nave pozicia.for -546- klaviSebiani simebiani mu­ sikaluri sakravi (pianino. ¥ safortifikacio.. pianoforte] – qalaqis mTavari safosto formUlar­i [germ.) Zlier. iRblis RvTaeba. avanposti.  unda: `fortepianos ukfOrsireba [fr.)  `fortepianoze ukravs~. krivSi: ganuwyveteli Sete­ Scd. s. (samx.  s. lis gansazRvra da Tavidan fOrtuna [laT. tio] – samxedro­sainJinro 2. fOrt­i [fr.

saxe. naTeba. fotografia). specialuri optikuri aparatis (fotoaparatis) saSualebiT SuqmgrZnobiare masalaze gamosaxulebis miReba.  f. fOsfor­i [berZ.  f. marilebi. saxelosno aseTi suraTebis misaRebad.  xelnaweris f.  fragmentaluri Scd. 2.cxo­ velTa ZvlebSi. ¥ fragmentuli. wiTeli f.  TeTri f. fotOgraf­i – piri. madani. kinosuraTis f. f. arqiteqturis an qandakebis Zveli nawarmoebis natexi.  qarTuli enis f.  mokle (grZel­grZeli) f. sityvaTa Taviseburi SeerTebani. frAgment­i [laT. phos (photos) Su­ qi. fragmentum] – 1.  f. phôs (phôtos) sinaTle da phobos SiSi] – (medic. foxtrot] – swraftempiani cekva qal­ vaJisa. f.  fotogeniuri Scd. genos gvari] – vinc. teqstis an raime nawar­ moebis nawyveti.. aparati. ¥ fosforovani. ¥ frazeologiuri. fotogrAfia [ingl. Phosphoros sinaTlis gamomcemi] – qi­ miuri elementi. am gziT miRebuli suraTi (fotosuraTi). xelnaweri.  f.-ebi. Phrasis gamoTqma] – ama Tu im enis mtkiced Camoyalibebuli gamonaTqvamebi. f..-ebi. mo­ i poveba zog mineralSi. ¥ fotografiuli. 3. leqsikoni. frazeolOgia [berZ. Sav-TeTri f. suraTi. ga­ mometyveli. rac kargad gamodis fo­ tosuraTze.-547dawesebuleba.) sinaTlis SiSi. fra  feradi f. f. photography < berZ. narCeni. ¥ fosforuli. fOqstrot­i [ingl. baletis f. Phrasis gamoTqma] – dasrulebuli gamoTqma. .-ebi. advilad aalebadi da sibneleSi ma­ naTobeli nivTiereba. kinofirze. frAza [berZ. Suqi. 2.  f. cxovelisa da mcenaris qsovilebSi. fotofObia [berZ. fotogEnur­i [photography < berZ. garegnoba. (ix. mJava.. sinaTle da graphô vwer] – 1.  f. romlis specialobac suraTebis ga­ daRebaa.

 fraqcionuli Scd. Tevzi f. frAqcia [fr. Fracht] – 1. frit Semwvari] – bevr cximSi Semwvari.. ¥ freskuli. germanuli qaliSvilisadmi mimarTva. romelsac ukan grZeli da viwro kalTebi aqvs (icvamen upiratesad sazeimo SemTxvevebSi. brZola. friqcQul­i [< laT. zRvis didi tropikuli frinveli. araseriozu­ li.  f. siyvarulisa da ojaxuri keris qalRmerTi. Frigg] – germanul miTologiaSi:L qorwinebis. uxamsi. 2. freQlina [rus. Wer­ ze. frEska [it. frigidUloba [< laT.). fraction] – 1. vodanis coli. ofi­ cialur miRebaze da sxv. frivole] – urigo. 2. frigidus civi] – qalis sqesobrivi gulgriloba. Frégate] – 1. parlamentSi: erTi partiis wevr deputatTa dajgufeba Tavisi partiis politkis organizebulad warmarTvis mizniT.] – Cacma­daxurvas ga­ dayolili mamakaci. dajgufeba partiis SigniT. agreTve gamoiye­ neba saxelTan an gvarTan erTad.  kartofili f. Fräulein] – surTuki. f. fractio xaxuni] – xaxunis ZaliT . safasuri. фрейлина germ. Frant < germ. mxatvroba. dajgufeba. rfesco] – wylis saRebavebiT daxatuli su­ raTi axlad Selesil (jer kidev svel) kedelze. Fräūlein] – mefis karze dedoflis an princesas mxlebeli gauTxovari qali Tavad­aznaurTa wridan.fra -548- frAk­i [fr. frac] – gulamoWrili freilEin­i [germ. frAnt­i [holand. frQg­i [germ. fuqsavaturi.  f. Sebrawu­ li. daqiravebuli (dafrax­ tuli) gemiT gadaziduli tvirTi. 2. sa­ yaraulo da wyalqveSa na­ vebis winaaRmdeg mebrZoli gemi (Zvelad: samanZiani ialqniani samxedro gemi). romelic partiis ZiriTad xazs ar iziarebs. fri [fr. frAxt­i [germ. frivOlur­i [fr. ¥ fraqciuli. ge­ miT tvirTis gadazidvis qira. frEgat­i [fr.

fsixikuri Scd. ¥ frontuli. fsalmunebisagan Sedgeba daviTiani (bibliis nawi­ li).) gva­ ris mixedviT]. yvelaze msxvili samxedro SenaerTi omianobis dros. romelsac zogjer irqmeven mwerlebi. romelic swavlobs fsiqikur daa­ vadebebs da maTi mkurna­ lobis meTodebs. front] – 1. Taviseburebani. 2. brZolis ve­ li. fsi froQdizm­i _ fsiqologiuri mdgomareoba. ¥ safronto.  f. psychikos su­ lieri] – tvinis gansakuT­ rebuli Tviseba. fsiqiAtria [berZ.  s. aracnobier (um­ Tavresad seqsualur) swraf­ vas [avstrieli eqimisa da fsiqologis zigmund fro­ idis (Freud..  f.  vaJa-fSavela – luka razi­ kaSvilis f. SesaZleblobaTa erToblioba.-549mbrunavi. fsiqiAtr­i _ eqimi­fsiqiat­ ri. psychç suli da iatreia mkurnaloba] – me­ dicinis nawili. adamianis qce­ vis mamoZravebel Zalad miiCnevs biologiur ins­ tinqtebs. f. kldi­ aSvilis f. f. rogorc marqsizmleninizmi. simRerebi. nawilebi.  misi koncefcia utopiuri aRmoCnda.-ze moxalised wasuli axalgazrdebi.  f. mxatvrebi. adamianis sulier ZalaTa. romelic cdilobs adamianis axsnas sqesobrivi instinqtebis .-is sardali.  dasavleTis f.  fsiqiuri. saomari moqmedebis are. 1856­1939 ww. fsevdOnim­i [berZ. msaxio­ bebi. adamaSvilis f.. fsQqika [< berZ. fsixika. pseudôny- mos] – gamogonili saxeli an gvari. f. da sxv. procesi.-is Stabi. psalmos saxotbo sagalobeli] – religiuri sagalobeli. rac ga­ moixateba gare samyaros asaxvaSi. fsiqionAliz­i fsiqologi­ isa da fsiqopaTologiis mimarTuleba. fsAlmun­i [< berZ.. roland qarTveli – r. politikuri moRvaweebi da sxv. ¥ fsiqikuri. m. frOnt­i [fr. javaxiSvili – m.

raime aranormaluroba.. raobis SecvlaSi. mecniereba fsiqikuri  fundamentaluri – dasaS­ moqmedebis kanonzomiere­ vebia. psychç  universitetis f.  hi pnozuri f. TodiT.  funikulori Scd. im organos daniSnuleba. safuZ­ veli] – (wign. (mag. fsiqolOgia [berZ. romelic exmareba rac gamowveulia Tavis mocekvaves brunvaSi an moZ­ tvinis dazianebiT. biblisuli da logos moZRvreba] oTeka.-is kursi. wkeplisa da yareba froidizms. 2. em­ cema (maTraxis. psychç suli] – siaTebelia fexis qneviT 1. ucnauroba. funikulQor­i [fr.fsi -550- qvecnobieri gavleniT.  fsixologia.  f. fUete fr.  f. mTavari. li da pathos tanjva] – fsi­ movaleoba. raoben sabagiro weviT.. functio Ses­ ruleba] – 1. zi. fUnqcia [laT. avadmyofuri mdgomareoba. 2. qikis aranormaluroba. daniSnuleba. moTxroba. gamokvleva. su­  f.) 1. funiculaire]  f. hi pnoziT). fsiqikuri Taviseburebani. fouetté < fouetter  gulis f. – 1.  Tbilisis f. psychç su­ mniSvneloba. damaxa­ fsQqoz­i [berZ. mentum saZirkveli. (biol. bisa da formebis Sesaxeb. ZiriTadi. misT. qneviT)] – klasikuri cekvis paTa jgufi. 2.) organizmis an sxe­ fsiqopaTolOgia – saerTo ulis romelime organos moZRvreba fsiqikur daava­ moqmedeba: sxeulis ama Tu debaTa Sesaxeb. lieri aSliloba. didi fsiqikuri zemoqmedebis me­ moculobisa. fsixologiuri Scd. fundakaSi. moZraoba. adamianis fsiqi­ fundamEntur­i [laT. – mTis cicabo ferdobze 2. mowyobili rkinigzis xa­ sulieri samyaro. ¥ fsiqologiuri. RrmaSina­ fsiqoTerApia – mkurnaloba arsiani. (wigni) roli.-ebis ganawileba. sanerwyve jirk- . romelzec vagonebi moZ­  bavSvTa f. safuZvliani. fsiqopATia [berZ.

kapasi qali. romelic uar­ yofda realizms. gitaris f. violinos f. futurum myofadi. fuq fUtlar­i [rus. 3.  saTvalis f. f.  s. s. fUror­i [laT. TiTqosda Tana­ medroveobisaTvis Sesaferi stili.  futliari Scd.  f. futurum momavali da berZ. футляр < germ. ro­ melic sazogadoebaSi did aRtacebas iwvevs. bude). vagoni.-ebi. Wirveuli. ¥ funqciuri (mniS. trigonometriuli f.-551vlebis f. Fuchs melia] – bi­ liardSi:L SemTxvevviT mo­ gebuli (RuzaSi Cagdebuli) burTi. furUnkul­i [laT. literaturasa da xe­ lovnebaSi: formalisturi mimdinareoba. bo­ kali limonaTis. analizi. . logos moZRvreba] – sociologiis dargi. Tiva da sxv. fougere] – maRal­ fexiani mozrdili Wiqa. fUqs­i [germ. futUrizm­i [< laT. fourage] – cxenis..  funqcionaluri Scd. Furia mZvinvareba] – Zvel romaul miTologiaSi: SurisZiebis erT­erTi Rmer­ Ti. romelic kacobrio­ bis momavals swavlobs (sxvanairad: socialuri prognostika). baza. saqonlisa da frinvelis sakvebi (marcvleuli.  algebruli f. furor mZvinvare­ ba] – sajaro warmateba.) damoukidebeli cvladi sidide... mTel tra­ diciul xelovnebas da mis xerxebs da cdilobda Seeq­ mna axali.). Zirmagara. 3­isaT­ vis). Futteral] – raime nivTis Sesanaxi kolofi an SaliTa (qarT. dasalevad. boroti. futurolOgia [laT. Rvinis da misT. fUria [laT. (maTem. sinon. safuraJisa. anC­ xli. ¥ safuraJe.  safuraJesi Scd. fUJer­i [fr. furunculus] – kanis saofle da cximovani jirkvlebis Cirqovani an­ Teba. fUraJ­i [fr. damokidebuleba. momavali] – me­20 s.

igivea. enaTesavebian semitur rusis an pergamentis grag­ enebs [bibliuri noes meore nili (xelnawerebi). 2. amerikuli xalxuri simRe­ win dedamiwaze iqneba aTas­ ra. kopturi da berZneTsa da romSi: papi­ sxv. rac xiliazmi. samyaros materi­ romelsac aqvs lomis Tavi. zogi dokumentaciis sa­ soflisa] – 1. mokla laferi arsebuli. qaotiuri. xmauri. chamaileon]  xaosi. qArtia [berZ.qam q -552- temoba. Charôn] – ber­ Znul miTologiaSi: menave. belerofontma. Svilis – qamis saxelis mi­ 2. skruli. – xvlikis msgavsi qvewarma­ xaoturi – Scd.. Zv. RvTis su­ qAos­i1 [berZ. musika.  q. Zv. chartçs laT. country sityv. kuri mniSvnelobis mqone qAnTr­i [ingl. qAos­i2 – sruli uwesrigoba. Chimaira] – 1. chiliasmos < chilias aTasi] – religiuri da stilze. melic stilizebulia ame­ rikul xalxur melodiebze qilQazm­i [berZ. saxelmwifoebriv­politi­ xedviT]. Secvlis Sedegad. vali. charta) qaRaldi] – 1. ro­ xelwodeba. gavrcelebuli erTi jgu­ fis enebi: berberuli. moZRvreba. romelic miwisqveSa samefos  xameleoni Scd. mdinareebze gadahyavda gar­ qamQtur­i – enebi – afrikaSi dacvlilTa sulebi. chaos naprali. wliani mSvidoba. stilze. xaosuri. q. usis­ xelovnebaSi: fantastikuri . Sua saukuneebis evropis areul­dareuloba. berZnul miTologiaSi: ce­ sivrce. romlis Tanax­  Sesruleba q. Txis tani da gvelis TaviT romlisganac warmoiSva yve­ dasrulebuli kudi. madac qveynis dasasrulis 2. moZraoba. bneliT moculi uf­ cxlismfrqveveli urCxuli. ¥ qaosuri. naxeTqi] – berZnul miTolgiaSi: usasrulo qQmera [berZ. aluri elementebis grova. nabzari. romelic kanis fers icvlis garemo pirobebis qAron­i [berZ. sa­ egvi pturi. feva. qamelEon­i [berZ.

