nino kldiaSvili levan kldiaSvili roland qarTveli

saerTaSoriso sityvaTa ganmartebiTi leqsikoni

(meore, Sevsebuli da gasworebuli gamocema)

saero saskolo gamocema

ps `imedi~ Tbilisi

-2-

winamdebare leqsikoni Seicavs zepir da weriT metyveleba­ Si yvelaze ufro xSirad xmarebul 5000 saerTaSoriso sityvas. Zvel sityvebTan erTad mis SemadgenlobaSi Setanilia axali sityvebi, romlebic xmarebaSi Semovida ukanasknel aTwleul­ Si saqarTveloSi sazogadoebrivi, ekonomikuri, politikuri da kulturuli cxovrebis radikaluri gardaqmnis Sedegad. saleqsikono statia Seicavs sityvis etimologiasa da ganmartebas, sityvis gramatikul maxasiaTebels, metyvelebaSi maTi xmarebis magaliTebs, sityvaTwarmoqmnis budes. leqsikoni gankuTvnilia, uwinares yovlisa, moswavleebi­ saTvis, magram vfiqrobT, misiT dainteresdeba farTo sazoga­ doeba. leqsikons darTuli aqvs laTinuri sibrZne.

redaqtori gamomcemeli da teqnikuri redaqtori kompiuteruli uzrunvelyofa

avTandil narimaniZe oTar CxaiZe nata narimaniZisa

ISBN 978-9941-0-1586-1 © n. kldiaSvili, l. kldiaSvili, r. qarTveli Tbilisi, 2010 w.

-3-

winasityvaoba
iuza kldiaSvilis _ tragikulad
daRupuli papis _ naTel xsovnas eZRvneba es wigni. nino da levan kldiaSvilebi

gansazRvreT sityvis mniSvneloba da Tqven daixsniT kacobriobas misi Secdomebis naxevrisagan. rene dekarti Cven vcxovrobT swrafadcvalebad enobriv konteqstSi. sa­ erTaSoriso sityvebis is mZlavri nakadi, romelic moedineba Jurnal­gazeTebidan, gaJRerebuli radio­ da tele­eTerSi, da romelmac SeaRwia Cvens yoveldRiur yofa­cxovrebaSi da Ta­ visufal droSi, ganpirobebulia saqarTvelos sazogadoebriv­ politikuri cxovrebis yvela sferoSi mkveTri, radikaluri cvlilebebis Sedegad. amasTan mravali saerTaSoriso sity­ vis mniSvneloba kvlav gaugebari rCeba mkiTxvelisa da msme­ nelisaTvis, xolo arsebuli leqsikonebi yovelTvis ver pa­ suxoben mzard moTxovnebs. swored amitom saWiroa leqsikoni, romelSic axali sityvebis mniSvneloba ganmartebuli iqneba sakmarisad martivad da gasagebad. winamdebare leqsikonSi SevecadeT, erTis mxriv pasuxi gagveca farTo wris mkiTxvelTa mzardi moTxovnisaTvis, meo­ res mxriv ki _ Tanamedrove moswavleTaTvis leqsikonis aseT­ ma orientaciam ganapiroba sityvebis rogorc SerCeva, aseve Si­ naarsi, saleqsikono statiis struqtura da TviT leqsikonis saxelwodebac ki. arsebuli analogiuri leqsikonebisgan gan­ sxvavebiT, Cveni leqsikoni warmoadgens rig damatebiT cnobebs saerTaSoriso sityvebis Sesaxeb: gramatikul daxasiaTebas, da bolos, sityvebs erTZiriani fuZe sityvebiT, romlebic si­ tyvaTwarmoqmnis budes Seadgenen. saerTaSoriso sityva ewodeba yvela im sityvas, romlebsac ucxo sityvaTa Ziri aqvT da yvela werilobiT enaze erTnairad gamoiTqmis.

-4leqsikonis SemadgenlobaSi Sevida aramarto uaxlesi sa­ erTaSoriso sityvebi (sekvestri, denominacia, vauCeri, daijesti da sxv.), aramed Zveli sityvebic, romlebic realurad funq­ cionireben qarTul enaSi (idea, anarqia, virusi, dialeqtika da sxv.), aseve sityvebi, romelTac `meore~ sicocxle SeiZines (anaTema, analoi, ikonostasi, aliluia da sxv.). leqsikonis safuZvelia sayovelTaod xmarebuli Semdegi Tematikuri jgufebis leqsika: 1. sazogadoebriv­politikuri leqsika (diaspora,doqtorina, genocidi, asimilacia, avtoritaruli, demokratia, inauguracia da a.S.); 2. ekonomikuri leqsika (devalvacia,dotacia,hi perinflacia, biujeti. brokeri, distributori da a.S); 3. kulturis d xelovnebis sferos leqsika (andegraundi, akmeizmi, alegoria, ampiri da a.S); 4. sakulto leqsika (altari, avtokefaliis, dogmati da a.S); 5. sportuli leqsika (bodibildingi, karate, Ziudo da a.S); 6. sayovelTaod xmarebuli samecniero terminologia (adaptacia, vibracia, gradacia, indeqcia, adekvaturi da a.S). garda amisa, leqsikonSi CarTulia produqciuli saerTaSo­ riso sityvaTa TavsarTebi an rTuli sityvebis pirveli nawili (a..., de..., dev..., inter..., bi..., da sxv.), rac mniSvnelovnad afarToebs sityvebis axsna­ganmartebas da gagebis SesaZleblobas. dabolos, leqsikoni dazRveuli ar aris Secdomebis da calkeuli xarvezebisgan, amdenad avtorebi didi madlierebiT miiReben maT da gaiTvaliswineben leqsikonis Semdgomi gamocemisas.

leqsikonis agebuleba
saleqsikono statiis struqtura da Sinaarsi
leqsikonSi sityvebi anbanTrigzea gawyobili, saleqsikono statia Seicavs: 1. fuZe sityvas;

-52. sityvis formebs da gramatikul maxasiaTebels; 3. etimologiur cnobas; 4. ganmartebas; 5. metyvelebaSi xmarebis ilustracias; 6. sityvaTwarmoSobis budes. ukanaskneli ori ganyofileba warmoadgens fakultaturs, e.i. warmodgenilia ara yvela saleqsiko statiaSi.

fuZe sityva
fuZe sityva gamoyofilia asomTavruliT da Savi SriftiT, maxvilis CvenebiT. Tu leqsikonSi arsebobs erTZiriani zedsarTavi saxeli, zmna an arsebiTi saxeli, fuZe sityvis saxiT gamotanilia is, romelic ganmartebas advilad eqvemdebareba, danarCenebi mocemulia sityvaTwarmoqmnis budeSi Sesabamisi niSniT. magaliTad:

investQcia debQuti

¥ investiciis. investori. investireba. ¥ debiutanti. debiutireba Tu sityvebi mniSvnelobiT Sordebian erTmaneTs, eZleva ori fuZe sityva. magaliTad: Qndeqs­i. 1. maCvenebeli, sia, nusxa, mag., saqonlis indeqsi; 2. cifrobrivi maCvenebeli, mag., safosto indeqsi. indeqsAcia. infliaciis periodSi Semosavlebis sidi­ dis SenarCunebis xerxi.

sityvis gramatikuli maxasiaTebeli
sasaTauro sityvas mosdevs misi gramatikuli maxasiaTebeli. arsebiTi saxelebisaTvis misi daboloeba mx. ricxvSi. magaliTad: bAit­i; instQtut­i.

etimologiuri cnoba

-6gramatikuli maxasiaTebelis Semdeg kvadratul frCxileb­ Si latinicas mosdevs ena­wyaros sityva da misi Targmani. magaliTad: konsorcQum­i [laT. consortium Tanamonawileoba].

ganmarteba
mravalmniSvnelovan sityvebSi ganmartebas eqvemdebareba sityvis aqtualuri mniSvneloba. magaliTad: dezavuQreba [fr. desavouer uaryofa] _ adre gamonaTqvamis (warmoTqmulis) sajarod uaryofa. kaleidOskop­i [fr. kaleidoscope < berZ. kalos lamazi + eidos saxe + skopeö vxedav, vaTvaliereb] _ raimes swrafi cvla, mag., movlenaTa kaleidoskopi.

sityvis xmarebis ilustracia
Tu sityva mravalmniSvnelovania an misma sityvaTgamoyenebam SeiZleba siZneleebi gamoiwvios, saleqsikono statiaSi moce­ mulia ilustracia sityvaTSewyobis saxiT. magaliTad: absolUtur­i [laT. absolutus] _ 1. uTuo,udavo,ucilobeli, upirobo, mag., absoluturi monarqia. 2. sruli, srulyo­ fili, unaklo, srulqmnili, mag., absoluturi smena, ab­ soluturi umravlesoba. kAnon­i [berZ. kanön wesi, rigi, daniSnuleba, danawesi, miTiTeba] _ 1. tradiciuli, sayovelTaod miRebuli wesi, debuleba, mag., dawesebul kanonTa midevna, miyola. 2. dogmati, wes­Cveuleba, wesi, romelic eklesiam daadgina, mag., eklesiis kanoni. 3. marTlmadidebelTa: sagundo galoba romelime wmindanis sapativsacemod.

r. qarTveli

-7-

SemoklebaTa sia
arab. _ arabuli ars. _ arsebiTi saxeli berZ. _ berZnuli botan. _ botanikuri gadat. _ gadataniTi mniSvne­ loba germ. _ germanuli gv. _ gverdi das. _ dasaSvebia ebr. _ ebrauli egvi pt. _ egvi pturi enaTmecn. _ enaTmecnieruli esp. _ espanuri esper. _ esperanto zmn. _ zmnizeda Turq. _ Turquli iap. _ iaponuri ingl. _ inglisuri ir. _ ironiulad ist. _ istoriuli ital. _ italiuri ix. _ ixileT kelt. _ kelturi laT. _ laTinuri lit. _ literaturuli mag. _ magaliTad maT. _ maTematikuri mal. _ malaizuri mamr. _ mamrobiTi mdedr. _ mdedrobiTi moZv. _ moZvelebuli mr. _ mravlobiTi mx. _ mxolobiTi norveg. _ norvegiuli pol. _ polineziuri polon. _ polonuri port. _ portugaliuri sak. sax. _ sakuTari saxeli samarT. _ samarTlis sanskr. _ sanskriti sapirisp. _ sapirispiro sauk. _ saukune sinon. _ sinonimi sit. _ sityva _ sityviTi skandin. _ skandinaviuri spars. _ sparsuli t. _ tomi teqn. _ teqnikuri fiz. _ fizikuri frang. _ franguli qarT. _ qarTuli Sdr. _ Seadare Semokl. _ Semoklebuli Cin. _ Cinuri Zv.ebr. _ Zvel ebrauli Zv.skandin. _ Zveli skandina­ viuri Zv.spars. _ Zveli sparsuli w. _ weli wign. _ wignieri w.w. _ wlebSi holand. _ holandiuri  _ praqtikuli magaliTebi  _ Scd. Secdomaa ¥ _ zedsarTavi saxeli, naTes. brunva. < _ gulisxmobs sityvebs: `momdinareobs ..., miRebu­ lia ..., ­idan~,

-8-

laTinuri anbani
aso qarT. Sesatyvisi saxelwodeba aso qarT. Sesatyvisi saxelwodeba

Aa Bb Cc Dd Ee Ff Gg Hh Ii Jj Kk Ll Mm Nn
SeniSvnebi:

a b c,k d e F g h i Á k l m n

a be ce de e eF ge ha i Áot ka el em en

Oo Pp Qq Rr Ss Tt Uu Vv Xx Yy Zz

o p k r s t u v qs i ­ z

o pe ku er es te u ve iqs ifsilon (igrek) ­ zeta (zet)

1. xmovnebi _ a, e, i, o, u, y; 2. difTongebi _ au _ au, eu _ eu, ae _ e, oe _ inglisuri [G: ]. 3. asoTa Sexameba: ch – x ph – F rh – r th – t ti – xmovnis win gamoiTqmis rogorc –ci, magram sti, zti, tti – ti;

ngu – xmovnis win gamoiTqmis rogorc –ngv; c – 1. e, i, y, ae, oe –s win gam­ oiTqmis rogorc –c; 2. sxva SemTxvevebSi, e.i. a, o, u – s, yvela Tanxmovnis win da sityvis bolos –k; s – xmovnebs Soris –z, sxva yvela SemTxvevaSi –s; q – u ­sTan erTad xmovnis win –kv.

-9-

abo

¥ abelis, abels. aberAcia [laT. aberratio ga­ daxra] _ 1. (fiz.) gamosaxu­ a... [berZ. a…, an… ar, ara; lebis gabundovneba an da­ arc; nu; ver; u­o(d), u­ad; maxinjeba. ... gareSe] _ uaryofis ga­ 2. (astr.) varskvlavebis moC­ momxatveli sityvis Tav­ venebiTi gadaxra caze, rac sarTi, romelic axlavs gamowveulia dedamiwis mo­ umTavresad berZnuli war­ ZraobiT. moSobis sityvebs da xaris­ 3. (gadat. wign.) cdomileba, xis arsebobas an uaryofas WeSmaritebidan gadacdena. gamoxatavs. Abzac­i [germ. absatz] _ 1.  amorfuli, asimetria. teqstis pirobiTad gamo­ abAJur­i [fr. abatjour] _ sa­ yofili nawili, romlis farveli, romelic lampas pirveli striqoni cotaTi ukeTdeba mxedvelobis da­ Seweulia. sacavad, Suqis erTi adgi­  pirveli a. lisaken misamarTavad, Suq­ 2. TviT Seweuli striqoni fari ...  weris dawyeba a.-iT. Abat­i [laT. abbus (naT. abbatis)] ¥ uary. uabzaco. _ 1. kaTolikuri mamaTa mo­  u. teqsti. nastris winamZRvari. 2. saf­ abiturQent­i [laT. abiturangeTSi: kaTolike mRvde­ riens (naT. abiturientis) vinc li. unda wavides] _ 1. moswav­ saabato _ kaTolikuri mo­ le, romelic zogadsagan­ nasteri da misi adgil­ma­ manaTleblo skolas amTav­ muli. rebs. abAtisa [laT. abatissa] _ ka­ 2. piri, romelic umaRles Tolikuri dedaTa monast­ saswavlebelSi Casaricxad ris winamZRvari. emzadeba. Abel­i [Zv. ebr. Hével] _ 1. ¥ abiturientis. adamisa da evas vaJiSvili,  abiTurienti, abiturenti, abiTurenti Scd. romelic Zmam _ kaenma mok­ la, abolQcia [laT. abolitio gauq­ 2. udanaSaulo msxverpli. meba, mospoba] _ (samarT.)

a

abo

-10sabamidan, Tavidan] _ ad­ gilobrivi mkvidri mo­ saxleoba, Tavdapirveli, ZvelisZveli binadari rome­ lime qveynisa an adgilisa. (Cveulebriv iseTi teri­ toriisa, romlebic aRmoa­ Cines evropelebma).  avstralieli a.-ebi. abrakAdabra [fr. abraca-dabra] _ 1. uazro sityva, romelsac aweren amuletze: Zveli eb­ raelebisa da berZnebis rwmeniT magiuri Zala hqon­ da. 2. uazro sityvebis nakrebi, abdaubda. Abort­i [laT. abortus] _ or­ sulobis naadrevi Sewyveta; muclis moSla, muclis mo­ wyveta. abreviAtura [it. abreviatura laT. brevis mokle: abrevie vamokleb] _ 1. sityva­kom­ poziti, romelic Sedgeba ori an meti sityvis Semok­ lebisgan. mag: gaero (ga­ erTianebuli erebis orga­ nizacia). 2. sityvaTa pirobiTi Semok­ leba werisas mag: e. i (­ese igi). 3. (mus.) sanoto weraSi miRe­ buli Semokleba. AbsenT­i [fr. absinjhe] – abzin­

1. kanonis gadawyvetilebis gauqmeba. 2. Tanamdebobis gauqmeba; Ta­ namdebobidan gadadgoma an gadayeneba. 3. sisxlis sa­ marTlis saqmis Sewyveta iseT stadiaSi, rodesac braldeba jer iuridiulad dadgenili ar aris. aboliciOnizm­i [laT. abolitio gauqmeba, mospoba] _ sa­ zogadoebrivi moZraoba aSS­Si me­18 s. bolos da me­19 s. pirvel naxevarSi miznad isaxavda zangebis monobis guqmebas. abonEment­i [fr. abonement] _ sabuTi, romelic raimeTi sargeblobis, raimeze das­ wrebis uflebs iZleva.  Teatris a; mkiTxvelis a. ¥ saabonemento;  s. ganyofileba (biblioTekebi);  abonimenti, saabonimento Scd. abOnent­i [germ. abonnent.fr.] _ 1. abonementis mqone piri an dawesebuleba. 2. piri an dawesebuleba, ro­ melsac telefoni aqvs.  abonireba. ¥ abonentis, saabonento aborigEnebi [mx. aborigeni, laT. aborigenes ab origine da­

-11dis (abzinda _ mcenarea) arayi. absEntizm­i [laT. absens (absenjis) vinc ar eswreba] _ 1. masobrivi Tavis acile­ ba arCevnebSi monawileobi­ sagan. 2. kolegialuri organoebis wevrTa sistematuri dausw­ rebloba sxdomaze. absolAcia [laT. absolatio ganTavisufleba] _ 1. (samar.) sasamarTlos dadgenileba, romliTac braldebuls aTa­ visufleben sasjelisgan. 2. kaTolikur eklesiaSi: codvaTa miteveba. absOlut­i [laT. absolutus TavisTavadi, uTuo] _ idea­ listur filosofiaSi: sam­ yaros usasrulo pirveli mizezi, sawyisi (absolutu­ ri suli, absoluturi idea): RvTaebis sinonimia. absolUtizm­i [fr. absolutisme < laT. absolutus TavisTavadi; uTuo] _ mmarTvelobis forma, romlis drosac umaRlesi xelisufleba mTlianad da ganuyofelad ekuTvnis erT pirs, monarqs; mefis SeuzRudavi monarqia, TviTmpyrobeloba. ¥ absolutisturi.  xelisuflebis a. forma.

abs

absolUtur­i [laT. absolutus
TavisTavadi; uTuo] _ 1. uTuo.  a. monarqia. 2. sruli, srulyofili, unak­ lo, srulqmnili.  a. siwynare. a. umravlesoba, a. smena. absolUturi nuli (noli) _ (fiz.) Teoriulad da­ saSvebi yvelaze dabali temperatura; _ 273°, 16° C. absOrbcia [laT. absorbtio STanTqma] da absorbireba _ (fiz. qim.). STanTqma, Se­ wova, Sesrutva.  sinaTlis a., bgeris a., airis a.  absorfcia Scd. abstinEncia [laT. abstilentia] _ 1. magari sasmelebis smisgan TavSekaveba. 2. sqe­ sobrivi TavSekaveba. abstrAqtuli _ abstraqciis gziT miRebuli; ganyenebuli, arakonkretuli (sapirisp. konkretuli).  a. cneba. abstrAqcia [laT. abstactio mocileba, moSoreba] da abstrahireba [germ. abstrahieren laT. abstratire] ganyeneba, ganzogadeba; sagnis ama Tu im mxaris, Tviseba an kav­ Sirebis azriT ganyeneba.

abs

-12yofoba] _ (medic.). nebisyofis paTologiuri sisuste. Agava [berZ. agauos saocari, didebuli] _ mcenare, ro­ melsac aqvs grZeli xor­ covani foTlebi da mra­ valyvaviliani mtevani, yvavis mxolod erTxel (6­15 wlis) da nayofis mom­ wifebis Semdeg kvdeba. misi samSobloa meqsika; CvenSi aSeneben Savi zRvis sa­ napiroze. agAmia [berZ. agamia SeuuR­ lebloba]. 1. dauqorwineba. 2. (biol.) sqesis uqonloba. Agent­i [laT. agens (agentis) moqmedi] _ 1. visime, risame warmomadgeneli, rwmunebu­ li.  dazRvevis a. 2. ama Tu im saxelmwifos dazvervis organoebis sai­ dumlo TanamSromeli; ja­ SuSi, romelic awyobs daz­ vervas, diversiebsa da sxv. ¥ saagento _ zogi cent­ raluri dawesebulebis ganyofilebis an damouki­ debeli dawesebulebis sa­ xelwodeba.  aeroflotis s., depeSaTa s. agEntura [berZ. agentur] _ agen­ tTa erToblioba; agentebi

mag: mecnieruli abstraqcia _ Semecnebis procesSi gan­ xiluli mxaris ganyeneba, mis mniSvnelovnad damaxasi­ aTebeli Tvisebebis wamo­ Cenis mizniT.  abstragireba Scd. abstraqciOnizm­i [fr. abstractionnisme laT. abstractus ganyenebuli, arakonkre­ tuli] _ formalisturi mi­ marTuleba me­20 s.­is. saxviT xelovnebaSi (mxatvroba, qandakeba), romlisTvisac damaxasiaTebelia realuri sagnebis da movlenebis ga­ mosaxvis uaryofa.  abstraqcionisti, abstraqtuli Absurd­i [laT. absurdus uazro, uTavbolo] _ Seusabamoba, uazroba, absurduli.  a. msjeloba. Absces­i [laT. abscissus] _ (me­ dic). Cirqis dagroveba ra­ me organoSi an qsovilSi (Cirqgrova). Abscisa [laT. absissus mok­ veTili] _ (maTem.) hori­ zontaluri koordinati koordinatTa sworkuTxa brtyel sistemaSi. ¥ abscisisa.  abscisasi Scd. abUlia [berZ. abulia unebar­

 winasaarCevno a. (s. gnostos Seumecnebeli] _ idealisturi moZRvreba. a.-13(ix. reforma. na­ wilaki da grapho vwer] _ (medic. agitAcia [laT. agenturisa. 2). Txevadi da ga­ ziseburi). agrArul­i [laT. agnostQcizm­i [berZ. Agni [sanskr.) dazRveva. romlis mixedviTac SeuZ­ lebelia obieqturi gare­ samyaros Secnoba.  a. didi darbazi da sxv. agitatio aRZvra.  a. agőnia brZola] _ sikvdilis wina mdgomareoba organizmisa. romlis mizania zegavlena moaxdinos far­ To masebis Segnebasa da gan­ wyobilebaze. a (uary. a (uary. saagenturo. agOnia [berZ. sakiTxi. aggregatus Se­ erTebuli] _ rTuli man­ qana. agitireba. romlis drosac adamiani ver axerxebs sxvis daux­ mareblad gadaiaros moe­ dani. amoZraveba] _ 1. samiwaTmoq­ medo. agni cecxli] _ indur miTologiaSi: RvTa­ eba. agrarius miwisa. agona moedani da phobos SiSi] _ (medic. ¥ agitaciuri. saagitacio. (s. 2. nawilakis da gnosis Semec­ neba.. ¥ agenturuli. s. agitatori. agrAfia [berZ.) muSaoba. miwaTmflobelebTan dakavSirebuli. . agr agonofObia [berZ. a.darazmos isini garkveuli sazogadoebriv­ politikuri amocanebis Se­ sasruleblad.) avadmyofuri mdgo­ mareoba _ sivrcis SiSi. mniSv. romelic miz­ nad isaxavs raimeSi dar­ wmunebas. agenti.  a. agregAtul­i: nivTierebis agregatuli mdgomareoba _ (fiz.) nivTierebis erT­ erTi fizikuri mdgomare­ oba (myari.  agenturasi Scd.  mosavlis asaRebi a.) cnobebi. moqmedeba.) weris unaris da­ kargva sruliad an nawi­ lobriv (Tavis tvinis da­ avadebis gamo). mindvrisa] _ miwaTmoqmede­ basTan. politikuri moRvaweoba. agrEgat­i [laT. (s. furceli. romelic Sedgeba er­ TmaneTTan SeerTebuli sxvadasxva ti pis manqanis­ gan.

kul tyeebSi. adaptatio Se­ gueba] da adaptireba [germ.) 1. cnebebi. binadrobs samxreT da Tavdasxma sxva qveyanaze CrdiloeT amerikis tropi­ (qveynebze). adequatus] agrotEqnika _ agronomiuli _ (wign.). dasxma] _ erTi an ramdenime saxelmwifos SeiaraRebuli Agut­i _ kuziani kurdReli. dapyrobiTi fsiqikis Segueba garemo omis gamCaRebeli. aggressia Tav­ warmoebis saSualebaTa mi­ nimumis daxarjviT. saagrono beThovenis `mTvaris somio. noni] _ mecniereba miwaT­ musikaluri nawarmoebis moqmedebis da kulturuli Sesrulebis neli gabmuli memcenareobis Sesaxeb: sa­ tempi. sgronomia. a daJio Scd. misi nawili. agrEsor­i _ agresiis momxdeni. SemswavlelTaTvis. leqsi.  a. adeptus miRweuli] lis miRebas Sromisa da .  a. rac savsebiT See­ teqnika. natis~ a. isaxavs saukeTeso mosav­ Adept­i [laT. kulturaTa damuSavebis  a. adekvAturi [laT. [berZ. grZnobis organis SeCveva nawili. ¥ agresiuli. miznad  adeqvaturi Scd. adagio] _ (mus. xerxebis sistema. sasoflo­sameurneo sabameba rasme. gamartiveba ucxo enis agronOmia [berZ. agros mindori da nomos ka­ Adajo [at. a. politika. kulteti.. a. (s) ganaTleba. Teba. garemosTan mag: Tvalis  agroteqnika. soflo­sameurneo warmo­ 2. teqsti. pirobebTan arsebobis Se­ Agro. teqstis adaptacia _ raime agrOnom­i _ agronomiis spe­ teqstis Semokleba­gadake­ cialisti. adaptieren] _ 1. agros mindori] _ sanarCuneblad. adaptAcia [laT. aseTi tempiT Sesrulebuli ebis mecnieruli safuZ­ musikaluri nawarmoebi an vlebi. a. (s) dargi. (s) fa a dajio. agrokomp(mxedvelobis) adaptacia.agr -14- agrEsia [laT. ¥ agronomiuli.. rTuli sityvebis pirveli 2. organizmis an Tavdamsxmeli.

adventus mosvla] _ erT_erTi qris­ administrAcia [laT.-15- adr _ (wign. administrireba. cvelad an awarmoebs visime  qarxnis a.  a. romelic calkeuli nawilebis mmar­ gamodis braldebulis dam­ Tveloba. veqili). xel­ advocatus advocane daxmarebis mZRvaneloba. aSS-is a. a.) jeli. adresse] _ 1. . an StabSi daniSnuli ofi­ sinon.  administratiuli Scd. Semadgenlobis umaRlesi adjutans (adjutantis) damxmare] _ samxedro wodeba samxedro (samx) meTaurTan. momavalSi. advokat.  a. tes meored mosvla axlo  prezidentis a. qalaqis a. administrAtor­i [laT. (s. admiral. to.` ceri. Adres­i [fr. ¥ administratoruli. laT warmos mmarTveloba. praqtika. momxre. niWi. saqmes sasamarTloSi (moZv. administratio marTva­gamgeoba] _ tianuli seqtis wevrebi.) saqmianoba. adulterare pativis axda] _ me­ arab.). qveynis Zaxili] _ iuristi. administra¥ advokaturi da saadvokaciis. aRmsrulebeli xelisuf­ romelTac swamT ieso qris­ lebis organoebi. Rvao uwyeba. ministracio.. a. amir al-bahr zRvaze uRlis motyueba. adiUlter­i [fr. ¥ administraciuli. adultére laT admQral­i [holand. adventQsteb­i [laT. sxvadasxva samsaxureobriv ¥ saadmiralo _ (ist. mbrZanebeli] _ meTaurTa adiUtant­i [germ. risme momwyobi. (s. adiutant laT. raime moZRvrebis  Teatris a. romelic asrulebs vefxistyaosanSi~)].) in­ davalebas an saStabo sa­ glissa da ruseTSi: saz­ muSaos.) Tanamdeboba. 1. we­ administrator mmarTveli] _ rilebiTi misalmeba cno­ zog dawesebulebaSi: pasu­ bili moRvawis an raime xismgebeli ganmkargule­ organizaciisadmi mis iubi­ beli. damcveli. sa­ advOkat­i [germ. Ralati. saadda saub.sardalTan _ sazRvao flotSi [Zv. 2. amirbari (mag. sas a. (s. raime dawesebulebis.

ram movle­ nasTan) dakavSirebiT.rbena] _ TviTmfrinavebis sadgomad da asafren­dasafrenad mo­ wyobili moedani. winaSe. aër haeri da bios sicocxle] _ me­20 s. fostis misaRebad da gasagzavnad: sahaero porti. jaris (an flotis) nawili. (moZv. 2. romelic midis mTavari Zalebis win salaSqro moZraobis an Tavdasxmis dros. [berZ.) misamarTi.). depeSas. dromos sirbili. ariergardi). aérodrome berZ. aër haeri da statos mdgomare] _ haerze msubuqi safreni aparati _ airiT (Cveulebriv. (samx. aerodinamika.win... romelic gzavnis werils. adressant fr. 80­ian wlebSi Seiqmna friad gavrcelebuli sis­ tema gamajansaRebeli var­ jiSebisa (riTmuli tanvar­ jiSi).. sinon. romlebic uzrunvelyofen TviTmfrinavebis safre­ nosno (frenis) samsaxurs.  haerovagzali Scd. piri. tvirTis. avAngard­i [fr. saerTaSoriso a. aerovAgzal­i _ sahaero transportis mgzavrTa mom­ saxurebisaTvis gankuTvni­ li Senoba aeroportebSi. aër haeri] _ rTuli sityvebis pirveli nawili mniSvnelobiT _ `sahaero~.] _ didi aerodromi. aerobics berZ. (gadat. romelic mowyobilia aucilebeli saSualebebiT mgzavrTa. `saaviacio~. piri.  haerodromi Scd. haerburTi).adr -16 samxedro a.. soxumis a. depeSa egzavneba..  aerobikasi Scd. aero. garde dac­ va] _ 1. aero.] _ 1.  haerostati Scd. romelsac werili. (sapiris. ¥ aerobikisa. aeroporti. aerOdrom­i [fr. avant-garde arant. .  Tbilisis a.  haeroporti Scd. aerObika [ingl. jgufis klasis. aerOstat­i [berZ. adrEsat­i [germ.  aerofloti. aerOport­i ix. vis saxelzec adre­ sia Sedgenili.] _ piri.. mowinave lesTan (an sxv. aseve na­ gebobebis erToblioba. 2. adressat fr.) raime sazogadoebis. 2. adrEsant­i [germ. wyal­ badiT an heliumiT) gavse­ buli burTi (qarT.

moqmedeba. avAnscena [fr. ¥ avantiuruli. did britaneTSi. saavario. ¥ avariuli. 2. sarwmuno. auTenturi. gamosaxavs Sinaarsisa da saSualebebis Zieba. romlisTvisac da­ maxasiaTebelia realizmi­ sagan mowyveta. avantgardisme] – me­20 s. ¥ avangarduli. brZolebi avangArdizm­i [fr.  avantura. winaSe da scéne scena] _ scenis Ria nawili. avantQura [fr. samsaxuri. ¥ saavanso.  avanturizmi. mdgomareoba. avaria] _ 1. avenue] _ saf­ rangeTSi.­is 20­ iani wlebis xelovnebaTa rigi mimdinareobis dasa­ xeleba. s. avtomobili. Avans­i [fr. namdvili. ¥ avangardisti. avEniu [fr.  avTenturi.  a.  avanturisti. realuri Zalebisa da pirobebis ga­ uTvaliswineblad wamowye­ buli saqme. angariSi. avant _ win. authentilcos TviTmyofi] _ (wign. a. avangarduli. ubeduri SemTxveva. avantiUrizm­i _ avantiuri­ avT sadmi midrekileba.  a.) pirvel wyaroze damyarebuli ded­ nis Sesabamisi. politika. . TviTmfrinavis. avanturistuli Scd. avantiUrist­i _ avantiuris wamomwyebi an monawile. avtentikuri.-17nawili. avTentQkuri da auTen­ tQkuri [berZ. gemis (xo­ maldis) mwyobridan (uca­ bedad) gamosvla. avance] _ misaRebi fuladi Tanxis nawili. ¥ avantiuristuli. . avanturistuli Scd. avanturuli Scd. rome­ lic fardis win aris ga­ moweuli. wamowyeba. aSS da zogi sxva qveynis qalaqebSi: farTo quCa _ prospeqti (gamziri). s. aventuren] _ uperspeqtivod. ¥ avantiuristuli.  s. autentikuri Scd.romlis orive mxares Cveulebriv xeebia darguli.  TviTmfrinavis a. a. avAria [it. manqanis.  a. ro­ melsac winaswar uxdian vis­ me Sesasrulebel samuSaos angariSSi. .

Tvis fulis. (zRv. avis frinveli] _ . Cveulebriv moy­ ruleblad.. ZvelberZnulSi ­ eosi. over all! ze­ avialaQner­i _ igivea. mobilizacia saswavlo. ro­  aviolaineri Scd. [berZ.romliTac nawilia. mniSv. Avrora [laT. atyobineben mimRebs mis­ aviaxazi. vita aviakompAnia _ saaviacio sicocxle] _ avadmyofoba. melSic mTeli eki paJi mo­ nawileobs.  avioreisi Scd. rac viT (adiT) yvelani!] _ 1. rTuli sityvebis pirveli 2. mZime safreni aparatebis (TviTmfrinavebisa da sxv. avviso Setyobineba] _ (finans. (gadat. 2. gemze muSaoba. avtoport samoqalaqo a. a uar­ yofiTi nawili da laT.) Avto [fr. mrewveloba.  aviateqnika.). poeziaSi: ciskari. lioba: sahaero floti.. aviAcia [fr. [laT. reti. aviatranporti.. benzini. avitamQnoz­i [berZ.. ganTia­ avis frinveli] _ 1.) mTeli koleqtivis navis.  avtoinJineri. varulTa mier. aviokampania Scd. 3. planerisa da misT. samxedro a. Avral­i [ingl. safreni aparatebis erTob­ nawili. 2). taminebis naklebobiT.) uwyeba. Zvel romaul miTologiaSi: cis­ aviarEis­i _ saaviacio reisi. moZraobis Teoria da praq­ avto. kompania (ix. ganTiadis qalRmer­ saaviacio marSruti.  aviokompania. rTuli sityvebis pirveli Avizo [it. autos TviTon] _ tika. aviakampania. gamowveuli organizmSi vi­ 1). aviation < laT. ¥ saaviacio Avia. aurora] _ 1. qud] _ avtomobilis Semoklebuli Cveulebrivi moZraoba (frena): aseTi saxelwodebaa. haerze di. ara­ moqmedi modelebis aReba gegmuri davalebis Sesas­ da gaSveba. kris.  aviomodelizmi Scd. avtobaza. s. Tamasuqis an saqonlis gagzavnas. Ti. kompania. aviabQleT­i _ TviTmfrinavis bileTi. laineri (mniSv. aviafosta.avi -18-  s. aviamodElizm­i _ TviTmfri­ 2.

¥ avtovagzlis  avtovagzalisa. autodrome. avtokrAtia [berZ. autos Tvi­ Ton. s. ¥ saavtobuso.  Tbilisis a. berZ. car sazidavi. eklesia. autobahn av­ avtOdrom­i tomobili da Bahn gza] _ farTo avtomagistrali. eklesiis iuri­ diuli damoukidebloba. avtOmat­i [berZ. saqalaqTaSoriso da sa­ erTaSoriso transportze gansazRvruli marSrutiT moZraobisTvis. automatos . marSruti. autobus fr.  a. forma­ erTi piris (SeuzRudavi) ukontrolo srulxeli­ suflebianoba. avtovAgzal­i _ saqalaqTa­ Soriso samgzavro­saavto­ buso transporti (mgzavrTa) momsaxurebisTvis gankuTv­ nili Senoba did qalaqebSi. [fr. mimosvla. berZ. ¥ avtokefaliuri. TviTmpyro­ beloba. autos TviT da ingl.  avtokefaluri Scd. avtOkar­i [berZ. cxovreba da grapho vwer] _ sakuTari biografia.  `daTa TuTaSxias~ a. rome­ lic gamoiyeneba saqalaqo. berZ. absolutizmi. autobiographi _ 1.  saqarTvelos eklesiis a. autos TviT da kratos xelisufleba] _ marTvis sistema. bios sicocxle. automobile avtomobili da laT. romani. visime mier Tavisi cxovrebis aR­ wera.  a.-19- avt avtOban­i [germ. rbena] _ specialuri moedani. (omni) sul yvelasaTvis] _ mravaladgiliani samg­ zavro avtomobili. autos TviT da phalë Tavi] _ TviT­ marTvadi marTlmadidebe­ li eklesia. dromos sarbeni adgili. av­ tomobilebis Cqarosnuli moZraobisaTvis. Scd. urika] _ TviTurika tvirTis mokle manZilze gadasatanad. avtobiogrAfia [fr.  s. grapho vwer. sakuTari xelmowera. ¥ avtografiuli. raime nawarmoebis xelmowera TviT avtoris xeliT Ses­ rulebuli. berZ. avtObus­i [germ.is 1500 weli. sakuTari xeliT gakeTebuli warwera suraTze.] _ 1. 2. avtOgraf­i [autographos TviT. wignze da sxv. sadac xdeba avtomobilebus gamocda an Sejibreba. avtokefAlia [berZ.

respublika. romelic moZraobs urelso gzebze. teqnikis dar­ gi. ada­ mianis Caurevlad. moqmedebaSi modis mis CarCoze dayenebuli Si­ gawvis Zravis meSveobiT. cecxlasroli avtomaturi iaraRi. ¥ meavtomate. autos TviT da nomos kanoni] _ 1. erovnul­teritoriuli a. saxelmwifos Semadgeneli nawili. avtomObil­i [fr. automobilisme] _ saavtomobilo sporti. autos TviT da onome (an onyma) saxeli] _ namdvili saxeli avtorisa. satelefono sadguri  avtomatiuri Scd. 2. respublika. berZ. avtomatis. manqana. avtoplAstika _ (medic. mrewveloba. avtomAtika _ 1. 2. avtomobQlizm­i [fr. romelic fsevdonimiT wers. avtomatizirebuli. avtopOrtret­i _ mxatvris TviTmoqmedi.avt -20¥ saavtomobilo. avtopQlot­i _ mowyobilo­ ba safreni aparatis (TviT­ mfrinavis) avtomaturi mar­ TvisaTvis. s. autonomia. xelsawyo. sinon. aWaris a. avtonOmia [berZ. manqana. Sida qarTlis a. (saub. ¥ avtomaturi. automobile. afxazeTis a. romelic gamoimuSavebs warmoebis avtomatizaciis meTodebs. germ. muxruWebi. . aparati. respublika. avtomaturad moqmedi me­ qanizmebis mowyobilobaTa erToblioba. avtomobQlist­i [fr. autos TviT da laT. romelic amoqme­ debis Semdeg raime samuSa­ os asrulebs TavisiT. iS­ viaTad orTqlis an eleq­ troZravis daxmarebiT.  a. avtOnim­i [berZ. avtomaturi. avtomatizireba. avtomatika. ¥ avtonomiuri. olqi. mobolis moZravi] _ adamianTa gadasayvani an tvirTis gadasatani manqana. TviTmmarTveloba.) qsovilebis gadanergva sxe­ ulis erTi nawilidan me­ oreze raime defeqtis ga­ mosasworeblad. saSinao sakiTxebs wyvets damoukideblad. s. qarxana. automobil. gzebi.  a.  s. automobiliste] _ saavtomobilo sportis moyvaruli. TavisiT moq­ medi] _ 1. a.. avtomanqana). 2.

nebarTva nawarmoebis Tar­ gmnaze.S. ufleba. Targmani. azb Zala] _ 1. romelic qmnis mxatvrul. wigni). nawarmoebs (gamogoneba. autorizer nebis darTva] _ avtorisagan uflebamosilebis micema. romelsac aseTi gavlena aqvs mo­ povebuli.  romanis a.] _ (medic. avoir qoneba] _ (finans. avtOstrada [it. avtoritetuli. wignis s. stili. swrafi moZ­ raobisaTvis.-iT nadiroba. ¥ saavtoro. cali. damaxasiaTebeli Tviseba imisi. proeqtis a. Avtor­i [laT. da­ fuZnebuli (damyarebuli) avtoritetisadmi. Tvalis mi pyroba. avtoritArul­i [fr.) gvamis gakveTa sikvdilis mizeze­ bis dasadgenad.  a. romelic ar atarebs siT­ bosa da eleqtrobas. avUar­i [fr.-21mier daxatuli Tavisi por­ treti. cecx­ lgamZle masala. mniS­ vneloba.  a. 2. asbestos uZrobi] _ TeTri boWkovani minerali. lazard SemTxveva. reJimi. sayovelTaod aRiarebuli gavlena.  xelmZRvanelobis a. autoritare laT. diqtatoruli. aqvs mopovebuli. autos TviT da opsis Sexedva. 2. autorität < laT. Semoqmedi] _ piri. vinc cdilobs Tavisi Zalauflebis damtkicebas (damkvidrebas). avtorQtet­i [germ. farTod . Azbest­i [berZ..  a. proeqti. teqnikur da a. a. as-sar kamaTeli] _ Zlieri gataceba rameTi.  s. ¥ azartuli.  a . mecnierul (samecniero). daskvna. ¥ avtoritetiani.) calke pirovnebis an dawesebulebis anabari sazRvargareTis bankSi. au (c) tor Sem­ qmneli. autostrada quCa] _ sagangebod naSenebi gzatkecili avtomobilebis Seuferxebel. avtorQzebul­i [fr. au (c) toritas mbrZaneblu­ ri] _ 1. piri. riski arab. samecniero Sromis a.  a.  didi a.TamaSi. avtOfsia [berZ. xelisuf­ lebisadmi usityvo morCi­ lebaze. au (c) toritas Rirseba. mecnieri.  azartiuli Scd. Azart­i [fr.

(samx. mr. .) kuTxe.  a. 2. sasuqebi. romelic daibada zevsis Tavidan. ¥ aTeisturi. rogorc cecxlgamZle masalas. (samx. ATena [berZ. as-sumūt. xe­ lovnebisa da omis qalR­ merTi. piri. yvelaze gavrcelebuli forma ar­ teriosklerozisa. sportsmeni. azimut arab. propaganda.  a. aTletiuri.azi -22 a. myari afhērē Txeli da fafa (medic. romelsac Rmer­ Ti ara swams. athlesis Wi­ daoba] _ sxvadasxva fizi­ iyeneben teqnikaSi.) kuTxe romelsac qmnis dedamiwis romelime wertilis meridianis hori­ zontaluri da am wertilsa da cis mnaTobze gamavali vertikaluri sibrtye. haeris ZiriTadi Se­ madgeneli nawili. _ kuTxe. sa­ izolacio saSualebas da sxv. azote berZ. romelic aTletikas (Cveulebriv. uferuli gazi. 4. aTEist­i _ aTeizmis mimde­ vari. a uar­ yofiTi nawilaki da zōos cocxali] _ qimiuri ele­ menti.) gu­ lisa da sisxlZarRvebis sistemis daavadeba. aTEizm­i [fr.  atleti. Azot­i [fr. a uaryofiTi nawilaki da atheos RmerTi] _ RvTis arsebobisa da yovelgvari religiis uaryofa. athéisme berZ. 2. aTlEtika [berZ. sklēros mSrali. romelic iqmneba mocemul mimarTulebasa da CrdiloeTis mimarTulebas Soris. romelic iqmneba nebismier mimarTulebasa da adgilis magnituri meridianis sib­ rtyeebs Soris. 3. Za­ losnobas) misdevs. sinon. ATlet­i [berZ. (ast. aTerosklEroz­i [berZ. ro­ melsac ara aqvs suni da gemo da xels ar uwyobs wvas. magnituri a. atletiuri Scd. athlētēs moWida­ ve] _ 1. ¥ aTleturi.) dedamiwis zedapirze pirdapiri mimarTuleba.-iT svla _ mocemuli mimarTulebiT svla kompa­ siT da gamoTvlili kuTxiT (azimutiT). qanseli). attçna] _ berZnul miTologiaSi: sibrZnis.  a. azQmut­i [fr. (qarT. samt gza] _ 1. agebulebis axalgazrda. Ronieri kaci.

polaruli myinvaris monatexi. a. romlebic aviTarebs Zalas.  aqvalangisti Scd. romelic saSu­ alebas aZlevs adamians isunTqos wyalqveS (gamo­ igona cnobilma frangma mecnierma da moRvawem Jak iv kustom 1943 w.  `vefxistyaosanis~ a.. sadac aswavlida filosofosi platoni] _ 1. gamocema. sanimuSo (Te­ akv atri. zogierTi umaRlesi speci­ aluri saswavlebeli. ro­ melic akvalangiT aRWur­ vili dacuravs wyalqveS. 3. warmateba. sruli. wyalsaRebavi)  a.  aqvareli Scd. akvArel­i [fr. aquarelie. acquarello. amtanobas. ZiriTadad wyaroebTan Se­ jerebuli. berZ. aiATola [spars. saaTi. ¥ akademiuri _ 1. ¥ aTletikuri. akvArium­i [laT. 3. academia saxelwodeba aTenTan axlos mdebare baRisa. wyalSi gaxsnili saRebavi: Cveulebriv Sereuli aqvs mcenareuli webo (qarT. laT. ansambli).aseTi saRebaviT xatva. saqarTvelos xalxuri cekvis a. aQazma [berZ. iceberg Sved. a. akvAlang­i [ingl. iseberg] _ zRvaSi mcuravi yinulis mTa.] _ iranSi: Siituri seqtis umaRlesi sasuliero piris tituli. aQsgerg­i [ingl.  a. saukeTeso. umaRlesi samecniero sa­ xelmwifo dawesebuleba. agiassmos kurTxeva] _ (ekl.) nakurTxi wyali. saukeTe­ so (mecnieruli gamocema).  samxatvro a. aseTi saRebaviT Sesrule­ buli naxati. 2.-iT xatva. weli. aqualung laT. academia sak. 2. akvalAngist­i _ piri.  Tbilisis rusTavelis saxelobis a. ansambli. lung filtvi] _ aparati (SekumSuli haeriT gavse­ buli erTi an ramdenime baloni). aqua wyali] _ 1.-23kuri varjiSi. saswavlo. 2. akadEmia [laT. ferwera. aquariu wyal­ sacavi] _ wyliT savse miwis . Teatri. aqua wyali da ingl.  a.). it. si­ non.  aqvalangi Scd.  saqarTvelos mecnierebaTa erovnuli a. varjiSebi.

romelsac marjvena xelisTvis aqvs forte­ pianoseburi klaviatura.) vinc daniSnulia warmomad­ genlad (elCad. it. ¥ akompanireba. belRari). akompanQreba _ akompanemen­ tis Sesruleba. accorol. Akme [berZ. akompanEment­i [fr. sarwyavi an hidroenergetikuli arxi xevze.  aqvariumi Scd.  bolo a. rom­ liTac gadayvanilia wyal­ sadeni mili. (di pl.  aqvatoria Scd. accreob vendobi] _ 1.  aqveduki Scd. musi­ kaluri Tanxleba. (qarT. uCveulo klimatis pirobebTan.akv -24panemente] _ musika romelic Tan axlavs da harmoniulad avsebs solo partias. despanad) ucxo saxelmwifos mTavro­ yuTi an xelovnuri wyal­ sacavi. uCveulo an axal klimatur pirobebTan adamianis or­ ganizmis aqtiuri Seguebis (adaftaciis) procesi. akmç mwvervali] _ (medic). akreditEbuli [laT.  akomponiatoni Scd. akvatOria [laT. accordo] _ (mus. mcenaris an cxovelis Segueba axali.  akomponireba Scd. akordEon­i [fr. accordeon] _ garmonis ti pis sakra­ vi. akklimatisation] _ da aklimatizeba _ 1. 2. agreTve ZiriTadi Temis musikaluri nawarmoebis melodiis Tanmxlebi musika.) terciebze gan­ lagebuli sami an meti musikaluri bgeris harmo­ niuli SeerTeba. nebismieri wyalsacavis farTobi.  Savi zRvis a. gzatkecilze da sxv.  simRera roialis a. xeobaze. aquveductus wyalsadeni] _ xidi. compagnateur] – akompanementis Semsrulebeli (Cveulebriv pianisti). akompaniAtor­i [fr.  akompanimenti. Akord­i [fr. akkom- . akvEduk­i [laT. aklimatizAcia [germ.-iT. rkinigzaze. wylis cxovelebsa da wyalmcenareebs. sinon. sadac aSeneben Tev­ zebs. akomponimenti Scd. aquatorium] _ (zRv) navsadguris (portis) sazRvrebSi moqceuli wylis sivrce. avadmyofis gan­ viTarebis umaRlesi wer­ tili.

¥ akrobtikuli da (dasaS­ vebia) akrobatuli. romelSic xdeba eleqtrobis dagroveba Sem­ dgomSi mis TandaTanobiT dasaxarjavad.). accredo. a. accumulator Semkrebi] _ mowyo­ biloba. wylis fskerze _qa­ ris. gorakze gaSenebuli. accreditif vendobi] _ 1. .-25basTan. dokumenti. akkreditiv. akredQtiv­i [germ. organuli da mi­ neralur nivTierebaTa dagroveba dedamiwis zeda­ pirze. akropolis] _ Zveli sa­ berZneTis qalaqebis cen­ traluri gamagrebuli na­ wili. vulkanis da sxv. romelic moicavs xtomebs. akreditacia. romelic akroba­ tikas misdevs.  akreditirebuli Scd.  akrostixi Scd. bruns da misT. oTxe­ aku ulebi. sportuli Sejibrebebze. maRlobze.  aTenis a. nomrebi. romelic da­ Svebulia raime (saerTa­ Soriso) konferenciaze. teq. 2. sameulebi. (di pl. (geol.  avtomobilis a. akropOlis­i da akropol­i [berZ. romelic adas­ turebs di plomatiur war­ momadgenlis rwmunebebs. 2. akrobAtika [< berZ. naxtomi. akrobatēo fexis wverebze davdivar] _ sacirko xalovnebisa da tanvarjiSis erT­erTi sa­ xeoba. acckobate < berZ. yiras.) risame (mag. akrOstiq­i [berZ. akumulAcia [laT. akrObat­i [fr. Jurnalisti. wylis. (fiz. fr. sakredito dawesebulebis (bankis. accumulatio] da akumulQreba _ 1. festivalze da misT. energiis) dagroveba.  akumuliatori Scd. 2. akrobatēs zeviT amsvleli] _ cirkis tanmovarjiSe an msaxiobi. laT. akrostichis] _ legasi.  akrediteba.  akrobatiuli Scd. wyvilebi. an fra­ za. Sem­ naxveli salaros) mier gacemuli dokumenti.) rwmunebis sigeli.. akumulAtor­i [laT. rom­ liTac brZanebiT avalebs sxva aseTive dawesebule­ bebs misces warmomadgenls garkveuli Tanxa.  a. romlis striqonTa Tavkiduri asoebidan gamo­ dis saxeli sityva. asruleben erTeulebi.

smenadobis pirobebi raime SenobaSi. algOriTm­i [fr. Alah­i [arab. algorithmic language] _ programirebis erT­ erTi samuSao ena. ricxvebi. alEbarda [fr. sadgomSi.. krebuli. sinon. acus nemsi da punqtio Cxvleta] _ Cinuri xalxuri klasikuri medicinis meTodi _ nemsis CxvletiT mkurnaloba. funqcia. a. cxovrobs umTavresad de­ damiwis samxreT naxevar­ sferoSi. fizikis dargi.  enis a. fotosuraTebis. erTad akinZuli suraTebis. albatros] _ zRvis didi frinveli. ing­ lisis uZvelesi saxelwo­ deba. albQon­i [kelt.) raime amocanis amo­ saxsnelad saWiro moqme­ debaTa mimdevroba. aldљabr wiladis Sekveca] _ maTematikis nawili. aparatura. 2. algebra arab. akupUnqtura [laT. Algol­i [ingl. albAtros­i [fr. a. alláh] – mahmadi­ anTa (musulmanTa) da ara­ bulenovani qristianebis RmerTi. aqvs wagrZelebuli niskarti da grZeli da wvrili frTebi. romelsac boloze wamocmuli hqonda najaxis magvari piri. gamosaxuleba.aku -26 Rrubliani a. algorithme] _ (maTem. hallegarde] _ Zveleburi civi iaraRi _ Subi. album] – 1.  alaxi Scd. ro­ melic bgeriT rxevas swav­ lobs. moqmedebis Sedegad. ¥ akumulaciuri. markebis Casakravad. STabeWdileba. albion] _ bri­ taneTis kunZulebis. Algebra [laT.  algebrauli Scd. 2. Albom­i [fr. brZolaSi iye­ nebdnen Sveicarielebi da germanelebi (qarT. ¥ algebruli.  a. a. acusticos sme­ nis] _ 1.  Tbilisis xedebis a.  a. naxazebis da sxv. gantoleba. ¥ akustikuri.  algoritmi Scd. magari ydis mqone rveuli leqsebis Casawerad.romelic swavlobs sidideebze moq­ medebaTa zogad kanonebs am sidideebis ricxobrivi mniSvnelobisgan damouki­ deblad. . akUstika [berZ.  sakoncerto darbazis a.

meuRles). rogorc mtkiceba misi udanaSaulobisa. alimentum sazrdo] _ fuladi sax­ srebi. sakvebi romelsac. alegoriisa. emig­ raciis procesi. misisi pis a. xeivani orive mxriT xeebiT dar­ guli: sacalfexo biliki parkSi an baRSi. allēgoria] _ arapirdapiri xerxiT.  banketi _ furSeti. Janri. aligAtor­i [ingl. ¥ aliisa. hallelüjäh adideT RmerTi] _ RmerTis mimarT saxotbo mimarTva qristianul da iudeur RvTismetyvelebaSi. komplimentebiT. ¥ alergiuli. ojaxs moSorebuli piri kanonis ZaliT uxdis Sro­ misunarmoklebul ojaxis wevrebs (Svilebs. ali  koperatiuli a. aliterAcia [alliteratio. alegOria [berZ. iga­ vurad. organizmis mgrZnobiarobis Secvla mikrobebis an ucxo cilebis ganmeorebiTi ze­ moqmedebis mimarT. ¥ alebardisa.-is damtkiceba. alliance] _ saer­ TaSoriso kavSiri. aliafUrSet­i [fr. mSoblebs. gaerTi­ aneba. ebr.  alibma Scd. alQment­i [laT.  alebardasi Scd.  alegorasi Scd. sxvagan] _ (samarT.  a. allos sxva da engon moqmedeba] _ (medic. alafourchette Cangali] _ vaxSami. ¥ alegoriuli. dana­ Saulis Cadenis momentSi braldebulis sxvagan yof­ na. alQans­i [fr. alibi sxva ad­ gilas.  Cinuri a. alligator ec el lagarto xvliki] _ niangis saxeoba.) raimes zizRi. alEia [fr. mxatvruli .. alErgia [berZ. qaragmulad ga­ moxatva azrisa mxatvrul literaturasa da saxviT xelovnebaSi. alilUia Zv.) braldebulis udanaSau­ lobis dasabuTeba. Alia [ebr.  aliasi Scd. 2.  a.-27afTi). fexze mdgomare sauzme. marwyvze. al ad da litera] _ poeturi.  a. Alibi [laT. alia] _ israelSi sxvadasxva qveynidan ebra­ elTa gadmosaxlebis. suraTi.) 1. allée] _ gza. a. (gadat. ¥ alibim.  a. halleluja.

mravalwlovani tropikuli da subtropikuli mcenare: aqvs xorciani mogrZo kide ekliani foTlebi. mTamsvleloba). ¥ aloesi. mis wvens iyeneben medicinaSi. sezoni. alpQnist­i – alpinizmis xerxi _ leqsis taepSi er­ Ti da imave Tanxmovnis ramdenjerme bgeriTi game­ oreba ganwyobilebis Se­ saqmnelad. lo­ gikis. romelic su­ lier sazrdos aZlevs ada­ mians. romelSic moTavsebulia Tanamedrove avtorTa li­ teraturuli nawarmoebebi. a uaryofiTi nawilaki da logisms gansja. msvlelobis darRveva. alOgizm­i [berZ. alcalde arab. almanachs arab. hullo] _ sityva (Sorisdebuli). fsev­ donimad gamoyenebuli. ¥ alogikuri.). Almanach laT. Aloe [berZ. allos sxva. alquadi yadi. logikuri gansjis. Alma­mAteri [laT. alpinizme `al­ pebi~­dan] _ sportis saxeoba – asvla Znelmisadgom mTis mwvervalebze (qarT. almAnax­i [germ. Alkald­i [esp.alk -28 alio!. me­ ore da onoma saxeli] – vi­ sime namdvili saxeli. klasikuri nimuSia: karvis kalTa CaxlarTuli CavWer Cavakarabake (rusTaveli). aloe] _ (botan.] _ espaneTSi: cixe­simagre an mefis sasaxle. mosamarTle] _ espaneTsa da laTinuri ame­ rikis zog qveyanaSi: Temis meTauri da mosamarTle. msjeloba] – logikis sa­ winaaRmdego. alma mater mwovari deda] _ ase uwodeben studentebi da kursdamTavrebulebi uni­ versitets. alpQnizm­i [fr. ¥ alpinisturi. logikis ka­ nonebis Seusabamo ram.  a. alpinQada _ alpinistebis masobrivi asvla maRal mTebze.  aloisaA Scd. a.  a. banaki.  mTasvleloba Scd. allo! Scd. alkAzar­i [ec. Se­ usabamoba.  axalgazrda mweralTa a. alOnim­i [berZ. romelsac iyeneben telefoniT lapa­ rakis dros: niSnavs: gis­ menT! gismenT! .  axalgazrduli a. Alo! [ingl. sinon. kalendari] _ araperioduli krebuli. alcazar arab.

mecnierebis al­ tarze raimes mitana – ra­ imes msxverplad Sewirva: miyvana (misvla) altasTan – saeklesio qorwinebaze.  a. alUmin­i [laT. (gadat. qmedeba. ToxarikiT.  a. altituolo simaRle] _ adgilmdeba­ reobis ama Tu im wertilis simaRle zRvis donidan. alternetuli Scd.). Sdr. alfAbet­i [berZ. finjani. sinon. proeqti. altrUizm­i [fr.  mTasvleli Scd. alphabētos berZnuli pirveli ori asos _ α­s (alfa) da β-s . arCevnebi. maRalmTiani). wona 26.97.  a. a. mzadyofna Seswiros Tavisi piradi in­ teresebi. maRal mTebTan da­ kavSirebuli (qarT.  a. tertus gáudens mesame moxarulia] – ori an ramdenime erT­ maneTis sapirispiro Se­ saZleblobidan erT­erTis arCevis aucilebloba: me­ same SesaZleblobis arar­ seboba.] _ uan­ garo zrunva sxvisi keTil­ dReobisaTvis. oTxiT da sxva). Altar­i [laT. a.-29mimdevari – mTis turisti (qarT. sinon.) ri­ torikuli xerxi _ ga­ dakvriT xseneba raime cnobili istoriuli ambis an literaturuli nawar­ moebis. sa­ erTod. movercxlisfero_ TeTri msubuqi Wedadi li­ Toni. a. altruisme laT. ¥ alternatiuli. alf altQtuda [laT. allussion gadak­ ruli sityva] _ (lit. romelic eklesiis danarCeni nawilisgan da­ Sorebulia kankeliT. alternAtiva [fr. alUzia [fr. Alpuri _ alpebTan da. alternatife – laT. saZovrebi. mcenareuloba.  aliumini Scd. alter da sxv. altaria – altus maRali] – 1. mTamsvleli). ¥ altruistuli. alter – erT­erTi oridan. alumen (aluminus) Sabi] _ qimiuri elementi Al. at. allune] _ cxenis sxvadasxvagvari svla (na­ bijiT. a.  alternativuli. 2. saqcieli. Alur­i [fr. gadawyvetileba.  alpiuri Scd. qristianuli taZris aRmosavleTi na­ wili. rigiTi nomeri _ 13.

saidanac Tavs esxmodnen mezobel qvey­ nebs). a. ¥ amazonis. a. a uaryofiTi mawilaki da mazos amorZali (meomari qali). saidanac locvebs warmoTqvamen. ambitio] _ 1. Alfons­i _ kaci. romelic sayvarlis xarjze cxovrobs [aleqsandre diumas (Svili) erT­erTi piesis mTavari gmiris saxelis mixedviT]. naRmsatyorcnis an tyviam­ frqvevi sasroli (qarT. amazôn (amazone).  alximia Scd.­ebi . si­ non.w. pativmoy­ vareoba. amAzon­i [berz. alkimiya] _ Sua saukuneebis mistikuri moZRvreba (mi­ marTuleba): eZiebda bune­ baSi ararsebul e.  gaumarTlebeli a. 2. amalgame arab. amAlgama [fr. anbanuri. (qarT. ¥ ambiciuri.ganekurna yvela avadmyofi da sxva. gadaWarbebuli Tavmoyvareoba. ambition laT. embrazure] – 1. ambrosia] _ berZnul miTologiaSi: RmerTebis saWmeli.)  a. (Zveli berZ­ nuli TqmulebiT. ambrAzura [fr. ambrOsia [berZ. pretenzia raimeze. alfavituri Scd. katalogi.­ebi marjvena ZuZus ikveTd­ nen mSvildisridan moxer­ xebuli srolisaTvis.] _ raime liTonis Senadnobi vercxlis wyalTan.  alfaviti. ¥ ambrazurisa.  ambrazurasi Scd.alf -30Savi zRvis pirze cxov­ robdnen. anbani. kerti] _ 1. alqQmia [laT. dvrili ZuZus Tavi. ambQon­i [< berZ. 2. kedelSi datovebuli Riobi fanjris an karisaTvis. qalis grZeli sacxenosno kaba. ¥ alfabeturi. romlis saSualebiTac ubralo li­ Tonebi unda gadaeqcia oq­ rod da vercxlad. (samx). `fi­ losofiur qvas~. namsxvrevi raime Tav­ dacvis nagebobaSi qvemexis. saTofuri). cxenosani qali. 2. ambQcia [fr. ro­ melsac ukvdavebis. maradi­ ul siaxalgazrdaves da (beta) saxelis mixedviT] _ anbani. ambôn – amaRleba] – marTlmadi­ debul eklesiaSi: sakur­ Txevlis win amaRlebuli adgili.-ebi. sinon. alchymia arab.

ambulatorius mosiarule.  amebasi Scd. amQmia _ (medic.  a. moZra­ vi] _ samkurnalo­profi­ laqtikuri dawesebuleba.zneobrivi] _ (wign. mikroskopuli erTujrediani cxoveli. ambulatOria [laT. 2. amnQstia [berZ. ¥ amneziis.  agneziasi Scd. (qarT. zne­ obrivi normebis ugule­ belmyofeli. romelsac ara aqvs mudmivi forma.-31silamazes aniWebs maT (ix. amnēstia (da­ naSaulis) daviwyeba. . kvarcis na­ irsaxeoba. adamiani. moralis. sinon. α uar­ yofiTi nawilaki da laT. Sewya­ leba.) saxis mi­ mikis Sesusteba an sruli moSla nervuli sistemis amo daavadebis Sedegad. amoibe cvlileba] _ umartivesi. amETvisto [berZ. α uaryofiTi nawilaki. pati­ eba] _ 1. amorAlizm­i _ moralis.  ambulatoruli Scd. zneobrivi normebis ugule­ belyofa. saerTod patieba. ¥ ambulatoriuli. amebQaz­i _ (medic. moralis moraluri. romelsac iwvevs ameba. Amin [berZ. amjhystos Trobis sawinaaRmdego] _ naxevrad Zvirfasi qva iis­ feri an lurji: gamWvir­ vale. Ameba [berZ. mkurnaloba. amen. uzneo. cxovrobs wyalSi.  a. amorAluri [berZ.). zneobrivi prin­ ci pebis uaryofa. amoralu­ roba. amenOrea [berZ.  aministia Scd. sasamarTlos mier sasjelis sruli moxsna an Semsubuqeba umaRlesi xe­ lisuflebis dadgenile­ biT garkveuli kategoriis msjavrdadebulTaTvis. men Tve da rbeô mivedinebi] _ menstruaciis arqona qalis sqesobrivi mwifobis asakSi. α uaryofiTi na­ wilakia da mnesis gaxseneba] _ mexsierebis Sesusteba an sruli dakargva. agreTve neqtari). amnEzia [berZ. ¥ amebisa. romelic samedicino dax­ marebas uwevs iq mimsvlel an saxlSi myof avadmyofs. ar­ sebobs saerTo da kerZo a.) daavadeba. WeSmaritad] _ am sityviT mTavrdeba qris­ tianuli locvebi. iisferi.) 1.