reaqcia. ¥ qloriani da qlorovani. erebis dasamzadeblad.-553- qlo arsebis (urCxulis) skulp­ li da manteia mkiTxaoba. (moZv. agebu­ nalobis meTodebs. listi eqimi [sinon. mkur­ lebas. 3. Teoriuli q. ¥ qirurgiuli da saqirurqimiaTerApia [qimia da gio. cheir xe­ . cheirurgia < qQmia [berZ.  organuli q. q. xirurgiuli. qiromAntia [berZ. rogorc meTodebis gamoyenebasTan dezinfeqciis saSualebas. naerTi. rebebiT.) mak_ infeqciur daavadebaTa rateli. 2..) da dostaqari vani Tevzi erTgvari..)]. – qimiuri elementi. araorganuli dastaqaroba (wign. tansacmlis q. winaswarmetyveleba] – mki­ parizis RvTismSoblis ta­ Txaoba xelisgulis xaze­ Zarze). qimErul­i – ganuxorciele­  xirurgi Scd. formulebi. (s. therapia mkurnaloba]  q. bis mixedviT.. saxirurgio Scd. rac dakavSirebulia qimiis sanitariaSi da sxv. dasta4. (gadat. qimiasTan dakav­ qlOr-i [berZ. mkurnaloba qimuri nivTie­  xirurgia. Tvisebebsa da urTi­ naloba ZiriTadad opera­ erTgardaqmnas. ciuli meTodebiT [sinon. momw­  q. chemeia] – bunebis­ cheis xeli da ergon muSaoba] metyvelobis erT­erTi Zi­ – medicinis nawili. mrewveloba. q. q. romeic riTadi dargi – mecniereba.) zRvis xrtilo­ qari (wign. chloros mwvane] Sirebuli.) ganuxorcielebeli qQrurg­i qirurgiis specia­ ocneba. berZ. vano­moyviTalo maxrCobe­ q. iyeneben teqnikaSi. turuli gamosaxuleba (mag. – zogi momwamvleli nivTi­  q.) da dosq. qirUrgia [berZ. (zoolog.) klinika. (s. taqroba (moZv. elementebi. fantastikuri. fantazia. Seiswavlis daavadebaTa romelic ikvlevs nivTiere­ operaciuli gziT mkur­ baTa Sedgenilobas. la airi. beli. qimQuri – 1. da am meTodebiT proeqtebis agreTve samxedro saqmeSi damzadebasTan. wmenda.)].

2.  baxis q. (botan. qOlera [berZ. sicocxlisaTvis . me­ dicinaSi iyeneben dasaZine­ bel saSualebad. qOrda [berZ. chlôros mwvane da phyllon foToli] – saRebavi nivTiereba (pig­ menti). rkalis. simwvanis seni. cholericus < berZ. zogi cxovelis (agreTve adamianis Canasaxis) xerxemlis dre­ kadi elastikuri Rero (e. choreia cekva da graphô vwer] – cek­ vebis. Kneset] _ isra­ elis saxelmwifos umaRle­ si sakanonmdeblo organo. q. q. romlis drosac foTlebi da ylortebi kargaven mwva­ ne Seferilobas. (medic. ficxi adamiani. qlorOform­i [qlori da laT. chole naRveli da stereos magari] _ organuli nivTiereba.-ebi. (canfus) Choralis gunduri (sagalobeli)] – mravalxmovani sagundo na­ warmoebi.  xorali Scd. qOral­i [< laT. (acidum form. kaTolikeTa da pro­ testantTa religiuri sa­ galobeli.) sisxl­ nakleboba – hemoglobinis mniSvnelovani daqveiTeba sisxlis wiTel burTuleb­ Si.. chorde simi] – 1.) swori xazi (wrfe). qoreogrAfia [berZ. qolestErin­i [berZ. qlOrizm­i [< berZ. 2. chole naRveli] – qole­ rikuli temperamentis mqo­ ne.) mcenaris daavadeba.qlo -554saSiSi. moi poveba cxove­ lur organizmebSi.  xolera Scd. xerxemlis simi). romelic aerTebs mrudi xazis (mag. kalciumi. (maTem. kiri. sabaleto speqtakle­  q.w. cholera] – kuW­ nawlavis mwvave gadamdebi daavadeba. romelSic yvela xmas erTi da igive ritmi aqvs. qlorocetofEnon­i – Zli­ eri cremlmdeni momwamvle­ li nivTiereba. chlôros mwvane] – 1. icum) Wi­ anWvelmJava] – qloris Sem­ cveli Taviseburi sunis mqone aqroladi siTxe. romelic mwvane fers aZlevs mcenaris foTlebsa da sxva nawilebs. wyali. erT­ atomiani spirti sterinebis jgufisa. qnEseT­i [ebr. qlorOfil­i [berZ. qolErik­i [laT. wre­ xazis) or wertils.

lotbari). am palmis nayofi.  qormeisteri. martivi.  kokosi Scd. qro  s. chresto – matheia] – saxelmZRvanelo – rCeuli nawarmoebaTa an maTi nawyvetebis krebuli.. choros] – momRe­ ralTa fundi. ¥ qristianuli. umrevlo episkoposi. q.  saskolo q.. chrôma feri.  qarTuli q. clora qveyana da episkopos episko­ posi] – 1. cxebuli. qristiAnoba [laT.-555bis dadgmis xelovneba. qorepiskOpos­i [berZ. isxams msxvil gemriel yuaTian nayofs magari naWuWiT. welTaRricxvis I s. 2. 2. qrestomaTiuli _ iseTi.) saswavlebeli. saqrestomatio. qormaQster­i [berZ. indis kakali. qromOsoma [berZ. q. saRebavi da soma sxeuli] – . sarwmunoeba. choros gundi da germ. rogorc qrestomaTiaSia.)] – 1. qristQan­i [laT. Christos – sity. kakali. (s. romelic ze­ cidan daeSva dedamiwaze adamianTa codvebis gamo­ sasyidlad da jvarze ga­ akres. chrisanthemon] – dekoratiuli mce­ nare. xormeisteri Scd. naTeli. qOro [berZ. romelic ikeTebs kalaTebad Sekrebil sxva­ dasxva Seferilobis yvavi­ lebs. saxeli _ RmerTkacisa. WeSmariteba. masala. (s. sinon. xormaisteri.  q.  q. qrestomATia [berZ. mironcxebuli] – religia. cocos (mr. christianismus < berZ.romelic warmoiSva ax. christianus] – qristianobis mimdevari.  qrestomatia. ¥ saqrestomaTio. qresTomatiuli Scd. Semdeg ki aRsdga da amaRlda zecaSi (biblia). palma erTgvari. magaliTi.  q. klasikuri q.) xelovneba.­Si da mieca misi damaarseblis _ ieso qristes. mTavarepiskoposis TanaSemwe. Meister os­ tati.  q.. qarTuli literaturis q. xelmZRvaneli] – momRe­ ralTa gundis xelmZRvane­ li (qarT. qresTomatia. qrizAnTema [berZ.  xoro Scd. ¥ qoreografiuli da saqoreografio. qOqos­i [esp.

princi piT.). qserogrAfia [ingl. qronQkuli – xangrZlivi. qsEnZ­i [polon. matiane). romlis saxeli dar­ Ca avi. xerography < berZ.) ujredis birTvis is nawili.  mxatvrul films win uswrebda q. 4. Xanthippç] – berZeni filosofosis sok­ rates (469­399 Zv. literaturuli nawarmo­ ebi. naxazis. xenos ucxo.  romani-q. xenos ucxo. sa­ zogadoebrivi movlenebis Cawera qronologiuri we­ siT (qarT.qro -556_ istoriuli movlenebis Tanmimdevroba drois mi­ xedviT. qsenofObia [berZ. xerox < berZ. qrOnika [berZ. revmatizmi. ¥ qronikaluri (mniSv. ucxoeli da philia siyvaruli] – ucxoelebisa da yovelive ucxouris siy­ varuli. ucxoeli da phobos SiSi] – ucxoelebisa da yovelive ucxouris siZulvili. chronikos dros­ Tan dakavSirebuli] – 1. daavadeba. kapasi dedakacis aR­ mniSvnelad. romelSic asaxulia mimdinare sazogadoebrivi cxovrebis movlenebi. ambe­ bi. romelic Seicavs sa­ zogadoebrivi an saojaxo ambebis Tanmimdevrul gad­ mocemas.  saxelmZRvaneloSi movlenebi gadmocemulia q. romlis saSua­ lebiTac xdeba qserogra­ fikuli gadacema.) coli. qronolOgia [berZ. xçros mSra­ li da graphôs vwer] – na­ weris. qsenofQlia [berZ.  q. qsAnTi pe [berZ. filmi. 3. q. 2. mudmivi (Cveulebriv iTqmis daavadebis Sesaxeb. dokumenturi kinofilmi (Cveulebriv moklemetra­ Jiani). qsEroqs­i [ingl. nabeWdis ti pografiuli wesiT mSra­ lad gamravlebis procesi. ¥ qronologiuri. 4­isaT­ vis).  q.  q. axali ambebis ganyofileba (gazeTSi).-is ganyofileba.] – aparati. (biol. romelic iRebeba da yvelaze ufro mkafiod Cans ujredis gayofis dros.] – poloneTSi: kaTolikeTa mRvdeli. chronos dro da logos moZRvreba] . welTaRr. sinon.

ler­ viTarebis erT­erTi manki. maxvili da phagos damagre­ yAlam­i [arab.-557- yar qsilogrAfia [berZ. palto. Yazāwa(t)] –  y. ti pis Senoba. reaqciuli `wminda omi~. urgadi. sakaunda awarmoon sxva sar­ zarmo Scd. romelic far­ lis drosac ormagi nayofi Tod iyo gavrcelebuli (tyupebi) Sexorcebulia er­ anbanis mqone xalxebs So­ TmaneTTan gulmkerdis an ris. ¥ yarakulisa. mxatvris funji. qalam < berZ. wmunoebis mimdevar xal­ yarAkul-i [uzbek. kazarmuli. ro­ s. ¥ yazarmuli. buli. xipos xmali. karakulis Scd. RErb­i – ix. Kalim] – aRmo­ wodeba).  karakuli. leTis qveynebSi: musli­ aseTi graviuris anabeWdi. igiva.rom­ wmis kalami. yuranis moTxovniT. ro­ mnaTe. xis ma­ salaze amoWra. ktitôs] – (ekl.SeboWili] – nayofis gan­ Kalamos lerwami] – 1. qarukül Savi xebTan muslianebma islamis vardi. mosamarTle. kveuli jiSis axlad mo­ gebuli batknisa. yAd­i [arab. da xuWuWbewviani tyavi gar­ rac jixadi. Senobebi. yAzarma [it. gravireba. sayazarmo. manTa sasuliero msajuli. xeze gakeTebuli graviura. nagebobani. misi xmliseburi gamonazr­ 2. melic. Savi tba] – mokle gavrcelebis mizniT. dis areSi (aqidan – saxel­ yAlim­i [Turq. qâdi] – aRmosav­ 2. RazAvaT­i [arab. gerbi. savleTis qveynebis zogi­ qtQtor­i [berZ. .) erT xalxSi: safasuri. xylon xe y da graphô vwer] – 1. cxovreba. y. melsac uxdis sasiZo qalis mSoblebs. caserma] – sam­ xedro nawilebis sacxov­ R rebeli Senoba.  y.  kazarma. qsifopAgeb­i [berZ.

forma raime erTgvar nakeTobaTa dasamzadeblad (qarT. Samanizmi).] – aziis zog qveyanaSi: mtvirTavi. nimuSi. SaQTan­i [arab. yizQlbaS­i [Turq. SampinQon­i [fr. pro­ vincia Champagne­s sax.yiz -558nimuSi. wiTelqu­ da] – ase eZaxdnen sparsel dampyroblebs saqarTvelo­ Si me­16­17 ss­Si. chagrin < it. échantilon WaSniki. trafareti. Stampi). sinon. romelic Seicavs mus­ limanuri religiis dog­ mebsa da debulebebs. S SAbli [fr. SampAnur­i – mSxefare Rvino. afrikisa da sxva qveynebis xalxSi: religiis forma. SAblon­i [germ. sax. nimuSi] – 1.  Sampaniuri Scd. eqimbaSi (ix. SamAnizm­i da SamAnoba – CrdiloeT da Sua aziis.) gacveTili . pasuxi. ¥ Sablonuri (mniSvn. SAgren­i [fr. maneJze. romelsac iyeneben cirkSi. – manjur. Targi). amerikis. romelsac ayeneben pinos jiSis yurZnisagan. chablis < geogr. eSmaki. Solti. satana. mebar­ guli. S.  kiSlaki Scd. yQSlaR­i [Turq. ¥ yulim. avi da keTili sule­ bis kulti. champighon soko] – qamasoko.  S. zigrino] – sagangebod gamoyvanili rbili xorkliani tyavi.] – franguli TeTri Rvino. frazebi. Savi muSa. Schablone < fr.  kuli. Kizilbas wiTeli Tavi. yulma Scd.] – zog xalxSi: kultis msaxu­ ri. SamberQer­i [fr.miTebsa da samarTlis normebs. Cin. sazamTro sadgomi] – sofeli Sua aziaSi. mi­ xedviT). Al-qur‘ân] – wig­ ni. saitan] – musli­ manur religiaSi: boroti suli. chambriére] – grZeli maTraxi. romelsac brmad baZaven (sinon. romelic gkeTebulia nax­ SirmJava airiT (safr. jadoqari. SAman­i [tungus. 2. 2­isaT­ vis). (wign. yUli [ind. kislak sazam­ Tro saZovari. yUran­i [arab. gadat.