. ¥ saamortizacio. fizikosis ampése­is (1775­ 1836) gvaris mixedviT]. Amper­i _ eleqtrodenis Za­ lis sazomi erTeuli [fr.  amorfiuli Scd. 2. romelSic wamalia. ¥ amplitudisa.  avtomobilis a. sifarTove] _ 1.) rasac kristaluri agebuleba ara aqvs (mag. 2.-Sia. kiduris) sruli an nawilobrivi mokveTa. gaqanebis sidide. sxeuli. uformo.amo -32gadaxra wonasworobis mdgomareobidan. amputatio mokveTa] _ qirurgiuli operacia _ sxeulis daa­ vadebuli periferiuli na­ wilis (mag. kiduris a. amplitudi Scd. 2.  a. amostisieren] _ 1. 2) sa­ Wiro mowyobiloba. mis sasceno monacemebs. romlebic Seefereba msa­ xiobis Taviseburebebs. ampulla] _ her­ metulad daxuruli minis patara WurWeli. ¥ amputireba.). dartymebis Seb­ rZoleba specialuri mo­ wyobilobis saSualebiT. roli.  ampluasi Scd. fisi. mina. 2.).  is Tavis a. amortizAcia [laT.] _ raime patara nivTi. manqana­mowyobilobaTa. Amplua [fr. (gadat. amplQtuda [laT. amortizAtor­i _ amorti­ zaciisaTvis (mniSv. amputAcia [laT.  s.  amplitudasi. nagebobaTa Rirebulebis TandaTanobiTi Semcireba maTi gacveTis Semdeg. Ampula [laT.  filtvis a. gar­ kveuli xasiaTis rolebi. vinmes mdgomareoba.  gaqanebis a. amOrful­i [berZ. amortizatio Sesusteba] da amor­ tQzeba [germ.  komikosis a.  a. 2. mowyobiloba _ amorti­ zatori. (min.) sxeulis udidesi . sxvaoba barometris an Termometris or simaRles Soris. aseTi adamianis damaxasi­ aTebeli. saqcieli. ¥ ampluisa.  amortizireba Scd. qim. amuletum arab. emploi] _ 1. (fiz. biZgebis. qarva. amplituoto sidide. amUlet­i [laT. amorphos] _ 1.

cxenis aRkazmuloba (una­ curviT. ro­ yofobis `avi Tvalis~ an melic ganviTarebis pir­ raime ubedurebis Tavidan vel stadiaze sunTqavs asacileblad (asacdenad). posei­ Semortymas. amphibios or­ .. sadac imarTe­ amphibios irgvliv. sazeTe da sxva. amfibia. an ori donis coli. mocvas. atareben. sinon. Amur­i [fr. TviT­ da tansacmlisa): salaSqro mfrinavi da misT. (mag. tanki. Ti­ cxoveli. saberZneTsa da romSi: Tixis  amfiTeatri. bayayi. amphiteatron-amphi orive mxriv. Zvel saberZneTsa da rom­ saxiT.] _ Zvel ormags. meore saxelwodeba Si: wriuli an naxevrad wri­ _ kupidoni. amfo. amor amfiTEatr­i [berZ. sani ymawvilis (Wabukis) 2.] _ 1.. TeatrSi: parteris ukan romelic warmodgenili TandaTanobiT amaRlebuli hyavT mSvildisriani frTo­ dasajdomi adgilebi. wyalxmeleTa lisma.. avtomobili. orive mxares. avgarozi. gar­ zRvis qalRmerTi. muloba (garda iaraRisa 3. boda sxvadasxa sanaxaoba. viwroyeliani oryura didi amfQbia [berZ. Tanamedrove Ti _ RmerTqal veneras vaJi. sartyeli. dabrkolebaTa gadalaxva 2. giri.-33- amf romelsac morwmuneebi Tan gvarad mcxovrebi] _ 1. [< berZ. Sana). romelic xarobs amunQcia [polon. amour laT. amnicya rogorc wyalSi. ormxrivs. romelic aR­ _ berZnul miTologiaSi: niSnavs: garemocvas. sagnis damokidebulebas: Amfora [amphora – berZ. garSemo. irgv­ siyvaruli] _ romaul miTo­ liv da theatron sanaxaobis logiaSi: siyvarulis Rmer­ adgili] _ 1. viTomda avadm­ xerxemliani cxoveli. sa­ lebsac SeuZliaT wylis qamre. amphitritç] _ TavsarTi. berZnul miTo­ uli usaxuravo nageboba logiaSi: eroti. salamandra). samxedro aRkaz­ leTze. 2. rom­ CanTa. amphō orive] amfQtrite [berZ. ise xme­ laT. layuCebiT.. maTara. adgilebiT. mosarTavebi da sxva). mcenare.. TandaTanobiT amaRlebuli amfi. wyalxmeleTa (qarT.

ana -34asoebis gadajgufeba. axali sityvis warmoqmnis mizniT. mo­ iTxovs. siyva­ ruls. uwylooba) dakav­ SirebiT.) or­ ganizmSi nivTierebaTa cvlis im qimiur procesTa erToblioba. rom adamiani mo­ inaTlos mowifulobis asakSi. temperaturis Zalian daweva. romelTa drosac ujredebisa da qsovilebis Semadgeneli nawilebi warmoiqmneba. anAgrama [berZ. orbeliani [Zveli berZeni poetis anakreontis saxelidan]. sawinaaRmdego da gramma aso] – sityvaSi . anaconda] – yvelaze msxvili maxrCo­ bela gveli (6­dan 11 m­de sigrZis). SeCveneba. sisxlis a. Se­ esatyviseba asimilacias.. anabaptizô xelaxla vnaTlav] – re­ ligiur­seqtanturi mimdi­ nareoba. anATema _ [berZ. anabiôsis ga­ cocxleba. anAlgia da analgEzia [berZ. risame yovelmxrivi gan­ WurWeli Rvinis. Rvinos. 1). pi­ ruku. risme Seswavla nawilebad daSlis gziT. anAkonda [esp. anabAtizm­i [berZ. aRorZineba] _ (biol. analgesia] _ (medic. mniS.. sinTezi. dawyevla. romelic uaryofs saeklesio ierarqias. analysis daSla] _ 1.  qimiuri a. katabOlizmi.. saqarTvelo­ Si arakreontul leqsebs werdnen aleqsandre WavWa­ vaZe.) tkivilis SegrZnebis dakargva.  a-ze gadacema. anathema dakisrebuli] _ (ekl.. ana gada. 2. romelic umReroda mxiarul cxovrebas. raime niv­ Tierebis Sedgenilobisa da Tvisebebis garkveva (sapir. sapirisp. anabQoz­i [berZ. 3. anakreOntul­i poezia _ po­ ezia.) zog organizmSi: sa­ sicocxlo procesis dro­ ebiTi Seneleba an Sewyveta gare pirobebis SecvlasTan (mag. ga­ daadgileba. ukan.. gr. mecnierebaSi kvlevis meTodi.  norma _ romani. zeTis da sxva siTxis Sesanaxad. anabOlizm­i [berZ. anAliz­i [berZ. xelsayreli pi­ robebis dadgomasTan er­ Tad aRdgeba organizmis cxovelmoqmedeba. anabolç aRmavloba] _ (biol.) ek­ lesiidan gandevna.

analogia Sesa­ tyvisoba] _ msgavseba sag­ nebsa. qaosi.  s. ¥ anarqiuli. anArqizm­i – erT­erTi sa­ zo gadoebriv­po li ti ku ri mimdinareoba. garCeva. ¥ analogiuri. anAnas­i [esp. areuloba.  a. anarxistuli Scd. ananas. anAloe [berZ. ekonomikaSi.  anarxisti. Ta­ nazomieri. anana . am mcenaris nayofi. is­ xavs surnelovan nayofs. (gadat.  iq a. anAlur­i [fr. anamnesis mo­ goneba] – (medic. masala. analogos Se­ sabamisi.  a. anAmnez­i [berZ. areuloba] – 1. anArqist­i _ anarqizmis mim­ devari. movlenebsa da cne­ bebs Soris. marTva­gam­ geobis ararseboba. romelzedac saRm­ rTo wignebs deben locvis dros.  a. SefardebiTi] _ raRac msgavsi. sufevs.  anarxizmi Scd.  analitikuri.  moTxrobis a. avadmyofis cxovrebis ana pirobaTa Sesaxeb daavade­ bamde da avadmyofobis gan­ viTarebis istoria.-35xilva.gu­ ranis (brazilia) enidan nana] – mravalwlovani bala­ xovani tropikuli mcenare bromeliebis ojaxidan. ¥ anarqistuli  a. .) sruli uwesrigoba. maTematikuri. 2. analOgia [berZ. qimia. anus yiTa nawlavi] – (anat). anarxiuli Scd. xvreli. anArqia [berZ. analogiisa. anarchia umTav­ roboba. yiTa nawlavTan dakavSirebuli. Sexedulebani. anal – laT. Sesatyvisi. mdgomareoba. Tanabari sagnebisa. xe­ lisuflebis. stiqiu­ roba.  analogiasi Scd. Cai. adgens eqimi avadmyofis an misi axloblebis CvenebaTa mi­ xedviT. maTematikuri analizi _ ix. s. movlenebisa da cnebebisa. ¥ saanalizo.  a.) cnobe­ bi. ¥ analizuri. analitiuri Scd.  anarxia. analogeion wig­ nebis qvesadgami] – mar­ TlmadidebelTa eklesiaSi: magida. anAlog­i [berZ.

ro­ melic swavlobs cocxali organizmis agebulebas.  a. nuSiseburi jirkvlebis mwvane anTeba. anaqrOnizm­i < [fr. angeion sisxlZarRvi da logos moZ­ Rvreba] – anatomiis na­ wili. anglosAqseb­i _ Zveli ger­ manuli tomebi (anglebi da anatOmia [berZ. anatomQuri TEatri – sa­ mecniero­saswavlo dawese­ bulebaSi sagangebod mo­ wyobili sadgomi. 3. Tvalis a. romelic ar Seesabameba Tanamedrove cxovrebis pirobebs: moZvelebuli Sexeduleba an Cveuleba. Angar­i [fr. anatomireba. hangar] – speci­ aluri nageboba TviT­ mfrinavebis.  anatomuri Scd. anachronisme < berZ. movlenis SecdomiT mi­ kuTvneba sxva droisTvis.. sadgomad da mimdinare remontis Casa­ tareblad. raimes agebuleba. mecniereba. mRvdlis zeda farTo da grZeli samosi. angina] – sa­ xis lorwovani garsis. 2. angiolOgia [berZ. ¥ anaqronistuli. bgeris) gameoreba ramdenime taepis (frazis) dasawyisSi. anglikAnuri: anglikanuri eklesia _ inglisis sa­ xelmwifo eklesia: protes­ tantizmis nairsaxeoba. anaxronistuli Scd. gamoyofa] – 1. anAfora [berZ. (gadat. anatomQreba – gvamis gakveTa gamokvlevis mizniT. anaphora zeviT aweva.  anatomi. 2.. anatomē gak­ veTa] – 1.  siyvarulis a. Sexeduleba.  tvinis a. epoqisaTvis. ¥ anatomiuri. anatomi. poeturi da oratoruli xerxi – erTi da imave si­ tyvis (winadadebis.ana -36tis. ana ukan da chronos dro] – 1. ama Tu im faq­ . atlasi. Angina [laT.  a. gamokvleva. adamianis a. sadac kveTen gvamebs. Zveli drois gadmonaSTi.-ebi istoriul romanSi. romelic swavlobs sisxlZarRvebsa da limfur sistemebs. qronoligiuri Seusabamoba. raime organizmis calkeuli an organos agebuleba. Sveulmfrene­ bisa da misT. a.  anaxronizmi.). 2.  a.). (lit.

 qarTuli poeziis a. anecdote – berZ. rCeuli mxatvruli Txzulebani. anthologia. si­ Zulvili] – mamakacebis si­ Zulvili. anTropOid­i [berZ.). anthrôpos adamiani da genesis dabadeba.  anestezia Scd. anTrAcit­i [berZ. andtogynos orsqesovani aner (andros) ka­ ci da gynç qali] – (biol. ¥ anekdoturi  a.  antraciti Scd.­Si gadasaxldnen britaneTis kunZulebze da dai pyres inglisi. epig­ ramaTa krebulebis saxel­ wodeba] – romelSic mo­ Tavsebulia sxvadasxva avtoris krebuli. anthrax (anthrakos) naxSiri] – Zvirfasi Tvali. androfObia [berZ. ¥ saanekdoto. anEkdot­i _ [fr. ançr (andros) mamakaci da phobos SiSi. anthropoeidçs] – adamianis msgavsi . anne x io Seer­ Teba] – erTi saxelmwifos mier sxva qveynis an mi­ si teritoriis Tavis te­ ritoriisgan ZaliT Se­ erTeba: dapyroba. sisxl­ nakleboba anesTEzia [berZ.).-37saqsebi).  saerToa. mdedrobiTi sqesis ar­ sebisaTvis mamrobiTi sqe­ sis niSnebis qona da pi­ riqiT. Janri.). anecdotos gamoqveynebuli] – gonebamaxviluri ambavi sa­ sacilo daboloebiT. anthos yvavili da legö vkreb – Zvel berZ. AnTrak­i [berZ. warmoSoba] – an­ Tropoligiis erT­erTi ZiriTadi nawili _ moZRv­ reba adamianis warmoSobis Sesaxeb. anEmia [berZ. gautkivareba operaciis gasakeTeblad. anTolOgia [berZ.  s. SemTxveva. androgQnia [berZ. romlebic me­5 s. upiratesad leqsebi. anaisthçsia ugrZnobloba] – (medic.. adgilobrivi a. sa- anT anegdoto Scd. anEqsia [laT. mgrZnobelobis dakargva an Sesusteba. animia – an uar­ yofiTi nawilaki da haima sisxli] – (medic. anthrax nax­ Siri] – saukeTeso xarisxis qvanaxSiri Savi ferisa. anTropogEnez­i [berZ.  anegdoti. anegdoturi. mkvrivia da liTonisebr priala.

saantropologio Scd. s. animal cxo­ veli] – cxoveluri: cxo­ velTan dakavSirebuli.anT -38Seqmnili: igi warmoadgens samyaros centrsa da sa­ boloo mizans. Simpanze. animAlur­i [laT. Janri. anQmizm­i _ [< laT. rom yvela sagans aqvs suli. ¥ anTropologiuri da saanTropologio.  a. anima su­ li] – pirvelyofil xalxTa rwmena.  a. romelzedac Ca­ mowerilia sxvadasxva ki­ Txva garkveuli cnobebis Sesagroveblad. a. ro­ melic yoveli mxridan garSemortymulia sxva sa­ maimuni (gorila. (s. evo­ lucias. anquêtteê] – 1. centrum centri] – religiuri Sexeduleba. ro­ melic Seiswavlis adamianis warmoSobas. Anketa [fr. ferwera. giboni da sxv. a.-is mowyoba (Catareba). re­ ligiur­misTikuri moZ­ Rvreba.  a. antropofAgia [berZ. antrôpos adamiani da logos moZ­ Rvreba] – mecniereba. anTropocEntrizmi [berZ. anthrôpōs adamiani da sophia sibrZne] – Teosofiis saxeoba. romelic RvTis adgilas gaRmerTebul ada­ mians ayenebs. animal cxoveli] – mxatvari an moqandake. kanibalizmi. enclave] – erTi saxelmwifos teritoria an teritoriis nawili. ¥ animalisturi.  a. animAlist­i [laT. antroposOfia [berZ. aseTi furclebis sa­ SualebiT cnobebis Seg­ roveba. (s. (s. anthrôphagia < anthrôpōs adamiani da phagomai vWam] – kaciWamioba. romlis mixed­ viTac adamiani aris umaR­ lesi arseba.).  a. a.) monacemebi. furceli. anthrôpos adamiani da laT.) gamokiTxva. biologiur bune­ bas. furclebi. Anklav­i [fr. RvTis mier .) muzeumi. (s. anTropolOgia [berZ. rasebs.) kvleva-Zieba. antropologiuri. orangutani. romelic Tavis namuSevrebSi umTavresad cxovelebs asaxavs. cvlilebebs mis age­ bulebaSi.  antropologia. ¥ anketuri da saanketo. 2.-is Sevseba.

moSla. anōmalia us­ kompleqsi) wormasworoba] – kanonzo­  arqiteqturuli a. antagōnisma kamaTi. ganaSenianeba.. Txzu­  politikuri a. lis yvela nawilis Se­ kaTodi). anodos zeviT Ansambl­i [fr. zogjer Se­ zRvaze gasasvleli. interesTa Seurigebeli da­ ¥ anonimuri – xelmouwereli. movlena..). vinaoba ucnobia. romlis urigebeli winaaRmdegoba. erTianoba. veva. indoeTisa da wyna­ nawilaki da osmç suni] – ri okeaneebis mimdebare te­ (medic. brZola] – Se­ Txzulebis avtori. winaaRmdegobani..-39- ant xelmwifos samflobeloe­ da misT. romelsac ara aqvs led gadmocema. SenobaTa. ritoriebs (ubnebs). annotatio Se­  a. eqspedicia. anotAcia [laT. anônymos usaxelo] – werilis an antagOnizm­i [< berZ. uaryofiTi lantis. wesisagan. ¥ antarqtikuli. annonce] – mokle  a. moicavs antarqtidas.  anonimiuri Scd. svla] – dadebiTad damux­ mTlianoba] – 1. saerTo 2. niSvna] – wignisa. anOnim­i [berZ. cekvis a.. Anod­i [berZ. Anons­i [berZ. rasobrivi a. fsiqololeba). pirispireba. usaxelo (werili. winaswari gancxadeba mo­ mavali warmatebis. ynosvis uqonloba. Sinaarsis mok­ biT da. Tanxmebuloba. damkvrelTa. ¥ antagonisturi.  anomaluri Scd. mierebis darRveva. samxreTpolaruli mxare: ¥ anonsireba. nagebobaTa anomAlia [berZ.  quCebis a. momReralTa. gastrolebis da misT.  saestrado a. fasebis darTviT. raime mTe­ tuli eleqtruli (sapirisp. at­ anOsmia [berZ. normisgan gadax­ mocekvaveTa jgufi. simRerisa da ¥ anomaliuri. statiis . (mag.  a. ¥ ansambluri. ensamble erTad. koncer­ antArqtika [berZ. giuri a. ant (i) wi­ naaRmdeg da arktikos Crdi­ tis. loeTisa] – dedamiwis Sesaxeb.

anti… winaaRmdeg] – TavsarTi (winsarTi).) stilistikuri xerxi.ant -40samkurnalo nivTierebani. antikvAruli – Zveleburi da Zvirfasi. suraTi. gan­ sja. romlebic Trgunaven baqteriebisa da sxva mikrobebis zrdas da spoben kidevac maT. romlebic ixmareba mo­ wamvlis dros. anti wina­ aRmdeg da laT. wigni.  antiqvari Scd. raime mimar­ Tulebis sawinaaRmdegos. a. antQTeza [< berZ. rac mdgomareobs sawinaaRmdego cnebebis SepirispirebaSi. Antena [laT. antidoton (mx). vaqcina virusis wina­ aRmdeg. antimecnieruli midgoma. a.  anaqtartikasi. [berZ. virus Sxami] – 1. antikvAruli maRAzia _ antikvaruli nivTebis ma­ Razia: antikvariati.  antihumanuri aqti. romelic kompi­ uterul mexsierebaSi po­ ulobs da spobs mavnebel programebs (virusebs). ro­ melic aRniSnavs raimes sapirispiros. antiquarius] – piri. romelic medicinaSi ga­ moiyeneba virusebis si­ cocxlis unarianobis da­ saTrgunavad (CasaxSobad. anti. specialuri sakompiutero programa. Casaqrobad). antidOteb­i [berZ. mikroor­ ganizmebis mier warmoqmni­ li nivTierebani. larnaki. antivQrusi [berZ. antiTEzis­i [< berZ. anti winaaRmdeg da biotikos cocxali] – 1. romelic vaWrobs antikvaruli nivTebiT an agrovebs da swavlobs maT. ¥ antarqtikisa. antQkvar­i [laT. biologiuri nivTierebebi. 2. ¥ antenisa  antenasi Scd. antibiotQkeb­i [berZ.  satelevizio a.. antithesis dapirispireba] – di­ aleqtikaSi: amosavali debulebis (Tezisis) sawi­ naaRmdego debuleba. romliTac xorcieldeba radiotalRebis gamosxiveba (gadacemisas) an maTi daWera (miRebisas)..  a. antithesis dapirispireba] – (lit. anktarktika Scd. antenna anZa] – gam­ tari an gamtarTa sistema.] – SxamsawinaaRmdego . 2.

antilope (mx. antQkur­i [< laT. filosofia. a. antipatheia] – arakeTilganwyobileba.)] – wyvilCliqiani mcoxnavi ZuZumwovrebi RrurqianTa ojaxisa (arCvebi.  antisanitaruli Scd. antisemQtizmi­i (sxvagvarad iudofobi) – ebraelebis siZulvili.  antilopasi Scd.) erTmaneTisken fexebiT miq­ ceulni] – 1. anti patiuri Scd. antisEismur­i – miwisZvris sawinaaRmdego (ix.  anti patia. antiquus Zveli] – 1.). xelovneba. seismu­ ri.  Cveni sazogadoebis a. ¥ antisanitariuli. 2. qurcikebi anu jeirnebi da misT. a. (gadat. simpaTia). . RonisZiebebi. antisanitAria – sanitariis moTxovnilebebTan SeuTav­ sebeli. 2. antiqvariuli Scd. antisEmit­i – piri. ¥ antisemituri. saxis an sxeulis nak­ vTebi).  mx. antipodes (mr.  a.  a. pirovneba. a. romelic ebraelebTan mtruladaa da­ mokidebuli (ganwyobili).).  antiseismiuri Scd.  antisemitiuri Scd. msof­ lmxedvelobis mqone adamianebi. (mag. gamosvlebi. de­ damiwis or mopirdapire ant wertilad mcxovrebni erT­ maneTis mimarT.  antiuri Scd.). ganwyobileba. rac silamaziTa da mox­ denilobiT antikur qan­ dakebebs mogvagonebs. Zveli berZnuli an romauli (kultura.  a. antQpod­i [berZ. ¥ anti paTiuri.).  a. ¥ antilopisa. gamoxtomebi. a.  a.-41 antikvariuli. – ebi. (wign. antifASist­i faSizmis wi­ naaRmdeg mebrZoli. TvisebiTa.) visime an erTma­ neTis sawinaaRmdego xa­ siaTis. Teatri. ¥ antifaSisturi. antilOpebi [fr.. siZulvili visame mimarT (sapirisp. sxvagvarad _ iudofobi. pirobebi. antilopa. anti pATia [berZ. sibin­ Zure. sazogadoebrivi wyoba da sxv. xe­ lovneba. usufTaoba.

2. didi – patara).ant -42TmaneTs. neknebs Soris amonaWeri xorci.  antrakti Scd. aseTi xorcis mwvadi. antifreeze – berZ. 2. entrepreneur] – saTeatro. antrEkot­i [fr. sityva. AntraSa [fr. an koncertis. koncertebis momwyobi kerZo piri. romelsac gayinvis dabali temperatura aqvs. Cveulebriv Zroxis (miirTmeven Semwvars. romlis drosac mocekvavis fexebi ramden­ jerme swrafad exeba er­ .  antonimiuri Scd. ¥ antonimuri. 2. Sesveneba saTeatro or moqmedebas. antUraJ­i [fr. entrechat] – sa­ baleto cekvebSi: msubuqi Sextoma. antrecôte] – 1. kargi – cudi. anti winaaRmdeg da ingl. antQfriz­i [ingl. freeze gayinva] – siTxe. romelsac sxva sityvis sapirispiro mniSvneloba aqvs. Antraqt­i [fr. musikaluri nomeri (in­ termedia). Antre [fr. aseTi xorcis mwvadi.). entrée] – 1. antQqriste [< berZ. antracte (entre Sua. organizacia.. antrEsol­i [fr. entourage] – (saub. (mag. cirkSi: klounebis nomeri – kome­ diuri scena (laparaki an pantomima). qalaq uruqis mfar­ veli. anti winaaRmdeg da onomo saxeli] – (lingv. antonyme < berZ. operis or moqmedebas Soris srul­ deba. a. sacirko warmodgenebi.). saRamosa misT or ganyofilebas Soris.  a. Anu – Sumerul miTologiaSi: erT­erTi umTavresi RvTa­ eba. gauqmeba. 2. antOnim­i [fr. antichristos] – qristianul sar­ wmunoebaSi: qristes mTavari mowinaaRmdege. entresol] – 1. garemomcveli piro­ baTa erToblioba: garemo.  Teatraluri a. baletSi: erTi an ramdenime Semsruleblis gamosvla cekviT. antreprenQor­i [fr. moZraoba. annularet ga­ nadgureba. gauqmeba] – rai­ mes aranamdvilad gamocxa­ deba. saxlis zeda naxevarsarTu­ li. Soris)] – 1. maRal oTaxSi gakeTebuli naxevariarusi aivnebiT. 2. anulQreba [laT.

an uaryofiTi nawilaki da uron Sardi] – (medic. romelic meqanikurad as­ rulebs raime samuSaos. Aorta [berZ.  a. organoebi. dawesebulebis. mxedvelobis a. sa­ dac aparatebi (mniSv. qveyanaSi mosaxleobis ZalmomreobiT gayofis po­ litika. pirdapir. aparatebi. eleqtruli a. apATia [berZ. ¥ saaparato – sadgomi. apartheidi Scd. a. ga­ mokruli gancxadeba.  aparteidi. qafSia. mdid­ ruli bina. dafuZne­ bulia rasobriv diskri­ minaciaze. avtotransportis a. apAtrid­i [berZ. rentgenis a.] – zRvis wvrili Tev­ zi: xamsa.). enface pirisa­ xeSi] – pirsaxe winidan. romlebic emsaxurebian apa mmarTvelobas an meurneobis raime dargs. apartAment­i [fr. 1) erTob­ lioba. Tirkmelebis mier Sardis gamoyofis sruli Sewyveta. kinoSi da misT. rom yvela bileTi gayidulia. dawesebulebaTa erTobli­ oba. anchovies (mr. apArat­i [laT. apparatus mo­ wyobiloba] – 1. rom­ lebic erT raime funqcias asruleben. 4. ¥ apaTiuri.).. 3. aurtē] – (anat. apatiuri Scd. bina] – didi. aparAtura – (mniS. sruli gulgriloba.).). romelic gulTan sisxls awvdis sxva arte­ riebs da organoebs filt­ vis garda. organiza­ ciis TanamSromelTa er­ Toblioba.  qimiuri a.  saministros a. ¥ anulirebuli. 2. AnSlag­i [germ. yvelaze msxvili arteria. dakveTis.  saxelmwifo a.). a uaryofiTi nawilaki da patris samSoblo] – (samarT. romelic ar . (fiziol. Anfas­i [germ. anUria [berZ. mTavari. apartheid cal­ calke cxovreba] – rasob­ rivi diskriminaciis forma. – esp. appartement oTaxi. romelic. apatheia ugrZnob­ loba. anschlag] – Te­ atrSi. xelsawyo. 1) aris moTavsebuli. piri.  apatia..  sametyvelo a.  telefonis a. aparTEid­i [afr. mdgomareoba.-43 xelSekrulebis. anCOus­i [ingl.

Tandayolili ar qona sxeulis raime na­ wilisa an organosi. apelAcia [laT. aplikAtura [laT. appellatio mimarTva. aplomb Sveuli mdgomareoba.). 1. Apeqs­i [laT. aplikAcia [applicatio mideba.  s. 2. ro­ melsac madis aRsaZvrelad (mosayvanad) svamen. Sveuli] – sakuTar Tavze didi war­ modgena. vad.-iT damkvidreba. Aplomb­i [fr.  darbazSi gaisma a.  a.) Scd. morgeba] – naxatis. ayvaveba. gafurCqvna. romliskenac moZraobs mzis sistema. apEndiqs­i [laT. rixi. apogeia Scd. rac Canas la­ parakSi an qcevaSi. apogeion miwidan daSorebuli – apo gareSe da ge miwa] – 1.). igivea rac apolidi.  aplodismentebi (mr.ape -44ganlageba musikaluri sak­ ravis dakvrisas. cis wertili. misi aR­ niSvna notebze. romlis mimarTulebiTac moZraobs dedamiwa mocemul momentSi. applaudissement] – (wign. sasamarTlo gadawy­ vetilebis gasaCivreba ins­ tanciaSi. aperQtiv­i [fr. ornamen­ tis Seqmna sxvadasxva feris qaRaldis an qsovilis naW­ rebis dawebebiT (da kere­ biT). apéritif] – sus­ ti spirtiani sasmeli. (astr.).). risame gan­ viTarebis umaRlesi wer­ tili. wertili cis Tavze. romelic yvelaze metadaa daSorebuli deda­ miwas. a uaryofiTi nawilaki da plasis warmoqmna] – (biol. ¥ saapelacio. aplAzia [berZ. taSis kvra. applico mi­ vadeb.).). s. aplodQsment­i [fr. (wign. gadat. apOgea [berZ.). 2. saCivari.) brma naw­ lavis danamati – Wianaw­ lavi. appendix da­ namati] – (anat. apendiq­ sis anTeba. iTvleba arc erTi qveynis moqalaqed (qveSevrdomad). saCivari] – (sa­ marT. apendQcit­i (medic. movargeb] – TiTebis . taSi risame mowonebis niS­ nad an misalmebis gamosa­ xatavad. mTvaris (an dedamiwis xelovnuri Tanamgzavris) orbitis wertili. apex mwvervali] – (astr. ¥ apogeisa  apogeasi.

(wign. apokryphos da­ dic. gaRmerTeba] – 1. ga­ qmis~ erT­erTi wigni: qris­ marTleba.). risme Tav­ 3. mefis gandideba.). Seqeba (zepirad tianuli­saeklesio wigni. varetianeb] – (me­ apOkrif­i [berZ. xelovnebisa da sasrulze~.). (Teat. apologEtika [berZ. uecari dadambla­ faruli. Zvel saberZneTsa da gamodebiTi dacva. deiktikos damamtkicebeli] – sarwmuno. apokolypsis va. (wign. gadat. RvTis­ zeimo koncertis bolo ma­ metyvelebis dargi. winaswarmetyvelebis Rmer­  a.  Tbilisis 1500 wlis iubi¥ apologia. raime sazo­ qristianuli religiis gadoebrivi movlena da dacvas. dasacavi. bolos darTuli.). raime movlenis.) speqtaklis an sa­ gētikos damcveli] – 1. gmiri. a. Ti.  sabazro ekonomikis a. saidumlo] _ iseTi veba. an werilobiT). ambis. romelic apOlon­i [berZ. ¥ apokalifsisi dasaSvebia. lis a. qeba – romSi: romelime gmiris an dideba. apologêtikos dacviTi] – damcveli ro­ kurad aucilebeli. apologia dac­ apokAlifs­i [berZ. logi­ apolOget­i [berZ. (ist. ro­ gamowveulia cxvirSi sis­ melsac ar scnobs eklesia xlis CaqceviT an tvinis . sityva] – (wign. damblis dacema. apolo2. apthēosis da a. an Sarl degolis politikis pirovnebis gandideba. ro­ sobrivi scena. moZRvrebisa apoTEoz­i [berZ. gamocxadeba] _ `axali aRT­ visame an risame dacva.zevsis Svili.S. apo- da amitom ar Sedis saRmrTo werilSi. vartyam. rac bibliuri Txzuleba.). melime ideis. apoplEqsia [berZ. apollôn] – Seicavs mistikur winaswar­ berZnul miTologiaSi: si­ metyvelebas `qveynis da­ naTlis. apolOgia [berZ. apoqlçxia  apokali ps[isi] Scd. sxv. ueWveli. dadgoma. 2. romelSic melic miznad isaxavs gandidebulia. –aleqs moskoviCi. Seqebulia xalxi.-45- apo apoliqtQkur­i [berZ.

apostasia] – (wign. arabeskebi] – klasikur sabaleto cekva­ Si: moZraoba romlis dro­ sac sxeuli eyrdnoba erT sisxlZarRvis dacobiT. ¥ aprobireba AJio [it. sinaTlis gamtari] – gamW­ virvale (qsovili. aprobatio mo­ . apostropheberZ. area farTo­ bi. Tavgamodebuli gamavrcelebeli raime ide­ isa. warsulidan] – wi­ naswar.). aggio] – (finans.). 2. romelic ismeba ga­ motovebuli xmovnis ad­ gilas. Zveli rwmenisgan gandgoma. a priori dasa­ bamidan. naqargi. Ar­i [fr. arAbesk­i [ix. (gadat.  axali meTodis a. fu­ lis niSnebis da sxv. oficialurad gamoxatuli mowoneba. aJitAcia [fr. Se­ mowmebis Sedegad. mociquli] – 1. a jour gamWoli. zedapiri] – miwis far­ Tobis sazomi: udris 100kv. apostolos despani.  a. sasoflo – sameurneo kulturaTa naTesebis ga­ mokvleva saukeTeso Teslis SesarCevad. aprobAcia [laT.  a. da­ dastureba gamocdis. agiotage] – di­ di aRelveba. mtkiceba. d’artaniani (de artanianis nac­ vlad).). birJaze. aJUruli [fr. moZRvrebis.  a. damtkiceba. ¥ aprioruli _ cdisgan da­ moukidebeli. aposrophos gverdze an ukan moqceuli] – mZimis msgavsi striqonzeda ni­ Sani. apOstol­i [berZ. 2. are – laT.apo -46woneba] – 1. fasi­ ani qaRaldebis kursis awe­ va (sapiris. aprQor­i [< laT. apOstrof­i [fr. ieso qristes yovel 12 mo­ ciqulTagani. imTavidanve arsebuli. agitation] – (wign. ¥ apopleqsiuri. dizauio). xelTaTmani.  atyda a.  apopleqsuri Scd.). apostAsia [berZ. Zlieri mRelvareba. aJiOtaJ­i [fr. dambla.). cdamde. misi moZRvre­ bis gamavrceleblebi. aRgznebuli mdgomareoba. a. aurzauri ra­ ime ambis gamo.  fr. m –s (heqtaris 1/100). Jeanne d’Arc (nacvlad de arc -isa) da aqedan qar­ TulSic: Jana d’arki. saoqromWedlo nakeToba da sxv.

 am mniSvnelobiT mx. uqoCro grZel boloiani TuTiyuSi: mwvane da wi­ Teli SeferilobiT. sti­ lizebuli foTlebisa da misT.). lo­ gikuri mosazreba.  a. argumentAcia [laT. arachion abla­ buda] – erTwlovani zeTova­ ni mcenare parkosanTa oja­ xisa.-47fexs. ro­ melic Sedgeba geometri­ uli figurebisagan. arg  moxaluli a. sWirdeboda.  qurduli a. arabesco arabuli] – 1. sabuTi. samediatoro sasamarTlo. argumentebis erToblioba. (evropaSi Sevida ara­ beTidan). argotikuli. aranJQreba [< fr. 2. ar ixmareba. (maTem.  araxisi Scd. romelic mohyavT risme dasamtkiceblad. arbitre – laT. damoukidebeli cvladi sidide. arbitrage] – sa­ dao sakiTxebis gadawyveta arbitrebis saSualebiT. 2. (wign. . Arara da Ara [amer. arranger wesrigSi moyvana] – (mus. argumentatio] – 1. meore fexi ki gaS­ verilia ukan. zevidan parks aqvs ZarRvebis ablabudisebri qseli. saxeli: miwis Txili). (qarT. it.). ¥ argotizmi.). nayofi iWmeba. romlis cvlilebac aris damo­ kidebuli meore sididis (funqciis) cvlilebaze. arbiter] – msaji sportis zog saxeobaSi. 2.  mecnieruli a. erTi wyeba sakravebisaTvis (an xmebisaTvis) daweri­ li musikaluri nawar­ moebis gadakeTeba sxva sakravebisaTvis (an xmebi­ saTvis). argot Jargoni] – (lingv. arbQtraJ­i [fr.  damajerebeli a. arAqis­i [berZ. Argo [fr.. Arbitr­i [fr. arabesquos – esp. argUment­i [laT. rTuli ornamenti. ] – didi. argumentebis moy­ vana.  debulebis a. pirobiTi ena ro­ melime socialuri an pro­ fesiuli jgufisa.. gavr­ celebulia amerikaSi. patar­patara literatu­ ruli an musikaluri na­ warmoebTa krebuli. ¥ argumentirebuli.). argumentum mtkiceba] – 1. msjeloba. Widaobis a.  cxenosnobis a. arabEskebi [fr.

arena.) saerTo saxelwodeba. gadasaxadi aseTi xelSek­ rulebis mixedviT. 2. sadac gladiatorebis da a. uZravi qonebis daqiraveba saTanado xelSekrulebis dadebiT. arealis – area mo­ edani. mcenaris an cxovelis calkeuli sa­ xeoba.  politikuri brZolis a. erTi xmisaTvis Sesasrulebeli vokaluri nomeri.. wiaRiseuli d a.1). oratoriaSi. (lingv. ¥ arenisa. zogjer iron.  arenasi Scd. Arçs] – berZnul miTologiaSi: omis RmerTi.­idan moyolebuli ix­ mareboda. aria] – (mus. (gadat. romlis sxdomebic omis . (gadat. Ares­i [berZ.) ama Tu im enobrivi movlenis gavrcelebis are. rac argumentacia (mniS. 2. arEal­i [laT. ariEleb­i [sanskr. Areopagus – berZ. 3. Tanamedrove saberZneTSi: umaRlesi sasamarTlo. indo evropul enebze molaparake xalxebis aRsaniSnavad.] – 1. arenda. saerTod. Cveuleb­ riv operaSi. Araios pagos aresis bor­ cvi] – 1.) Zveli aTenis umaRlesi sasamarTlo. 2. Zvel romaul amfiTeatrSi. zevsisa da heras Svili. ArTrit­i [berZ. ijara.arg -48RmerTis aresisaTvis mi­ kuTvnebul borcvze imar­ Teboda. Aria [it. arthron sax­ sari] – (medic) saxsrebis anTebiTi daavadeba.. 3. Arenda [polon.).-ze arian klounebi. areOpag­i [laT.). gaavrcelebs are deda­ miwaze. asparezi. arias] _ indoiranul enebze molapa­ rake tomebisa da xalxebis (indoelebs. sivrce] – 1. kantataSi. sarbieli. S. ¥ ariasi Scd.] – 1. Arena [laT.  a. av­ toritetuli adamianebis Sekreba raime sakiTxis ga­ dasawyvetad. faSistur germaniaSi am sityvas mieniWa tendenciuri da antimecnieruli mniSv­ neloba [uZveles Zegleb­ Si indoiranuli xalxebi argumentQreba _ igivea. 2.S. me­ 19 s. ama Tu im movlenis.) moRvaweobis dargi. moedani qviSiT moyrili. cirkis mrgvali naxerx­ dayrili moedani. iranelebs. qviSa.. (ist. brZola imarTeboda.

Aristokrat fr. 2. zeda fena. avangardi). adamiani. ro­ desac Zalaufleba dide­ bulTa mcirericxovani klasis xelSia (mag. aristokratiis war­ momadgeneli.  a.) mci­ re aria. _ arriérre zurgidan da garde dacva] – jaris (an flotis) nawili. arQeta [it. ¥ aristokratiuli.  a.  a. klasobriv sazo­ gadoebaSi: umaRlesi wo­ deba gabatonebuli klasis priviligirebuli fena.) saxelmwifo mmarT­ velobis iseTi forma. aristokratia] – 1. ¥ aristokratuli. a. romelime klasis an so­ cialuri jgufis privi­ legirebuli nawili. ¥ ariTmetikuli. moqmedeba. arietta] – (mus. oTxi a. zeda fena. didgvarianebi. amocana.) gulis moqmedebis (muSaobis) normaluri rit­ mis darRveva.  aristokratuli unda ga­ varCioT aristokratiulisgan (ix.  warmoSobiT a. Zvel saberZneTsa da romSi). (sapirisp. arQman­i [berZ..] – Zvel spar­ sul religiaSi: borotebis RvTaeba (sparsulad – anhra – mainiu).rac niSnavs sruluflebian adamianebs]. ormuzdisa.) scenis ukana nawili. aristOkrat­i [germ. arriérre – garde. 2.-49(mezobeli an dapyrobili xalxebisagan gansxvavebu­ lad) Tavis Tavs uwodeb­ dnen `arielebs~. a uaryofiTi nawilaki da rhythmos riTmi] – (medic. ariErgard­i [fr. adamiani. romelic mie­ kuTvneba didgvarovanTa wres. romelic mTavar Zalebs boloSi mih­ yveba da icavs maT uknidan Tavdasxmisagan. aristokrAtia [berZ. ariTmEtika [berZ. 3. romelic swavlobs ricxvTa Tvisebebs da maTze moqmedebas. . ariErscena – (Teatr. aristokrati). saloni. romelic miekuT­ vneba sazogadoebis privi­ legiur nawils. aristocrate] – 1. arithmetikē – arithmos ricxvi] – maTematikis nawili. (ist. arQTmia [berZ.  finansuri a. manerebi. Seurigebeli mte­ ari ri Tavisi Zmis – keTili RvTaebis.

kerZod saxmeleTo Seiara­ lebic ganicdian bunebriv Rebuli Zalebi (qarT.] – – samxedro gemebis. sadesanto a. umu`qalaqi megidas mTasTan~. armagEdon­i [ebr. romelic  aristokratiuli unda gaSedgeba ramdenime korpusis varCioT aristokratulisan diviziisgan. varangelozis mier (ieso  a. aromate < berZ. risme didi rao­ Armia [fr. sa­ safrangeTis provincia ar­ haero) ZalaTa erTobli­ tua­s (Artois) saxelidan] oba. RvTis metyveli ioanis ga­ aröma (arōmatos) surnelovani mocxadebis mixedviT unda nivTiereba] – sasiamovno moxdes saboloo Setakeba suni. gan (ix.  sahaero a. non. jaris SenaerTi. Crd. divizia. armée – armer Se­ denoba. armada floti] arsEnal­i [fr. palestinaSi sadac arOmat­i [fr. raime niSnis boda (xmarobdnen me – 14 mixedviT gaerTianebuli – 16 s. rom­ 2. arquebuze] – Zve­ moqmedi armia – frontze leburi patruqiani Tofi. fos mTeli SeiaraRebuli artezQuli [fr. gadat. Armada [esp. wisqveSa wylebTan. harim giddin  avtomobilistTa a. jari). si­ wnevas. artésien < (saxmeleTo. (wign. saxelmwi­  codnis a. sazRvao. romelic lulidan itene­ 4.ark -50- 3. adamianTa didi raodenoba. da sadac satana ¥ aromatuli da aromatiZleuli iqneba miqael mTa­ ani. . myofi jarebi. aristokrati). iaraReba] – 1. aromatiuli Scd. Cai. – rac dakavSirebulia mi­  a. 2. qristes mier). di SenaerTi. arsenal – arab. iaraRisa da saWurvilis frinavebis an tankebis di­ sawyobi. rZolo Setakebebi] – adgili  s.). arkEbuz­i [fr.. keTilsurneleba RvTiur da satanur Zalebs (surneleba).-Si gawveva. gadat. sadac xSirad xdeboda sab­ ¥ saarmio. Soris.­ebSi). SevarTa a. TviTm­ 1.

damxmare sityva. nebaSi. haubi­ temidos)] – berZnul miTo­ cebis. ricxvs. artezQuli wylebi – miwis­ . saswavlebemosvlis gzebze (rkinigza­ li. samxedro mecnierebis aseTsave arxze da misT).. aseTi SeiaraRebis mqone artEria [berZ. < article – laT. xSirad.) saerTo saxelwo­ cxovelebisa da nadirobis deba.-is lidan sisxls awvdis yvela mzvervi. da gamoxatavs mis gansaz­ artQstizm­i – (wign. sqess. Artikl­i [fr. misT.-Si msaxurobis. artiste] – (ingl. (ant. qveSa wylebi [berZ. romelic gu­  a. didi Rvrulobas an ganusaz­ da natifi ostatoba xelov­ Rvrelobas. ganusazRvreli a. s.-is divizionis organos da qsovilis (Sdr. naRmtyorcnebis da logiaSi: apolonis da. niWi. 2. a. iaraRs da mis gamoyenebas  arterialuri Scd. ¥ saartilerio. yovelgvar cecxlsasrol  a. artilEria [fr. a.) ityvian mi­  s. sada mSobiarobis) mfarveli zenito a. da mSobiarobis) mfarveli qalRmerTi. a. (gadat.) sametyvelo orga­ TologiaSi: apolonis da. virtuozuloba. (s) monacemebi. cecxli. Artist­i [fr.. agreTve.) jaris gvareoba.) (wign. mzveravi oceuli. brZolaSi. 3. articulus] – zogierT enaSi: msaxiobi. noebis moqmedeba an mdgo­ cxovelebisa da nadirobis mareoba ama Tu im bgeris (Semdeg – qalwulobisa warmoTqmisas. ze.. brunvas. romelic swavlobs ¥ arteriuli.).). artillerie] – 1. sisxlZarRvi. artēria] – 1. articalatio] – (lingv. dargi. romelic ¥ artistuli da saartisto win uZRvis arsebiT saxels  a. sxvadasxva cecxlsasroli artEmida [berZ.-51- art  gansazRvruli a. vena). sanapiro a. 2. Artemis (Artemidos)] – berZnul mi­ artikulAcia [laT. sanaosno mdinareze. qalRmerTi. Artemis (AriaraRis (qvemexebis. sisxli. (Semdeg – qalwulobisa  tanksawinaaRmdego a.

archaisme – berZ. 2. arqeo. romelic saeklesio codnas da ierarqias aR­ niSnavs. archiereus mRvdelmTavari] – mRvdel­ mTavarTa (episkoposisa da  pianistis a. romelic. ¥ arqeologi. arqAul­i [berZ. 2.) gaTxrebi. archaios Zveli da pteryx frTa] – (paleont.. archi ufrosi. romelic Zveli xalxebis kulturasa da yofacxovrebas swavlobs Semonaxuli nivTieri Zeg­ lebis mixedviT. (enaTm. mTa­ vari] – 1. Zveleburi] – rTul sity­ vebSi uCvenebs am sityve­ bis damokidebulebas siZve­ lesTan. moZvelebuli movlena. arqEul­i Era [berZ.  arxauli Scd. (s.) moZvelebuli.. Zve­ li drois gadmonaSTi.. sawyisi. archetypon] – (wign. stili. archaios Zveli] – uZvelesi era de­ damiwis geologiur isto­ riaSi. (s. mxatvruli kiTxvis a.) ganaTxari frin­ veli. [berZ. [berZ. arqEti p­i [berZ.arf -52awarmoeben. frinvelTa klasis erT­erTi yvelaze Zveli warmomadgeneli. arxeologiuri. aseTi Zeglebis mosapoveblad arqeologebi gaTxrebs . uZvelesi. niSan­ Tvisebis umaRles xarisxs aRniSnavs. archaois] – rac Soreul warsuls ga­ nekuTvneba. amosavali forma. gamoTqma an garamatikuli forma. archaios Zveli da logos moZRvreba] – mecniereba.  arqiZneli. arqAizm­i [fr.).) aqspedicia.. arqeoptEriqs­i [berZ.  a. archaios Zveli] – 1. arqi. saarxeologio Scd. Zveleburi. arqeolOgia [berZ.. archaios Zveli. TavsarTi (win­ sarTi). Zveli. arqimandriti.  arxeologia. ¥ arqeologiuri da saarqeologio.  arqiepiskoposi. Arfa [germ. a. rTuli sityvebis pirveli nawili. arqQel­i [berZ. yo­ veldRiuri xmarebidan ga­ mosuli sityva. risame pirveli saxe.  a. harfe] – uZvelesi droidan cnobili simebiani sakravi.  arxaizmi Scd.

). saarxivo Scd. arqivarQus­i – arqivis gamge. raime dawesebulebis gan­ yofileba.  havais a. mTavarepiskoposi.-53mitropolitis) zogadi sa­ xeli. xuroTmoZRvari). sxvaa (ix. literaturuli an xelovnebis nawarmoebis calkeuli nawilebis Ta­ nazomieri ganlageba.  s. archi Tav­ sarTi. saarqiteqturo. masalebi. 2. arq arqi pElag­i [berZ.  iv. archaios Zveli. niWi. archivum –berZ. damTavre­ buli saqmeebi da misT. ufross da pelagos zRva] – erTmaneTTan ax­ los mdebare calkeuli kunZulebis jgufi zRvaSi. 2. xarisxiT episkoposze ma­ Rali da mitropolitze dabali. mTavars.sadac inaxeba Zveli werilobiTi Zeglebi da sabuTebi. archimandritēs – archō win mivdivar da mandra farexi] – 1.  arqiteqturuli. didi monastris winamZRv­ ris sapatio tituli. uZvelesi] – 1. arqiteqtOnika [berZ. niSnavs: dasawyiss.  saxelmwifo a. xelna­ werebis. 3. s. architectura – berZ. (geol.. arqitEqtura [laT. ¥ arqiteqtoruli. kompozicias. architektura] – 1. s. 2. architektonikç samSeneblo (xelov­ neba)] – 1. fakulteti. rac qmnis mTlianobis da dam­ Tavrebulobis STabeWdi­ lebas. arqiteqtura).  arxiteqtori. sadac inaxeba Zveli sabuTebi. ¥ saarqivo. arqivis mcveli. arqiepiskOpos­i [berZ. Arqiv­i [laT. saxelosno.  arxi pelagi Scd. dawesebulebis an calke piris werilebis. ama Tu im adgilas geologiuri agebulobis suraTi. arqitEqtor­i – arqiteqtu­ ris specialisti (qarT. si­ non. arxiteqtoruli. saarqiteqtoro. . krebuli.  arxivi. saarxiteqtoro Scd. archiepiskopos] – mRvdelmTavari. fotosuraTebis da misT.  a. arqimAndrit­i [berZ. dawesebuleba. javaxiSvilis a. marTl­ madidebeli eklesiis ber­ Ta umaRlesi saeklesio wodeba.

asamblaJ­i [fr.) fizikuri da nervuli nagebobis daproeqteba. samuSaoebi. ¥ arqtikuli. asenizAcia [fr. Zegli. asTEnia [berZ.] – veluri cxvari. assenbliée kreba] – raime saerTaSoriso or­ ganizaciis wevrTa kreba.  arqtikasi. aTen­ Si. asEptika [berZ.  asambleasi. Arxar­i [Turq.. sa­ operacio iaraRebis da mar­ lebis gamoxarSva orTqlSi gatareba. assembler] – damxmare programa ope­ raciul sistemis Semad­ genlobaSi. ufrosi] – (ist.  gaeros generaluri a. gadawyveta. a/manqana. ansambli.arq -54dakruli erTi an ramdenime yurZnisagan miRebul axal Rvinis markebis urTi­ erTSereva cqriala Rvi­ noebis dasamzadeblad. a uaryofiTi nawilaki da sçphikos lpobis gamomcvevi] – (medic. si­ non. romelic gars ekvris poluss. a. Arqont­i [berZ. hava. yinuli. umaRlesi Tanamdebobis pi­ ri Zvel saberZneTSi. aSe­ neba da mxatvruli gafor­ meba. 2. arktika Scd. saarxiteqturo Scd. a. arktikos CrdiloeTisa] – dedamiwis Crdilo­pola­ ruli mxare. asEmbler­i [ingl. gavrcelebulia samxreT cimbiris. xuroTmoZRvreba). arxiteqturuli.). ¥ arqiteqturuli. s. programirebis ena. Sua da centraluri aziis mTebSi. asamblEa [fr. archôn (archōntos) mmarTveli. ¥ saasenizacio. saarqiteqturo.  arxiteqtura.  Zveli qarTuli a. eqspedicia. a.  a. assamblage] – zvris sxvadasxva ganakveTze . arcticus berZ. asambleia Scd. aadvilebs Semdgom teqno­ logiur operacias – ke­ pavs. ¥ asambleis.  s. gotikuri a.). Arqtika < [laT. astheneia] – (me­ dic.  a. assainissenent gajansaReba] – sibinZuris gatanis RonisZiebaTa sis­ tema: raime adgilas hi­ gienuri pirobebis gaumjo­ beseba. ¥ arqtikisa. proeqtis s. nagebobis stili (qarT.

kiko. assorti SerCeuli raime specialurad SerCe­ uli narevi. asortQment­i [fr. saxelganTqmuli mfrinavi­ gamanadgurebeli. damsgav­ seba. sahaero brZolebis virtuozi. . Asket­i [berZ.  profesoris a. assistens (assistentis) damxmare. askEtizm­i [germ. as.) organizmis mier gareSe nivTierebis SeTvi­ sebis procesi. assimilatio msgavseba. (wign. asymmetria] – simetriis uqonloba an darRveva. As­i [< fr. ascētē rameSi movarjiSe] – askeptizmis mimdevari. cxovreba.) qaRaldis fuli. sxe­ ulis daTrgunvas da am gziT zneobrivi sasufevlis miRwevas. tuzi] – 1. ukiduresi TavSekaveba. (lingv. uaris Tqma yovelgvar am­ qveyniur siamovnebaze. asimilAcia [< laT.  Sokoladis a. umcrosi maswavleblis Tanamdeboba umaRles sas­ wavlebelSi. sisuste.  asimiliacia Scd. 2. religiuri moZRvreba. assortiment] – sxvadasxva saqoneli (na­ warmi). Asort­i [fr. asthma] – gamow­ veulia gulis an grZnobebis daavadebiT.) erTi bgeris sruli an nawilobrivi damsgavseba aso meore. eqimis TanaSemwe leqciaze an gamocdaze da sxva. 2.  kaTedris a. 2. ¥ asimetriuli.) romelime xalxis erovnuli Taviseburebebis moSla da misi gaTqvefa sxva xalxSi. Asketismus berZ. AsTma [berZ.). mezobel bgerasTan. asignAcia [fr. romelic exmareba specialists muSaobaSi (mag. assignation] – (moZ.  a.-55medic. figura. 3. saukeTeso sportsmenzedac ityvian.romelic qadagebs ukidures TavSekavebas. assimilleren] – 1.  a. damswre] – 1. 2. ro­ melmac garkveuli raode­ nobis mtris TviTmfrinavi Camoagdo. (biol. askētēs] – 1. asimEtria [berZ.  asimetriuli Scd. mimsgavseba] da asi­ milQreba [ger. uRonoba. asQstent­i [laT. ¥ asketuri. piri.

¥ asociaciuri. (gramat. sinon.  daswrebuli a. (fsiq. assotiotio vu­ erTeb. kavSiri.  a.(qarT. Tvalsazrisi. aspirans (aspirantis) vinc eswrafvis rasme] – piri.. raime da­ avadebis Sedegad sxeulis RruSi dagrovebuli si­ Txis an haeris amosrutva (SpriciT an ufro rTuli xelsawyoTi). asteroQdeb­i [berZ. romlebic brunaven mzis  mdidari a.  s. nayofierebisa da siy­ varulis mfarveli. as­ tartis kultma gavlena moaxdina saberZneTis kul­ tze – afroditisa.asp -56ganizaciisa (qveyana. kavSiri. saxe] – 1. risame jgufi.). saxe). aspirAcia [laT. rodesac erTs meoris gamowveva Se­ uZlia. mcire planetebi. assozieren asociaciis wevrad gax­ doma]: asocirebuli wevri – arasruluflebiani wevri raime saerTaSoriso or­ . romelic samecniero – kvleviTi an pedagogiur moRvaweobisaTvis emzadeba (umaRles saswavlebelSi an samecniero – kvleviT dawesebulebaSi). aspirantus – laT. aspQrant­i [laT.). asociAcia [laT. iseTi kavSiri. aCvenebs dasrulebulia Tu ara moqmedeba. ebr.  sruli a. aseTi an iseTi Sesruleba. aspiratio amo­ sunTqva] – (medic. romliTac ganixilaven sagnebs. astēr varskvlavi da eidos saxe] – (astr. mi­ wis.) zmnis kategoria. Astartç – Zv. 2.-iT. 2.). msgavsebis mixedviT. aspectus Sexe­ duleba. Aspeqt­i [laT. SeerTeba] – 1.). aspirAntura [germ. amxana­ goba. ada­ mianTa an organizaciaTa gaerTianeba. rome­ lime qveynis organizacia).  aspekti Scd.  mecnier muSakTa a.] – aspirantebis momzadebis sistema.  sakiTxis ganxilva sxvadasxva a. mov­ lenebs da sxv.  a. Astarte [berZ. SenaerTi. war­ modgenaTa Soris. gamocdebi.  molekulaTa a: 3. (wign. ¥ saaspiranto. avtomobilis a. usrulo a. asocirEbuli [germ.] – sirielTa da finikielTa mTavari qalRmerTi.

romelic Seiswavlis cis sxeulebs fizikur Tvi­ sebebs da qimiur Semadgen­ lobas. dakvirveba. weli. prognozi.moZraobis kanonebs da sxv. sinon. astron varskvlavebi da nautikē zRvaosnoba] _ igivea. vars­ kvlavisa~. astralis] – varskvlaviseburi: vars­ kvlavisa: cis sxeulebTan. astrolOgia [germ.  a. rac kosmonavti. astronOmia [berZ.). wi­ Teli da TeTri usuno yva­ vili. astromEtria [berZ. astro varskvlavi] – balaxovani dekoratiuli mcenare. ro­ melic swavlobs cis sxe­ ulebs. mnaTobebTan mistikurad dakavSirebuli. umTavresad marsi­ sa da iupiteris orbitebs Soris. ¥ astronomiuli. astronAvtika [berZ.-ebi. astrOnavt­i _ igivea.). astron varskvlavi] – rTul sityvebSi aRniS­ navs `varskvlavuri. ¥ astrofizikuri. asfQqsia [berZ. aqvs iisferi. mra­ valniSna ricxvebze.-57garSemo. astrofQzika – fizikis na­ wili.  amerikeli a. a. astronomia – astron varskvlavi da nomos kanoni] – mecniereba.  abasTumnis a... uar­ yofiTi nawili da sphzô vZger] – (medic. . ¥ astrologiuri.  astronomia. ro­ melic cdilobs iwinas­ warmetyvelos adamianis momavali varskvlavTa gan­ lagebis mixedviT (qarT. observatoria. maT agebulebas. astrAlur­i [laT. varskvlavTmcodne­ oba). astrologia] – mecniereba. moZRvreba astronomiul gazomvaTa meTodebis Sesaxeb (cis mna­ asf TobTa zusti mdebareobis gansazRvra. [berZ. war­ moSobas. romelic dakav­ Sirebulia varskvlavebTan. asphyxia. astronomQuli ricxvebi _ iTqmis Zalian did. sulis xuTva (Jangbadis naklebo­ bis gamo). astro. rac kosmonavtika.  a. Astra [berZ. astron varskvlavi da metreô vzomav] – astronomiis erT – erTi mTavari nawili. drois gazomva da sxv.

vris an moqandakis sa­ Atlant­i [berZ. geografiuli rukebis krebuli. li Cemodani dokumentebis  dawesebulebis TanamSrogadasatanad. modebis atelie – samker­ Atlas­i – 1. berZ. 3.  satelevizio a. e. romlis mixedviTac  samxedro a. rac da­ saxeb. attestos va­ mowmeb. vamtkiceb] – 1. attaché] – 1. AtaSe [fr. mxat­  s. wevri. mowmoba samecniero an ra­ matiur warmomadgenlebTan ime specialuri wodebis myofi Tanamdebobis piri.  saqarTvelos a. miTis mixedviT. papis mama. `di p­ melTa a. atElie [fr. attachélifikaciis.ata -58-  ateliisa Scd. miniWebis Sesaxeb. codnis donis case fr. msofli¥ ateliesi. 2. kavSirSi ase ewodeboda sa­ 2. – Zv. ¥ saatestacio. atelier] – 1. samxedro mosamsaxuris 2. co­ oficialuri sabuTi sas­ cxal organizmSi iseTi wavleblis damTavrebis Se­ niSnis gamovlena.). winapari] – 1. atAvizm­i [< laT. Soreuli atEstat­i [laT. cis TaRi (kamara). tats 1962 ­ 1994 wlebSi. atlas (Attlantis)] xelosno. attestatio mow­  ataSisa Scd. atavus pa­ . ¥ ataSesi. lomati~. w. cialist­konsultantia. dabali di plomatiuri xelfasis garkveul nawils rangi sagareo saqmeTa sa­ iRebs misi ojaxis romelime ministros uwyebaSi. moba] – visime saqmiani kva­ AtaSe–kEis­i [ingl. komisia. kino­ an te­ brZanebiT mxrebze ekida legadaRebisaTvis.. maxasiaTebelia misi So­ simwifis atestati – sabWoTa reuli winaprebisaTvis. valo. (gadat. specialurad mowyobili titani. pis.] _ patara brtye­ gansaZRvra. atestAcia [laT. sabuTi.). romelsac zRvis sadgomi foto­. romelic raime dargis spe­  profesoris a. di plo­ 2. (biol. saerTod risame Sualo ganaTlebis ates­ gadmonaSTi.

audiEncia [laT. 2. aUdit­i [ingl. yinulmWreli. (filos. birTvuli).) sagnis an movlenis ZiriTadi arsebiTi Tvi­ seba. tabulebis. ¥ atomuri (qarT. saxalxo seirnobis adgi­ lebSi (parkebSi) mowyobili gasarTobi: karuseli.bir­ Tvi] – 1. efeqturi sacurao an saestrado nomeri. ¥ atmosferuli. 2. prezidentTan. attraction] – 1. gadat. Atlas (naT.-59os a.  anatomiuri a. risame damaxasiaTe­ beli niSani. Atlantis) – sa­ xelis mixedviT. sinon.romelic Sedgeba atomgulisa da eleqtronebisagan. saqa­ nela.  atmosfera Scd. audire smena da visualis mxedvelobiT] – mxedvelo­ bisa da smenis erTdroul aRqmaze dafuZnebuli. airisebri sxeulebis wne­ vis sazomi erTeuli.  a.  elCis a. (mniSv. Atol­i [ingl. atrQbut­i [laT. romelic gamosaxuli iyo pirvel am­ gvar krebulze]. a. atmos. 3. garemo pi­ robebi. audientia mos­ mena] – oficialuri miReba saxelmwifos maRali Ta­ namdebobis piris mier. me­20 s. naxa­ tebis da misT. ana­ orTqli da sphaira sfero.).mde miaCndaT nivTierebis aud ganuyofel nawilakad (aqe­ dan saxelwodeba).-s zeda fenebi. garemocva  megobruli a. (wign. a. atmOsfero [laT. 3­isaTvis). v.). attributum Tviseba. iaraRi. (wign.  audencia Scd. naxazebis. –ri meTodi. audit] – or­ ganizaciis.  enebis Seswavlis a. atraqcQon­i [fr. krebuli. atoll < maldi­ viuridan atolu] – rgoli­ seburi marjnis kunZuli (romlis SuaSic moqceulia laguna). 2. naleqebi. wneva. Atom­i [berZ. tiri da misT.  a. audiovizuAlur­i [laT. 2. [miTologiuri atlantis – berZ.  niSandebuli a. kuTvnileba] – 1. atomos ganuyo­ feli] – qimiuri elementis umciresi nawilaki.  a. dedamiwis an sxva ciuri sxeulis (planetis) airisebri garsi. 1. firmis dawe­ . – ebi.

leqciis.] – sajaro vaWrobiT. Afeqt­i [laT. aura niavis qrola] – 1. vaWroba. s.  s.  universitetis a. TaRliToba). s. rodesac es qoneba (nivTi) rCeba yvelaze met safasuris gadamxdels. mag. xiluli SeiZleba iyos Saravandedis saxiT. didi oTaxi an darbazi. Aul­i [Turq. (sp. sityvaSi – a-Sen-eb-s – a-. Afiqs­i [laT. saauqciono. Afera [fr. vneba] – Zlieri gancdis (gan­ risxebis.aud -60gamarjvebis Sansi ara aqvs. affaire] – saxifaTo. ¥ aferisa. adamianis sulis gamov­ lineba. N 100. TaRliTi. vaWroba. bneli ram wamowyebiT fu­ lis mogebis mizniT. aui] – CrdiloeT kavkasiis mTielebis (agreT­ ve Sua aziis zogi xalxis) sofeli.. afiora Scd. auditorium] – 1. romelsac aqvs gramatikuli (da ara sag­ nobrivi) mniSvneloba.  aferasi.). a. sebulebis finansuri moR­ vaweobis forma. affixus mimagre­ buli] – (lingv.  wignebis a. autsaQder­i [inl. epilefsiis an isteriis dros – simptomebi. autsider] – 1. romelic aferas sCadis (TaRliTobs). – ebi.. cxenebis a. ¥ auqcionisti.). moedani. romelsac . afErist­i – piri. 2. auqcQon­i [germ. aRtacebis. sadac kiTxuloben leqsebs. auto da fe sarwmunoebis aqti] _ ere­ tikosTa da maT TxzulebaTa saWiro dawva inkviziciis ganaCenis mixedviT. auctio (laT. auktion < laT. 2. raime qonebis.) sityvis nawili.  mravalricxovani a. fulis Sovna motyuebiT (sinon. saso­ warkveTilebis) gamovlena. darbazi. moxsenebebs da misT. nivTebis ga­ yidva. (medic. affecfus su­ lieri mRelvareba. avtomobilebis a. romlebic win uswrebs da­ avadebis Secvlas: xSirad gamoxatulia niavis qrolis SegrZnebiT. auctionis) zrda. yalTabandoba. raime SejibrebaSi erT­ erTi bolo adgilze myofi gundi an sportsmeni. 2. doRSi: cxeni. autOdafe [port. auditOria [laT. Aura [berZ. moxsenebis msme­ nelTa erToblioba.

aqsElband­i [germ. aphônia simunje] – xmis dakargva saxmo si­ mebis an nervuli sistemis daavadebis Sedegad. aqEront­i [berZ. mowyobiloba. saqveynod gatana. ¥ aforizmuli. Acheron (acherontos)] – berZnul miTo­ logiaSi: mdinare miwisqveSa samefoSi. saparado for­ mis (mundiris) nawili _ bunikebiani wnuli samxre zonari oqromkedisa an sirmisa.-ebi. kvar­ cis nairsaxeoba. acceleratio] – bavSvTa.  aqselbanti Scd. AfiSa [fr. afiSQreba [fr. afrOdite [berZ. accelero avaCqareb] da aqcele­ rAtor­i 1. achatçs] – minerali. Aqat­i [berZ. aphorismon gamonaTqvami. sibr­ Znes. adiutantis. afficta] – sajarod. Stabis oficris. attershock] – Zlieri miwisZvris momdevno susti biZgi mTavari keris maxloblad. accessoire] da . 2. aqselerAcia da aqcele­ rAcia [laT. Achselband] – zogi qveynis armiaSi: ge­ nerlis. aqsesUar­i [fr.-61-eb. romelic Seicavs mniSvnelovan azrs. afOnia [berZ. romelic amoqme­ debs am mowyobiloba.da ­s afiqsebia. koncertis. aCqarebuli zrda – ganviTareba. aqs naxevrad Zvirfasi qva. stili. afficke gancxadeba] – msxvili asoebiT dawerili an dabeWdili gancxadeba warmodgenis. Sesaxaeb: gamoakraven xolme xalxis TavSeyris adgilebSi. farTod gaxmaureba risame. aqselerAtor­i [< laT.  rusTvelis a. leqciisa da misT. pedali. afOrizm­i [berZ. romelic awesrigebs saw­ vavi narevis miwodeba kar­ buratoridan Sigawvis Zra­ vas cilindrebSi brunvaTa raodenobis Sesacvlelad.  a. romelic daibada zRvis qafidan. mozardTa sqe­ sobrivi momwifebis da si­ maRlis momatebis (agreTve gonebrivi ganviTarebis) aC­ qareba. lakoniuri ga­ moTqma. Aphroditē] – berZnul miTologiaSi: siyvarulsa da silamazis RmerTi. aTetErSok­i [ind. ayiyi. gansazRvra] – daxvewili.

ar aris damtkicebuli. gadat. actus] – 1. (gram. debu­ lansis nawili. ueWvo. activus moqmedi] – 1. ama Tu im mecnierebaSi . moqmedi nawili. romelic ar saWiro­ Sedis yvela saxis mate­ ebs damtkicebas. xovani. vnelovani. li.) da  a. TavisTavad 2. actualis] – oficialuri sabuTi. didad mniSvnelovani Ta­ . (Teatr. warmoebis ba­ cxadi WeSmariteba. pativiscemis saaqto darbazi – sxdomaTa Rirsi.aqs -62- mr. damatebiTi ram. axiôma sayo­ vis). oba. pa­  aqsiomaturi Scd. 2. velTaod miRebuli. 3­isaTvis). calkeuli moqmedeba. (wign. ucxromeli (sapirisp. romelic TviTon tiani warmodgena. raime organizaciis.. (wign. rialuri faseuloba (fu­ ¥ aqsiomuri. winave.) zmnis moqmedebiTi RerZi da metreô vzomav] – gvari.. 3­isaT­ aqsQoma [berZ. adamiani. (buxhalt. gadat. sazeimo kreba saswavlo axlavs mTavris ZiriTads. risme damadasturebeli aqtuAlur­i [laT. naxazze sagnis gamosaxvis ¥ aqtiuri – energiuli.). magram aucilebelia sxva Aqtiv­i [laT. furceli. rac 4.) meorexaris­  mesame a. dawesebulebaSi. a.). saqoneli da sxv. udavo] – 1. debulebis dasamtkiceb­ koleqtivis yvelaze mo­ lad. risame kuTvnileba. moTxovnebi sapirisp. amosavlad miRebuli de­  erTaqtiani baleti. da­ wesi. 2. 2. nawili. aqtiani (mniSvn. aqsesuarebi – 1. Teatraluri warmodgenis Tebi. aqsonomEtria [berZ. 3. axôn 3. WeSmariteba. sivi). darbazi. 2. pasiAqt­i [laT. ¥ saaqto (mniSvn.  a.). mniS­  s. oraqbuleba. iniciativiani da  geometriuli a. 3. monawile keTili nebis a.  samoqalaqo mdgomareobis wvrilwvrili sasceno niv­ a. raime uri). romelSic leba.

atkenazi] – ev­ ropeli ebraelebi. ro­ goricaa Cai.).).) raime miznis mi­ saRwevad wamowyebuli moq­ medeba. actionnaire] – aqciebis (ix. accise] – arapir­ dapiri gadasaxadi farTo act moxmarebis sagnebze. kapitali.-63namedrove moTxovnilebaTa Sesabamisi. s. acetum Zmari] – organuli naerTi. 3. 4. arab. max­ vili. Aqcent­i [laT. ¥ saaqcio. Taviseburi warmoTqma. Aqciz­i [fr. agapamo ­ didi pativiT miReba an gacileba] – mosaxsenebeli. saaqcio wamowyebis monawile. acEton­i [laT. accentus] – 1. aqciOner­i [fr.. (lingv.  saaqcio.) xmis aweva sityvis romelime marcvalze. ufero siTxe. aqcia 1) mflo­ beli. ritmuli maxvili. Saqari. sazs an qamanCas an sxva sakravs da zed amRerebs sakuTar leqsebs. qristes ukanaskneli serobis mosa­ gonebeli saRamo. rolic mis mflo­ bels aZlevs saaqcio sazogadoebis kapitals mo­ gebidan garkveul nawilis (wilis. statiaSi.  s. (gadat. romlebic rveulSi uweria. CvenSi ga­ igivebulia qelexTan. sazogadoeba. wirvis dros mRvdeli ixsenebs gansvenebulebs. actio moqmedeba] – (wign. ARap­i [berZ. politikuri a. actEkeb­i – meqsikis indielebi. romlebmac Seqmnes didad ganviTarebuli kultura. tembris Secvala da sxva). Tambaqo da sxv. action] – farani qa­ Raldi. āsiq mijnuri] – upiratesad mus­ limanur qveynebSi: mgosani. Aqcia1 [fr. S. rac SeiZleba axasiaTebdes ara­ mSobliur enaze molapara­ kes. Aqcia2 [laT. saWirboroto. kompania. 2.  saaqcionero Scd. (mus. āsik. romelic ukravs Tars. aSqEnaz­i [ebr. dividendis) miRebis uflebas. ASuR­i [Turq. s.  di plomatiuri a.) calke bgeris (rit­ muli gagrZeleba. xazgasma (mxatvrul nawarmoebebSi. didi gamoyeneba aqvs teqnikaSi. sityvaSi da a. .

masaslebis b. bageti agreTve ga­ moiyeneba binis Werisa da b kedlebis mosaxatavad. bAal­i [berZ. SfoT­ burTs _ volans. baguette] _ mxat­ vrulad gaformebuli (Se­ Rebili. (wign. vagoni. mTavari sawyobi. mTeli dedamiwis zurgze]  turistul-saeqskursio b.­ebis saxelmwifo dai pyres espanelebma. gemiT. bAgaJ­i [fr. portretebisa) da karnizebisaTvis (lavgar­ dani). 4. s.) msgavsi TamaSi. TviTmfrinaviT da misT. faseulobaTa.. Wiro materialur­teqnikur ¥ sabagaJo. ebraelebisa da sxv. Tavmosayreli an dasay­ amitom erTmaneTisa aRar rdeni punqti raime moqme­ esmodaT­ra da gaifantnen debisaTvis. ris bargi. bagage] _ mgzav­ 3. samSeneblo Tebi matarebliT.­Si a. basis safuZveli] _ 1. (raketiT) isvrian korpis babQlonis gOdoli _ iTqmis an plastmasis Zabrisebur areul­dareulobaze. ebr. maRla gaWi­ nayofierebis warmarTuli muli badis Tavze CogniT RvTaeba. SefuTuli niv­ sasursaTo b. babilonis caTambjeni koS­  materialuri b. . baal < Zv. badminton < inglisis erT­erTi qala­ _ Zveli semitebis (finiki­ qis saxelidan] _ CogburTis elebis. amiT ganrisxebulma ri b. mooqrovili) xis Tamasa CarCoebisTvis (su­ raTebisa. axUnd­i [spars. sayrdeni risame. base < berZn.. aurzaurze [bibliuri  badmingtoni Scd. RmerTma auria maTi enebi.] badmQnton­i [ingl. risame arsebobisaTvis sa­ gadasatanad. bAget­i [fr.) sa­ cdilobdnen aeSenebinaT fuZveli. ganyofileba (sadgurSi). ze. âchûnd maswav­ lebeli] – mahmadianebSi: sjulis mcodne.axu -64-  s. pirobaTa er­ ieroglifuri damwerloba. 2. me­18 s. socialuki. gadmocemiT msoflio war­ Rvnis Semdeg adamianebi bAza [fr.

 baiaderi sxvaa (ix. 6. monacemebis baza _ mona­ cemebis erToblioba. iyeneben samSeneblo saq­ meSi. filosofiuri Sexedulebani da maTi Se­ sabamisi dawesebulebani).  nedleulis b. manZili avtomobilis Rer­ Zebs (xidebs) Soris. bAzalt­i [laT.  b.  s.  baidarka. basilikê mefis sax­ li] _ wagrZelebuli. sawarmoo urTierTobaTa erTobli­ oba. Cveulebriv. Savi feris. re­ ligiuri. ugumbaTo taZari. bazaltes] _ vulkanuri warmoSobis qa­ ni. sawyobi. baidarasi Scd. basilica < berZn. fundamenti.  batiskafi Scd.). reformebisaTvis.  baidarisa. 5. rom­ lebic gankuTvnilia Se­ naxvis. yovel baziss aqvs Tavisi Sesaferisi zed­ naSeni (politikuri. 2. msubuqi mrewvelobisaTvis. qveynis SeiaraRebuli Za­ lebis sayrdeni punqti Tavis an sxvis teritoriaze.-65Toblioba. keramikul da minis mrewvelobaSi.  saaviacio b. gav­ rcelebuli iyo gviandel antikur xanaSi da Sua sa­ ukuneebSi. mesaqonleobis sakvebi b.. 2.  bazilikasi Scd. risame sa­ fuZveli.  urbnisis b.  baiaderisa  baiaderasi Scd. 1. sazogadoebis ekonomi­ kuri wyobileba. baiAder­i [fr. 3­isaTvis). bathos siRrme da skaphos gemi] _ zRvis siR­ rmis gamosakvlevi aparati (Wurvi). ¥ sabazo (mniSv. 7. bai ¥ bazilikisa. agreTve moxetiale mo­ cekvave qali. Байдарка] _ viwro da msubuqi sportuli erT­ an oradgiliani navi. dagrovebisa da damuSavebisaTvis kompiute­ ris meSveobiT. bAzis­i [berZ. basis safuZveli] _ 1. samxedrosazRvao b. marTaven orlapotiani niC­ biT. bayadére < port. .] _ indoeTSi: sakul­ to taZris mocekvave qa­ li. swor­ kuTxa.  avtomobil `kolxidis~ b. baTQskafi [berZ. bazQlik­a [laT. baQdar­i [< rus.

sax. damTavrebuli. baQram­i [Turq. bakAlavr­i [laT. bayali _ aseTi sxvavebiT) saqonliT movaWre. bac < holand. . Backenbart] rigeblad. fila Caisagan gan­ sabaylo. liTonis bakaleio Scd. bacchanalia udablesi samecniero aka­ < Bacchus baxusi] _ 1. makaronis nawarmi da maciis sazomi erTeuli. yava. fxvieri Cai (dawnexili Ca­  Zvel qarTulSi ixmareboda: isgan. ganyofileba bAix­i [Cin. ze sakvebis (saWmlis) dasa­ bakEnbard­i [germ. (sinon. mTlianobas. varcli] _ 1. sagobi.) pirveli safexuris kurs­ TavaSvebuli drostareba.] _ saukeTeso xarisxis romelic gamoiyeneba gem­ broli. baccalav¥ bakenbardebiani. saqoneli. benzinis b. piuteri amuSavebs rogorc ¥ sabakaleo. WurWeli. byte] _ infor­ li. bitis toli. 8 sxv. Zvel demiuri xarisxi.] _ baixis Cai _ (maRaziaSi). dasavleTi ev­  b. avzi).. maRazia an maRaziis seq­ teqnikaSi manqanuri sity­ cia. ropis bevr qveyanaSi bakqanAlia [laT. reus] _ 1. gamoTvliT 2. baccarat < geogr.  baixao.bai -66- wauli] _ muslimanTa ori bakkãl sunel­saneleblebiT mTavari dResaswaulis sa­ movaWre] _ 1. Бакалея < arab. fqvili. bak  bakaleasi. saTavsi siTxis Sesanaxad bAkara [fr. sadac es saqoneli iyi­ vis nawili. romelsac kom­ deba. Saqari. 2. (gadat. nikapze gamoparsuli wveri. orgia. s. bayram dResas­ bakAlea [rus. rogoricaa Cai. kaci. _ loyebze datovebuli da  wylis b. umaR­ saberZneTsa da romSi: Rvi­ les saswavlebelSi: or­ nisa da lxinis RmerTis safexuriani swavlebis dResaswauli.  s. burRu­ bAit­i [ingl. ¥ bakaleisa. saerTo saxel­ xelwodeba (`didi bairami~ wodeba iseTi sasursaTo da `mcire bairami~). 2. 2. baixaos Cai Scd. bAk­i [fr. bakaleia. saqonlisa.