charge] – visime an risame satiruli an iumo­ ristuli gamosaxuleba. chance] – risame gan­ xorcielebis. mcodned. . SApito [fr. ¥ Sansoniesi. SansOnet­i [fr.  Saradasi Scd. aqvs.  Sansoniisa. SAntaJ­i [fr. SarQaT­i [arab. romelsac asru­ leben kafeSantanebSi. SarlAtan­i [fr. romel­ Sic sacirko warmodgenebi imarTeba.  gamarjvebis kargi S. SansOnie [fr. SArif­i [arab.  Sansonetka Scd. xSirad uxamsi Si­ naarsisa. asax­ sneli sityva gamoicnoba misi calkeuli nawilebis gamocnobiT. SAns­i [fr. aseTi simReris Semsrule­ beli qali. chapiteau] – didi brezentis karavi. ro­ melSic daculia garegnuli msgavseba da karikaturu­ lad aris Secvlili da xazgasmuli yvelaze ufro damaxasiaTebeli niSnebi. ¥ Saradisa. charade] – Tama­ Si­gamocana erTgvari. SarQaJ­i [fr.ro­ melic warmodgenebs aseT karavSi marTavs.) dedamiwis teqtonikuri sa­ farveli. charlatán] – uxeSi matyuara. rameSi warma­ tebis SesaZlebloba. chantage] – saxe­ lis gamtexi faqtebis (nam­ dvilis Tu mogonilis) ga­ momJRavnebis muqara (raime sargeblobis miRebis miz­ niT). uvici. Sansone Scd. patara simRera. SArJ­i [fr. romelic ama­ ve dros xSirad simReris avtoricaa.-559- Sar SAmpun­i [ingl. ðarif] – mus­ limanur qveynebSi: mahmadis STamomavalTa sapatio wo­ deba. champooing da­ bana (Tavis)] – surnelovani Txevadi an fxvieri Tavsa­ bani saponi. 2. charriage] – (geol. chansonnier] – safrangeTSi: estradis mom­ Rerali (kaci). chansonette pa­ tara simRera] – 1. ðari’at] – zogierT muslimanur saxelmwifoSi: muslimanuri samarTlis re­ ligiur da iuridiul nor­ maTa erToblioba. moZravi cirki.Tvi­ sebebi. speci­ alistad Tavis gamsaRebe­ li. SArada [fr. gaiZve­ ra.

am titulis mqone toka] – Tanamedrove cekva piri. limanebis (Siitebis) re­ ligiuri ceremonia – SEix­i [arab. shaker] – koq­ teilis mosamzadebeli SAhsei­vAhsei [spars. ðâh] – aRmosav­ leTis zog qveyanaSi mefis SEik­i [< ingl.  TviTmfrinavma S. qiori. gvaris meTauri. iyeneben sajdomad.Sar -560- SArtrez­i [fr. chaise longue] ¥ Sasim. monawileni Tavsa da tanze soflis mamasaxlisi. mobilis ZiriTadi nawili.] – erTgvari li­ desi miRweva. savarZeli. chassis] – 1. romelic asru­ . asafrenad da da­ maRalxarisxovani. gamouSva (aikrifa). shake rxeva.  qarTuli literaturis SAs­i [fr. SAh­i [spars. ostatobis udi­ ogr. chef-d’oeuvre] – bobis piri. RvTismety­ sein!~ (amiT gamoxataven veli da samarTalmcodne. musika am cekvi­ saTvis. yvela meqanizmi safrangeTSi: erT­erTi Ta­ da detali. Zrava. erT­erTi xalifis Svilis SErif­i [ingl. xalxuri musikis S. ceremoniis qveynebSi: 1. borblebi. fexsacmlis sapired. garkveuli we­ roa aerodromze moZrao­ siT gamoyvanili. SEzlong­i [fr. romelic saWi­ SEvro [fr. erTgvari. SahQnSah­i _ iranSi: monarqis tituli. ðeih] – arabul TviTgvema. chartreuse ge­ sanimuSo nawarmoebi – xe­ lovnebis. avto­ S. SeQker­i [ingl.-ebi. vadaznauruli wodeba. icemen xmals an laxts da 2. muslimanTa umaRlesi sa­ iZaxian: `Sah husein. tituli. vah hu­ suliero piri. kavaleri] – feodalur Zara. – daqanebuli zurgis mqone  Sasma. chereau Tikani] – Tiknis tyavi. romelSic naxev­ rad wamowola SeiZleba.] mus­ WurWeli. TviTmfrinavis nawili. sheriff] _ ing­ huseinis wamebas). 2. chevalier raindi. rbili da bisaTvis. Sass Scd. sax. romelzedac damagrebulia SevAlie [fr. Sasis. lissa da aSS­Si: Tanamde­ SEdevr­i [fr.

2. SQfr­i [fr. Sefobis xasi­ aTisa. muSaoba. 2. schizô vxleC. SQmpanze – [fr. cherrybrandy < cherry alubali da (ix. restornis. alublis liqiori. dokumentebze). sunizmi). SizofrEnia [berZ. ¥ Sifriani (mniSv. jgufuri S. romelic aRiarebs mxo­ lod yurans da uaryofs sunas (Sdr. werili. warmoadgens anjamebiT er­ TmaneTze gadabmul qso­ vilian qaRaldgadakrul ramdenime CarCos (qarT. . 2­isaT­ vis). chic] – (saub.-iT gayofili oTaxi. Schweizer] – sastumros.  Simpanzisa Scd. Tejiri).-561lebs administraciul da sasamarTlo funqciebs. si­ non. SefobisTvis gankuTvnili. brendi)] – alublis na­ yeni. daSifrva – SifriT (mniSv. s.] – adamianis msgavsi maimuni. chiffre] – 1.  sabavSvo saxlis S. meTauri. SQrma [ger. SveQcar­i [germ. restoranSi)..). Shcirm] – gada­ satani. 1) – dawera risame. SEf­i [fr. Sef-mzareuli – mTavari mzareuli (did sasadiloSi. dasakeci tixari. koncerti. romelic sistema­ tur daxmarebas uwevs raime koleqtivs. organizacia an piri. vCexav da phrçh goneba. binadrobs ekvatoruli af­ rikis tyeebSi. skola.  s. pirobiT niSanTa sistema saidumlo werisaTvis.  Sveicrisa Scd. chef] – 1. garegnuli brwyin­ valeba. xelmowe­ rebze.  S. ¥ Sveicarisa. ufrosi. SQva [sanskr. zo­ gi sxva dawesebulebisa da sacxovrebeli saxlis me­ kare.  individualuri S. chimpanze afr. saregistracio pirobiTi niSani (wignebze. saSefo – 1.-ebi. rasac Sefobas uweven.  policiis S. 2. SQk­i [fr. azri] – erT­erTi mZime fsi­ Sif qikuri daavadeba. ¥ Simpanzesi. SQizm­i _ islamis mimarTule­ ba.  s.  S. daxmareba.] _ induizmis erT­erTi mTavari RvTaeba. SEri­brEndi [ingl. s. moC­ venebiTi.

Saragza. SOse [fr. SnAfs­i [germ. romlis mizania erovnuli siZulvilisa da SuRlis gaRviveba. romlebze­ dac gardigardmo amagreben relsebs.  Sliageri Scd. SOfer­i [fr. propaganda. vinc Sous organizacias awyobs.  S. basri mCxvletavi iaraRi. mWreli maxvili. squall] – xan­ mokle qariSxali. SkvAl­i [ingl.)] – mokle Sarvali erTgvari. mZRoli. SovQnist­i – Sovinizmis mim­ devari. melodia. Schlager] – se­ zonis mSveneba. SlAger­i [germ. SpAga [it. business saqmianoba] – komerciuli saqmianoba.Skv -562-  diplomatiuri werilis d. Schnaps] – arayis saxelwodeba germaniaSi.  velikorusuli S. choc] – (medic.  Sortebi Scd. speqtakli. SifriT gaSifrva da amoSifvra – SigniT (an ucnob enaze) dawerilis amokiTx­ va. Schleife] – qa­ lis kabis Zalian grZeli ukana kalTa. SoubQznes­i [ingl. SOk­i [fr. moduri. Sexedulebani.) sayrdeni] – rkinigzis vakis­ ze dagebuli xis an rkina­ betonis Zelebi. S. rasac iw­ vevs Zlieri fizikuri da­ zianeba. chauvinisme] – reaqciuli ideologia da politika. chauffeur] – avto­ mobilis wamyvani. S. show sa­ naxaoba. SOu [ingl. SlagbAum­i [germ. po­ pularuli saestrado sim­ Rera. lozungebi. romelic Zirs eTreva.) or­ ganizmis funqciebis saerTo mZime moSliloba. S. adamiani] _ is. spada] – didi. pozicia. SlEif­i [germ. an fsiqikuri Ser­ yeva. ¥ Sovinisturi. show] – warmodgena. romelic dakavSirebulia saestrado sanaxaoebis mo­ wyobasTan. Spalk (mr. SovQnizm­i [fr. shorts (mr. . Schlag baum] – gzis gadasaketi mowyo­ biloba rkinigzis gadasas­ vlelTan an sakontrolo gasaSveb punqtebTan.) gzatkecili. SOrt­i [ingl. SpAlebi [holand. chaussée] – (moZv. SoUmen­i [ingl. show Cveneba da man kaci.

qaRaldi.  diviziis S.  reJisoruli S. romelsac brmad hbaZaven (sinon. romlis boloebi exeba sakontaqto sadens.  qarTuli S.-s moxvda. SpAler­i [germ... generaluri Stabi _ ix. jarebis marTvis organo. S.  me­3 mniSv.. wvrili S. meurneoba. Stampa beWdva] _ (Stempeli).  pasportSi Cartymuli S. 2.. (tramvais den­ . raime teqstis asawyobad.  burTi S.. ¥ Stampiani (mniSv. darbazis . Sabloni). Stange] – 1. zRvis wvrili Tevzi.-563 mx. msxvili S. naTeli S. dawesebulebis oTxkuTxa beWedi.  stiqiasTan brZolis S. S. StAnga [germ. Spali. troleibusis Tavze gamar­ Tuli denmimRebi.  S. romlebsac akraven sadgoms (oTaxis. spalier] – na­ xatebiani qaRaldis farTo zolebi. trafareti. misi anabeWdi. fexburTis karis boZi. am Tevzis (agreTve zogi sxva wvrili Tevzis) kon­ servi.  stambis s. SrQft-i [germ.  Spalieri Scd. StAmb­i [germ. Schrift] – sas­ tambo asoebi da sxva niS­ nebi garkveuli zomisa da moxazulobis risame. generaluri. spor­ tuli iaraRi (simZimeebis awevaSi) – liTonis keti. Sprottte] – 1.. Stampfe it. StAmp­i [germ. Stab] – 1.) kedlebze. 2. SprOt­i [germ. StAb­i [germ. Sta 2.-ebiT azrovneba. romlis boloebzec wamoc­ mulia liTonisave mZime diskoebi.. 3.) mza nimuSi.-ebi. Spill] – konusuri an piramiduli sveti Seno­ bis Tavze. gadat.­isaT­ vis).  erTjeradi xmarebis S. Stamm] – xis tani (fesvidan varjamde). Spritze] – Rru nemsis mqone dguSiani ci­ lindri wamlis Sesayvanad organizmSi. (gadat. (wign. 2.­iT bugeli an biugeli Scd. risame xelmZRvaneli organo. 1.-is ufrosi. maTi anabeWdi.) saerTod. 1. ¥ saSrifto. SprQc­i [germ. muqi S. SpQl­i [germ. qaras­ la.

avstraliis S. uTos) rTaven qselSi. StEfsel­i [germ. ialqani. StAt­i1 [germ. 2. . (indo­ eTSi).  niuiorkis S. momen­ ti. s. erTeuli. s. StrQx­i [germ. 2.. ro­ melic gaficvis dros mu­ Saobs sawarmoSi da amiT gaficulTa interesebs Ra­ latobs.  Streikbrexeri Scd. misi iq yofnis dros. (aSS­Si).  S. StUrval­i [holand. (saub. Tanamdeboba. lampas.. iyeneben anabeW­ dis misaRebad.) piri.  Stepseli Scd. jorjias S.-ebs miaqcies yuradReba. TviT misi anabeWdi. stil] – wynari. store] – fanjris farda erTgvari. Ruza.  S. Stat saxelm­ wifo] – zog qveyanaSi: ad­ mi nistraciul­te ri to ri­ uli erTeuli. StEmpel­i [germ.) risame dama­ xasiaTebeli Tviseba.romelsac aRmarTaven xolme sasaxleze. Standarte] – 1. romelsac aqvs TviTmmarTveloba.-ebis Semcireba. romlis saSualebiTac mas­ Tan SeerTebuli eleqtro­ xelsawyos (mag. saStormo..) alami. (wign. rac rozeti. gadat. Stat] – dawese­ bulebis TanamSromelTa mudmivi Semadgenloba. Storm] – qariSxali zRvaze.Sta -564liTonis Cangali an Reri. s. StAndart­i [germ. romelzec ra­ ime naxatis an warweris ukuRma gamosaxuleba amo­ burculia. StraikbrExer­i [germ.. Streikbrecher] – (moZv. wvri­ li xazi.-ebi. StAt­i2 [germ.  s. Strich] – 1. Zveli ruseTisa da zogi ucxo qveynis armiaSi: kava­ leruli nawilis droSa. 2. prezidentis . stuurwiel] mimRebebs ewodeba). mxare. StOrm­i [holand.-ebis gavleba. Rrubeli. uqaro amindi. StQl­i [holand. calkeuli wvril­ mani.  S.) igivea. saxelmwifos meTauris (im­ peratoris.  s. ¥ Stormuli. StOr­i [germ. samxedro xomaldze da sxv. Stopsel] – 1.  naxatSi saintereso S. S. qari. pinjabis S. Stempel] – xelsawyo. ¥ saStato.-Si Caricxes.

StUrm­i [germ. skär] – patara akompaniasa) da damqira­ kldovani kunZuli. safari. Ta­ musulmani qalebis msubuqi maSobdnen oTxni. (upiratesad samxreT­aRmo­ TviTmfrinavze. saxvevi. limani mamakacebi ixveven Tavze garkveuli wesiT. luri dokumenti (sabuTi). welTaRr. romelsac mus­ asarebad. Wadrakis winamorbedi (warmoiSva CAdr­i [Turq. CaQnvord­i [ingl.). charter] – kosmosuri xomaldis S. saxeb garkveuli vadiT (an garkveul reisze). candyr karavi] – me­5 s. Chinatown mflobels masSi naCvenebi < China Cinuri da town qa­ fulis raodenoba (suma). mxolod Tvalebs utovebs fasiani qaRaldi. nelebiT dasaxlebuli kvar­ tali. Sturm] – gadam­ wyveti ieriSi mowinaaRmde­ CAlma [Turq. wyalqveSa na­ CArlston­i [ingl. mimarT gadauxados Cekis CaintAun­i [ingl. savleT aziis) qalaqebSi: Ci­ kombainze da sxv. CatUranga [sanskr.] – Zveli C induri TamaSi. samejliso cekva erTgvari. vebels Soris dadebuli xelSekruleba mTeli gemis SxUna [ingl.] – amerikuli kvlevis specialisti. traqtorze. specia­ gamosaxeds. Charleston vis.. chain jaW­ romelic Seicavs werilo­ vi da word sityva] – kros­ biT gankargulebas bankis vordis nairsaxeoba. scooner] – ialq­ (TviTmfrinavis) an misi na­ niani gemi. Stuurman] – gemis.  Soreuli naosnobis S.-565- Cek – saWis borbali gemze. safreni aparatis gzis­ < geogr. StUrman­i [holand.] – qsovilis grZe­ gis gamagrebuli adgilis li naWeri. gakontroleba] – 1. laqi] – sxvadasxva qveynis . sandali. romelic sa­ xes da tans ufaravs maT da CEk­i [ingl. sax. cheque < check ga­ sinjva. CArter­i [ingl.­Si Zv. upiratesad or­ wilis ijariT aRebis Se­ an samanZiani. gemTmflobelsa (an avi­ SxEr­i [Sved.

romelsac iyeneben Cqari gadaRebis dros. in­ tegraluri mikrosqema. CQpi [ingl. warmoadgens rokokos. zanzalakisebr xmebs.  saWadrako C. Sebrawuli kartofili. WadrakSi. CQfs­i [ingl. didad iyo gan­ viTarebuli me­18­19 ss.­Si.  msoflios C. sxvag­ varad vauCeri – 1. safexburTo C. celesta < laT. rome­ lic gadaxdil iqna saqon­ lis SeZenis dros. CempiOnat­i – Sejibreba Cem­ pionis wodebis mosapoveb­ lad. rac violino. rome­ lic gadaxdil unda iqnes. rome­ lic gaicema moqalaqeebze saxelmwifo sakuTrebis privatizaciis procesSi reali­ zaciisaTvis. 2.] _ inglisuri avejis stili. agreTve qviTari salaroSi fulis raodenobis CvenebiT. Zeitlupe] – specialuri kinogadasaRebi aparati. fasiani saxelmwifo qaRaldi mini­ maluri RirebulebiT. cicerone] _ ita­ liaSi (upiratesad): piri. CElesta [it. eqskursiamZRoli). romelic turistebs aZlevs axsna­ganmartebas RirsSesa­ niSnaobaTa daTvalierebi­ sas (sinon. sakaso taloni fulis ra­ odenobis CvenebiT. gidi. Zeitnot > Zeit dro da Not saWiroeba] – 1. CempQon­i [ingl. caQtnot­i [germ. Chippendale < sakuT. CiCErone [it.Cel -566- saprivatizacio Ceki. caelestis ciuri] – saorkest­ ro klaviSiani sakravi. champion < fr. ga­ moscems naz. ¥ saCeko.  CiCeronesi  CiCeronisa – Scd. romelmac gaimarjva pirvelobaze gamarTul Se­ jibrebaSi sportis raime saxeobaSi. Cekisa. Wadrakisa da SaSis TamaS­ . sax.-is salaroSi gaxvreta. CElo _ igivea..)] – Txlad daWrili da Semwvari. kompiuteruli teqnikis um­ niSvnelovanesi detali. c caQtlupa [germ.  C. chips (mr. champion mebrZoli] – sportsmeni an sportuli gundi. Ci pendEil­i [ingl. gotikuri da Ci­ nuri xelovnebis motivTa kombinacias. chip] – eleqtronuli.

citrusebis (limonis. produqtebis. nawarmSi).-567- cel Si: mdgomareoba. . rad damuSavebuli merqnisa 2. dasamza­ caelebs uqorwinoba] – sasu­ deblad. for­ celUloza [fr. oficialur le wyalgauvali masala. nivTie­ da. forToxlis an limonis gam­ mcenaris ujredis garsi.) – sa­ 2. romlisganac Sedgeba 2. romelsac yinulis vis kuTvnil uflebas dnobisa da wylis duRilis gadascems sxva pirs. phanos svlebis mosafiqreblad naTeli] – Txeli gamWvirva­ (Cveulebriv. ujredisi. rodesac celOfan­i [cellulose laT. [Svedi astronomisa da fi­ cEdent­i [< laT. caesura gaxle­ 2. (gadat. wertilebs Soris 100­gra­ cEdra [< it.-Si CavarsxvaTa SesafuTavad. rac Scd. celsQus­is TermOmetri  ceitnoti Scd. reba. iyeneben sakvebi ze TamaSoben). rodesac spe­ melic miiReba celuloidis cialur saWadrako saaTeb­ damuSavebiT. (mus. xelovnuri ab­ reSumis.) pauza musikalur me­ da Reroebisagan. < celmoTamaSes ar hyofnis dro lula ujredi da berZ. (lit. cedo vuT­ zikosis Celsius­is (1701­1744) mob] – samoqalaqo samar­ gvaris mixedviT] _ Termo­ TalSi: piri. dna. damzadebisas.) pauza leqsis Reba zogi mcenaris qimiu­ striqonSi.. Seferili fena. xelad (`celofanis parkio~ arqona.-Si moxvedra. _ amboben).) drois ukmarisoba. dusiani skala aqvs. asafeTqebel niv­ celQbat­i [laT. qaRaldis.-Si yofna. romelic mii­ Ca] – 1. xmari kani: iyeneben rogorc iyeneben nedleulad sxvada­ sanelebels (sakonditro sxva samrewvelo nakeTobaTa da sxv. iyeneben lodiaSi. cedro limoni] – 1.) kanis ze­ cellula ujredi] – 1. romelic Ta­ metri. ro­ SejibrebaSi. wamlebis da  c. nivTiereba. caelibatus < TierebaTa da sxv.  polieTilenis (ix. Toxlis da misT. c. cellulose laT. cEzura [< laT. loba. liero pirTa dauqorwineb­  celulozisa.  c.

ze) saxelmwifo zedamxedve­ 4. Suaguli. cellula si. c.-is qarxana. sa­ adgili (qarT. an ganyofilebis saxelwo­  samxedro c. Semkvreli masa. cEntr­i [laT.. u. c. saTa­ fulis erTeulis measedi maSoebs da sxv. qveynisaTvis.  asakobrivi c. romelic saSualebas aZlevs  wrexazis c. samrew­ cEnzura [laT. ujredi da berZ. c. kentron wveri (cirkulisa). xazebis gadakveTis cEnz­i [laT. census] – piroba. romlisganac (wyalSi wonis erTeuli. cEment­i [germ. televizia­ ciuli c. risame Sua nawili. informaciis sxva saSuale­  raionuli c.. – magari. SuaarCevno) uflebiT. ganaTlebis c.. anekdoti. advilad aalebadi nivTiereba. censor] – Ta­ punqti. saga­ fuli (mocemuli qveynis lenterio nawarms. qalaqi. uxam­ celulOid­i [laT. guli). Zentner] – zomaTa metruli sistemis li. censura] – beW­ velo. misgan amzadeben cEnt­i [ingl. sinon. Zement] – mine­ raluri nivTiereba – fxvni­ cEntner­i [germ.. uwmawuri. wertili figuraSi. cent] – aSS­sa da zog sxva qveynebSi: xurda foto da kinofirebs. romelsac aqvs raime namdebobis piri. 3. udris 100 areviT) miiReba qvisebri kilograms.. cenzuras axorcielebs. eidos saxe]  u. centrum < berZ.-is narevi. c. samrewvelo c. linzis c. zogi iseTi dawesebulebis lobis sistema. romelic rasme ganagebs. didi dasaxlebuli cEnzor­i [laT. raime RerZis. administrabebze (radioze.. administraciuli. romelic adgilisaTvis. kulturuli da sxva dviT sityvasa da masobrivi mniSvneloba.. politikuri debis Semadgeneli nawili. nawili).. Sua Tu im politikuri (mag.-is iataki. centri] – 1. iyeneben samSeneblo saqmeSi. . miuRebeli. sityvebi.  c. moednis c.cel -568- ucenzuro – sazogadoebaSi  celulozasi Scd. pirovnebas isargeblos ama 2. qonebrivi  qalaqis c.

 c. berZnul miTologiaSi: avi ZaRli. c. centuria < centum asi] – Zvel romSi: 1. cer centrQfuga [germ. centralizAcia da cent­ ralQzeba – erT centrSi Tavmoyra. centrTan (mniSv. centrSi (mniSv. ro­ melic Sedgeba Tavis tvinisa da zurgis tvinisagan.  c. romlis drosac adgilobrivi organoebi emorCilebian centralur xelisuflebas. umTavresi. gamoTvliTi c.. kosmonavtebis varji­ SisaTvis. moedani..  nostradamusis c. centrAlizm­i – mmarTvelo­ bis an organizaciis iseTi sistema.) mZvinvare. saarCevno komisia. samxedro qvedanayofi. (gadat. 2) arsebuli. kompiuteruli c. raioni. moqalaqeTa jgufi. 2. romelic centri­ danuli Zalebis moqmedebiT meqanikurad yofs narevs Semadgenel nawilebad. qarT. mrisxane da fxizeli yarauli. 4.  centralizireba Scd. . Zv. vinc mkacr kontrols awe­ sebs vinmes mimarT. aseuli).  c. rac mTel sistemas amoq­ medebs. 3. is. qalaqis c. wertili. legionis nawili. gaTboba. mTel sistemas em­ saxureba. savaWro c.] – diriJablis ti pi. centraluri nervuli sistema – (anat. centrAlur­i 1.  saxelmwifos c. centUria [laT. xel­ mZRvaneli. Cerberus < berZ.] – 1.. 1) dakavSirebuli. romelic miwis­ qveSeTis samefos Sesasv­ lels icavs.-ebi. xelisufleba. Zentrifuge] – manqana. 2. mmarTvelobis c. centrs.  sagadamxdelo (sagadasa­ xado) c..) nervuli sis­ temis ZiriTadi nawili. mTavari. gaerTianeba. cepElin­i [kreb. cErber­i [laT.. xelmZRvanelobis c. romelic pir­ vel xanebSi 100 kacisgan Sedgeboda (Sdr. rome­ lic iqmneboda mosaxleobis dayofisas qonebrivi cenzis mixedviT. Kerberos sakuT. sax. 2.-569 satelevizio c.  c. iye­ neben sxvadasxva xelsawyos gamosacdelad da mfrina­ vebis.