¥ . balAgan­i [rus. gadat..) uxamsi sa­ vi berketi manqanebSi.simZime). cekvebi. iyeneba sasworebSi. s. ballast] _ 1. saxeldaxelo. uReli. mcire bAlast­i [ingl..) vokaluri an ins­ trumentuli nawarmoebi nebis raime movlenis (qaris. bal­i2 [fr. ¥ sabalo. angariSi. mxruli. ormxri­ 2. legendaruli an asvlis mosawesrigeblad istoriuli Sinaarsisa. fr. zomis satrfialo leqsi tvirTi aerostatis haerSi zRapruli.. lisi).-is Sedgena. ¥ baladisa. balle burTi] _ bu­ 2. saval­gasavlis Sefardebi­  Relva rva b. aqtiuri b. s. rkinigzis vakisze dayri­  baladasi Scd. ze. kaba. zRvis Relvis. sazom Scd.-s aRwevda. balancier mxa­ nageboba Teatraluri da ruli. (saub.  wliuri b. miwisZvris. TxrobiTi xasiaTisa. (mus. balaxani _ aivani] _ balAnsir­i [germ. balancer] _  s. saxalxo seirnobaze) 2. rome­ naxaoba lic rgolebs gadascems ¥ balaganisa. regulatori (mrgvali sa­ TviT aseTi sanaxaoba. ukuqceviT moZraobas. mTavari sacirko sanaxaobisaTvis. miwisZvra. sinon.. balancier 1. bAlada [fr. balagnuri. wonasworobis dacva. Ti nusxa. Sileris b.-67- bal bAl­i1 [fr. balance] _ Semo­ Zalis sazomi erTeuli. an gemis wonasworobis gan­  qarTuli-xalxuri b.) bAlans­i [fr. aseT pirwonis saxiT) jibis da nagebobaSi gamarTuli zRvis saaTebSi.  Tokze b. gamo­  balagnisa. b. droebiTi (slange) < fr. qanqaris (icodnen Zvelad bazrobeb­ Semcvleli.  b. baliani.-is gadayra. ballade] _ 1. balansQreba [fr.. li xvinWa da RorRi Spa­ .  oTx b. Балаган < spars. `moyme samtkiceblad (qarT. cekvao saRamo (sinon. uReli] _ 1. ball] _ didi sa­ ¥ sabalanso. pasiuri b. da vefxvi~. mej s. ebi. aRricxva.. xelsawyoebSi da misT. 2..

farduli] _ iyeneben medicinasa da teq­ (moZv. saTeatro cekvis xe­ 1. iye­ qali. sxeulis moZraobis kano­  s.) zedmeti. romelic swavlobs ho­ musika. raketa. farda. ballet b. romelic Se­ lovneba. balsamor] _ 3. datani. (Zv. baldacchino fissa da eTerovan zeTebs. balErina [it. li reJisori. s. mocemuli Teatraluri war­ 2. balistQkuri rAketa _ ¥ baletmaisterisa. Tul­mokazmuli Cardaxi dabalzAmeba _ (gvamis) gaJ­ svetebze. meister] _ baletis damdgme­  balistiuri Scd. romelic Seicavs sxvadasxva baldAxin­i [it. ballerina] _ ba­ ballô gadavisvri] _ Zvelad: letis msaxiobi mocekvave lodsatyorcni manqana. it. s. naRmisa da misT.. rizontis mimarT garkveuli  adanis b. romelic frenaSi  baletmaistrisa. tebi. moZraobis 2. mecniereba. bAlzam­i [berZn.) 1. gadat. micvalebulis gasasvene­ romlebic icaven gaxrwni­ beli Cardaxiani etli (si­ sagan [sinon. balleto] berZn. musika. RenTa iseTi nivTierebebiT. cekviTa da mimikiT gad­ kanonebs. traeqtoria. Teoriuli meqanikis dar­ modgena. nebdnen cixe­simagris ked­ ¥ balerinisa. b. cekva. mdidrulad mor­ nikaSi. sacemad.bal -68- lebisaTvis mdgradobis mi­ isteri Scd. qvenebs. ¥ balistikuri. tyviis. zogi mcenaris sqeli wveni. ballô gadavisvri] _ _ 1. iswavlis gasrolili sa­  qarTuli b. `Jizeli~ kuTxiT gasrolili mZime ¥ sabaleto. qoreografi. bAlista [laT. 2. usargeblo ram. romelsac axlavs gi.  balerinasi Scd. ballet. baletmeZravis muSaobis damTav­ .-is ostaartilerio Wurvis. balQstika [germ.) Semurva] non. karavi. (wign. baletmaQster­i [germ. lebis dasangrevad. ballista < berZn. ballistik < bAlet­i [fr. katafalki).

banderilQero [esp. balustrada < it.. ¥ balneologiuri. qandara ewo­ deboda). romelsac iyeneben xarebis brZolaSi (korida­ Si). sadac iaffasiani adgilebi iyo. b. balUstrada [fr. xumroba. b. balneolOgia [laT. aqvs damuxluli magari Rru Rero. originalurobas mok­ lebuli.  mesame iarusis b.  Jangbadis b. tro­ pikuli balaxovani mcenare. ro­ melic amcirebs avariuli dartymis (dajaxebis Zalas. romelic Seiswavlis mine­ raluri wylebisa da ta­ laxis samkurnalo gamo­ yenebis meTodebs. bal­maskArad­i _ bali2 da maskaradi. masalis daxuruli WurWeli siTxeebisa da airebisaTvis. (s. ban ¥ balustradisa. b. kibis b.-is pirveli rigi. bAnan­i [esp. balcon] _ mayu­ rebelTa adgilebi Teatris Sua da zeda iarusebze (Zvelad sul zeda iarusis balkons. 2.] _ rikulebiani moajiri.  aivani Scd..  b. banderQlia [esp. mogrZo foT­ lebi da mogrZo fqvilovani tkbili nayofi.. erT­erTi jiSis vaSli.  b. rezinis an sxv. liTonis. bambou < malaiuri bambu] _ tropikuli da sub­ tropikuli mcenare. balneum abano da berZn.  terasis b. msjeloba. bumper Zlieri dartyma] _ avtomobilis mowyobiloba (nawili). .  b. banAluri [<fr.-is bileTi.-is joxi. gogirdmJavas b. sabalneologio. bAlon­i [fr. logos moZ­ Rvreba] _ medicinis dargi. bAmper­i [ingl.  baliustrada.-is skami.-69rebis Semdeg ecema Tavi­ suflad vardnili sxeulis traeqtoriiT.) kurorti. bAmbuk­i [fr. b. banal] _ siax­ les. aqvs msxvili. rome­ lic SeiaraRebulia bande­ riliiT. balustradasi Scd. banano] _ 1. banderillero] _ espaneTSi xarebTan qveiTad mebrZoli. ballon Rru sfero] _ miwis. banderrila] _ bafTebiT Semkuli pata­ ra Subi. bAlkon­i [fr.

dgomela .romelic imarTeba visime pativsacemad an raime movlenis aRsaniSnavad. gakotrebuli piri. Bankerott < it. baObab­i [eTiop. valauvali.  wignis gagzavna b. aRmoCnda uunaro. si an kursi. banqueroutier. bAnkrot­i [fr. banque] _ 1. vinc sruli marcxi ganicada. Cveulebriv. am wesiT SefuTuli gzavni­ li. romel­ sac aweria misamarTi. bAnket­i [fr. warmoeba­dawesebule­ ba an banki. banquet] _ sazeimo wveuleba. bancerotte gatexili banki] _ 1. gavrcelebulia ZiriTadad aSS­Si. rom mxolod mozrdili adamia­ nebis monaTvlaa dasaSvebi. 2.ban -70- bandErol­i [fr. banderolle] _ bAnko [it. bAnknot­i [ingl. bAnkir­i [germ. uaryofs bevr sa­ eklesio wess. banco banki] _ fa­ 1. safosto gzavnilze Se­ mokruli qaRaldi. is. bAnk­i [fr. Senaxuli informaciis er­ Toblioba.. s. 2. 1­saTvis). komerciuli b. warmoiSva XVII saukuneSi. ¥ sabanko (mniSv. ¥ sabanketo. bileTi.  kompiuteruli monacemebis b. Semnaxveli b.  s. 2.  zneobrivi b. sxvadasxva daculi. Semok­ ruli savaWro saqonelze (xeluxleblobis niSnad). Bankier < fr. miaCnia. valis gadaxdis unarmoklebuli.  saxelmwifo b. romlis mi­ xedviTac banki awarmoebs fasiani qaRaldebis yidva­ gayidvas. xarobs tropikul af­ rikaSi. baptizô vnaT­ lav] _ protestantuli qristianuli mimdinareoba. bAptist­i _ baptizmis mimde­ vari. darbazi. msxvili sakredito dawesebuleba. s. operaciebi. bAr­i1 [ingl. saqme. qaRaldis lenti. banquier] _ bankis patroni an msxvili aqcioneri. gadat.. bank-note] _ sabanko bileTi. romelic oqros monetis magivrobas eweva.-iT. sadac.] _ giganturi xe _ `maimunis xe~. isxams kitris msgavs did nayofs. bAptizm­i [berZn.  s. bar] _ patara kafe. gadat. germ.

barytonos uxeSxmiani] _ 1. gadalaxa (daZ­ lia). romelic unda gadalaxon (mag. morebi da sxv. baraJQreba _ TviTmfrinavebis patrulireba haerSi mtris aviaciis Tavdasxmisagan obieqtebis dasacavad. sinon. barbAros­i [berZ. risame. aSS­Si da zog sxva qveyanaSi: te­ vadobis da moculobis sa­ bar zomi (daaxloebiT 115. 3. barbArizm­i [berZ.) quCis brZolebis dros.-71Seeqcevian saWmels da sas­ mels. saqcieli. aseTi xmis mqone momRerali.  barmEni.  barikadi Scd. baritono < berZ. dabali tixari.). dabrkoleba. ukulturo. bAr­i2 [berZ.  b. barQer­i [fr. saSualo tenorsa da bass Soris. gadat. baraque] _ dro­ ebiTi msubuqi sacxovrebe­ li nageboba. romelic Seqmnilia sxva enis norme­ bis mixedviT. barus simZime] _ at­ mosferuli wnevis sazomi erTeuli. ucxouri eni­ dan saWiroebis gareSe Se­ mosuli sityva. moajiri. saSualo zomis spilen­ . b-ze brZola. mor­ benlebma. barricade] _ Tav­ dasacavi Caxergili didi sagnebi (miwiT savse tom­ rebi. barbaros ucxo] _ ama Tu im bune­ bisaTvis Seuferebeli si­ tyva an gamoTqma. barQton­i [it. 2. mamakacis xma. 3. barbaros] _ 1. barQkada [fr. bArak­i [berZ. araromaeli). barriere] _ 1. (ist.-is ageba. Tarji). bArel­i [ingl. cxenosnebma da sxv. romelic odnav aris amoburcul brtyel zedapirze Tavisi sava­ raudo moculobis naxe­ varze naklebad (Sdr. horeliefi).5 l­mde). raime moq­ medebis Semaferxebeli ga­ remoeba. barelQef­i [fr. (qarT. ZiriTadad alko­ hols.  cxenma b. ¥ barbarosuli. zRu­ de. 2.) Zveli ber­ Znebisa da romaelebis sityvaxmarebaSi: ucxouri (araberZeni. veluri ada­ miani.5­dan 163. bar-relief dabali reliefi] _ skulpturuli gamosa­ xuleba.  b. 2. barrel patara kasri] _ inglisSi.

patara damxmare gemi. barocco iCxibi. [berZ. ¥ barJisa.] _ baronis coli an qa­ liSvili...  Caikovskis b. bAroko [it. baro. si­ non. romelic buqsiriT moZraobs (qarT. mfri­ navebisa da kosmonavtebis sawvrTnelad da sxv. didi mravalniCbiani navi. barOnesa [ingl. romelSic qmnian atmosferoze dabal (an maRal) wnevas. karapa). barkarola < barka navi] _ 1. baros sim­ Zime da metreo vzomav] _ atmosferuli wnevis sa­ zomi xelsawyo. bAron­i [berZ.  saxanZro b. barokAmera [berZ. wnevasTan. bArJa [fr. baroco araswori (margalitis formaze)] _ me­16­18 ss. kar­ Wapi). iyene­ ben navsadgurebSi gemebis sabuqsired. Sedis sasule orkestris Semad­ genlobaSi.  vercxliswylis b. barkArola [< it. de­ koratiuli wvrilmanebis saWarbe. barkas] _ 1. baros sim­ Zime da camera oTaxi] _ her­ metuli kamera. baroness < fr. baros simZime da camera oTaxi] _ rTul si­ tyvebSi uCvenebs mocemuli sityvebis damokidebulebas simZimesTan. bArkas­i [holand. 2. iyeneben safreni aparatebis xelsa­ wyoTa gamosacdelad. iyeneben amindis cvlilebis prog­ nozisaTvis. RvlarWniloba. wvrilmani ga­ dazidvebisaTvis (qarT.bar -72- Zis Casaberi sakravi. baro Tavisufali] _ dasavleT evropis qveynebSi Tavadaznauruli tituli.  barometri.­is mxatvruli stili evro­ pul xelovnebaSi (gansa­ kuTrebiT arqiteqturaSi). baron < Zv. barge] _ satvirTo gemi. ¥baronesisa baronesasi Scd.  b. sinon. germ. ¥ barokuli. venecieli menaveebis (gondolierebis) simRera. RvlarWnili < port. aseTi simReris stili instrumentuli an vokaluri nawarmoebi. grafze dabali. stili. damaxasiaTebelia grandio­ zuloba. barOmetr­i [berZ.  barkarolasi Scd. ¥ barkarolisa. . 2.

 galvanuri b.  b. mowyobiloba. bastQlia [fr. . barter gacvla­ gamocvla. batalQon­i [fr. (s.-is cecxli.) brZola. basso] _ 1. saqonlis b. romelic warmoadgens erTmaneTTan SeerTebul ramdenime sav­ sebiT erTgvar nawils.) gacvla. batAluri [<fr. Scd.  bataria. bani. gadat. dvrini. aseTi xmis mqone momRerali. safrangeTis didi revoluciis dasawyisSi 1789 wlis 14 ivliss aiRes ajanyebulebma. aTaseuli).) garigeba. burji. batalle] _ (wign.  sazenito b.. 3. satanko b. rom­ lis drosac valutis ga­ daxda ar aris saWiro da Tanabrad Sefasebuli saqo­ neli icvleba erTmaneTSi. mamakacis yvelaze dabali xma.  sacecxle b. bani. bat 2. bAs­i [it. Janri xelovnebaSi. b. b. batArea [fr. saqonelgacvla] _ sagareo vaWrobaSi: gawo­ nasworebuli vaWroba. bataillon] _ sajaro qveganayofi. saidanac cecxls uSendnen Semoseul mters. es dRe iTvleba safrangeTis erov­ nul dResaswaulad. batterie] _ 1. dasayrdeni. batariasi. ferwera. ¥ barteruli da sabartero  b. ram­ denime qvemexisagan Semdgari saartilerio qvedanayofi (Sedis saartilerio divi­ zionSi). (s. 2. batareia. bastQon­i [fr. batAlia [fr. sinon..  baTalioni Scd. bArter­i [ingl. bastion] _ 1.-73 barJasi Scd.. ro­ melic warmoadgens ram­ denime qvemexis pozicias. ele­ ments. orTqliT gaTbobis b. 2. ro­ melic 3­4 aseulisagan Sedgeba (qarT. bastille] _ cixe­ simagre da saxelmwifo sapyrobile parizSi me­14­ 18 ss. brZolis sce­ nebis amsaxveli. ¥ batareisa. gamagrebuli adgili. ci­ xe­simagris galavanis ku­ TxeebSi datanebuli xuT­ kuTxedis formis nageboba. bataille brZo­ la] _ omis.  msroleli b. dabali registris simebiani an sasule musikaluri sak­ ravi. 3.

brasis nairsaxeoba. drostarebis. daavadeba. bakchos] – romauli miTolo­ giaSi: Rvinis.  baqteorologia. rac `mfarvels~ niSnavs. romliTac Cadian zRvaSi siRrmeebis gamosakvlevad. . bacillum Cxiri] – Cxirisebri baqteria  tuberkulozis b. rom es sityva TiTqmis ucvlelad aris Semosuli rogorc formiT.bat -74 baqterialuri Scd. baqteorologiuri Scd. laboratoria. pat­ ronus­idan.  bacilasi Scd. bathos siR­ rme da sphaira sfero] _ 1. 2. bakteria Cxiri] _ erTujrediani mikrosko­ puli organizmi. batoni sxva warmo­ Sobisaa. bEg­i [Turq. bacchusi < berZ. ¥ qarT. bAton­i [fr. ¥ baqteriologiuri. mikro­ biologiis nawili. batErflai [ingl. mrgvali an wag­ rZelebuli formis puri. foladis sferuli kamera.] – TurqeTSi da aR­ mosavleTis zog qveyanaSi: memamule. ¥ baqteriuli. bAcila [laT.  Sokoladis b. mSTanTqmeli] – vi­ rusi. baqteriOfag­i [berZ. ¥ bacilisa. ise SinaarsiT: patroni. bAtut­i da bAtud­i [fr.  b. romelsac SeuZlia daSalos da mospos baq­ teriebi.  daviT-b. grZeli.. igi modis laT. mikrobis saxeoba. romelic Seiswavlis baqteriebs. batQsfero [berZ. batôn joxi] _ 1. baqtrQan­i [Turq. aRsaniSnavia. baqteriolOgia [berZ. bAxus­i [laT. plagos mWameli. feodali. nayinis b. butterfly pe­ pela] _ sportuli curvis xerxi. mxiarulebis RmerTi. romelzedac xtomebs asruleben tanmo­ varjiSeebi. akrobatebi da sxv. batoni (`batonis” mniSvnelobiT ixmareba saxelis Semdeg) igivea rac bei. baqtEria [berZ.  baqtrini Scd.] – orkuzi­ ani aqlemi.  b. sakonditro nawarmi patara joxis formis. baqteria baqteria da plagein. zRvis siRrme. baqteria baqteria da logos moZR­ vreba] _ mecniereba. batoud] _ horizontalurad gaWimuli bade.

] – avi suli. proza). belEtrist­i – mwerali be­ letristikuli nawarmo­ ebTa avtori (sinon. belser kocna] – aT­ qvefili cilisa da Saqris­ gan damzadebuli msubuqi namcxvari. becarre] – (mus) sa­ noto niSani.romel­ zedac SedarebiT maRali oTaxebi da darbazebia (me­19 s. ketburTi. bacon] – sagan­ gebod gamoyvanili damari­ lebuli an Sebolili Ro­ ris xorci. eSmaki.­Si da me­20 s. beelsebul < ebr. бельэтаж < fr. belladonna saucxoo dama. mzeTunaxavi] – Sxamiani mravalwliani balaxovani mcenare. sasaxleebSi). Smaga. bElkanto [it. belzEbel­i [berZ. bEkar­i [fr. bel kargi.  bezisa Scd. nawarmoebi. lamazi da elage sarTuli] – 1. bellesletres sityvakazmuli mwer­ loba] – mxatvrul TxrobiTi literatura (moTxrobebi. saukeTeso sarTuli. ¥ bezesi. mis foTlebsa da fesvebs far­ Tod iyeneben medicinaSi (tkivilebis gasayuCebel saSualebad da sxv. gavr­ celebulia aSS­Si da ing­ lisSi.  b. bazburTi.) simReris Sesrulebis tradiciuli italiuri manera. beletrQstika [< fr. belEtaJ­i [rus. 2. bEkon­i [ingl.-is loJa. amfiTeatrsa da benuars Soris. beduine < arab. bel canto mSvenie­ ri simRera] – (mus. belAdona [< it. romelic auq­ mebs wina diezs an bemols da aRadgens notis pirvan­ del simaRles. meore. germ.­is dasawyisSi aSenebul calke saxlebSi. romanebi) (sinon. prozaikosi). damaxasia­ Tebelia xmis yvela regist­ .-75- bel bedUin­i [germ. ¥ beletristikuli da (da­ saSvebia) beletristuli.).  b. bEze [< fr. beQsbol­i [ingl. novelebi. TeatrSi pirveli iarusi. beQsik­i [ingl. badawin] – momTabare arabi. baseball] – burTis sportuli TamaSi CogniT cxra­cxra kacisgan Semdgar or gunds Soris. basic] – programebis erT­erTi ZiriTadi teqnikuri ena saswavlo miznebisaTvis.

notis saxelwodebis Sem­ deg niSnavs: naxevartoniT dabla. romelic iwvis kaSkaSa aliT (indo­ eTis istoriuli olqis – bengalis saxelis mixed­ viT). feTqebad niv­ TierebaTa da sxv. bEta [berZ. benzoe] – (teq. s. 2. berdenka. romelic gamocemu­ lia didi tiraJiT. baignoire] – Teat­ rSi: pirveli iarusis lo­ Jebi parteris doneze. romlis Semosava­ li gadaecema mas (aseT RonisZiebas zogjer hqvia SemoqmedebiTi saRamo). Zvlebisagan – cximis misaRebad. benefice mogeba sargebloba] – warmodgena. advilad aalebadia. romelsac iReben qvanaxSiris an nav­ Tobis gamoxdiT.  s. s. berdana Scd. warmo­ ebaSi. bestseller < best saukeTeso da sell gayidva] – yvelaze ufro gasavliani wigni.  b. bErdan­i [< sakuT.) 1. ro­ gorc gamxsneli rezinis mrewvelobaSi. ¥ sabenefiso. beta] – berZnuli anbanis meore asos saxeli. benUar­i [fr. krekingi) an myari mi­ neraluri sawvavisagan. bge­ ris simsubuqe da silamaze.  berdanka. ga­ moiyeneba: rogorc sawvavi Sigawvis ZravebisaTvis.  si bemoli bengAluri cEcxli – piro­ teqnikuri narevi. saRamo. warmodgena. bestsEler­i [ingl. bensol] – ufero sawvavi siTxe. sax. romelic Sedgeba nax­ Sirwyalbadisagan.-is loJa. bEnzin­i [it. aorTqlebadi siTxe. zeTisa zeTovani Teslebisagan. bgeris naxevartoniani dadablebis niSani. benzini miiReba navTobis gamoxdis Sedegad . benEfis­i [fr. damaxa­ siaTebeli suniT. gamarTuli mis erT­erTi monawile msaxiobis pativ­ sacemad. ameri­ kuli gamomgoneblis gva­ ridan] – Zveleburi erTsa­ teniani SaSxana. iyeneben saRebrebis. bemolle] _ (mus. benzina < laT. koncerti.  bengaliuri Scd. bEnzol­i [fr. bEta­gamosxQveba – eleq­ ris Tavisufali floba.bem -76(ix. bEmol­i [it.) ufe­ ro. me­ dicinaSi da sxv.

bEton­i [fr. romelsac mwarmoebeli SezRuduli raodenobiT yidis masSi arsebuli Secdomebis da saboloo gamarTvis miz­ niT.  bibliasi Scd. RorRis. ro­ melic Seicavs ebrauli da qristianuli religiis safuZvlebs (ebraelTa da qristianTa saRmrTo wig­ nebis krebuli _ Zveli aR­ Tqma da axali aRTqma).  begemoti. rkinabEtoni – betoni. bibliis. ebr. behēmoth (mr. bibliogrAfia [< berZ.) zamTris Tanamedrove orWidi _ TxilamurebiT rbola 20 km­ze SaSxanis mizanSi sroliTurT. xreSisa da misT. ¥ bibliuri. bib biATlon­i [laT.ro­ melSic CarTulia rkinis (foladis) armatura. behemoti Scd. betumen bitumi] – saSeni ma­ sala – wyalSi areuli cementis. binomi. si­ tyvisa da biblion wigni] _ wigni ZeglTa­Zegli. bi. rTul sityvebSi aR­ niSnavs `ori nawilisagan Semdgari~ an `aqvs ori niSani~.  monografias darTuli hqonda b..  `vefxistyaosnis” b. codnis dargi aseTi aRwer­ aRnusxisa Sedgenis xerxTa da meTodTa Sesaxeb. 3. bi.  b.-is qarxana.. [laT. mecnieruli sis­ tematizebuli aRnusxva da aRwera wignebisa da sxva gamocemebisa. beton < laT. silis. biAndria [laT. narevi romelic gaSrobisTanave Zalian myari xdeba.-is filebi. ormagi < bis orjer] _ TavsarTi (win­ sarTi). . sakiTxis Se­ saxeb arsebuli literatu­ ris sia. behEmoT­i _ [Zv.. bis orjer da berZ. biblia (mr. b. raime sagnis.)] _ didi tanis sqel­ tyaviani ZuZumwovari.-77tronebis nakadi.  bilingvizmi. othēr (andros) qmari] _ orqmrianoba. bi­ nadrobs tropikuli af­ rikis mtknar wylebSi (sxvanairad: hi popotami). grapho vwer] – 1. biblion wigni da berZ.. bEta­vErsia – kompiuteruli programis winaswari sa­ sinji versia. athlon asparezoba] _ (sp. bis orjer da berZ. 2. bQblia [berZ.

biznEsmen­i [ingl. b. dawesebuleba sadac Tavs uyrian da inaxaven wignebs. dasaqmebuli] – ekonomikuri an samrewvelo saqmianoba. Jurnal­ gazeTebs sazogadoebrivi sargeblobisTvis  sajaro b. bienale (mdedr.  rqis b. si­ non.) orwliani] – saerTaSoriso gamofena. bibliotheke] – 1. s. qsovilisa da sxv. gavrcelebulia Crdi­ ¥ bibliografiuli da sabibliografio  b. visime kuTvnil wignTa er­ Toblioba. 3.). universitetis b. hqonda. erovnuli b.) saZiebeli. gaerTi­ anebuli raime niSnis mi­ xedviT da gamocemuli er­ Tnairad. bison] – gareuli xari.  s. katalogi.. biblioTEkari _ biblioTe­ kis (wignTsacavis) muSaki.  students mdidari (rigi­ ani) b. gamocema. bidon] – sarqvliani WurWeli cilindrul for­ misa siTxeebisaTvis. bakani sxe­ ulis zogierTi nawilis Casabanad.  moswavlis b. ¥ biblioTekuri da sabiblioTeko. wignebis seria. biEnale [< fr. komercia. romelic or we­ liwadSi erTxel imarTeba bQznes­i [ingl. ro­ melic iSviaTobad iqca) bibliOTeka [berZ. wignTsacavi). bidet] – qalTa perso­ nalis WurWeli. businessman] – piri. bQgud­i [fr. bis orjer da berZ. bQzon­i [laT. bibliotekuri. nivTis b. bigAmia [laT. gamos qorwineba] – orcolianoba an orqmri­ anoba. bQde [fr. bibloTEkuri xEli – zedmiwevniT gakruli. saqme. (qarT. (s) ganyofileba. . bigoudi] – Tmis da­ saxvevi patara milaki (tya­ visa. papiloto. bQdon­i [fr. bibliografQuli iSvi­ AToba – iSviaTi wigni.. romelic mogebas iZleva. (saniv­ Te)  bitoni Scd. ga­ mocema (wigni. business saqmiani.. sabiblioteko Scd. (s. beW­ durs mimsgavsebuli xeli (naweri). romelic bizness misdevs.bib -78 biblioteka. 2.

) ori algebruli agamosaxulebis (wevris) jami an sxvaoba. Teatraluri (saTeatro) b. [berZ.  biografia. bQkin­i [ingl. 3.. mTlianad (gayidva an yidva saqon­ lisa). salaro. romelic adastu­ rebs rameTi sargeblobis uflebas. aqvs garkveuli valdebuleba. (qarT. bQnokl­i [fr. bQTumad – erTad. cxovrebis gza. bQnom­i [laT. iyeneben sxvadasxva feTqebadi niv­ TierebaTa asafeTqeblad xmeleTze da wyalqveS. si­ non. TviTmfrinavis b. romelic aR­ niSnavs `sicocxle”­s da `biologiur”­s..  savele b.. studentis b.  Teatris b. ¥ sabileTo. bikfOrdis zOnari [< sak. latariis b. cxovreba da grapho vwer] – visime cxovrebisa da moRvaweobis aRwera. sabuTi (Cveulebriv pata­ ra wignaki). . moswavlis b. billet] – 1. bikford-is (1774­1834) in­ glisuri gamomgoneblis gvaris mixedviT] – cecx­ lgamtari zonari – nelw­ vadi patruqi. bikini < geogr. sax. (qarT.. sinon. ufaso b. winsarTi). orwevriani) bio.. bioadaptacia. bQleT­i [fr. nomos nawili. bilingua] – (fi­ lol. wevri] – (maTem..-79loeT amerikaSi.. sabuTi (qaRaldis an muyaos patara naWeri). romelSic mo­ Tavsebulia denTi. partias.  s. sax. baraTi raime teqstiT. biologia. sagamocdo b.) – orenovani (or ena­ ze Sedgenili) teqsti.. biogrAfia [berZ.cxov­ reba] – rTuli sityvebis pirveli nawili (TavsarTi. bios sicocxle.. bios si­ cocxle. bini ori da oculus Tvali] – xelSi dasaWeri ormiliani optikuri xelsawyo Sori sagnebis kargad dasanaxavad. 2. binocle <laT. bio  mosawvevi b. bilQngva [laT. romelic adas­ turebs rom misi mflo­ beli ekuTvnis raime organizacias.  samxedro b. bis orjer da berZ. romelic odnav faravs sxeulis zo­ gierT nawils. visame cxovreba.] – qalis ornawiliani sabanao kostumi. durbindi).

b. bios si­ cocxle da synthesis Seer­ Teba] – sxvadasxva qimiuri nivTierebis warmoqmna cxovelis an mcenareul organizmSi nivTierebaTa cvlis Sedegad. romelic swavlobs cocxali mate­ riis damaxasiaTebel qi­ miur procesebs. cocxal organizmSi moqmed qimiur kanonzomierebebs. sayureebi da misT. b. ¥ bioqimiuri. bijouterie saiuveliro nawarmiT vaW­ roba] – qalis mosarTavi araZvirfasi qvebisa da me­ talisa (saiuveliro nawar­ misgan gansxvavebiT) – mZi­ vebi. sa­ xelmwifo] – (samarT.  b. biosQnTez­i [berZ. bi pOlid­i [laT.  i.  bionikisa. romelic Seis­ wavlis cocxal bunebas. bis orjer da berZ. (s) cnobebi. bi patridi. biologiis nawili – fizikis ganyofileba. kvleva. biofQzika – biologiuri fizika. biolOgia [berZ. biOnika [< berZ. fakulteti. polis qalaqi. kibernetikis nawi­ li. romelic Seiswavlis biologiuri procesebis gamoyenebas sainJinro amo­ canaTa gadasawyvetad. . sadguri.) piri romelsac ori an (meti) saxelmwifos moqalaqeoba aqvs. biOsfero [berZ. ¥ biosinTezuri. mecnierebani. bion `si­ cocxlis elementi”] – mec­ niereba. laboratoria.  bionikasi Scd.  b. beWdebi.  b. sadac xdeba msxvili fi­ nansuri da savaWro gari­ gebani. bios sico­ cxle da sphaira sfero] – sicocxlis gavrcelebis are dedamiwaze. borse < laT. bQrJa [germ. biJutEria [< fr. dawesebuleba. ¥ biografiuli da sabiografio. ro­ melic swavlobs cocxali organizmSi moqmed fizikur kanonzomierebebs. bousa safule] – 1. b. WavWavaZis b. bios si­ cocxle da logos moZR­ vreba] – mecnierebaTa kompleqsi.bio -80 biosfera Scd. ¥ biologiuri. mi­ si ganviTarebis kanonzomi­ erebebs. bioqQmia – biologiuri qi­ miis ganyofileba.

(Zv. bitumen mTis fi­ si] – fisovan nivTierebaTa (asfaltis.  sainformacio b. garigeba. bulletin] – 1. (saub.  biTumi sxvaa. biUvet­i [fr. nav­ Tobis da misT. bisektrisa Scd. qanebi. nam­ biu cxvaris saxeoba. seq­ sualuri] – orsqesiani. cifri] – informaciis raodenobis orobiTi sazomi erTeuli (ix..-81 safondo b. mokle oficialuri cno­ ba sazogadoebrivi mniS­ vnelobis mqone raime mov­ lenis Sesaxeb. ¥ bitumovani. s. erTxel kidev. bis or­ jer da sexualis sasqeso.) swori xazi. amindis b. koncertze. bis orjer] – ma­ yurebelTa SeZaxili Te­ atrSi.) droebiTi Sromis uunarobis furceli (ofi­ cialurad hqvia: saavadmyo­ fo furceli).romelic gadis kuTxis wveroze da kuTxes yofs Suaze. SrOmis bQrJa – muSaxels dasaqiravebel Suamavali dawesebuleba. ¥ sabQrJo (mniS.  biseqtrisasi. ganmeo­ rebiT).) dasaqiravebeli et­ lebis sadgomi qalaqebSi. 2. cieb-cxeleba. bQt­i [ingl.-is makleri 2. Turquli warmoSobisa..) saerTo sa­ xelwodeba. . bissectrix (bissectricis) orad gampobi. gudronis. b. 1­Tvis)  s. 2. baiti). biulEten­i [fr. vaWrobis (komerciuli) ter­ mini. buvette] – mi­ neralur wyaroze mowyobil nageboba. sasaqonlo b. mzaddeba aTqvefil kvercxis. biseqsuAlur­i [laT. gamoxa­ tavs risame. magram amJamad ucxo sityvad ar iTvleba. bi(nary) TxrobiTi da (digi)t niSani. msu­ buqi namcxvari erTgvari. bis! [laT. bissectrico < laT.. bQtum­i [laT. iye­ neben qandakebaSi. raime nomris gameorebis Txovnas (si­ non.  pianistma bis-ze daukra. momkveTi] – (maTem. bQskvit­i [fr.  b. orivesqesiani bisEqtrisa [fr. mouWiqavi faifuri. ¥ biseqtrisisa. biscuit] – 1. fqvilis da Saqrisgan.saidanac uSualod iReben mineralur wyals.

bQuro [fr. midgoma.  b. zviad gamsaxurdias b. siZli­ ere (kancelariis xeli­ sufleba)] – Tanamdebobis piri. igivea. biurOkrat­i [fr.  sakonstruqtoro b. xarjT­aRricxva. dawese­ bulebebs. (saub. bureau] – 1. buream biuri da berZ. romelsac gamosaxavs adami­ anis sxeulis zeda nawils (Tavsa da gulmkerds)  akaki wereTlis b. saqmis arsis ugulebel­ yofa formalobis dacvis gulisaTvis. Tvisebebi. romelic Tavisi mo­ valeobis Sesrulebisas formalur mxares aqcevs mTavar yuradRebas (saqmis sazianod). 2..  ojaxis b.rac biurokratiz­ mi (mniS. aparati. budget < ingl. b. misca. kantoris da misT. saarCevno furceli. zogi organos xelmZRvaneli na­ wilis saxelwodeba. uj­ redebi.-is usulguloba . 2. 3.  saqarTvelos saxelmwifo b. biusthAlter­i [germ.. saxelmwifos.. b. daxures. biurokrAtizm­i – 1. cnobaTa b.  am gagebiT biurokratuli Scd. ¥ biurokratiuli. bustehalter] – qalis lifi. Caagdo saarCevno yuTSi. 2. gul­ mkerdze Casacmeli. bQust­i [fr. bureacratie] – 1.  b. biurokratebi. ¥ sabiujeto (mniS. 2. 3. saqmisadmi b. 2.  b. biurokrAtia [fr.  eqimma b. 1­isaTvis). buste] – 1. gaunaRdes. qandakeba.  biuletini Scd.biu -82¥ biurokratiuli  b. sa­ xelmwifo mmarTvelobis sistema. Cve­ ulebrivi aqvs Taroebi.] – 1. bureacrate < fr. saxelwodeba.) visime piradi Semosavali da xarjebi. romlis drosac qveyanas marTaven xalxs mowyvetili moxeleebi. 1). gamosawev saxuraviani sa­ weri magida erTgvari. zogi dawesebulis. qalis gulmkerdi. biUjet­i [fr. amindis b. ganyo­ filebis. kratos xelisufleba. sawarmos Semosa­ val­gasavals nusxa drois garkveuli monakveTSi. gadat.

or­ ganizaciebis kavSiri erTob­ livi moqmedebisaTvis. romelic icavs meomrebs artileriis cecxlisgan. eleqtromowyobiloba (lam­ pa). nabeWdi qaRaldis fur­ celi. 2.) raime nagebobis na­ wili. blanc TeTri] – 1. bagiri an jaWvi (qarT. block ing block] – simZimis asawevi umartivesi mowyobiloba – Rariani mbrunavi gorgola­ Wi. daSinebis mizniT (`TvalebSi nacris Seyra”). blitzkrig] – elviseburi omi. sinon. bluff] – risame mogoneba.  bicepsi Scd. ¥ blamanJesi. romelic SeerTebulia fotoaparatTan – gadasaRebi obieqtis meyseuli Zlieri ganaTebisaTvis.) mtkice nageboba. SeTxzva visame blo motyuebis. biceps orTava] – kunTi mxarsa da idayvs Sors. sxvadasxva feris pijakisa da Sarvlisgan Sedgenili kostumi 2. gegma.  b. romelze gadagdebulia Toki. s. blEf­i [ingl.  blamanJisa.  b.-ze dabeWdili Suamdgomloba. blQc­i [germ. blomanJe Scd.) swrafad gaTama­ Sebuli Wadrakis (SaSis) partia. blOk­i1 [fr. Ria feris msubuqi spor­ tuli pijaki. blitz elva] – 1. qaRaldis furceli. blQckrig­i [germ. partiebis.-83 s. blazer] – 1. orTava kunTi). bloc] – 1. blEizer­i [ingl.  blamanJue dasaSvebia. (teqn. rom­ lis TavSic dabeWdilia dawesebulebis. turniri (WadrakSi). romelic Tavis mxriv .  b. periodi. si­ non. bQcefs­i [laT. WoWonaqi). (saub. blAmanJe [fr. romelic xris xels idayvis saxsarSi (qarT. blAnk­i [fr. sawarmos an organizaciis saxelwodeba. 2. block germ. romelzedac dato­ vebulia Tavisufali ad­ gilebi Sesavseblad.-is Sevseba. blindage] – (samx. blictUrnir­i [germ. iyeneben oficialuri miwer­ mowerisaTvis an raime do­ kumentis Sesadgenad. blancmangor] – na­ Rebis an nuSis rZis Jele. blitzturnier] – elviseburi turniri (WadrakSi). saxel­ mwifoebis. blOk­i2 [fr. 2. blQndaJ­i [fr.

-iT naSeni saxli. blokadis mowyoba. aguris formisa.  ekonomikuri b.-is moxsna.  b. blOkada [ingl.) Sejibreba mTidan belTa mimosvlis reguli­ swrafad daSvebaSi yinulo­ rebisaTvis.) romelime organos anTebis koWa. garemocva doli an lilvi. bobine koWa] – 1. sxvadasxva manqanaSi: koWa. alya. ri zemoqmedebis mizniT. dac exveva mavTuli. romel­ romelime saxelmwifos po­ Sic ideba gorgolaWze litikuri an ekonomikuri daxveuli kinofilmi.  b. sevda. (medic. (samx). moZraobis winaaRmdegoba. 2. saSeni masala­betonis di­ – msxvili maxrCobela gve­ di zomis xelovnuri qva li 4 metramde sigrZisa. amerikaSi.­gz. boa < laT. romelze­ mtris jarebs mier. bObina [< fr. bob 2. TviT marxili aseTi Se­ guri sasimRero da sacek­ jibrebisTvis . aluri (2­4 kaciani samar­ blUz­i [ingl. bOa [fr. lia.) sasignalo mowyo­ sled mxtomare.  bobinasi. romelic aseTi musikis  fanjris b. naRveli] – zan­ 2. b. cilindrebis TanxlebiT sruldeba. qalaqis simagris. (misi arsia avtotransfor­ ¥ blokaduri. maturi). mrgvali kolofi. babina Scd. blokade] – 1. 4. bObslei [ingl. marxili] _ bilobaTa sistema matare­ 1. seqcia). detalebisgan (si­ sevdiani xasiaTisa. eleqtro mowyobiloba – 3. cekva. (sp. qsovili da sxv.. ¥ bobinisa. romelzedac exveva firi.blo -84- Sedgeba sxvadasxva elemen­ vao musika lirikuli da tebisgan. armiis da sxv. (rk. to block] – 1. blues melanqo­ Tavi (saWiani) marxilebiT. gavrcelebulia tropikul  b. Zafi. magnitofonis gorgolaWi. TiSva. van­Tovlian gzaze speci­ 3. boa gveli] 3. blokQreba [ingl. bobsleigh. izolacia masze politiku­ 3. mtruli qveynebis mier 2. romelic ga­ an sistemis funqciis gamo­ moiyeneba avtomobilebSi. non.

bodybuilding sxeulmSenebloba] _ fizikuri varjiSebis sis­ tema. bogdohan] – boQskaut­i [ingl. musika am cekvisaTvis. rac kulturizmi. bOlero [esp.-is gamocxadeba.) fexburTeli.) didi metismetad kaSkaSa meteori. boy biWi da scout mzveravi] – evropisa da amerikis zog qveyanaSi: sabavSvo da axalgazrdobis sportuli organizaciis wevri. romelic misi gamoyenebis adgilze miedineba. ro­ melsac mocemul Cempio­ natSi yvelaze meti burTi (goli) aqvs gatanili. igivea. or­ ganizaciebTan. vokaluri) am cekvis ritmiT 3.) qvabi.  b. politikur an ekonomikuri brZolis xer­ xi – calkeul pirebTan. qalis mokle. cecxlgamCeni b. 2. romelSic wyali cxeldeba specialur milebSi gatarebuli or­ Tqlis saSualebiT. bocal] – mozrdili fexiani Rvinis sasmisi. boikots uari uTxres damorCile­ baze)] – 1. boyscout < (ist. bombe] _ feTqebadi nivTierebiT gatenili sas­ roli yumbara (Wurvi).) CineTis imperatorebis tituli. boiler] _ (teqn.-85- bom bogdQxan­i [monR. bolis (bolidos) satyorcni Subi] – (astr. bOkal­i [fr. usaxelo ze­ da tansacmeli bOlid­i [< berZ. uaris Tqma saxelmwifos parlamentis arCevnebSi mo­ nawileobaze. bombardQreba – zarbaznebis (qvemexebis) daSena an TviT­ mfrinavidan bombebis Camoy­ . agreT­ ve kulturizmi). (pirvelad gamoiyenes 1879 w. aTletizmi (ix. 2. bombArdir­i [germ.. musikaluri nawarmoebi (instrumentuli.. sax. boycott sak. bOmb­i [fr.  saaviacio b. boQler­i [ingl. bolero] – 1. bombardier] – (gadat. wyvil­ Ta espanuri cekva simRerisa da kastanietebis ayolebiT. iyeneben upiratesad Tboeleqtro centralebSi da sxva. saxelmwifo­ ebTan urTierTobis sruli an nawilobrivi gawyveta. rodesac irlandielma arendatorebma C. cxeli wylis misaRebad. boQkot­i [ingl. bodibQlding­i [ingl.

-Tan mdgari turistebi. CineTsa da aziis zogierT sxva qveyanaSi: budistebis mRvdeli an monazoni. am kedlis zeda kide. mflo­ beli] – 1. qvis filebis zoli quCis an gzis napirebis gaswvriv trotuarebs gazonebis da misT.] – cekva erTgvari – neli valsis saxeoba (sxva­ ra. (araofic. bord] – 1. wiTe­ li Rvino erTgvari.  mtris poziciebis b.  b. bor(ax) < arab. gamosayofad. bOna [fr. gemis bortze – gemze. romelsac iyeneben kbilis saeqimo saqmeSi. bOr­i2 [germ. banbanerka Scd. TviTmfrinavis bortze – TviTmfrinavSi. paltos.  gadaxsnili b. sinon. bonne] – bavSvebis aRmzrdeli qali.-ebi.  gemis b. bord germ. 2. bombonQer­i [fr. Ria satvirTo vagonis da misT. 2. ufrosi. bOrt­i [fr. (qarT. bOnza [fr. Zaris kedeli. . b. bOs­i [ingl. xel­ mZRvaneli. warmoebis di­ reqtori. arSia).  bambanierka.-ebs talRebi exeTqeboda. ¥ bonzisa  bonzasi Scd. bOston­i [ingl. 2. 2. buraq boraki. bonze < iap busso RvTis mouravi] – iaponiaSi.­iT) Scd. bOr­i1 [laT. satvirTo avtomobilis.pijakis marjvena an marcxena napiri (RilebiT an kiloebiani). boston < ge­ ogr. (polig. qsovilis.) samkauli teqstis garSemo. sax. bonbonniere] – kanfetis an parfiumeriis lamazi kolofi. mepatrone.  qimi (1 mniS. xaliCis.  borduri Scd. dabombva.  trotuaris b.bon -863. bOrdo [geogr. kideebze Se­ movlebuli zoli. Spale­ ris da misT. bobrer burRi] – foladis burRi. romelic Sedis bevri mineralis Se­ madgenlobaSi. 3. gvarjila] – qimiuri elementi. Sindisferi. kosmosuri xomaldis bortze – kosmo­ sur xomaldSi. Rvinisferi.) mTavari. bordQur­i [fr.] – 1. kostumi. gemis gverdis kedeli. boss holand baas patroni. bordure] – 1.

 brasi Scd. botane mce­ nare] – mcenareTa Semswav­ leli mecniereba. icvamdnen Zvelad kavaleristebi. bra [fr. braconnier] . bOhema [fr.-87nairad: vals­bostoni). xorciT an bostneulis konserviT. mxatvrebi. botulus Zexvi] – (medic. botforti. bras xeli] – 1. geografia. brailis (braille. ke­ delze damagrebuli sanaTi. Salis Zvirfasi sakosti­ ume qsovili. bradikArdia [berZ. bootsman < bad navi man adamiani] – sazRvao flotSi: umcrosi meTauri (zemdegi). brAilis SrQfti – amobur­ cul­wertilovani Srifti usinaTloTaTvis [frangi pedagogis l. boheme – cignuri. boUling­i [ingl. 2. bradys ne­ li da kardia guli] – (medic. bouling] – keglis sportuli saxe­ sxvaoba.  b. bravo friadze] – mowonebis. 2. botAnika [< berZ. bogemuri Scd.  b. musikosebi.) mZime mo­ wamvla ZexveuliT. botanQkuri bARi – baRi da dawesebuleba. brakonQer­i [fr. romlebsac yeli ga­ farToebuli aqvs muxls zemoT. ¥ botanikuri. TevziT. kedlis Sandali. aRtacebis gamom­ xatveli SeZaxili.) guliscemis Seneldeba (Sdr. botUlizm­i [< laT. 1809-1852) gvaris mixedviT]. botfOrteb­i [fr. eleqtrolampa. ¥ bohemuri. yofa. 3. taqikardia). saxo­ maldo samuSaoebis xelmZ­ Rvaneloba da sxv.-is xelmZRvaneli. mwer­ lebi.  bogema.). cignuroba] – msaxiobebi.  mx. bravo! [it.  brisa. romelTac ara aqvT arsebobisaTvis saWiro mud­ mivi Semosavali da uTav­ bolo cxovrebas ewevian.  b. sadac sa­ Cveneblad da saswavlo­sa­ mecniero miznebiT gaSene­ bulia sxvadasxva jiSis mcenare. bottesfortes] – maRali Ceqmebi erTg­ vari. romelsac evale­ bra ba sameurneo samuSaoebis xelmZRvaneloba gemze (wesrigis damyareba. bOcman­i [holand. banqos TamaSi erTgvari.

brandy < dan] – TeTri Rvinisgan gamoxdili da muxis kasrebSi davar­ gebuli alkoholiani sas­ meli (dabali xarisxis ko­ niaki): amzadeben xilisganac (vaSlisgan. bretelle] – qalis perangze. mtvreva da dance cekva] – swrafi tempis Tanamedrove cekva. brahma] – (mi­ Tol. Browning sa­ kuT. lifze da misT. briOlin­i – Tmaze wasasmeli kremi erTgvari.) induizmis samebis um­ Tavresi RvTaeba. brigade] – 1. sa­ jariso SenaerTi. sax. akrZalul vadebSi an akrZaluli saSualebebiT. breakdance < break texa. presenning] – xeSeSi. sinon. brQgada [fr. brAhman­i – indoeTSi umaR­ lesi kastis wodebis war­ momadgeneli. dakerebuli qsovilis zo­ nari an bafTa.  SemoklebiT _ breiki. brandmeister] – (moZv. mkvrivi (wyalgauvali) wyalgaumtari qsovili.) gemze Ruzis amosa­ zidi jalambari. alublisgan). braUning­i [ingl. brAhma [sanskr. brandmAuer­i [germ. rome­ lic sportul elementebs Seicavs. xe­ lebs da fexebs vusvamT simetriulad da erTdro­ ulad Signidan ganze. brEzent­i [rus. brASpil­i [holand. breQk­dAns­i [ingl.  brakoneri Scd.bra -88arsebis Semqmnelad. piri romelic unebarTvod Cexs tyes. brandmauer] – kapitaluri xanZar­ TsawinaaRmdego (cecxl­ gamZle) kedeli Senobebs Soris (qarT.  brandmeisteri Scd. breve] – romis pa­ pis mokle epistole. romelic mxarze gadadis. brandmaQster­i [germ. cecxlamridi). Zvelad _ brahmanizmis qurumi. brEtel­i [fr.) saxanZro razmis ufosi. romelic nadirobs (Tevzaobs) akrZalul adgi­ lebSi. brAs­i [fr. brasse] – sportu­ li curvis erTerTi gav­ rcelebuli saxeoba. romelic miaCniaT samyaros da yvela . брезент < ho­ land. braad spil] – (zRv. brEve [laT. _ konstruqtori] – erT­erTi sistemis pisto­ leti. brEnd­i [ingl. polkze – piri.

 satanko b. 2. matareblis momsaxure per­ sonali. Cais b. brigantino] – Zveleburi oran­ Ziani ialqniani xomaldi erTgvari.] – brigadis (mniS.­dan ax.. brilliant] – gansakuTrebuli wesiT da­ waxnagebuli almasi. nayinis b. breeches (mr. mux­ lebs qvemoT viwro.­mde. maTi nawili gaanadgures anglosaqsebma. nawili gadsaxlda uelssa da SotlandiaSi. xolo dRisiT zRvidan xme­ leTisken (zRvis brizi)] brQket­i [fr. welTaR. me­5­6 ss. me­8 s. romelic RamiT xmeleTidan zRvisken qris.  brigantina Scd. erTgvari. brQz­i [fr. Zvelad iyenebdnen cxenosnobisTvis. . romelic asru­ lebs garkveul sawarmoo davalebas. bro brQnza [rumin. agreTve bretaSi (kontinentze). 3. brise] – susti sa­ napiro qari. britaneTis kunZulebis ZiriTadi mosaxleoba Zv. gav­ rcelebulia inglissa da amerikaSi. brQji [ingl. broil Sewva] – msxvil mefrinveleobis meurneobaSi garkveuli we­ siT gamozrdili saxorce qaTami. broker] – mak­ leri. brilQant­i [fr. magram diviziaze mci­ re.  zeinkalTa b. welT. 4. 3. gudis yveli) brQteb­i – kelturi tomebi. koleqtivi. briefing mok­ led gadmocema] – xanmokle TaTbiri an preskonferencia JurnalistTa viwro wri­ saTvis. brQj­i [ingl.  naxerxis b. Ceq­ mebSi Casatanebeli. brQfing­i [ingl. brigantire < it. Suamavali vaWrobaSi.-89didi. 4) xelmZRvaneli. broQler­i [ingl.  gamyolebis b.)] – Sarvali. bridge] – qaRal­ dis erTgvari TamaSi. brigAdir­i [germ. brigadier < fr. brigAntin­i [fr. brOker­i [< ingl. briquette] – Cve­ ulebriv guris saxiT daw­ nexili raime fxvieri ma­ sala. erTi ti pis samxedro xo­ maldebis SenaerTi. brinza] – gan­ sakuTrebul wesiT amoyva­ nili cxvris yveli (Sdr. meCaieTa b.  satorpedo katerebis b...

zogadad TviT am religiis damaarsebeli: sakia muna buda – princi gautama. bruderschaft Zmoba] bruderSaftis daleva – Zveleburi sur­ vil­Cveuleba – orni svamen Rvinos erTdroulad da amiT umegobrdebian erT­ maneTs (gadadian SenobiT laparakze) (qarT. brUto [it. kantora.  budisa Scd. bronxialuri Scd. firma.  b.) sasunTqi mili] – traqeis ganStoebani. buddha – ganaT­ lebuli] – budisturi re­ ligiaSi adamiani.-Ta skola.  bronxiti Scd. saqonlidan ada­ mianze gadadis [ingliseli eqimis Bruce-is mixedviT. bronxuli. . brucEloz­i [< sakuT.  oqros b. koreaSi. ¥ sabrokero.  s. jirkvlebi. romelmac miaRwia sulier srulyo­ filebis umaRles dones da Tavi daaRwia xelaxal gan­ xorcielebaTa usasrulo jaWvs. misi damaarsebelia – sakia muna sxvadasxva garigebaSi. iaponiaSi da aRmosavleTis zog sxva qveyanaSi. neto. brOnqebi [berZ. Cveulebriv rbi­ li garekanis mqone. brOSura [fr. ¥ budasi. Roris) gadamdebi daavadeba.  popularuli b. sax. romelmac aRmoaCina am da­ avadebis mikrobi].  broSka Scd. welTaRr. sinon. brutto uxeSi] – (vaWr.) saqonlis saerTo wona (WurWlianad. bUdizm­i – msoflioSi erT­ erTi gavrcelebuli re­ ligia (qristianobasa da islamTan erTad) romelic warmoiSva Zv. s. brudErSaft­i [germ.  bronxebi. romlebiTac haeri Cadis filtvebSi: ¥ bronquli.  b.bro -90sapirisp. brOnqit­i – (medic.) bronqebis lorwovani garsis anTeba. bUda [sanskr. SefuTvianad). Zroxis. me­6 saukuneSi CrdiloeT indoeTSi da gavrcelda CineTSi. cxvris. bronchos (mx. tibetSi. vaxtanguri).] – saqonlis (Txis. brochure] – pa­ tara wigni. broche] – gulze dasabnevi samkauli.  bruciliozi. bruceloza Scd. brOS­i [fr. bronqaluri.

qalaqis xedebiani b. posament. sa­ erTod sofluri cxovreba. bUi [holand. bouquiniste] – naxmari an Zvelad gamoce­ mul wignebiT movaWre. booklet wig­ naki.romelsac Zirze figurebi aqvs gakeTebuli.  buklisa Scd. prospeqti (ix. boucles kululebi] – Salis an bambis qsovili erTgvari.  b.  b. bUklet­i [ingl. bukmEker­i [< ingl.-91buda – princi gautama. < fr. romelSic ga­ idealebulia mwyemsuri. bukinQsturi – naxmari an bul Zvelad gamocemuli. romelic aseT do­ . boeir] – yinul­ ze sasrialo ialqniani saWiani msubuqi navi an plaTforma. tansacmelze mov­ lebuli. (moZv. boudoir] – Zve­ lad mdidarTa saxleb­ Si: qalis lamazad mo­ wyobili sastumro oTaxi axloblebis misaRebad. passament arSia] – oq­ romkedis an sirmis farTo arSia. 2. ro­ melic ramdenime gverdad aris dakecili da erT mTlian furclad iSleba. b. sporti. prospeqti2) da misT. ¥ budisturi. bUzment­i [germ. romis papis mbrZanebuleba. boquet] _ 1. taZari. bUdist­i – budizmis mimde­ vari. beWedi. ¥ buklesi. msxvili naqsovi. bukQnist­i [fr. ¥ sabuero. bUket­i [fr. risame gemos an surne­ lebis erToblioba. weri­ li an sigeli. bukOlika da bukolQkuri poEzia [berZ. budUar­i [fr. boei] – wylis zedapirze mcuravi msxvili sasignalo tivtitva.  gamofenis b. bUer­i [holand.) Taiguli. bookmaker wignis Semdgeneli] – doRSi sanaZleos moTave (agrovebs da iwers sanaZleod dade­ bul Tanxas). bUkle [fr. 2.  Cais b. bUla [laT. maRazia. pastorali. iSvia­ Ti wignebiT vaWrobasTan dakavSirebuli.. reklama. religia.  s. bukolika mwyemsuri poezia] – poe­ ziis Janri. bulla] – 1. broSura] – mxatvru­ lad gaformebuli megzu­ ri.

bulvari] – rac navaraudevia. bullet] – (sp.  b.  bulanJisa. rac ga­ miznulia obivatelebis. bulAnJue [< fr. boom] – 1. inglisSi: erTsarTuliani koteji. sinon.  qvanaxSiris b. xvimiri). 2. indoeTSi: msubuqi verandebiani Senoba qalaqgareT. sensa­ cia. bUlit­i [ingl.] – wkapze datovebuli. romelic win ukeTdeba muxluxa traq­ tors miwis samuSaoebis Sesasruleblad. ¥ bulisa. TviTgantvirTvadi saTav­ si fxvieri da natexi ma­ salebisaTvis (qarT. bulldozer] – mowyobiloba. sakuT. bollwerk] – farTo xeivani qalaqis quCebis gayolebiT (Cveu­ lebriv Suaze). ¥ bulanJesi. burg] – Sua sau­ kuneebSi evropis qveynebSi: kuments azis. mrgvlad SekreWili (Se­ mokvercxili) wveri. bUngalo da bEngalo [ingl. (gadat. bUm­i [ingl. uxamsi ge­ movnebisaTvis. 2. bumErang­i [ingl. buldOzer­i [ingl. bulldog] – erTgvari ZaRli. presa. bulvAruli [< fr. bUrg­i [germ. blanJe Scd. bUldog­i [ingl. TviT traqtori aseTi mowyobi­ lobiT.) aurzauri. specialurad mowyobili rkina­betonis miwisqveSa TavSesafari.. sax. boomerang < avstraliel aborigenTa enidan] – avstralieli to­ mebisa da zog sxvaTa sa­ tyorcni iaraRi – erTgvari moxrili (joxi). aqvs brtyeli drunCiani mokle didi Tavi msxvili TaTebi da farTo mkerdi. romelic gatyorcnis Sem­ deg (Tu mizans ver moxvda) ukan brundeba. b. bUnker­i [ingl.  bulasi Scd. 2. kombainis b. warmo­ ebisa da vaWrobis aCqare­ buli zrda. romani. ix.] – 1. bunker] – 1. kombali.bul -92romelsac centridan miatareben mowinaaRmdegis karSi Sesagdebad. boulevard pir­ velad – saqalaqo (qala­ qis) RerZi < germ. . meSCanebisaTvis.) hokeiSi: sajarimo Saiba. bUlvar­i [fr. bungalow < ind.

 burimisa Scd. pistoleti. sa­ dac yidian sauzmeulsa da sasmelebs.)] – literaturuli TamaSi wi­ naswar mocemul riTmebiT iumoristuli leqsebis SemTxzveli.. sasadiloebsa da restor­ nebSi: magida an daxli. bUfer­i [ingl. sufris WurWleulis. butafOria [< it.  buterbroti Scd. vagonze – dajaxebis. iaraRi da sxv. burlesque] – komikuri.  mebufetesi Scd.  b. buffer] – zam­ bariani mowyobiloba lokomotivze. ro­ melsac abaria butaforia. ¥ mebufetisa. butAfor­i [it. loris.. boust-rimes (mr. ¥ burJuisa. butterbrod puri karaqiT] – puris naWeri.  butaforuli Scd. partiebi. ¥ burimesi. romelTagan TiToeuli cdilobs mis gamoyenebas meoris sawinaaRmdegod.  moxaratebuli b. patara sasauz­ me. buttafuori] – Te­ atris TanamSromeli. dartymis misa­ Rebad. 2 momuSave.  skolis b. burJuAzia [fr.] – Teat­ raluri warmodgenisaT­ vis saWiro sagnebi (ave­ ji. moqceuli or erT­ maneTisadmi mtrulad ganwyobil saxelmwifos So­ ris. ¥ butaforiuli. romlis xelSic aris samuSao da sawarmoo saSualebani. Zexvis. buf butErbrod­i [germ. bourgeois] – bur­ Juaziis warmomadgeneli.  burJuasi Scd.. WurWeli. ¥ burJuaziuli. b. . tansacmeli. sauzmeulisa da sasmelebis Sesanaxi ka­ rada. mebUfete – bufetSi (mniS. cixe simagre. parodiuli po­ eziis Janri. bUrdesk­i [fr. romelzec dadebulia yve­ lis. 2. bourgeoisie] – klasi.) patara saxelm­ wifo. bUrime [fr. Txeli naWeri an wasmulia karaqi da sxv.-93gamagrebuli koSki. bUrJua [fr. buffet] – 1. bufErul­i saxelmwifo – (polit. vagzlis b. wyobileba.) namdvils mimsgavsebuli.  b.  msxvili b. bUfet­i [fr.

. romliTac umTavresad wyalgaumtar paltos keraven.2 ­36. tivebis da misT. gazeification] gazificireba _ gazis (mniS. 2.  maxrCobela g.. ¥ sabuqsiro. bagiri. dawesebu­ lebaSi.  1 mniSvnelobiT upiratesad ixmareba airi. 2) energiiT momaragebaze gadayvana  qalaqis g. udris daax­ loebiT 35. gabarit] _ zRvruli garSemoxazuloba sagnebisa. ¥ gaziani.buq -94 s. 2. romeliTac gemi eweva masze gamobmul sxva gemebs da misT.. bUc­i [ingl. kursebi.. gAz­i [fr.. wyali. gabArit­i [fr. ¥ sabuRalterio.  b. bushel] – fxvi­ eri sxeulebis sawyao inglisSi. angariSsworebis ganyofi­ leba sawarmoSi. Txevadi g. 2. TviTmfrinavis g. gemi. boegseeren buqsireba] – 1.  avtomobilis g. buxhaltEria – 1. navTobis g. karWapebis. nivTiereba. niWi. gemi. mgvrgvinavi g. iyeneben saTbobad (zogjer gasanaTebladac). sinon. cremlsadeni g.  s. gabardine] _ Salis qsovili. ¥ buxhaltruli. romelic miiswrafis gavrceldes da Tanabrad moicvas sivrce qarT. bUSel­i [ingl. gasawevad..4 l­s. . binebis g.  bunebrivi g. gaz] – 1.. angariS­ sworebasa da aRricxvis Teoria da praqtika. ¥ sabuRaltro. fizikuri sxe­ uli. davTari.  mTavari b. airi). bUqsir­i [< holand. amerikis Seer­ Tebul Statebsa da zog sxva qveyanaSi. daWirxnili g.  s.romelic gankuTvnilia masze gamob­ muli araTviTmavali ge­ mebis. ufrosi b. gaziseburi (airiseburi) sawvavi.  g... gazifikAcia [fr. g gabArdin­i [fr. buchhalter] – buxhalteriis specialis­ ti.)] – spe­ cialuri fexsacmeli fex­ burTis saTamaSod buxhAlter­i [germ. boots (mr. gemis g.

Zv. – tualetisa (mniSv. galantikos 2. piradi moxmarebisaTvis gAlera [it. maRazia. xelTaTmanebi. galanterie] teritoriaze) me­7­1 ss. ropaSi: mravalniCbiani xis qinZisTavebi. benzinis saxelwodeba aSS­ rZiani] _ varskvlavTa er­ Si. s.romlebic misT. farTobi. sinonimebia irmis naxtomi gAla [fr.­mde) dasavleT ev­ nivTebi (Zafebi. galant] _ didad Tavaziani. samxedro xomaldi. Scd.-ebi.  g. s. galera] _ Zvelad saWiro sxvadasxva saxis (me­18­s. ¥ sagalantereo. galErea [it. tyveebi. misgan Semdeg iReben benzins). sawvavi siTxe. romelzedac ase­  Cveni galaqtikis qarTuli Ti balaxia daTesili. fabrika. galanteria.: deko­ da maSasadame. (krekingis procesi. Crd. jili damnaSaveebi. ¥ galantereisa. hal­ melzec meniCbeebad umetes­ stuxebi da sxv. gazon] _ baReb­ tema. saqoneli. zrdilo­ iReba navTobis gamoxdiT biani adamiani. sazeimo sanaxaobaze (gala­ gAlebi _ im keltebis roma­ koncerti. ro­ Rilebi. savarcxlebi. grZe­ li daxuruli derefani. da Tanabrad SekreWili. gala] – 1. galantereia. iTqmis did da cis ikankledi.-95- gal gazOlin­i [fr.). lentebi. galAqtika [< berZ. galleria] _ 1. mokled ¥ galaqtikuri.  s. italiisa da belgiis galantErea [fr.  galantereasi.ro­ sagalanterio.) cxovrobdnen galiaSi (Ta­ 2. sagalantereio. me 17­18 ss­Si: didi zeimi namedrove safrangeTis mefis sasaxleSi. ¥ galerisa. gazoline] _ 1. Cveulebriv.  galerasi Scd. (varskvlavTa sis­ gAzon­i [fr. monebi. rogorc wilad iyvnen katorRa­mis­ gasayidi saqoneli. . Tiani sistema  Cveni g. romelSic Sedis mze Si. 1) da welTaR. dedamiwac) raciuli mizniT daTesili  sxva g. saRamo gala da uli saxelwodeba. romelic mi­ galAntur­i [fr. nisleuli. quCebSi da sxva. balaxi.

Tavisi simkacriT] _ samxedro . gadat. raime sagnis zedapiris liToniT dafarva eleq­ trolizis saSualebiT. galvanometr­i [galvano berZn. romelic sdis wiw­ vovani jiSebis merqans Wrilobidan. qandara. gallera] samxreT amerikis zog qveynebSi: 1. eleqtruli denis gatareba rameSi. (saub. Seicavs ski­ pidars. galette] _ patara zomis namcxvari erTgvari. TviT mamlebis Cxubi. portrete­ bisa). galvAnuri _ qimiur reaqci­ is Sedegad miRebuli (eleq­ truli deni). galvAnuri elEmenti _ xelsawyo.gal -96- melic aerTianebs Senobis sxvadasxva nawils. 2. suraTebis galerea _ speci­ aluri sadgomi samxatvro xelovnebis nawarmoebTa gamofenisaTvis. 2. cirkSi: zeda iarusi (iaffasiani adgilebiT).  galereisa.  galereasi. samxedro nage­ bobebSi). galvAnuri batArea _ erTmaneTTan SeerTebuli galvanuri elementi [ita­ lieli mecnieris Galvani­s (1737­1798) gvaris mixedviT). 4.  literaturuli gmirebis g. kanifolsa da wyals.) didi wyeba rigi (ti pebis.) SuSabandi. generlis Galliffet-isgan.-is gayvana. 2. romelic cno­ bili iyo parizis komu­ narebisadmi 1871 w. galereia Scd. gAlife [afr. galQpot­i [fr. 5. miwisqveSa grZeli da viw­ ro gasasvleli (samTo samuSaoebSi. ro­ gorc sanaxaobisaTvis mo­ wyobili adgili.) TeatrSi. (moZv. galipot] _ fisi. (wign. romelSic qimi­ uri reaqciis Sedegad mii­ Reba eleqtruli deni.  g. qarT. galeria. iyeneben laqebis da­ samzadeblad. mamlebis CxubisaTvis. galvanizAcia _ mudmivi eleqtruli denis gamo­ yeneba samkurnalo an teq­ nikuri miznebisTvis galvanQzeba _ 1. sinon. 3. gAlet­i [fr. galQera [esp. metreô vzomav] _ susti eleq­ truli denis sazomi xel­ sawyo.

s. frangul yaidaze agebuli gamoTqma ama Tu im enaSi. gallicisme] _ franguli enidan nasesxebi sityva an gamoTqma. gamma Scd gAmbit­i [fr. gAngrena [berZ. ga­ farToebuli.  galifisa Scd. gallon] _ ing­ lisSi.5 ­dan 4. bgeraTa aRmavali an daRmavali Tanmimdevroba erTi an ramdenime oqtavis farglebSi. romelic anadgurebs malariis koRos matlebs. romelic uzrunvel­ yofs rasme (qarT. garAntia [fr. gAlon­i [fr. garage] _ gadaxu­ ruli adgili. romliTac Sua saukuneebSi aRniSnavdnen solo bgeras musikaSi] _ 1. movlenebisa.  galifesi. gangraina] _ cocxali organizmis rome­ lime qsovils. muxlebis qveviT viwrod SemoWerili. gAma [berZ. sinon. sawindari). gambUzia [esp. werili.) Tanmimdev­ ruli wyoba erTgvarovani. gambuxial] _ wvrili (47 sm) cocxalmSobi Tevzi. gAmeta [berZ.  s.  gamasi.) cxove­ luri an mcenareuli or­ ganizmis sasqeso ujredi. ganayofierebis dros sapi­ rispiro sqesebis ori g.  ferTa g. gAraJ­i [fr. gangster brbo. xrova] _ bandi­ ti. mZarcveli ¥ gangsteruli. gadat. aSS­sa da zog sxva qveyanaSi Txevadi da fxvi­ eri sxeulebis sawyao sxva­ dasxva tevadobis (3. (wign. ¥ gamisa. gAngster­i [ingl. gametς meuRle (coli)] _ (biol.-ebis dakvra.-97Sarvali. galQcizm­i [fr. Senoba av­ tomobilebis sadgomad da . gambit] _ Wadra­ kis partiis iseTi dasawyisi. gamma saxelwodeba γ (g) asosi. Se­ irwymeba. vada. organos an sxeulis nawilis kvdoma sisxlis mimoqcevis darR­ vevis Sedegad. gametςs meuR­ le (qmari).5 l­mde). garantie] _ pi­ roba. magram mravalgvarad cvla­ di sagnebisa. 2. xolo zemoT Zalian ganieri.  g. banda. ¥ sagarantio. gar rodesac Setevaze swrafad gadasvlis mizniT TeTrebi swiraven figuras an paiks.

 ansambl "rusTavis" g.  Teatris g. gaudeamus SesakeTeblad. gaudeAmus­i [laT. megardErobe _ garderob­ Si (mniS.  g. ¥ gastronomiuli. erTi adamianis mTeli tan­ sacmeli. Sekazmva] _ xorcis an Tev­ zisgan momzadebuli kerZis sakazmi (bostneuli. ¥ sagastrolo. ¡s. 2). gastrolQor­i [< germ. 3. Gastrolle < Gast stumari da Role roli] _ sxva qalaqidan an qveynidan sadme Casuli msaxiobis an msaxiobTa koleqtivis gamosvlebi. ¥ megarderobis. ¥ sagarnizono. katleti. tansacmlis karada. romelic gastro­ lebs marTavs gastrOnom­i [fr. mimsvlelTa zeda tansac­ mlis (halstuxisa da misT. garnQzon­i [fr. makaroni da sxv. 2.] _ msaxiobi. samsaxuri. avejis. mogzauroba. maRazia. gastronomie] _ sakvebi produqtebi.  msaxiobis g.) Sesanaxi sazogadoebrivi TavSeyris adgilebSi. gastronOmia [fr. gArnir­i [fr. rogorc savaWro saqoneli. (poligr. gastēr (gastros) kuWi da nomos kanoni] _ gastro­ nomiuli maRazia (winaT ase eZaxdnen gemriel saW­ melebis mcodnes da moyva­ ruls). TeT­ reulis) sruli kompleqti. repertuari. s. ¥ garniriani. garderobe] _ 1.) sxvadasxva zo­ mis.).  g.  kartofilis g.  speqtakli.  Tbilisis g.upira­ tesad sauzmeuli. 2. kar­ tofili. romle­ bic ganlagebulni arian dasaxlebul punqtebSi ga­ magrebul raionSi. garniture] _ . gastrOlebi [germ. gastronome < berZ. garnQtur­i [fr. s. sazRvargareT. garnizon] _ samxedro nawilebi. sagardErobo _ igivea rac garderobi (mniSv.gar -98erTi daniSnulebis mqone sagnebis (mag.  megarderobesi Scd. garnir morTva. gardErob­i [fr.  farexi Scd. 2) momuSave. magram erTnairi mo­ xazulobisa da xasiaTis Sriftis kompleqti.

gelErter­i [germ.  geiSasi Scd. gEiSa [iap. gEim­i [ingl. romelic warmoiqmna me­16­17 ss. gaucho] _ 1. geitinomAgia [berZ. saidanac periodulad amo­ ifrqveva wylisa da orT­ qlis Sadrevani. cekviT da a. gvaris tomis istoria. romlis movaleo­ baa mayureblebis (mdidarTa sasaxleSi stumrebis) gar­ Toba maxvilsityvaobiT. qvesk­ nelis qalRmerTi: misgan warmoiSva yvelaferi.] _ iaponiaSi msaxi­ obi qali. gehinom hinomis veli] _ jojoxeTis cecxli. ¥ geiSisa. ebr. geyser < germ. gAuCo [esp. game TamaSi] _ sportuli TamaSebis (mag. heiβ sxeuli] _ vulkanuri warmoSobis cxeli wyaro. CogburTis partiis) nawili. geena.) cxovelTa an mcena­ reTa gvarebis warmoSoba. farTofarfliani Calis qudi erTgvari. . magram cxov­ rebas. romelic taimebisgan gansx­ vavebiT dgindeba miRweuli gen qulebisa da ara drois mi­ xedviT. gEena [berZ.­Si.-99movilxinoT] _ Zveleburi studenturi simRera laTi­ nur enaze. ar­ gentinasa da urugvaiSi: eTnikuri jgufi. 2. romelzedac amok­ veTilia raime warwera an gamosaxuleba. geQzer­i [island. romelic swav­ lobs calkeuli gvarebis istoriasa da adgens sag­ vareulo nusxebs 3. gemma] _ Zvirfa­ si qva. simReriT. gelertehr swavluli] _ (wign. geiton mezobeli da gamos qor­ wineba] _ (bostn. pampa) mcxovrebi mwyemsi.) mcena­ reTa erTi da imave eg­ zemplaris yvavilebs mier urTierTdamtverva. 2. genealogia] _ 1. Gς da Gaia] _ ber­ Znul miTologiaSi: miwi­ sa da miwisqveSeTis. istoriis damxmare dis­ ci plina. espanelTa SeuRleba indo­ el qalebTan: pampaSi (ix. praqtikul saqmiano­ basa da mowinave mecnierebas mowyvetili adamiani.) wignebiT ganswavluli. (biol.  heizeri Scd. gEma [laT. qov boi. maT Soris RmerTebi da adami­ anebi. S. gEa [berZ. genealOgia [berZ.

romelsac aniWeben ufrosi.gen ¥ genialogiuri. geumaRlesi wodebuleba. wyaro] erTeuli. général < movlenaTa daqvemdebareba laT. xuleba damuSavebis pro­ general-leitenanti _ meo­ cesSi. romlis drosac ru­ re wodebuleba. generalizAcia _ 1.) avadmyofobis gan­ debuleba. kerZo genEral­i [fr. genetikuri Scd. warmoSoba. msof­ agreTve erTa Tanamegobro­ lioSi sul 50­ze meti ge­ . mTa­ raime zogadi princi pisadmi. mag­  m. general­gubernator­i _ 1. warmoqmna. ¥ genezisuri. ri. kavSiri.  general-gubernatori. genetika). Ca­ gebda general­gubernato­ saxvis istoria. TaurTa Semadgenlobis wo­ 2. romelsac gana­ _ warmoSoba. damsaxurebisaTvis. -100bis saxelmwifoebSi: didi britaneTis mTavrobis mier daniSnuli samefo xelisuflebis umaRlesi warmomadgeneli. ram sageneralgubernato geneturi. wvrilmans. armiis generali _ generlis generalisQmus­i [laT. tabula. ro.  g. Tesva mTel organizmSi. kaze gamoiyofa mTavari general-polkovniki _ mesa­ da yuradReba ar eqceva me wodebuleba. neralissimus yvelaze mTavari. britaneTis koloniebSi. (ix. kartografiuli gamosa­ pirveli wodebuleba. (medic. umaRlesi] _ zog qveyanaSi: revoluciamdel ruseTSi: umaRlesi samxedro wode­ erTi an ramdenime guberniis buleba. general-maiori _ generlis 3. generalis saerTo. genealogQuri xe _ oja­ xis sagvareulo nusxa rome­ lic garkveulad aris war­ sageneralguber nA to­ modgenili ganStoebuli xis saxiT. seTSi: msxvili adminis­ genEzis­i [berZ _ genesis da­ t ra c i u l ­ t e r i t o r i u l i badeba. gansakuTrebuli samxedro 2. vari] armiis umaRles me­ ganzogadeba. ro _ revoluciamdel ru­  genialogia Scd.

prokurori.. ZiriTadi. warmoSoba.. rom xSimSobeli. konsuli.­is wodeba hqonda a. suvo­ generaluri Stabi _ rovs da kidev 3 sxva mxedar­ umaRlesi samxedro mmarT­ TmTavars. wevri. (1879­1953). danadgari.  mudmivi denis g.-101- gen neralisimusi iyo: ruseTSi da grimebiT. generalisimusoba mianiWa  g. generatio da­ badeba] _ 1. mce­ umaRlesma sabWom 1945 w. gaCena. generalQtet­i [germ.  adamianis g. da nareebis. problemebi. ioseb stalins ¥ generatoruli. romelic neralisimusebs wodebas meqanikur energias gardaq­ aniWebs saerTaSoriso ormnis eleqtrul energiad. g.kostiumebiTa organizmebSi memkvidreuli . genera2. generaluri repeticia gEni [berZ. gengegma). anali_ mTavar qalaqebSi myofi zi. mineralebis erTi potsdamis konferenciaze gvaris an saxeobis yvela is warsdga am wodebiT. gegma (Semok.  ase mag. terialuri sawyisi cocxal dekoraciebiT.. organizmTa memkvidreobisa generAlur­i . mTavari] _ armiis umaRlesi meTaurTa Semadgenloba. genos jiSi.  geneturi Scd. Sesaxeb. sabWoTa kavSiris umaRlesma sakanonmdeblo organom _ generAcia [laT. rac Scd. mcenareTa g. generator  aRsaniSnavia. ¥ genetikuri. generaluri konsuli  g. mwarmoebeli. eleqtroenergiis g. gvari] _ ukanaskneli repeticia _ memkvidreobiTobis ma­ warmodgenis gamarTvis win. generalis saerTo. war­ rad gaigonebT TiTqos gemomSobi] _ manqana. cxovelebis. genetikos warmomSobi] _ mecniereba generlebi. ganizacia. brZola (omSi). [laT. cxovelTa g. qalaqis g. yofil sabWoTa velobis centraluri or­ kavSirSi _ ioseb stalins gano. generalis] da cvalebadobis kanonebis _ mTavari. mag: litöt < laT. g.. genEtika [< berZ.  g. generAtor­i [laT. g.

mTeli wavla. klimats. dedamiwis zedapirze ri­ cav] _ mosaxleobis cal­ same gavrcelebis Ses­ keuli jgufebis. xalxis gaJleta rasobrivi. im mecnierebaTa im Tvisebis memkvidreobiT kompleqsi. geniiT da­ mecniereba. Si. genius] _ udidesi fizikur da ekonomikur SemoqmedebiTi niWi. sityvebis pirveli nawili mniSvnelobiT `exeba deda­ geodEzia [berZ. geniosis damaxasiaTebeli. motiviT. geowilebad)] _ mecniereba.. logia. genos gvari. vxo­ 2. garemo.) mecnierebani. niadagebs da sxva). lobs warmoebis ganlagebas. gē miwa] _ rTuli wera. momcvel bunebriv pirobebs  g. kavSirebuli da moicavs gEnia [laT. aRgeo. genius] _ geniiT _ mecniereba.  mcenareTa g.. mxatvari firosmani. g. Sesaferi.gen -102- informaciis matarebel geogrAfia [berZ. cxovelTa g. tomi da caedo vklav.. [berZ. erovnuli an religiuri niadagebis g.  g.  rusTavelis g.. g. geodezia.  g. romelic swavl­ obs adamianTa sazogadoebis jildoebuli. g. romelic swav­ dajildoebuli pirovneba. ekonomikuri geografia genQos­i [laT. winaSe. (s. fizikuri geografia _ geniAluri _ 1. iTvleba umZimes ¥ geografiuli da sageodanaSaulad kacobriobis grafio. Ta da cxovelTa samyaros. poetebi. nawarmoebi. geografias. (reliefs. geōgraphia < qromosomaSi _ TiToeuli gē dedamiwa da graphō vwer.  ieso qriste _ kacobriobis misi ganviTarebis pirobebsa geniosi. da Taviseburebebs sxvada­ sxva qveyanasa da raioneb­ genOcid­i [berZ. romlebic erT­ gadacemas cocxal orga­ maneTTan mWidrod aris da­ nizmebSi. damiwa da daizō vyof (na­  geografia. . geni uzrunvelyofs ama Tu aRvwer] _ 1. mcenare­ 2. geōdaisia de­ damiwis dayofa < gē de­ miwas~.

aqsioma. epoqa. aqvs didi xasxasa yvavili. observatoria.  g. g. geometria miwismzomeli] _ maTematikis nawili. gē dedamiwa da logos moZRvreba] _ mec­ niereba. geolOgia [berZ. ¥ geopolitikuri. problemebi. geopolQtika _ politikuri gep strategiis geografiul TvisebaTa Seswavla. Ziebis meTodebs. g. ¥ geometriuli. SeerTebisa da gadaadgilebis kanonebis Sesaxeb. romelic swavlobs dedamiwis agebulebasa da elementebs. romelic swavlobs sxeulebis sivrciT for­ mebsa da maTi gazomvis me­ Todebs. xelsawyoebi. ruka (da ara ruqa). azomvebi. procesebi. gē deda­ miwa da physikē fizika] _ im mecnierebaTa komp­ leqsi. [rusi botanikosis Георги­s (1729­ 1802) gvaris mixedviT]. amocana. g. g.-103romelic swavlobs deda­ miwis formebsa da zomebs saerTod (umaRlesi geode­ zia) da adgilze iRebs zo­ mebs dedamiwis zedapiris asasaxavad rukebsa da geg­ mebze (topografia).­is mTeli formulaa: geografiuli garemo _ adamiani _ saSinao da sagareo politika. meTodi.  g. ¥ giorgini Scd. geomEtria [berZ. dedamiwis qer­ qis cvalebadobis istorias.  g. gadaReba.  g. geOrgin­i _ balaxovani de­ koratiuli mcenare. g. geofQzika [berZ. dedamiwaze organuli si­ cocxlis istorias da sa­ sargeblo wiaRiseulis sabadoebs. g. guēpard] _ didi mtacebeli cxoveli katebis ojaxisa. gEpard­i [fr. aSinaureben da geSaven sanadirod (qarT. geoqQmia _ mecniereba de­ damiwis qimiuri Sedgeni­ lobisa da masze qimiuri elementebis gavrceleba­ ganawilebis.  g. ¥ geologiuri. ¥ geodeziuri da sageodezio. ¥ geofizikuri. romlebic Seis­ wavlian dedamiwis fizi­ kur Tvisebebsa da masSi mimdinare fizikur pro­ cesebs. g.  g. . eqspedicia (an: aqcia).