Careva sxvis saqmeSi. mowiweba. ceremoganaTleba. sazogadoebrivi da ma­ 3.  u. c. mac kulturuli da poli­  sadResaswaulo c. Kyanos muqi lur­ ji. tropikul da subtropikul procesTa.  antikuri c. romelsac dacva qcevaSi.) samoqalaqo. romelic garkveuli we­ sunis mqone ufero momwam­ sebiT. cEce [bantu­enidan. ceremonQal­i [laT. nialis] – oficialurad miRe­ buli wesi ceremoniis Ca­ civilizEbuli – vinc. cxalmSobSi sisxlis mwo­ cQkl­i [berZ. c.cer -570- ceremOnia [laT.. Tayvanis cema] – 1. caeremonia zogi sxva daavadebebis gav­ rcelebis gadamtani. Tanamedrove ubodiSo.] – co­ ara samxedro. sazogadoeba. dones miaRwia. cErera [laT. qveyne­ bis Tanamedrove kultura. Sexvedra. moqmedebis wesi. ra­ tarebisa (sinon. civilis samo­ sabameba demetra). ceremoniebi – (saub. nul miTologiaSi mas See­ civQlur­i [laT.  c. afr. laJvardovani] – mwvave imi. Kyklos wre. – 1. romelic civilizAcia [fr. gavrcelebulia xazi] – 1. winaswar Sedgenili lavi (Sxamiani) gazi. qalaqo] – (wign. miaRwia ama Tu im sazoga­ ¥ ceremoniuli. 2. maciam.) ga­ terialuri kulturis gan­ daWarbebuli pirobiTobis viTarebis done. doebriv­ekonomikurma for­  c. civilisation miRebulia an dadgenilia < laT. msoflios mowinave. civilis samoqalaqo] sazeimo SemTxvevebisaTvis. tikuri ganviTarebis maRal ¥ ceremonialuri. qveynebi. uceremonio – mouridebeli. salami. gegmiT tardeba. raime movlenaTa. civilis sa­ miwaTmoqmedebisa da nayo­ moqalaqo] – samoqalaqo sa­ fierebis qalRmerTi (berZ­ marTali. wre­ veli buzi. Ceros (cereris)] – romaul miTologiaSi: civilQstika [laT. rituali). Zilis da .samuSaoTa erTob­ afrikaSi: saRaTas. 2. oficialuri xasiaTis ze­ cQan­i [berZ.  c.

s. ¥ cinikuri. maRali cir da viwro farflebiani. ¥ sacirko. Zirkular . aseTi formis mqone detali an mowyobiloba. 2. 2. manqanebi.-is dguSi.ebi. nomrebi.  s.-ma gadaiara.  c.  c.  geologiuri c. grigali. c. ganviTarebis dasrulebul wres.  moxetiale c. WurWeli. Sigawvis Zravas c. 3­isaTvis).  c. cQrk­i [laT. Teat­ raluri xelovnebis saxeoba. ¥ cikluri (mniSv. c. s. cQlindr­i [berZ.. romelSic gaerTianebuli arian akrobatebi. ro­ melic warmoqmnilia mar­ TkuTxedis brunviT misi erT­erTi gvrdis garSemo. mrgvali Senoba. Rumeli. 2. Kynismos] – Tavxeduri gulaxdiloba. (Zvelad). avtomobilis c. 1­isaTvis). geometriuli sxeuli.-571lioba. Kyrikos] – adamiani. warmodgena. cQnizm-i [berZ. saerTo niSniT (mizniT. cQklon­i [berZ. leqciebis c. kaci. programa. cirkUlar­i [germ. Kyklon mbru­ navi] – atmosferuli gri­ gali. romelsac cinizmi axasiaTebs. Sesasrulebeli.  c. romelsac Tan axlavs uxvi naleqebi da Zlieri Rrublianoba. klounebi. ganviTareba. gad­ mosacemi risame wyeba. 1) formisa. Kylindros < Kylindô vagoreb. pasuxi.  c.  Zravas c. romelic qmnis risa­ me moqmedebis. circus] – 1... SekiTxva. ¥ cilindruli (mniSv.  koncertebis c.  c. 3.  c. cilindriani (mniSv. ¥ cinikuri.  ciniki Scd. cilindriani da cilindrosani (mniSv.. cinQkos-i [berZ. tanmo­ varjiSeebi. sawarmoo c. ¥ ciklonuri.  c. 1­isaT­ vis). cxo­ velebis mwvrTnelebi da sxv. romlis arenazec imarTeba aseTi sanaxaoba. vabruneb] – 1. mamakacis qudi cilindris (mniSv. Te­ miT) gaerTianebul nawarmo­ ebTa.  c. gulaxdiloba. 2­isaT­ vis).

-ebi (1. Sidacixe).  haeris c.cir -572- laT.) saSarde buStis anTeba. Zifferblatt] – saaTis an sxva raime xel­ sawyos danayofebiani fir­ fita. .  RviZlis c. sinon. cQtata [germ. didi rezervuari wylis.  c. romelzedac isrebi (an isari) moZraobs. ricxvis aRmniSvneli ni­ Sani. burji).-ebis plantaciebi.  cirkuliari Scd. rom­ lis Zara warmoadgens ci­ lindrul rezervuars si­ Txeebis gadasazidad. romauli c.) raime organos SemaerTebe­ li qsovilis gazrda. (wign.  cerozi Scd. citrUsebi [laT.  cisterni Scd. man­ darinis da misT. cQsterna [laT. cQroz­i [berZ.. sisxlis c. ¥ sacirkulacio. sadireqtivo gankarguleba. cQstit­i [berZ. II. sinon.-ebi (I.  citati Scd. Zitat] – raime teqstidan ucvlelad. cittadella < citta qalaqi] – 1. 2. citrus (mx.-ebis gaSeneba.  s. cifErblAt­i [germ. kirros limo­ nisferi.  c. kulturebi. 2. vagoni an avtomobili. milebi. yviTeli] – (medic. romelic eg­ zavnebaT daqvemdebarebul dawesebulebebs an xelqve­ iT Tanamdebobis pirebs. cQfr­i [polon. gadat.  rkinigzis c. circularis wriuli] – werilobiTi. forToxlis. rac am organos funqciis dar­ Rvevas iwvevs.  arabuli c.)] – limonis.. 2. 3. c.) risame mTa­ vari dasayrdeni punqti (qarT.-ebi. circulatio da zirkulieren] – wriuli moZrao­ ba. sity­ va­sityviT moyvanili adgi­ li.. cirkulAcia da cirkulQ­ reba [laT. 4 da sxv.).  benzinis c. III. rZis c. IV da sxv. Zvelad: qalaqis SigniTa cixesimagre (qarT.  cirkuliacia. filtvebis c. Kystis saSarde buSti] – (medic. navTobis da sxva siTxeebis Sesanaxad. citAdel­i [fr. ¥ citrusovani.] – 1.). saerTo saxeli. sacirkuliacio Scd. cifra < arab. cisterna wyal­ sacavi] – 1. citadelle < it.

romlis drosac aucilebelia iseTi morigi svlis gakeTeba.] _ iaponiaSi: iatakze dasajdomi brtyeli baliSi. romelic saZir­ kvels eyrdnoba da cotaTi gamoweulia kedelTan Se­ darebiT (qarT. 2. zoccolo] – 1. Cukata < cukier Saqari] – daSaqruli xili an kani. xal Z ZabUton­i [iap.  xakma. sa­ zamTrosi. ricxvebiT gamoxa­ tuli. moyavisfro­mwvane mkvrivi qsovili erTgvari.] – giganturi (15­ 20 m simaRlis) talRebi. moadgile] – (ist. cUgcvang­i [germ. qerqi citrusisa.  sakontrolo c. xalaT-Sarvali. cOkol­i [it.-ebi.  egvi ptis x. cUnam­i [iap. ¥ xalifisa. saxalifo – qveyana. chalifa nacvali. Zugzwang] – WadrakSi: figurebis gan­ lageba. xAlifa [arab. moya­ visfro mwvane. ZQudo [iap. eleqtronaTuris liTonis nawili. talaxisferi < spars. sinon. am qso­ vilis tansacmeli (upira­ tesad samxedro forma). WuWyi] – 1.-5732. xSirad icis wynar okeaneSi. Se­ nobis gareTa kedlis qve­ da nawili. x xAki [hindi enis Khāki miwis­ feri. mr.) – 1. xakisferi – moyavisfro­ mwvane. Khāk miwa. 2. romel­ sac xalifa marTavda. feoda­ . romelsac mosdevs mdgomareobis ga­ uareseba da partiis wage­ bac ki. nesvisa. astronomia). xaks Scd.  x. astronomiuli cifrebi _ (ix.  xalifasi – Scd.) umaRlesi tituli zogi qveynis mus­ limanTa mmarTvelisa. ¥ xakim. cUkat­i [polon. xakis.] _ iaponuri Wida­ oba Tavisufali stilisa. romliTac is ix­ raxneba vaznaSi. romlebic Cndeba okeaneSi wyalqveSa miwisZvrebis Se­ degad. xalQfat­i (ist. cifrebi – risame maC­ venebeli. saZirkveli). sanapiroze iwvevs did ngrevas.

veSic xalifa idga. 2. arabebis dapyrobaTa Sede­ samxedro mTavrobis sa­ gad Seqmnili feodaluri xelwodeba. Sua saukuneebSi: mTavarTa  iaponuri x. am titulis mqone xe. saxelmwifo. junta] – 1. wamali). rac da laTinuri amerikis zog jadosnuri. xOta [esp. samxreT iaponiidan mom­ saxano – qveynis nawili. agreTve gav­ melsac xani marTavda. iseTi ram (nivTi. vis saxelzec sapatio tituli. rac viTomda avnebs.] – saxelwodeba ramdenime saxis xisa. romelic CineTidan da piri. Rame. – nayofismomcemi tituli. (saub.) igivea. abano­ mosavleTis zog qveyanaSi zis (akalmexis) ojaxidan. saxelmwifo wyobilebis 3. ro­ piras – kavkasiaSi. xErem­i [Zv. gakeTeba. SeboWavs adamians (visac xOja [arab. laTinuri amrikis zog qvey­ sistema. ebraelur j religiur yofaSi – gankveTa. romelmac gaakeTeben) – Tilisma. melmac religiuri mogzau­ roba Caatara meqaSi.] _ igivea. saxa­  xuntasi – Scd. anaTema. han] – (ist.] – Zv. jota] – espanuri sa­ jAdo [sp. gadat. (saub. kavSiris saxel­ 3.  j.] – 1. rac jadoqari. qveyanaSi: sxvadasxva ga­  j. xalxo cekva. gadat. lifo.) aR­ xUrma [spars. romlis saTa­ ¥ xuntisa. sadac Teokratiuli nebSi: saxelmwifo gadatri­ xelisufleba iyo. rcelebulia Savi zRvis xAji [arab. ro­ dinareobs. haggi] – musulmanis gaukeTeben.] – musulmani. xaji gaakeTa. .xan -574- lur muslimanur qveynebSi: samTavrobo xelisuflebis organo.) ityvian ma­ wodeba. espanuri 2. zogierT laTinuri amerikis qveynebSi: aRmasrulebeli jadObazi [sp. xinj adamianze. xUnta [esp. alebis Sedegad Seqmnili 2. xAn­i [Turq. erTianebis. ebr.

jAz­i [ingl. vinc gamoir­ jEzve [Turq. [ingl.  xendros j. romelsac deben dauwerlad. (gadat.) rasac ja­ jEm­i [ingl. meCeTi. romelsac ara aqvs jadOsnurad – momajadoeb­ sayelo da Sesakravebi. romelsac viTomda jadoTi jEntlmen­i [ingl. hangi. 2. gadoebaSi miRebuli qcevis jadOqroba – jadoqris Tvi­ wesebs da normebs. jAme [arab.) jEmper­i taci. 2. doqroba. gentlman] Sekvra SeuZlia – jadosani. seba.] – gazelis ¥ jentlmenuri. ojaxis gareuli cxoveli. jazz] – 1.) momxiblavi. datani. romelic gavrcelebulia jentlmenuri SeTanxmeba – kavkasiaSi da Sua aziaSi saerTaSoriso SeTanxmeba. profesiu­ zepirad. vamen Tavze CamocmiT. Si afrikuli da avropuli jadOsan­i _ igivea.-575- jen jadOoba (Zv. jadOqar­i [sp.] – adamiani. jumper] – naqsovi ze­  j. inglisSi: mamakaci. Cezve yavadani] – Ceva daxvewili manerebiTa yavis asaduRebeli patara da Cacma­daxurviT (zogjer taniani WurWeli. jadOsnur­i 1. agreTve imaze. (Sdr – jixvi). . beli orkestri. sityvis patroni. wamali.) – jados ga­ li stili. melic zustad icavs sazo­  cekvis j. doqari. jam] – xilis sqe­ dos Zala aqvs – saswau­ li muraba. ic­ lad. – 1. Pame’] – sakrebulo 2. j. qceva. romelic war­ lebrivi. Rimili.  j. warmtacad.  jempre Scd. rac ja­ musikis sinTezis gziT. jadOsnoba _ igivea. ro­ grZneuli.) musika. iTqmis Tavazian mamakacze. (s. vaJkaci. rac ja­ ¥ jazuri da sajazo. (Zv. amgvari musikis Semsrule­ ¥ jadosnisa.­ is bolos warmoiqmna aSS­ keTeba. jeQran­i [Turq. moadgens mTlian masas. warm­ jEmpr­i da (moZv.  j. romelic XIX s. ironiiT).  j.

jungle sanskr. romelic Sedgeba cecxlisa da haerisagan da. jentlemenuri. jentlementuri Scd. specialuri berketi video­ TamaSebis samarTavad.  agiografia. jingoism] _ inglisuri ukiduresi So­ vinizmi. romelsac aqvs unari gadaiqces adami­ anad an cxovelad. džihad omi rwmenisaTvis] – yuranis Tanaxmad `wminda omi~. jeep] – yvelganma­ vali msubuqi avtomobili. hagiogrAfia [berZ. habitus] _ (wign. miwisqveSa samefos mbrZanebeli.  h.jin -576junglis kanoni _ ityvian aSkara Zaladobasa da TviTnebobaze. agiografiuli Scd. demoni. jQns­i [ingl.  junglebi Scd. agreT­ ve muslimanur qveynebSi mowodeba brZolisaken sam­ Soblos dasacavad. ¥ hagiografiuli. jeans (mr. hAdesi [berZ. jingOizm­i [ingl. jQu­jQcu [iap. jUs­i [ingl.] – tropikuli da subtropi­ kuli uRrani tye (upirate­ sad indoeTSi). h. boroti suli.)] – viw­ ro sportuli Sarvali spe­ cialuri qsovilisa. jQn­i2 [ingl. jQp­i [ingl. jentlementi. jQn­i1 [arab.  jentlemeni. Txzuleba. h habQtus­i [laT. hagios wminda da graphô vwer] _ qristianuli literaturis dargi _ wmindanTa cxovre­ bis aRwera. jQxad­i [< arab. jinn] – arabul da sparsul miTologiaSi: go­ nieri fantastikuri arseba. gin] _ inglisuri arayi.] – uiaraRod Tavdacvis (agreTve Setevis) Taviseburi ileTebis sis­ tema. `ur­ wmunoTa~ winaaRmdeg. agreTve adamianisa. jUngl­i [ingl. mwerloba.  jinsebi Scd. hadçs] _ berZnul miTologiaSi: 1. juice wveni] – xi­ lis wveni (sasmelad mom­ zadebuli). mcenarisa.) garegnuli Sesaxedaoba cxo­ velisa. jOistik­i – kompiuteris pe­ riferiuli mowyobiloba. .

ri­ same mwyobri SeTanxme­ ba. hAlva [arab.. halva] _ aRmo­ savluri tkbileuli. romelsac ikeTeben yelze.  araqisis h. 2. ynos­ viTi an SexebiTi aRqma. romlebic erTmaneTTan mokle mrgvali tariT aris SeerTebuli. harâmchâne ak­ rZaluli saxli] _ mdidari muslimanis sasaxleSi misi colebisTvis gamoyofili saxli. Halstuch] _ qsovilis grZeli naWeri.Sexameba. miwisqveSa samefo. hamburger < Hamburg steak hamburgis bifSteqsi] _ dakepili bif­ SteqsiT Semwvari funTuSa. handikap] _ 1. . halucinAcia [laT. war­ moadgens magar masas.) fexburTis an hokeis gundSi: naxevarmcveli.-ebiT varjiSi.-5772. xmebi da sxv. Hantel] _ sa­ tanvarjiSo iaraRi _ Tu­ jis ori birTvi. yelsaxvevi).  xalva Scd. hAvbek­i [ingl.  xeebze gabmuli h. handQkap­i [ingl.  galstuki Scd. gamofuSviT). jojo­ xeTi. harAmxana [arab. harAkir­i [harakiri < hara muce­ li da kiri gaWra] _ iaponi­ aSi samuraebis TviTmkvle­ lobis xerxi _ mucelSi xanjlis gamosmiT (gamo­ fatvriT. sinon. romelSic sxvada­ sxva asakis cxenebi monawi­ leoben. har hambUrger­i [ingl. nigvzis h. half-back] _ (moZv. hamac] _ badise­ burad moqsovili Camosaki­ debeli sawoli. hAlstux­i [germ. harmonia Tanazomiereba] _ 1. halucinatio motyueba. smeniTi.  h. rbenaSi). SedarebiT susti monawilisaTvis mi­ cemuli upiratesoba. perangis sayelos qveS da win ikraven naskvad (qarT.  ganteli Secd. harmOnia (berZ.Secdoma] _ mcdari mxedvelobiTi.bina.) hAmak­i [fr. hAntel­i [berZ. ro­ melic damzadebulia zogi zeTovani gaxexili an dana­ yili Teslisgan an nigvzi­ sagan. doRi. ro­ melic gamowveulia tvinis moqmedebis darRveviT (eCve­ nebaT ararsebuli sagnebi.  gamaki Scd. raime sportul SejibrebaSi (mag.

be­ ladoba.  h.) xelmZRvaneloba. mdgomareoba. Hauptwache] _ dapatimrebul samxedro mosamsaxureTa sadgomi. hArpun­i (holand. zevsisa da heras Svili.  bgeraTa h.  h. [berZ. heliotropi helioTerApia [berZ. romelmac mesa . ferTa h. hegemOnia [berZ. hEbe [berd. olimpze RmerTebs neqtarsa da ambrozias mi­ arTmevda xolme. gauptvaxta Scd.  gauptvaxti. am titulis mqone piri. harmonuli. hAsi [iap. garmoniuli Scd. harpeon] _ satyorcni iaraRi (barji). h. batonoba. hASiS­i [arab. hegelianEloba _ moZRvreba germanuli filosofosisa hegelisa (1770_1831 w. hçlios mze da herapeia mkurnaloba] _ 2.] _ iaponiaSi: Cxirebi. ferebi. hegemonia] _ (wign. ¥ harmoniuli. helio.  gegemonia. romlebsac saWmlis asa­ Rebad da pirSi Casadebad xmaroben (Sdr. Hçbe] _ berZnul mi­ TologiaSi: siWabukis qal­ RmerTi. romelic muslimanTa rigebSi RvTis­ mosaobis gmirobad iTvle­ ba. hedOnizm­i [< berZ. hçdons siamovneba] _ eTikis ide­ alisturi mimdinareoba. romelsac iyeneben veSapeb­ sa da did Tevzebze sana­ dirod. garmonuli.-Si Casves. gegemoniuli Scd. sapatio tituli mus­ limanisa.  h.. haðið] _ narko­ tikuli nivTiereba. h.w. bgerebi. Cangali). ¥ hegemoniuri..rom­ lis mixedviTac cxovrebis mizans warmoadgens udidesi siamovneba.. sitkboeba. helios mze] _ rTuli sityvebis pirveli nawili mniSvnelobiT `mzes exeba~. roli.har -578moiloca. ro­ melmac daamuSava idea­ listuri dialeqtikis Te­ oria. hagg] _ mesaSi locva muslimanTa `wmin­ da adgilSi~ qanaanSi an medinaSi muhamedis aklda­ masTan (kubosTan). haUptvaxt­i [germ. romel­ sac iReben induri kanafi­ sagan.).  garmonia.  heliofizika. hAj­i [arab. erTsulovneba.

haima sisxli da philia midrekileba] _ (me­ dic.) moZRvreba. 2. Hçlios] _ ber­ Znul miTologiaSi: mzis RmerTi. ufero da usuno gazi (airi). ro­ . wyalba­ dis Semdeg yvelaze msubuqi inertuli. hcmisphairion] hem _ 1. helQos­i [berZ. haima sisx­ li da stasis SeCereba] _ sis­ xldenis SeCereba. haimorrhoia sisxldena] _ buasili. heliocEntrul­i [berZ.) sisxlis gadasxmiT mkurnaloba. dedamiwis an cis naxe­ varsfero. heliofObur­i [berZ.) Tavis tvinis naxe­ varsfero. romelsac gadaaqvs Jan­ gbadi da amdenad didi mniSvneloba aqvs sunTqvi­ saTvis. hemoTerApia [berZ. rac iwvevs sisxlis denas mcire dazi­ anebis drosac. haima sisxli da therapia mkurna­ loba] _ (medic. hematolOgia [berZ. haima (haimatos] sisxli da logos moZRvreba] _ mecniereba.) sinaTlis moyvaru­ li mcenareebi. heliotEqnika _ teqnikis dargi.w.) sisxlis Sededebis unaris dakargva. hemoglObin­i [berZ. haima sisxli da laT. globus birTvi] _ sisxlis wiTeli nawilakebis (eriTroci­ tebis) Semadgeneli nawi­ li (saRebavi nivTiereba). helQum­i [berZ. hemofQlia [berZ. heliofQlur­i [berZ. centrum centri] _ samyaros heliocentruli sistema _ mzis sistemis Se­ saxeb kopernikis (1473­1543 w.-579mzis sxivebiT mkurnaloba. haimorrahagia] _ (medic. hemQsfero [berZ. hçlios mze] _ qimiuri elementi. hçlios mze da laT. hçlios mze da phobos SiSi] _ heli­ ofoburi mcenareebi _ (bo­ tan.) sisxldena.) Crdilis moyvaruli mcenareebi. hemOroi [berZ. romelic exeba mzis energiis gamoyenebas sam­ rewvelo da sayofacxovre­ bo miznebisaTvis. hçlios mze da phileô miyvars] _ he­ liofiluri mcenareebi _ (botan. hemorAgia [berZ. hemOstaz­i [berZ. (anat. romlis mi­ xedviTac mze warmoadgens centrs da mis garSemo moZraoben planetebi.

happy end] _ `keTili bolo~. heroinum] _ narkotikuli saSualeba (morfinze Zlieri). gmiruli mxare risme. hermticus] _ rac ise mWidrod aris daxuruli. romelic . qorwinebis mfarveli. hermEtuli [fr. dagmanuli. welTaRr. rom haers sru­ liad ar atarebs. heroiuque gmi­ ruli] _ (wign. Hçrostratos­is saxelis mixedviT. araCveulebrivad Ronieri gmiri [laT. uRirsi saq­ cieliT ganTqmuli saxeli [berZ. hermafrOdit­i _ cxoveli an adamiani. Hçraklçs] _ ber­ Znul miTologiaSi: zevsis Svili. hçpar RviZli] _ nivTiereba. germetuli. kamera.romelic xels uSlis sisxlis Sededebas. hermetique < laT. brZolis h. hEra [berZ.  h. gerbTmcodneoba. herpetolOgia [berZ. hepArin­i [< berZ.) dawva artemida efeselis Sesa­ niSnavi taZari].  hermetiuli. herba ba­ laxi] _ specialurad Seg­ rovili da gamxmari mcena­ reebis koleqcia. romelmac saxe­ lis ukvdavyofis mizniT 356 w.. romelic gerbebs swavlobs. Herkules]. Hçra] _ berZ. herbarQum­i [< laT. herAldika [laT.romelsac orive sqesis niSnebi aqvs. herOin­i [laT. gzebisa da vaWrobis RmerTi. herpeton qvewarmavali da logos moZRvreba] _ zoo­ logiis dargi. herOstrate­s saxeli _ saZ­ raxisi saqmiT. Hermes] _ ber­ Znul miTologiaSi: saZov­ rebisa da jogebis. herOika [< fr. Rmer­ Tebis Sikriki.hep -580- melic swavlobs sisxlis Semadgenlobasa da Tvise­ bebs.  Sromis h. romanis) keTili dasasruli. zevsis meuRle. heraldus macne] _ damxmare istoriuli dis­ ci plina. mi­ TologiaSi: qalRmerTi. hErakle [berZ. agreTve sisxlis daa­ vadebebs.) gmiruli Sinaarsi. mxatv­ ruli nawarmoebis (kino­ filmis. germetiuli Scd. hErmes­i [fr. erT­erTi yvelaze ufaro popularuli. naxevrad adamiani _ naxevrad RmerTi. (Zv. hEpi­End­i [ingl.

 gercoginia. hQbrid­i [laT. _ TavsarTi. 2. hekaton asi da fr. hibrida narevi. romelic Tavisufal. hEtera [berZ. romelic Seiswavlis janmrTelobis SenarCunebis pirobebs. hygiaino janm­ rTeli var] _ medicinis na­ wili. hefEstos­i [berZ. romlebic iTva­ liswineben sisufTavis.  h. sexsualis sqesobrivi] _ 1. samyura.  h. 1 heqtolitri = 100 litrs.-is wesebi. heqto. damoukidebel cxovrebas eweoda. higQena [berZ. ¥ hibriduli. Sromis h. hEqtar­i [fr. Herzogin] _ hercogis coli an qaliS­ vili. h. hercogQnia [germ.-581qvewarmavlebs swavlobs..  hercoginiasi. heqtOlitr­i [berZ. heqtrisa. hibridizAcia _ mcenareebis an cxovelebis sxvadasxva saxeobis Sejvareba gaum­ jobesebuli jiSis. litre litri] _ siTxis an fxvieri nivTierebis sa­ zomi (metruli sistemis). janmrTelobis dacvas. gibriduli Scd. im RonisZiebaTa sistema. eqtari. gercoginiisa Scd. . ektari Scd. geqtari. hetairon] _ Zvel saberZneTSi: ganaTlebuli gauTxovari qali. sqesobrivi ltolva sapirispiro sqe­ sis individisadmi.. Hçphaistos] _ berZnul miTologiaSi: cecxlisa da mWedlobis RmerTi. piradi h. hectare] _ miwis farTobis sazomi erTeuli (metruli sistemisa).  heqtari.  gercogi Scd. Herzog] _ da­ savleT evropis qveynebSi Tavad­aznaurTa erT­erTi umaRlesi tituli. udris 100 ars anu 10000 kv. heteros sxva da laT. sapirispiro sqesis damaxa­ siaTebeli niSnebis gaCena. romelic sazomi erTeulis saxelTan mierTebisas aRniSnavs mis asjer gazrdas. heteroseqsuAlizm­i [berZ. Tesli. ¥ heqtarisa. najvari] _ mcenareTa da cxovelTa sxvadasxva sa­ xeobis Sejvarebis Sedegad warmoqmnili organizmi.  gibridi.m. hErcog­i [germ.saxeobis misaRebad.. hig gektari.