SeuRwevi. herb] _ saxelmwifos. Tavadaznauruli an burJuaziuli wodebis ganmasxvavebeli niSani.-is kapitani. mArka _ marka. ¥ gvardiuli.. avaza).] _ musulmanTa samyaroSi _ saerTo saxelwodeba yvela ucxoelisa. gEran­i [< berZ. aqvs surnelovani foTlebi. Gestapo (Se­ mokl. beWdebze da sxv. Tbilisis g. герб < polon. gibbon] _ maimuni. gerôn (gerontos) moxuci da logos moZRvreba] _ mecni­ ereba sicocxlis gaxangr­ Zlivebis Sesaxeb. sinon. gerontolOgia [berZ. qa­ laqis. gvArdia [it. romelic gamosaxulia dro­ Sebze. gEto [it. ghetto] _ zog qve­ yanaSi: did qalaqSi sa­ gangebod gamoyofili uba­ ni.  saqarTvelos saxelmwifo g. gerbQani qARaldi _ qa­ Raldi.ger -104 g.) Geheime Staatpolizei] _ faSistur germaniaSi (1933­ 1945) saidumlo saxelmwifo policia. romelsac iyene­ ben aqtebisa da sabuTebi­ saTvis. zo­ gi saxeoba dekoratiulia.  Rerbi. gEstapo [germ. nawili. g. liTonis furcelze. SefuTva. laT. Rerbiani..  germetiuli Scd. gErb­i [rus. romelsac Zalian grZeli sinon.  g. giAur­i [Turq. geranos Rero] _ balaxovani mcenare. nemsiwvera). guardia] _ jaris saukeTeso rCeuli nawili. gerb.  g. sagvareulo g. (s.  zangTa g. ebraelTa g. .. germEtul­i [fr. hermeticus] _ mWidrod daxuruli. saRerbo Scd. grusia] _ Zvel saberZneTSi: uxucesTa sab­ Wo. sadac iZulebiT iyo dasaxlebuli adamianTa garkveuli rasobrivi an religiuri jgufi.) beWedi. ¥ gerbiani da sagerbo. zogisgan iReben aromatul eTerzeTs (qarT. gerUsia [berZ. safuTavi. g. ro­ melsac iyeneben rogorc fulis gadaxdis niSans sa­ buTebis gaformebisaTvis. hermetique.  sazRvao g. gâuri < arab. gQbon­i [ingl.. gaum­ tari.

warmoeba. mecnierebi] _ garkveu­ li ti pis saSualo saswav­ lebeli. gingine RrZili) _ (medic. guide] _ turistebis gamyoli (qarT. ¥ giganturi. g. глаголица] _ Zveli slavuri erT­erTi anbani. gQga _ TavsarTi. gigas (gigantis)] _ 1. giliOtina [fr. gymnasion satanvarjiSo moeda­ ni. baits. gQd­i [fr. ginAndri _ [berZ. romelic sazom erTeulebTan mier­ Tebisas aRniSnavs maT mi­ liardjer gazrdas. romelsac aqvs mamaka­ cis meoreuli sasqeso niS­ nebi (viwro menji. rome­ lic swavlobs qalis or­ ganizmis Taviseburebebs. gimnAzia [< berZ. eqskursiamZRoli). 2. gQgant­i [berZ.  g. nageboba. goliaTi. glagOlica [rus. amocanebi. Semdeg skola. meurneoba da sxv. guirliande < it. si­ non. bumberazi).). gladiator] kl. Zalian didi. (safrangeTis didi revoluciis dros) doqtor giliotenis wina­ dadebiT. Zalian didi tanis adamiani an cxoveli (mag. qalis sasqeso organos da­ avadebebs da maTi mkurna­ lobis meTodebs. gQrlanda [fr. gladiAtor­i [laT. gynς (gynaikos) qali da logos moZRvreba] _ medicinis nawili.  giga baiti = 1 mlrd. SemoiRes saf­ rangeTSi 1792 w. girlanda] _ 1. wveri da sxv.) RrZi­ lebis anTeba. . (Sdr. jaWviviT erT­ maneTSi Cawnuli yvavilebi. 2.-105wina kidurebi aqvs. sadac ikribebodnen filosofo­ sebi. gynς(ē) qali da anςr (andros) mamakaci] _ qali. romelSic realuri saswavleblebisgan gansx­ vavebiT. uzarmazari Senoba. ginekolOgia [berZ. mSenebloba. foTlebi totebi. yvavilwnuli). gingQvit­i [< laT. aswavlidnen kla­ sikur enebs (Zvel berZnul­ sa da laTinurs). gla gimnAzia _ gimna­ zia. guillotine] _ adamianis sikvdiliT da­ sasjeli (Tavis mosakve­ Ti) manqana.  girlianda. kirilica). am saxis ornamenti. girlandi Scd. sinon. (qarT.

glOsit­i [< berZ. atmosferoSi feradi rgolebi. glykys tkbi­ _ Zvel romSi: specialurad gawvrTnili mona an tyve. gliase Scd. glObus­i [laT. problemebi.) Tvalis mZime da­ avadeba. 2. amitom wyal­ Si Rrmad ar jdeba da misrialebs wylis zeda­ pirze. romelic cirkis arenaze iaraRiT xelSi ebrZoda sxva aseTive adamians an mxecebs amfiTeatrSi. globAlur­i [fr. molivlive] _ swrafmavali . aviTarebs did siCqares.) raime (Cveu­ lebriv Zveli) teqstis leq­ sikoni. gleikOmetr­i [berZ. gloria brwyinva. glacé gayinuli] _ nayinSereuli rZiani yava. kaTolikuri mesis meore nawili _ qebaTa qeba. glUkoza [< berZ. g.) rac mTel msoflios. glQser­i [fr.gla -106matoriani navi. g-ebis amokveTa. romlebic war­ moiqmneba sagnidan Rrubel­ ze an sqel nislze dacemuli Crdilis garSemo. sayovelTao. glisseur mosriale. glossanium] _ (filol. romelSic Sezavebulia Sa­ qari da saneleblebi. dideba] _ 1.  g. glossa ena] _ (medic.romelic magrdeba vertikalur sayr­ denze da brunavs Tavisi RerZis garSemo glOria [it. romelSic axsnilia moZvelebuli da gaugebari sityvebi. tkbili Rvino da metreo vzomav] _ xel­ sawyo RvinoSi Saqris rao­ denobis gasarkvevad (Sesa­ mowmeblad). glAse [fr. svamen cxlad. globus sfero] _ dedamiwis modeli. glükend wein cxeli Rvino] _ mo­ duRebuli wiTeli Rvino. politika. glosarQum­i [laT. global] _ (wign. glaUkoma [berZ. xSirad iwvevs dabrmavebas. glans (glandis) rko] _ sasis nuSiseburi jirkvlebi. glaukôma] _ (medic. glitvAin­i [germ.  Sesivebuli g.  glasisi. mTel dedamiwas moicavs. glAndebi [fr.) enis anTeba.  glasisa. glandes < laT. rac mdgomareobs TvalSigniTa wnevis awevaSi. glease.. optikuri mov­ lena. gleukos maWari.

gavrcelebulia gol aRmosavleT da samxreT afrikaSi. gnostQcizm­i [< berZ. gobElen­i [fr. golOgrama [< berZ. samyaros warmoSobisa da ganviTarebis Sesaxeb qris­ tianul religiur dog­ matebze. gnOm­i [germ. gamosaxuleba 2. (gadat. ierusalimis axlos. gnosis codna. gûlgûethâ Ta­ vis qala] _ 1. Se­ dis saxamebelsa da zogi sxv. Semecneba da logos moZRvreba] _ Semecnebis Teoria. gnu [afr.] _ mcoxneli ZuZum­ wovari cxoveli antilopis gvarisa. sakonditro warmoebaSi da safeiqro mrewvelobaSi. gnoseolOgia [< berZ. ¥ gnoseologiuri.  gliukoza Scd. romelic miiReba sinaTlis talRebis dasmis (dadebis) gziT gOlf­i [ingl. sadac sikvdiliT sjidnen da sadac saxarebis mixedviT jvars acves ieso qriste. fardebisTvis da sxv. 2. gnostikos SemecnebiTi] _ adrindeli qristianobis religiur­ filosofiuri mimdevroba. spor­ tuli TamaSi _ specialuri joxis dartymiT sxmuli re­ zinis burTs miagoreben da cdiloben Caagdon fosoSi . ro­ melSic Caqsovilia raime suraTi. gobelin] _ xeliT naqsovi kedlis xaliCa. hokeiSi).) mekare (fexburTSi. cdilobda Seeqmna moZ­ Rvreba RmerTis Sesaxeb. goalkeeper] _ (moZv. romelic swavlobs Semecnebis SesaZleblobebs. golkQper­i [ingl. formebs da meTodebs. romelic icavs miwisqveSe­ Tis grZneulobas. goraki pa­ lestinaSi.)  gobelini Scd. golf] _ 1.) satanjveli ad­ gili. tanjva (“golgoTaze asvla”). mis wyaroebs. Canaweri] _ moculobiTi gamosaxuleba. holos wona da gramma aso. iyeneben medicinaSi. saxeebiani mkvrivi deko­ ratiuli qsovili (avejze gadasakravad. nivTierebebis Semadgen­ lobaSi. gOlgoTa [arab.-107li] _ yurZnis Saqari. idealistur fi­ losofiasa da iudevlobaze dayrdnobiT. gnom] _ dasav­ leT evropul miTologi­ aSi: maxinji qondris kaci.

daxlarTul saqmis. gonos Tesli da rheo mimdinareoba] _ veneriuli daavadeba _ Sardsadeni milis Cirqovani daavadeba. Zneli amocanis. erTniCbiani grZeli. gonς Tesli] _ sasqeso jirkvlebi. ga­ mouvali mdgomareobis Se­ saxeb [Zv. megondolesi Scd. gondolQer­i [it. gondoliere] _ gondolis (mniSv. gOndola [it. gOrJet­i [fr. gondola] _ 1. 2. sper­ matozoidebs). 1. frigiis mefem gordiam (gordias) dax­ larTa kvanZi. gonAdeb­i [< berZ. honor pativi] _ qedmaRloba. winda _ muxlamde sigrZis.  gondolierasi Scd. romelsac aqvs manJtebi muxls qvemoT Sesakravad (Sarvali­gol­ fi). gorgette] _ me­ liis an sxva nadiris bewvis . sinon. gOng­i (ingl. romelsac ukraven grZelTaviani jo­ xiT. megondole).) meniCbe (qarT. ampartavnoba. gondolQera [it. megondolisa. tri peri. gong < malai­ uridan) _ sartymeli mu­ sikaluri sakravi _ brin­ jaos TefSi. rac gondolieri. haerburTis kalaTi mgzav­ rebisaTvis. romelsac aqvs aweuli fi­ guruli cxviri da maRali kiCo. gorilla] _ ada­ mianis msgavsi yvelaze didi (2 m­mde simaRlis) maimuni.) iT­ qmis rTuli. didi warmodgena sakuTar Tavze. mokle Sarvali.S­Si). gOrila [ingl. romlebic warmoqmnian sasqeso pro­ duqtebs (kvercxebs. binadrobs centralur af­ rikaSi.S. aerostatisa da diriJablis saTavsi adamianebisa da xelsawyo­ meqanizmebisaTvis megOndole _ igivea. 2. 3. iyeneben aseve signalis misacemad. ¥ gondolierisa. gonOrea [berZ. brtyelZira veneciuri navi. aleqsandre makedonelma gaxsnis magier maxviliT gakveTa igi]. gOrdias kvAnZi _ (wign.gon -108- (gavrcelebulia inglissa da a. ¥ gondolisa. berZnuli le­ gendis mixedviT. gondoliera] _ veneciuri gondolierebis simRera gOnor­i [laT.  gondolasi. gonorrhoia.

germ. gravQura [fr. g. 2. romelsac qalebi atareben. msoflio miziduloba). xarisxi] _ (piro­ biTad aRiniSneba pawawina wriT ricxvis zemoT mar­ gra jvena mxares _ 1°) _ 1. ¥ gotikuri.  sxeulTa g. gravQreba [fr. siTxis simkvrivis sazomi erTeuli. g.­iT ixma­ reba agreTve goTUri. arqiteqtura. TaRi. gavr­ celebuli iyo gansakuTre­ biT germaniaSi.isriseburi TaRebis. temperaturis sazomi er­ Teuli. gravure] _ 1. gradusiani. gaZli­ ereba] _ erTi safexuridan meoreze TandaTanobiT ga­ dasvla. xis. got. ¥ .) ma­ teriis Tviseba. safexuri. Gotik] _ xuroTmoZRvruli stili gvian Sua saukuneebSi dasavleT evropaSi. udris wrexazis 1/360 nawils. qaRaldze. Zvlis. sinon. gravitas simZime] _ (spec. graveur] _ gra­ virebis specialisti (sinon. gradatio Tan­ daTanobiT amaRleba.) gluv zedapirze amokveTili an amoWrili . ¥ gravitaciuli. gradAcia [laT.. kuTxis an rkalis sazomi erTeuli. gravQori [fr. gofrQreba [fr. yinva.5 g. taZari.  20 g. kuTxe. gravitAcia [laT. damaxa­ siaTebelia maRali da wve­ tiani nagebobiT.-109sayelo. 4. rac gamoixateba sxeulTa ur­ TierTmizidulobiT. grAdus­i [laT.  60-g. Tunuqze da misT. TandaTanoba. 3. Tan­ mimdevroba. siTbo. gradus nabiji. qvis. 15-g. aqaqi). (qarT.. stili. graver] _ naxatis an warweris amokveTa raime magar masalaze. CuqurTmebisa da vitraJebis siuxve da sxv. alkoholuri sasmelis (spirtis) simagris erTeu­ li. gaufrer] _ talRiseburi nakecebis ga­ keTeba qsovilze. minis da sxv. yinva. SrQfti _ laTinu­ ri Sriftis nairsaxeoba. gamoirCeva wvetiani da te­ xili moxazulobiT.  gotikuris mniS.  g. g. Tvisebebi. gOtika [fr. raime magari masalis (li­ Tonis. 5 g. avadmyofs sicxe hqonda 37. gothique.

 g.  fugasuri g. gramAtika [berZ. granata] _ gasas­ kdomi saartilerio Wurvi. grAf­i [germ. grAnit­i [it. xelis g. saartilerio g. grant] _ miz­ nobrivi daxmarebis Sede­ gad gamoyofili fuladi Tanxa. amerikis SeerTebul StatebSi. grAnata [it. ba­ ronze meti.. g.  g.  telegrama.  gramafoni Scd. didebuli. Canaweri da phone bgera. ¥ graviurisa. ¥ gramatikuli.  graviurasi Scd. gramma Canaweri] _ rTuli sityvebis dabo­ loebebSi aRniSnavs am si­ tyvebis damokidebulebas raime Canawerisadmi. gramme] _ masis er­ Teuli wonaTa metrul sis­ temaSi. grandiOzuli [it. ro­ melic Seiswavlis sityvasa da winadadebis agebulebas (Sedgeba ori nawilisgan: morfologia da sintaqsi). grAnt­i [ingl. granum xorbali] _ magari kristaluri qani. grandioso. gegmebi. Canaxa­ zisadmi. di­ adi. fr. granati Scd. xma] _ ruporiani aparati. udris erTi kuburi santimetri wylis masas. romelic gadmoscems fir­ fitaze meqanikurad Cawe­ rili xmas (musikas. romelic Sedgeba kvarcis. gramOfon­i [berZ. uzarmazari.grama [<berZ. sAgrafo _ msxvili adminis­ traciul­teritoriuli er­ Teuli inglisSi. lapa­ raks). .gra -110- naxati.  granatasi. nageboba. Graf] _ dasavleT evropaSi da revoluciamdel ruseTSi: Tavadaznauruli memkvidreobiTi tituli. .  g.  firfitebi. mindvris Spatisa da qarsisagan. mecniereba ama Tu im enis agebulebis Sesaxeb. grandiose] _ Zalian didi. romelzedac ara­ sagadasaxado SeRavaTebi vrceldeba. grammatikē] _ enaTmecnierebis nawili. Zvir­ fasi saSeni masala. Secdoma. 2. g. veeberTela. fonograma.-is Zegli. aseTi naxatis anabeWdi qaRaldze. demonstracia. gramma aso. grAm­i [fr. wesebi. ¥ granatisa. kana­ dasa da zog sxva qveynebSi.. granite < laT. g.

-111- gra meTodi.  ferwera da g. ¥ grafiniasi. graphō vwer germ. naxazi. qarTuli g. gräfin] _ grafis coli an qaliSvili. grAfika [< berZ. sakantoro davTrebSi da sxv.  grafasi Scd. avtobusis mimosvlis g. xatva] _ 1. warmoebaSi.  atmosferuli wnevis cvalebadobis g. grAfa [berZ. transportze: muSaobas mimdinareobis. graphō vwer da logos moZRvreba] _ Teoria.) xelnaweri an nabeWdi niSnebis moxazu­ loba.. avtografi. elteqnikuri nawar­ mis. grAfit­i [< berZ. cecxlgamZle tige­ lebis. . xazebiT StrixebiT (usaRebavod) xatvis xelovneba.-is mixedviT muSaoba. am mineralis Rero fan­ qarSia Casmuli. (lingv. 2. barografi. naxSirbadis nairsaxeoba. ¥ grafikuli. dasamzadeblad. graphē xazi] _ Sualedi or vertikalur xazs Soris (tabulebSi.). grafika) specialisti mxat­ vari. risame moZraobis dawvri­ lebiTi ganrigi (dReebis. matarebelTa moZraobis g. grafQkos­i _ grafikis (ix. moSavo an Savi minerali. graphikos xazvi­ Ti. aseTi xelovnebis nimuSebi. 2. sveti. graphō vwer] _ rTuli sityvebis dabo­ loebebSi aRniSnavs am si­ tyvebis damokidebulebebs Camwer pirTan an Caweril saganTan. romlis mixedviTac . ¥ grafisa. graphikē xazva. Graphit] _ 1. daxazuli] _ 1. sapoxi masalebis da sxv.  amocanis gadawyvetis g. grafolOgia [< berZ. grAfik­i [berZ.  scenografi. romelzedac mrudeebis saSualebiT naCvenebia ri­ same ganviTarebis an mdgo­ mareobis raodenobrivi maC­ veneblebi.-is gamocema. xelovneba. 2.grAf­i [< berZ.  g. saaTebisa da wuTebis mi­ xedviT). cocxali metyvelebis (bgeraTa) gamoxatva weriTi niSnebiT (asoebiT). iyeneben fanq­ rebis. grafQnia [germ. ¥ grafikuli...  grafiniisa Scd.  g..

saxis aseTi SecvlisaTvis saWiro cximovani saRebavebi (fanqrebis saxiT) da sxva­ dasxva dasawebebeli.  g. greQder­i [ingl. aromatuli da momwaro­ tkbili gemoTi. greQpfrut­i [ingl. gratia mSveniereba] _ sinarnare. ulva­ Sis dawebebiT da sxv. Gregorianus] _ welTaRricxvis . moxdeniloba mixvra­moxvraSi. < griller Sewva] _ specialuri ka­ rada (gazis an eleqtro ge­ neratoris mqone. wveris. romelSic Caflulia moxaluli nigo­ zi.gra -112sistema (`axali stili~). graciOzuli [it. moxalva] _ Sokoladis kan­ feti erTgvari. g. narnari. aerodromebis da sxv.-is mocileba. msaxiobis saxis Secvla specialuri saRebavebiT. grQmasa [fr. grimo naoWebiani] _ 1. mTxzve­ lobisadmi. grapefruit] _ citrusovani xexili erT­ gvari. cekva. iyeneben gzebis.  graciasi Scd. rac saWiroa ama Tu im rolis Sesasruleblad. graphō vwer da mania miswrafeba. grille fr. moZraoba. grazioso] _ graciiT (ix. grimes < it. grader] _ miwis saTxreli da sasworebeli manqana.  g. 2. moxdenili. grQl­i [ingl. grigori­ anuli welTaRricxva [laT.. Txili an nuSi.  greifruti dasaSvebia. gracia) aRsavse. grQlaJ­i [fr. moZraoba. grafomAnia [< berZ.  g-iT TamaSi. grillage Sewva.is gakeTeba. romelSic mowyobilia gisosebi an mbrunavi Samfurebi xorcis didi naWrebis Sesawvavad). ¥ graciisa. SemoRebuli iqna 1582 wels romis papis gregor (Gregor) XIII­is dros iuliusis ka­ lendris (`Zveli stilis”) nacvlad. g. mSe­ neblobaSi. grimaco] _ sa­ xis manWva ganzrax an uneb­ SesaZlebelia adamianis xe­ liT (naweriT) misi xasiaTis gageba. grigoriAnuli: grigoria­ nuli kalendari.  griliaJi Scd. xelis Seswavla adamianis xasiaTis gasar­ kvevad. grQm­i [fr. am mcenaris nayofi. sigiJe] _ avadmyofuri mis­ wrafeba werisadmi. grAcia [laT.

sagrimQoro _ TeatrSi: oTaxi. romelic eniWebaT umaR­ lesi kvalifikaciis mo­ Wadrakeebs (qarT. . exi). agreTve gamoqva­ bulis msgavsi xelovnuri nageboba (Cveulebriv ba­ RebSi. ¥ grosmaisteruli. arwivis frTebi da arwivis an lomis Tavi (qarT.  g.-113lied. grQfon­i [fr. raime sabuTze an gamoce­ maze gakeTebuli warwera. anTeba. 2. didostati). Grossmeister] _ 1. romelic msaxiobebs grims ukeTebs. Sua saukuneebSi dasavleT evropaSi: sasuliero­rain­ duli ordenis meTauri. filtvebis g. grQf­i2 [germ. lomarwivi). Stempeli. sadac grims ikeTeben an ukeTeben. qarT. avadmyofi ¥ gri puli da gri pozuli.  g. parkebSi.  grimasasi Scd.  grosmaistrisa. aseTi xel­ moweris anabeWdi. ¥ grifiani. grOt­i1 [fr.  wigns Tavze qonda mecnierebaTa akademiis g. grOg­i [ingl. movlenebi. sinon. grimeur] _ Teatris muSaki. grotte] _ gamoq­ vabuli zRvis flatovan napirze.  gitaris g. grosmaQster­i [germ. grippe] _ mwvave infeqciuri daavadeba. gryps laT. sinon. ro­ melzedac TiTebs aWeren mis gayolebaze daWimuli simebis xmis simaRlis Se­ sacvlelad. si­ mebiani sakravis yeli.  virusuli g. grQf­i3 [fr. sinon. 2. grog] _ magari sasmeli _ Saqriani cxeli wyliT Sezavebuli romi. Tanamdebobis pi­ gro ris xelmowera. aqvs Roris tani. grQf­i1 [< berZ..  grimasisa. beWedi. rac grifi1. yaimi. griffe] _ 1. grimQor­i [fr. grosmeisteri Scd. grQp­i [fr. Griff] _ 1. ¥ grosmaisterisa. wodebuleba.  g. griffon] _ igivea. gryphus] _ antikur miTologiaSi fantastikuri cxoveli. rom­ lisTvisac damaxasiaTebe­ lia sasunTqi organoebis anTeba. ¥ gri piani  g. gamocema. koniaki an arayi.

mmarTveloba. g-is wylebi 2. it.  g. wyalsa da weboSi gaqnili saRebavi. gouvernante] _ bavSvebis aRmzrdeli qa­ li (Cveulebriv ucxoeli) Tavadaznaurul­burJuazi­ ul ojaxebSi. saxuravis da saizolacio masalebis warmoebaSi da sxv. ¥ groteskuli. grottesca] _ literaturasa da xelovnebaSi: adamianisa da sagnebis gamoxatva ucnaur. grUnt­i [germ. grOt­anZa _ ialqniani ge­ mis yvelaze maRali (cxvi­ ridan meore) anZa. gUdron­i [fr. koloniebSi: umaRlesi Ta­ namdebobis piri. damaxinjebuli komikuri sa­ xiT. gUaS­i [fr. 2.  g. guvErnant­i [fr. sagubernio qalaqi _ gu­ berniis mTavari qalaqi. roli. iReben navTobis gamoxdis narCenebisagan (krekingis procesi). 2.. ruseTSi guber­ niis mmarTveli. gubernAtor­i [laT. grOt­i2 [holand.-is ostati. grotEsk­i [fr. gUTeb­i _ erT­erTi Zveli germanuli tomi. gubernator mesaWe] _ 1. guTuri Srifti _ ixileT gotikuri: gotikuri Srif­ ti. gouache] _ 1. amerikis SeerTebul Sta­ tebSi: Statis mmarTveli. fantastikur gazviadebul. губерния < laT. ¥ sagubernio. goudron] _ Sa­ vi fisovani nivTiereba. gouverneur] _ bavSvebis aRmzrdeli ka­ ci (Cveulebriv ucxoeli) Tavadaznaurul­burJuazi­ ul ojaxebSi. grund] _ 1.  guvernantka Scd.  qviSis g.gro -114[rus. guvernQor­i [fr. ena. niadagi. aseTi xerxiT Seqmnili nawarmoebi.  s. aseTi saRebaviT daxatuli suraTi.  g. . miwa. 3.] _ ruseTSi ZiriTadi administraciul­teri to­ riuli erTeuli. saRebavis pirveli fena na­ xatis tiloze an ramdenime ferad SeRebil saganze. iyeneben sagzao mSeneblobaSi. grotesque. ¥ guTuri. romelSic Sereulia TeTra. stili g. groot] _ swo­ gubErnia ri ialqani grot anZaze.

metwilad mwvanesa da wiTels. gourmand] _ kar­ gi saWmelebis mcodne da moyvaruli. romelSic isxdnen SeiaraRebuli meomrebi]. dAn­i [iap. fizi­ kosis Dalton­is saxelidan] _ mxedvelobis nakli. ZiriTa­ dad kalciums. dAlai­lAma _ tibetis uze­ naesi mmarTveli da reli­ giuri winamZRoli lamai­ tebisa. gutta wveni] _ wylis gamoyofa wveTebad mcenaris foTlebidan. yovel dans Seesa­ bameba sxvadasxva feris sartyeli.  gulaSi Scd. danaQdebis Sroma _ iTq­ .  dalai-lamasi Scd. tyavis msgavsi. 2. dAmokles mAxvili _ iTq­ mis mudmiv safrTxeze [Zve­ li berZnuli Tqmulebis mixedviT sirakuzelma ti­ ranma dionisiosma erT­erT nadimze Tavisi adgili da­ uTmo Tavis moSurnes _ da­ mokles da mis Tavze ZuiT dakida maxvili]. daltOnizm­i [< ingl. danAelTa saCUqari _ iT­ qmis mzakvrul saCuqarze [homerosis eposis mixedviT danaelebma (berZnebma) troas alya moxsnes da mis mcxovreblebs saCuqrad dautoves uzarmazari xis cxeni. digest] _ 1. so­ usis danamatiT.­ is dros mcenare gamoyofs zedmet marilebs. piris pativis moyvaruli. ¥ daltoniki. gutAcia [laT. iyeneben teqnikaSi. gutta-percha < malaiuridan] _ zo­ gierTi webovani mcenaris gamagrebuli wveni. romlis drosac adamiani ver arCevs zogierT fers.  gutapirCi Scd. gulias] _ un­ gruli warmoSobs kerZi _ moSuSuli da Senelebuli xorcis wvrili naWrebi. pirveli gamocema Jurnal­ gazeTebidan amokrebili Semoklebuli teqstebiT. raimes mokle gadmocema.] _ iaponiaSi: Ziu­ doistebis ostatobis xa­ risxi. g. gUrman­i [fr.-115- dan gulQaS­i [ungr. d daQjest­i [ingl. ¥ dalai-lamisa. gutAperC­i [ingl. gemosmoyvare.

2. mis dausrulebel da una­ yofo Sromaze [berZnul miTologiaSi: argosis me­ fe danargs 50 qalma­da­ naidebma (Danaides) mamis brZanebiT qorwilis Rames daxoces TavianTi qmrebi.. romelzedac moTavsebulia sagareo saqmeTa saministro da premier­ministris rezi­ dencia. am danaSaulisaTvis Rmer­ Tebma maT daakisres uZiro kasrebiT wylis avseba]. Downing Street] _ 1.dan -116mixedviT]. daOsizm­i [Cin. dentiste < laT. daqtiloskOpia [germ. 1809­1882) saxelis . Daktyloskopie < berZ. decentra­ lizAcia.Tavidan mocilebas. ga­ moyofas. gadataniT ase uwodeben inglisis mTavrobas. dAntist­i [fr. daqtilolOgia [berZ. kbilis teqnikosi. de. romelsac safuZvlad daedo brZeni dao­Zis mier dawerili wigni `dao de Zini~. resto­ ranSi. mcenareebis da cxovelebis saxeobaTa warmoSobis Sesaxeb bu­ nebrivi SerCevis gziT [me­ 19 s. [< berZ.. daqveiTeba.] _ Zveli Ci­ nuri religia.  demobilizAcia. mag: daqtiloskopia. daqtilo. daktylos TiTi] _ rTul sityvebSi aRniSnavs am sityvebis da­ mokidebulebas TiTebTan... da­ cema. 2. dAuning­strQti [ingl. ingliseli bunebis metyvelis Carlz darvinis (Darwin. religiebma. dAcan­i _ budisturi salo­ cavi (lamaitebisa). romelic aRniSnavs: 1. dAnsing­i [ingl. dancing-hall sacekvao darbazi] _ sa­ cekvao darbazi. gauqmebas da sxv. daktylos TiTi da logos sityva] _ yru­munjTa TiTebiT la­ parakis xerxi: xelis anbani. die. darvQnizm­i _ moZRvreba co­ cxali bunebis istoriuli ganviTarebis.. vaTvaliereb] _ TiTebis ana­ beWdis mixedviT pirovnebis dadgenis meTodi. vuyureb. londonSi: quCa. daRmasvla. [laT. bolo dros TiTqmis mTlianad Seaviwrova budizmma da sxv.] _ TavsarTi. daktylos Ti­ Ti da skopeo vxedav. dens (dentis) kbili] _ kbilis eqimi.. (moedani) Cveulebriv kafeSi.

dEbet­i [< laT. debiUtant­i [fr.. mowinaaRmdegeebma d. gauvnebleba (adgilisa. ix. romelsac debiuti (mniSv. Wadrakis partiis sawyisi stadia. kamaTi. laT.  debiti sxva (ix. rasac iZleva wyaro drois garkveul erTeulSi. débauche] _ Cxubi.). débarcadére] _ mcuravi navmisadgomi.  mx. (biol. organizmis biologiuri da fsiqologiuri niSnebis daqveiTeba. 2.  oTxi mxedris d. débit gamosavali] _ airis an wylis. sabuRaltro angariSebis marcxena mxa­ re. parlamentSi. debats] _ raime sakiTxis sajaro ganxilva. daqveiTeba. agreT­ ve am angariSze ricxuli vali da gasavali (sapirisp.. dacema. degazAcia [ix. aur­ zauri. dégradation < berZ..  navTobis WaburRilis d. tansacmlisa. arteziuli Wis d. fizikuri an iuridiuli piri. borjomis wylis d. agreTve de.. gradus safexuri.. siTxis raodenoba. dégéné rafion] _ 1. navTobis da sxv. uwesivroba. pirveli sajaro gamosvla raime samoRvaweo asparezze. sadac SeaqvT yvela Ri­ rebuli faseuloba. agreTve de.  debeti sxvaa (ix. krediti). débet marTebs] _ (buxhalt. movale.-Si ar ixmareba. debQtor­i [laT. paeqroba. debarkAder­i [fr. romelsac vali aqvs mocemuli sawarmos. dawesebulebis an organiza­ ciisa. debitor] _ (bux­ halt. debAtebi [fr. .] _ TandaTa­ nobiT gauareseba raime Tvi­ sebisa.-117 degradacia. dEboS­i [fr.. 1) aqvs. ayalmayali. deg dEbiut­i [fr.  axalgazrda mwerlis d.] _ momwamvleli nivTierebis­ gan gawmenda.. cema­tyepa.). degradAcia [fr. msa­ xiobis pirveli gamosvla scenaze.  cxare d. 2. ro­ melic napirzea damagrebu­ li. azrTa gacvla­gamocvla.).). début] _ 1.. degenerAcia [fr. cocxali orga­ nizmis ujredebis an or­ ganoebis daSlis procesi.).). débutant] _ piri. dEbit­i [< fr. swrafad gaiTamaSes.. gauareseba: ga­ dagvareba.

¥ deduqciuri. induqcia). heraldikaSi: mikle war­ wera gerbze. degustAtor­i [< laT. ideas. mokle gamonaTqvami an sityva. daskvna.). deeskalAcia _ eskalaciis sapirispiro moqmedeba _ ag­ resiis. dEviz­i [fr. romelic Cve­ ulebriv gamoxatavs visi­ me qcevis an moqmedebis sa­ xelmZRvanelo azrs.. dedUqcia da deduqcQreba [< laT. anda brun­ vaSi myofi fulis niSnebis oficialur kurss sweven dabla (faruli devalvacia) oqrosTan an romelime ucxo saxelmwifos valutasTan SefardebiT. saomari moqmedebis . mokle gamonaTqvami. TandaTanobiT Semcireba. romelic aRniSnavs risame ganadgurebas.deg -118TandaTanobiTi Seneleba. orden­ ze da sxv. 2.  Zeglis proeqti wardgenili iyo d. dégustatio] _ raime produqciis gemos gasinjva. gemis sru­ li tvirTmzidaoba (tvir­ Tamweoba) yvela aucilebeli maragis _ saTbobis. deadweight] _ (zRv. 3. 2. CaTvliT. w. farze.. dés­gan. devalvAcia [germ. Dvalvation] _ fulis reforma.  d. dedvEit­i [ingl. gadasaxadiT proporciuli dabegvra­ ufro mcire Semosavalze dabegvris procentis Sem­ cirebiT. kleba. degrEsia [< laT. (finans. Rvinis daWaSnikeba. meTodi. degustare gemoze gasinjva] _ degustaciis specialisti.-iT `merani~. romelsac avtori awers konkursze warweril namuSevars Tavisi saxelisa da gvaris nacvlad. Ria devalvacia).­idan] _ Tav­ sarTi. sunis. moci­ lebas da sxv. deductio gamoyvana] _ logikaSi: msjelobis xer­ xi _ zogadi debulebidan kerZo daskvnis gamoyvana (sapirisp. feris Se­ mowmeba misi damzadebis dros.). [fr. degustAcia [fr. rom ga­ ufasurebul fulis niSnebs iReben mimoqcevidan da cvlian srulfasiani sak­ redito bileTebiT (e.  Cais d. dez. rac mdgomareobs imaSi. d.  dezinfeqcia. degressio ukan daxeva] _ 1. sunamos d. devise] _ 1. wylis da sxv.

saxelmwifo. gausnebovneba). luri saSualebebiT (qarT. rom deba. nagebobis da misT. rwmune­ dezodOrant­i da laT.  borotganzraxuli d. . dés ­gan. sameurneo laT. di] _ radioaqtiuri WuWyis ¥ dezodorireba. mocileba sxvadasxva sag­ nis. (s. désodezinfEqcia [fr. CaxSoba qimiuri saSuale­ dezErtir­i [fr. igi ar eTanxmeba Tavisi [fr. romelic moi poveba celeba gazeTis. dezaqtivAcia [fr. dés­gan. swori _ avadmyofobis gamomwvevi mimarTulebis dakargva an mikrobTa mospoba specia­ warmodgena raimeze. saSinao ¥ dezinformaciuli da satanisamosi. organoebis norma­ nawevreba Semadgenel nawi­ luri saqmianobis (funqci­ lebad.­ va (dnm) _ rTuli organu­ idan da informer Setyobineba] li naerTi. adamiani. integratio] _ mTelis da­ da sxv.-119- dez dezabQlie [fr. yovel cocxal ujredSi. dés­gan. ­idan da laT. dés da ministraciuli. dezavuQreba [fr. dés organisation] _ sazogadoebri­ samsaxuri an Tavi aarida vi wesrigis. dezorientAcia [fr. darRveva.  ekonomikuri kavSirebis d. cudi sunis mocilebis sa­ ­idan da laT. erT­erTi nukle­ _ yalbi cnobebis gavr­ inmJava.) gancxa_ visime gancxadeba. binidan da sxv. déserteus] _ biT. sinon. saSinao Cacmuloba. d. déshabillé] _ televiziis saSualebiT adamianebis Sesacdenad. désavouer]  d. odor suni] _ dapiridan (ix. dezoqsiri bo nuk le Qn mJa­ dezinformAcia [fr. dezinformacio. dés warmomadgenlis. agreTve aq­ (cudi) sunis mospoba an tivacia). cnobebi. odor suni] _ ada­ bulis moqmedebas. romelmac TviT­ neburad miatova samxedro dezorganizAcia [fr. mianisagan. ze­ dezodorAcia [fr. activus moqme­ Sualeba. ad­ dezintegrAcia [fr. désinfectipn] rientation] _ Secdena. radios. disci plinis jarSi gawvevas. onirebis) moSla. daSla.

deus RmerTi] _ religiur­filosofiuri moZRvreba (me­17­18ss.­is dasasrulisa da me­20 s. dekanozi. dEka2 [germ. dekalitri = 10 litrs.  de-iured cnoba.dei -120aTdRiani monakveTi: aTi dRe. ¥ dekisa  dekasi Scd. 3. decadentia dacema] _ me­19 s. leqsebi. Decke] _ zogi si­ mebiani musikaluri sak­ ravis korpusis nawili xmis asareklad da gasaZ­ liereblad. kaTolikur da anglikanur eklesiaSi: ufrosi mRvdeli. décade < berZ. dekadEntoba [fr. drois . dekas (dekados) aTeuli] _ 1. dEka1. décadance] _ kulturis daqveiTeba. dekAn­i [laT. de­Qure [laT.. iuridiulad ka­ nonis safuZvelze (sapirisp.). 2. decanus aTisTavi] _ 1. dekadentoba). daSla. pianinos d.  gitaris zeda d. romlisTvisac dama­ xasiaTebelia uimedoba. rogorc samyaros pirveli mize­ zis arsebobis.­ is dasawyisis xelovnebasa da literaturaSi: mimdina­ reoba. naxati. deka aTi] _ Tav­ sarTi. dekAdans­i [fr. < laT. mis­ ticizmi. dEizm­i [< laT. drois aseTi monakveTi. da­ cema (ix. dEkada [fr. de-faqto). magram uar­ yofda mis Carevas bune­ bisa da sazogadoebis ganviTarebaSi. Zvel romSi: jaris aTis­ Tavi.. 4.  politeqnikuri universitetis avtomeqanikuri fakultetis d. sa­ zogadoebrivad raime mniS­ vnelovani movlenisadmi miZRvnili. upiratesad mis birTvSi: mTavari rolis asrulebis organizmis niSan­TvisebaTa memkvidrul gadacemaSi. 2. romelic sazomi erTeulis saxelTan mier­ Tebisas aRniSnavs mis aT­ jer gazrdas: 1. umaRles saswavlebelSi: fakultetis xelmZRvaneli piri. aRi­ arebda RvTis. formalizmi.  qarTuli xelovnebis d.  ianvris pirveli d. rac duaieni. d. ¥ dekadenturi. igivea.  d. décadent dacema. [berZ. dejaure] _ for­ malurad.

cema. qonebis raodenobis Sesaxeb. (finans. qurdebi. declaratio  d. romel­ mocdilebis dakargva. wavlebelSi: fakultetis  savaWro d. sabaJos dokumenti.. dekodQreba [laT.. lis tansacmeli. kaba. qa­ sakiTxze. declapiri aRniSnavs. Canawerebis gauqme­ princi pebis mTavrobis sa­ ba gamomTvlel manqanebSi.] _ kvalifikaciis. kanoni dekolonizAcia _ koloni­ aris gamocxadebuli. oficialuri.). fesiuli codnisa da ga­ 5. safosto dokumenti. kanonisa. dévruli kiTxvis ostati. lic axlavs sazRvargareT dekvalifikAcia [< laT. 2. ro­ 3. xeliT: TviT dokumenti.. isaTvis Tavisuflebis mi­  mTavrobis d.pirobiTi brZa­ aqtisa. Sic sazRvargareT mimavali deklamAtor­i [laT. elementebi. Txva. sazeimo gamocxadeba raime code] _ gaxsna. mawanwalebi). pro­ pakets. classé] _ vinc mowyvetilia deklamAcia da deklamQre­ Tavis klass da sakuTar ba [< laT. declamatio ora­ monawileobas ar iRebs sa­ torul gamoTqmaSi var­ zogadoebriv cxovrebaSi: jiSi] _ literaturuli moralurad daqveiTebuli nawarmoebis gamometyvele­ da gaxrwnili. ix. Tu ra Zvir­ mator] _ msaxiobi. gadasaxadis ga­ melsac guli Rrmad aqvs damxdelis gancxadeba Ta­ amoWrili da ar faravs .rom­  dekoderi. gasagzavn fuls an fasian de. decoloratio] _ gauferuleba. Soriso politikis raime dekOlte [fr. mxat­ deklasirEbul­i [< fr. décolte] _ 1. sabaJo d.-121- dek dekAnat­i _ umaRles sas­ visi Semosavlis. deklarAcia [< laT. xelmZRvaneloba dekanis 4. romelic faseuloba miaqvs Tan. (mag. rome­ meTaurobiT. liTac aseTi aqti. erTi an ramdenime saxel­ mwifos gancxadeba saerTa­ dekolorizAcia [laT. maTxovrebi. de da fr. biT kiTxva: mxatvruli ki­ quCis qalebi. ZiriTadi nebebis. deklamaciiT gamodis.. gancxadeba] _ 1.

dekoratQul­i [fr. vaza. mkerdsa da zurgis zeda nawils. decretum] _ umaRlesi xe­ lisuflebis dadgenileba.  pirveli moqmedebis d. dEkret­i [fr. delikAtur­i [fr. d. rome­ lic warmomadgenelia ro­ melime organisaciisa. daniSnuleba] _ delegatebis jgufi.  d. delegatus wargzavnili] _ arCeuli an daniSnuli warmomadgeneli romelime organizaciisa. morTvis spe­ cialisti. efeqturi. decrescendo] _ (mus. décorateur] _ 1. dekoraciebis mxatvari. sul ufro da ufro xmadabla (sapirisp. saxelmwifosi da sxv. delegAcia [laT. . yrilobis d. adamiani 2. sinon.). delikAtes­i [fr.  d.  d. zrdilobiani  d. dekorAcia [fr. s. sanukvari saWmeli. ¥ dekretuli da sadekreto. d. kanoni.dek -122sadekreto (an dekretuli) Svebuleba _ Svebuleba or­ sulobisa da mSobiarobis gamo. dekrESendo [it. scenis d. délicattesse] _ gansakuTrebiT gemrieli. gaformeba. da­ wesebulebisa. (s. lamazi. sadgomebis (binebis) lama­ zad miwyobis.) bgeris siZlieris TandaTan Semcireba. TviT amoWrili. delegatio gagzavna. (qarT. mxrebs. dekorAtor­i [fr.. délicat] _ 1. décoration] _ moqmedebis adgilis gafor­ meba scenaze ferwerulad an arqiteqturulad: scenis mowyobiloba.  dekoratiuli sxvaa (ix. brZanebuleba. saxelosno. 2. iseTi. 2. sakiTxi. mcenareebi. Ria nawili aseTi kabisa. detalebi. kreSendo). décoratif] _ adgilis damamSvenebeli. delEgat­i [laT.  d. dekoracia). décret < laT. ¥ dekoraciuli da sadekoracio.  dekoraciuli sxvaa (ix. saxelmwifos da sxv. yels.) mxatvroba. mSvidobis Sesaxeb.  konferenciis d. Tavaziani. rac frTxil. win­ daxedul mopyrobas mo­ iTxovs. nugbari).

sebSi. rogorc planeriT. safreni aparati.-123- dam delimitAcia [laT. Δ­s. ¥ sademarkacio: sademarkacio veSapis nairsaxeoba. (medic.  deltasi Scd. dros. agreTve okeanatio] _ saerTaSoriso samar­ riumi). delta (ber­  krebaze misi gamosvla iyo Znuli anbanis me­4 asos _ sruli d. masSi hyavT delfinebi. ndobis mosapoveblad). delta berZnuli anbanis me­4 aso Δ] _ mdi­ demagOgia [berZ. sibrtye] _ martivi sasporto  d. xerxi. 2. xazi. TalSi: saxelmwifo saz­ Rvris mdgomareobisa da demAgog­i [berZ. romelic mimarTulebis gansazRvra demagogiuri xerxebiT iZens mowinave saxelmwifoebs popularobas xalxTa ma­ Soris SeTanxmebiT. 2. ri ubnebis gamijvna jansa­ dElfin­i [berZ.  mdinare nilosis d. deiphis (delphiRisagan. sakiTxis aramarTebuli ¥ deltisa.). planum ¥ demagogiuri. xazi _ 1. piri. motyueba cru dapirebebiT. deltAplan­i [berZ. faq­ tebis damaxinjeba. gaSuqeba Segnebulad. naris SesarTavTan warmoq­ farisevlobiTa da faqtebis mnili nariyi are. saxelmwifo sazRvris zedapiri (warmoadgens xazis dadgena adgilze frans): mis qveS moTavsdeba (specialuri sasazRvro sportsmeni da mofrinavs niSnebis saSualebiT). romelic delfinarQum­i _ zRvis pi­ yofs erTmaneTisagan meomar ras mowyobili didi akvari­ mxareTa jarebs dazavebis umi. dapireba. dElta [berZ. romelic winaswarganzraxuli dama­ daserilia am mdinaris to­ xinjebiT raime miznis mi­ tebiT [berZnuli aso delta­s saRwevad (xalxTa masebis (Δ) saxelis mixedviT]. dēmarcation] _ 1. . nos)] _ zRvis ZuZumwovari. démāgogia] _ 1. qsovilis mkvda­  deltoplani Scd. aqvs sam­ kuTxedis formis mzidi demarkAcia [fr. delimita- wrvTnian da aCveneben mayu­ rebels (ix. démagōgos] _ politikani. saxeli) da laT. d. romlebsac swavloben.

erTi saxelmwifos mTavrobis mimarTva meori­ sadmi (nota. demokratiuli partiis wevri. demUrej­i [ingl. 2. mrewvelobis d. demOkrat­i _ 1.) gadasaxadi. demilitarizAcia da demi­ litarQzeba [< fr. demurrage] _ (zRv.. romelic Se­ iswavlis mosaxleobis Semadgenlobas da misi moZraobis (Sobadoba­sik­ vdilianobis. rom hqondes sam­ xedro mrewveloba da si­ magreebi. Dēmētēr] _ berZnul miTologiaSi: mi­ wis. demokrAtia [berZ.). romelime saxelmwifosaTvis akrZal­ va imisa.dem -124- 2.-ebi. demokratia . miwaTmoqmedebisa da nayofierebis mfarveli qalRmerTi (romaul miTo­ logiaSi mas Seesabameba cerera). xazi.  d. ganTavisufleba. politika. gamoTvla. xalxTaRweriloba). dEmarS­i [fr. sinon. fraxti) portSi gemis gac­ denisaTvis.) kanonzomierebas (qarT. demErej­i. memorandumi. d.)  elCis d.  amerikeli d. démobilisation] _ da demobilQzeba _ 1. ¥ demografiuli. hyavdes dadgenil raodenobaze meti samxedro Zalebi: ganiaraReba. romelic yofs dapyrobil qveynis teritorias saoku­ pacio zonebad. demilitarizEbuli: de­ militarizebuli zona _ teritoriis aseTi zoli or saxelmwifos Soris. romelsac uxdis gemis pat­ rons damfraxtveli (ix.  armiis d. 2. droebiT sasazRvro xazi sadavo teritoriaze. demokratiis momxre. demobilizAcia [fr. dEmetra [berZ. samxedro mosamsaxureTa daTxovna. migraciis da sxv. romelSic akrZalulia sam­ xedro obieqtebis qona da samxedro Zalebis yola. démilitarisation] _ saerTaSoriso xelSekrulebiT. dēmarche] _ (di pl. gancxadeba da misT. dēmos xalxi da graphō vwer] _ mecniereba. SeiaraRebuli jarebisa da saxalxo meurneobis gaday­ vana saomari mdgomareobidan samSvidoboze. demogrAfia [berZ.

gamomwvevi moqmedeba. respub2­isaTvis). kla­ sobriv sazogadoebaSi: mo­ .). Tanasworuflebiani mona­ 4. romelic risame demonst­ demoralizAcia [fr. saxelmwifo­  saprotesto d.-125- dem < dēmos xalxi da kratos xe­ wyobilebis gamosaxatavad.  avtomobilis d. rai­ demOn­i [berZ. suliT dacema.  d. ralisation] da demoralizeba demonstrAcia [laT. lisufleba] _ 1. sxva adgilas ga­ straciis (mniSv.. dēmorirebas (mniSv. romlis drosac mniSvnelobiT ixmareba ag­ umaRlesi xelisufleba reTve demonstrireba).. nawilebad daSla (remon­ demOnstrant­i _ demon­ tisaTvis. satana. d. masobri­ gva. gafrena. romlis 3. d. (mniSv. demokratiis safuZvelze (sinon. 2) axdens. dēmos] _ 1. wyobileba. moqmedebis unaris dakar­ Demonstrieren] _ 1. gademokratiuleba). koleqtivis yvela wevris  erTianobis d. da demonstrireba [germ. sajaro Cveneba risame. nawile. koleqtiuri muSaobis orga­ d. ¥ sademonstracio.  kinofilmis d. moraluri gaxrwna.-ad datova. xalxs ekuTvnis. risame sajaro gamoxatu­ drosac uzrunvelyofilia leba.  sxdoma d. darbazi. protestis gamom­ kanonis da misT. demokratizAcia _ sa­ demonstracQuli _ ga­ xelmwifos. ti suli. démontage] _ manqanis. daimōn] _ boro­ me mowyobilobis da misT. s. modebis 2. zne­ ratio Cveneba. qarxnis demonstrAtor­i _ piri. qce­ wileoba. nizaciis princi pi. demOntaJ­i [fr. agrematis. lika  s. ¥ demokratiuli. sazogadoebis. va. demonst_ 1. 2. politikuri mmarTvelobis 2. damtkiceba] _ obrivi dacema. gardaqmna xatveli. (am forma. 1) mo­ dasatanad da sxv. vi msvleloba raime sazo­ gadoebriv­politikuri gan­ dEmos­i [berZ. momwvevi.

dandy] _ natifad. kul­ turis da misT. denazification gauqmeba. nacionalizacia) qonebis dabruneba uwindeli pat­ ronebisaTvis. dendrolOgia [berZ. dEmping­i [ingl. 2. samecniero. sadac dargulia sxvadasxva saxeobis xeebi. dēnonciation] _ (di pl. romelime saxelmwifos saxleobis araprivilegi­ rebuli fenebi. zogjer TviT­ Rirebulebaze naklebadac (konkurentebis gandevnis mizniT). dumping] _ (ekon. militaristuli moR­ vaweobis an propagandis aRkveTisa da germaniis po­ litikuri cxovrebis de­ mokratiuli princi pebis safuZvelze gardaqmnis pi­ robebis momzadebisaken. denonsAcia da denonsQreba [fr. buCqebi da lianebi. saxelmwifos mier na­ cionalizebuli (ix. sinon. nacional­so­ cialisturi partiis da mis mier kontrolirebadi .dem -126organizaciebis ganadgure­ bis. yovelgvari nacistu­ ri. 2. erovnuli TaviseburebaTa (enis. monebi demosSi ar Sediodnen. dendron xe] _ specialuri baRi (dendrologiuri baRi).) Zvel berZnul qa­ laq­saxelmwifoebSi: Tavi­ sufali moqalaqeebi.). xalxi.) dakargva. romelic mimarTuli iyo faSizmze gamarjvebis Semdeg germaniaSi nacizmis aRmofxvris. an botanikuri baRis kuTxe. baRi (parki). denacionalizAcia da de­ nacionalQzeba [fr. gadasayari eqsporti. dEndi [ingl. dendrarQum­i [< berZ. ganadgu­ reba] _ RonisZiebaTa komp­ leqsi. dendron xe da logos moZRvreba] _ bo­ tanikis nawili. denacifikAcia [< ger.  d. sas­ wavlo da kulturul­sa­ ganmanaTleblo mizniT. ¥ dendrologiuri.xalxis masebi. romelic xeebsa da buCqebs swav­ lobs. franti. nacional­socialisturi partiis wevrebs saero da­ wesebulebebSi samsaxurs ar aZlevdnen. (it. saqonlis gayidva ucxoeTSi Sinagani bazris fasebTan SedarebiT bev­ rad iafad.). dēnationalisation] _ 1. ukanasknel modaze Cacmuli mamakaci.

d.) kanis bunebrivi feris dakargva.-127gancxadeba saerTaSoriso xelSekrulebis moqmedebis Sewyvetis Sesaxeb. metropolitenis da sxv. sax. dEpeSa [fr. ix.  d. dēpēche] _ te­ legrafiT an radioTi ga­ dacemuli saswrafo cnoba (sinon. mosaxleobis Sem­ cireba kleba.  farexi Scd. deportatio] da deportQreba [germ. kreditorisaTvis gadasacemad (anda Sesana­ xad _ Tu kreditori uars ambobs miRebaze). pigmenti] _ (biol.-is miReba.  saelmavlo d.) Tanxa an fasiani qaRaldebi Setanili sakre­ dito dawesebulebaSi (ban­ kSi.-is gagzavna. denominAcia [< laT.). amerikis SeerTebul Sta­ tebsa da SveicariaSi: sa­ ministro.) piri. dēpôt] _ Senoba. depozitum Sesanaxad mocemuli ram] _ (finans. safrangeTSi: msxvili administraciul­ teritoriuli erTeuli. dEntin­i [laT.). Semnaxvel salaroSi da misT. deponens (deponentis)] _ (finans. d. depopulation] _ (spec. depopulAcia [fr.-ebi.-iT gamoZaxeba. deportAcia [laT. 2. depOnent­i [< laT. denominatio (de da laT. telegrama). depigmentAcia [< laT. pigmentacia). nominatis) fasiani qaRaldebis nominaluri Rirebulebis dacema. dEpo [fr. Deportieren] _ adamianis ga­ Zeveba misi mudmivi ad­ . dēpartament] _ 1. romelsac warmoebisa an dawesebulebisagan ergeba Tanxa da raime mizeziT ar miuRia garkveul vadaSi. dens (dentis kbi­ li)] _ Zvlismagvari niv­ Tiereba.) vagonebi da sadac maT ukeTeben mimdinare remonts. sa­ dac dganan lokomotivebi da matareblis (agreTve tramvais. departAmenti _ ame­ rikis SeerTebul Stateb­ Si: sagareo saqmeTa sami­ nistros saxelwodeba. departAment­i [fr. gamowveulia epidermisis dep ujredebSi pigmentis gaq­ robiT (ix.  zRvisiqiTa d. fulis gaufasure­ ba. depOzit­i [< laT. kbilis mTavari Semadgeneli nawili.

derma (dermatos) kani] _ rTul sityvebSi aCvenebs am sityvebis damo­ kidebulebas kanTan an ka­ nis daavadebebTan. modu­ neba. s.] _ sam­da oTxwliani cxenebis doRi. daTrgunuli. derby sak. jarebis gadasxma mtris teritoriaze. arCeviTi saxelmwifo dawe­ sebulebis wevri. romelmac raime davaleba unda Seas­ rulos.  s.  m.dep -128ravad.-is Semadgenloba.  sahaero d. ¥ dermatologiuri. operacia. tyavi] _ xelovnu­ ri tyavi. descente daSveba. depUtat­i [laT. dermatOlog­i kanis daava­ debebis eqimi.-is gagzavna. (me­ dic. arCeuli warmomadgeneli. d. derma kani da logos moZRvreba] _ medicinis dargi. dēputation] _ deputatTa (mniSv. d. dermatolo­ giis specialisti. 2). mowinaaRmdegis teritoriaze brZolis sa­ warmoeblad (gemiT. dermAtin­i [berZ. arCeuli piri. krebis davale­ biT.  parlamentis d. romelic moqmedebs raime organizaciis.-is miReba. deputatus] _ 1.  d. daqveiTeba. gilsamyofelidan da sxva adgilas iZulebiT dasax­ leba. xomaldi. dErbi [ingl. polki. iyeneben avejze gadasak­ . dawe­ sebulebis.) ga­ dasxmuli specialurad momzadebuli jaris nawi­ lebi. 2. da­ niSnul an arCeul pirTa jgufi. depressio daT­ rgunva. TviT­ mfrinaviT da sxv. (ekon. sax. 2. su­ lierad daZabunebuli fsiqikuri mdgomareoba. gadasxma] _ 1. wignis ydisaTvis da sxv. [< berZ. deprEsia [laT. deputAcia [fr. muSambis msgavsi. daCagvra] _ 1.) qveynis sameurneo cxovrebis Seferxeba. ¥ sadesanto. 2. s. dermato.. sazRvao d. dEsant­i [fr. dermatolOgia [berZ.  d..). rome­ lic kanis daavadebebs Se­ iswavlis. medEsante _ sadesanto ja­ rebis samxedro mosamsaxure. paraSutistebi. desantis monawile. klinika. derma (dermatos) kani.

TviTneba adamiani. sisastike. TviTneboba. sazogadoebis d. konstruqciuli). d.. wvrilmani ram. ¥ sadeserto. 2. dEsert­i [fr.  avtomobilis d. ¥ despoturi. (sinon.). kOvzi _ kovzi.-129¥ medesantisa. Carozi). romelic sxvebs aiZulebs mis nebaze iqceodnen da sxvis survils arafrad ag­ debs. d.-ebze yuradReba ar gaumaxvilebia. d. Zalebi. analizi. detective < laT. pozicia. Zvel aRmosavleTis monaTmflo­ belur monarqiebSi: umaR­ lesi mmarTveli.  mxatvruli d. deteqtiuri nawarmoebi (romani. romelic Seicavs . 2. sad. winadadeba. me­ qanizmis. sinon. rome­ lic zomiT metia Cais kov­ zze da pataraa sufrisaze. manqanis. det  mdgomareobis d. romelsac sadilis Semdeg Seeqcevian (sinon. garCeva. destabilizAcia da desta­ bilQzeba [laT. de (ix. kino­ filmi)..  d. maZebari). mTelis nawili. darRveva. xasiaTi. destruqcQuli _ rac xels uSlis Semdgom mu­ Saobas. moTxroba. deteqtQur­i _ aseTi nawar­ moebi.-ebi. 2. romlis xelT iyo ganusazRvreli uflebebi. destructio] _ raime normaluri struq­ turis moSla.  d. detEqtiv­i [ingl. dētail] _ 1. tirani. detectio gaxsna] _ 1. despotēs] _ 1. aSS­Si da sxva qveynebSi: samZebro poli­ ciis agenti (qarT. dEstruqcia [laT.  medesantesi Scd. situaciis d.  s. dessert] _ xili an tkbileuli. xelsa­ wyos nawili. momxsenebels d. inglisSi. yurZeni. detAlur­i _ dawvrilebiTi. raime SeTanxmebis miRwevas (sapirisp. d. d. mtar­ vali). (gadat. despOtizm­i _ SeuzRudavi xelisufleba. mmarTveloba. dEtal­i [fr. aRweriloba. dEspot­i berZ. de­ da stabilizacia)] _ sta­ bilizaciis moSla: myari mdgomareobis ararseboba.  d.

 defeqtiuri Scd.det -130vgrgvinav] _ feTqebadi niv­ Tierebis meyseuli aaleba. detonAcia [< laT. dE­fAqto [laT. filmi. xarvezi.  d. zadi. romani. dEfis­i [rus. im piris fsiqikuri mdgoma­ reobis Sesamowmeblad. artur konan doilis d. detector < laT. feTqebadi nivTiereba. mokle xazi (­). saxl-kari. devisio gayofa] _ patara. egzemplari. amnTebi.  detektivi. de facto] _ faqtobrivad. detEqtori _ spe­ cialuri mowyobiloba. ¥ defeqtiani. dartymiT. detEqtor­i [ingl. birTvul ga­ mosxivebis) gamosavlenad. fistoni.naklovaneba. (sapirisp. wvrilmani d. zarali. defQcit­i [< laT. gamoxa­ tavs maZebarTa Tavze ga­ damxdar faTerakebs. rac gamowveulia sxva niv­ Tierebis afeTqebiT an Ser­ yeviT. romelic ixmareba sityvebis SesaerTeblad. agreTve sityvis gadasatanad Semdeg striqonze.  proeqtis d. romelic Tavisi afeTqebiT iwvevs sxva feT­ qebadi nivTierebis deto­ nacias. definition] _ cnebis zusti gansazRvra misi yvelaze arsebiTi niS­ nebis saSualebiT. sicr. da­ naklisi. de-iure). metyveleba. detuo . dEfeqt­i [germ. defectus] _ nakli. moTxrobebi. detektiuri Scd. saidumloebiT mocul da­ naSaulis gaxsnas. wignis d. radiomimReb­ Si: mowyobiloba maRali sixSiris rxevebis dabali sixSiris (smeniT aRsaqme­ li) rxevebad gardaqmni­ saTvis. Dēfect laT. definQcia [laT. romelsac iyeneben risame (mag.  d.-ebis aRmofxvra. d. gasavlis metoba Semosavalze. sinaT­ lis. sityvis Semadgeneli nawi­ lebis gamosayofad.ebi. mowyobiloba. avtomobili. 2.. siTbos.. rom­ lis dakiTxvac warmoebs. d. sinamdvileSi. aR­ momCeni] _ 1.  d. Deφuc < laT. detector gamxsneli.  ded-mama. detonAtor­i _ 1. 2. romel­ sac iyeneben risame asafeT­ qeblad. deficit ak­ lia] _ 1.

medi­ cinis dargi. [berZ. di] _ TavsarTi mniS­ vnelobiT `ormagi~. d. nedleuli.. diAbeti _ avadmyofoba. centralizaciis gauqmeba an Sesusteba.  saTadarigo nawilebis d. diAgnoz­i [< berZ.-is dasma. damaxinjeba. deformAcia [laT. decimAcia [laT. diagnōstikos gamomcnobi] _ 1. yvavi­ lebis mowyveta.. xerxemlis d.). diabētēa] _ im sneulebaTa saerTo sa­ xelwodeba. decentralizAcia [fr. romelic swav­ lobs daavadebis niSnebs da diagnozis dasmis meTo­ debs. Saqris avadmyofoba. ¥ deficituri. romlis drosac SardSi gamoiyofa Saqari da sis­ xlSi Saqris raodenoba (Semcveloba) matulobs. umankoebis ubiwobis. diagnOstika [< berZ. yoveli meaTe damnaSavis sikvdiliT das­ ja wilisyriT. 2. raime saqonlis nakleboba bazarze (rodesac moTxov­ nileba sWarbobs miwodebis). deformieren] _ risame formis Secvla. u. romelTa dama­ xasiaTebelia Sardis War­ bad gamoyofa.  sxeulis d. diAbeti _ avadmyofoba. decentralisation] _ da de­ centralQzeba [germ. ro­ desac centraluri xeli­ suflebis zogi funqcia gadaecema mmarTvelobis adgilobriv organoebs. decimus me­ aTe] _ (ist. saqoneli.  difTongi. yoveli meaTe dia adamianis dasja damnaSavis mounaxaobis SemTxvevaSi. dakargva. S.. mcdari d. qalwulobis. dezentralizieren] _ 1. 2.. 2. dadgena avadmyofis yo­ velmxrivi gamokvlevis Se­ degad.. di. TviT­ mmarTvelobis sistema.  swori d. diagnōsis gamocnoba. d. deflorAcia [ingl. gansazRvra] _ avadmyofobis gamocnoba.-131 biujetis d. diAbet­i [laT. romlis damaxasiaTebelia gaZlierebuli wyurvili da uSaqro Sardis Warbad gamoyofa. deflower < laT. dēflōrātio] _ 1.  mmarTvelobis d.  d. deformatio] _ da deformQreba [germ. gafuWeba. .

diAgrama [< berZ. romelic aerTebs mravalkuTxedis or aramomijnave kuTxis wveroebs.  d. Zvir­ fasi TvlebiT gawyobili Tavsaxvevi an gvirgvini _ uzenaesi qurumebis (mefe­ ebis) xelisuflebis niSa­ ni. fr.). dialeqtika). ¥ diagonaluri. saerTo­saxalxo enis ganStoeba. kilokavi). dialeqtos] _ (enaTm. diAleqt­i [berZ.  diakritiuli Scd. kilo.  d.-ebi daviT kldiaSvilis moTxrobebSi.  produqciis zrdis d. kamaTis mimarTviT] _ mecniereba _ filosofiuri moZRvreba bunebis. diagnozis dasma. diagōnios kuTxidan ku­ Txisken mavali] _ swori xazis monakveTi. leqsikoni. dialektikē sa­ ubris.dia -132miuTiTebs. romelze­ dac laparakoben ama Tu im kuTxeSi (qarT.  d. moZraobisa da ganviTarebis zogadi kanonebis Sesaxeb. dialEqtika [berZ. metyveleba. romelic am asoTi uniSnod gadmoicema.  daavadebis adreuli d. ç. adamian­ Ta sazogadoebisa da az­ rovnebis cvalebadobis. didēma] _ 1. fSauri d.. d. dialEqtizm­i _ dialeqtis damaxasiaTebeli (kuTxuri) sityva an gamoTqma salite­ raturo enaSi. rom unda warmo­ iTqvas sxva bgera da ara is. 2. Wadrakis dafaze figure­ bis ganlagebis grafikuli gamosaxuleba. diAdema [berZ. sinon. diakritikos ganmasxvavebeli] _ diakritikuli niSani _ (enaTm. diagramma naxazi] _ 1. diagonalis < berZ. mimarTuleba. mag. 2. ¥ diademisa. naxazi. .  dialeqtikuri sxvaa (ix. ¥ dialeqturi. qalis Zvirfasi samkauli _ Ria (saSuble) gvirgvini. romelic TvalsaCinod gamoxatavs raime sidideebis Sefarde­ bas.). š.  diademasi Scd. Cex. diagOnal­i [laT.: rus ё. bunebisa da sazogadoebis marad moZrav da cvalebad movlenaTa Semecnebis mec­ 2. diakritQkul­i [berZ. damatebiTi niSani asos Tavze an mis qveS.  guruli d.

 farTo d.  Sav-TeTri d. sivrcis ganak­ veTi. 15 m-ia. atlasi. meTodi.-is detali. da­ pirispirebuloba da sxv.-is moRvawe. azrovneba. interesebisa da sxv. rome­ lic misawvdomia ama Tu im sakravis an momRerlis xmi­ saTvis. diapozQtiv­i [berZ.  d. feradi d. gadat. diAmetr­i [< berZ. mocu­ loba (codnis.. proeqcia)mowyo­ bilobis saSualebiT. ¥ dialeqtologiuri. sibrtye. saTavsis. 2. d.) zoma. Diana] _ romaul miTologiaSi: nadirobis mfarveli qalRmerTi. sruli. firfita.  d. literaturuli nawarmoebi an misi nawili.  diametraluri.-133nieruli Teoria da meTodi. diapAzon­i [< berZ.  dialeqtiuri Scd.  d.  5 sm d. dia gam­ Woli da laT. d.-is xma.). cirkis arenis d. dialogos] _ 1. (wign. 2.) sxvadasxva simaRlis yvela bgeris erToblioba. (wign. diametris (ganakveTis) xazis gayo­ lebiT risame Suaze gam­ yofi. saubari or an ramdenime pirs Soris (Sdr. raime mrgvali sxeulis.  dialeqturi sxvaa (ix. moqmedebisa.  d. monologi). iyeneben sademonstraciod sapro­ eqcio (ix. diametruli _ 1.). gadat. uki­ duresi (winaaRmdegoba. ¥ dialeqtikuri.  diapozitivuri Scd.romelic aerTebs wrexazis or wertils da gadis mis centrze. ¥ diapozitiuri. diAlog­i [berZ. (mus. romelic dialeqtebs Seiswavlis. diametros ganakveTi] _ 1.  didi d. dia 2. swori xazis monakveTi. dialeqti).). eqspedicia. 2. dialeqtolOgia _ enaT­ mecnierebis dargi. diAspora [< berZ. (sinamdvilis Semecnebisa da gardaqmnis mecnieruli Teoria da meTodi). diaspora gabneva] _ xalxis (eTnikuri erTobis) mniSvnelovani na­ . diapasōn `yvela simisa~] _ 1. diametriuli Scd. romelic da­ werilia saubris formiT. dQana [laT. pozitivus da­ debiTi] _ fotografiuli suraTi minaze an sxva gam­ Wvirvale masalaze.

) kunT­ myesovani (kunTovani) Zgide. d. rac didaqtivizmi ¥ didaqtikuri. diAfragma [< berZ. divErsant­i _ diversiis Cam­ deni piri. diversio gadaxra. skolaSi swavlebis Teo­ ria. dia gavliT. didAqtika [< berZ. sinon. didAqtizm­i [< berZ. princi pebi. diAstola [< berZ.-is dacva. romelic zRudavs optikur sistemaSi gavlil sxivTa konas. antena. wilis yofna Tavisi qveynis farglebs gareT.) gulis moqmedebis erT­erTi faza _ moSveba­ moduneba. optikur xelsawyoebSi: obieqtivis nawili _ nax­ vretiani gaumWviri firfita.). SuasaZgidi). ganrideba] _ 1.  dieleqtruli. sasadilo  dietiuri Scd. diaqrOnia [berZ. amerikaSi.).  d. d. peda­ gogikis nawili _ moZRv­ reba swavlebis Sinaarsis. ¥ dieleqtrikuli.  qarTuli d. d.romelic ar atarebs eleqtro dens.dia -134tikos samoZRvro] _ 1. gamaZlierebeli. saWmeli. 2. damoZRvris midrekileba.  didaqtiuri Scd. 2. dieleqtriuli Scd.  fotoaparatis d. SeRwevadoba. dielectric] _ (fiz. d. dielEqtrik­i [ingl. gamWoli da chronos dro] _ (lingv. didaktikos samoZRvro] _ damrigebloba. (anat. didak- . diastolē gaganiereba. diaita cxovrebis wesi] _ kvebis garkveuli reJimi.  d. gaWimva] _ (anat. enobriv movlenaTa ganviTarebis istoriuli Tanmimdevroba. igivea. nivTiereba. (ix. divErsia [< laT. diaphragma tixari] _ 1. TxzulebaSi. Wkuis damrigebloba. ¥ dieturi. romelic mosdevs mis SekumSvas (sistolas). meTodebisa da organiza­ ciuli formebis Sesaxeb. dQeta [berZ..  mkacri d. damoZRvra literaturul nawarmoebSi. samxedro da saxelmwi­ foebrivi mniSvnelobis obieqtebis dangreva. agreTve izolatori). romelic erTmaneTisgan yofs gulmkerdisa da muc­ lis Rruebs (qarT.  d. moSla mowinaaRmdegis zurgSi.

¥ dizaineruli da sadizainero. dQzel­i [germ.. germaneli mecnierisa da inJinris Alfred Diesel­idan] _ Sigawvis Zrava.) mxatvroba. romlis mizania mowinaaRmdegis yuradRebis gadatana dartymis mTavari mimarTulebidan da sxva mxares. sax.) firma. (s. romelsac iReben aqcionerebi maT mier da­ bandebuli kapitalis pro­ porciulad. 2.  msrolelTa d. avejs.) qaRaldis fulis niSnebisa da sxva fasiani qaRaldebis kursis daweva (sapirisp. saartilerio da jav­ Sansatanko nawilebSi (Zve­ diz lad _ kavaleriaSic). divQzia [fr. divertissement gamxiaruleba] _ Te­ atraluri warmodgena. romelsac mrewve­ loba uSvebs. ro­ melic Sedgeba ramdenime polkisa an brigadisagan. designer] _ mxatvar­konstruqtori. satanko d. jgufi. d. d. mcire maStabis samxedro operacia. dizaQner­i [ingl. (s. dizAJio [ital. es­ Tetikuri siamovnebis momgvreli sayofacxovrebo Tu sawarmoo ansamblebs. mxatvruli konstruireba.  d. divertQsment­i [fr.  d. teqnikuri esTetikis spe­ cialisti. design proeqtis Sedgena] _ mxatvruli pro­ eqtireba produqciisa (sag­ nebisa). yoveld­ Riurad saxmar nivTebs da a.) laboratoria.  d. interierebs.S. dividendum gasayofi] _ mogebis na­ wili. moqmedeba. s. romelic apro­ eqtebs Tanamedrove. (s. ¥ diversiuli. disaggo] – (finans. samuSaoebi.-135aseTi aqtebis Cadena ro­ melime qveyanaSi ucxo sa­ xelmwifos agentebis mier. divizQon­i [fr. ¥ dizainuri da sadizaino. Diesel < sakuT. division] _ samxedro qveganayofi sara­ keto. aqti. divizion] _ msxvi­ li sajariso SenaerTi. dizAin­i [ingl. d. romelic mZime Txevadi (dizelis . divQdend­i [laT. ro­ melic Sedgeba sxvadasxva nomrisagan da imarTeba ZiriTadi warmodgenis Sem­ deg. aJio).

dilOgia [berZ. rom ara aqvs sa­ fuZvliani momzadeba. rac dinamika (mniSv. warmodgena] _ 1. dinAmizm­i [berZ. romelic swavlobs sxeulTa moZraobis kano­ nebs maTze moqmed ZalebTan dakavSirebiT. dynamikos moq­ medi. rome­ lic misdevs mecnierebis an xelovnebis romelime dargs ise. 2. delectare] _ piri. (log. diletante < laT. di (s) orjer da logos sityva] _ 1.  d. Zvel berZnul TeatrSi: ormoqmedebiani drama. sagundo simRera Rvinisa da mxiarulebis RmerTis dionises pativsa­ cemad: mogvianebiT: saxotbo lirikuli leqsi. rodesac ori arasasurveli SesaZ­ leblobidan aucilebelia erT­erTis arCeva. safondo biuros wevri. dealer < deal vaWroba. romelic saqonlis yidva­gayidviT aris dasaqmebuli. 2. ro­ melic fasian qaRaldebs yidis. dynamis Za­ la] _ igivea. iseTi viTareba. biznesis keTeba] _ 1. avtomobili. firma an piri. dideba.  d. 2). sazeimo. ze­ rele mcodne. Zlieri] _ 1. 2. dizentEria [berZ. d. .  dilemasi Scd. (wign. meqanikis dargi. moyvaruli. orgvari mniSvneloba. Zvel saberZneTSi: himni.). dQlema [berZ. 2. ¥ dilemisa. dysenteria] _ nawlavebis mwvave infeq­ ciuri (gadamdebi) daavade­ ba. dinAmika [< berZ. ¥ dizeliani. xotba.diz -136- sawvavi) sawvaviT muSaobs. dilēma < di ori da lemma gzavneli. msjeloba an daskvna. erTi CanafiqriT gaerTi­ anebuli ori romani an ori dramatuli nawarmoebi. romel­ Tagan erT­erTis arCeva aucilebelia. dithyrambos] _ 1. diTQramb­i [berZ. dizinteria Scd.  difirambi Scd. orazrovneba. ¥ diletanturi. 3. UmReris (ugalobs) _ zedmetad aqebs.). dilEtant­i [fr. gadaWarbebuli Seqeba.  dezinteria. dQler­i [ingl. romelic Sei­ cavs or. msjeloba. erTmaneTis gamom­ ricxav debulebas.

) interesebi.  d.-1372. gadat. dQngo [ingl.  d. statika). 2.  dinamometria. dynamis Zala] _ rTuli sityvebis da­ sawyisSi aRniSnavs am si­ tyvebis damokidebulebas ZalasTan. (wign. ganviTareba (sapi­ risp. risame moZraoba. ¥ dinastiuri da sadinastio. saqarTveloSi.] _ veluri ZaRli. deinos sa­ Sineli da saura xvliki] _ gadaSenebuli uzarmazari qvewarmavali. diOnise [berZ. sanaxaoba] _ 1. diOrama [berZ.  dioramasi Scd. energiasTan. movlenebis d. romlebic TanmimdevrobiT cvlian erT­ maneTs taxtze naTesaobis dio da memkvidreobis uflebis safuZvelze. dinOzavr­i [berZ. dinAmit­i [< berZ.). siuJeti. zevsisa da semeles Svili (romaul miTologiaSi mas Seesabameba baxusi). cvale­ badoba. diofizQteb­i [berZ. Dionysos] _ ber­ Znul miTologiaSi: Rvinisa da drostarebis RmerTi. ¥ dioramisa. 3. ro­ melic sagangebo ganaTebis Sedegad gveCveneba moculo­ bis mqoned.. sinon. ¥ dinamikuri. gav­ rcelebulia avstraliaSi. burbonebis d. ga­ moigona Svedma inJinerma da mecnierma alfred nobelma (1833­1895 ww. d. romlis mTavari ZiriTadi Semadgeneli na­ wilia nitroglicerini. (s. naxati.  dinamiuri Scd.. dynamis Zala] _ Zlieri feTqebadi nivTiereba. moZraobis siWarbe. piesa. [berZ.). dinAstia [berZ. iyeneben samxedro da sam­ To­sainJinro saqmeebSi. safrangeTSi. dinamOmetr­i [berZ. Zalis sazomi).. dynamis Zala da metrēo vzomav] _ meqanikuri Zalis sazomi xelsawyo (qarT. dinamo. romlis wina plan­ ze moTavsebulia mocu­ lobis mqone sagnebi. dyo ori . dia gamWoli da horoma xedi. dynasteia] _ erTi da imave gvaris mo­ narqebi (mefeebi). gamWvirvale qsovilze an mkrTal minaze orive mxri­ dan daxatuli suraTi. dingo < avst­ ral.  bagrationebis d.

diplomAtia [fr. ¥ sadi plomo.  s.. d.di p -138berZ. 2. di plOmant­i _ 1. sigeli. diplōma `orad dakecili (ga­ kecili) furceli~] _ 1.) urTierTobis damyareba. adamiani. di p. (s. do­ kumenti (orad gakecili)] _ 1. mowmoba. dQplom­i [fr. studenti. ¥ di plomaturi da sadi plomato.) fosta. (s. moqmedebs sxvebTan urTierTobaSi. ityvian moxerxebuli saq­ cielis.  universitetis d.  di plomatiuri. sadi plomatio sxvaa (ix. romelic eZlevaT raime konkursze. romelic sadi plomo naS­ roms amzadebs. ¥ di plomatiuri da sadi plomatio. qristianuli religiis warmomadgenlebi.1) aris dajildoe­ buli. di plomatia). mowmoba saswavleblis dam­ Tavrebis. piri. monofizitebi).  d. (s. ro­ melic di plomatiur saq­ mianobas eweva da muSaobs ucxo saxelmwifoebTan ur­ TierTobis sferoSi.  xarisxis d.).) niWi. Tanamdebobis piri. gadat. diploma furceli. romelic moxerxebulad iqceva. proeqti.. kOrpusi _ ama Tu im qveyanaSi akreditebu­ li ucxoeli di plomati­ uri warmomadgenlebi er­ Toblivad. mTavrobis oficialu­ ri saqmianoba saxelmwifos sagareo. moqmedebis Sesaxeb sxvebTan urTierTobaSi.  d.). diplomatie] _ 1. gamofenili eqsponatebis maRali xaris­ xisaTvis. mecnierebaTa doqtoris d. saerTaSoriso po­ litikis gansaxorcieleb­ lad. s. romelic di plomiT (mniSv. di plOmat­i [fr. 2. diplomete < . di plomatiuri). da phisis buneba] _ (ist. 2. di pkurQer­i _ di plomati­ uri kurieri (ix.. naSromi. 2. (saub. diplôme < berZ. raime wodebule­ bis an samecniero xarisxis mikuTvnebis Sesaxeb. festivalze warmatebiT ga­ mosvlisaTvis.romlebic aRiareben ieso qristes or bunebas _ adamianursa da RvTiurs (sapirisp.

protokoli). dis < berZ. dirQJor­i [rus. dis. saavi­ acio Zravis mqone sahaero xomaldi.. dirEqtiva [fr. (konservatoriaSi). romelic xelmZRvanelobs orkestrs.. dys] _ Tav­ sarTi mniSvnelobiT `ga­ yofa.  disbalansi... disbAlans­i fr.-139- dis di plomatiuri kurieri _ Tanamdebobis piri. gunds. pulti. disharmonia. di plomati).romlis Sesruleba aucilebelia.  s. warmarTva] _ sawarmos. dirEqtor­i [laT. dissertatio kvleva. director < dirigere gasworeba. gamoyofa. d. s.) [laT. ¥ sadiriJoro fakulteti. romelsac sajarod icavs avtori samecniero sabWos sxdomaze kandidatis an doqtoris samecniero xa­ risxis mosapoveblad. msje­ loba] _ mecnieruli naSromi. romelic disertacias icavs. saopero an sabaleto speqtaklis.. ro­ melic Seiswavlis istori­ ul sabuTebs (qarT. disbalance] _ (wign. diriger marTva] _ musikosi.) balansis. haerze ufro msubuqi.  sadoqtoro d.-is dacva. da­ wesebulebis an saswavleb­ lis xelmZRvaneli organo direqtoris meTaurobiT.. directio pirdapiri mi­ marTuleba] _ zemdgom (umaRlesi) organos saxel­ mZRvanelo miTiTeba. dirQJabl­i [fr. (xmovnebis win diz. skolis d. . directio mimar­ Tuleba] _ sawarmos. uaryofa~. wonaswo­ robis darRveva. disErtant­i [< laT. Дuрuжёp < fr. di plomAtika _ istoriis damxmare disci plina. sigelTmcodneoba). dissertans (dissertantis) mkvlevari] _ pi­ ri. dirigeable] _ di plomatiuri proto­ koli _ (ix.. romlis korpusi airiT aris savse: marTuli aerostati. directive < laT. dirEqcia [laT.romel­ sac ama Tu im ucxo qveya­ naSi miaqvs di plomatiuri fosta.  avtosatransporto sawarmos d. Dissertation < laT. dayofa.  di plomaturi sxvaa (ix. dawesebulebis an saswavleblis xelmZRva­ neli. Teatris d. sinon. disertAcia [germ.

) rTu­ li organuli nivTierebis daSla organizmis cxovel­ moqmedebis procesSi. gramofonis firfitebis sacavi. naSromi. diskos] _ mzis. sinon. moZraoba.  s. dis.).. dijei. axalgazrduli klubi. diskOTeka [ingl. diskette. comfort komforti] _ (wign. laT. s. kvali­ fikaciis CamorTmeva: kva­ lifikaciis dakargva. discothéque < berZ.mTva­ ris moxazuloba. discantus] _ 1. fr. asimilacia). . bavSvis (biWis) maRali sa­ simRero xma. dQsket­i [ingl. d. aseTi xmis mqone momRerali biWi. disQdent­i [< laT. laT. discotheque. Tvisebrioba da facio vakeTeb] da diskva­ lificQreba _ 1. sityvaSi ori erTgvari bgeridan erT­ erTis cvla: ganmsgavseba (Sdr. fr. agreTve disko). (biol. dQskant­i [laT. dissimilis ara msgavsi] _ 1. diskvalifikAcia _ [ix. bakmi). dys­. sadac ukraven firfitebs da cekvaven. disque < berZ. disk JOkei _ ix. piri. disimilAcia [laT. Tema. qualificatio kvali­ fikacia. sity­ vas aZlevs uaryofiT an sawinaaRmdego azrs) da ingl. ¥ diskoTekisa. 2. dQsko [berZ.). dis­ (TavsarTi.  diskoTekasi. ka­ fe da misT. cudi pirobebi ¥ sadisertacio. gramafonis firfita (ix. diskos] _ (saub. simrgva­ le: (qarT.dis -140disquette] _ magnituri (la­ zeruli) diski informa­ ciiT kompiuterze dasamu­ Saveblad. sportsmenisaTvis Sejib­ rebaSi monawileobis Ca­ morTmeva.romelic ar iziarebs qveyanaSi gabatonebul ide­ ologias da ibrZvis mis winaaRmdeg. 2. 2. piri.). 2. ¥ disidenturi. 2. (lingv. dissidens (sissidentis) vinc Tanaxma ar aris] _ 1. diskos mrgvali firfita da thēkē sacavi] _ 1. diskoteka Scd. diskOmfort­i [berZ. literatura. dQsk­i [fr. sxvagvarad mo­ azrovne.  d. romelic ar aRiarebs qveyanaSi arse­ bul sarwmunoebas: rjul­ gandgomili.

bgeraTa arahar­ moniuli Sexameba (sapirisp. gab­ neva. discriminatio gansxvaveba] da dis­ kriminQreba _ calkeuli pirovnebis. av­ toritetis. Seu­ Tanxmebloba.).-141cxovrebisa. saxelmwifos da a. adamianTa jgu­ fis. xo­ maldebis ganawileba nav­ sadgurSi. sxvadasxva mJReri] _ (mus. keTilxmovnebis darRveva. dispErsia [laT. diskriminAcia [< laT. discrēditer saxelis gatexa] _ da diskreditQreba [germ.) ja­ rebis ganlageba qveynis teritoriaze. Seuwyobloba. dispancer darigeba.  oponentis d. arazusti riTma. dispanserizAcia _ janm­ rTelobis dacvis RonisZie­ baTa sistema. ganTavisufleba] _ samkurnalo­pro fi laq ti­ kuri dawesebuleba. romlis mizania (mkurnalobis garda) daavadebaTa winaaRmdeg wi­ naswari zomebis miReba. s. leqsTwyobaSi: arasruli. 2. sakiTxi. (gadat. gabneuli] _ (fiz. dispersio ga­ fantuli. discreditieren] _ (wign. dispansaire < laT. dissaans sxvadasxva xmani. (samx.  s. saxelis gatexa. diskreditAcia [< fr. Sexmatkbilebas. 2. konsonansi). das­ venebisa. garCeva] _ raime sa­ dao sakiTxis sajaro gan­ xilva. rac ar ewyoba. Tanas­ woruflebianobis. muSaobisa. . flotis. discussio gan­ xilva. disOnans­i [fr.) dedamiwis qerqis dis Sreebis gadaadgileba. paeqroba. warTmeva mospoba. dissonance < laT. diskUsia [< laT.  rasobrivi d. romelic xor­ cieldeba dispanserebis da poliklinikebis saSuale­ biT. (lit.). mo­ cileba. dislocation gadaadgileba] da dis­ locQreba _ 1.). ar egueba raime er­ Tians. 1. (geol. 3. ndobis dakargva. dispAnser­i [fr. dayofa. dislokAcia [fr.). kamaTi.  tuberkulozis d. Seitana erTma uadgilo replikam. qim. ¥ sadiskusio. prestiJis Seb­ Ralva.  saubarSi d. _ daSla. S.) iseTi ram. uflebis SezRudva. klubi. visi­ me an risime Rirsebis.

literaturul an sxva xa­ siaTis Temaze. ekranze. me­18­19 ss.romelic kineskopis cio. distantia] _ rigebs transportis moZ­ 1. ganlageba. dispEtCer­i [ingl. d. nigzaze. erTmaneTTan Seufar­ ferad sxivebad (prizmaSi debloba.. centraluri punqtidan. dispetCerisaTvis gankuTv­ teritoriuli ubani. mTe­ TeTri sinaTlis sxivis lis calkeuli nawile­ daSla speqtris calkeul bis. eleqtrotabloze informacias iZleva teqstis.).  mokle d. manZili startsa da sadispetCero _ 1. kamaTi. distillatus wveTebad Camosuli] _ dis­ ganlageba] _ (saamx. obis msvlelobas erTi  d.  bgeris d.) bombi.-ebia navTi da 2. 2. paeqroba mecnierul. dispropOrcia [fr. zaciisaTvis saWiro aparati. romelic awes­ distAncia [laT. samsaxuri. dispet­ finiSs Soris.  centraluri s. naxazis saxiT. CerTan dakavSirebuli. rki­ nili sadgomi oTaxi. moZrav avtomobilebs Soris. marTva. garidebis d. display Cveneba] _  d.  TviTmfrinavis d.dis -142- portion < dys da proportio] _ proporciis uqonloba. 1. dispozQcia [laT. (s.). mowyobiloba (kompiuteris ¥ distanciuri da sadistannawili).  d. gzatkecilze da sxv.-is ufrosi. (sp.-ze. Sualedi risame raobas an sawarmos muSa­ Soris.  navTobis d. brZaneba jarisadmi brZo­ distilAtor­i _ distili­ lis dasawyebad. vkamaTob] _ sajaro niadagSi.  s. gavlisas). (spec. dispositio distQlat­i [< laT. (s. manZili. dispatcter] _ muSaki. disputo vmsje­ lob. dQsput­i [< laT. ¥ dispersiuli. 3. analizi.).). dispro- sQnaTlis dispErsia _ . tabulis. dQsplei [ingl. jaris tilaciis Txevadi produq­ an flotis sabrZolvelad ti. administraciul­ 2.: werilobiTi benzini.

moswavle.) wesdeba (armiaSi). elenTis d. discQplina [< laT.  wylis d. ortaepedi. 2. dif dys da harmonia Tanabgeradoba. maTematikuri d. 1­isaTvis). filologiuri d.  d. Dűne] _ qarisgan motanili qviSis borcvi (5­20 m simaRlisa) zRvis.. differentia sxvaoba] _ 1.) damoukidebeli cvladi si­ didis nebismieri nazardi.-ebi. romlis dacvac savaldebuloa ama Tu im koleqtivis yvela wevrisaTvis. saswavlo sa­ gani.  sabunebismetyvelo d. ¥ disharmoniuli.-is dacva. Sromis d. avtomobilSi. gamoxda. tbis. 2. romlis saSualebiTac ori uka­ na (wamyvani) Tvali sxva­ dasxva siCqariT brunavs mosaxvevebsa da uswormas­ woro adgilebSi. ¥ udisci plino (mniSv. mtkiced dadgenili wesi. difamAcia [< laT.-143 u. d. (s. (s. distillatio wveTva] da distilQreba _ disharmOnia [berZ.  disharmonuli Scd.. organoebis an mTeli organizmis kvebis darRveva. dQubek­i _ umaRlesi xarisxis makedonuri Tambaqo. qsovilebis.). (mus. traqtorSi da misT: meqanizmi. uTanxmoeba.-ebi. distilAcia [laT. SeuTan­ xmebloba. gamoxdiT gawmenda (siTxisa). 1­isaT­ vis). musika.) harmoniis.. Tan­ xmoba] _ 1.-ebi. mdinaris napirze.  d.  mtkice d.  RviZlis d. diffamo saxels vutex] _ (samarT.) sasjeli. distrOfia [berZ. (maTem. . risame ramesTan Sesaba­ misobis darRveva. isciplina moZRvreba] _ 1. dQun­i [germ. mecnierebis damoukidebeli codnis dargi. dQstiq­i [berZ. ¥ disci plinuri da sadisci plino (mniSv. diferencQal­i [laT.) visime saxelis gamtexi.) ortaepiani strofi. samxatvro d. dys (uar­ yofis aRmniSvneli Tavsar­ Ti) da trophē kveba] _ (medic. bgeraTa keTilxmovnebis darRveva. distichon] _ (lit. Se­ marcxveneli cnobebis (nam­ dvilisa Tu mogonilis) ga­ moqveyneba presaSi.

diphterie < berZ. ganviTarebis procesSi. romelic Seiswavlis wovani garsebisa da xa­ geometriul obieqtebs di­ xis anTeba. da­ _ (fiz. diffusio gabneva.  d.). diphthera kani] _ mwva­ ve gadamdebi daavadeba (upiratesad bavSvTa) ro­ diferenciAluri geo­ melsac axlavs cxviris.dif -144- gvari. phthongos ebulebsa da damoukidebel xma. diferencQreba _ 1. xunagi).  difteria. erT­ cvladebs. mravalgvar. gafarToeba] 3. sasaubro me­ tyvelebaSi ixmareba ag­ diferenciAluri gan­ reTve difteriti.romelic Se­ iswavlis warmoebulebisa da diferencialebis Tvise­ bas da xerxs. . tarifi. xmovani). dabrkolebaTa Semovla. bgera] _ (enaTm. TandaTanobiT SeRweva me­ ore nivTierebis atomebis diferencQuli _ araerT­ ¥ diferencialuri (mniSv. 2. gansxvavebuli (sxva­ dasxva pirobebSi). or­ diferenciAcia [< laT. gavrceleba. tolEbani _ gantolebani.danawevreba difrAqcia [laT.) organoTa mraval­  sinaTlis d. difteriti Scd. si­ saSualebiT. erTmaneTisgan bgeris Tu sxva talRebis gansxvavebul nawilebad.  d. diffractio texa. non. sinon. mier gzaze Sexvedrili elementebad. romlebic Seicavs saZe­ bar funqciebs. ferovnebis warmoqmna or­ ganizmis individualuri difUzia [laT. gantolebaTa sistema. organizmis ferencialuri aRricxvis saerTo mowamvla (moZv. diphthongos < di (s) orjer. difTEria [fr. ormagi. 1­isaTvis): diferencialuri aRricxva _ umaRlesi maTe­ matikis nawili. maT warmo­ dQfTong­i [berZ.) sinaTlis. mtvreva] _ (fiz. erTi nivTierebis yofa dialeqtebad da Sem­ atomebis an molekulebis deg. axal enebad. (biol. (lingv.) enis daSla. marcvlad Serwymuli ori xmovani (qarT. raime meTodis dayofa. traqeis lor­ wili. differentia gansxvaveba] da  diftongi Scd.). mEtria _ geometriis na­ xorxis.

leviziis muSaki. difuziis gziT miRebuli. ZalauflebiT. dQqt­i [germ. (wign).  samxedro d. airebis d.  diktori Scd.. diqtAtura [laT. usa­ mikrofonTan kiTxulobs marTlo SeTanxmeba. saxelmwifos erTpirov­ naweris kvlav warmoeba nuli mmarTveli. misi mmarT­ saerTo saxelwodebis _ Divelobis dro. dictat < laT. rac  diktatura Scd. gabatonebuli klasis Se­ uzRudavi saxelmwifo Za­ diqsQlend­i _ saestrado or­ laufleba. ti saxelmwifos saSinao an 1. xel­ teqsts. ¥ diqtatoruli. bundovani. 2. dicto vu­ qveynebisaTvis Tavisi pi­ karnaxeb da berZ.  d. aramkafio. aRWurvilia SeuzRudavi  diktofoni Scd. dictor mo­  dikti Scd. ri. Sereuli. bgerebi. romel­ ¥ sadiqtoro.  diktatori Scd. (ist.) Zvel romSi: ga­ maTi Tburi moZraobis Se­ nusazRvreli ZalauflebiT degad. romelic dictatus nabrZanebi] – 1. 1. laparake] – radios an te­ dQqtat­i [germ.-145- diq (molekulebis) SualedebSi 2. Sekruleba da sxv. xdeba zepiri metyvelebis  diktati Scd.. Ca­ 1. sagareo safrTxis dros. romelic (aRdgena). teqsti. siTxe. dictatura] –  d. romelsac niSnavda sena­ ¥ difuziuri. dicte] – igivea. romelTac moxveva. fanera (mniSv. meqanikuri Cawera da Semdeg. 2. diqtAtor­i [laT. xie . kestri erTgvari. sac erTi saxelmwifo Tavs  s. . gadat.  d. dictator] – saWiroebis SemTxvevaSi. warmoiSva 2.land­is mixedviT]. phone bge­ robebis moTxovnebis Tavze ra] – aparati. axvevs meores. dQqtor­i [< laT. politika – ufro susti diqtOfon­i [laT. reJimi. 2). aRWurvili Tanamdebobis pi­  siTxeebis d. Zvel romSi: diqtatoris [aSS­is samxreTis Statebis Zalaufleba.

romelic Sedis narevis Se­ madgenlobaSi. dozAtor­i [< berZ. doza] – mowyobiloba fxvieri. dogma] – (wign. dogmatikos] – 1. dictio warmoTqma. ganusje­ lad mtkicebis gareSe. 2. dog ZaRli] – didi da Ronieri sasamsaxuro ZaRli erTgvari. dobermani] – erTgvari jiSis ZaRli (germanuli moZaRle dobermanis gva­ ris mixedviT. dogmAtizm­i – (wign.) . dOg­i [ingl. mtkicebis gareSe.) doJis meuRle dOgma [berZ. cvlis melodiebs. Txevadi an airisebri niv­ Tierebis asarwyavad. DJ – disc jockey disk jokei] – 1.diq -146dausabuTeblad. sax. dogaressa] – (ist. dOgmat­i [berZ. romelsac iReben dausabuTeblad. doberman pincher < sak. zusti zoma nivTierebisa.romelic dogmebs emyareba. dOza [berZ. romelmac ga­ moiyvana es jiSi pinCerisa da germanuli nagazis Sej­ varebiT). dogmebiT moazrovne. 2. erT jerze an erT dRe­RameSi misaRebi wamlis raodenoba  mcire d. diskoTekaze piri.. 2. gamoTqma. am bgeris aRmniSvneli noti. brmad miRebuli de­ buleba. dOberman­pQnCer­i [ingl. do] – musikaluri gamis pirveli bgera. dogmatQkos­i [berZ.zogjer barmenis rols asrulebs. ¥ dogmisa. ix. ultramokle talRebis (FM) diapazonSi musikalur­ gasarTobi stereo­radio gadacemebis wamyvani. romelsac miiCneven uryev WeSmaritebad yvela droisa da istoriuli pi­ robebisaTvis. dosis] – 1. Semokl.  dogmasi Scd. gamoTqma] – metyvelebaSi sityvebisa da marcvlebis warmoTqmis mkafioobis xa­ risxi. dogAresa [it. romel­ sac mihyavs saRamo. do [it. dosis da metron zoma] – xelsawyo ra­ dQqcia [< laT. dQjei [ingl. dogmaturi RvTis­ metyvelebis specialisti. dozQmetr­i [berZ. dogma (dogmatos)] – religiur moZR­ vrebaSi: ZiriTadi debu­ leba.  kargi (cudi) d.) arakri­ tikuli azrovneba.

ZiriTadi gabatonebuli idea. dokUment­i [laT. sabuTi). dokumentAcia – 1. kana­ daSi. wel­ ..­is bolodan ax. docker] – nav­ sadguris muSa­mtvirTavi. risame damadasturebeli mowmoba (qarT.  istoriuli d. dominans (dominantis) gabatonebuli] – 1. kreb.) maJoruli an mino­ ruli gamis mexuTe safe­ xuri. centralur ner­ vul sistemaSi: droebiTi gabatonebuli refleqsi. romelic cvlis an aferxebs sxv.  dokumentaluri Scd. romelic ik­ vlevs radioaqtiuri pre­ paratebis gamosxivbasa da aqtivobas.-is momzadeba. romelSic gadmoce­ mulia faqtebi. 2. maga­ liTi.-147diaqtiuri gamosxivebis ra­ odenobis gasazomad. sinon. sizuste. 2. domQnant­i [laT. d. (fiziol).). dokumentebi.-ebis Semowmeba. Sinauri] – gareuli cxovelebis moSi­ naureba. masalebi. sabuTi). muSa. avstraliasa da zog sxv.-ebis gaficva. SeRebva da sxv. dOk­i [hol. ¥ dokumenturi. (mus.-ze xelis mowera 2. dominatus batonoba. monacemebi. documentum samoZRvro mowmoba.  d. werilobiTi cnoba (sinon. dook] – navsadgurebSi: nageboba. dozimEtria [berZ. dOlar­i [ingl. doku­ mentebiT dasabuTeba ri­ same. domesticus saxlisa.  d. dosis doza da metreo vzomav] – teqnikuri fizikis dargi. dokumEnturi fQlmi – filmi. sadac gemebs aremonteben (gemis wyalqveSa nawilis wmenda. qveyanaSi. domQnat­i [laT. dollar] _ fu­ lis erTeuli aSS­Si. d. 3. refleqsebs. risme ZiriTadi ni­ Sani. dok ingl. mtkicebis xerxi] – 1. dOker­i [ingl.-ebi. namdvilad dom momxdari ambebi. d. romelic dokSi an verfSi muSaobs. domestikAcia [laT. erTxelisufle­ bianoba] – romis imperiis gviandel periodSi (me­3 s.  d.  teqnikuri d. d.

doña. 2. 2. dono vaCuqeb] – 1. av­ straliis kavSiri da sxv. dOna. dOnor­i [fr. 2.xelisufleba] – (ist. sasuliero pirisadmi mi­ marTva italiaSi. ¥ donkixoturi. saqcieli. – servantesis (1547­1616) romaniT `donkixot la­ manCelis” gmiris donki­ xotis saxelis mixedviT] – gulubryvilo.­ebi iyo kanada. piri. kompleqti 28 saTamaSo firfitisa. daumkraft. romelic una­ yofod ibrZvis ganuxor­ ciebeli idealebisaTvis. dominion samflobelo. romelic me­ Taurad scnobda inglisis mefes (d.  taZris d. batonoba. Warboba risame. garemocul adgilebze.. it.  reformistuli ideebis d. dammekract] – meqa­ nizmi simZimeTa asawevad mcire simaRleze. don [esp. romlis raime or­ ganos (mag. donneur < laT. Tirkmels.  damkrati Scd. ro­ melic Tavis sisxls iZle­ va avadmyofisTvis gadasas­ xmelad. amaRleba garemocul ad­ gilebze. 3. meocnebe adamiani. holand. dominari] – 1. dominus qalbatoni. piri. romlis drosac SenarCunebuli iyo respublikuri weswyobile­ ba.) dominQreba [germ. ase mimarTaven espaneTSi qals da mama­ kacs.] – 1. samaskarado kostumi – sa­ xeloebiani da kapiSoniani farTo wamosasxami. TaRr.) britaneTis imperiis SemadgenlobaSi Semavali saxelmwifo. esp. dominQon­i [ingl.  avtomobilis d. hidravlikuri d. don < laT.. dOmino [fr. aseTi kostumiT morTuli piri. aseTi firfi­ tebiT TamaSi. dOmkrat­i [< germ. domino < it. batoni] – 1. xelis d.dom -148Soniani wamosasxami. 2..  d. romelzec das­ mulia – erTidan eqvsamde – wertilebi. `ba­ tons”. donkQxot­i [< kreb. erTvis saxels win da niSnavs `qalbatons~. kaTolike berebis kapiu­ . dominieren < laT.): imperatoris Se­ uzRudavi xelisuflebis reJimi – gansxvavebuli princi pebisagan.

disertacia. romelic mcire xniT aRagznebs. miReba] – nivTiereba. esp. doping < dope narkotikis micema. donJUan­i [< kreb. ¥ sadoqtoro.  doqtrinasi Scd. doctrina] – mecnieruli an filosofi­ uri Teoria.-ze kontroli. dawesebulebas.  samxedro d. Sedgena. doge] – Sua sauku­ neebSi: veneciisa da genuis respublikebis meTaurTa tituli. dotAcia [< laT.  doktori Scd.  s. dOcent­i [< laT. ramis mom­ cemi an gamRebi piri an or­ ganizacia.-149guls. saqmesTan da­ kavSirebuli dokumentebi.. dOqtrina [laT. ¥ doqtrinisa.] – ar­ Siyobas gadagebuli ma­ makaci. aRWurva] – sa­ xelmwifo fuladi dax­ mareba. aseTi dokumentebis Semcvleli saqaRalde. doc ¥ dosiesi. Tavdapirvelad iyenebdnen sacxenosno sportSi. dossier] _ raime sakiTxTan. sistema. doctor mas­ wavlebeli] – umaRlesi sa­ mecniero xarisxi (romlis miniWebis pirobebi sxvada­ sxvanairia sxvadasxva qve­ yanaSi)  filologiur mecnierebaTa d. simxneves matebs sportsmenis or­ ganizms. erTad Sekrebili. saerTod.. dotatie mo­ marageba. teqnikur mecnierebaTa d.  d. am wodebulebis mqo­ . dOJ­i [it.) gadaunergaven sxvas.. dOsie – [fr. mususi (mravali dasavleTevropul litera­ turul nawarmoebis gmiris don Juanis saxelis mixed­ viT).-is miReba. d. romelic eZleva sawarmos.  d. dOqtor­i [laT. docens (docentis) aswavlis] – umaRlesi sko­ lis maswavleblis sa­ mecniero wodebuleba da Tanamdeboba (profesorze naklebi da asistentze ma­ Rali).  dosiisa Scd. akrZalulia sa­ erTaSoriso saxelmwifo sportuli oganizaciebis mier. organizaciis zaralis dasafaravad an sxva miz­ nebisaTvis. dOping­i [ingl.

ibsenis d. (wign. drakon gve­ li] – zRapruli cecxlis­ mfrqveveli frTosani gveli (qarT. Teoria. erTgvari wvrili kanfeti mrgvali formisa. lite­ raturuli nawarmoebi se­ riozuli (arakomediuri) Sinaarsis. drEzina [germ. dramAtizm­i – 1.  ojaxuri d. SemTxveva. dragee] – 1. moqmedebis. d.) mdgomareobis ukiduresi daZabuloba. drAkon­i [berZ.  d. nawarmoebi (mniS. dramAturg­i – mwerali. romelic da­ werilia dialogebad da gankuTvnilia scenaze da­ sadgmelad. Seqspiris d. romelic relsebze moZ­ raobs Sigawvis ZraviT an xeliT. drakOnuli kanOnebi – ukiduresad mkacri. . ubedu­ reba. ¥ dramaturgiuli.] – rkinigzis uri­ ka. gadat. 2.-is kursi.  draJisa Scd.-is Taviseburebani. cxovrebaSi momx­ dari mZime SemTxveva. dramatul nawar­ moebTa Seqmnis Teoria. kreb. ro­ melic dramatul nawarmo­ ebebs wers. drama moqmede­ ba.  d.  d. drAJe [fr.. 1­isaT­ vis).  d. tabletebi. Teatri.  siuJetis d. gadat. sax. simZime.  drezinisa. dramatUrgia [berZ. gveleSapi). 2. drAma [berZ. ¥ dramatuli (mniS. ne (am Tanamdebobaze myofi) piri..  dramatiuli Scd. ulmo­ beli kanonebi [Zveli ber­ Zeni kanonmdeblis drakonis (Drakon) saxelis mixedviT]. 2.  skolis d. dramAtuli wre – (mokled: dramwre) – Teatraluri TviTmoqmedebis wre. wre. rac zneobriv tanjvas iwvevs. Saqarmoyrili an Soko­ ladiani samkurnalo abebi. draisine < sa­ kuT. dramaturgia] – 1. ¥ draJesi.dra -150mdgomareobis dasabuTeba (rac damaxasiaTebelia dra­ misaTvis). 2­saTvis). dramatul nawarmoebTa erToblioba  qarTuli d. warmodgena] – 1. 2. sinon.

di plomatiuri) meTauris mamasaxlisi. drQad­i [berZ. drEl­i [germ. m. siTxis da sxv. arxebis. dormas (kamelos) swra­ fad mrbolavi aqlemi] – erTkuziani aqlemi (qarT. drEif­i [rus. yinulis horizontaluri moZraoba qaris an dinebis gavleniT.  m. curva. romelic samyaros . druQdizm­i – Zveli keltebis religia. doyen] – di p­ lomatiuri korpusis (ix.). britaneTisa da ir­ landiis keltebis qurumi. dribling] – fexburTSi: burTis os­ taturi tareba. naraqlema).) naxvretebiani re­ zinis an minis mili. dromadaire < berZ. 1). TviTmfrina­ vis acdena kursidan qaris an wylis (haeriT) dinebis gavleniT. drQbling­i [ingl.. kuTxe gemis svlis mimarTulebisa da mis RerZs Soris. Drell] – burRis sabrunebeli meqanizmi (pa­ tara naxvretebis gasake­ Teblad). moZravi gemis. sinon. prevmatikuri d. drUid­i [fr. duAlizm­i [< laT. yQnulis drEifi – zRvaSi: 1. gaorebuli] – filo­ sofiuri religiuri moZ­ Rvreba. modrEife – dreifiT moZ­ ravi (mniS. дрейф < holand. (qarT. drainage < ingl.] – galiis.. ¥ modreifisa.-151 drezinasi.) Wrilobidan Cirqis. druide < kelt. drizina Scd. drEnaJ­i [fr. 3. sadguri `CrdiloeTi polusi”. siTxis dawreta specialuri milis an marlis grZeli naWris saSualebiT. yinulebi.  xels d. milebis sis­ tema. 2. (zRv. ro­ melic SehyavT sxeulis RruSi an Rrma WrilobaSi Cirqis. 2. (medic.  modreifesi Scd. aseTi Txri­ lebis. sinon. dua 2. dryas (driadas)] – berZnul miTologiaSi: tyis nimfa. duaQen­i [fr. da­ sawretad. (zRv). (medic. arxebis an miwis­ qveSa milebis sistemis saSualebani. dualis or­ gvari. drimAder­i [fr. daWaobebuli niadagis amoSroba (amowreta) Txri­ lebis. feria. saxvretela). eleqtruli d.] – 1. drieren] – 1.

. doublage gaor­ mageba] – igivea. dublQkat­i [laT. doubleur] – 1. 2. erTnairi samuSaos Sesruleba visime paralelurad. ori nawilisgan Sewebe­ buli Zvirfasi Tvali.  dubliaJi. dublQor­i [fr. dekartis d. rac dub­ lireba (mniS. ro­ melSic zeviTa nawili namdvilia. 4. risame piris ga­ daReba.-Si brZola. 2. 2.  s. erTis da igives meored keTeba. 3. mo­ nizmi). dUbl­i [fr. meaTe d.  d. duellum omi] – orTabrZola raime iaraRiT. 3. dUel­i [fr. bib­ lioTekaSi. d. ori erTdrouli dacla orluliani sanadiro To­ fisa. ¥ dualisturi.-Si gamowveva. dUblaJ­i [fr.  zednadebis d. TeatrSi: romelime rolis ZiriTadi Semsruleblis Secvla sxva msaxiobiT. 4.-Ta matCi. filosofia. dUblet­i [fr.  d. msoflmxedveloba. fexburTSi: saTadarigo moTamaSe. dublQreba [< fr. saamqro. risme or egzemlplarad gakeTeba. 2). koleqciaSi da a.  d. dublikatus gaormagebuli] – raime we­ rilobiTi dokumentis me­ ore cali. garkveuli wesebis dacviT. kinofilmis sxva enaze gaxmovaneba. romelsac iuri­ diulad dednis Zala aqvs. romelic speqtaklSi cvlis ama Tu im rolis ZiriTad Semsru­ lebels. sadubliaJo Scd.dub -152(mus. TeatrSi: msaxiobi. duel < laT. saWiroa romelimedan sau­ keTesos SesarCevad filmis montaJis dros..) ormagi registri organSi. double] – kinema­ tografiaSi: filmis epi­ zodis xelaxla gadaReba.-Si mokvla. (sapirisp. doublet < double ormagi] – 1. doubler ga­ ormageba] – 1. d. S.  pirveli d. xolo qvemoTa yalbi. raime nivTis meore cali (muzeumSi.). ¥ sadublaJo. safuZvlad aRiarebs or erTmaneTTan sawinaaRmdego sawyiss – materialursa da idealurs.

 duraliumini Scd. laT. duumvQrat­i [laT. duce beladi] – ase uwodebdnen italiaSi fa­ Sistebis liders – muso­ linis (ix. gadmonTxeva. дума] – ruseTSi: e warmomadgenlobiTi kre­ ba. ejacuministraciuli funqciiT. gadmonTxeva] ruseTs f. духоборы sulisaTvis mebrZolni] – Zv. mamris Teslis dUm­dUm­i _ mskdomare tyvia. dUim­i [holand. sxv.] – duelis monawile. – (fiziol. douzaine] – Tormeti erTgvari sagani. romelic Searqva ser­ vantesis romanis mTavarma gmirma don kixotma Tavis satrfos glexis gogo – aldonsas. dulcinea saxe­ li. latio amonTxeva. we­ sebis udides nawils. romelic metad mZime Wri­ lobebs iwvevs. duumviratus < duo ori da vir kaci] – Zvel romSi: ori piris mmar­ Tveloba (duumvirebis). dura maga­ ri. faliaSvilis `abesalom da eTeridan~: violinos da violonCelis d. myari da alumini] – aluminis msubuqi da myari Senadnobi spilenZTan. seqta ar cnobs qristianul (marT­ lmadideblur) dogmebs. udris 2.54 sm­s.). duim] – sigrZis sazomi. musi­ kaluri nawarmoebi ori xmisa an ori sakravisaT­ vis. ele­ mentTan. parlamenti. duellant < laT. rusuli seqtanturi mimdinareoba.  abesalomisa da murmanis d. dUCe [it. dulcQnea [esp. z. . CvenSi ixmareboda metruli sistemis SemoRebamde. dUJin­i [rus. mag­ niumTan da zog. duxobOrebi [rus. дюжина < fr. 2.  dulcineisa Scd. ¥ dulcineasi. duetto] _ 1. dUet­i [it.-153- eak duelQant­i [germ. duralUmin­i [laT. sakanonmdeblo an ad­ eakulAcia [gviand.. faSizmi). ori Semsruleblisgan (mom­ Rerlisa da damkvrelisgan) Semdgari ansambli. dUma [rus. ufro sworia dulsinea] – xumrobiT an ironiiT iTqmis visime sat­ rfoze (qalze).

Egvter­i [berZ. `gareSe~.  maimunebis iSviaTi e.. Cirqgrovebi: icis qavili. 2. eklesias mimdgari sagva­ reulo sasaflao. romlisTvisac damaxasiaTebelia. misi ZiriTadi Temaa pirovnebis bediRbali Tanamedrove samyaroSi. profe­ sionali monadire. egzogAmia [berZ. ekzema gamonayari. romelsac iReben rezinuli SenaerTebis vulkanizaciiT. farTod iyeneben eleqtro teqni­ kaSi. bugrebi. saaviacio. erTgvarovani sagnebis (mag. ebonos Savi xe] – magari ma­ sala.  wignis ori e.  egzempliari. Eger­i [germ. Egzema [berZ. euktçrion] – 1. exaltatio] – ukiduresad aRgznebuli an aRfrTovanebuli mdgo­ mareoba. exô gareSe da gamos qorwineba] – Cveuleba. ekzempliari Scd. exalchos] – marTlmadidebelTa cal­ ke saeklesio olqis an damoukidebeli eklesiis . egzaltAcia [laT. exsistentia arseboba] – mimar­ Tuleba Tanamedrove fi­ losofiaSi. egzo. (ist. qimiur mrew­ velobaSi da sxv. exô gareSe] – rTuli sityvebis dasa­ wyisSi aRniSnavs ~ gareTa~. war­ moSoba. Jur­ nalebis) calke aRebuli cali. ebOnit­i [ingl. romelic qiriT muSaobs samonadireo meurneobaSi.  egzogenuri – gvari. [berZ. exemplar nimuSi] – 1. buStukebi. saZvale..ebo -154mRvdelmTavari. samRvdelo. cxovelTa da mcenareTa calkeuli warmomadgeneli. sico­ cxlis azris dakargva da SeZena da misT. egzArqos­i [berZ. Jäger] – 1. rwme­ na da urwmunoeba. 2.) zogi qveynis (ker­ Zod ruseTis) armiebSi: gan­ sakuTrebuli msroleli nawilebis jariskaci. egzistenciAlizm­i [laT. eklesiis moSorebiT cal­ ke agebuli an eklesias mi­ Senebuli mcire nageboba. bugarebi] – kanis anTebiTi daavadeba. wignebis. egzEmplar­i [laT. ebonite < berZ. emsaxureba moyvarul monadireebs da Tvalyurs adevnebs nadi­ robis kanonebis dacvas. 2.

visime.). warmodgena. risame. alpuri edel­ vaisi _ ikeTebs qaTqaTa TeTr yvavils (amJamad Zal­ ze iSviaTia).  e. egOist­i [fr. exōtikos ucxo qveynis. Egida [berZ. e.] _ 1.) visime. edictum] _ sxva­ . mcenareebi. exôterikos garegani. adamianis (adamisa da evas sacxovrebeli). aigis (aigidos zevsis faris saxelwodeba]: vi­ sime. Edem­i [Zv. bibliuri legendis mixedviT _ miwiuri samoTxe.  e. eCokaci (sapirisp. magiur for­ mulaTa Sesaxeb). egocEntrizm­i [laT. ekzot[iku]ri. edelvAis­i [germ. TavkerZa. saqcieli. ad­ gilsamyofeli.  ekzotika. risime mfar­ velobis qveS. e. ¥ egoisturi. miwis kurTxeuli (madli­ ani) kuTxe. egzoterQkuli [berZ. mistikur moZRvrebaTa. égoiste laT. Tvalwarmtaci Taviseburebani. egOizm­i[fr. buneba. sakuTari pirovnebiT ga­ taceba. uCveulo. ebr. 2. romelsac egoizmi axasiaTebs (qarT. naklebad cnobili qveyne­ bisaTvis. sinon. gareSe] – rac saidumlos ar war­ moadgens da gankuTvnilia yvelasaTvis (iTqmis re­ ligiuri wesebis.  aRmosavluri e. Secodebam­ de. qveynebi.-155romlis mixedviTac akrZa­ lulia qorwineba erTi da imave gvaris an Temis war­ momadgenlebs Soris. egidis qveS _ (wign. ego] _ adamiani. altruizmi). Ediqt­i [laT. egzotiuri Scd. rom igi qveynierebis centria. ego me] _ Tavisi piradi inte­ resebis sazogadoebriv da sxva adamianTa intereseb­ edi ze win dayeneba (sapirisp. Edelweiss] _ mTis balaxovani mcenare. ucxouri] – (wign. ego me da centrum centri] _ egoizmisa da individualizmis gamov­ lenis ukiduresi forma. risame xelmZRvanelobiT. egzOtika [berZ. altruisti). moTavise. rac da­ maxasiaTebelia Soreuli. ¥ egzotikuri. ikeTebs moyviTalo­TeTr yvavils: gavrcelebulia evraziaSi (wina aziis ga­ moklebiT). égoisme laT.

eu kargad da kalyptos dafaruli] _ swrafad mzardi avstrali­ uri xe. netareba. romlis nawils aZleven morwmunes eklesiaSi. gancxroma] _ antikur xa­ naSi da Semdeg eTikaSi: moralis ganmartebisa da dasabuTebis princi pi. eudiamonia bedniereba. evgenQkur­i [< berZ. evakuAcia [laT. maxarobeli. misi mem­ kvidruli bunebis gaumjo­ besebisa da srulyofis Se­ saxeb. sadac raime safrTxea mo­ salodneli (saomari moq­ medebis an stiqiuri ubedu­ rebis dros). . eugehçs ke­ TilSobiluri warmoSobisa.. romlis wyalobiTac qris­ tianoba romis imperiis saxelmwifo religiad ga­ mocxadda Cv. eTerovani zeTebis Semcveli. rom­ lis mixedviTac adamianis sicocxlis umaRles mizans warmoadgens bedniereba (gancxroma). welTaRr.  daWrilebis e. saxarebis avtori.). nakurTxi wyali da misT.  `milanis ediqti~ _kon­ stantine didis ediqti. evacuatio dacva. ganfena] _ 1. TandaTanobiT raodenobrivi cvlileba. 2. eulogia daloc­ va] – nakurTxi sefiskveri. kargi gvarisa] _ moZRvreba adamianis modgmis. evangElist­i _ 1.) brZanebuleba gansakuTrebuli mniSvne­ lobisa.eva -156- dasxva saxelmwifoSi: umaR­ lesi xelisuflebis (mefis. romis imperatoris. qarxnis e. evolutio gaSla. 313 w. evdemOnizm­i [< berZ. revolucia). euangelion saxareba] _ rasac Tavisi sarwmunoebis safuZvlad mxolod saxareba miaCnia (iTqmis qristianuli re­ ligiis zogierT mimarTu­ lebis Sesaxeb). evgEnika [< berZ. jaris gamoyvana brZolis velidan. (sapirisp. dawesebulebaTa qonebis gamotana im adgilidan. (filos.. dacarieleba] _ da evakuQreba [germ. evkAli pt­i [berZ. 2. evolUcia [laT. evlOgia [berZ. ganvi­ Tarebis procesi.. imperatoris. evangelikuri sazogado­ ebis wevri. evakuieren] _ adamianebis gamoyeneba.  adamianis e.

 gogirdis e.  eqimis e. procesi. tomis mamamTavari. romelic gan­ viTarebis procesSi uar­ yofs naxtomisebr Tvisebriv cvlilebas.  e. istoriuli mecnierebis dargi. ETer­i [berZ./ ethnos xalxi da graphô vwer] _ 1. 2. mudmiv ganviTare­ bas ganicdis. eTnQkur­i [berZ. tomi da meTauri] _ (ist. ethnos xalxi. saeTero (mniSv. 2. televiziaSi: dro. ro­ melsac iReben wylis mox­ leCiT spirtis an fenoli­ sagan. mecnieruli e. eTnogEnez­i [berZ. romelic zneobas Seexeba. sadac vrceldeba ra­ diotalRebi. organuli nivTiereba. profesiis war­ momadgenelTa yofaqcevis normebi.)] _ 1. ethos xalxi da Jenesis warmoSoba] _ xal­ xis. ēthika (mr. 3. berZnul miTologiaSi: ha­ eris yvelaze zeda da gam­ Wvirvale fena.  e. filosofiuri moZRvreba. eTn  e. iyeneben me­ dicinaSi. morali. mosaxleobis e. saqcieli. romlis Tanaxmadac yvelaferi arsebuli evo­ lucias. Semadgenloba. moZRvreba. haeri. tomis warmoSoba. zeTebi. ethnikos to­ mobrivi. saeTero dro _ radioSi. ¥ eTikuri. romelic gamoyofilia raime gadace­ misTvis. dithēr] _ 1.  evoliucia.. . evoliucionuri Scd.  eTiuri Scd.. ETika [berZ. teqnikaSi.) gvaris. romelime sazogadoebrivi jgufis.  eTniuri Scd.  e. revoluciur gadatrialebas. evoluciOnizm­i _ 1. 2­saT­ vis).  e. ¥ evoluciuri. e. warmoadgens ufero aqrolad siTxes da aqvs damaxasiaTebeli mwvave (mZafri) suni. jgufi.-157ro melic amzadebs Tviseb­ riv cvlilebebs. ¥ eTerovani (mniSv.-is suni. 2. moZR­ vreba. ga­ remomcveli sahaero sivrce. romelic swavlobs xalxTa yofa­cxovrebas. 1­isaTvis). eTnogrAfia [berZ. xalxTan da­ kavSirebuli. ETnarq­i [berZ. saxalxo] _ ama Tu im tomTan.-Si gadacemuli musika.

Ekler­i [fr. ¥ ekvatoruli. équiper] _ yvela saWiro nivTi (ta­ nisamosiT. romelic ar See­ sabameba obieqtur mdgoma­ reobas. e. édair] _ tkbili Rvezeli erTgvari. `kreba~. ekvilibrQstika [fr. Ekiu [<laT.) < European currency unit valutis evropuli valuta. e. morfinis mcire dozebis zemoqmedebis da sxva mize­ zebis Sedegad. ro­ melSic erTiandeba yvela WeSmariti morwmune.. sartyeli. xalxTmcodneoba). e.  e. eifOria [berZ. ro­ melic gars uvlis de­ damiwas (orive polusTan Tanabar manZilze) da yofs .  eqvivalenti. ¥ ekvivalenturi. mxiaruli gan­ wyobileba. Cndeba alkoholis.ruka. auquivalens (auquivalentis)] _ (wign. maT nivTier da sulier kulturas. wignis Sinaarsi amqveyniur amaoebazea: `ama­ oeba amaoebaTa da yovelive amao~. ekvivAlent­i [laT. ja­ riskacebisa. aequator ga­ Tanasworebuli] _ (geogr.  e. enisa da kul­ turis erTobis safuZvel­ ze. ethnos xalxi] _ adamianTa istoriulad Ca­ moyalibebuli metnaklebad didi da mcire jgufi. qveynebi. sinon. ekvAtor­i [laT. aRTqmis mci­ re wigni. Se­ kavSirebul Tavdapirvel teritoriis. taZari: ieso qristes sxeuli. hava. `sak­ rebulo~] _ saydari.) momarageba (mag. eqvivalenturi Scd.). miewereba solo­ mon mefes. warmosaxviTi wrexazi. eklesQaste _ Zv. xelsawyoebiT da sxv.). (s. Ta­ nabari Rirebulebis raime. eqspediciisa). euphoria < eu kargad da pherō vitan] _ aRgznebuli. ukmayofilebis grZnoba.eTn -158mas CrdiloeT da samxreT naxevarsferoebad. ¥ eTnografiuli da saeTnografio. romel­ sac gulad kremi aqvs.) muzeumi. 2. (s.  ekvatorialuri Scd. eklEsia [berZ. e. (qarT. ama Tu im xalxis an to­ mis yofa­cxovrebisa da kulturis TaviseburebaTa erToblioba. ETnos­i [berZ.) eqspedicia. ecu (Semokl. gantolebani.  e.

-is reJimi. momWirneoba). TeTri zedapiri. 2. (ix. mobilo transportis e. ekleiptikē < nisa. dogmebze da ¥ ekonomiuri. sxv. nareTa da cxovelTaA da­ 4. e.  ekonomiuri (ekonomikisaT­ ekonOmia [berZ. politika. rogorc ieso  sawarmom mniSvnelobani e. garemo.  e. usaf e. sameurneo moRvaweobis ra­ xiluli moZraoba wlis ime dargis struqtura.). saxalxo meurneoba (qvey­ eklQptika [berZ. ¥ ekonomikuri. problemebi. uprinci po Seer­ romlebic Seesabameba sazo­ Teba. ekle­ . sio ganawesze. e. mocemuli SexedulebaTa. nansur­materialuri mdgo­ ekolOgia [berZ. ganviTarebas. oikonomike meojaxeoba] _ 1. geografia rTxoeba. eklesiolOgia [berZ. raionisa da sxv.  e. eklesiaze. e. li. oikonomia me­ vis) Scd. (meqanikuri).). sinon. urneobis marTva] _ 1. e. TeoriaTa. bismieri. fi­ ganmavlobaSi. sazogadoebrivi wyobilebis ideur mimarTulebaTa ne­ warmoebiTi urTierTobani. moRvaweobis raime dargs. sameurneo Soris da garemosTan. mdgomareoba. 3. eklektos amorCeuli] _ sxvadasxvagvar ekonOmika [berZ. 2. mSenebloba.  e. saavtomoZRvreba] _ mecniereba.  mTis raionebis e. e. eklEqtizm­i [<berZ. saekle­ miiRo. romelic swav­ mokidebulebas urTierT lobs sawarmoo. naSromi. écran] _ 1. gadoebis sawarmoo ZalTa ¥ ekleqtikuri. misi ekleipsis dabneleba] _ (ist. cis sferos didi wre. ¥ ekologiuri. ro­ melzedac warmoebs mzis. mecniereba. krizisi. romelic Seiswavlis mce­ soflis meurneobis e. samSoblo da logos  mrewvelobis e. e. wonasworoba. aseTi xarjvis Sedegad siaTmcodneoba] _ moZRvreba miRebuli sargebloba. ga­ mozogviT xarjva risame Ekran­i [fr. qristes sxeulze.-159- ekr  e. manqana. romelzedac uC­ (qarT. ekonomia). oikos sax­ mareoba.

moZraoba.ekr -160berZ. oecumenicus msoflio saeklesio < berZ. romelsac ek­ lesiaSi iyeneben. (gadat. elEgia [berZ.  elastiuri. narnara. romelzedac iRe­ ben Suqur gamosaxulebas. ekranizAcia _ kinosuraTis Seqmna Teatraluri xelov­ nebis an literaturis ro­ melime nawarmoebis safuZ­ velze. romlis mizania yvela qristianuli eklesiis ga­ erTianeba. elasticos] _ 1. elevAtor­i [laT. eldorado oq­ rosi] _ 1.) zRapruli simdid­ risa da saswaulebis qve­ yana.  televizoris e.  e. zedapiri. romel­ sac eZebdnen samxr. elAin­i [berZ. 3. Civili] _ 1. ararsebuli qveyana.) is. elasticus < . (gadat. ekumEnizm­i da ekumenQkur­i moZraoba [laT. sevdiani lirikuli musi­ kaluri nawarmoebi. hellas (hellados)] _ saberZneTi. eldOrado [esp. drekadi. Seiq­ mna protestantuli da marTlmadidebluri ekle­ siebis msoflio sabWo.  e. amirejibis `daTa TuTaSxias~ e. amSvidebs.  i. oikumenē dasaxlebuli mi­ wa] _ saeklesio moZraoba. elasturi Scd. elevo maRla vwer] _ marcvalsacavi. 2. antikur poeziaSi: gark­ veuli formis leqsi. rac anugeSebs. lirikuli leqsi. ro­ melic dawerilia wyvil­ wyvil taepebad. 2.­is bolos.. 2. Cacmuloba. moqnili. poezia. WavWavaZis `oTaraanT qvrivis~ e. 2.  e. ¥ elegiuri. Caisaxa me­19 s. sevdiani. sartyeli. ameri­ kaSi pirveli espaneli dam­ pyroblebi.) msubuqi. sa­ qarTvelos eklesia gamo­ vida am sabWodan. elegAnturi [fr. koxta. elaion] _ 1. élégant] _ moxdenili. 2.  e.) < elegos saCivari. 1948 w. ro­ melic aRWurvilia me­ qanikuri mowyobilobiT veneben kinofilmebs. viTom mdidari oqroTi da Tval­margalitiT. (gadat.  farToformatiani e. elastQkuri [laT. W. ze­ iTunis zeTi. natifi. elegeia (mr. Elada [berZ.

 e... electorate < laT. .. romelic erTsa da imave kandidats an partias uyris kenWs arCevnebze.-161marcvleulis misaRebad. eleqtrQkos­i _ eleqtrobis specialisti. elementum stiqia. dam­ zadebuli magari nayeni: iyeneben medicinaSi. elEment­i [< laT. qimiuri energiis xarjze mcireZaliani eleqtruli denis misaRebi xelsawyo.) martivi nivTiereba.  d. (qim. ubralo. ro­ melic aRniSnavs am sity­ vebis damokidebulebas eleqtrobasTan. pirveladi] _ 1. 2. rogorc raime socialur donis wev­ rze. elexir] _ mcenareuli nivTierebis naJuri an spirtiT. TviTmfrinavis frTebis boloebis moZravi zedapiri. gasaniaveblad.  elementaluri Scd. eleqtroficireba Scd. aileron] _ pa­ tara frTa.  avtomobilis e. maTematika. elEron­i [fr. mendeleevis qimiur e. yofaqcevis e. ri­ same Semadgeneli nawili. kosme­ tikaSi. elementAruli _ 1. esencia < arab.  ucxo e. eleqtrifikAcia da eleq­ trificQreba _ eleqt­ ruli energiis danergva saxalxo meurneobasa da yofa­cxovrebaSi.ro­ melic Cveulebriv qimiuri meTodebiT ar iSleba Se­ madgenel nawilebad. dawyebiTi. e. wesebi.-ebi.. sazogadoebis progresuli e.-ebi. 4.  galvanuri e. 3.  eleqtrofikacia.  e. mSrali e. iTqmis adamianze.. romelic saWiroa ele misi wonasworobis dasaca­ vad frenisas. eleqtOrati [ingl. eleqtro. WeSmariteba. rkinigzis e. 2. martivi. codna.  eleqtriki Scd. gasaSrobad da gadasatvirTad.Ta perioduli sistema. elEqsir­i [élixir surnelovani zeTi. elector] _ amomr­ Ceveli mosaxleobis jgufi. eTero­ vani zeTiT da misT. yvelasaTvis xelmisawvdo­ mi.  soflis meurneobis e. _ rTul winada­ debaSi sityvis pirveli Semadgeneli nawili. rac mxo­ lod risame safuZvels exe­ ba.

energiis erT­erTi saxe­ eleqtrOlit­i [berZ. Rumeli. moZRvreba e. talRebi. lic iSleba Semadgenel na­ romelsac iReben am ener­ wilebad masSi eleqtruli giis saSualebiT.ele -162- elEqtroba [< berZ. uTo. manqanebSi. gamtari elEqtron­i [berZ. ¥ eleqtromagnituri.) nivTierebis daSlis melic Sedgeba damuxtuli procesi Semadgenel na­ nawilakebisgan: eleqt­ wilebad mis xsnarSi mud­ ronebisa. e. e. va da hodos gza] _ 1. qarva] _ 1. ēlect(firfita.­iT xSirad ixmare­ manqanebSi.-is gamoyeneba ¥ eleqtrolizuri.-is raoba. e. yofiTi e. fizika.  e. e. movebul mavTulSi gatarebuli lenebi. `eleqtroni anTia~).  e. e. ēlectron ron fisi. e. e. xelsawyoebSi: muxti. rome­ fa­cxovrebaSi. ro­ (qim. ēlectoba. mate­ qarva da lysis daSla] _ riis (energiis) forma. sxv. teqnikaSi. lisas. (kaTodi). eleqtroni brunavs eleqtruli denis CarTvis dadebiTad damuxtuli bir­ (gamoTiSvis) adgili. ēlectron qar­  e. Rero da misT. spilenZi. iyeneben eleqtrul me­2 mniSv.).  dadebiTi e. romelic magnitdeba ¥ eleqtruli. 2. ēlect.eleqtrOliz­i [berZ.  e.  e. ganaTeba. (ix. protonebisa da mivi eleqtruli denis gav­ misT. uaryofiTi eleqtruli 2. Rero. gamomTvleli . ganaTeba. deni. telegrafisa da ba eleqtroni (`eleqtronis telefonis aparatebSi da Suqi~. deniT. elEqtrod­i [berZ.-ze. uar¥ eleqtronuli. (anodi). e. romelsac iyeneben sa­ ron qarva da lytos xsnari] _ xalxo meurnebasa da yo­ qimiuri nivTiereba. ron qarva] _ atomis Semad­ romlis saSualebiTac geneli elementaruli na­ eleqtruli deni Sedis si­ wilaki. eleqtromAgnit­i _ rkinis gamoiTiSa. Tvis garSemo.-is gayvana. masze daxveuli gamxolo­  e. romelsac aqvs TxeSi an gazSi. CarTes. eleqtroni). Scd. denis gavlis Semdeg.

émail] _ 1. elleipsis elifsi da eidos saxe] _ (ma­ Tem. mec­ niereba eleqtronuli pro­ cesebis Sesaxeb. Sekruli mrudi an wiri. ¥ eleqtroteqnikuri.­iT eleqtruli (`eleqtruli gamomTvleli manqana~) Scd. epoqa. eleqtrotEqnika _ 1.). eli psiuri Scd. ¥ elituri da elitaruli.  e.  e. Elf (mamr.).-163manqana. Zveli berZnuli enidan ama Tu im enaSi Sesuli sityva an gamoTqma. (ix. 2. welaRr.  eli psoidi Scd.). eleqtroba. mi­ niseburi gaumWviri masa. romelic dakavSirebulia eleqtro­ nul mowyobilobaTa Seqm­ nasa da gamoyenebasTan. romlis mier saber­ ZneTsa da da aRmosavleTis dapyrobamde _ I saukunemde Zv. instituti. rodesac ayvavebu­ li iyo Sereul berZnul­ aRmosavluri kultura (aleqsandre makedonelis monarqiis daSlidan _ 324 wlidan. Emal­i [fr. Elita [< fr. Elfe (mdedr. sa­ ukeTeso] _ sazogadoebis an misi nawilis saukeTeso warmomadgenelTa erTob­ lioba. romelic miiReba elifsis brunviT erT­erTi Tavis RerZis ir­ gvliv (garSemo). eleqtrOnika _ mecnierebisa da teqnikis dargi. mowyobiloba. Elifs­i [berZ. wuni] _ (maTem. e. sazogadoeba. zedapiri.)] _ germanul miTo­ logiaSi: adamianebisadmi keTilad ganwyobili su­ li. elQnist­i _ Zveli berZnuli enisa da literaturis spe­ cialisti.  xelovnebis moRvaweTa e. Elf­i [germ. hellēnismos] _ 1. . ema eleqtronul­is mniSv. elifsiuri. 2. teqnikis dargi. eleqtruli). nakli. romlis yoveli wertilis manZilebis jami ori mo­ cemuli wertilidan (ori fokusidan) warmoadgens mudmiv sidides. élite rCeuli. ro­ melic dakavSirebulia eleqtronuli energiis praqtikuli mizniT gamoye­ nebasTan. ¥ eli psi. elleipsis gamoto­ veba.). elifsOid­i [berZ. elQnizm­i [< berZ.

Sezidvis an gazidvis akrZalva romelime saxel­ mwifoSi. emQgrant­i [laT. sa­ qonlis. ufleb­ rivad gaTanasworeba. 2. akrZalva] _ 1. sinon.-Si yofna. e.  qalTa e. emblēma amo­ burculi samkauli] _ ra­ ime sagnis gamosaxuleba. e. .-idan dabruneba. Emir­i.  e. ufro sworia Ami­ ra [arab. romliTac faraven li­ Tonis nawarmis zedapirs daJangvisagan dasacavad. amir] _ zog mus­ limanur qveyanaSi: mTavris. embrQon­i [berZ. 2. cxovreba. emigrans (emigrantis) vinc gadasaxlda] _ adamiani. aRniSnavs RvTaebrivi sa­ wyisidan samyaros mTeli mravalferovnebis gamoS­ las.ema -164romelic gamoyenebulia risame simbolod. ¥ emigraciuli.  e. romelic swavlobs embrionis ganviTarebas.) _ gaTavisufleba vinmeze da­ mokidebulebisagan. Emblema [berZ. TeTri mkvrivi nivTiereba. romelic Tavisi samSoblodan sxva qveyanaSi gadasaxlda. embargo dapa­ timreba. 2. romliTac dafarulia kbi­ lis gareTa nawili. embryon Canasaxi da logos moZ­ Rvreba] _ biologiis nawi­ li. emanatio gamodineba] _ religiur­ filosofiuri termini. embriolOgia [berZ. emigro ga­ davsaxldebi] _ 1.  e.  e.-is qvabi. emanAcia [< laT. ¥ emigrantuli. ganZeulobisa da misT. embryon] _ Canasaxi (adamianis an cxo­ velis). emancipatio] da emansi pQreba (wign. moZraoba. Embargo [esp. emigrAcia [< laT. agreTve silamazisaTvis (qarT. minanqari). cxovreba. emansi pAcia [laT. Tavisi samSoblodan iZulebiTi an nebayoflobiTi gadasaxle­ ba sxva qveyanaSi (am mniS­ vnelobiT ixmareba agreTve emigrireba). ucxo saxelmwifos kuT­ vnili qonebis (upiratesad gemebis) dakaveba politikur garTulebaTa gamo. ucxo qveyanaSi cxovreba aseTi gadasaxlebis Sede­ gad. gamosxivebas. romelic emig­ raciaSi imyofeba.

rasac aRweven intonaciis Sedegad. emQsar­i [laT. ori erTmaneTSi gauxsneli siTxis narevi.. erTgvari SuqmgrZnobiare preparati. 2.  e. `Sig­ niTa~. Emu [< port.siraqle­ ma] _ didi zomis morbenali frinveli kazuarebis raz­ misa.-165mmarTvelis tituli. emQsia [laT.).). endon SigniT] _ rTuli sityvebis dasawyis­ Si aRniSnavs `Siga~. Endspiel] _ Wadrakis partiis bolo stadia. romelic gavr­ celebulia mxolod gar­ kveul geografiul areSi. iyeneben foto­ teqnikaSi.  u.. fasiani qaRal­ debis. EndSpil­i [germ. endēmos ad­ gilobrivi] _ mcenare an cxoveli. sityva warmoTqma. romelic araoficialurad igzavneba sxva qveyanaSi sa­ idumlo politikuri da­ valebiT. ema wero.). sulieri mRelvareba (SiSi. endo.  endomenuri.[< berZ.  emocionaluri Scd. emUlsia [laT. ¥ emociuri. qaRaldis fulis ga­ moSveba.) wev­ rebs Soris.) metyvelebis emociuri ga­ momxatvelobis gaZliereba. mRelvareba] _ (wign. ¥ uemocio. energEtika _ meurneobis dargi. romelic moicavs energiis resursebs. adamiani. sxvadasxva rito­ rikuli xerxis gamoyenebiT. endon Sig­ niT da gamos qorwineba] _ Cveuleba. sixaruli da sxv. gavrcelebulia avst­ raliaSi. emOcia [fr. Endem­i [<berZ. émotion < laT. emulsus gamowv­ dili] _ 1. (lingv. adamianis grZnoba. emphasis ga­ ene momxatveloba] _ (lit. gvaris da misT. emissarius] _ piri. misi sxvadasxva saxeobis gamo­ . emissio gamoSveba] _ (finans. Emfaza [< berZ. emovere aRgzneba. endogAmia [berZ.ro­ melSic erTi siTxe Setiv­ tivebulia meoreSi wvril­ wvrili wveTebis saxiT.) daZabuloba zogi bgeris warmoTqmisas. arsebobda sa­ zogadoebis ganviTarebis adrindel safexurze. romlis mixedvi­ Tac qorwineba dasaSvebi iyo mxolod erTi da imave sazogadoebrivi jgufis (tomis.