hydôr wya­ li da lysis daSla] _ (qim.  h. hidrogrAfia [berZ.). hidrometeOreb­i [berZ. hidrolizi. hidroenergetika. pirobebi.  hidrobiologia. higrofQluri [berZ..  gigiena. romelic swav­ lobs da aRwers dedamiwis zedapiris wylebSi. h. nisli. hidrobiolOgia _ biolo­ giis nawili. cvari. [< berZ.  h. hidrOliz­i [berZ. ¥ hidravlikuri _ rac siTxis wnevis ZaliT moZraobs. hidraulikos wylisa] _ mecniereba si­ Txeebis wonasworobisa da moZraobis kanonTa da maTi praqtikuli gamoyenebis sa­ SualebaTa Sesaxeb. romelic akravs dedamiwas (okeaneebi. hidrOsfero _ wylis garsi. avtomobilis h..hig -582lobs miwisqveSa wylebis warmoSobas. hidroenergEtika _ mecni­ erebisa da teqnikis dar­ gi. romelic swav­ lobs da aRwers dedamiwis zedapiris wylebs. mdi­ nareebi.) wylis moyvaruli (mcenare).) rTuli nivTierebis daSla wylis zemoqmedebis Sede­ gad. romelic swav­ lobs wylis cxovelebsa da mcenareebs. zRvebi. gigienuri Scd. gidravluri. hidrAvlika [< berZ. hydôr wyali da meteôrôs haerSi molivlive] _ atmosferoSi wylis orTqlis produqtebi. tbebi. TrTvili da sxva. gidravlika. h. gidravlikuri Scd. Zrava. wnexi.  hidravliuri. hydôr wyali da graphô vwer] _ mecniereba. hidro. tanvarjiSi. romelic swav­ . hidrogeolOgia _ geolo­ giis nawili.. h. hidravluri. abazana. moZraobasa da Tvisebebs. romlis mizania wylis energiis gamoyeneba eleq­ truli energiis sawarmo­ eblad. gidravliuri. hydôr wyali] _ rTuli sityvebis pirveli nawili mniSvnelobiT `wyals exeba~. hydôr wyali da logos moZRvreba] _ mecniereba. ¥ higienuri. hidrolOgia [< berZ. hygros teniani da phileô miyvars] _ (botan.. muxruWebi.

romelic miiReba sibrtyis hidrofObia [berZ. romelic ganaxor­ cielebs am amocanebs sa­ hipErbola [berZ.) Sorsmxedveloba. ­ze metismetad. 2. poezia. teqnikis cia. luri ganviTareba. va. hyper ­ze zeviT. hydôr wya­ saSualebiT konusis gadak­ li da phobos SiSi] _ (me­ veTisas. gilza Scd.. cofi (da­ hipermetrOpia [berZ. himnolOgia _ sasuliero .) risame aranorma­  gimni Scd.romelic miRebulia gadideba avadmyofobis di­ rogorc saxelmwifoebrivi di datvirTvis an sxva mi­ an socialuri erTianobis zezebis gamo. (medic. ro­ melSic Tavsdeba feTqebadi hipertOnia [berZ. dic. metron zoma hQlz­i [germ. metismetad da trophç kveba] _ hQmn­i [berZ. hymnos] _ sazeimo 1. raime organos metismeti simRera.  gilzi. dameteba~ (sap.-583- hi p hidrotEqnika _ mecniereba. mxatvruli xerxi _ me­ tismeti gazviadeba STa­ hidrofQteb­i [berZ. Hulse] _ 1. cecx­ da ôps (ôpos) mxedveloba] _ lsasrol iaraRSi: pata­ (medic. (gadat.) wyalSi mcxovrebi 2. rac hipertoniuli da­ romelsac TambaqoTi te­ avadebis ZiriTadi mizezia.) ortotiani mrudi. romelic swavlobs wylis hiper. hyper ­ze.) sisxlis wnevis awe­ 2. ra cilindruli mili. hipertonia. (maTem. resursebis gamoyenebas sa­ mniSvnelobiT `normis ga­ meurneo saWiroebisaTvis. dargi. hipo). hiperinflianebel moqmedebas. nian. papirosis qaRaldis masra. agreTve wylis stiqiis mav­  hiperbola. hydôr beWdilebebis gaZlierebis wyali da phyton mcenare] _ mizniT. hipertrOfia [berZ. [berZ. im mxares] _ TavsarTi. mcenareebi.) wylis SiSi. (botan. hyperTanado (hidroteqnikur) na­ bolc gazviadeba] _ 1. hyper ­ze. hyper avadeba). zevidan da tonos daZabva] _ nivTiereba. gebobaTa saSualebiT. simbolo..

] _ hipnozis specia­ _ (maTem. 2.) marTkuTxa samku­ listi. hypo qveviT] _ pirdapir.hi p -584- hQp­i [ingl.. hippy < hip melic mimdinareobs miwis­ qveSeTSi.. hypothesis va­ saerTod miRebul qcevis raudi] _ raime movlenis wesebs da upiratesobas asaxsnelad wamoyenebuli aZleven mawanwalur (mom­ mecnieruli varaudi.. gazrda dajgufebebs ga­ nekuTvnebian da uaryofen hipOTeza [berZ. TavsarTi. hypo qve­ viT.). hipopOtam­i [berZ. msjeloba.-iT mkurnada logos moZRvreba] _ mecni­ loba. hypo qveS da gç hipOqsia [berZ. hQpnoz­i [berZ. Zili. gamoqvabulebSi. oxi (genium) . hipnoziOr­i [fr. dabla da dynamis Zala. gimdgomareoba. romelic  gi pnotiziori Scd. gi poteza Scd.. hipotetiuri. da tonos daZabva] _ (medic. hipilOgia [berZ.  hi pofunqcia (sap. Txedis gverdi. romelic uCvenebs hipotOnia [berZ. axleebs] _ axalgazrda Zliereba] _ moZraobis una­ adamianebi. ZilTan miaxloebuli  hipoteza. hypo qveS normis qveviT dawevas. hypnotiseur hipotEnuza [berZ. ro­ gviandeli. ¥ hipnozuri. rom­ Tabare) cxovrebis wess. hipOgia [berZ. slengi (Jargoni) _ piri. hypnos Zili]  h.  gi pnozi. _ igivea rac behemoTi. h. mdgomareoba.-is seansi. raloebas). hypoteinusa] < berZ. hippie.). _ 1. hypo qveviT da dedamiwa] _ sicocxle.  dedamiwis warmoSobis h. zemoqmedeba vinmeze aseT mdgomareobaSi mosaqcevad. lis ueWveloba jer ar tansacmlis sisadaves (ub­ aris damtkicebuli. [< berZ. h. hipos cxeni  h. mdebareobs swori kuTxis hipo. gi pnozuri Scd. modis si­ hipodinAmika [berZ. sisxlis wnevis daqveiTeba. hi per. ¥ hipoTezuri. romelic Tvalyurs adev­ nebs musikis. romlebic axal­ ris daqveiTeba. hyppotamos]  h.  gi popotami Scd. potetiuri. napralebSi. ereba cxenebis Sesaxeb. laT.

hobby] _ rameTi gataceba. holos mTeli. hOlding­i [ingl.). hOboi [germ. hall] _ didi sadgomi. romelsac misdeven Tavisufal dros. holding Cab­ Rujva] _ 1.  goboi Scd. romlis monawi­ leebic garkveul manZils saTiTaod gadian.). sexsualis sqesobrivi] _ arabunebrivi sqesobrivi ltolva Tavi­ sive sqesis pirisadmi.) sastumroSi. Cveulebriv. hOl­i (ingl. hom hOkei [ingl. mosacdelad. 2. velo­ da motosportSi: Sejibreba. ba­ toni. homos msgavsi] _ (medic. wesis darRveva krivSi _ erT­erTi monawilis mier meoris xe­ lebis an tanis daWera. hologrAfia [berZ.  xobi Scd. hidžra(t) gaqce­ va] _ muslimanur qveyneb­ Si gavrcelebuli welT­ aRricxva (kalendari). aferxebs sisxlis Sededebas. hiruodinis wurbela] _ nivTiereba. homoplAstika [berZ. kanis. hOlderi _ mflobeli. Hoboe] _ xis mu­ sikaluri Casaberi sakravi erTgvari. hQt­i [ingl.­is dasabamidan iTvleba 622 weli (Cv. rode­ sac mahmadi da pirveli mus­ limanebi meqadan medinaSi gadasaxldnen (gaiqcnen). welTaRr. homoseqsuAlizm­i [berZ. hQjra [arab. hirUdin­i [< laT. homos msgavsi da laT. sazo­ gadoebriv SenobebSi.  xokei Scd. (sport.  xoli Scd. TeatrSi) da­ sasveneblad. (mag. 2. sruli da (foto) grafia] _ moculobiTi la­ zeruli fotografia. hObi (ingl.) erTi adamianis raime organos an qsovils (mag.  giti Scd. sacxe­ nosno sportSi: cxenis gar­ bena mokle manZilze. h. . aCemebuli saqmi­ anoba. Tir­ kmlis) gadanergva meori­ sadmi. adgil­mamu­ li. heat] _ 1.-585Jangbadi] _ Jangbadis nak­ leboba sisxlSi. hockey] _ yinulze burTis TamaSi erTgvari. samflobelo. ro­ melsac gamoyofs samedici­ no wurbelis sanerwyve jir­ kvlebi.  golografia Scd.

¥ hormonuli. cis dasalieri. monawileobs cocxali organizmis funq­ ciebis regulirebaSi. 2. horizontAlur­i [germ. h. hOr­i [egvi pt. yoyoCoba. xazebi. mxatvrebs da sxva.  h. romelsac aZ­ leven (xelSekrulebis sa­ fuZvelze) literatorebs. hôra dro da skopeô vuyureb] _ varskv­ honOrar­i [laT. rome­ lic rukaze an gegmaze aer­ Tebs erTi simaRlis mqone adgilebis wertilebs (si­ non. hormos ma­ moZravebeli] _ (fiziol.] _ egvi ptur mi­ TologiaSi: mzis RmerTi. romelic iTvlebida fara­ onis xelisuflebis mfar­ velad.  gorizontaluri Scd. fondi. dedamiwis ze­ . izohifsi). pativi] _ gazviadebuli warmodgena sakuTar Rirse­ bebze. romelsac gaSlil adgilze xedavs damkvirveblis Tvali. horizontalu­ ri xazi (sapirisp. TvalTaxedva. warmod­ genili hyavdaT Sevardnis (SevardnisTaviani adami­ anis) anda frTosani mzis diskis saxiT.  gorizonti Scd. tbaSi. haut-relief] _ skulpturuli gamosaxu­ leba. miaCndaT osirisisa da isidas Svilad.-ze gemi gamoCnda. ¥ sahonoraro.  h. geodeziaSi: mrudi. horOskop­i [berZ. vertikaluri). zRvaSi). wylis simaRle (done) (mdi­ nareSi. 3. romlis gayolebazec ca TiTqos dedamiwas exeba. sagonoraro Scd. romelic amoburcu­ lia brtyel zedapirze Ta­ visi savaraudo moculobis naxevarze metad (Sdr. horelQefi [fr.  gonorari.  s. honor Rirseba.hon -586dapiris nawili. Horizontale] _ 1. sibrtye. qedmaRloba. hOrmon­i [berZ.  ixmareba agreTve hormonaluri. xazi. mediduroba.  h. hOnori [laT.) nivTiereba. bareliefi) horQzont­i [berZ. 2. romelsac gamo­ yofen Sinagani sekreciis jirkvlebi. honorarium sapatio jildo] _ fuladi gasamrjelo. horizôn (horizôntos] _ 1. preparati.

laT. h. upiratesad maniuri Scd. saTnoeba.-587- hur lavTa ganlagebis cxrili. saqcieli. kac­ rovnebis bedis sawinaswar­ Tmoyvareoba. humanus adamianuri] . hymus ni­ adagi da facio vakeTeb] _ 16­17 s. tansac­ ta. ire] _ rac dakavSirebulia  hospitalisa. misi moyolebuli ama Tu im pi­ Rirsebis pativiscemiT. hugenotebis xocva­Jleta moewyo 1572 w. ¥ humanuri. humanitAruli [fr. mecnierebani. leba. deba. humanisme < marad norCi lamazi qalebi. toriis SeswavlasTan (sabu­ hospitalizAcia _ saavad­ nebismetyvelo da teqnikur myofoSi dawvena (avadmyo­ mecnierebaTagan gansxvavebiT). homing Sin viTarebuli.s. adamiani. mTavroba. Hospital]  humaniuri. gospitali xalxis kulturisa da is­ Scd. samxedro. hugenOteb­i [fr.  h.) _ yuranis mixedviT. daxmareba _ gan­ hoUming­i [ingl. hurQebi (spars. gu_ saavadmyofo. Hûri arab. h. metyvelod. ganaT gospitalizacia Scd. hyguenots] _ me­ humifikAcia (laT. mtredi) TavisiT mliT. fisa). humanita¥ hospitlisa.  h. medikamentebiT da sxv. ignebs gzas da Sin brun­  gumanitaruli Scd. ka­ mareba sursaTiT. ro­ nebis mier gaRatakebuli desac saxlidan Sors way­ qveynebisaTvis gaweuli dax­ vanili cxoveli (ZaRli. ro­ romelsac astrologebi melic gamsWvalulia ada­ adgenen Suasaukuneebidan mianis siyvaruliT. hospQtal­i [germ. h. gumanizmi. mdidari qvey­ dabruneba] _ movlena. muslima­ `barTlomes Rames~. cxeni. romelTac sdevnida rwna mikroorganizmebis moq­ kaTolikuri eklesia da medebis Sedegad. nur samoTxeSi mcxovrebi humAnizm­i [fr.­ebSi safrangeTSi: niadagSi cxoveluri da protestantebi (kalvinismcenareuli narCenebis gax­ tebi). _ msoflmxedveloba.

-588- danarTi .