. sinaTlis. energetQkos­i _ energetikis specialisti. e. ga­ moucnobi. enkaustikē < enkaiō amovwvav] _ sanTelSi gaxsnili saRebavebiT xatva. kar­ gad dacocavs xeebze.  e. kiTxva. muqi yviTeli fe­ ris. saxiT).  e. eum] _ 1. Enot­i [rus.ene -166- muSavebas. Zal­Rone.] _ mowese deda. 2. enthusiasmos] _ aRfrTovaneba. muSaoba.  entuziazmi. adamiani. entuziasturi Scd. patara mtacebeli nadiri: aqvs xSi­ ri bewvi. Zala. mxneoba. 2­isaT­ vis). energeia moqme­ deba] _ 1. am cxovelis bewvi. ¥ enTuziasturi. enTuzQasti _ enTuziazmiT aRsavse.  e. e. enErgia [berZ. iTvleboda agreTve haeris. materiis moZraobis maragi (siTbos. entomon mweri da logos moZR­ vreba] _ zoologiis na­ wili. enTuzQazm­i [berZ.  didi e.ainigma (ainigmatos) gamocana] _ (wign.] _ taZarT ga­ naxlebis yovelwliuri dResaswauli. gata­ ceba. eleqtrobis. enkEnia [berZ. romelic mwerebs swavlobs. Enlil­i _ Sumeruli miTo­ logiis umTavresi RvTaeba. resursebi. enkaUstika [berZ. binadrobs tyeSi. gada­ cemas da gamoyenebas. ¥ energiuli (mniSv. ¥ entomologiuri. oinos Rvino da logos moZRvreba] _ meRvi­ neoba.-iT muSaoba. cvilovani ferwera. monazoni. enolOgia [berZ.  energetiuli Scd.) saidumloebiT moculi. miwis. enigmAtur­i [< berZ. entomolOgia [berZ. me­ qanikuri moZraobis da sxv. materiis erT­erTi ZiriTadi Tviseba _ misi moZraobis zoma.  energetiki Scd. enkrAtis­i [berZ. romelic saWiroa dasaxuli miznis misaRwevad. qalaq nifuris mfarveli. nayofierebis Rmer­ Tad. ¥ energetikuli. gardaqmnas. gamoiCina.  e.  entuziasti Scd. 2. moqmedebis unari. sistema.

Enqer­i _ samRvdelmTavro Se­ samoseli.  enciklopeduri Scd. epQgrama [berZ.  e.romelSic codnis yvela an romelime calke dargi aris warmodgenili. Zvel saberZneTSi: Zeglze..-167 e. ¥ epigramuli. mravalmxrivi ganaTleba codnis sxvadasxva dargSi.  epigramisa.  epigramasi Scd. mokle satiruli leqsi.  e.. epArqia [berZ. larusis e. Sumeruli samebis erT­erTi i postasi. Senobaze. saCuqarze da misT. Eôs] _ berZnul miTologiaSi gariJraJis qalRmerTi. raime SokSi Casag­ debi. epQgraf­i [berZ. (mraval­ mxrivi) codna. ¥ enciklopediuri. religiis. mimarTva yvela ka­ Tolikesadmi politikis. enciklopEdia [fr. e.  puSkinis e. epigraphē . epigonos STamoma­ vali] _ raime mimarTulebis mimdevari. leqsikoni. stili. enciklopEdizm­i _ farTo. marjvena gverdze da sakidi. romelsac aklia originaluroba. e. romelic arRvevs saer­ TodmiRebuli zrdilobis wesebs. enkephalos tvini] _ (medic.-ebi. statiebi. qce­ va. épatage] _ skan­ daluri gamoxtoma. encQklika [< berZ. epi Eos­i [berZ. mecnierebaSi da sxv. Semoqmede­ biTi damikidebuleba (xe­ lovnebaSi. epigramma war­ wera] _ 1. romelsac epis­ koposi ganagebs: saepisko­ poso. Tavis tvinis anTeba. epQgon­i [berZ. encyclopédie] _ mecnieruli sac­ nobaro gamocema leqsiko­ nis saxisa. moralis da misT. teqnikuri e. gakeTebuli warwera prozad an leqsad. gamokvleva. 2. poezia.). Enqi _ Sumerul miTologiaSi erT­erTi sam umTavres (en­ lilTan da anusTan erTad) RvTaebaTagani. eparohia] _ sa­ eklesio­administraciuli erTeuli. entifAlit­i [< berZ. ¥ saenciklopedio.. Wadrakis e. encyclica] _ romis papis weri­ li.  s. sakiTxebze.). epAtaJ­i [fr.  qarTuli e.

 gri pis e. warweraTmcodneoba). romelic xasiaTdeba perioduli moulodneli SetevebiT. Zeglis warwera. episkOpos­i [berZ. piesaSi. romelic wamZRvarebuli aqvs raime nawarmoebs an mis nawils. ¥ epigrafikuli. teqsti. amamaRlebeli e.  e. arasistematuri. mxatvruli nawarmoebis . epidēmia] _ raime gadamdebi senis far­ Tod gavrceleba. epidEmia [<berZ. mokle citata. daavadebani. e. epilEfsia [berZ. ¥ epizoduri-SemTxveviTi. momxdari. masala.. 2. epQlog­i [berZ.  epigrafiuli Scd.­ad aqvs xalxuri gamonaTqvami: `moyvares pirSi uZraxe mters _ pirsukano~. epitheton] _ msazRvreli sityva. raime SemTxveva. rome­ lic daerTvis sagnis an movlenis saxels da aZlevs mas met gamoxatulebas. romlisTvisac da­ maxasiaTebelia erTgvari damokidebuleba.  CarTuli e. epilēpsia] _ qronikuli nevruli daava­ deba. epilogos <epi Semdeg da logos sityva] _ mxatvruli nawarmoebis das­ kvniTi nawili. yaCaRis cxovrebidan~ (ili­ as cnobili poemis saTa­ uri). epigraphē warwera] _ mecniereba Zve­ li warwerebis Sesaxeb (qarT. epQTet­i [berZ. episkopos rames vuyureb] _ umaRlesi sasuliero wodebuleba warwera] _ 1. ¥ epidemiuri.  e.  e. epigrAfika [< berZ. bneda.epi -168nawili. avi zne. prologi da e.  `ramdenime suraTi anu e. araZiriTadi. 2. damamcirebeli e. epQzod­i [berZ.  epiteti Scd. gamonaTqvami. romelSic mokled aris gadmocemuli moqmed pirTa Semdgomi be­ di. episodion] _ 1. gamoxatavs nawarmoebis (misi nawilis) ZiriTadad ideas. umniSvnelo. Zvel saberZneTSi: safla­ vis qvis.. momxdari ambavi. am dros avad­ myofs goneba ekargeba da emarTeba krunCxva.  mudmivi e. sinon.  `kacia-adamians?!~ e.. roli kinofilmSi.  romanis e.

romelic xasiaT­ deba RirsSesaniSnavi mov­ lenebiT. simRera] _ 1.  antikuri e. epQstole [laT.) didi. epônymos] _ piri. saxelwodeba. Txro­ biTi literaturis Janri (dramisa da lirikisagan gansxvavebiT) _ romani.) ama Tu im epoqis damaxasiaTebeli: didad mniSvnelovani. feodalizmis e.  epopeisa. epopeia Scd. stili. ¥ epikuri.  epitafiisa  epitafiasi Scd. epitAfia [< berZ. epistolē] _ (samRvd.  miwisZvris e. epikuri Janris didi mxat­ vruli nawarmoebi. 2. mo­ Txroba da sxv. epo epOnim­i [berZ.. xalxuri sagmiro Tqmule­ bebi. epistrophē ukan gamobruneba] _ rito­ rikuli xerxi _ erTi da imave sityvis. gzavnili.-169qristianul eklesiaSi. ambebiT (qarT.. Epoqa [<berZ. epitaphios (logos) saflavszeda sityva] _ warwera saflavis qvaze. poemebi.  sagmiro e. mo­ Txroba. naTloba ior­ danes wyalSi ioane naT­ lismcemlis mier. homerosis e. 2. sinon.  e. Cve­ ulebriv eparqiis mTavars mieniWeba..  epiuri Scd. (wign. epi-ze da laT. poema. mniSv­ nelovani ambebi. epistola < berZ. we­ rili. adgilis an misT. gadat. . epochē gaCereba] _ drois xangrZlivi mo­ nakveTi. atomuri bombis afeTqebis e. romelic moTavsebulia ra­ ime damangreveli ZaliT ke­ ris Tavze an mis qveS. epQcentr­i berZ.  epopeasi. an gamoTqmis gameoreba. am wodebulebis mqone piri. epos sityva. romlis saxelisagan war­ modgeba xalxis. epitQmia [berZ. epOpea [berZ. epoqAluri _ (wign.). xana)..  omis e. e. Tanamedrove e. epopoiia] _ 1. epitimion sas­ jeli] _ saeklesio sasjeli. epQstrof­i [berZ. centrum centri] _ ad­ gili dedamiwis zedapirze. Epos­i [< berZ. simRerebi. rasac sulieri mama daadebs morwmuneebs. epiphanys ga­ mocxadeba] _ ieso qristes gamocxadeba. epifAnia [berZ.

codna] _ (wign.era -170reba] _ mamakacis sasqeso asos gaberva da gamagreba sqesobrivi agznebis dros (sisxlis gaZlierebuli mowolis Sedegad). 3. ro­ melic ewinaaRmdegeba gabatonebuli religiis sa­ eklesio dogmatebs.). cdomi­ leba.) lorwovani garsis zedapiruli dawyluleba. (gadat. (geol. eruditio swav­ leba. didi ganswavluleba. epoxaluri Scd. sinon. hairesis] _ 1. aera] _ 1. 3. erOtika [berZ. romelsac xelSi kiTara uWiravs. (qarT.  e. mwvalebloba).  epoxa.  liTonis e. erudQcia [laT.  ereTikosi Scd. Era [laT. niadagis ngreva da wa­ recxva Rvarebisagan. periodi: epoqa. movlena.). drois istoriuli monak­ veTi. metismeti vnebianoba. eratô] _ berZ­ nul miTologiaSi: muza lirikuli. movlena. gandgoma. erOtizm­i [< berZ. eractio gaswo­ . erOzia [laT. e. aRmoCenebi. eretQkos­i _ eresis mimdeva­ ri. momenti.  kosmonavtikis e. Erato [berZ. Semecneba. saidanac iwyeba welTaRricxva: welTaRri­ cxvis esa Tu is sistema.  qristianuli e. Erot­i [< berZ.  niadagis e. (medic. 2. erozio gamoWma] _ 1.). 2. re­ ligiuri moZRvreba. ¥ erotikuli. erEqcia [laT. erōs (erōtos) siyvaruli] _ yvelaferi is. liTonis zedapiris daSla meqanikur zemoqmedebis an eleqtruli ganmuxtvis Se­ degad. xana. grZnobadoba. erôs (erōtos) siyvaruli] _ gada­ Warbebuli sqesobrivi aRgznebadoba. 2. dedamiwis isto­ riis yvelaze didi qro­ nologiuri monakveTi. Eres­i [berZ. wesisgan gadaxveva. rac dakavSirebulia sasiyvarulo damokidebu­ lebasTan. upiratesad satrfialo poeziisa: war­ modgenili hyavdaT qalad. Rrma codna mecnierebis romelime dargSi. erôs (erōtos)] _ berZnul miTologiaSi: si­ yvarulis qalRmerTi. gabatonebuli an sayovelTaod miRebuli Se­ xedulebebisgan.

escadrille] da sxv. kon2. samxedro­sahaero Zalebis ri nawarmoebis an misi SenaerTi zogi ucxo qveynis .) Eskadra [fr. romelic TviT­  esse. skulpturisa. filosofiuri. ganayofi. mSvenierebis ganuyreli gafarToebis. rgolisgan (razmisagan)  esseisti Scd. essai] _ Tavisufa­ armiaSi meore msoflio omis periodSi. SemoqmedebaSi. Teoriebi e. fiumeriaSi. esTeatraluri proeqtisa da Tetiuri Scd. mxatv­ fliqtis e. problemebi. agresiis e. socialuri eskadrQlia [fr. esEncia [laT. naRmosani. tisa. warmoebis e. mr. ar­  e. literaturuli..  estetika. (zRv. formaTa Sesaxeb mxatvrul gaZlierebis strategia. trirebuli xsnari. 2. esTEtika [< berZ. sxv. Eskiz­i [fr.)  dekoraciebis e. estetiuri.. narkvevi. raime nivTierebis koncen­  eskadriliasi Scd. agreTve par­ be. tur­mecnieruli xasiaTis)  s. li formis (ara sistema­ ¥ saeskadro. wi­  yofis e. e-ebis gasamxedro­sazRvao flotis mofena gemebis didi SenaerTi.  eskadrasi Scd.) agresiis xelovnebis. escadre] _ 1. essei Scd.-171- esk Ese [fr. romelSic gan­ xilulia literaturuli. qiteqturuli proeqtisa. iyeneben kvebisa da farmacevtul eskalAtor­i [ingl. ¥ eskadrisa. naswari monaxazi (naxa­ ¥ esTetikuri. SegrZneba] _ 1. mfrinavebis ramdenime esEist­i _ eseebis avtori.  metros e. aRzrda.) mSveniereba. essentia arsi] _ ¥ eskadriliisa. Sedgeba. eseebi.. (wign. musikalu­ 2. escalator] _ ganuwyvetliv moZravi ki­ mrewvelobaSi. ruloba risame. esquisse] _ 1. _ samxedro aviaciis qve­ ¥ esesi. esei. aisthēsis grZnoba.  omis e. escalation aR­ masvla (aRsvla) kibis dax­ filosofiuri moZRvreba marebiT] _ (wign. eskalAcia [ingl.

badragi). ¥ saeskizo. estAkada [fr. romelic Cve­ ulebriv SokoladiT aris dafaruli.  rkinabetonis e.esk -172mcodne. ¥ estakadisa. risame Tanxmlebi sam­ xedro dacva (qarT. espada] _ igivea. gaWimva] _ sa­ tanvarjiSo iaraRi _ erT­ maneTTan rezinis CaliCebiT an zambarebiT SeerTebuli saxelurebi. avJandi] _ 1. xmaroben kun­ Tebis gasamagreblad.. Aesculapius] _ romaul miTologiaSi: mkurnalobis RmerTi. estAfeta [fr.) gzis gar­ kveul monakveTze cvlis daTqmul niSans (qarT.  s. romelsac gveli exveva (berZnul miTologi­ aSi mas Seesabameba askle­ piosi). Eskort­i [fr. esperanto moimede < fr. esperAntist­i _ esperantos . esquimau] _ na­ yinis briketi. romelSic morbenali (mo­ curave da sxv. espAnder­i [< ingl. romelze­ dac dedamiwis zedapiridan garkveul simaRleze gayva­ nilia gza sxva (qveda) gzis Tavze. estafette < it. Eskimo [fr. espAdron­i [fr. espada daSna] _ (sport. sinon. escorte] _ vi­ sime.) 1887 wels laTinurisa da yvelaze ufro gavrcelebuli da­ savleTevropuli enebis ma­ salis safuZvelze.).gadaRebuli TviT mxatvris (an ostat gra­ vioris) mier gakeTebuli formidan. espand gafarToeba. safarikao daSna.  estakadasi Scd. specialisti. estacade] _ xidi­ seburi nageboba. espodron < esp. estampe] _ raime gamosaxulebis anabeWdi qaRaldze. Estamp­i [fr. naxazi. esperer ime­ dis qona] _ xelovnuri sa­ erTaSoriso ena. espEranto [esper. Espada [esp. eskUlap­i [laT. si­ nawilis winaswari reaqcia. curvaSi da sxv.  eqskorti Scd. romelic Seqmna polonelma eqimma poliglotma lazar zamen­ hofma (1859­1917 ww. rac matadori.  motociklistebis e. ga­ moxatavdnen dayrdnobils kverTxze. stafetta < atafta uzangi. gunduri Sejibreba sirbilSi.

esqatolOgia [berZ. sixSireTa saxelmwifo komisia. étiquette] _ Tavis daWerisa da Tavaziani mo­ pyrobis wesebi. ¥ saestrado. xelsawyo. raime gzis. estrade < esp.). warmoadgens bevri religi­ is (maT Soris qristianobis) Semadgenel nawils. amaR­ lebuli adgili. ¥ saetalono. simRerebi. TviT niSani (patara joxi. étiquette] _ igivea. s. (wign. amanaTrbeni). (gadat. 2.  sazafxulo e.-is msaxiobebi. xelovneba.).  etaJerka Scd. Etap­i [fr. romelsac gadascemen erTmaneTs erTi gundis sportsmenebi aseTi Sejibrebis dros. ¥ etalonuri. koncerti. étalon] _ 1. 2. raime procesis calkeuli momenti. eti  metris e. metismetad zusti sazo­ mi.  e..  mniSvnelovani e. kilogramis e. rac iarliyi. paketi da sxv.-173non.  e. etQket­i2 [fr. eschatos ukanaskneli da logos moZ­ Rvreba] _ mistikuri moZ­ Rvreba msoflios da ada­ mianis saboloo bedze. etAlon­i [fr. sinon. romlebic gamodian mayurebelTa wi­ naSe. orkestri­ saTvis da sxv). gadat. étagére] _ avejis saxeoba _ erTmaneTis Tav­ ze ramdenime rigad mowyo­ bili Taroebi (qarT. romlebic miRebulia di plomatTa wreebSi. mefis karze da sxv. estafeti Scd. Estrada [fr. risame sazomi standarti. stadia. étape] _ 1. .). dad­ genili sazomi erTeulis zusti nimuSi.  s.  erTiani droisa da s. risame gan­ viTarebis.  estafetis bolo e. etAJer­i [fr. estrado ficarnagi] _ 1. Taroedi). scena SemsruleblebisaTvis (msa­ xiobebisaTvis. ¥ estafetisa  estafetasi. romelsac iyeneben sxva xelsawyoebis Sesamowmeb­ lad. 2. 2. etQket­i1 [fr. romlis ZiriTa­ di saxeobaa calkeuli nom­ rebisagan Sedgenili kon­ certi. distanciis calkeuli monakveTi. etiketka Scd.  eTiketi. 3.

Tavgamodeba] _ 1. saSualeba. romlis­ ganac warmoiSva enis esa Tu is sityva. amosavali sityva. moCvenebiTi. Semadgenlobasa da Tavdapirvel mniSvnelobas.-ebi. 2. e. 2. romelic swavlobs sityvis warmomav­ lobas. mizezis Sede­ gi.  ekonomikuri e.  kritikuli e. savarjiSo musikaluri pi­ esa dakvris teqnikis asaT­ viseblad. (wign. 3. effectus] _ 1. romlis mizania STabeWdilebis mox­ dena. xmauris e. mcdeloba. ara­ myari. romelSic TeTrebma mcire ZalebiT unda i povon erTaderTi swori gza mogebis an ya­ imis misaRebad (Wadrakis amocanebTan gansxvavebiT svlebis raodenoba gansaz­ Rvruli ar aris). sityvis ZiriTadi mniSvneloba da logos moZRvreba] _ enaTmec­ nierebis dargi. etQud­i [fr. Wadrakis figurebis xelov­ .  efekti. zomebi miiRes.eti -174nuri ganlageba. étude < laT. didi iyo.  Sopenis e. moRvaweobis. etQmon­i [<berZ. romelsac vinme an rame axdens vinmeze. 2. STa­ beWdileba. etymologia < etymon WeSmariteba.. gul­ modgineba. ararealuri. e. efekturi. raime moqmedebis. Efeqt­i [laT.). efektiuri Scd. 3. echō] _ bgeris arek­  saerTaSoriso e. efemErul­i [berZ. efEmera. raime iluziis Seqmna. moRvra] _ (geolog. studium cda. magmis amofrqveva dedamiwis zeda­ pirze. swrafmavali. effusio daRvra. romelic naturidan aris Sesrule­ buli saRebavebiT.). etimolOgia [berZ.-is dacva. ¥ efeqturi.. saxviT xelovnebaSi: wi­ naswari monaxazi. 4. sityvis ZiriTadi mniSvneloba] _ (lingv. xanmokle. virtuozuli xa­ siaTis patara musikaluri piesa. mcire zomis literaturu­ li an mecnieruli narkve­ vi. sityva warmoTqva. Eqo [berZ. mkurnalobis e..  ganaTebis e.). efUzia [laT. xerxi. etymon WeS­ mariteba. ephēmeros erTdRiani] _ 1.  suraTis e.  e.

excemos gamovyof] _ (fiziol. daTva­ lierebis monawileTa jgu­ fi. nivTierebaTa cvlis gamo­ uyenebeli an mavne narCenebis organizmidan gamodevnis procesi. exclusif. ex –dan da humos miwa] _ gvamis miwidan amoReba sasamarTlo­eqs­ pertizis Casatareblad. e.  eqskluzivi. wiaRsvla). gamgzavreba] _ 1. eqs-prezidenti. ingl. varZiaSi. eqskUrsant­i _ eqskursiis monawile. excursus gadax­ veva. gamoyofa. axlo myofi sakiTxis gasa­ Suqeblad (qarT. ¥ meeqskavatorisa. saganmanaTleblo an gar­ Tobis mizniT. eqs eqskluzQuri intErviu _ aseTi intervius gamoqvey­ nebis ufleba ekuTvnis mas­ mediis romelime organos (gazeTis.  eqsCempioni. sinon. eksgumacia Scd. excretum.. eqskliuzivi Scd. meeqskavatore _ mZRoli. Temidan gadaxra] _ ZiriTadi gadaxveva sxva. eqsgumAcia [laT. amoZ­ roba. 2.  eqskliuziuri. gamosvla.).  e. [laT. eqskluzQur­i [fr.. Camovida soxumidan. eqskavAtor­i [ingl. mcxeTaSi.. eqskUrsia [laT. sinon.  TbilisSi e. excavator < laT. daTva­ liereba risame saswavlo. naxmevi)  exo Scd.  mokle e. rac vrceldeba sagnebis SezRudul wreze. `yofili~.  meeqskavatoresi. tyeSi. radio­ an teleprogramas). exclusive raimes gamok­ leba. gansakuTrebuli] _ is. meekskavatore Scd. excursio was­ vla. Jurnalis. gamoZaxili. ex…] _ pirveli Se­ madgeneli nawili rTuli sityvebisa mniSvnelobiT: 1.) (qarT..  egsgumacia. amoReba. eqs-ministri. eqskrEcia [< laT. gaseirneba sadme. baTumidan.-175vla SedarebiT Sors myof sagnebze (kedelze. 2. Eqskurs­i [laT. excavo amovtex] _ miwis saTxreli manqana. ekskavatori. aseTi gamgzavrebis. eqs. ko­ leqciuri gamgzavreba. . romelic eqskavators mar­ Tavs.

eqs -176miReba. 2. eqsperimentAtor­i _ piri. gavrceleba] _ (wign. ¥ saeqskursio. expedire gagzavna] _ muSaki. eqspAnsia [laT. experimentum] _ 1. eqspansQur­i [fr. marSruti. ekonomikuri e.  brwyinvale e.  eqsperimentaluri Scd.  samecniero e. romelic eqsperiments (mniSv. savaWro bazis e. moqalaqeobis gamocvliT. ex ­gan.  fostis e.  gabeduli e. Tanxebi. expeditio] _ adamianTa jgufis gamgzav­ reba specialuri davalebis Sesasruleblad. arqeologiuri e. 1) akeTebs. s.) axali teritoriebis dapyrobisken miswrafeba. eqspedQtor­i [< laT.. iarliyi. ¥ eqsperimentuli. s.  e. e. monacemebi. biuro. ¥ saeqspedicio. ro­ melzedac aRniSnulia pat­ ronis gvari. Cveulebriv. ¥ saeqsperimento. agresiuli politika­sa­ kuTari politikuri da ekonomikuri gavlenis gav­ rceleba sxva qveynebSi.  s. exlibris wig­ nebidan] _ mxatvrulad ga­ formebuli niSani. eqsperQment­i [< laT. 2. polaruli e. expunsio] _ vinc Tavis grZnobebs ver faravs.. s. cda. ­idan da patria samSoblo] _ neba­ yoflobiTi an iZulebiTi gasaxleba samSoblodan. ¥ saeqsperto. cxovelebi. eqspedQcia [laT.  e.. Eqspert­i laT. eqslQbris­i [laT. romlis saqmea risame gagzavna da . expansif < laT.  sasamarTlos e. romelic iZleva daskvnis raime sakiTxis ganxilvis dros. expansio ga­ farToeba. eqspatriAcia da eqspat­ rQreba [laT. TviT aseTi jgufi. advi­ lad amJRavnebs. romelsac akraven wigns ydis SigniTa mxares da. razmi. samecniero cda.  s. avtobusi.-is wevrebi.  politikuri e. gamokvleva.  qimiuri e.  s. saerTod. expertus ga­ mocdili] _ specialisti.

samuzeumo eqspontebis. _ sagani. exploitation] tis obieqtivi Riaa gadasa­ da eqspluatQreba _ 1. lite­  s. opera eqsploatacia..). Rebad: dayovneba. s. moebis saSualebaTa. gamofena. axali sacxo¥ eqsportuli da saeqsporvrebeli saxlis s. garkveuli siste­ feli). komisia. musikaluri nawarmoebis  samedicino e. romelSic eqspertebis mier raime sa­ aRwerilia ZiriTadi moqme­ kiTxis ganxilva daskvnis debis winare viTareba.  e. eqsploaticiebi. reba. romlis tatoruli Scd. iTvisebs sxvisi Sromis na­ mrewvelobis produqtebisa yofs (qarT. expertise] _ savali nawili. xelovnebis nawarmoebTa. bobaTa da sxv. romel­ e. cema. sasamarTlo Sesavali nawili. romelic saCveneb­ 2.  s. ploitation] _ piri. exponatus nayofis miTviseba (qarT. xarjebi. rkinigzeexportare gatana] _ saqonlis bis e.  avtomobilebis e. visime mier sxvisi Sromis eqspOnat­i [laT. (fotogr.  avtomobilis e. (s. romelic 3. miT ganlageba dasaTvali­ ¥ eqspluatatoruli. eqsploa4.) saqoneli.  eqsploatatori. gatana sazRvargareT gasa­ ¥ saeqspluatacio (mniSv. ereblad.  eqsportiuli Scd. s. gadmocema] _ 1.-177- eqs axsna. misacemad. raime mizniT gamoyeneba lad aris ganlagebuli mu­ (bunebriv simdidreTa. 2. sinon. saCveneblad gamofenili] sinon. Sic gadmocemulia mTavari eqspluatAtor­i [< fr. daskvna. myvleda sxv. Eqsport­i [ingl. nage­  samuzeumo e.-d gadato. expositio . yvlefa). raturuli nawarmoebis Se­ eqspErtiza [fr. importi). saeqsploatacio Scd. war­ zeumSi an gamofenaze. eqspluatacias uwevs visme. yidad (sapirisp. export < laT. 2­isaTvis). exTemebi.-ebi..) dro. ganmavlobaSic fotoapara­ eqspluatAcia [fr. eqspozQcia [laT.

bieqturi SemoqmedebiTi 2.. eqsprEsia [laT. gemze.­is pir­ expressus gaZlierebuli] _ vel naxevarSi: misi mimdev­ 1. aRZvris. literaturaSi. amasTan erTad. grZnobebis resaTvis sakuTrebis da. express < laT. gamomxatveloba] _ mi­ tani. miT an usasyidlod). . liT arsebuli] _ saxel­ nAxevrad Eqspresi _ saqa­ daxelod SeTxzuli leq­ laqo avtobusi. expressionisme < expression gamoxat­ portis organizatori. eqspres. visime xe­ Cereba. ingl. exporteur < laT. exporte] _ eqs­ eqspresiOnizm­i [fr. expropriarafo] _ pirveli Semadge­ tion < laT. expromtus romelsac aqvs iSviaTi ga­ mza. moumza­ aqvs da eqspresze meti. gancdis Zala. mier qonebis iZulebiT Ca­ `operatiuli~. sareiso avtobusze. rebi TavianT ZiriTad amo­ romelic miZraobs didi canad Tvlidnen mxatvris siswrafiT da Cerdeba mxo­ Sinagani samyaros. eqspresia. romelsac si (Cveulebriv. qveynebi. tyvad) da naxevareqspresi Eqspromtad _ moumzadeb­ Scd.. saxumaro Cveulebriv sareiso avto­ xasiaTisa). eqsportQor­i [fr. ex –gan da proprius neli nawili rTuli si­ sakuTari] _ 1. swrafi.eqs -178uli. misi su­ lod did sadgurebSi. warmoiqmna me­20 sauk. (samarT. socialuri ¥ eqspresiuloba. lad saxeldaxelod. Eqspromt­i [laT. musikaluri na­ busebze naklebi gaCereba warmoebi da sxv. samgzavro matarebeli. [ingl. marTuleba xelovnebasa da  navTobis e. morTmeva (sasyidlis mice­  eqspresiuli. erTi klasis mier meo­ momxatveloba. eqspresimdgomareobis CamorTmeva. `saswrafo~. saz­ RvargareT saqonlis gam­ va.) sa­ tyvebisa mniSvnelobiT: xelmwifo xelisuflebis `momentaluri~. expressio] _ ga­ 2. deblad warmoTqmuli si­  naxevradeqspresi (erT si­ tyva. romelic Eqspres­i [ingl. iTqmis agreTve samgzavro gancdebis asaxvas. express sasw­ eqspropriAcia [fr.

extra me­ xedaoba da agebuleba. nels saSualebiT. iReben samkurnalwamlo 2. qsovilebidan raime gamxs­  eqstrasensi. kavSirebulia raodenobriv axirebuli. 2. Txzulebis. SekumSulad gadmo­ traditio gadacema] _ (samarT. eqstra. ­idan. Tavdaviwyebamde eqstravagAntur­i [fr. yenebiT (xelis dadebiT)  universiteti e. extasis < berZ. extra] _ TavsarTi mniSvnelobiT: 1. eqterQer­i [fr. romelsac  eqstremaluri. Cai e.­idan.). e. SemTxveva. externus ga­ SegrZneba] _ e. [laT. romelic am saswavlebelSi ar iricxeba Tavisi Tvisebebis gamo­ da ise abarebs gamocdebs. gafarToeba. ucnauri. `gareSe~. extravagant] _ sayovelTaod mi­ misuli aRfrTovaneba. `saukeTeso~.). extensivus mebisaTvis Seuferebeli: rac farTovdeba] _ rac da­ araCveulebrivi. ukiduresi. bazaraCveulebrivi. sa­ (sapirisp. vadebas. (da ara xarisxobriv) zrdasTan. soflis meurneoba. ucxo saxelmwifosaTvis gadacema im pirisa. Eqstraqt­i [laT. `biovelis~ reSe] _ piri. gamowuruli] `metad~. eqstErn­i [laT. extradition < kumentis da sxv. benzini. Sinaarsis laT. tismetad da sensus grZnoba. gareSe da mokled. karaqi. (iT­ nivTierebebis gamowurviT qmis zog saqonelze). `ukeTesi~. nor­ eqstensQur­i [laT. _ 1. `umaR­ mcenareuli da cxoveluri lesi~. preparati. avadmyofuri aRtaceba. gareSe da statis saxelmwifos kanonebi da­ simSvide. cxovelis garegnuli Sesa­ eqstrAsens­i [laT. gafarToebasTan eqstraordinArul­i [laT.  e. `metismetad~. ex ­gan.-ad daammkurnalobs zogierT daa­ Tavra. exterieus] _  eqstraordinaluri Scd. do­ eqstradQcia [fr. w. extraordinarius] _ (wign. intensiuri) gangebo.-179- eqs Eqstaz­i [laT. (gadat. mdgomareoba] _ arRvia. .. Rebuli wesebisaTvis. vinc am ex ­gan. e. extractus gamoRebuli.).. gansakuTrebuli. rebis e.  e. romelic mqone piri.

[laT. eqstrEmizm­i [laT. gamoReba] _ (medic. ex ­gan. Sexedulebebi. gansakuTrebuli.  samxedro e. eqstrEmist­i _ adamiani.. amokveTa. -180Taviseburi. champion < fr. eqshumAcia [laT. adamiani. ex –gan. cekva.  e.-is ufrosi. siZneliT. échafaud] _ (Zv. rac Cveulebrivs scildeba. (wign. eqscentrQkuli [fr. champion mebrZoli] _ yofi­ li Cempioni.).. extremus ukiduresi] _ ukiduresi zo­ mebis momxreoba (Cveulebriv. e.). e. extrême < extremum ukiduresi] _ (wign. ro­ melsac ukiduresi msof­ lmxedveloba (Sexeduleba. ukiduresi. e. amaRlebuli ficarnagi.  e. situacia. politikaSi). sasacilo xerxebis Semc­ veli. ro­ melzedac xdeboda sikvdi­ liT dasja. 2. TavSeukaveb­ loba.  eqscentruli. eqscQzia [laT. wremadsuloba. Eqsces­i [laT. mdgomareoba. excentrique] _ 1.  e. metismeti (Tavisi sirTuliT. sacirko nomeri. azri) aqvs.) mkveTri < laT. ¥ eqstremistuli. risame normaluri mimdinareobis darRveva. extractio amoReba. ­idan da humos miwa] _ saf­ lavidan gvamis amoReba sa­ samarTlo­samedicino ga­ mokvlevis mizniT. Seiqmna e. ukiduresoba.  e. 2. ekscentruli Scd. Zalebi. saSiSroebiT. ukiduresi zo­ mebis miRebis momxre. ­idan. gareSe da centrum centri] _ bgeriT an mxedvelobiT kontrastebis.eqs cema. triuki.). e. échelon] _ spe­ cialuri daniSnulebis matarebeli masobrivi ga­ dazidvebisaTvis. (Teat. excisio] _ (me­ dic. eSElon­i [fr. eSAfot­i [fr. araCveulebri­ vad.). kbilis amoRebis operacia.. gadaxra] _ 1. eqs­CempQoni [laT. ex yofi­ li da ingl. gadat. pirobebi. ukiduresad eqstrAqcia .). excessus gamos­ vla.). eqstrEmul­i da eqstremA­ luri [fr. mwvave Sexla­ moxla.

-181-

val

v vA­bank­i [fr. Va banque] – 1.
va­bankze TamaSi banqoSi – fsoni, romelic mTel banks udris. 2. (gadat.) riskis gaweva vAgzal­i [ingl. Vauxhall] – mgzavrTa momsaxurebisaT­ vis gankuTvnili Senoba rkinigzis did sadgurze.  Tbilisis v., vagzlis morige. sAzRvao vAgzali – amave daniSnulebis Senoba saz­ Rvao portebSi. ¥ vagzlisa.  vagzalisa, sadguri Scd. sadguri – matareblis (an sxva transportis) gaCerebis adgilia (saTanado Seno­ biT), xolo vagzali – ara yoveli sadguris, aramed didi (Cveulebriv sakvanZo) sadguris Senobaa (did qalaqebSi). vAgon­i [germ. Wagon] – sat­ ransporto saSualeba – relsebze moZravi Tvlebi­ ani sazidari.  matareblis v., samgzavro v., satvirTo v., v.-is gamyoli, metropolitenis v., funikulioris v. ¥ savagono.

 s. depo.  ronoda Scd. vAza [fr. Vase] – lamazi moyvanilobis WurWeli tkbileulobis, xilis an yvavilebisTvis, agreTve de­ koratiuli (sinon. larnaki).  brolis v. vakAnsia [fr. Vacanse < laT. Vacans daukavebeli, Tavisu­ fali] – daukavebeli Ta­ namdeboba (dawesebulebaSi), Tavisufali adgili (sas­ wavlebelSi).  institutSi ori v.-aa. vakAntur­i [fr. Vacant (e)] – daukavebeli, Tavisufali (adgili, Tanamdeboba).  profesoris v. Tanamdeboba.  vakantiuri Scd. vakUum­i [laT. Vacuum sica­ riele] _ (fiz., teq.) airis Zalian gauxSoebuli mdgo­ mareoba, TiTqmis carieli sivrce. ¥ vakuumuri.  v. sivrce.  vakumi, vakumuri Scd. valEntoba [laT. Valens, valentia Zala,(Valentis) Zalis mqone] – (qim.). atomis Tviseba Seu­ erTdes sxva atomebis gar­ kveul raodenobas

val

-182-

 mudmivi v., cvladi v. vAlet­i [fr. Valet msaxuri] – figura banqoSi. valpUrgiis RAme [kreb. Zv. germ.] _ wminda valpurgiis dResaswaulis (pirveli ma­ isis) winaRame, rodesac, Zve­ li germanuli xalxuri crurwmeniT hartis mTis umaRles mwverval brokenze imarTeba kudianebisa da jadoqrebis Rreoba.  valpurgis Scd. vAls­i [fr. Valse germ Walzer] – 1. didad gavrcelebuli wyvilTa cekva; musika am cekvisaTvis. 2. am cekvis ritmis sakon­ certo (saorkestro, sa­ fortepiano da sxv.) nawar­ moebi.  Sopenis v.-ebi. vAltorna [rus. валторна < germ. Walthorn samonadireo buki] – spilenZis sasule sakravi – spiralurad mox­ rili mili, romelic bo­ loSi farTovdeba. mevAltorne – valtornis damkvreli. ¥ valtornisa, mevaltornisa.  valtornasi, mevaltornasi, `valtornaze ukravs” Scd.

valtOrnist­i _ igivea, rac
mevaltorne (ix. valtor­ na). vAluta [it. Valuta farTo Ri­ rebuleba] – 1. ama Tu im qveynis fulis sistema; fu­ lis erTeuli, romelic safuZvlad udevs am sis­ temas. 2. ucxo saxelmwifos fuli.  mtkice v., oqros v. ¥ savaluto.  s. operaciebi.  valiuta, savaliuto Scd. vAmpir­i [fr. Vampire, germ. Vampir] – germanul da sla­ vur TqmulebebSi: 1. cru rwmeniT; micvalebuli, ro­ melic RamRamobiT dgeba saflavidan da adamianebs swovs sisxls. 2. Seubralebeli, sisxlis­ msmeli, ulmobeli adamiani. 3. erTgvari Ramura; gavrce­ lebulia tropikul ameri­ kaSi. vandAlebi [germ. Vandalen] – 1. Zveli germanuli tomi, ro­ melmac me­5 s.­is Sua wlebSi dai pyro romis imeriis na­ wili, gaZarcva romi da gaanadgura mravali kul­ turis Zegli. 2. (gadat.) istoriul ZeglTa da kulturul faseulobaTa

-183gamanadgurebeli adamianebi (sinon. barbarosebi) vandAlizm­i _ istoriuli Zeglebisa da kulturul faseulobaTa ganadgureba (sinon. barbarosoba). vAnil­i [fr. Vanille esp.] – 1. tropikuli mcenare; isxams grZel wvril nayofs. 2. am mcenaris gamxmari sur­ nelovani nayofi; iyeneben kulinariasa da parfiume­ riaSi.  v.-is fxvnili. ¥ vaniliani.  v. namcxvari, v. orcxobila. varQant­i [laT. Varians (variantis) cvalebadi] – 1. risme nairsaxeoba, saxecvlileba.  proeqtis ramdenime v., v.-ebis gaTvla (Wadrakis partiaSi). 2. raime nawarmoebis an misi nawilis erT­erTi redaq­ cia.  `ieso qriste – kacobriobis raindi”- is pireli v. variAcia [laT. Variantio cvli­ leba] – 1. (wign.). igivea, rac varianti (mniS. 1) 2. Cveulebriv mr.­Si varia­ ciebi – musikaluri nawar­ moebi, cekva da sxv; rac war­ moadgens ZiriTadi Temis

vaq

gameorebasa da damuSavebas sxvadasxva cvlilebebiT.  piesis v.-ebi, Tema v.-ebiT. ¥ variaciuli aRricxva – ma­ Tematikuri analizis erT­ erTi dargi. varQete [fr. Variete] – msubuqi Janris (estradis) Teatri.  varietesi.  varietisa Scd. vAsal­i [fr. Vassal laT. Vassalus] – 1. Sua saukuneebSi da­ savleT evropaSi: memamule, feodali, romelic damoki­ debuli iyo ufro msxvil feodalze (siuzerenze). 2. gadat. (wign) vinmeze da­ mokidebuli, visime xelq­ veiTi piri an saxelmwifo. ¥ vasaluri.  v. damokidebuleba, v. saxelmwifo. vatQkan­i [laT. Vaticans bor­ cvi (goraki) tibris mar­ jvena sanapiroze romSi] – kaTolikuri eklesiis re ligiur­ad mi nis tra ci­ uli centri; am eklesiis meTauris romis papis – rezidencia; warmoadgens calke saxelmwifos q. ro­ mis centrSi. vAqcina [laT. Vaccinus Zro­ xisa] – preparati, romesac iyeneben infeqciur daava­

vaq

-184¥ vegetarianuli.  v. saWmelebi, v. sasadilo.  vegeterianeli, vegeterianuli Scd. vegetarianEloba [laT. Vegetarios mcenareuli] – kvebis sistema, romlis mixedviT dauSvebelia xorcis Wama. vegetatQuri [laT. Vegetarius] – (biol.) rac cxovelebisa da mcenareebis kvebasTan aris dakavSirebuli.

debaTa winaaRmdeg asacre­ lad. vaqcinAcia – (medic.) vaq­ cinis Seyvana adamianis an cxovelis organizmSi; vaq­ ciniT acra. vAxt­i [holand. wacht] – (zRv.) 1. morigeoba gemze.  v.-ze dgoma 2. gemis eki paJis nawili, ro­ melic morigeobs; drois monakveTi, rodesac erTi cvla morigeobs.  v.-is meTauri, Ramis v. ¥ savaxto.  s. Jurnali, s. samsaxuri.  vaxta Scd. vAxter­i da vaxtiOr­i [germ. wachter] – morige da­ raji dawesebulebaSi, sa­ warmoSi. vaUCer­i [ingl. Vaucher xel­ werili, gasamarTlebeli dokumenti] – igivea, rac saprivatizacio Ceki. ¥ vauCerisa. vahAbizm­i [sakuT. sax. kreb. arab. wahha seqtis damaarse­ beli] – islamis religiur­ politikuri moZRvreba. vegetariAneli [ingl. Vegetarian – adamiani, romelic xorcs ar Wams da mxolod rZis produqtebiT da mce­ nareulobiT ikvebeba.

vegetatiuri organoebi

– mcenaris kvebisa da zrdis organoebi (fesvebi, Rero, foTlebi).

vegetatiuri gamravle­ ba – mcenareTa gamravleba
arasqesobrivi gziT

vegetatiuri nervuli sistema – (fiziol.) ner­
vuli sistemis nawili, ro­ melic awesrigebs saWmlis momnelebeli, sisxlis mi­ moqcevis, sasunTqi da sxv. Sinagani organoebis moqme­ debas. ¥ vegetaciuri _ sxvaa (ix. vegetacia). vegetAcia [laT. vegetatio] – (biol.) mcenaris sasicocx­ lo moqmedeba, misi zrdis procesi. ¥ vegetaciuri da savegeta-

-185cio.  v. – (s) periodi. velo... _ sityvis Semokleba `velosi pedis~. velOdrom­i [laT. velox (velocis) swrafi da dromos sarbie­ li, rbola] _ sportuli nageboba velosi pedebiT SejibrebisaTvis (sinon. treki). velOriqSa _ riqSa (mniSvn. 2), romelic velosi pedze zis da ise moZraobs. ¥ veloriqSisa.  veloriqSasi, velorikSa Scd. velosQped­i [fr. vēlosipēde] _ or­ an samTvliani manqana, romelic moZraobaSi moh­ yavs zed mjdoms pedlebze fexis daWeriT. velosi pedis gamogoneba _ (saub.) iseTi risame ga­ mogoneba, rac didi xania, cnobilia, gamogonebulia (inJinerTa wreSi cnobilia erTi faqti, rodesac erTma vai­gamomgonebelma skams centrSi gamoaba fexi _ aqao­da gamomgonebeli mer­ qvaso. ¥ savelosi pedo.  s. sporti. velosi pEdist­i _ velosi­ pediT mavali, savelosi pe­

ven

do sportis mimdevari. velOsport­i _ savelosi pe­ do sporti. velOtrek­i [ix. treki] _ igivea, rac velodromi. vEna [laT. vena] _ (anat.) sis­ xlZarRvi, romliTac sis­ xli organoebidan da qsovilebidan miedineba gu­ lisaken (Sdr. arteria). ¥ venuri.  v. sisxli. vEndeta [laT. vendetta] _ sis­ xlis aRebis adaTi (upira­ tesad sardiniasa da kor­ sikaze). vEnera, vEnusi [laT. Venus (Veneris] _ 1. romaul miTo­ logiaSi: siyvarulisa da silamazis qalRmerTi. 2. dedamiwasTan yvelaze ax­ lo myofi planeta; Cve­ ulebriv Cans gaTenebisas da mzis Casvlis Semdeg. ciskris varskvlavi. venErul­i [< kreb. laT. sne­ uleba (daavadeba)] _ infeq­ ciuri daavadeba (sifilisi, gonorea da sxv.), romelic Cveulebriv sasqeso or­ ganoebis gziT gadadis.  veneriuli Scd. vEnzel­i [< polon. vçsel kvanZi] _ erTmaneTze mxatvrulad

ven

-186mominuli v. verandiani, verandisa. v. saxli. verandasi Scd. verbAlur­i [laT. verbalis] _ zepiri, sityvieri.  v. saSualebebi. vErdiqt­i [fr. ingl. verdict < laT. vere dictum sarqveli] _ (samarT.) sasamarTlo procesze nafic msajul­ Ta gadawyvetileba msjavr­ dadebulis braleulobis an udanaSaulobis sakiTxze.  gasamarTlebeli v., gasamtyunebeli v. vErlibr­i [fr. vers libre Tavi­ sufali leqsi] _ leqsis erT­erTi saxeoba; agebulia upiratesad intonaciur­ sintaqsur safuZvelze da yuradReba ar eqceva taepSi marcvalTa raodenobasa da maxvils (sxvanairad: TeTri leqsi). vErmut­i [germ. Wermut] _ das­ pirtuli Rvino, romelsac aromatis misaRebad dama­ tebuli aqvs zogierTi ba­ laxis (unTavresad abzin­ dis) nayeni. vernQsaJ­i [fr. Vernissage] – samxatvro gamofenis gaxsna, agreTve misi gaxsnis dRe. vErJe [fr. Verge] – qaRaldis  ¥  

gadaxlarTuli inicialebi (saxelisa da gvaris pir­ veli asoebi). vEntil­i [germ. ventil sar­ qveli] _ 1. (teq.) milsa­ denebSi, aparatebSi da misT.: siTxis an airis sa­ regulacio (Casaketi da gasaSvebi) sarqveli. 2. (mus.) sasule musikalur sakravebSi: erTgvari sarq­ veli bgeris simaRlis Se­ sacvlelad.  vintili Scd. ventilAtor­i [< laT. ventilator gamniavebeli] _ mo­ wyobiloba daxurul sadgomebSi haeris gasaw­ mendad.  ventiliatori, vintilatori Scd. ventilAcia [laT. ventilatio] _ daxuruli sadgomis gani­ aveba ventilatoris saSua­ lebiT. ¥ saventilacio.  s. mili, s. mowyobiloba.  ventiliacia, vintiliacia, saventiliacio, savintiliacio. vEranda [port. ingl. veranda < ind.] _ Ria an daxuruli aivani saxlis garSemo an misi erT­erTi kedlis ga­ yolebaze.

-187saxeoba badis magvari mo­ xatulobiT, paraleluri xazebis ori sistemisgan Semdgari. vErsia [fr. Version laT. Versare saxis Secvla] – raime faq­ tis, ambis erT­erTi axsna, gadmocema, ganmarteba (ram­ denimedan).  axali v., ukanaskneli v. vertQkal­i [laT. Verticalis mwvervalisa] – vertikaluri, Sveuli xazi (sapirispiro, horizontali). vertikAlur­i – rac horizon­ talur sibrtyesTan qmnis marT kuTxes; Sveuli (sa­ pirisp. horizontaluri).  v. xazi vErf­i [holand. werf] – gemebis saSenebeli an saremonto sawarmo. vEsta [laT. Vesta] – 1. roma­ uli miTologiaSi ojaxu­ ri keris mfarveli qal­ RmerTi. 2. (astr.) yvelaze kaSkaSa mcire planeta. vEstern­i [ingl. western dasav­ leTisa] – saTavgadasavlo kinofilmi, romelSic moq­ medeba viTardeba CrdiloeT amerikis dasavleTis Sta­ tebSi me­19 s.­Si.

vet

vestibQul­i

[fr. Vestibule] – didi darbazi sazoga­ doebrivi Senobis sxva na­ wilebis Sesasvlelis win.  Teatris v., sasaxlis v., metros v.,  vestibuli Scd. vetEran­i [laT Veteranus mo­ xuci, Zveli jariskaci] – 1. Zveli gamocdili meomari: omgadaxdili mebrZoli 2. Zveli damsaxurebuli mu­ Saki, moRvawe.  Sromis v., Teatris v. veterQnar­i – veterinariis specialisti; saqonlis eqi­ mi (Zv. sinon. beiTali). ¥ veterinaruli da saveterinaro.  v. (s.) instituti. veterinAria [laT. Veterinarius saqonlis momvleli] – mec­ niereba cxovelebis daa­ vadebaTa da maTi mkurna­ lobis Sesaxeb; cxovelTa mkurnaloba ¥ veterinariuli da saveterinario.  v. (s.) punqti, v. (s.) daxmareba.  ixmareba agreTve veterinaruli da saveterinaro, rac veterinari-s zedsarTavi saxelebia.  veterinaluri Scd.

vet

-188-

vEto [laT. Veto

vkrZalav] – 1. saerTaSoriso da sa­ xelmwifo samarTalSi; ak­ rZalva, romelsac adebs erTi saxelmwifo organo meoris gadawyvetilebas; vetos ufleba Cveulebriv aqvs saxelmwifos meTaurs parlamentis gadawyvetile­ baTa mimarT. 2. saerTaSoriso samarTalSi: sxvadasxva qveynis warmo­ madgenelTagan Semdgari kolegiuri organos (sadac sakiTxebi wydeba erTxmad) erT­erTi wevris gancxadeba imis Sesaxeb, rom igi wina­ aRmdegia umravlesobis ga­ dawyvetilebisa; xorciel­ deba xmis micemiT.  v.-s ufleba. vetos dadeba – risame ak­ rZalva vEqsil­i [< germ. Wechsel gamocvla, Secvla, daxur­ daveba] – saTanadod ga­ formebuli savalo xel­ werili, romelic Seicavs valdebulebas gadaixadon garkveuli Tanxa daTqmul vadaSi; (qarT. sinon. Tamasuqi). veqsilolOgia – [laT. Vexillum droSa] – mecniereba, romelic droSebs, maT war­ moSobas swavlobs.

vEqtor­i [laT. Vektor wamyvani]
– maTematikuri an fizikuri sidide,romelic xasiaTdeba ricxobrivi mniSvnelobiT da mimarTulebiT. ¥ veqtoruli.  v. sidide.  veqtori Scd. vQagra [laT. Viagra] – (same­ dic.) mamakacis impotenci­ is sawinaaRmdego prepara­ ti, damzadebulia qimiuri nivTierebebiT; gamoiyeneba mxolod eqimis daniSnule­ biT; viAduk­i [fr. Viaduc < laT. Via gza da duco mimyavs] – xe­ obaze, xevze gayvanili xidi, xidiseburi nageboba. viAkreme [laT. Viacreme] – (sa­ medic.) partniorTan qalis seqsualuri kontaqtebis dros disharmoniis sa­ winaaRmdego preparati; damzadebulia floris – mcenareTa samyaroTa sa­ fuZvelze; absoluturad uvnebelia. vQbram­i – mTaSi sasiarulo an saTxilamuro sqellanCiani fexsacmeli. vibrAtor­i [laT. Vibrare rxeva, qanaoba; kankali] – rxeviTi moZraobis warmosaqmneli mowyobiloba

-189-

viv

vibrAcia [laT. Vibratio] – dre­

sxivuri milakis ekranze rTuli satelevizio, radi­ kadi sxeulis rxeviTi moZ­ olokaciuri da sxva sig­ raoba; arxeva, TrTola. ­ nalebis gamosaxulebasTan vibrQon­i [fr. Vibrion] – baq kavSirze. teria erTgvari  videomagnitofoni, vide qoleris v. osignali, videotelefoni. vibro... [< laT. Vibrare rxeva, kankali] – rTul sityvebSi videOkli p­i [ingl. Video televizia da clip amoWra; uCvenebs mocemuli sity­ amonaWeri] _ telegadace­ vebis damokidebulebas maSi: CanarTi, romelic Sed­ rxevasTan. genilia swrafad cvladi vibrOfon­i [< laT. Vibrare sxvadasxva suraTisgan, rek­ rxeva, kankali da phone xma] – jazSi – dasartymeli in­ lamisgan da romelsac xSi­ strumenti rxeviTi bgere­ rad axlavs musika. bis gamosacemad. videomagnitOfon­i [ingl. vQgvam­i [ing. Wigwam < Crd. Video televizia berZ. magneamerikis indielTa erT­ tis magniti da phone bgera] erTi enidan] – Crd. ameri­ – aparati, romliTac xdeba kis indielTa (kerZod al­ satelevizio programebis gonkinebis) sacxovrebeli magnitur lentze Cawera da gumbaTiseburi qoxi. ake­ Semdeg maTi kvlavwarmoeba Teben xis totebis ler­  videomagnitofoni Scd. wmisgan. videotelEfon­i [ingl. Vivideo...1… [laT. Video vxedav] – deo televizia da berZ. tele rTuli sityvebis pirveli Sors da phone bgera] – te­ nawili mniSvnelobiT `vxe­ lefoni, romelic molapa­ dav” rakis xmasTan erTad mis  videokli pi, videotelegamosaxulebasac gadmos­ foni. cems. video...2 [ingl. Video tele­  v.-is ekrani. vizia laT. Video vxedav] – vivi pAria [laT. viviparus co­ rTuli sityvis pirveli cxalmSobi vivus cocxali Semadgeneli nawili; mi­ da parare Soba] – (biol.) uTiTebs eleqtronul­ cocxlad (da ara kvercxis

viv

-190vi qaRaldis patara baraTi, romelzedac dabeWdilia misi patronis gvari, saxe­ li, wodeba, misamarTi; ga­ dascemen xolme meore pirs – gacnobisas masTan stum­ robisas da zog sxva Sem­ TxvevaSi. vizuAluri [laT. visualis] – mxedvelobiTi; TvaliT warmoebuli.  v. dakvirveba. vikQngebi [skand. viking (mx).] _ skandinavieli meomari mez­ Rvaurebi me­8­11 ss­Si. vQkont­i [fr. vikomte] – dasav­ leT evropis zog qveyanaSi (inglisSi Cvens dromde): Tavadaznauruli tituli, saSualo baronsa da grafs Soris; am titulis mqone piri. vQla [laT. villa] – mdidruli saxli qalaqgareT; mdidru­ li adgil­mamuli, agaraki. ¥ vilisa.  vilasi, villa Scd. vQmpel­i [holand. wimpel] – 1. boloSi orad gayofili grZeli da viwro alami, romelic aRmarTulia sam­ xedro gemis anZaze (gemis erovnuli kuTvnilebis aR­ saniSnavad). 2. patara samkuTxedi alami

dadebiT) Soba. vivisEqcia [laT. vivus co­ cxali da sectio gakveTa] – cxovelis cocxlad gakveTa raime organos funqciis Seswavlis mizniT. vQza [laT. visa naxuli] – 1. saxelmwifoSi Sesvlis, iqi­ dan gamgzavrebis an mis teritoriaze gavlis ne­ barTva, romelic iZleva am saxelmwifos mTavroba (aRiniSneba pasportSi). 2. Tanamdebobis piris war­ wera raime dokumentze, rac niSnavs, rom es piri icnobs dokumentis Sinaarss da eTanxmeba mas. vQzav­i [fr. vis-à-vis] 1. (zmni­ sarTi) visime pirispir, pir­ dapiri. 2. visime pirdapir mdgomi an mjdomi piri. vizQon­i [germ. vision] – (wign.). adamianis warmosaxviT, war­ modgeniT Seqmnili arare­ aluri ram; moCveneba. vQziti [fr. visite] – mcire xniT misvla vinmesTan Cve­ ulebriv oficialurad.  v.-is dro, prezidentis v. ¥ savizito.  s. kostiumi. savQzito bAraTi – mkvri­

-191-

vio

risame niSnad.  violasi Scd. 3. TviTmfrinavidan Camosag­ viOlino [it. viollino] – yve­ debi grZellentiani paketi, laze maRali tembris mqo­ kolofi an mili, romelSic ne oTxsimiani sakravi, ro­ moTavsebulia mfrinavis melsac xemiT ukraven. pataki, an fosta.  koncerti v.-s orkestrisaTvis. vindsErfing­i [ingl. windsurfing, wind qari surfing, surf pQrveli viOlino _ mTa­ zvirTcema] – sportis saxe­ vari violino orkestrSi. oba, afrian specialur da­ viOlinos gasARebi – faze rbola. (mus.) sanoto striqonis vinEgret­i [fr. vinaigrette vidasawyisSi dasmuli erT­ naigre Zmari] – civad saW­ erTi niSani, romelic meli kerZi – wvrilad miuTiTebs maRal xmebze. daWrili sxvadasxva bost­ meviOline – violinos neuli, kartofili, kirkaJad damkvreli musikosi. moxarSuli lobio, erTma­ ¥ saviolino; neTSi areuli, rac ZmriT, saviOlino kOncerti– zeTiT da sxva sakazmiT simfoniuri nawarmoebi, ro­ aris Senelebuli. melSic mTavari partia gan­ vinQet­i [fr. vignette] – wignis kuTvnilia violinosaTvis; (Zv. xelnaweris) TavSi an aseTi nawarmoebis Sesru­ boloSi darTuli samkauli leba. – raime naxati, ornamenti. ¥ meviolinisa.  vinietka Scd.  meviolinesi Scd.  `violinos ukravs”, `viovinCEster­i < [sakuT. sax.] – lino daukra”, `violinos erTgvari sanadiro Tofi damkvreli”, (gamomgoneblis gvaris mi­  `violinoze ukravs”... Scd. xedviT). vQola [it. viola] – Zveleburi violOnCel­i [it. violoncello] – violinos ti pis, magram sakravi – violinos wina­ masze didi oTxsimebiani pari; gavrcelebuli iyo sakravi; aqvs fexi, romli­ dasavleT evropis qveynebSi Tac dakvris dros iatakze me­15­18 ss­Si. idgmeba.  violisa.

vir

-192¥ virtuozuli.  v. dakvra, v. TamaSi. vQrus­i [laT. virus Sxami] _ gadamdebi daavadebis ga­ momwvevi uwvrilesi mik­ roorganizmebi, romelic Zlivs Cans an sul ar Cans mikroskopSi. ¥ virusuli.  v. gri pi, mcenareTa v. daavadebani. virusolOgia [laT. virus Sxami da berZ. logos moZRvre­ ba] – mecniereba romelic virusebs Seiswavlis. vQsk­i [ingl. whisky kelt. (ga­ lebis) uisge wyali] – ara­ yi inglisSi da aSS­Si; damzadebulia qeris ala­ osagan.  Sotlandiuri v. vQskoza [laT. viscosus webo­ vani] – 1. sqeli, blanti niv­ Tiereba, romelsac iReben celulozisgan; iyeneben xelovnuri abreSumis, ce­ lofnis da sxv. masalebis dasamzadeblad. 2. xelovnuri abreSumi.  v.-is perangi. ¥ viskozuri.  v. abreSumi. vQst­i [ingl. wist] – 1. banqos TamaSi erTgvari. 2. kartis garkveuli kombi­

 ixmareba agreTve Celo da violinCelo. vQraJ­i [fr. virage mobruneba] – 1. mobruneba, moxveva dag­ verdebiT, mrudxazovani moZ­ raoba (TviTmfrinavis, avto­ mobilisa, gemisa da sxv).  TviTmfrinavma v. gaakeTa, TviTmfrinavi v.-Si Sevida (e. i. mfrinavma v. daiwyo). 2. saavtomobilo gzis velo­ trekis an sportuli bi­ likis monakveTi, romelic SigniT aris daxrili (av­ tomobilis, velosi pedis, motociklis da sxv. mrud­ xazovani moZraobisTvis).  cicabo v. virQlizm­i [< laT. virilis ma­ makacis] – qalebSi meore­ uli mamakacuri sqesobrivi niSnebis (ulvaSebis, mamaka­ curi agebulebis, boxi xmis ...) warmoqmna. virtuAlur­i [laT. virtualis] – rac SeiZleba gamovlindes saTanado pirobebSi. virtUoz­i [it. virtuoso] – 1. msaxiobi, romelic srul­ yofilad flobs Sesrule­ bis teqnikas (upiratesad musikosze iTqmis). 2. saerTod adamiani, rome­ lic didad aris daxelov­ nebuli Tavis saqmeSi.

 literaturuli v.  v. vQtraJ­i [fr. izrdeba ekva­ torul samreT amerikaSi.. 2. maRaziis daxlze mowyobili v. vQce­admQral­i – erT­er­ Ti umaRlesi samxedro wo­ debuleba sazRvao flotSi. 3. ¥ viqtorinisa. romaul miTologiaSi.. da­ fa da sxv.). vitrage] – feradi minebisagan gamoyvanili suraTi an ornamenti (sark­ melSi da misT. ga­ vod marjvebis qalRmerTi. ase­ Ti nivTierebis Semcvleli preparatia. vitAmin­i [laT.. vQce­prezQdenti – pre­ zidentis moadgile. fisovani gemfisi (amiaki)] – sxvadasaxvagvari qimiuri Semadgenlobis organuli nivTiereba. vQtrina [fr. vaudeville] – . aRniSnavs moadgiles. P … ¥ vitaminiani. mominuli karada. vita sicocxle da berZ. victoria] – 1. viqtOrina – TamaSi erTgva­ ri – codnis sxvadasxva dargTan dakavSirebul ki­ Txvebze pasuxis gacema.  gemovnebiT gaformebuli v. ma­ gier] – rTuli sityvis pir­ veli Semadgeneli nawili.. vice.  vitaminebi A. vitrine] – 1. vice nacvlad.  viceprezidenti. gazeTebis v.-ebi. 2. [laT. baRis erTgvari msxvili marwyvi. Victoria Regia] – wylis didi mce­ nare dumfaras ojaxidan 2 m­de diametris mrgvali foTlebiT. yuTi. draJe.  viqtorinasi Scd.  muzeumis v. sadac gamofeni­ lia sxvadasxva nivTi. Semc­ vlels.-193nacia preferansis. igivea rac viqtoria­re­ gia. musikaluri v. vodEvil­i [fr. ma­ Raziis didi fanjara.. C. romelic auci­ lebelia organizmis nor­ maluri sasicocxlo moq­ medebisaTvis.. viqtOria­rEgia [laT. viqtOria [laT. admiralze dabali da kontr­admiralze maRali. B. sasicocxlo Zalebis aRdgenisaTvis. bosto­ nis TamaSSi. ammoniakon niSadu­ ri. evropaSi viqtoria­regia gamohyavT oranJereaSi. quCaSi. ro­ melSic gamofenilia gasa­ yidi saqonlis nimuSebi.

voluntarius nebisyofisa] _ TviT­ neburi gadawyvetilebani. volQer­i [fr. movercx­ lisfro Zneldnobadi li­ Toni. voluntArist­i _ piri. axla iron. vOlfram­i [germ. vayage] – (moZv. romlebic ugulebelyofis obieqturad arsebul pi­ robebs da sazogadoebrivi cxovrebis kanonzomiere­ bebs. voQaJ­i [fr. voltiger] – . ugulebel­ yofs obieqturad arsebul pirobebs. ndObis (undOblobis) vOtumi – parlamentSi xmis micemiT miRebuli ga­ mokle komikuri piesa.  v. vokAliz­i [fr. ro­ melic Tavis saqmianobaSi xelmZRvanelobas mxolod sakuTari nebiT. vOtum­i [laT. vOlan­i [fr. musika.voi -194gaWenebul cxenze varjiSi – Sextoma – Camoxtoma. vokAlist­i _ profesiona­ luri momRerali.) – mogzauroba. vocale xmovani] – simRerasTan dakavSire­ buli. v. vofum survili] – parlamentebSi: kenWiseburi miRebuli gadawyvetileba. vOlei [ingl.) momRerlis xmisTvis gankuTvnili uteqsto sa­ varjiSo. xelovneba. (erTi an ormoqmedebiani msubuqi piesa). vocalize] – (mus. voliere] – Semo­ Robili adgili cxovele­ bisaTvis.) burTis miReba (dartyma) ha­ erSive (CogburTSi da sxv.  zooparkis v. SesaZleb­ lobebs.)  ufro sworia voli. wolley] – (sp.  v-Ta konkursi. voltiJQreba [fr.  voliuntarizmi Scd. ro­ melSic sasimRero kuple­ tebi da cekvebia CarTuli. voluntArizm­i [laT. volant mfrinavi] – frTebis an talRovani CarCos mqone msubuqi Zab­ riseburi burTi badminto­ nis saTamaSod. sasimRero. vOltmetr­i _ eleqtrowre­ dis or wertils Soris ar­ sebuli denis Zabvis sazomi xelsawyo. sruldeba mxo­ lod xmovani bgerebis gad­ mocemiT. vokAlur­i [it. wolfram] – qimiuri elementi. realurad arse­ bul viTarebas.  voliuntaristi Scd.

wunderkind saocari bavSvi. romaul miTologiaSi: ce­ zeb cxlisa da mWedlobis Rmer­ Ti: (berZnul miTologiaSi mas Seesabameba hefestosi). dama­ xinjeba. gam­ Wirvale qsovilis an badis naWeri. gaxurebuli gazebi da ferfli. binadrobs afrikaSi. ali da logos moZRvreba] – vulkanis Sem­ swavleli mecniereba. vundErkind­i [germ. vulgaris Cveulebrivi. zebre. nati). vUal­i [fr. qali. z zAlp­i [rus.  zebras TeTri zolebi aqvs Sav fonze Tu Savi zolebi TeTr fonze (piriqiT)? zEbu [fr.  v.-is fexsacmeli. vulgarizAcia [laT. manerebi.  vunderqindi Scd. . ingl. konusuri mTa. mdabiuri] – uxamsi. romliTac gamoxatulia mTavrobis an mis romelime wevris moR­ vaweobis mowoneba (armo­ woneba). voile] – wminda. vulkanolOgia [laT. zar­ baznisa (qvemexisa).  z. zAmS­i [polon. aqvs Savi da TeTri zolebi. bavSvi­sas­ wauli] – araCveulebrivi niWis mqone bavSvi.-195dawyvetileba. zebu] – kuziani xari. vulgaris ubralo Cveulebrivi] – ukiduresi gayalbeba.  sakiTxis v. залп < laT.. ali] – 1. samsza] – xa­ verdovani zedapiris mqone rbili tyavi (qarT. holand. romelic ukeTdeba qalis quds saxis dasa­ faravad. ¥ vualiani. vulgArul­i [laT. vulcanus cecxli. 2. uxeSi. Vulcanus cecx­ li. vUlkan­i [< laT.  mTavrobis ndobis (an undoblobis) v. saliteraturo enaSi nax­ mari. v. gamoTqma. zebra kongos enidan] – cxenis magvari gareuli cxoveli.  v. vulgArizm­i _ vulgaruli. uxeSi sityva an gamoTqma. salve salami!] – erTdrouli dac­ la ramdenime Tofisa. romlis mwvervalze dro­ dadro an mudmivad amoif­ rqveva gamdnari qanebi (la­ va).  zamSa Scd. zEbra [fr.

romelic gavrcelebulia aziasa da afrikaSi. samxreTi. cecxli. samxreT­aRmosavleTis qa­ ri. samxreT­ aRmosavleTi. zEvs­i [berZ. zodiaqi Scd.) rac gan­ kuTvnilia sahaero mizanSi (TviTmfrinavebisTvis da sxv. zEro [fr. samxreTis qari. zuiden] – 1.) sasrolad. ziqquratu] – safexurebad agebuli sa­ kulto koSki Zveli meso­ . (wign.-Si iyo. sazEnito – (samx. sûd-ost. nuli. romle­ bic ganlagebulia didi wris gaswvriv. ho­ land. zQud­Ost­i [germ. zQud­i [germ. sûd. samxreT­dasavleTis qari. 2. zeus] – berZnul mi­ TologiaSi: uzenaesi Rmer­ Ti. romelTac aqvT upiratesad cxovelTa saxeebi: verZi. samx­ reT­dasavleTi. Rriankali da sxv. zodQaqos nQSnebi – aR­ niSvna Tormeti Tanavar­ skvlavedisa. iTvleba RmerTebis da adamianebis mamad da mefed. elvisa da wvimisa. samt (ur-ra’s) gza (Tavisa) – 1. welTaRr. Zv. romelTa gavliTac moZraobs mze wlis ganmavlobaSi. zikUraT­i [aqad.) Tormeti ekli ptikis Tanavarskvlavedi.) saxelis mi­ Sinauri cxoveli. quxilisa. zenith arab.zev -196potamiaSi (babilonsa da asiriaSi). cis sferos umaRlesi warmo­ saxviTi wertili damkvir­ veblis Tavze.  s. berZeni ritorisa da so­ fistis zoilis (me­4 s. gadat. zQud­vEst­i [germ. zEt­i [fr. zOil­i _ ityvian usamarTlo RvarZlian kritikosze [Zv. zEnit­i [fr. zôdiakos (kyklos) cxovelebis (wre)] – (astr. didebis z. sûd-west. holand zuid-west] _ 1. 2. lomi. kuro. holand.) risame gan­ viTarebis umaRlesi safe­ xuri. zero nuli] – nuli qula. RmerTi cisa. zodQaqo [<berZ. mwvervali. maTematikaSi ixma­ reba ucnobi sididis aR­ saniSnavad iqssa da igrek­ Tan erTad. artileria. 2. zet] – laTinuri anbanis bolo asos (z-is) saxeli. s. zuid-oost] _ 1.  zodiaki. 2.  mze z.

laboratoria. z. zone sartyeli.­is Seqmna miewereba Zv. (wign. niadagis mo­ sinjva. akrZaluli z.) winaswar ri­ same garkveva. avRaneT­ Si. ¥ zonaluri. zOo. ¥ zooteqnikuri. movlisa da gamoyenebis Sesaxeb. TaTbiri. ro­ melic SehyavT adamianis sxeulis Rruebsa da ar­ xebSi gamokvlevis an mkur­ nalobis mizniT. zOndaJ­i [< fr. sazRvrebi.  z.  z-is gaSveba.. misTvis da­ maxasiaTebelia cecxlTay­ vanismcemloba. zOnd­i [<fr. zõon cxo­ veli da logos moZRvreba] _ mecniereba. dazverva. xelovneba] _ mecniereba sa­ soflo­sameurneo cxovel­ Ta moSenebis. techne ostatoba. ira­ . zoologQuri parki (mok­ led: zoOparki) _ parki (baRi)..  kuWis z.. raioni. sahaero burTi. z. zoli. saartilerio cecxlis z. spartakiada.  z. warmodgena ori sawyisis _ sikeTisa da borotebis brZolaze da sxv.. gadat.  zoomaRazia. zOna [berZ. instituti. muzeumi. ¥ zoologiuri.  z. [berZ. zoolOgia [berZ.-197xedviT _ usamarTlod ak­ ritikebda homerosis `iliadasa” da `odiseas”. z. sadac Tavmoyrilia saCveneblad da mecnieruli dakvirvebisaTvis nair­nairi cxovelebi da frinvelebi. iranSi. sonde saceci] _ 1. 2.. zootEqnika [zõon cxoveli da < berZ.  arqtikis z. saeqimo xelsawyo _ wvrili mili an Rari.. romelic cxo­ velTa samyaros swavlobs. zõon cxoveli] _ rTuli sityvebis pirveli zor nawili mniSvnelobiT `cxo­ velTa samyaros exeba”. azerbaijanSi da zog sxva qveyanaSi gavrcele­ buli religia. sondieren] _ zondiT risame gasinjva. sondage] da zondQreba [germ. z. sasazRvro z. 2.  Wrilobis z. qirurgiuli z.ol­ qi] _ raime saerTo niSnis mixedviT gamoyofili siv­ rce. gadmocemiT z. momsaxureba. zoroAstrizm­i _ Zvel Sua aziaSi. romelic atmosferos zeda fenebSi avtomaturad iwers mete­ orologiur monacemebs.

T TalasoTerApia [berZ. (s. thaleia] – berZnul miTologiaSi. TEatr­i [berZ. komediis mu­ za.  SoTa rusTavelis saxelobis akademiuri T.  T. romelmac Seqmna qveyana (samyaro) da ganagebs mas. TEzis­i [berZ.  qarTuli T. T. Thesis] – 1. TEizm­i [berZ. Summer] _ eleq­ truli xelsawyo xmovani signalebis misaRebad (qarT. TAlia [berZ.) instituti. (s. 2. Theatron] – 1. T (s. sinon.  savele telefonis z. Thema] – Txrobis. T.. zuzuna). zUmer­i [ger. Thesis debuleba] – ix.) Jurnali. Tezisi. romlis WeSmariteba unda damtkic­ des. Sedgenilia bib­ liis (`Zveli aRTqmis”) wignebis ganmartebaTa sa­ fuZvelze. aqedan _ saxelwo­ deba). sezoni. Thalassa zRva da Therapeia] – zRvis haviTa da zRvaSi ba­ naobiT mkurnaloba. T-is mTavari reJisori. TEza [fr. (s. Thesev berZ. lo­ gikaSi: debuleba. T. sa­ yofacxovrebo da samarT­ lis wesebisa da kanonebis krebuli. TEma [berZ. talmūδ moZ­ Rvreba < lāmaδ swavleba] – ebraelTa religiuri. romelic axorcielebs warmodgene­ bis dadgmas. ebr. (s). aseTi dawese­ bulebis Senoba.) sazogadoeba. Theos RmerTi] – religiuri moZRvreba. gamokvlevis. dawesebuleba. romelic aRiarebs rom ar­ sebobs gansakuTrebuli gonieri arseba – RmerTi. hegelis idealistur fi­ losofiaSi: ganviTarebis procesis pirveli safexu­ ri.zum -198naze warmodgena – ganxor­ cieleba. TAlmud­i [Zv. xelovnebis dargi – dra­ matul nawarmoebaTa sce­ .) xelovneba. mzis abazanebi. 2. ¥ Teatraluri da saTeatro. saubarisa da nuli religiis winaswar­ metyvelis zaratuStras (berZnuli wyaroebiT _ zo­ roastrs.

TeOrema [berZ. rom­ lis drosac politikuri Teo Zalaufleba samRvdeloebas ekuTvnis. gamofena... T-is damtkiceba. Theogonia RmerTebis warmoSoba] – miTebi RmerTebis warmo­ Sobis Sesaxeb.-199misT. sagani. TEmida [berZ.. vfiqrob] – maTematikuri debuleba. saliteraturo T. Theoria dakvirve­ ba. TeogOnia [berZ. TEneb­i [ingl. albaTobis T. RvTismetyveleba.  moxsenebis T.. TeOria [berZ. SotlandiaSi: didgvarovnebi. TeoretQkos­i – piri. gamocdilebis.  T. gegma. ¥ Tematuri. Thegh da thene] – inglisSi. 2.-is msaxuri. ¥ Tematikuri.kvleva] – 1.) marTlmsajuleba.  piTagoris T. TeokrAtia [berZ.  Semecnebis T.  leqciaTa T. mefis dide­ bulni.  Tematiuri Scd.  fizikis T.  mxatvrul nawarmoebaTa T. 2. TemAtika – TemaTa erTob­ lioba. fardobiTobis (relativobis) T. sazogadoebrivi praqtikis logikuri ganzogadoeba.. istoriuli T. rom­ lebic qmnian raime mec­ nierebas an mis erT­erT dargs. 3. im ganzogadoebul debu­ lebaTa erToblioba. berZnul miTologiaSi RmerTi. theōrēma < theōreō vixilav. im wesebis debulebebis .. (gadat.  T.  manqanebisa da meqanizmebis T. Theologia] – moZRvreba RmerTisa da religiuri dogmatebis Se­ saxeb. themidos] – 1. romelic gamoxa­ tulia Tvalebze saxvevi­ ani qalis saxiT (miukerZo­ eblobis niSani).ro­ melic asaxavs bunebisa da sazogadoebis ganviTarebis kanonzomierebas. ro­ melic amuSavebs codnis raime dargis Teoriis sa­ kiTxebs. sakiTxi. romlis marTebulobas ad­ genen mtkicebis gziT. TeolOgia [berZ.  Tematiuri Scd. erT xelSi sasworiTaa da meoreSi max­ viliT. Zv. Themis. Theos RmerTi da kratos xelisufleba] – mmarTvelobis forma.

Therme berZ. 4.) miwisqveSa Tbili an cxeli mineraluri wyle­ bi. TeosOfia [berZ. ganekuTvneba masobrivi ganadgurebis (mospobis) iaraRs. Termoregulatori. thçrion cxoveli. TermobirTvuli re­ aqcia – atomuri birTvebis sinTezis reaqcia. 2. thermos Tbili Therme sicxe. romelic mimdinareobs zemaRali tem­ peraturis farglebSi da xels uwyobs am temperaturis SenarCunebas didi energiis gamoyofis gziT. rom­ lis mixedviTac SesaZle­ belia zeSTagonebis gziT RvTis Semecneba da miRma samyarosTan urTierToba. siTbos­ Tan.. cnobari. Theosophia RvTis sibrZne] – religiui mistikuri moZRvreba. zogadi. ganyofilba. omis saSiSroeba. siT­ bo] – 1. TermobirTvuli iaraRi – birTvuli iaraRi. Sexedulebani (praq­ tikuli moqmedebis sapi­ rispiro). TermobQrTvul­i [berZ.  T.. romelic Se­ iswavlis Sinagan sneule­ bebs. romelic am sityvebis da­ mokidebulebas aRniSnavs temperaturasTan.. T. Termo. romelTa Ses­ wavla gvexmareba ama Tu im dargis dauflebaSi.  musikis T. TeriolOgia [berZ. siTbo] – rTuli winadadebis pir­ veli Semadgeneli nawili. fizika. Therapeia] – me­ dicinis dargi. mxeci da logos moZRvreba] – zoologiis nawili. aqvs Zli­ eri gamanadgurebeli Zala. momzadeba. romelic swavlobs ZuZumwovar cxovelebs.  Termodinamika. Therme sicxe. [< berZ thermos Tbili 1. Wadrakis T. Termometri. Sinagan sneulebaTa mkurnaloba araqirurgiuli meTodebiT. saavadmyofos T. TerApia [berZ. 2. (geol. Therme TErmeb­i [laT. ¥ Terapiuli. ganyenebuli msje­ loba.Teo -200- erToblioba. TermOmetr­i [berZ. T. gamokvleva.  T. ¥ Teoriuli. thermos cxeli] – 1. TerApevt­i [berZ. . Zvel romSi: sazogadoebrivi aba­ noebi. Therapoutes] – Sinagan sneulebaTa eqimi.  T.  Terapevtuli Scd.

2. mozardi. Zi­ riTadad deteqtiuri. samedicino T. ebraelTa salocavi sina­ goga. reJimi. Thrombos Se­ nadedi] – (medic. ga­ marjvebis momtani iyos – jado.. Thor] – skan­ dinaviur miTologiaSi: We­ qa­quxilis RmerTi. TQlisma [fr. pergaments gragnili. visi asakis ricxviTi mniSvneloba inglisurad gamoisaxeba sufiqsiT ­teen. uf­ ro iSviaTad. Ebr.w. TErmos­i [berZ. vercxliswyliani T. TrOmb­i [berZ.] – 1. mistiuri Si­ naarsisa. thermos Tbili. romelic cru rwme­ niT. TOr­i [skandin. siTburi). TOra – [Zv. TiTqos adamianis bed­ nierebis. anu 11­dan 19 wlamde: yrma. Tilsam] – raime patara nivTi. TOmizm­i – kaTolikuri fi­ losofiis mimarTuleba. miwaT­ moqmedebis mfarveli. cxeli] – specialuri Wur­ Weli. eb­ rauli saxelwodeba bib­ liis pirveli xuTi wig­ nisa. TineQjeri [ingl. Teologiisa da fi­ losofosis Toma aqvinelis (Thomas Aquinas _ 1225­1274 w. thermos Tbili. cxeli] – (spec. romelzec es teqstia da­ werili da. damuSaveba. romlis avtoroba miewereba winaswarmetyvel moses.. Triller Jruan­ telis momgvreli] – li­ teraturisa da kinos Jan­ ri. TrQler­i [ing. TermOsfero [berZ.) saxelis mixedviT].  T. wylis T. xasiaTdeba siuJetis mZlavri ganviTarebiTa da mudmivi daZabulobiT. romelic icavs masSi moTavsebul produqts ga­ ciebisa an gaTbobisgan. Tro romlisTvisac damaxasia­ Tebelia aristoteles fi­ losofiis Segueba qris­ tianuli sarwmunoebis moTxovnebTan [misi damaar­ seblis. talisman < arab. liTonTa T. romelic sina­ gogaSi inaxeba.) sisxlis .  haeris T.) rac dakavSirebulia siTburi energiis gamoyenebasTan teqnikaSi (qarT. sinon..-201siTbo da metreō vzomav] – temperaturis gasazomi xelsawyo.  Termiuli Scd. warmatebis. Zv. Teenager] – is.

S. meore ukan. romelic mas gemi. fasi da sxv. SvobaSi tyved wayvanil da  pirveli (meore) i. Senadedi. yo­ velgvari dasawyisisa da dasasrulis RvTaeba. jagdtasche] – Qard­i [ingl. i romelTagan erTi win hqon­ da moqceuli.  trombi Scd. (sinon. jaguara] – didi samxreTame­ iArliy­i [Turq. anTagan (kerZod qarTvel­ 2.-is logamahmadianebul qristi­ Jebi. .  ixmareboda agreTve engiplastebis erToblioba. iAmato [iap. sarTuli. (geol. ianQCar­i [Turq. 3. Cinuridan nasesxebisa).­Si): privilegirebuli iArus­i [rus. Te­ atrSi: mayureblisTvis gan­ qveiTi jari. jenus] – romaul miTologiaSi: drois. udris 3 futs (91 sm­s).) danaleqi qanebisa. veli katis ojaxisa. yankee] – ameri­ kelebis (aSS­is mkvidrTa) Qaxta [ingl. wyeba.produq­ rikuli mtacebeli cxo­ tebze dakruli furceli. sigeli. yard] – inglisuri sigrZis sazomi erTeuli.) monRolTa saxanoebSi: ieroglifebi (gansxvavebiT xanis werilobiTi brZaneba. yarlik brZa­ neba] – 1. romelsac pir­ kuTvnili sarTuli (pir­ vel xanebSi adgendnen bav­ veli. jaguar < mrav. iAgdtaS­i [germ. gamo­ isaxeboda ori pirisaxiT. saerTod rigi. Qanki [ingl. denoba. saqonelze.). Tagan). (ist. meore da a. yacht] – sasporto an saseirno turistuli metsaxeli.s. iagUar­i [germ. yenicari axali  iarliki Scd jari] – osmaleTSi (me­14­13 s.] – iaponur dam­ etiketi) werlobaSi: wminda iaponuri 2. mokle romelzedac aRniSnulia wiTel­yviTeli Wreli bew­ saqonlis dasaxeleba. iAnus­i [laT.iag -202- amerikelebma Searqves. CanTa nanadirevisaTvis. rao­ viT. romelic Cndeba sisxlZarRvebSi an gulis RruSi. ярус] – 1. Cari.

ibn Ze. 3. ganaxorcieles.  kargi i. y] _ laTinuri anbanis bo­ lodan meore asos _ Y­is saxeli. idea warmodgena. Ca­ nafiqri. Qdea [berZ. ibis < egvi pt. iEhova.] – ZenZeruki. ibn [arab.  faqtebis i. moRvaweobisa.] – iudaizmis uzenaesi RvTa­ eba. igloo < algon­ kinebis (Crd. Qahve [Zv.  romanis ZiriTadi a. iaxtis tarebis specialisti. Qgrek­i [fr.-203 ialqniani i. Qglu [ingl. Qbis­i [berZ. iAxt­klubi [ingl. romlis wevrebic misdeven sawylosno sports – af­ rosnobas. gegma. risame. cneba] _ 1. iAbako – ciskris locvis nawili. xelovneba. igrec < berZ.-ebi 2.  i. niCbosnobas da misT. hidalgo] _ Sua saukuneebis espaneTSi: azna­ uri. ¥ ideisa. adamiani. romelic gansaz­ Rvravs risame Sinaarss. idEuri _ viTomda mowinave ideebiT gamsWvaluli. yacht-club] – sasporto organizacia. maTematikaSi ixma­ reba ucnobi sididis aR­ saniSnavad iqssa (X) da zetTan (Z) erTad. gonebaSi arse­ buli visime an risime xati. ignorQreba [< laT. amer.  ideia. ebr. . idea warmodgena. vaJiSvili] – nawilaki. ignora ar vici] _ (wign. idEal-i [fr. motoriani i. iAxtsmen­i [ingl. azri.) ugulebelyofa ide visime. i. mTavari. yachtsman] – sportsmeni. yajari (frinve­ li). mouvida TavSi. ganzraxva. ZiriTadi azri. romelic win daerTvis mamis saxels an sagvareulo saxels da ud­ ris qarTul Ze­s. i. warmodgena  mowinave i. indielTa erT­erTi tomis) enidan] – kanadel eskimosTa sacxov­ rebeli Tovlis marTkuTxa blokebiT aSenebuli gum­ baTiseburi formis mqone qoxi. ideasi Scd. Qdalgo [esp. samyaros Semqmneli (biblia).  hidalgo Scd. mcneba] – umaRlesi mizani adamianis moqmedebisa.. mowi­ nave ideebis erTguli. ideal < berZ.

cnobiereba.ide miswrafebisa. arsebuli.) savsebiT msgavsi ri­ same. sazogado­ 2. i. mesTvis idealuri Tvise­  TiTebis anabeWdebis i. saqmianobaSi. bebis miwera. warmodgenaSi sxv. Sexedu. bune­ (gansxvavebiT asosgan. rac lia da am idealebiT xel­ vlindeba cnobierebis mZRvanelobs Tavis cxov­ sxvadasxva formaSi – fi­ rebaSi. 2. srulyofili. i. 2. ideAlizm­i [fr. i. maRali zneobrivi idea­ ideogramebia mag. erTerTi ZiriTadi fi­ losofiuri mimdinareoba. suli aris pir­ romelic cnebas gamoxatavs veladi. sisufTave. xelovnebaSi da lod ideebSi. indentificare gaigiveba] – ri­ sime. adamiani. -204-  i. i. da logos sityva. idealisme]  i. da gramma Cawera. ra­ igiveba. idealizmis – romelime klasis. risame imaze ukeT same erTmaneTTan damTxve­ warmodgena. idealizAcia da idealQ­ zeba [< laT. i. poli­ (mniS. idea cneba materializmis sapirispiro. 1) mimdevari.) mxo­ marTalSi. politikaSi. yofiereba – meoreuli. Qde fQqs­i [fr. sakiTxebi. suraTi aRweres. idealiser] – vi­ identificQreba [Sdr. taqti.  i. ro­ ba. Se­ maRali idealebis erTgu­ xedulebaTa sistema. Canaweri] – romlis mixedviTac idea. Cinuri damwerloba. msgavsebis dalageba. ganyenebuli. xolo materia. tikuri partiis. identicus] –  idealizireba Scd. vidre sinam­ vis. moZRvreba] ideAlist­i _ 1. lebis erTguleba. Tvalsazrisi.ideolOgia [berZ. losofiaSi. pirobiTi werilobiTi niSani.  i. sa­ ideAlur­i _ 1. (wign. saukeTeso samagaliTo. romelic raime ebrivi jgufis ideaTa. ideogramebisgan Sedgeba ¥ idealisturi. pirobebi. vinmesTvis. cifrebi. idEnturi [< laT. ga­ dvileSia. Targmani. melic bgeras aRniSnavs). idée fixe] _ . ideOgrama [berZ. (filos. idea cneba lebani.  warsulis i. filosofia. – 1. laT. ¥ ideologiuri.

) raimesadmi usi­ amovneba. gadat. hierarchēs wminda meTauri] _ marTlmadidebel eklesiaSi: kaTolikos­pat­ riarqi. idQlia [berZ. `iesos sa­ zogadoebis~ wevri. nivTierebaze da a. esperantos varianti. ido STamomavali] _ erT­erTi xelovnuri ena. ye­ yeCi. verag. iErarq­i [berZ. (wign.  ojaxuri i. suraTi. idiôtēia uvi­ coba] _ Wkuasustobis. (gadat.S. idQom­i [berZ. romlisganac yovelgvari sisaZaglea mo­ salodneli. iüdisch ebrauli] _ aRmosavleT da centraluri evropis ebraelTa ena. `yurebs Camoyris~.  `ierarqiuli kibe”. `sityvas banze aagdebs~.w.) myudro. idQoti [< berZ. Sereva] _ 1. idiōma Tavise­ buri gamoTqma. eidyllion] _ (wign. idios Taviseburi da synkrasis areva. da- . mitropolitisa da episkoposis saerTo sa­ xeli.) akviatebuli azri. aumRvreli cxovreba (xSi­ rad iTqmis ironiiT). idiôtēs uvi­ coba] _ (saub.-205(wign.  i.) gamoTqma. orga­ nizmis avadmyofuri mgrZno­ biaroba zogierT sunze. kaTolikuri ordenis e. Qen­i [iap. 2. hierarchia] _ (wign. romlis mniSvneloba ar udris mas­ Si Semavali sityvebis mniS­ vnelobaTa jams. sapnis qafze.) TanamdebobaTa. ¥ ierarqiuli.) iTqmis fa­ risevel.  i. ier QdiS­i [germ. ¥ idiliuri. Qdo [esper. ierArqia [< berZ. wode­ bulebaTaA daqvemdebarebis wesi udablesidan umaRle­ sisaken. uSfoTveli. `ena mucelSi Cauvardeba~.-Ta ordeni. gamoxatva] _ (enaTm.  i. idiOtia [< berZ. gon­ naklulobis umaRlesi xa­ risxi. iezUit­i [< laT.] _ iaponuri fulis erTeuli. regveni.) suleli. `tans aiyris~ idiosinkrAzia [< berZ. 2. rome­ lic XVI saukuneSi da­ aarsa espanelma egnate loiolam. i. Jesus ieso qriste] _ 1. orpir adamianze.  `guli gautydeba~.

organizacia kevebuli sadgomi ucnobi daaarsa biznesmenma Carlz an infeqciuri seniT daa­ raselma 1872 wels. (gadat. (moZv. aqvs ganusazRvreli uf­  ierarxia. 2. ieRovas mow.ier -206- mokidebuleba. ierarxiuli Scd. sadac dakavebulia moadgiled dedamiwaze. kerZod 2. orga­ vadebul pirTa samyofad. laT. isolateur meebi _ religiuri orga­ ena] _ 1. gode­ mraval qveyanaSi. nivTiereba. nabari da graphô vzer] _ 1. izogrAfia [berZ.izolAtor­i [fr. damwerloba. madidebluri eklesiis ierOglif­i [< berZ. nizaciis prezidents. Civili. romlis Stab­bina lic cudad atarebs eleq­ (centri) imyofeba niu­ior­ trodens. rome­ nizacia. gansakuTrebuli gancal­ bruklinSi. egvi pteli qurumebis mier)] _ 1. ieRove­ ierusalimis dangrevis gamo lebi uaryofen marTl­ moTxrobilia bibliaSi]. wuwuni [winas­ ris saqarTveloSic (sul warmetyvel ieremias sa­ daaxloebiT 6 mln mow­ xelidan. na­ visime naweris.  i. xelmoweris weri. ro­ marcvals an bgeras.  Cinuri i. romlis godeba mea planetaze). lebebi. ivrit ebrauli ena] _ dRevandeli israe­ melic gamoxatavs cnebas. aso. isos Ta­ 2. ieRovElebi. zusti gadaReba. Cinuri da zogi sagangebod aRdgenils. maT So­ ba. winaswari gamoZiebis i. ¥ ieroglifuri.) Znelad gasarCevi. xatwera. lis saxelmwifo ena. aseTi melic warmoadgens Zve­ niSnebisagan Sedgeba Zveli li (bibliis) ebrauls. wes­Cveulebebs da dogmebs. gaugebari niSani. `ieRovas mowmeTa~ organizaciebi arseboben ieremQada – moTqma. gamoZiebis qveS myofi pi­ . egvi pturi.-ebi. kis gareubanSi. ro­ 3. hieroglyphika grammata wminda TviT yovladwminda samebis niSnebi (qvaze amokveTili dogmasac.) xatebis mxatvroba. figuruli niSani. sxva enis damwerloba. ro­ QvriT­i [ebr. _ melsac Tvlian ieRovas cixe.

 s. macdunebeli. saizoliacio Scd. ga­ mijvna. iluminAtor­i [laT. Qkos­i _ kondakTan erTad sakiTxavi grZeli muxli.  i. illusionniste] _ msaxiobi. romelic fo­ kusebs (ix. saxe] _ marTlma­ didebelTaTvis RmerTis. (wign. iluminaciis mowyobis spe­ cialisti.  saSiSi damnaSavis i. ilUzia [fr. imedi.  iliuzoruli Scd. isos Tanabari da hypsos simaRle] _ igivea. ga­ nuxorcielebeli. garemosTan. mefokuse). sax.  izoliatori Scd. iluziOnist­i [fr. rac horizontali (mniSv. gegmebis.] _ iaponuri de­ koratiuli xelovneba _ yvavilebiT.  izoliacia. Qkona [berZ. moC­ venebiTi. i. aseTi xe­ lovnebis nimuSebi. sinon. ocneba.  optikuri i. fokusi2) akeTebs (sinon.-207rovneba sasamarTlomde. rukebis. moZraobis i.  iliuzionisti Scd. eikön gamosa­ ilu xuleba. isolation] da izolQreba _ 1. 2. 2. izogi psi Scd. romlebic Tayvaniscemis obieqtebs Seadgenen. foTlebiT.)  iliuzia Scd. lenti. illuminator gamnaTebeli] _ 1.) ilu­ ziis Sedegad gaCenili. ganuxorcielebeli imedi. adamianebTan urTierTobis saSualebis mospoba. 3. sinamdvilis damaxinjeba.  izohi psi. ikAruli TamASebi [< ge­ ogr. mcdarad aRqma grZnobaTa mcdarobis Sedegad. naxatebis . gamoiyeneba daujdomel locvebSic. gadat. cdomileba] _ 1. iluzOruli [laT.] _ sacirko akro­ batikuli sanaxaoba erT­ gvari.. 2. raime safariT gamtaris dacva energiis dakargvi­ sagan (qarT. calke ga­ moyofa. illusion mcdari warmodgena. ikEbana [iap. ganmxoloeba). gamocalkeveba.  ikarosuli Scd. warmodgenebi. wmindanebis gamosaxuleba. illusorius macdunebeli] _ (wign. ¥ saizolacio. Seqmna raime gamosaxulebisa. izolAcia [fr. izOhifs­i [berZ. to­ tebiT da misT. 2).

imitAtor­i _ msaxiobi. mimsgavseba visime. risame dasamtkiceblad. illustratio] – 1. frazebi. Jurnalisa da misT.  leqsikonis s. iluminAcia [laT. 2. imQgrant­i [laT.  iliustratori Scd. 1) xelovnebas. nawar­ moebis teqstebisa. . romelic xang­ rZlivad dasaxlda ama Tu im qveyanaSi. misi bunebidan gamomdinare. kos­ mosuri xomaldis mrgva­ li fanjara. imâm win mdgomi] _ mahmadianTa sulieri wi­ namZRoli _ moZRvari. sailiustracio Scd. ro­ melic flobs imitaciis (mniSv. naxazi (teqstSi CarTuli. am mniS­ vnelobiT ixmareba agreTve ilustrireba). gemis. aranamdvili. illuminierem] – dekora­ tiuli sazeimo ganaTeba sxvadasxva ferad (Senobe­ bisa. ¥ saimigracio. imanens (immanentis)] _ sagnis. TviT aseTi naxati. ¥ sailuminacio. romelic nawarmoebis SinaarsTan aris dakavSirebuli).  iliustracia. 2. immigrans (immigrantis) vinc Sesaxldeba] _ ucxoeli.  s.ilu -208asaxsnelad moyvanili Tval­ saCino magaliTi. gamferadebeli mxatvari. sailiuminacio Scd. quCebisa). romelic her­ metulad aris daxuruli. Qmam­i [arab. magram namd­ vils damsgavsebuli. romelic suraTebs xatavs wignis. imitatio] _ 1. dasuraTeba (wignisa.  iliuminatori Scd. naxatebiT. kanonebi. misTvis niSandoblivi. imanEntur­i [laT. mibaZva.  `vefxistyaosnis” i.-ebi.  s. gayvaniloba. 3. mixvra­moxv­ risa da sxv. imigrAcia da imigrQreba [laT. Junalisa. nimuSi. ¥ sailustracio.  iliuminacia.  `vefxistyaosnis” i. immigro Sevsaxldebi] _ ucxoelTa Sesvla ama Tu im qveyanaSi mudmiv sac­ xovreblad.  sadResaswaulo i. movle­ nis Sinaganad maxasiaTebeli. TviTmfrinavis. 3. suraTebiT gaformeba. imitAcia [laT. illuminatio ganaTeba] – da iluminQreba [germ. risame xmisa. ilustrAcia [laT. ilustrAtor­i _ mxatvari.

implantAcia [laT.  iaponiis i.. 2. 2. karlos didis i. imperAtiv­i [< laT. adamiani. di­ liJansis meore sarTuli. imposant] _ (wign. braldeba] _ qvey­ nis prezidentis Tanamdebo­ bidan gadayenebis procedura konstituciis sawinaaRmdego moqmedebisaTvis. (ist. zraxvebi _ gaTiSe da ibatone.  didi britaneTis i. umaRlesi ZuZumwovari cxovelebisa da adamianebis Canergva saSvilosnos lorwovan garsSi. sardali] _ 1. imperator mbrZanebeli. i. 1) SeZenis politi­ ka.  i. 2. garegnobiT. kategoriuli moTxovna. margalitis i.  i. ¥ saimperatoro. zogi qveynis monarqis (me­ fis) tituli.  s. impEria [laT. imperiAlist­i _ imperia­ lizmis warmomadgeneli. imperialisme < laT imperium xe­ lisufleba. msxvili koloniuri sa­ xelmwifo. sadac mgzavrTa dasajdomi adgilebi iyo gamarTuli. impozAnturi [fr. ¥ imperiuli. monarqiuli saxelmwifo. dinastia. imperiale. image saxe] _ miznmimarTulad Seqmnili saxe. Zalaufleba] _ qveynebis dapyrobisa da koloniebis (ix. saimperato­ imp ro] _ Zvelad omnibusis. gerbi. saxelmwifo. impeachment gakicxva. i.) brZanebiTi kilo. in –Si da plantatio dargva. saxelmwifo. rac did STa­ beWdilebas axdens Tavisi SesaxedaobiT.  s. ¥ imperialisturi.) Zvel romSi: mxedar­ TmTavris sapatio tituli. imperium umaR­ lesi xelisufleba] _ 1. romelsac saTaveSi impera­ tori udgas. ruseTis i. rac transplanta­ cia. brZaneba. ¥ saimperio. 2.-209 tyavis i. (gadat.. kolonia. imperialis < laT. imperiAlizm­i [fr. . imperativus brZanebiTi] _ 1. igivea. mi­ si momxre. impQCment­i [ingl. daJinebiTi. gadargva] _ 1.) vinc. imperQal­i [fr.  i. mniSvn. imperAtor­i [laT.. Qmij­i [ingl. omi.  romis i.

Teatralur warmodgenebs.  i. musikaluri nawarmoebis da a. mxatvrebi..saqoneli. import] _ sa­ qonlis Semotana sazRvar­ gareTidan (sapirisp. sa­ xeldaxelod SeTxzva da misi maSinve Sesruleba (wi­ naswar moumzadeblad). Qmport­i [ingl.) Sinagani miswrafeba. niWi. ¥ impresionistuli. ganagebs.  i. baJi. leqsis. mxatvroba (literatura. (fiz.imp -210bieqturi gancdebi. i. impotEncia [laT. eqs­ porti). rac udris sxeulis masisa imponQreba [germ. Sesruleba. improvisatore] _ improvizaciis ostati. leqsi. impotentia uZlureba] _ mamakacis sqe­ sobrivi uZlureba. cvedno­ ba. impresiOnist­i _ impresio­ nizmis mimdevari. improvisation < it.  i. calkeuli msaxiobebis gas­ trolebs.  nervuli i.  importiuli Scd. ¥ improvizaciuli. cdilobda gad­ moeca mxatvris (mwerlis. musika).) moZraobis raodenoba. 2.-ebi.  brwyinvale i. romelic or­ ganizebas uwevs koncertebs. rac iwvevs raime moq­ medebis Sesrulebas. musikosis) ufaqizesi su­ . improvizAcia [fr.  i. saRamo-koncerti.S. ro­ melic imports awarmoebs. impresiOnizm­i [fr. impulsus] _ 1. ¥ improvizatoruli. impressario] _ kerZo piri.  s. ¥ importuli. s. ¥ saimporto. improvisazione] _ 1. biZgi. impresArio [it. importer] _ piri an organizacia. i.). musikaluri piesa da sxv. importQor­i [ingl. SezRudvebi. STabeW­ dilebebi. improvizAtor­i [it. saxeldaxelod SeTxzu­ li da Sesrulebuli mxat­ vruli nawarmoebi (leqsi. (wign. impressionnisme < impression STa­ beWdileba] _ mimarTuleba xelovnebaSi me­19 saukunis bolo _ me­20 saukunis da­ sawyisSi. Qmpuls­i [laT. imponieren] _ dadebiTi STabeWdilebis moxdena.  i. 2.

indigo < laT inbiT. winaT iRebdnen zo­ rcelebloba.. (medic). or­ ganizmis Seuvaloba Sxamis. xelfasis i. moZraoba. Sromis nayofiTviseba – ar daavaddes ama erebis i. misi  fasebis i. ramisgan] – 1. xna Scd. inauguara i.-211- ind da siCqaris namravls. misi binis indiElebi _ saerTo saxel­ wodeba tomebisa. Qndeqs­i [laT. tion] – aSS­Si: axali preziden­ 2. s. hena] – 1. visac midrekileba aqvs tis saxelmwifos saTaveSi imoqmedos impulsis zegav­ oficialurad Cadgomis ce­ leniT. dasnebovnebis mimarT. same sia. gierTi tropikuli mcena­ di plomatQuri imunQ­ risagan. romlebic xelSeuxebloba. maCvenebeli. maT­ romelsac qimiuri wesiT ze zogierTi kanonis gauv­ iReben. teti – di plomatiuri warmomadgenlis. remonia. Seadgenen amerikis mkvidr Qna [arab.) ama Tu im pirov­ ji saRebavi nivTiereba. zeimi. mzadeba. . sebTan dakavSirebuli. impUlsuri _ 1. saqonlis i. (fiz. nebis xelSeuxebloba. generatori. amJamad Se­ yviTeli saRebavi. SesaRebad. inaugurAcia [ingl. frCxilebisa lo da samxreT amerikis da sxv. ¥ inisa.romelsac morCenili arian Crdi­ xmaroben Tmis. risame cifrobrivi an asoiTi maCvenebeli. buCqi.. dicus indiuri] _ muqi lur­ 2. RonisZiebani.) eleqtrul impul­  s. pirovneba. risame imunQtet­i [< immunitas (imCamoTvla. kontinentis zog raion­ 2. munitatis) ganTavisufleba  axlad gamosuli wignebis i.. ¥ sainauguracio. Tu im gadamdebi sneule­ Qndigo [esp. mowiTalo­ mosaxleobas. impulsiT gamowveuli. index] _ 1.  i. 2.  inasi. romlis foTlebis­ Si [saxelwodeba warmod­ ganac amzadeben am saRe­ genilia kolumbis Secdomis bavs. ri­  impulsiuri Scd. (samarT.  i. 3.

gulgrili. fsiqologia. nivTiereba. fizikuri sidideebis (mag. gansakuT­ kideblad arsebuli orga­ rebuli] _ (wign..  mecnierebaSi ixmareba ag­ indikAtor­i [laT. (teq.) igivea. rac calkeul Tan SeerTebiT). ganur­  i. calke adamiani. individia2. incesis gamosamJRavneblad dividuum ganuyofeli] – 1. lakmusi. imesadmi. xo­  i. individuum ga­ individUum­i [laT. romelic fers garkveuli individis dama­ icvlis mJavasTan an tutes­ xasiaTebeli. koleqtivis bisa. veneb indicator maCvenebeli] _ individuAlizm­i _ calke 1. wnevis.) saxelwodeba sxva­ piris interesebs dayeneba dasxva saxis xelsawyoe­ sazogadoebis. individunuyofeli] – (wign. (mag.  individializmi.  i. mcenare): rac individi. romelTac iyeneben interesebze maRla. Sroma. doelebi da indoeTi). uZvelesi kultura. momsaxureba. riTac erTpirovnulad indiferEntul­i [laT. ker­ qveyana aris indoeTi]. (zedsarTavi sityvebisa in­ mSenebloba. meurneoba. i. nizmi (cxoveli. indiffe- . pirovnebas ganasxvavebs indiferEntizm­i _ indife­ sxvebisagan. Taviseburebani. rentuli. ¥ individualisturi.)  i. Sesrulebuli CioT indoelebi (indoeTis arakoleqciuri.romelic SehyavT listuri Scd. calkeuli piris mier war­  indielebisagan unda gavar­ moebuli. 3.  individialuri Scd. monaCeveli damokidebuleba ra­ cemebi. datvirTvis da sxv. ¥ indiuri. i. xsnarSi masSi mimdinare pro­ individuAluri [< laT. indica vuC­ reTve individuumi. salo indiurisagan _ induri cxovrebeli saxlebis i. pirovneba  individumi Scd. romelsac egona.ind -212- Sedegad. sargebloben. Zo. midgoma. gasazomad. rac TiToe­ rom mis mier aRmoCenili uls exeba cal­calke.  i. indQvid­i [laT. ZiriTadi mosaxleoba).) damou­ um ganuyofeli. 2. i.

urdu). ¥ industriuli. Tolikuri eklesia romis ¥ induqciuri. umoqmedo. ligia _ brahmanizmis forma. germanuli. _ umoZrao. italiuri). logikaSi: azrovnebis me­ Seiqmna Sua saukuneebSi Todi _ kerZo faqtebidan. iranuli (mag. germanikuli (mag. xuri. msjeloba. damZime industria _ industria. i. toni. deni.) mianoba] _ samanqano teqnikiT gulgrili. indUizm­i [kreb. qarxno mrewveloba. portugaliuri. didi ojaxi.Sveduri). msxvili samanqano teqnikis berZnuli. rusuli. industria saq­ .] _ induri re­ indUqcia [laT. somxuri da sxva danergva saxalxo meurneo­ jgufis enebi. romelic awar­ di. deduqcia). dune. iners (inertis)] rebi. moebs farTo moxmarebis sparsuli. moebis saSualebebsa da indoevrOpuli Enebi _ mo­ iaraRebs (sinon. romanuli  i. mokidebuleba.  qveynis i. papis saxeliT.  indoevropiuli Scd.-213- ine rens (indifferentis)] _ (wign. bis yvela dargSi. inductio] _ 1. franguli. polonuri). ga­ aRWurvili safabriko­sa­ nurCeveli. romelSic Se­ msubuqi industria _ in­ dis induri enebi (mag. msubuqi (mag. indulgentia 2.  i. indUstria [laT. romelic awarmoebs war­  indeferentuli Scd. mZime mrewnaTesave enebis erT­erTi veloba). romelsac turi velis cvlilebebTan Sua saukuneebSi yidda ka­ dakavSirebiT). uintereso. indulgEncia [laT. espa­ nuri. (mag. hin­ dustria. adamiani. i. osuri). zogadi daskvnis gamotana (sapirisp.) raime gamtarSi eleq­ wyaloba] _ codvebis mi­ truli denis aRZvra (magni­ tevebis sigeli. Ce­ mrewveloba). indUsebi _ induizmis mimdev­ inErtuli [laT.  industrialuri Scd. (fiz. brahmanizmisa da budizmis calkeuli debulebebidan daaxloebis Sedegad. ukrainuli. slavuri sagnebs (sinon. industrializAcia _ inglisuri.  i. qveynebi. i.daniuri.

rac romelime dawesebulebis. debs raime saqmeSi. reinvestQreba – [ix.  omis i. s.). banki. Cadeba] – fu­ lis dabandeba.  inertiuli Scd.  s. ¥ sainventaro  s. 2. romeli. atmosferos haeris tempe­ raturis mateba (nacvlad klebisa) qvevidan zeda fe­ nebisaken. invest dabandeba. investition < ing.  invensticia.). sanam gareSe Zala ar gamoiyvans am mdgo­ mareobidan. adamiani. komisia.ine usicocxlo. sawarmos an organizaciis qonebasSeadgens.-is kanoni. Cadeba raime saqmeSi. -214 sasoflo-sameurneo i. avadmyofobis an moxuce­ bulobis gamo). rome­ lic fuls abandebs. inTronizAcia [laT. Sromis i. romlebic sxva nivTierebebs ar uerTdeba (heliumi.  i. ¥ sainvesticio. romelsac met­ naklebad dakarguli aqvs Sromis unari (daSavebis. (lit. invalide] _ adamiani. uZraoba] _ sxeulis Tviseba _ SeinarCunos Ta­ visi uZraobis an Tanabari sworxazovani moZraobis mdgomareoba. inertia umoqme­ doba.. . investQcia da investQreba [germ. s. inversio gadasma] – 1. re. moZraoba. inErcia [laT. invAlid­i [fr.) winadadebaSi si­ tyvaTa Cveulebrivi rigis Secvla stilistikuri miz­ niT. invEstori – piri.. sainvensticio Scd. neoni.]. inventarium aRwera] – yvela im nivTis. ¥ sainventarizacio. saskolo i.. invEntar­i [laT. davTari. invErsia [laT.  s. argoni da sxv. in -Si inErtuli aQrebi (gaze­ bi) _ airebi. inErtuli masAlebi _ betonis Semavseblebi (qva. kapitalis grZel­ vadiani dabandeba raime sa­ warmoSi (upiratesad sazR­ vargareT). ¥ inerciuli. programebi.  i. inventarizAcia – inventaris aRwera.  i. xreSi da misT. qviSa. sagnis erToblioba.

 i. nemsi. saxelis an gvaris pirveli aso (xSirad ixmareba mr.  sasargeblo saqmis i. moTave risame. thronos taxti (me­ fisa)] _ axlad arCeuli patriarqis an papis taxtze ayvanis ceremonia (qarT. Qnkebi _ indielebi. sainciativo Scd. ¥ sainiciativo. Zvel xelna­ werebSi teqstis pirveli mTavari aso. kunTSi an venaSi (qarT. initialis sa­ wyisisa] _ 1. ink  inciativa. jgufi. initiative < initiare dawyeba] _ 1. episkoposi. inicQal­i [laT. romel­ sac romis papisgan (Sua . wamomwyebi.  i. adamiani. 2. iniEqcia [laT. saWiro momentSi damo­ ukidebeli aqtiuri moqme­ debis unari. romel­ mac iniciativa gamoiCina. inkasAtor­i _ Tanamdebobis piri. iniciAcia [laT. inquisitor] _ 1. incasso] _ (finans.  intronizacia Scd. di­ di zomis da mxatvrulad gaformebuli. s. Cveulebriv. ¥ iniciativiani. ¥ sainieqcio. ricxvSi _ inicialebi). gamoiCina.  inciatori Scd. 1532 w. romelic organizaci­ ebisagan iRebs fuls bankSi Sesatanad. inkvizQtor­i [laT.) mcire ra­ odenobiT samkurnalo xsna­ ris Seyvana kanqveS. me­15 s­Si maT Seqmnes maRali kultura da saxelmwifo (inkebis saxelmwifo). injectio Seg­ deba] _ (medic.  s.  s. kabineti. Taosnoba raime saqmeSi. 2. iniciAtiva [fr.-215da berZ. ris Semdeg isini iTvlebodnen dasrulebul mamakacebad. inciativiani. initiatio sai­ dumloebaTa Sesruleba] _ pirvelyofil sazogado­ ebaSi: Wabukebis gandobis. si­ non. romlebic cxovrobdnen Tanamedrove perus teritoriaze. sinon. saineqcio Scd. aRsaydreba).) saTanado dokumentebis wardgeniT fulis miReba mrwmuneblis davalebiT.  ineqcia. SeSxapuneba). isini dai pyres espanelma dampyroblebma (konkista­ dorebma). iniciAtor­i _ piri. Qnkaso [it. dalocvis ceremonia.

inquisitio ga­ inkubacQuri (an: sain­ moZieba] _ 1. saqme. sainkvercxidan wiwilebis xe­ Jinero. rac inku­ nizacia. naobis gaumJRavneblad.) tanjva. sxvis saxels atarebs.) sasamarTlo. nage i. romelic  i. (gadat. mqone piri.)] inkubAcia [laT. wameba. incubatio ga­ – umaRlesi xelisuflebis . ingenieur] – umaR­ zicio. tanjavs. me­13­19 s. monaqmni. malavs Tavis vinaobas da mSenebeli i. ucnobi] _ piri. insignQeb­i [laT. vnelobiT ixmareba agreTve 2.) avadmyofobis fa­ yroba visme. rTuli s. incubo. (gadat. boba. gamo­ da sarwmunoebriv sakiTxTa Ceka inkubatorebSi (am mniS­ gamoZieba. leba] – (lingv. romelic inkubireba).. insignia (mr. ¥ inkviziciuri da sainkviinJQner­i [fr.) axali war­ 2. incubare gamovCek] _ aparati  inJinerisa. ukiduresad sastikad ep­ 2. avto i. kvercxebidan fisgan) dakisrebuli hqon­ wiwilebisa da misT. lesi teqnikuri ganaTlebis  i. inovatio ganax­ eretikosebs. ¥ inJinrisa. samxedro i. (medic. romelic ukiduresi bacia. inkubAtor-i [< laT. inJeneri. (medic. sainJenero Scd.-konstruqtori. incognitus im dargis specialisti. bis pirveli simptomebis  i.ink -216- saukuneebis espaneTSi ki me­ moCeka] _ 1.  s. inkvizQcia [laT.­Si: ro­ kubAcio) perioduli – 1. teqnikis ama Tu inkOgnito [laT. inkOgnitod _ Tavisi vi­ ¥ sainJinro. mis papis mier daarsebuli Canasaxis kvercxSi ganviTa­ kaTolikuri eklesiis sasa­ rebisTvis saWiro dro. nebis momentidan daavade­ ¥ inkvizitoruli. gamoCenamde.-gamomgonebuli. dakiTxva. awva­ ruli periodi – dasnebov­ lebs mas. i. axali movlena wvaleba.) igivea. (s. enaSi. mogzauroba. sisastikiT uswordeboda inovAcia [laT. lovnurad gamosaCekad.) adamiani. marTlo­policiuri orga­ 2.

ins inspirAcia [laT. ganaTlebis ganyofilebis i. institutum danawesebi ram. alRo. ¥ sainspeqcio.  pirveli i. maRal­ yeliani wiTeli fexsac­ meli.-iT mixvda. umaRlesi magist­ ratis. Semowmeba. s. sasamarTlo da sxv. zogierTi umaRlesi saswavleblisa da samecniero­kvleviTi da­ wesebulebis saxelwodeba. umaRlesi i. inspiratio] – da inspirQreba – visime Segulianeba. instictus ganzraxva] – 1. inspectio daTvaliereba] – 1..  safinanso i.  s.  saavtomobilo i. ¥ instinqturi – nebisgan damoukidebeli.) CawveTeba (wamlisa.  skolis i.  pedagogiuri i. instiqturi Scd. insinuatio] – monaWori visime saxelis gasatexad.  instiqti. enaTmecni- . dawe­ sebuleba] – 1. inspector zedamxedveli] – Ta­ namdebobis piri.  i. rome­ lic zedamxedvelobs da kontrols uwevs daqvemde­ barebul organoebsa da pi­ rebs. daTvaliereba. instQtut­i [< laT.  i. ciliswameba. moZraoba.. (gadat. 2. inspEqtor­i [laT. Qnstinqt­i [< laT. gauwies.  Tavdacvis i.  s.-217(mefis. raime dawesebulebis. spilos Zvlis taxti.) mixvedris unari. 2. organoebis calkeuli sa­ fexurebi. inspEqcia da inspeqtQreba [laT. imperatoris) niSnebi – porfiris samosi. sanitaruli i. instilAcia [laT. ¥ sainspeqtroro. cxoveluri organizmis Tandayolili midrekileba mizanSewonili. organizaciis an visime moq­ medebis sisworis Semowmeba zedamxedvelobis an inst­ ruqtirebis wesiT. sam­ xedro. instilatio] – (medic. kverTxi da sxv. magram aracnobieri moqme­ debisadmi. insinuAcia [laT. instAncia [laT. komisia. zedamxedvelobis organo­ ebi. waqezeba. instantia uSu­ alo siaxlove] – erTmaneTis daqvemdebarebuli saxel­ mwifo mmarTvelobis.. siTxisa).

(wign. i. gaTamaSeba visame mo­ satyueblad.  saerTo s.  instrumentaluri Scd. raime samuSaos Se­ sasrulebeli iaraRi. 2. sxvadasxva saxis sakravi. romelic raime speci­ alobas. insulinum] – kuWqveSa jirkvlis hormo­ ni. avtoskolis i. integer mTeli] – (maTem.  Cxubis i.  s. intEgral­i [< laT. instructio da­ rigeba] – saxelmZRvanelo miTiTebani. instrUqtor­i [laT. moTxrobis. ¥ instrumentuli da sainstrumento.-ebi.) uflebriv normaTa erToblioba. Qnsult­i [< laT. iyeneben diabetisa da zogi sxva daavadebis sam­ kurnalod.. foladi.  qorwinebis i. instrumentum] – 1.. omis i. 2.. Tvalis asax­ vevad. daviT kldiaSvilis `samaniSvilis dedinacvali”. instrumentAlist­i – raime musikaluri instrumentis damkvreli musikosi. s. raime li­ teraturuli nawarmoebis (romanis.  curvis i. in-ze da scena scena] – 1. instrUqcia [laT. ansambli. 1­Tvis).  musikaluri i. risame Sesas­ ruleblad saWiro wesebis krebuli.  usafrTxoebis teqnikis i. ostatobas aswav­ lis. insulto vxti] – (medic. romelic awes­ rigebs garkveul sferoSi sazogadoebriv urTierTo­ bas. insUlin­i [laT.) risame mo­ wyoba. piri. instrUment­i [laT. Tanamdebobis piri. pirebi. romelsac ga­ nixilaven rogorc Tavisi .) tvinSi sisxlis mimoqcevis mkveTri darRveva. ¥ sainstituto (mniS.  ilia WavWavaZis `oTaraanT qvrivis” i. romelsac evaleba drodadro Seamowomos mi­ sadmi daqvemdebarebuli or­ ganizacia – dawesebulebani. inscenQreba [laT.. qarxana.-s i. (s.. rasac Tan sdevs uecari gu­ lis wasvla da dambla. instructor momwyobi] – 1. 2. prezidentis i.) ga­ dakeTeba scenaze dasadgme­ lad..) musika.  qirurgiuli i. i. gadat. (wign.ins -218- erebis i. Sekreba. 2.) mTe­ li sidide.

ne. unari.-219usasrulod mcire lebis jams. 2. Seiswavlis wertilebis. (wign.. integriren] – 1. intiligenti. zo­ rovne] – inteligenciis war­ gierT ricxobriv maxasi­ momadgeneli.. intilgensi. qceva. intlinawili) erTmaneTTan eleq­ genturi Scd. garegnoba. ganaTlebuli. i. Wkua. romelTac aqvT spe­ [germ. i. vi aRqmis unary. intelligens (intelligentis) mcodne. goneba. nawi­ int ralis povna. (maTem. integrAluri sqEma (an:  i. kulturis . intelQgent­i [laT. integralis Tvisebebsa da intEleqt­i [laT. pirovneba. integratio SromiT dakavebuli adami­ aRdgena] da integrireba anebi. saSualebiT ¥ inteligenturi. gaerTianeba. sibrtyeebis. intellectus] – misi gamoyenebis ares. Seicaven integralis niSnis ¥ inteleqtualuri. teqnikis. adamianis azrovnebis unari.) enaTa (dialeqtTa) lic Seiswavlis ganusaz­ daaxloeba urTierTgav­ Rvreli an gansazRvruli lenis Sedegad.) cialuri momzadeba mecni­ mocemuli funqciis integ­ erebis. romlebic ucnob funqciebs  didi i. intelligenkonstruqciulad ganuyo­ tia mixvedriloba] – gonebri­ felia. i. aTeblebs. integrAluri ARricxva – maTematikis dargi. intelegentuniaturuli mowyobiloba. romlebsac ga­ Segnebuli. truladaa SeerTebuli da inteligEncia [laT. (lingv.  i. SigniT. integrAluri geomEt­ Sroma. rome­ 3. mikrOsqema) – mikro­mi­  intelgenti.-is mqone axalgazrda. kulturuli moTvlian integrirebis adamiani. ria – maTematikis dargi. gonebrivi integrAcia [laT.) gantolebebi.SeerTeba (raime nawilebisa). intligenromlis elementebi (an maTi turi. moaz­ wirebis. ¥ integraluri. ri. integrAluri gantolE­ gonebrivi ganviTarebis do­ bebi – (maTem.) erT mTelad qceva.

 samxedro i. 2. i. kores­ pondentTan – presaSi ga­ mosaqveyneblad.  i. intEres­i [laT.-s micema.  s.  i. ukeTesi Sedegis.-ebi. z. kinofilmi.int -220bismoyvareoba. radioTi. internacionalizmi. intensi < laT. mniS. intErviu [ing. s. 3. intErvent­i – intervenciis monawile an organizatori. interventio] _ erTi an ramdenime saxel­ mwifos Careva romelime qveynis saSinao saqmeebSi. intervEncia [laT. s. miswrafeba. i. ro­ melsac abaria SeiaraRe­ buli Zalebis momaragebis saqme.).  s. intesification] – (wign. inter] – pirveli Semadgeneli nawili rTuli sityvebis mniSvnelobiT `internacionaluri”.. intendant] – samxedro mosamsaxure.-s aReba. gamoiwvia. cno­ . risame gagebis. daZabuli. aRZvra.. intErval­i [laT. Sroma. interview] – po­ litikuri.  u. ¥ uintereso (uary.  intervidenie. moTxov­ nileba.  aTprocentiani i. mogeba. mniSvnelova­ nia] – 1. mizani. inter. sa cnobili pirovnebis sau­ bari JurnalistTan.  warmoebis i.  SemoqmedebiTi i. s. intervQuer­i [ing. akademia. u. azri. nayofie­ rebis momcemi. intensifikAcia [fr.  xuTwuTiani i. intensiuri. datvirTva. 2). Seiswavlis survili. s.) risame qceva ufro intensiurad (ix. zogado moRvawis. drois Sualedi.  polkis i. manZili. gacnobis. [laT. ambavma i. televiziiT gadasacemad. dampyrobi. visime i. interiewer] – sferoSi. 2. gaZlierebuli. ¥ saintendanto. sivrce or sa­ gans Soris.. ¥ saintereso (mniS. intEndant­i [fr. samsaxuri. daZabuloba] – 1. interest mniS­ vneloba aqvs. intensio. soflis meurneobis i. intervallum] – 1. sargebeli. intensQur­i [fr. 2.  i. samecniero Sroma. pirovneba.ebis damcveli. wigni.  erovnuli i. 1­isaT­ vis). saubari.  i.

brZola Sovi­ nizmisa da nacionalizmis winaaRmdeg. frangi kompozitoris pier degeiteris (XIX s. internAtura [< laT. eqimi. ar­ qiteqturulad da mxatvru­ lad gaformebuli.  socialisturi i.romelic vinmesgan iRebs intervius.-Si swavlobs. internacionAluri – sxva­ . naxati.) Jurnalisti. internationale] – 1.). interieur Siga. 2. zogjer damoukidebeli sa­ orkestro nomeri operaSi. specializaciis gaRrmaveba. sadac moswavleebi cxov­ roben kidevac (sxvanairad: skola-internati)  i. interQer­i [fr. (arqit.-221(wign. internaciOnal­i [fr. cxovelis Sinagani agebu­ leba. internus Si­ nagani. saavadmyofoSi. same­ dicino institutis stu­ denti. komunisturi partiis himnad aRiarebuli. Se­ nobis SigniTa nawili. saswavlo dawesebulebas­ Tan arsebuli saerTo sa­ cxovrebeli moswavleebi­ saTvis. romelsac sruli kursi aqvs damTavrebuli da di plomis miRebamde er­ Twlian praqtikas gadis klinikaSi. 3. SigniTa] – 1. SigniTa] – 1. romlis mizania codnis srulyofa. romelic 2­3 wliT movlinebulia romelime samkurnalo dawesebuleba­ Si kvalifikaciis asamaR­ leblad. skola.  skolis i. intermedio sa­ Sualedo] – dramatul an saopero nawarmoebSi Car­ Tuli patara scena. int intErnat­i [< laT. Qntern­i [laT. 2. interinus Sinagani. intErmeco [it. 2. memarcxene mi­ marTulebis saerTaSoriso gaerTianeba.) simRera. internacionAlQzm­i [fr. internationalisme] – yvela xalxis Tavisuflebisa da Tanaswo­ robis dacva. romelzedac asa­ xulia Senobis SigniTa na­ wili. internus Sinagani.) mcire musikaluri piesa. intermezzo] – (mus. intermEdia [it. SigniTa] – kursdamTavrebul eqimTa (romelime samkurnalo da­ wesebulebaSi) staJireba. 2. SigniTa] – 1. Cveu­ lebriv komikuri xasiaTi­ sa.

internus Sinagani] – 1. eki paJi. kosmosuri xomaldis i.  i. dasxva erovnebis xalxebis kuTvnili. rolisa msaxiobis. Taviseburi SemoqmedebiTi Sesruleba raime mxatvruli an musikaluri nawarmoebis. romelSic SesaZlebelia informaciis Senaxva an moZieba calkeul personalur kompiuterTa satelefono qselTan Seer­ Tebis saSualebiT. meomari saxelmwifos xe­ lisuflebis mier mis te­ ritoriaze mcxovrebi mtruli saxelmwifos moqa­ laqeebis dakaveba da maTTvis Tavisuflebis aRkveTa omis damTavrebamde. sinaTlis an eleqtruli talRebis urTierTgaZliereba an urTierTSesusteba erTma­ neTze damTxvevis dros. interpol] – sisxlis samarTlis poli­ ciis saerTaSoriso orga­ nizacia.int -222(wevris) werilobiTi Seki­ Txva mTavrobisadmi raime saqmis an faqtis Taobaze. ga­ daxlarTva.. internQreba [< laT. intErnet­i [ing. interferEncia [laT.  beThovenis me-9 simfoniis axali i.  kanonis i. 2. sityvebi.) piri. interpretAtor­i – (wign. ganmarteba. bgeris i.) bgeriTi. interpelAcia [laT. 2. interpretatio] – da interpretQ­ reba [germ.  sinaTlis i. romlebic am qveynis teritoriaze Se­ vidnen. 1. Semsru­ lebeli – musikosis mier. neit­ raluri saxelmwifos xelisuflebis mier gana­ iaraReba da dakaveba meo­ mari mxareebis samxedro nawilebisa. interpretAcia [laT. interpretieren] – (wign). yovelgvari zeddeba. inter Sori­ si da net qseli] – msof­ lio ganfenilobis kompiu­ teruli qseli. interpellatio Sewyvetineba sityvisa] – parlamentis deputatis . sxvadasxva xal­ xis warmomadgenlisgan Sem­ dgari (qarT. inter Soris da ferens (ferentis) matari. ganmmartebeli. intErpol­i [ing. saerTaSoriso). 2. romelic risame in­ terpretacias iZleva. sinon. gadamtani] – 1. risame azris axsna. (fiz.

intuituri da berZ. raduli.-ebis li. intime < laT.  i.) adamianis mier uSu­ intonAcia [it. Tema. intro liTadi. (lit. megobruli. SegrZneba. daZabuli ganviTareba ro­ manSi.-ebi mefis karze. stiqiuri lic mTqmelis grZnobas ga­ grZnoba. mowyoba. adamianis grZnobebTan. Tqvam] – 1. 3. ganizmis mowamvla Sxamiani Qnfant­a [esp. in ­Si  intuitiuri. spectio vixedebi SigniT] –  i. romelic intrigebs yarosTan. mul­melodiuri wyoba. dros): ufliswulis titu­  i. (fsiq. nagani] – 1.  kiTxviTi i. adrindel gamocdilebas. intoqsikAcia [laT. siyvarulTan da­ (ix. Qntriga [fr. ¥ intriganuli. romelic emyareba moxatavs.  i. intriga. 2. intono xmamaRla warmov­ mdgomareobaze dakvirveba. toxikon Sxami] – or­ Scd. mniS. gavsebuli] – sis­ . Qnfant­i [esp.  i. sulier sam­ intrQgan­i [fr. metyvelebis rit­ TviTdakvirveba. i. Sinauruli. intrigant] – piri. xmis intuQcia [laT. Si­  rTuli i. uSualo. intuitio Wvre­ awev­daweva warmoTqmisas. fa­ ruli saZraxisi moqmedeba. gamoxdoma. uaRresad pi­ mimarTavs. dramaSi. 2. SorsmWvre­ 2.  i. i. urTierToba. intimus yvelaze Rrma. qali. kavSirebuli.) siuJetis gansakuT­ Qnfarqt­i [laT.) Sesrulebis sizuste. 1) awyobs. intrigue] – 1. bgeris siwminde (simaRlis ¥ intuiciuri. gu­ introspEqcia [< laT. ta] – mixvedra.-223- inf intQmuri [fr. mixedviT). warmoTqmis manera. (mus. infarctus ga­ rebulad daxlarTuli da tenili. intonazione < alod Tavis cnobierebis laT.-is mqone adamiani. infanta] – infanti nivTierebiT (toqsinebiT). rome­ teloba. saubari. infante] – es­ paneTsa da portugaliaSi xrikebi raime miznis mi­ (monarqiuli mmarTvelobis saRwevad. alRo.

dabeWdo Tabaxis naxevars. cnoba.romlebsac aRiqvams adamiani an specialuri mo­ inflAcia [laT. informatik] – disci p­ lina. gaufasureba imis gamo. rac udris adamianis smenis organo . infrAbgera [laT. nekromantiis. visime. infectio] – informAtor­i – piri. infinitius] me mdgomareobis Sesaxeb. momxdari ambis. Setyobineba raime fo.) dabali in­Si da folium furceli] – sixSiris rxevebi (wamSi gamocemis (wignis. inflatio gaberva] wyobiloba. rac saWiroa sa­  i. daavadeba. infernalis] – (wign. rome­ lic informacias iZleva.) biuleqonelbrunvis moTxovnile­ teni. infernAlur­i [laT.  gulis kunTis i. (s. (s. infEqcia [< laT. cnobebi garesamyaros da ma.-s Teoria. gadacemas da infernAluri mkiTxAoba gamoyenebas adamianis – qiromantiis. saqmianobis sxvadasxva sfe­ spiritizmis. ¥ infeqciuri. Jurna­ 20­ze naklebi). qve] – (fiz. s. infra in­fOlio [laT. читать. jadoqrobis.inf -224- xlis miwodebis Sewyveta arteriebis Seviwroebis an maTi dacobis Sedegad. daavadebis gamomwvevi mik­ cnobebis mimwodebeli. roSi personaluri kompiu­ alqimiis da misT. i.) zogierT enaSi:  sagazeTo i. rom ¥ informaciuli da sainmimoqcevaSi gamoSvebulia formacio. risa­ infinQtiv­i [laT. – qveyanaSi qaRaldis fuls  i. informatique. informAcia [laT. robebis SeWra organizmSi. informAtika [fr. zmnis ganusazRvreli for­ 2. писать.) jojoxeTuri.  infaqti Scd. informatio]  i. romelic Seiswavlis samecniero informaciis struqturasa da zogad Tvisebebs.-is nakadi. – (gramat. Sesaxeb. masSi mimdinare procesebis  rus. imaze meti. biT. saerTo terebis saSualebiT. romlebsac lis) formati. saavadmyo– 1. agreTve mis da­ muSavebas. in folio < qveS. i. germ.) cnoba. saxelwodeba. i. biuro.  infliacia Scd.

SesunTqviT. reba.-s kristalebi saTvis saWiro xelsawyo. bunebriv ZalebTan. Wvreta.  qalaqis i. infusus ra­ yogurd] – mawoni xilis wve­ meSi CaRvrili] – umartivesi nis danamatiT. ¥ infrastruqturuli. da radiotalRebs Soris  i. ar Cans. nacrisferi (ruxi) qimiuri ameba). orTqlad qce­ lebis emsaxureba samrew­ ul an gafrqveul samkur­ velo da sasoflo­sameur­ nalwamlo nivTierebaTa neo warmoeba. induri re­ runvelyofs SeiaraRebul ligiur­filosofiuri moZ­ jarebis moqmedebas.) zurgis nageboba­ Teba. qve da struotura age­ visunTqav] – (medic) zeda buleba] – 1.-225ver aRiqvams. spirtSi gax­ . Rvreba. moi poveben um­ xlis aRreva.. ioeides iisferi] – romelic cxovrobs mtknar 1. inhalAtor­i – inhalacii­  i. fizikuri varjiSebis sis­ gamosxiveba. Qod­i [berZ. 2. Qoga [< sanskr. rom­ loba airad. inhalo Se­ ra qveS. melic TvaliT ro tema. romelic uz­ ganWvreta] – 1. RvTa­ qve]: infrawiTeli sxivebi ebasTan SeerTeba. mZafri sunis mqone muqi da mlaSe wylebSi (Sdr. i. obieqtebi. azrTa mokreba. (erTujrediani) cxoveli. mdebareobs.-is ganviTa ingalacia Scd. infra qveS. es nivTiereba. Tavresad zRvis wyalmcena­  incidenti Scd. rom TviTWvretis da TviT­  i. iOgurt­i [ing. varjiSi. (gamosxiveba) – grZeltal­  iogi Scd. joga. infrastrUqtura [laT. reebidan. meurneobis im sasunTqi gzebis mkurna­ dargebis kompleqsi. elementi – kristaluri Qncest­i [laT. infuzOria [< laT. inf. Rovani eleqtromagnituri 2. iod  ingalatori Scd. romelic amtkicebs. (samx. speqtrze optikursa ¥ ioguri.inhalAcia [laT. yoghurd < Turq. gvemis gziT SeiZleba ze­ infrawQTeli [laT. Ta kompleqsi. Seer­ 2. incestus] sis­ nivTiereba.

) aRgznebis an Sekavebis procesis gavr­ celeba centralur nervul . (fiz. mdogvis sunis mqone. gamow­ veuli Tavis janmrTeloba­ Si daeWvebiT.] – momwam­ vleli nivTiereba. (fiz. fr. romelic Seicavs mniSvnelovani ra­ odenobiT ionebsa da Ta­ visufal eleqtronebs. i poqOndria [berZ.) tkivilis Segr­ Znebis gavrceleba natken ubans an organos daSore­ bul nawilakSi. rbola] – spe­ cialurad mowyobili ad­ gili cxenosnobaSi Sesa­ jibreblad. TviT dagiravebuli uZravi qoneba. gamovasxiveb] – 1. windi] – 1. i pOTeka [berZ.­isgan: `mamisa”. i pOstas­i [berZ. hipostasis pi­ rovneba. iyeneben medicinaSi rogorc sadezinfeqcio sa­ Sualebas. 3. hippodromos < hippos ncxeni da dromos sarbieli. ionOsfero – atmosferos zeda nawili (100­dan 400 km­mde simaRleze). rodesac naTeli sagnebi bnel fonze ufro didad Canan. romelSic er­ Ti an ramdenime eleqtroni normaze meti an naklebia. (medic. (fiziol. arsi] – 1. iradiAcia [< laT. ion mimavali] – (fiz. realurad arsebuli ram. irradio Suqs gamovcem. 2. `suliwmindisagan” ­ `mamaRmerTi”.) individualuri. Qon­i [berZ. qristianul moZRvrebaSi: samebis TiToeul pioni (qristianuli dogmatis mi­ xedviT sameba Sedgeba sa­ mi i. `Ze-RmerTi”. 2. romlebic war­ moiqmneba am nivTierebaSi eleqtrodenis gavliT. ionizAcia – 1. vidre sinamdvileSi arian. (filos. aRe­ buli uZravi qonebis dagi­ ravebiT. arsi (termini SemoiRes aristoteles mim­ devrebma). `suliwminda”).ion -226- snili. i pOdrom­i [berZ. 2.) damuxtuli atomi ana­ tomTa jgufi. `Zisa”.  hi podromi Scd.) samkurnalo niv­ Tierebis Seyvana sxeulSi ionebiT. hipochon] – avadmyofuri SiSi. Qprit­i [< kreb. 2.) optikuri movlena. (medic. sesxi.) ionebis warmoqmna. hipotheke gi­ rao.

Qsida da Qzida [berZ. CilebiT.) egvi p­ tionalis ugunuri] – (fi­ tur miTologiaSi: nayofi­ los. morCileba ala­ irigAcia [laT. xelidan] – (muslim. organoTa (piris. ismailQtebi [Siitebis meS­ ¥ sairigacio.) wyliT an samkur­ rcelebuli mahmadianTa re­ nalo xsnarebiT morwyva­ ligia (sinon. dasxvagvari moSlisa. warmodgenili hyavdaT ZroxisTavian qa­ ireAlur­i [laT.) kanonzomierebas erebisa da dedobis mfar­ moklebuli da amitom gone­ veli qalRmerTi. (medic. 2. vide mamis – ismailis sa­  s.). Isis . iris cisartyela] ituri seqtis mimdevrebi. istabra kanfeti oTxkuTxa kve­ lishment] – xelisuflebisa rebis saxisa.) Tvalis feradi gamoirCevian mamisadmi mor­ garsi. (botan. mSobeli. (ant. respublika. da mmarTvelobis mTeli 3. odnav SesamCnevi da­ agreTve fsiqikis SegrZ­ cinva. muslimanoba). ararealuri. egvi ptis bisaTvis miuwvdomeli. nobadobis da misT.  i. cxviris. ist iracionAlur­i [laT. sistema. swori nawlavis da sxv. namdvileSi ararsebuli. kuri daavadeba.) Si­ Qris­i [< berZ. hisadmi] – msoflioSi miwis xelovnuri rwyvis erT­erTi yvelaze ufro gav­ RonisZiebaTaA sistema. hystera saSo] radi garsi] – (medic) Tva­ – funqciuri nervul­fsiqi­ lis feradi garsis anTeba. irrealis] – si­ lad. nagebobani. Qslam­i [arab. 2.  i. irrigatio] – 1. s. – 1. Rimili. arxi. erTgvari yavisferi pata­ istablQSment­i [ing. iris Tvalis fe­ istEria [< berZ.-227sistemaSi. lo­ yvela faraonis RvTaebrivi gikis cnebebiT auxsneli. Qrit­i [< berZ. axasiaTebs irOnia [berZ. mobana WrilobaTa an Rru ¥ islamuri. krunCxvebi ruli. sicili.) zambaxi. eirōneia] – fa­ tirili. islam Tavis Se­ wirva. irro- (Isidos) < (egvi pt. sxva­ ¥ ironiuli.

Semdeg: saer­ Tod ebraelebi [bibliuri patriarqis iudas saxelis mixedviT. religiis i. ¥ iubilesi. rac movlenebs Seiswavlis. sazogadoeba. i. vinc. 2­isaTvis)  s.  s. filosofiis i. 2.  iubilisa. 3.. ebr. jubilaeus (annus) < Zv. iUan­i [Cin. historia] – 1.  i. sinamdvile mis ganvi­ TarebaSi.. s. romani. i. rac namdvilad iyo. . 3. mecniereba codnis raime dargis ganviTarebis Se­ saxeb. Zeglebi. geografia. istorQuli – 1. (qeren hayōßē cxvris rqa) saiubileo (we­ li)] – calke piris moR­ vaweobis. pirovneba. gamokvleva. istoriisaTvis mniSvne­ lovani. istoriogrAfia [berZ.  i. iuvElir­i [holand. musikis i. romelic iTvleba iudevelTa miTiur winaprad]. universitetis i. iubilei Scd. iudevEleb­i – pirvelad: iudeis (Zveli palestinis) mcxovrebni. iudAizm­i – iudevelTa re­ ligiuri sistema.  msaxiobis i. arsebobda  i. rasac safuZvlad udevs istoriul ambebi. i. i.. iwyeba Sumeridan (semiuel noa krameri). aseT wlisTavTan dakavSirebuli zeimi.  i. maTi Tanmimdevruli ganvi­ TarebiT. dawesebulebis.  kacobriobis i.] – CineTis respub­ likis fulis erTeuli. organizaciis arsebobis romelime wlisTavi. ieso qriste – i. TariRi. procesi. 2. historia da grapho vwer] – mecniereba. saRamo. istoriaSi Sesuli. pirovneba.. iUbile [laT. faqti.  Teatris i. i. 4. TariRi.. Sua saukuneebis i.ist -228romelic swavlobs adami­ anTa sazogadoebis Sesaxeb istoriuli codnis gan­ viTarebasa da saistorio wyaroebs. saistorio (mniS. juwelier] – oqro­vercxlisa da Zvir­ fasi qvebisgan samkaule­ istOria [< berZ.  saqarTvelos i. mecniereba adamianTa sa­ zogadoebis ganviTarebis Sesaxeb. ¥ saiubileo.

komi­ kurad.  i.  i. juno (junonis)] – romaul miTologiaSi: mTvaris.-T laparaki. Wabukuri] – Wabuki sportsmenebi (18­20 wlisa). biWi. humoristuli. Qumor­i [ing.  s. maRazia. moqmedebda `axali stilis” SemoRebamde (ix.-229bis. iunkerebi Scd. nawarmi..  i.  zogjer ixmareba – humoristi. Scd. romelic ofic­ rad emzadeboda. zogi qveynis flotSi. ¥ iungisa. si­ non. ¥ iunkrisa. iUnker­i [germ.-is ganyofileba gazeTSi. fufunebis sagnebis da­ mamzadebeli ostati. da satira. oqromWedeli). Jurnali. feodalur prusiaSi: msxvili miwaTmflobeli aznauri. mr. sinonim.  zogjer ixmareba – humori. 2. ¥ iumoristuli. qorwinebisa da da­ badebis mfarveli.. iumOrist­i – iumoristuli nawarmoebis avtori. julianus] – welTaRricxvis sistema (`Zveli stili”). romelic gemze emzadeba matrosad da swavlobs zRvaosnobas.iulQ­ usis welTARricxva [laT. iUnona [laT. xelovnebaSi: risame ga­ moxatva sasacilod.) 1. iunkarebi. ¥ siuveliro (qarT. iumOreska [germ. junior axalgazrduli. junker] – (ist. 2. s. Qunga [germ.  iungasi Scd. musikaluri pi­ esa). humoreske] – iumoriT gamsWvaluli pa­ tara mxatvruli nawarmoebi iun (moTxroba.  iuliosis . ymawvi­ li] – (zRv. humor] – 1. iuniOnebi [ < germ. memamule.  iunkerisa.. iulQusis kalEndari. 2.) 1. i. i. aseTi nivTebiT movaWre (qarT. mefis ruseTSi: saSualo samxedro saswavleblis moswavle. saoqromWedlo). um­ ciresi matrosi. grigorianuli). junge biWi.-s grZnoba. uwyi­ nari xasiaTis damcinavi da­ mokidebuleba raimesadmi. cisa da miwis qal­ RmerTi. Se­ moRebuli iqna 46 wels Cvens welTaRricxvamde romis imperator iulius keisris dros. iTvleba iupiteris meuRled (ber­ Znul miTologiaSi mas Se­ .

daxmarebis gaweva samarT­ 2. da misT. ganyofileba. an mopasuxed da sxv. juridicus si interesebis damcvelad sasamarTlosi] – rac da­ sasamarTloSi an arbitaJSi kavSirebulia uflebriv. normebis Seswavla­gamoye­ iurisprudEncia [laT.) mzis sistemis yve­ 2. lur da Sua aziis xal­ xebSi: gadasatani sacxov­ iuniskOnsult­i [laT. jurisconsultus] – iuristi. saxelmwifos teritori­ laze didi planeta. sasamarTlo saqmis war­ (berZnul miTologiaSi mas moebis ufleba (qarT. romel­ rebeli – quCis karavi sac abaria uflebrivi konusis an naxevarsferos sakiTxebis gadawyveta dawe­ moyvanilobisa sebulebaSi da gamodis mi­ iuridQuli [laT. justitia samar­ . ikisros val­ sinon. des qonebas. samarTalvaweobaa mosaxleobisaTvis mcodneoba). ganizacia an dawesebuleba. sinaTlisa da wvimis iurisdQqcia [laT. jurt] – centra­ toriaze. rigiT mexuTe. romlis moR­ (qarT. aseTi ufleba. hyavs 12 Ta­ romelzedac vrceldeba namgzavri. gamovides sasamarTloSi mosarCled iupQter­i [laT. sinon. sasamarTlo praq­ iuridQuli pQri – or­ tika. am  iuriskonsuli Scd. nebasTan. romaul miTologiaSi: cis. iuridiul mec­ cia – advokatTa kolegiis nierebaTa erToblioba. mzidan uli samarTlebrivi sfero.  saxelmwifos i. jupitr] – 1. debulebani. samarTalmcodne). iuristTa profesiuli moR­ lebliv sakiTxebSi. uzenaesi RvTaeba – 1. dados xel­ iustQcia [laT.iup -230- esabameba hera). juridictio] RmerTi. mis teriQurT­i [Turq. gansjadoba). (ist. romelsac SeuZlia flob­ iUrist­i – iuridiul mecnie­ rebaTa specialisti (qarT. Seesabameba zevsi). samarTlis normebTan. Sekrulebebi. 2. vaweoba. sinon. juris prudentia samarTalze iuridQuli konsultA­ zrunva] – 1.