-589- laTinuri sityvebi da gamonaTqvamebi adamiani var da araferi adam­ ianuri CemTvis ucxo ar aris. rogorc gonieri ar­ seba adgilze ai kaci! alibi – sxva adgilze ama wlis araferi ar unda gagikvirdeT (araferi ar aris sakvirveli) ara orjer erTi da igivesaT­ vis (ar SeiZleba orjer pa­ suxisgeba erTi da igive dar­ RvevisaTvis) araraisgan – araferi arasasurveli piri ar SegviZlia – kategoriuli uari aris zomiereba sagnebSi ­ yve­ laferSi zomiereba. HÓMO SUM. adamiani.) NIL ADMIRÁRI NON BIS IN ÍDEM EX NÍHILO NÍHIL PERSÓNA NON GRÁTA NON PÓSSUMUS ÉST MÓDUS ÍN REBÚS . yvela­ fers aqvs sazRvari. NIHIL A ME ALIÉNUM PÚTO HÓMO SÁPIENS IN LÓCO ÉCCE HÓMO! ÁLIBI ÁNNI CURRÉNTIES (A.C. HUMÁNI.

aqac gadaxti – aq gamoiCire Tavi (ezopes iga­ vis mixedviT). HIC SÁLTA HÓMO NÓVUS IN FÍNE SÁLVE! ÁVE CÁESAR. brZolis win gesalmebiT Sen. (romaeli gladiatorebis mimarTva impe­ ratorisadmi brZolis win). gamgebi gaigebs gameoreba codnis dedaa. raTa Senc momce STÁTUS QUO SIC! SIC TRÁNSIT GLÓRIA MÚNDI ÍTEM CONDÍTIO SINE QUA NON HIC RHODÚS. SALÚTANT MORITÚRI TE SAPIÉNTI SAT REPETÍTIO EST MÁTER STUDIÓRUM AD NOTÁNDA NON LÍQUET EXPLÍCITE DO UT DES . aseve aucilebeli piroba aqac rodosia.-590arsebuli mdgomareoba ase! ase qreba miwieri dideba. gamomdinareobs SeniSvna gaugebaria gaSlilia – naTelia gaZlev. cezar. axali adamiani (metiCara) bolos gamarjoba! gamarjoba.

MEMÉNTO MÓRI DE GÚSTIBUS DISPUTÁNDUM NON (EST) ET CÁETERA (ETC. da sxva dasasruli dayavi da ibatone! dedis saSodan ­ dasabamidan de­iure ­ iuridiulad.-591gaxsovdes sikvdili gemovnebaze ar daoben/kacia da guneba (gemovneba ar aris sakamaTo sagani). samar­ TliT.i. e. formalurad de­faqto – faqtiurad da iyos sinaTle! de msubuqi yofiliyos SenT­ vis miwa! droni icvlebian da masTan erTad Cvenc vicvlebiT dReidan ekliani gziT varskvlavebisa­ ken! erTguli da guladi erTi da igive ese igi.) FÍNIS DÍVIDE ET ÍMPERA AB ÓVO DE JÚRE DE FÁCTO FÍAT LÚX! SÍT TÍBI TÉRRA LEVÍS! TÉMPORA MUTÁNTUR. ET NOS MUTÁMUR IN ÍLLIS A DÍE PER ÁSPERA AD ÁSTRA FÍDELIS ET FÓRTIS ÚNUM ET ÍDEM ID EST .

rogorc TviT­ mxilveli Tu mSvidoba ginda. amdenad. magram kano­ nia CÓGITO. ET ÁNIMAM LEVÁVI DUM SPÍRO. QUI CÍTO DAT CÚI PRÓDEST? VÉTO GRÓSSO MÓDO LIBÉRTAS DE VÍSU SI VIS PÁCEM. omisTvis emzade iCqare nela kaTedridan ­ gansakuTrebu­ li avtoritetiT. vimedovneb vinc swrafad gascems. SED LEX .-592vazrovneb. ukamaTod (ironiulad) kanoni kanonis ZaliT kanoni mkacria. ÉRGO SUM DÉXI. PÁRA BÉLLUM FESTÍNA LÉNTE EX CÁTHEDRA LEX ÍPSO JÚRE DÚRA LEX. SPÉRO BIS DAT. orma­ gad aZlevs visTvisaa xelsayreli? vkZalav zogadad. da amiT gulze momeSva vidre vsunTqav. miaxloebiT Tavisufleba TvalnaTliv. varsebob ­ frangi filosofosis dekar­ tis sityvebi (1596­1650) vTqvi.

ironiiT. mzad iya­ viT dasacavad piradad. omamde me me rac SevZeli is gavakeTe. kerZod – saidumlod mankieri wre.. an. oridan _ erTi romelic iyo BÓNA FÍDE PIA DESÍDERIA CÁVEANT CÓNSULES! PRIVATÍSSIME CÍRCULUS VITIÓSUS CUM GRÁNO SÁLIS MAGÍSTER DÍXIT ÉRGO STÁTUS QUO ÁNTE STÁTUS QUO ÁNTE BÉLLUM ÉGO FÉCI QUOD POTUÍ.. FACIÁNT MELLÓRA POTÉNTES TÉRTIUM NON DÁTUR . romelic iyo gansazRvrul momentamde mgdomareoba. visac SeuZlia ukeT gaakeTos mesame gza ar aris ­ an . ga­ nuzraxvelad keTili survilebi konsulebo fxizlad! –romis senatis miTiTeba konsulebi­ sadmi – frTxilad. sruliad gulwrfelad.-593keTili rwmeniT – ndobiT. jadosnuri wre – gamouvali mdgomareoba marilis marcvliT namceciT ­ gonebiT. gesli­ anad maswavlebelma ase Tqva maSasadame mgdomareoba.

ar gqondes mo­ mavlis imedi msgavsi mSobeli deda – umaRlesi skolis kursdamTavrebulTa gamonaTqvami o driebav. damsaxu­ rebisaTvis _ TÉRTIUS GÁUDENS VÉNI.S. an araferi movilxinoT – studentebis Zveli laTinuri simReris da­ sawyisi momxre da mowinaaRmdege (momxdari) faqtis mere.) DE MÓRTUIS ÁUT BÉNE. Sem­ deg mowyvite dRe – e.i. gavimarjve iulius cezaris sityvebi minaweri micvalebulze an kargi unda Tqva. ÁUT NÍHIL GAUDEÁMUS PRO ET CÓNTRA POST FÁCTUM CÁRPE DÍEM AD MÓDUM ÁLMA MÁTER O TÉMPORA. O MÓRES BIS ÁUREA MEDIÓCRITAS HONÓRIS CÁUSA . gamoiyene yoveli dRe. o zne – Cveulebav orjer – meored oqros Suaguli pativis gulisaTvis. VÍCI POST SCRÍPTUM (P.-594mesame moxarulia mivedi. vnaxe. VÍDI.

SED MÁGIS AMÍCA (EST) VÉRITAS ARISTÓTELES QUOD LÍCET JÓVI. WeSma­ riteba ki ­ megobari – aris­ totele rac iupiters epatieba. rwmena. FÍAT JUS- TRES FÁCTIUNT COLLÉGIUM DESIDERÁTA PERSÓNA GRÁTA IN ÓPTIMA FÓRMA FÍNIS CORÓNAT ÓPUS IN MÉDIAS RES PERÍCULUM IN MÓRA . mrwamsi samarTalma unda izeimos. romc daingres qveyana samni Seadgenen kolegias sasurveli sasurveli piri saukeTeso formaSi – yvela wesiT saqmes bolo agvirgvinebs saqmis SuagulSi – saqmis ar­ sSi saSiSroeba dayovnebaSia AMÍCUS PLÁTO. is ar epatieba xars rac kalmiT dawerilia. naja­ xiT ver gadaSli rac maqvs Tan vatareb – ber­ Zeni brZenis biantis gamonaT­ qvami – adamianis WeSmariti simdidre misi Sinagani Rir­ sebaa rjuli.-595platoni Cemi amxanagia. NON LÍCET BÓVI LÍTTERA SCRÍPTA MÁNET ÓMNIA MÉA MÉCUM PÓRTO CRÉDO PÉREAT TÍTIA MÚNDUS.

xalxis STÁTUS IN STÁTU EX ORIÉNTE LUX IN CÓRPORE DOCÉNDO DÍSCIMUS ÁLTER ÉGO IN SÁECULA SAECULÓRUM AUDIÁTUR ET ÁLTERA PARS SÉNIOR TÉRRA INCÓGNITA ÍPSO FÁCTO ÁNTE CHRÍSTUM (A. gamoukvlevi dargi faqtis ZaliT qristeSobamde Riad. win sayovelTaod.C. CÓRAM yvela simarTliTa da usamarT­ lobiT – kanonieri / nebadar­ Tuli da arakanonieri gzebiT yvelas Tavisi yvela omi yvelas winaaRmdeg – ingliseli filosofosis hobsis aforizmi (1588­1679) PER FAS ET NÉFAS SÚUM CUIQUE BÉLLUM ÓMNES ÓMNIUM CÓNTRA .) CÓRAM PÚBLICO PÓPULO.-596saxelmwifo _ saxelmwifoSi sinaTle aRmosavleTidan modis sruli SemadgenlobiT swavlebiT vswavlob sxva me – axlo megobari da Tanamoazre ukuniTi ukunisamde unda movusminoT meore mxa­ resac – kamaTSi da a. ufrosi ucnobi miwa – Seuswavleli.S.

BRUTE! ERRÁTA ERRÁRE HUMÁNUM EST IN STÁTU NASCÉNDI EX ÚNGUE LEÓNEM ÍGNI ET FÉRRO AD NÓTAM ÉXEGI MONUMÉNTUM GÚTTA CAVÁT LAPIDÉM HABÉNT SUA FÁTA LIBÉLLI ÁLEA JÁCTA EST . ma­ rad ukvdavi wveTi qvas xvrets – ovidiusi wignebsac aqvT TavianTi bedi wili nayaria – arCevani moxda – iulius cezari NÓSCE TE ÍPSUM! DE TE FÁBULA NARRÁTUR AD NOTÁTA TU QUÓQUE. rodesac Tavis mkvlelebs Soris dainaxa misi megobari bruti Secdomebi Secdoma adamianisTvisaa dama­ xasiaTebeli Casaxvis mdgomareobaSi – aR­ mocenebis momentSi Citi frTiTa. brut! – iulius cezar­ is sityvebi. Senze laparakoben SeniSvna Senc.-597“Seican Tavi Seni!” ­ markus iulius ciceronis gamonaTqvami Senze zRaprebs yvebian. qali TmiTa – lomi brWyalebiT icnoba cecxliTa da maxviliT cnobisaTvis Zegli avige xelTuqmneli.

VÍTA BRÉVIS MÁNUS MÁNUM LÁVAT MENS SÁNO SÁNA. IN CÓRPORE .-598winaaRmdeg winandeli mdgomareoba xelovneba mudmivia / xang­ Zlivia. cxovreba (adamianisa) – mokle xeli xels bans jansaR suli sxeulSi – jansaRi CÓNTRA IN STÁTU QUO ÁNTE ART LÓNGA.

В. `ucxo sitvaTa leqsikoni~.С. (mT. (redaqtori). . “ЮНВЕС”.. 2001. WabaSvili m. bakur sulakauris gamomcemloba. 5. kikaliSvili r. 1983. С. 2001. ortomeuli.. 4. 12-е издание. III gamocema. 6.. gamomcemloba qarTuli enciklopedia.. WabaSvili m. Москва. Петрова Д. “Словарь иностранных слов”. Пухаева Л. `ucxo sityvaTa leqsikoni~. Tbilisi. 3. Tbilisi. Лёхин И. Одинцов В. Tbilisi.П. bagaliSvili g. Кудрявцев Т. Смолницкая Р. “Словарь иностранных слов”.-599- leqsikografiuli wyaroebi 1. `ganaTleba~. redaqtori). “Русский словарь иностранных слов” (Словарь для школьников). WabaSvili m. и др. Tbilisi. Sps `kenari~. 1949. 6. 1985. Ciqobava arn. saskolo gamocema.И. `ucxo sitvaTa leqsikoni~. “Просвещение”. 1999.В. 2. 1986. Москва. “Госиздат” иностранных и национальных словарей. `qarTuli enis ganmartebiTi leqsikoni (erTtomeuli). Москва. и др.

...................-600- sarCevi winasityvaoba ...................................................................................................9 danarTi laTinuri sibrZne ...................................................................2 SemoklebaTa sia .............................................................................................................................................................................................................................3 leqsikonis agebuleba .......................7 laTinuri anbani ..................................................................8 saerTaSoriso sityvaTa ganmartebiTi leqsikoni .......................................................................589 leqsikografiuli wyaroebi .................................699 .....................

-601- SeniSvnebi .

-602- SeniSvnebi .

-603- SeniSvnebi .

. tel. 8(93) 79­90­69 . redaqtori redaqtori stilist­koreqtori teqnikuri redaqtori mxatvruli redaqtori iana roze irma qobulaSvili roland qarTveli oTar CxaiZe gia dvaliSvili AN SekveTa # tiraJi 200 wigni gamodis avtoris xarjiT telefonebi: avtorebi: 8(57) 26­34­95. 8(95) 91­97­92 gamomcemeli: 8(99) 50­92­66 ps `imedi~ misamarTi: Tbilisi. abaSiZis gamz. 70.NINO LEVAN ROLAND KLDIASHVILI (YOUNGER) KLDIASHVILI KARTVELI (KLDIASHVILI) EXPLANATORY DICTIONARY OF INTERNATIONAL WORDS saredaqcio kolegia: mT. 8(97) 07­66­90. ir.