Qqedne [berZ. zogjer ixmareba iseTi vi­ sime saxels nacvlad ro­ melic ucnobia an romlis dasaxelebac ar undaT. aso X] – 1.  kabalasi Scd. daavadeba. kver­ cxismdebeli ZuZumwovari cxoveli. rome­ lic Tevzebs Seiswavlis. erTgvari Sxamiani gveli avstraliaSi. ischô vikaveb. sasamarTlo dawesebule­ baTa sistema. gabbalāh gadmocema. k kAbala1 [arab. ebr. 2. marTlmsajuleba. ischias barZayis tkivili] – sajdomi nervis anTeba. echidna] – 1.  ixTiologia. ber­ Ta wodeba. iSQas­i [berZ. ichtnys Tevzi da logos moZRvreba] – zoologiis nawili. iRUmen­i – marTlmadidebeli monastris winamZRvari. kAbala2 [Zv. kabalisa. QSTar­i – aqadur (asiriul­ babilonur) miTologiasa da religiaSi: mTavari RvTaeba – nayofierebisa da xorculi siyvarulis. kabâla] – sruli. 2. ixtiologia Scd. viWer da hiama sisxli] – (medic.-231Tlianoba. agreTve omisa da SuRlis qalRmerTi (Seesabameba fi­ nikiur astartes). caballero] – espaneTSi: aznauris titu­ li. rac gamow­ veulia mkvebavi arteriis dacobiT an daviwroebiT. Tqmuleba] – 1. rac kabalistika kabalQero [esp. monuri damokidebuleba vin­ meze. 2. Qqs­i [laT.) adgilobrivi sis­ kab xlnakleboba. kabalQstika [Zv. xelSekruleba. ¥ kabaluri. sasamarT­ lo warmoeba. iSEmia [berZ. ebr. iqTiolOgia [berZ. am titulis mqone pi­ ri.  k. sasamarTlo uwyeba. kanoniereba] – 1. maTematikaSi ixmareba ucnobi sididis aRsaniSnavad igreksa (y) da zetTan (z) erTad.  i. Sua saukuneebSi: ebraelTa .-is saministro. laTinuri anbanis bolodan mesame aso X­is saxeli. Tqmuleba] – igivea. gabbālah gad­ mocema.

erT­ an erTi saxelmwifos nav­ gvari jiSis vazi (safran­ sadgurebs Soris. qerelis bagiri 150­330 mm diametriT.. oTaxi. Znelad gasarkvevi ram. telegrafis 3.2 m.kab -232- mistikur­religiuri moZ­ lebisa. specialuri saTamaSoebis­ kAbel­i [holand. sigrZis erTeuli zRvaosnobaSi kablOgrama [câblogramme] _ wyalqveSa kabeliT gadace­ 185.) 1. lioba: mTavroba. navis k. kAbare [fr. kbilis saeqimo k. (sinon. imarTeba sxvadasxvagvari  direqtoris k.). cabotage] _ 1. mfrirebuli wes­Cveulebani. yurZnisa. cabine] – patara sa­ zidvebi. ka Seiqmna ministrTa k. iyeneben ge­ kabOtaJ­i [fr. metulad izolirebuli  fizikis k. muli depeSa. ¥ kabotaJuri da sakabota2. geTidan Semotanili) ro­ 2. wiTeli Rvino am jiSis Jo.  telefonis k.  telefonis k. ves erTi da igive zRvis kAberne [fr. xazi. (saarCevno magiuri Zala aqvs. (TviTmfrinavSi). zog qveyanaSi: mTavrobis sazRvao k. kabEltov­i [holand. simRe­ 2. rentgenis k. eleqtruli sadeni. k. wevrTa. cabiret] – 1. jiRvreba da masTan dakavSi­ xuri). cabaret] – patara kabQnet­i [fr. sadac kuTvnili oTaxi.  k. iseTi ram. sabWo. k. rasac TiTqos xmis misacemi k. saidumloebiT moculi. warmodgenebi (cekva... naosnoba napiris siaxlo­ mebze. bundo­ ubanze). televizia. ministrTa  s. sa­ muSaod an samedicinod gan­ restorani estradiT. s. (s. yurZens..) gadakAbina [fr. ministrTa erTob­ ¥ sakabelo. 2. mowyobili raime ra da misT. naosnoba. avtomobilis k. (s) gemi.. kabel] – her­ Tvis. bellouw] – (zRv. Tavsi specialuri daniSnu­ . kabernet] – 1.  kabini Scd.. 2. vani. sanapiro naosnobis flo­ melic isxams muq lurj ti.

2. deniT (ordenebiT) dajil­ kAdr­i [fr.-233- kav kabriOlet­i [fr. cadres] – 1. revo­ kavAler­i1 [fr. TmaneTis pirispir myofi risame Sesaxeb arsebul mo­ ramdenime wyvili. cavaliere] – or­ kis (15­16) moWadrakes. kino an dovebuli piri fotofiris calkeuli su­  didebis ordenis k. maRali erTcxeniani or­ 2. re­ va. ¥ sakadro.-ebi.] – iaponuri Te­  samxedro-sahaero ZalTa atri. nismcemeli mamakaci. kAdet­i [fr. cavalkade < it. musika am nacemTa krebuli.-ebis denadoba. sajariso nawilebis mudmivi Tvala etli. cekva. kinofilmis calke scena kavalEria [cavalerie] – cxeno­ sani jari. (s). vinc garkveuli 2. lerio. ¥ kavaleriuli da sakava kinoJurnalis k. cadastre < Sdr.­Si. raime  k. sia. sxvavebiT. dargis muSakTa Semadgen­ kavalErist­i – kavaleriaSi loba. samxedro samsaxurs). musika. s. qalis motrfiale Tayva­ korpusis) moswavle. kadris oficeri. myofi samxedro piri. saavtomobilo departamentis k. kaci. kAdrebi [fr. Ria (asaxdeli saxuraviT) drois ganmavlobaSi gadis msubuqi avtomobili. 2. polki. 1. figurisagan Semdgari cek­ berZ. saswavleblis (kadetTa 2. ase uwodeben umciresi asa­ kavAler­i2 [it. cadre] – 1. kavAlkada [fr. cabriolet] – xelmZRvaneli k. cavalier it. Seiqmna XVII  s. romelSic gaerTia­ k.-ebi. quadrille] – eqvsi kAdastr­i [fr. k. nebulia drama.-ebi. deklamatia. kAdril­i [fr.  teqnikuri k. cavalkada] – 1. cadet] – 1. erTad momavali .-ebi. romelsac ko­ Semadgenloba (maTgan gan­ fo ara aqvs. caluciamdel ruseTSi: daxu­ valiere] – 1. kAbuk­i [iap.-ebi. politika. katastichon furceli. cekvisaTvis. an epizodi. romelsac asrulebs er­ estri] – risame aRwera. raTi. romelic ruli samxedro saSualo qalTan cekvavs.

2. casuistiqne < laT. kAzus­i [laT. sasacilo). (moZv. mefis ruseTSi: erTi ada­ mianis gancalkevebiT da­ samwyvdevi sakani cixe­ simagreSi (Cveulebrivi patimrebisaTvis). 2. raime SemTxveva (araCveulebrivi. kazuQstika [fr. SemTxveva] – (samarT. казаки] – 1.kav -234Si an samxedro gemze. casino] – samorine.) yalbi an saeWvo debulebis mtkiceba sxva­ dasxva xrikiT. casino < it. (geol. 2.  saqarTveloSi maT yazaxebs eZaxdnen.) saseirnod gamosu­ li cxenosanTa jgufi (ka­ cebisac da qalebisac). ¥ kavalkadis. kazAkebi [rus. mosanaTlad mom­ zadebuli morwmune.) qanSi gaCenili si­ cariele. kAverna [laT. sasamarTlo praqtikaSi: rTuli daxlarTuli saq­ me. qalaqgare res­ torani saestrado garTo­ biT (ansambliT). kaTakmEvel­i [berZ. maTi STamomavali glexebi.  zaporoJieli k. Rru] – 1.] – mou­ naTlavi. caverna gamoq­ vabuli.) saar­ tilerio cecxlisagan da aviabombebisagan Tavdasa­ cavi nageboba cixesimagre­ .-ebi.  donis k. 2.-Ta divizia. Zve­ lad ukrainasa da ruseTSi: Tavisufali adamianebi (yo­ fili ymebi) romlebic gaq­ ceuli iyvnen qveynis gana­ piras. binadrobs CrdiloeT avst­ raliaSi da axal gvineaze. rome­ lic Cndeba raime organoSi qsovilebis daSlis Se­ degad. cavatina] – opera­ Si: patara lirikuli aria. kAzino [fr. casemate < it. casus] – 1.-ebi.) 1. kazEmat­i [fr. k. cxenosanTa jgufi. 2.  kavalkadasi Scd. kavAtina – [it. 2. (samx. (gadat. romelTaganac dgeboda samxedro nawilebi. casus kazusi. casematta] – 1. kanonis zo­ gadi muxlebis miyeneba sxvadasxva iuridiuli Sem­ TxvevebisaTvis (kazusebi­ saTvis). mag: filtvis kaverna tuberkulioziis dros. Rru. casoar < malai­ uridan kasuvari] – didi zo­ mis morbenali frinveli. kazUar­i [fr.

2. kadhedra skami. anodi). romelSic RvTismsaxurebas episkoposi asrulebs. umaRles saswavlebelSi: mecnierebis romelime dar­ gis profesor­maswavle­ belTa. katheter zon­ di] – samedicino xelsawyo – mili. savarZeli] – 1. meTauris (patriarqis) umaRlesi ti­ tuli. katholikos sayovelTao. herakle.  mr. Zvel ber­ Znul filosofiaSi (pi­ Tagora. k. kaTalikosi.) sulieri ganwmenda.-is gamge. platoni. kaTolikesi. msof­ lio] – saqarTvelos mar­ Tlmadidebeli eklesiis.  saavtomobilo transportis k. romelic meoresTan qmnis marTkuTxeds. kaTEter­i [berZ.  katodi Scd. kathodos qveviT svla] – uaryofiTad damux­ tuli eleqtrodi (sapirisp. 3.-235- kaT kaTalQkos­i [berZ. katharsis ganwmenda] – 1.  k. kaTolQcizm­i _ qristi­ . kaTOlike [berZ..  zogjer ixmareba kaTolikosi. kATod­i [berZ. 2. (ekl. ¥ sakaTedro da kaTedraluri: sakaTedro (kaTedralu- ri) taZari – mTavari eklesia. k.-is sxdoma. amaRlebuli adgili (specialuri dgami). agreTve somxur­grigori­ anuli eklesiis.) eparqiis gamgis (epis­ koposis) Tanamdeboba. moxsenebebs. saidanac kiTxuloben leq­ ciebs. msoflio] – pi­ ri. romelic SehyavT sxeulis arxebsa da Rrueb­ Si (umTavresad saSarde buStSi) maT gamosarecxad an dasaclelad.  kaTolikebi Scd. kaTolQkos­i _ ix.  kateti Scd. katholikos sa­ yovelTao.  kateteri Scd.  kaToliki. ¥ kaTolikuri. kathetos Sveuli] – (maTem. kaTolikisa Scd. mecnier muSakTa ga­ erTianeba. (wign. romelic kaTolicizms aRiarebs. aristotele): esTetikuri gancda `sulis ganwmenda”. kaTArsis­i [berZ. froidizmSi: fsiqoTerapi­ is erT­erTi meTodi. kaTolikeebi. 3. kATet­i [berZ. kATedra [berZ.) marTkuTxa samku­ Txedis erT­erTi gverdi. igi­ vea rac kaTedrali. mRvdeli.

kAkao [esp.  kaiutasi Scd. calembour] – sityvebis TamaSi: emyareba erTgvari bgeriTi Sedge­ nilobis. ¥ kaTolikuri. 2. magram sxvadasxva mniSvnelobis mqone sityvis komikur gamoyenebas. arakeTilxmovaneba. kainozOur­i Era [berZ. musika. romelic mzaddeba kakaos Teslisgan wyliT an rZiT. kakofOnia [< berZ. kakafoniuri Scd. binadrobs centralur da samxreT amerikis mdinareebsa da Wa­ obebSi. lamazi eidos saxe da skopeo vuyureb] – 1. xma] – mosasmenad arasasi­ amovno Sexameba bgerebisa. cacao < actek. gamoiyeneba Sokoladis da­ samzadeblad. eklesia. tropikuli mcenare (xe). kajuit kaiuta da fr.kai -236kakatua] – qoCriani TuTiyuSi erTgvari binadrobs avst­ raliaSi da wynari okeanis kunZulebze. k.­s meTaurobs romis papi. kakaos Teslis fxvnili. kakauti] – 1. caiman < karib. kalos kargi.  Savi k. kainos da zoç sicocxle] – uaxlesi era dedamiwis geologiur istoriaSi. kajuit Sved kajuta] – patara oTaxi gemze mgzavrebisaTvis da gemis eki paJis wevrebisaTvis. gavr­ celebuli sabavSvo saTa­ maSo – optikuri xelsa­ anobis erT­erTi Ziri­ Tadi mimarTuleba (mar­ Tlmadideblobisa da protestancizmTan erTad). kAkadu [germ. iyofa mesameul da meoTxeul periodebad (am ukanasknels miekuTvneba Tanamedrove epoqac) kaQuta [holand.  k. akayuman] – erTgvari niangi (5 m­mde sigrZis). kakophonia < kakos cudi da phōne bgera. kakafonuri. noyieri sasmeli. 3­8 m­mde simaRlis. 3. sadac mgzav­ rebi (samxedro gemze – oficrebi) sadiloben da isveneben. kalAmbur­i [fr. ¥ kaiutisa. compagnie sazogadoeba] – saerTo sadgomi gemze. kakadu < malaiuri . mosdevs mezo­ zour eras. kaleidOskop­i [berZ. kaQman­i [esp.  k.  kakafonia. am xis Tesli ­ `kakao­parki”. ¥ kakofoniuri. kAiut­kompAnia [holand.

 mecadineobis k.  msxvili k. cecx­ lsasroli iaraRis lulis Rrus diametri. dReebis da Tveebis mixed­ viT winaswar ganawileba raime saqmianobisa.­obiT Scd. xolo kaligkalvAzos­i [fr.  iuliusis k.  k.-is Tofi. ni­ derlandebSi inglissa da zog sxva qveyanaSi [am sar­ wmunoebis Semqmnelis – Jan kalvinis (Calvin – 1509-1564) saxelis mixedviT. Wurvi. sax. maz weras.  yalibi am mniS. kAlibr­i [fr. calendarium < calendae (Tvis yoveli pir­ veli dRe Zv.-237wyo – mili. Sivas coli. calibre] – 1. xeli (naweri). grigorianuli k. kalendAruli SejQbre­ ¥ kaligrafiuli.) kalendaris (mniS.  k. kal mcire alkoholiani. ba – (sp... kalvQnizm­i – erT­erTi pro­ testantuli sarwmunoeba. magidis k. calligraphia < kalos kargi da graphō vwer] – lamazad da mkafiod weris xelovneba.. . aqvs” – Scd. 2. xels. tyviis an Wurvis Sua na­ wilis diametri. kalQgraf­i – kaligrafiis ostati. calvasos < ge­ rafiuli – lamaz nawers. sportul SejibrebaTa k. gadat.  saSualo k. 3.  kedlis k. gegma. romSi)] – 1. kAl­i – induizmis qalRmerTi.  kaligrafia niSnavs la­  kalendarisa Scd. 2. (wign. romelic Seiqmna me­16 s.  kalendrisa. kaligrAfia [berZ. romelSic Cans swrafad cvladi feradi simetriuli saxeebi. weliwadis dReebis aRri­ cxvis sistema. ta­ bula an wignaki romelSic Tanmimdevrulad aris Ca­ moTvlili weliwadis yve­ la dRe da moyvanilia sa­ intereso cnobebi. ogr.) ambebis.] – vaSlis Rvino. moxa­ tulobani. 3­isaT­ vis). mov­ lenebis swrafi cvla kalEndar­i [laT. 3) mixedviT warmoebs (gan­  `lamazi kaligrafia sxvavebiT amxanagurisagan). SveicariaSi da farTod gavrcelda safrangeTSi. 2. ¥ kalendaruli (mniS.

gaTboba. kalorQmetr­i [laT.  kalkuliacia Scd.kal -238is raodenoba. (enaTm. mcire kaloria – siTbos . calculatio] – saqon­ lis Rirebulebis an fasis gamoangariSeba. calx (calcis) kari] – qimiuri elementi.  kalka Scd.  wylis k. misi xorci iTvleba Zvirfas sakveb produqtad. kAlmar­i [fr. calculator gamomTvleli] – mci­ re zomis magidis an jibis eleqtronuli ga­ momTvleli manqana martivi gamoTvlebisa da programe­ bis Sesasruleblad.). didi kaloria – siTbos is raodenoba. celorifere < laT. calque] – 1. movercxlisfro mbzinvare liToni. sinon. oTaxis k. car­ cis.  koloriferi Scd.) sxva enis normebis mixedviT nawarmoebi sityva an gamoTqma. ¥ kaloriferuli. romelic Sedis kirqvis. saTbobi. kAlk­i [fr. saSrobi.. kalkulAtor­i [ing.  kolorimetri sxvaa (ix. 2. TabaSiris da sxv. calor siTbo] – siTbos raodenobis sazomi erTeuli. calor siTbo da fero momaqvs] – sahaero gaTbobis. roliTac zo­ maven raime sxeulis mier gamoyofil an STanTqmul siTbos raodenobas (kalo­ riebiT). k. metreo vzomav] – xelsawyo. calor siTbo da berZ. kalorQfer­i [fr. livu). sakvebi. marmarilos. Se­ madgenlobaSi.  k. kalkulAcia da kalkulQre­ ba – [laT.  k. rac saWiroa erTi grami wylis erTi gradusiT gasaTbobad. kalcQum­i [< laT. k. ukeTesia vixmaroT `Cveulebriv~.  `rogorc wesi” kalkia rusuli gamoTqmisa: `как правило~. ventilaciisa da Srobis sistemebSi: mowyobiloba haeris gasaTbobad. kalOria [laT. calmar] _ zRvis moluski Tavfexianebis kla­ sisa. ¥ kaloriuli. rac saWiroa er­ Ti kg wylis erTi gradusiT gasaTbobad (udris 1000 mcire kalorias). gamW­ virvale qaRaldi an qso­ vili naxazis piris ga­ dasaRebad (qarT.  kalkuliatori Scd.

oTaxi. daxuruli sivrce raime meli qvabiTurT. cameo. velosi pedis men beWedSi. vilis isrebs. gemze: Tujis an rkinis Ru­ 3.  k. ro­  mtversasruti k. ¥ kameisa kAma [sanskr. cixeSi: oTaxi patimarTaT­ gemis samzareulo. sva­ tomobilis. am mcenaris yvavili. saltis SigniT. cambis SigniT. xelsawyos. it. camarilla < ca¥ kameliisa.-is konservi. romelsac erT dawesebulebaSi: sad­ Tvali cal mxares aqvs. broSSi.  kamariliasi Scd. TeonSi: siyvarulis RmerTi. sakani). romelic ada­ ala foTlebi da msxvili mianebs gulSi esvris yva­ wiTeli an TeTri yvavilebi. camera TaRi. qva an niJara. – sasaxlis jariskacTa jgufi. qamea.. kamElia [fr. rac – zRvis sarewao brtyeli TaRis qveS aris] – 1. kAmera [laT. sinon. romelic Tavisi in­ kAmena [laT.  kambalasi Scd. zogi­ formis Tevzi. kAmbuz­i [holand. saxelidan] – marad­ viSnus da laqSmis Svili: mwvane dekoratiuli mce­ warmodgenili hyavT ymaw­ nare. aseTi qviT gawyobili bro­ saberi garsi rezinisa. melzec reliefurad aris 4. vis (qarT. gomi specialuri daniS­ ¥ kambalisa. tyavis burTis anda av­ amokveTili CuqurTma. nagebo­ kAmea [fr. qameo Scd.] – induizmis pan­ .-239- kam  kameasi. ¥ kamariliisa.. < sak. bulia berZnul muzasTan). palata < berZ.  sadezinfeqcio k. mera darbazi. camena] – romaul miTologiaSi: mecnierebisa trigebiT gavlenas axdens da xelovnebis mfarveli saxelmwifo saqmeebze pira­ qalRmerTi (kamena gaigive­ di gamorCenis mizniT. cakAmbala [rus. 2. kamarQlia [esp. aqvs tyaviseburi pri­ vilis saxiT. камбала < fin] mera TaRis yvelaferi. camelia < kreb. 2. kombuis] – 1. nulebisa. da misT. ga­ 2. rabis k. monarqis kari]  kameliasi Scd. meo] – 1.  avtomobilis k. Si. bargis Sesanaxi k. manqanis.

kamikaze RvTis qari] – 1. moaxle. kamErton­i [germ.  kameristka Scd. cammerherr] – revoluciamder ruseTsa da zog sxva monarqiul saxelmwifoSi: erT­erTi wodebuleba samefo karze. aseTi musikis Semsrulebeli. kammwolle] – daCeCili matyli wminda Salis qsovilebis dasam­ zadeblad. kamerReri Scd. musika.  maud – k. camerista < camera oTaxi] – Tavadaznaurul­burJuazi­ ul yofacxovrebaSi: qal­ batonis xelze mosamsaxure qali (qarT. camisole] – 1. rac Scd. xelze mosamsaxure mamakaci. aseTi nawarmoebis. kamQkaZe [iap. dolis monawilis (Jokeis) zeda Casacmeli. Cveulebriv usaxelo. TviT fotografiul. ¥ kamvoluri. pirfareSi). kAmvol­i [germ. kinomatografiul an sate­ levizio aparati. kamErist­i [fr. poezia.  k. 2. romelic TviTmfrinavTan erTad iRu­ 5.  k. mamakacis Zveleburi samosi. foto – an kinoaparatis (te­ leaparatis) SigniTa nawili.  kamergeri. k. camera oTaxi] – 1. kAmzol­i [fr. `sakani” mxolod cixis kameras hqvia. 3. kammerdiner] – aznaurul­burJuazi­ ul yofa­cxovrebaSi: bato­ nis piradi msaxuri. kamerdQner­i [germ.  k. momRerali. ic­ vamdnen rogorc Jilets. kamErher­i [germ. viwro wrisaTvis gankuTvnili. erTi an ramde­ . cameriste it. orkestri. 2.kam -240nime SesrulebisaTvis gan­ kuTvnili. camerton] – foladis drekadi orTiTa xelsawyo (Canglis msgavsi).. k. romelSic ideba firfita an firi. kamer­iunkerze meti. iaponeli mfrinavi TviTmkvleli. sinon. mcirericxovani msmenele­ bisaTvis.-is fabrika. agreTve gundis mier simReris Sesrulebis dros. kamEruli [< laT.  zogjer bargis Sesanax kameras `sakans” uwodeben. matyli.  k. iyeneben musikaluri sakra­ vis awyobis. romelic magar sxeulze dartymisas gamoscems gar­ kveuli simaRlis bgeras. cxovreba.

TviTmfrinavebis. kamin < berZ. s Wa. tankebis. Tesvis k.).-241peboda me­2 msoflio omSi.) TavzexelaRebuli kaci. dafarva laqebiT.). milebi.  muSaobis k. sinon. Senobebis da sxv. omi. rom gaZneldes maTi cnoba. ro­ gorc Tovli (Zvel romSi saxelmwifo Tanamdebobis maZiebeli TeTr togas icvamda)] – piri.) saerTo strategiuli mizniT gaerTianebuli sao­ mar operaciaTa erTobli­ oba.  satelevizio k.  kamufliaJi. 2. k.  kompania sxvaa (ix.  s. qseli. zolebiT da misT. ¥ sakanalizacio. canalis mili.mowyobiloba informaciis gadasacemad. 2. muSaoba. kaminos kera.) raimes miRwevis gza. kampAnia [fr.  k. keria] – buxari. romlis sa­ SualebiTac gaedineba Txe­ vadi sibinZure da Camdinare wylebi. ¥ kampaniuri (mniS. brZolis veli] – 1. candelabre] – didi Sandali ramdenime sanTlis (an eleqtronaTu­ ris) Casamagreblad. arxi). kAnal­i [< laT. kanalizAcia [fr. kampagna mindori. nava­ . kandQdat­i [laT. camouflage Se­ niRbva] – (samx.-is gamoyeneba. romelic iseT qmede­ bas (saqciels) sCadis si­ cocxlis riskTan rom aris dakavSirebuli. (ist. (samx.Ra­ ri] – 1. (gadat. xelovnuri kalapoti zRvebis. 3. s. 2. ise. rome­ lic dasaxelebulia. komufl[i]- kan aJi Scd. candidatus visac TeTri tansacmeli acvia < candidus TeTri. mdinareebis da tbebis dasakavSireblad (qarT. kandQlabr­i [fr. wesi.  qalaqis k.-is qseli.  kandeliabri Scd. kAmin­i [germ. kampagne laS­ qroba. zamTris k.  saarCevno k.) SeniRbvis erT­erTi saxe qvemexebis.. 1­isaT­ vis). kavSiris xazi. (gadat.. kamUflaJ­i [fr.  ruseT-iaponiis k. romelic mimdina­ reobs garkveul periodSi raime mniSvnelovani amoca­ nis Sesasruleblad. < it. canalisation] – miwisqveSa arxebisa da mi­ lebis sistema.  mdinaris k.

canister] – ben­ zinis an sxva siTxeebis gadasatani WurWeli.  dawesebuli k. kanOner­i [fr. 1). qvemexi] – ramdenime qvemexis xSiri srola. kanQbal­i [fr.kan -242Raldis. ¥ kanistrisa  kanistrasi Scd. 2. (gadat.  s. kanibAlizm­i (wign) 1.  kanonadasi Scd. kaci­ Wamioba. sxv. ¥ sakandidato. rCilvis dros. canibal] – (wign) kaciWamia. rome­ lic hermetulad (mWidrod) ixureba. kanOnada [fr. warmoebaSi.) mxecoba. barba­ rosoba. agreT­ ve violinos da misT. qa­ . kanon wesi. staJi. kAnkel­i – taZris nawili.-is dasaxeleba. miwe­ riloba] – 1. patara samxedro xomaldi erTgvari. qvemexi] – momcro.-is midevna. kAnoe [ing. canonade < canon zarbazani. 2. canon mili] – Rrma da viwro xeoba. tradiciuli saerTodmiRebuli (sayo­ velTaod miRebuli) wesi. Cveuleba an wesi raudebia raime Tanamdeboba­ ze asarCevad. iyeneben laqebis. saafTiaqro da zog sxv. barbarosi. kAnistra [ing.  kanoisa Scd.. canibale < esp. ¥ kanoesi.  agreTve ixmareba kolofoni. sadme misaRebad da sxva.  parlamentis wevrobis k. kandidAtura – visime uf­ leba an SesaZlebloba iyos risame kandidati (mniS. (gadat. romelSic cal muxlze dgebian da ise usvamen niCbebs. ¥ kanonadisa.) sisxlismsmeli adamiani. debuleba. dasaniSnad. ve­ luri. miyola. dogmati. kanQon­i [esp. kongresis wevrobis k. literatura. colophonia chetine kolofonis fisi (kolofoni qalaqi mcire aziaSi)] – moyviTalo – wi­ Teli miwisebri nivTie­ reba. 2. kanQfol­i [berZ.  kanonerka Scd. canonniere < canon zarbazani.  k. s. sakravebis xemze gasasmelad. canoe < samxreT amerikis indielTa enidan] – mokleniCbiani sportuli navi erTgvari. kAnon­i [berZ.

canfetto] – sakon­ ditro nawarmi – sxvadasxva formis kvebis produqtis saxiT damzadebuli tkbi­ leuli. 3. ¥ sakancelario da kance- . rome­ lic Sedis Sveicariis res­ publikis SemadgenlobaSi. sinagogaSi: mTavari mga­ lobeli. dakanoneba kAnt­i [germ. k (s. cantare simRera] – 1. ¥ kantatisa. Se­ movlebuli risme kideze.. kAnfet­i [it. raime sazeimo SemTxvevis gamoa dawerili. kancelAria [laT. 2. sakantono  k. 2. kAntata [it. kantata < laT. romelic ganagebs saqmis warmoebas. 2.) soflis sammarTvelo. kAnton­i [fr. ka­ Tolikur eklesiaSi: gun­ dis mgalobeli 2. gundisa da or­ kestrisaTvis. kanonizAcia da kanonQzeba [germ. ¥ kantiani. (Zv. 2. saeklesio kanonad damtkiceba.) xelisufleba. momRerali] – 1. ¥ kantonaluri. kante] – 1. 2. TiToeuli mxare. qsovilis viwro zoli. tansacmlis kideze movlebuli an na­ kerSi Cayolebuli. guliani k.  eklesiis k. wignis ydaze. raime masalis zoli. cancellaria] – 1.  kantatasi Scd.) arCevnebi. dawesebulebis ganyo­ fileba. protestantul eklesiaSi: gundis lotbari da mas­ wavlebeli.  institutis k. kAntor­i [laT. eklesiis mier wmindanad visime Seracxva. Sarvali.  konfeti sxvaa (ix. marTlmadideblebSi: gun­ duri galoba romelime wmindanis pativsacemad. cantor mgalo­ beli. kanon kanoni] 1. kanonisieren < berZ.  k. agreTve orga­ nisti. (s.-243romelic eklesiisgan aris dawesebuli. dawerili ra­ ime Temaze an siuJetze. didi sa­ zeimo xasiaTis vokalur musikaluri nawarmoebi so­ listebis. Zveleburi lirikuli leq­ si. 3. safrangeTsa da belgiaSi: qveynis administraciul­ teritoriuli erTeuli.).  k. canton olqi < kan provans canton kuTxe] – 1.  qudis k.  Sokoladis k.  kamfeti Scd.

wre. kapQlar­i [laT. kapelmeisteri Scd.) fulis mniSvnelo­ vani raodenoba. sawarmoo urTierTobani. ingl. kopellmeister] – samxedro sasu­ liero orkestris diriJo­ ri.) kaTolikeTa sam­ locvelo.) mimowera. romelic qmnis zed­ met Rirebulebas. 2. sistema. capella samlocvelo. ¥ kapelisa. s. 2. ¥ kapelmaisterisa.  kapelmaistrisa.  warmoebis k.  kapiliari Scd. kapitAlizm­i – politi­ kur­ekonomikuri. kapitAlist­i – kapitalizmis laruli.. sazoga­ doebriv­ekonomikuri wyo­ bileba. kApela [it. iyeneben fa­ ifuris. romlis drosac warmoebis saSu­ alebani SeiZleba ekuTvno­ des kerZo pirs.  samrewvelo k. capellanus] – 1. finansuri k.  s. romelsac akuTvneben umaR­ lesi Tanamdebobis pirebs. 2. (saub.. am wodebulebebis mqone piri. kaTolikur da anglikanur eklesiaSi: samlocvelos mRvdeli. capitalis fr.  saqarTvelos saxelmwifo k. Tvalyurs adev­ nebs wesrigs da sxv. kapillaris bew­ visa] – uwvrilesi sisxl­ ZarRvi. zog qveyanaSi: armiis mRvdeli. (arqit. capella < laT.. warmoebaSi. kapelldiener] – TeatrSi an sakoncer­ . germaniaSi 1871 wlidan premier­ministri.  kapelasi Scd. kanzler < laT. 2. agreTve samrek­ los mRvdlis TanaSemwe. k. kaOlin­i [Cin. kAncler­i [germ. zog sa­ xelmwifoSi: wodebuleba. ¥ kapitalisturi. momReralTa gundi. nivTebi.kan -244to darbazSi momuSave. egvteri] – 1. 3. s. cancellarius] – 1. kapelmaQster­i [germ. Rirebu­ leba. kapElan­i [laT. ro­ melic mayurebels Tavis adgils uCvenebs. kapQtal­i [laT. qaRaldis da sxv. mTavari] – 1. samuSao. yidis programebs. (k. saeklesio momReralTa gundi. kapeldQner­i [germ.] – TeTri cecx­ lgamZle Tixa.

didad mniSvnelovani. kapitalis (mniS. romSi: erT­erTi goraki. kapitUlant­i – piri.  k. k.-245warmomadgeneli. 2. (sport. rusi uf­ rosi leitenantis momdev­ no. kapQtan­i [fr. kapitAluri (mzidi) kede­ li – ZiriTadi kedeli (Se­ nobis. kapQtel­i [laT.) ukan daxeva siZneleTa winaSe. wyalqveSa navis k. caput (capitis) Tavi] – 1. ro­ melSic zevidan Casacmels (paltos. mosas­ . k. saomari moq­ medebis Sewyveta da Tavis aRiareba damarcxebulad. fendamentu­ ri. Senoba. Zvelad am gorakze moTavsebuli iyo iupiteris. 1) mflobeli. nageboba. kapiUSon­i [fr. 2. capitaine < laT. capitellum pa­ tara Tavi] – (arqit. capitulatio] da kapitulQreba [germ. capitalis] – 1. kap kapitolQum­i [laT.  k. armiis k.  kapitiulacia Scd. oficris wodeba. gemis ufrosi meTauri. kapitAlur­i [laT. Tavi. 2. cixis k. capitulieren] – 1. politika. ¥ kapitulanturi. k. sinon.  usityvo k.) ko­ lonis zeda nawili. capuchon < cappa qudi] – Tavsaburavi.. kapitulianturi Scd. minervas da iunonas taZari (SemdegSi TviT am taZars ewoda kapi­ toliumi).  kapitulianti. ¥ kapitnisa.  fexburTelTa gundis k.  avtomobilis k. ara msubuqi.  k.-is boga. mu­ zeumebi da sxv. sawvimars.nagebobisa).romelsac eyrdnoba saxuravi (gada­ xurva). (wign. ro­ melSic sxdomebs marTavs aSS­is kongresi. Senoba vaSingtonSi. remonti... Carxisa da sxva ZiriTad nawilebs.  Soreul naosnobis k. safuZvliani.) gundis meTauri (qarT. rome­ lic kapitulacias axdens an mxars uWers raimes. gundisTavi). TavianTi poziciebis daTmoba. romelzedac aSe­ nebulia sasaxleebi.. gadat. naSromi..-is TanaSemwe.  kapitanisa Scd. kapitAluri rEmonti – sruli remonti romelic exeba Senobis. 3. 2. kapitulAcia [laT. capito- lium] – 1.

TviTmfrinavis k. kapUcin­i [it. Cve­ ulebriv guliani.  karavelasi Scd. capriccio] – vir­ tuozuli musikaluri piesa Tavisufali formisa.  kristefore kolumbis k. capral] – zogi qveynis armiaSi: umcrosi meTauri.  k. specialuri garsi Txevadi an fxvnilisebri wamlebisaTvis. kApriCo [it. kApron­i – xelovnuri boWko.  kapriCio dasaSvebia.  Caikovskis `italiuri k. yarabini. franciskanelTa ordenis erT­erTi ganStoebis wev­ ri.”. ¥ karavelisa. carambole] _ biliardis wiTeli burTi. caravella.kap -246- xams. kApris­i [fr. 2. romelsac Tavze grZeli Tma aqvs kapuSoni­ viT. sxvadasxva meqa­ nizmisa. carabinier it. amerikuli maimuni er­ Tgvari. kapiSoniani Scd.) aqvs mikere­ buli an mibmuli sayeloze ukana mxridan. germetuli kabina kosmo­ navtebis dasaSvebad. carabiniere] – italiaSi: Jan­ darmi. ro­ melic gavrcelebuli iyo xmelTaSua zRvis qveyneb­ Si..  kapiSoni. caravelle esp. karabQner­i [fr.” rimski-korsakovis `espanuri k.-is Zafi. aseTi boWkos qsovili. karAbin­i [fr.  karabina. karAmel­i [fr. karAmbol­i [fr. cappuccino < cappuccio kapiuSoni] – 1. caprice] – (mus. yarabina Scd. caramel] – ma­ gari kanfeti erTgvari.  k. kApral­i [fr. .. capote] – asaxdeli saxuravi. karAvela [it.  avtomobilis k. qurTuks. kApot­i [fr. carabine] – mok­ leluliani msubuqi SaS­ xana erTgvari. 2. romlisTvis damaxasia­ Tebelia wveris tareba da kapiuSoniani kaba. ucnauri aCemeba. kApriz­i [fr. Wirveuloba.) igivea rac kapriCo. caprice] – axi­ rebuli survili. labada. kApsula [< laT. capsula patara yuTi] – 1. carabela < berZ karabos ge­ mi] – Sua saukuneebSi: 3­4­ anZiani ialqniani gemi. ¥ kapiuSoniani..

kaUCuk­i [ing. kafeSAntan­i [fr. caucho] – elastiuri. catenaccio ur­ duli] – (sp. cafe chantanet `momRerali kafe”] – res­ torani estradiT. aseTi patimrebis adgili. ¥ kafesi. kafetEria [ing..  k. cxovreba. sadac Cveulebri­ vi TviTmomsaxurebaa. cautchiuc < perus indielTa enidan. quatrain] – oTx­ ormoci (dRe)] – 1. katçchçsis darigeba. kAter­i [ing. cafe] – patara resto­ rani. kachel] – gamomwvari Tixis fila. drekadi niv­ Tiereba. kAtorRa [berZ. katarRa < berZ.. cautter] – patara gemi erTgvari (qarT. sinon. satorpedo k. gadamdebi sneuleba daavadebulTa da maTTan axlos myof pirTa droebiTi izolacia epide­ miuri daavadebis gavrce­ lebis Tavidan asacileb­ lad.. kAfe [fr. romlis kargi piri moWiqulia. Sorenkeci). autaneli (Sroma. sadac sauzmoben. saxanZro k. rasac Tan axlavs gadasaxleba da mZi­ me iZulebiTi muSaoba gan­ sakuTrebiT mkacr pirobebSi. katergon gale­ ra] – patimroba. cafeteria] – kafe erTgvari. esp.)  sabuqsiro k.-ebi. kAfel­i [rus. oTxi pwka­ redisgan Semdgari leqsis strofi.-247- kaf karAntin­i [< fr. katOrRuli – Zalian mZime.-idan gaqceva.  k. k.  axalgazrduli k.-is momRerali. katexQzis­i [< berZ. iye­ neben rezinis warmoebaSi.) gaZlierebul dacviTi TamaSi italiur fexburTSi. Semecneba] – qristianuli RvTismety­ velebis mokle gadmocema kiTxva­pasuxis saxiT. quarantaine kAtren­i [fr.sadac msa­ xiobebi asruleben msubuqi xasiaTis simRerebsa da cekvebs.  nostradamusis k.-Si gagzavna. taepiani leqsi. yavas da sxv. iyeneben ked­ lebis mosapirkeTeblad. romelsac iReben zogierTi tropikuli mce­ naris rZiseburi wvenisgan an amzadeben xelovnurad. sva­ men Cais. sinon. (qarT. . sazRvao k. cxovrebis muSaobis piro­ bebi). katEnaCo [it. кафель < germ.

kapsula. keQsar­i [berZ. saTa­ maSo erTgvari – boTlis moyvanilobis xis figurebi. Kedros] – wiwvo­ vani xe fiWvisebrTa oja­ xis. keisrisa.  k. ag­ reTve am xis nayofi. kAfsul­i [laT. Cacholot < port. Kegelbahn] – keglis saTamaSod mowyo­ bili spiraluri sadgomi an ficarnagi.  w.  kaktusi Scd. yelsaxvevi). romelsac aqvs sqeli xor­ covani Reroebi da maTze eklebi (foTlebis nac­ vlad). simRerebi. kEdebi – rbil rezinisZiriani sportuli fexsacmeli er­ Tgvari. cactus < berZ. romlebsac awyoben mwkri­ vad da garkveuli manZi­ lidan xisave burTiT cdi­ loben maT waqcevas. Cache-nez < cacher damalva da nez cxviri] – yelze Semosaxvevi qsovili (qarT. rodesac SeuZlebelia mSo­ . kASne [fr.  kafsula. kAStan­i [laT. Castanea wabli] – xe wifelis ojaxisa. kAqtus­i [laT. k. ¥ kedrisa. kedi. kaSni Scd. capsula fr. capsule patara kolofi] – Jelatinis an saxameblis bude romelSic erT jero­ baze dasalevi wamalia mo­ Tavsebuli. ¥ sakeisro. kedri Scd. Kaisar < laT.  libanis k.kaf -248- ¥ kafeSantanuri. kEdar­i [berZ. ¥ wablisa. Caesar (iulius keisris sa­ xelidan)] – Zveli romis imperatoris tituli. kaktos] – tropikuli mcenare. wablisferi. kegElban­i [germ. kaSAlot­i [fr.  k.-ebis gawyoba.  mx. feri.-is waqceva. kapsuli Scd. sinon. Kegel] – 1. kEgl­i [germ.  sasaqmebeli k.) muclisa da saSvilosnos gakveTa bavSvis amosayvanad. TviT es TamaSi. cachalotte didTaviani Tevzi] – zRvis ZuZumwovari kbi­ lebiani cxoveli veSapebis qverazmisa (razmisa). 2.  keisarisa Scd.  Tbili k.  kaSnisa.  kedarisa. ¥ kaSnesi. sakeisro gakveTa – (medic.  ketebi Scd.

teri­ qarTuli k. agreTve. nakeTobani espaneTis. Cella oTaxi] – vedi. caisson] – wyal­ tumro. xanaSi da sxv. niasa da zog sxva qveyanaSi: 2. Camping] – av­  k. winafriani rbili kElneri [ger. romlebic saxlobdnen kerAmika [berZ. mokle aqvs. Crd. vaza. toriebze. sadgomi. varsferos Tanavarskvla­ kElia [laT. `me gamowveulia atmosferuli Tqveni ar mesmis~). 1­saTvis) Scd. k. romelsac aqvs cxenis tani da adamianis gulmker­ romis imperatori iulius di da Tavi. ro­ kEnguru [ing.) cis samxreT naxe­ raciis Sedegad].lud­ (safrangeTis armiaSi). formis qudi erTgvari oficianti restoranSi.) das xv. Tanamedrove kunZulebis. Kallner] – germa­ qudi. bermonazvnis sacxovrebeli oTaxi monasterSi.. kangaroo < avst­ melsac iyeneben wyalqveSa ral. xidis Tosani ZuZumwovari. melsac wina fexebi ukanaze ¥ kesonuri. (astr. dadis naxto­  k. mamakacis saCixiani.) gamomwvari Tixis vianebiT. kentauros] – 1. romelic `me Tqven ver gagigeT~. gamomwvari Tixis wleulis dasawyisSi Ta­ nakeTobaTa warmoeba. (kreb. samuSaoebi. ro­ burjebis amosayvanad). britaneTis. qarxana.. fitoturistebisaTvis mowyo­ lebi. keramikos Ti­ Cvens eramde pirveli aTas­ xisa] – 1. k. neobis xelovneba. kEltebi – indoevropuli to­ mebi. meTu­ namedrove safrangeTis. ¥ keramikuli. kepi] – 1.  antikuri k. SeuRwevi didi kamera. (emarTebaT wyalqveS momu­ berZnul miTologiaSi: ar­ ..) daavadeba. kEmping­i [ing.  kepka (mniS. kEpi [fr. wnevis mkveTri cvlilebiT kEntavr­i [berZ. Sveicariis. mebiT (kenguru avstraliel kesonuri daavadeba – (me­ aborigenTa enaze niSnavs dic. belgiis (mog­ 2.-249- kes biaroba [legendis mixedviT seba. keisari daibada aseTi ope­ 2.] – avstraliuri Can­ samuSaoebisTvis (mag. bili banaki. sas­ kEson­i [fr.

Saveebs. ro­ melic Seicavs ucnobs meo­ re xarisxSi. wris kvadratura – 1. ityvian saerTod gadawyvetil rameze.) xarisxis maCvenebeli. quadrates oTx­ kuTxedi] – 1. ocdaxuTia. Cveulebriv qiS­ miSCarTuli. romelSic erT mwkri­ vad abamdnen oTx cxens da romelsac meetle dgomela marTavda. romelic miiReba ricxvis Tavis Tav­ ze gamravlebiT.  k. kvadrAtura [laT.  xuTis k.-Si. quadriga] – an­ tikur qveynebSi: orTvala etli. kvAdriga [laT. kvazErebi [ing. kosmonavtebs). bienale.. ketchup] – to­ matis sawebeli.] – erbo­ zelili tkbili namcxvari erTgvari. quazer mx. (maTem.ket -250kvadratuli frCxilebi – kuTxovani frCxilebi [ ]. romlebic binadroben tropikul da Tbil zRvebSi. romelic ors udris. kvadratuli sazomi – far­ Tobis sazomi erTeuli. ¥ kvadratuli (mniS.  keksi Scd. 2. wris gadaqceva toldid kvadra­ tad (gadauwyveteli amo­ cana). romelic oTx weliwadSi erTxel ewyoba (Sdr. kEqs­i [ing. kEfal­i [berZ. cakes (mr. (maTem. kEtCup­i [ing. 3.  kvadratiuli Scd.  kvadrigasi Scd. cuadrilla] – koridis (xarebis brZola) monawileTa parade. kvadriEnale [< fr.  sami ayvanili k.  oTaxis k. quadratura] – (maTem. gadat. rom­ lis Tavis Tavze gamrav­ lebisas miviRebT mocemul ricxvs.) oTxwliani] – sa­ erTaSoriso gamofena an festivali. figura. magida. quadrinnale (mdedr. . Se­ mokl. tolgverdiani sworkuTxedi. 1­Tvis). kvadratuli fesvi (mocemu­ li ricxvisa) ricxvi. kvadratuli gantoleba – algebraSi: gantoleba.) farTobis sidide kvadratuli erTeulebiT gamosaxuli. 2. kephale Tavi] – Tevzebis ojaxi.) namravli. kvadrQlia [esp. trienale). k. quasistellar radiosource kvazivarskvlavuri radi­ owyaro] – metismetad So­ reuli kosmosuri obieqtebi. kvAdrat­i [laT. ¥ kvadragisa.

 q. kvAker­i [ing. qvantitatiuri Scd. musikaluri . rac fotoni. ag­ reTve kvantitatiuri).  kvalitaturi Scd. romelic daibada TeTrkanianisa da metisis qorwinebis Sedegad. qualitas Tve. angariSi.  k. kvalitatQuri [< laT. quartal < laT.  qvanti. kadrebi. sinaTlis kvanti – igivea. k. profesiisaTvis visime mom­ zadebis xarisxi.  k. Teoria. meTodi. kvantitatQuri [< laT. muSaki  s. sagnis an movlenis gansazRvra misi Tvisebebis. komisia.  kvartlisa Scd. romelic moqceulia oTx gadamkveT quCas Soris. 2. 3.  k. kvArtet­i [it. kvArtal­i [germ.  k. quantum ramdeni] – raime energies umciresi raodenoba. marti). kvartEron­i [esp. qvanturi Scd. qualitas (qualitatis) Tviseba] – (wign. 2. quartetto < quartos meoTxe] – 1. aR­ moCenilia 1960­1967 wleb­ Si. Sefaseba daxasiaTeba (am mniSvnelobiT ixmareba ag­ reTve kvalificireba).sobrioba da facic vakeTeb] – 1.-251romlebic warmoadgenen mZlavr radio­ da optikuri gamosxivebis wyaroebs. quaker] – wevri inglissa da aSS­Si gavr­ celebuli erT­erTi qris­ tianuli seqtisa.  kvantitaturi. meTodi.  kvartalisa. sakvalifikacio. 1­isaT­ vis). Tbilisis nucubiZis platos k. kva ¥ kvanturi.) raodenobiTi (ix. quartus meoTxe] – 1. risame saqmianobisaTvis. cuartenor < cuarto meoTxe nawili] – ada­ miani.  kvalifikaciuri Scd.  pirveli k. (ianvari. we­ liwadis meoTxedi (sami Tve). kvalifikAcia [laT.) Tvisebrivi (ix. ¥ kvartaluri (mniS. meqanika. Teber­ vali. k. kvAnt­i [laT.  k. qalaqis didi masivis uba­ ni. quantitas (quantitatis) raodenoba] – (wign. ¥ kvalificiuri. qalaqis nawili. ag­ reTve kvalitatiuri). Taviseburebebis mixedviT.

klavir] – 1. yvelaze gavr­ celebuli dedamiwis qerqSi.  saqarTvelos saxelmwifo k.) – gvaris mixedviT]. romelSic oTxi Semsrulebelia.  beThovenis simebiani k. kQure [fr. kiUvet­i [fr. ¥ sakvarteto.  kiurisa Scd. kicks (mr. kQqs­i [ing.)  roialis TeTri da Savi k. soliciumis orJangi. irlandielebsa ansambli. klaviatur < laT. fortepianos winamorbedi. romelze TiTis daWeriTac amoZravdeba meqanizmis ber­ ketebi (fortepianosi. akordeonis k. sabeWdi manqanis k. cuvette menji. clavis gasaRebi] – firfita. me­19­ .  qvarci Scd. kudi] – gzis orive mxares gayvanili ru.  kiuresi.. kiuris. piesa. klaviSebian sakravTa sa­ erTo saxelwodeba. klAviS­i [polon.)] – bili­ ardSi: mocaruli dartyma.  k.  kiurs Scd.kva -25220 ss. gadamrTveli. 2. ¥ kiurim. clavecin] – Zveleburi simebian­klavi­ Sebiani musikaluri sakravi. klawisz < laT. quarz] – ufero minerali. gamoscems ult­ raiisfer sxivebs. sa­ orkestro piesis. klAn­i [kelt. operisa da misT. klaviAtura [germ. klAvir­i [germ. kvEreqs­i – mokle locvebis wyeba marTlmadideblur RvTismsaxurebis dros. k.-ebi. klavEsin­i [fr. 2.  s. ¥ klaviSebiani. gadaReba forte­ pianosTvis.  fortepianos k. sakravebi.-ebi. kvarcis lampa – eleqtruli lampa.  klaviaturasi Scd. kvArc­i [germ. sa­ beWdi manqanisa da sxv. kQuri – radioaqtiurobis sazomi erTeuli [frangi qimikosebis col­qmar pier da mari kiurebis (curie. clan] – Sotlan­ dielebSi. ¥ klaviaturisa. clavis gasaRebi] – klaviSebis sistema. cure] – safrangeTisa da zog sxva qveyanaSi: ka­ Tolikuri eklesiis sam­ reklo mRvdeli. musikaluri nawarmoebi aseTi ansamblisaTvis. romelsac aqvs kvar­ cis milaki. iyeneben medicinaSi das xv.

.-is qarTuli k. ferweris k. erTnari damokidebuleba. saklaso (mniS. davaleba. keltur tomebSi.  maswavlebeli k. romelsac aqvs sarqvelTa sistema. ¥ klasobrivi (mniS. 2. classeur saqa­ Ralde] – sakoleqcio mar­ kebis Casawyobi albomi. 1­Tvis). momzadebis done. 4. 3. klArnet­i [fr. (mag. 6.-253da sxv. clarinette] – xis Casaberi sakravi. daukra”. saerTo interesebis mqone didi sazogadoebrivi jgu­ fi. 8. gemis kaiutis (agreTve matareblis vagonis) ti­ kla pi. risame xarisxi. oTaxi. `k. samxatvro saswavlebelSi)  fortepianos k.-is kaiuta.  k. done. 7. klAsika – literaturisa da xelovnebis klasikuri sa­ nimuSo nawarmoebTa erTob­ lioba.  `k.  muSaTa k.  TamaSis k. gvarovnuli Temi.  s. ro­ melsac wlis ganmavlobaSi saerTo saswavlo programa aqvs. 5. mecnierebis didi moRvawe. maRali k.-is fexburTeli.  me-2 k.-ss Seadgenen erTeulebi. klAs­i [laT. pirveli k. romelsac aerTianebs sawarmoo saSualebebTan.  pirvel k.-is vagoni. winaaRmdegobani. literaturis.  meaTe k.  pirveli k.  `k. classicus pirveli klasis] – xe­ lovnebis.. 3­isaTvis). aTeulebi da aseulebi. moswavleTa jgufi (kon­ servatoriaSi. 2.-Si Sevida.-is moswavle. mcenareTa da cxovelTa klasifikaciis msxvili er­ Teuli. fexbur­ TSi).  kliaseri Scd. samedicino oTaxi skola­ Si. s. klasifi­ kacia. 9. gvari. warmoad­ gens boloSi odnav gafar­ Toebul mils. klAser­i [fr.  me-20 s.-s ukravs”.-ze damkvreli” Scd. classis Tanrigi] – 1. maTematikaSi: ricxvis sami mezobeli Tanrigis erTob­ lioba. moswavleTa jgufi. klasQkos­i [< laT.  ZuZunwovarTa k. gansxvavebuli mowyo­ bilobisa da fasis mixed­ viT.-is Soferi (mZRoli).

klerQkal­i [< laT.  k. Zvel berZenTa da roma­ elTa damaxasiaTebeli. ¥ klerikaluri. SesaniSnavi. claustrum daxuruli saTavsi . vinmesaTvis an ramesaTvis damaxasiaTebeli. klemme giragi. Zveli berZnuli da laTinuri enebisa da antikur literaturasTan dakavSirebuli. 3. classis Tanrigi da facic vakeTeb] – sagnebis (movlenebis. klaustrofObia [laT. klasQcizm­i [germ. mwerali < clericus  qarTuli literaturis k. filologia. meqanikuri sasignalo sayviri. rac gamowveu­ lia zogierTi fsiqikuri daavadebiT. an­ tikuri. romlisTvisac damaxasiaTebelia antikuri nimuSebisadmi mibaZva. kleptomAnia [berZ.ti pobrivi. klaxon] – avto­ mobilis. jgufebad.  k. clericalis saeklesio] – po­ litikuri mimarTuleba.­Si da me­19 s. phobos SiSi] – daxurul SenobaSi marto yofnis akviatebuli SiSi. romelic cdilobs gaaZli­ eros eklesiis roli. magaliTi. srulyofili. klasikosis. literatura. klasikosebis mier Seqmnili.  k. klasQkur­i – 1. sigiJe] – gadaulaxavi avad­ myofuri midrekileba qur­ dobisadmi. klasifikAcia da klasi­ ficQreba [laT. aparaturasTan da eleqtro manqanebTan. k. 2. klerikAlizm­i [< laT.mom­ Weri] – specialuri momWeri sadenis misaerTeblad an misamagreblad xelsawyo­ ebTan.­is dasawyisSi: mimarTuleba xelovnebaSi. cne­ bebis) ganmasxvavebel ni­ San­TvisebaTa mixedviT klasebad. klAqson­i [ing.  k. ganaTleba. clerc ing. klepto vi­ parav da mania miswrafeba. nawarmoebi. clerk ga­ damweri. sanimuSo. sa­ zogadoebis politikur da kulturul cxovrebaSi. clericus] _ klerikalizmis mimdevari sasuliero piri. klEma [germ. saukeTeso. k. Tanri­ gebad dayofa. motociklis da misT. partia.ebi. klErk­i [fr. klassizismus] – me­18 s.kla -254da berZ.

k. klQent­i [laT. klima (klimatos)] – ama Tu im adgilas mete­ oroligiur pirobaTa er­ Toblioba. . mkurnaloba. inglissa da aSS­Si mo­ samsaxure savaWro­samrew­ velo sawarmoSi. 2.  k. belgiasa da ho­ landiaSi: saqmis mwarmo­ ebeli.) kriv­ Si: wesis darRveva erTgvari mowinaaRmdegis xelebis daWera an mis sxeulze Se­ moWdoba. cliens (clientis)] 1.  zomieri k. sadac mkurnalobasTan er­ Tad warmoebs samecniero da saswavlo muSaoba.-ebi. k. klinike (techne) mkurnalobis xelovneba] – samkurnalo dawesebuleba. klimaqtoriumi. sadme mimsvleli (moZv. romlis saqmesac ad­ vokati an notariusi awar­ moebs. klQnC­i [ing. kurorti. klimatololOgia [berZ. romelic emzadeba notariusad. romelic klimats. havas Seiswavlis.  maRaziis k. klQmat­i [berZ. muStari]. klQnika [berZ. Tbili k. ¥ klimaturi.SemkveTi. hava da logos moZRvreba] – mec­ niereba. myidveli.  klienturasi Scd. clinch] – (sp. klimaqterQum­i [< berZ. piri. saf­ rangeTSi. klQmaqs­i [berZ. klimaqsi. si­ non.) ix. amindis reJimi. klinQcist­i – eqimi. kli klima (klimatos) klimati. ¥ klienturisa. ¥ klinikuri. rome­ lic klinikaSi muSaobs da mkurnalobasTan erTad awarmoebs mecnierul kvle­ vas. saparikmaxeros k.notariusis an advokatis kantoraSi da sxv. gamokvleva.  bankis k. havai. pirobebi.  k. klimakter kibis safexuri] – gar­ damavali periodi qalis sicocxleSi mowifulobis asakidan xandazmulobisaken. romelsac emsa­ xurebian. mudmivi k. klimax] – (me­ dic. 2.-ebi. rodesac qreba sasqeso jirkvlebis moqmedeba (Cve­ ulebriv 45­54 wlis asakSi). mTis k. klientebi... staJiori.-255sasuliero piri] – 1. kliEntura – klientTa er­ Toblioba. piri.

nagvis dasay­ klUb­i [ing. yari] – (biol. clip sarWi] – sa­ de. organizmi. rac mis winapars. klQring­i [ing. damWeri Sarvlis aWimis klonQreba [berZ. romelSic klounebi klOaka [laT. klOun­i [ing. romlis drosac STamomav­ qvaze an xeze amokveTili lobas aqvs igive genetiku­ naxati. klon ganStoeba] ar angariSis warmoeba] – – 1. organizmisa. nergvis gziT. kloUnada – sacirko warmod­  kliSisa Scd. club] – sazoga­ reli adgili. clearing < cleklOni [berZ. ri kodi. (gadat. xumara. iyeneben dasabeWdad. 2.) usqeso an  kli psi Scd. buli. cloaca] – 1. romelic ab­ klQfs­i [ing. klQros­i [berZ. gacvla: yvelaferi­yvela­ usqeso gamravlebiT miRe­ ferze. ¥ kliSesi. clips (mr)] – 1. zogierTi saxeobis cxo­ reklamo an musikaluri velebSi: ukana nawlavis xasiaTis xanmokle vide­ gafarToebuli gasavali. mcenaris an cxovelis (finans. clown] _ cirkis  TuTiis k. anu adgili mgalobelTaTvis ujredis birTvis gada­ (kankelis win). kliSE [fr. wisqveSa arxi qalaqebSi. romelSic Ser­ romelic saerToa kuW­naw­ wymulia xiluli da bge­ lavis da Sardsasqeso or­ riTi efeqtebi. 2. cliche] – liTonze.kli -256- klQp­i [ing. Zvel romSi: sibinZuris mi­ ¥ klounadisa.) gaxrwnilebis bu­ .) unaRdo angariS­ genetikurad identuri da sworebis erT­erTi forma. soluturad identuria sayure. doebrivi organizacia kul­ 3. sibinZuris. romelic damWeriT ujredis birTvis donori magrdeba yuris bibiloze.  klounadasi Scd. naxazi da misT. vegetatiuri gamravleba. romelic mi­ eklesiaSi: amaRlebuli Rebulia klonirebis. erTgvarovani STamomavloba. kleros] – 2. ganoebisaTvis. monawileoben. klon amona­ boloze. 4. ofilmi. gena.

coalitio gaerTianebuli] – saxelm­ wifoebis an partiebis ga­ erTianeba. kavSiri saerTo miznebis misaRwevad. kOd­i [fr. klUmb­i [ing.-257tu rul­sa gan ma naT leblo.  axalgazrduli k. kobra ar aurioT kobr­Si (Tevzia erTgvari). mTavroba. romel­ sac sulxan­saba orbelia­ nis leqsikonis mixedviT hqvia – goWa. .  koalasi Scd. knoop] – 1. romelTagan erTi jdeba meoreSi. k. kod kOala [ing. sinon. 3. ikvebeba foTlebiT (sinon. 2. metad Sxamiani. pata­ ra farToTaviani lursmani magar raimeze qaRaldis da misT. ¥ koaliciuri. ¥ saklubo. knOp­i [holand.] – patara CanTosani ZuZu­ mwovari.  klumba Scd. gavrcelebulia cxel qveynebSi (qarT. koala < avstral. muSaoba.. binadrobs xeze.  k. kObra [port. saTvaliani gveli).  eleqtrozaris k.) boZkinti gembanze an navsadgomze bagiris Ca­ mosacmelad. knecht] – (zRv. kiserze aqvs laqebi. politikuri.. romelsac iyeneben infor­ maciebis gadasacemad. dasa­ muSaveblad da Sesanaxad. ¥ koalisa. CanTosani daTvi).  saTvalebiani gveli Scd. qurTukis Sesakravi k. moZravi Rilaki denis CasarTavad da raime me­ qanizmis asamoqmedeblad. dasamagreblad (qarT. yva­ vilnari. clump jgufi (xeebisa)] – raime figuris saxis mqone kvali. ¥ kobrisa  kobrasi Scd.  antihitleruli k. sportuli an sxva xasiaTisa. liTonis an plastmasis sa­ kinZi erTgvari.  xelTaTmanis Sesakravi k. aseTi orga­ nizaciis Senoba. knExt­i [holand.  knopka Scd. cobra] – didi gve­ li.  s. sadac yvavilebia darguli.-ze TiTi daaWira. sinon. sportuli k.. koalQcia [< laT. sadgomi. gavrcelebulia aRmosavleT avstraliis tyeebSi. Sedgeba ori nawilisagan. code] – pirobiTi niS­ nebis (simboloebis) sistema. Wikarti).

dasavleT evropaSi: piri. fuZvelze.. colaboration TanamSromloba. filmi. sisxlis samarTlis k. collage dawebeba] sani mwyemsi aSS­is dasav­ – 1. coca-cola] – ualkoholo sasmeli erT­ gvari. (maT.) – sidide. codex wigni] – kanonTa krebuli. 2. coca < perus indielTa . nebSi. – burTisebri baqteria. kolaboraciOnizm­i [< fr.  samxedro operaciis k.kod -258-  asoiTi k. mxatvruli nawarmoebi. koeficQent­i [laT. morses k. kok] – gemis da faqturiT.) literatu­ kOka [esp. kOvboi [ing. cowboy] – cxeno­ kOlaJ­i [fr. saxviT xelovnebaSi: leTSi. mzareuli 2.. erToblivi moqmedeba] – meore msoflio omis peri­ odSi dasavleT evropis qvey­ nebSi: samSoblos mtrebTan TanamSromloba faSisturi okupaciis dros.  saqarTvelos samoqalaqo k. romelic gansazRvravs fizikuri sxeulis raime Tvisebas. enidan] – tropikuli buCqi. cifruli k.) ricxviTi an aso­ iTi mamravli algebrul gamosaxulebaSi.q. kOka­kOla [ing. ¥ koduri. kokkos marcvali] aris Sesrulebuli. fonze dawebeba  k. teqnikuri xerxi – raime sa­ ¥ kovbouri. gavrcelebulia aSS­ sa da sxva qveynebSi.. kOdeqs­i [laT.  koka-kolasi Scd.k.) sidide. (fiz. iseTi masalebisa. gadat. 3. ro­ melic mTlianad am xerxiT kOk­i2 [berZ. misgan gansxvavdeba feriTa kOki1 [holand. coefficiens (coefficientis) xelis Sewyoba] – 1. (wign. romlis foTlebidanac iReben kokains. romlebic  kavboi Scd. ¥ koka-kolisa. gafarToebis k. romelic gviCvenebs Tu romelic TanamSromlobda energiis ra nawili iqceva faSist dampyroblebTan manqanaSi sasargeblo mu­ maT mier okupirebul qvey­ Saobad. saxelwodeba.. kolaboraciOnist­i – meo­ margi qmedebis koefi­ re msoflio omis periodSi cienti (m.  xaxunis k.

romliTac miedineba sxva. iyeneben wig­ nis yuaze an ydaze gadasak­ ravad. zogi profesiis pirTa ga­ erTianeba. (gadat. 2.) sul sxva saqme.  sabiblioTeko k. collector Semkrebi] – 1. kol  k.  advokatTa k. kolEgia [laT. collectivus krebiTi] – adamianTa jgufi. saerTo miznebiT intere­ sebi. 2. aseve saerTod fe­ ri. ag­ reTve swavlaSi (umaRles saswavlebelSi). ufro patara. 2. collapsus vinc goneba dakarga] – (medic. iyeneben qimiur laborato­ riebSi. sadac Tavs uyrian risme Semdgomi ganawilebis miz­ niT. weboTi gaJRenTili. collega] – amxa­ nagi samsaxuris.  skolis k. ¥ kolegiuri – (wign. Seferiloba. amxanaguri. collegium] – 1. bambis qsovili erTgvari.) sisxlis wnevisa da gulis moqmedebis daqveiTeba er­ Tad. kolEqtiv­i [laT. ¥ kolenkoruli. kOlafs­i [laT.  saredaqcio k. profesiis Tanamdebobis mixedviT. misi toni da sisqe.) ara­ erTpirovnuli. saTaTbiro an ganmkargulebel organos. kolben] – maRal­ yeliani minis WurWeli.  kolegialuri. ¥ koleqtiuri. kolEqtor­i [laT. didi milsadeni. k. saministros k. gadawyvetileba. romlebic gaerTianebulni arian saerTo saqmianobiT. kOlega [laT. kOlba [germ. dawesebuleba.. romlebic qmnian admi­ nistraciul. kolEnkor­i [rus. calancar SeRebili bam­ bis qsovili] – 1. ¥ kolegisa.  kolegasi Scd. коленкор < fr. Tanamdebobis pirTa jgu­ fi.  kalenkori Scd. milsadenebidan Semosuli . romelic gaer­ Tianebulia avtoris Cana­ fiqriT.-259ruli montaJi formiTa da SinaarsiT sxvadasxvagvari masalisa. color feri] – saRebavis feri.  sxva k. sxvebTan SeTanxmebuli. xelmZRvaneloba. rasac xSirad sdevs gonebis dakargva. kOler­i [laT.

bi­ nadrobs centralur da samxreT amerikaSi.kol -260¥ koliesi. maswavleblis gasaubreba studentebTan maTi codnis gamosarkvevad.. romelic ar kristaldeba da romlis xsnarsac ar gadis mcenareul da cxove­ lur apkSi (aseTebia cila.  koliisa Scd. kolloquim saubari. kolEqcia [laT. kOleji – [ing. kOl­i [ing.-ebi. gogirdi. collectionneur] – koleqciis Semkrebi. suraTebis k.  k. k.) ¥ koloiduri.) cxovrebiseuli kon­ fliqtisa da brZolis asaxva mxatvrul literaturaSi. kOlika [berZ. far­ Ruli). (lit. kolokvQum­i [< laT. (wign.  Tirkmelebis k. saqarTveloSi: saswavle­ beli. kolibrs Scd.  kolibrma.. kOlibr­i [esp.  mineralebis k. kolla < webo da eidas saxe] – (qim.  s. fizikaSi. xsnari.. kolike nawlavis daavadeba] – muclis Rrus mwvave spazmuri tkivili. 2. gasaubreba] – 1.  qronikuli k. wylis k. markebi. in­ teresTa Sejaxeba. 2. in­ glisSi. webo da sxv.) nivTiereba.  briliantis k. ¥ kolibrim.  cxovrebiseuli k. kolon msxvili nawlavi] – daavadeba. Cveulebriv Zvirfasi mo­ sarTaviT (yelsakidi. collier] – yelsabami.) sapirispiro Sexe­ dulebaTa. miswrafebaTa. romelic gamow­ veulia msxvili nawlavis anTebiT. kolQzia [laT. collie] _ sasamsaxuro jiSis ZaRli. kOlie [fr. kolOid­i [berZ. college] – 1. ¥ sakoleqcio. .  k. gamoiyvanes me­18 s­is dasawyisSi Sot­ landiaSi (sxvanairad: Sot­ landiuri nagazi). colibri] – Zali­ an patara Wreli Citi. safosto markebis k. romelic saSualo ganaTlebasTan erTad pro­ fesiasac iZleva. collisio] – 1. koleqciOner­i [fr. saxamebeli. airebi an siTxeebi. kolitis < berZ. kolibris. collectio kre­ buli] – erTgvari sagnebis krebuli.  sakanalizacio k. aSS­sa da zog sxva qveyanaSi: umaRlesi an sa­ Sualo saswavlebeli. kOlit­i [germ.

adamianebi an sagnebi. kolonistebiT dasaxleba carieli adgilebisa. kolonia mniS.) wignis gverdis aRmniSvneli cifri (ricxvi). qveynebi. tankebis k. romelic dapyrobilia im­ perialisturi saxelmwifos mier da iZarcveba misgan. colonia dasaxleba] – 1.. sinon. qveyana.-2612. WianWvelebis k.  qarTvelebis k. ¥ kolonialisturi. kolonizAcia – 1. ¥ kolonizatoruli. 2.  pingvinebis k. koloniAlizm­i – imperia­ listuri saxelmwifos mier sxva qveynebis koloniuri Cagvris politika. kOlona [fr. ucxo qa­ laqSi. samecniero TaTbiri. 4. romelic eqsploatacias uwevs koloniis (mniS. Cagvra.  kalonia Scd. ¥ koloniuri da kolonialuri (mniS. 1­isaTvis).-Si. 3) wevri. 5.  jaris k. 2. koloniis (mniS.  k. kol  Sroma-gasworebis k.-ebis ganTavisufleba. k. colonne < laT.) dapyrobil qveya­ naSi dampyroblebiT da­ saxlebuli adgili (qarT. koloniis (mniS. moaxalSene).  triumfuli k.  koloqviumi Scd.  k.. rom­ lebic ganlagebuli arian an moZraoben erTmaneTis miyolebiT.  biologTa k. . (ist. fizikosTa k. kolOnist­i – 1.  kalona Scd. erTi erovnebis adamianTa jgufi.  Zveli berZnuli k. kolOncifr­i [germ. sinon. politika. qveynis dapyroba da misi gadaqceva koloniad (ix. kolonizAtor­i – piri. moskovSi me-17-18 ss. kolOnia [fr.-ebi. 1). 1) mosaxleobas. kolumneziffer] – (poligr.-ebi Savi zRvis sanapiroze. romelic cxovrobs ucxo qveyanaSi. 2. 2) mcxovrebi (qarT. 3. maRa­ li sveti. ro­ melzedac ismenen da ga­ nixilaven moxsenebebs gar­ kveul Temebze. politika. raime mizniT Tavmoyrili adamianTa erTad cxovreba. frinvelebis an mwerebis didi jgufi sadme. axalSeni).  k.  k. colone] – 1. 2.

Taviseburi naTeli. 2. da­ valeba gansazRvruli for­ miT.) risame Ta­ viseburebaTa erToblioba. gadat. zog qveyanaSi iaxt­klubis Tavjdomaris wodebuleba. sportsmenTa oganizebuli jgufi.  k. ¥ sakomando.  mecnierebis k. 3. warmodgenas k. gadat. uzarmazari. komAndor­i [fr.-ebi. 2. moto. Sua saukuneebis sasuliero raindul ordenebSi: erT­ . rac ga­ moirCeva sxvadasxvagvar ferTa kargi SexamebiT.) ugono mdgomareoba. color kOlt­i [< sakuT. istoriul romanSi. xSirad gamowveulia cent­ raluri nervuli sistemis dazianebiT. samxedro mosamsaxureTa. kolorQtuli – 1. rac Rrma Zils mogvagonebs. sacxenosno Sejibrebis.  fexburTis k. figura. commande] – 1. punqti. romlebic gansazR­ vrul amocanebs asrule­ ben.  epoqis k. kolumbarQum­i [laT. sinon. sax.kol -262- kolorQmetr­i [laT. color feri] – 1.  k. uzarmazari qandakeba an sveti 2. brZaneba. xelmZRvaneli. koma Rrma Zili] – (medic. kOma [berZ. kOmanda [fr. gvari sistemis revolveri.] – erT­ feri da metreo vzomav] – Seferadebuli xsnaris feris an koncentraciis gamosarkvevi xelsawyo (qarT.  naTeli k. sasaxle.  s. suraTSi ferTaSexameba.) Za­ lian didi. kolossos didi qandakeba] – 1. raime udidesi. velo. fersazomi). colossal berZ. ieri. (wign. 2. warmateba hqonda. colorito < laT. 2.  kalorimetri sxva (ix). mkafiod gamoxatuli. gankarguleba. kOlos­i [berZ. am wodebulebis mqone piri. k. columbarium pirvelad samtrede] – kremaciis Semdeg ferflis urnebis sacavi. peizaJi. kolosAlur­i [fr. commandeur] – 1.  k.  kamanda Scd. kolossos ] – (wign. moxuci.  avtogadarbenis k. rac qmnis mTlianobas. kolOrit­i [it. mniSvnelo­ vani. avtogadarbenis da misT.

samTo k. kombQnat­i [laT.-263erTi umaRlesi wodebuleba. sxvadasxva safexuris sas­ wavlebelTa gaerTianeba qarxanasTan. maqinacia...-ebi. 4.  saswavlo k. combinaison] – mTliani Sarval­xalaTi. opera.  bavSvis k.  klasikuri k. romlis mizania upi­ ratesobis mopoveba da gamarjveba. kombinAcia [laT. . fexburTSi. komedQant­i [it. am wodebis mqone piri. giorgi erisTavi. rTuli Canafiqri. kosmonavtis k. (soflis meurneobaSi). kombAiner­i – kombainis mZRo­ li. romelsac aqvs sasacilo siuJeti. romelic komediebs wers.. kombinirEbuli sAkvebi – sakvebis narevi saqonli­ saTvis komEdia [laT. rac komikosi. ungruli nagazis jiSis ZaRli. saWadrako.. Sexameba.  kombinizoni Scd. komediOgraf­i – dramaturgi.  samkervalo k. comoedia < berZ. combinatio] – 1. romelic erTdroulad ramdenime manqanis samuSaos asrulebs.  cifrebis k. komoedia ] – dramatuli nawarmoebi.. kombinEzon­i [fr.  k. (s) siuJeti. Sofris k. qvanaxSiris k.. kom  eSmakuri k. ferebis k. wvril sawarmoTa gaerTi­ aneba. TamaSi (WadrakSi). ¥ komediuri da sakomedio. sxvadasxva dargis samrewvelo sawarmoTa ga­ erTianeba. kombinirEbuli – ris kom­ binaciac (mniS. 2. 3.  k. Sewyvile­ buli] – 1. commedianto] – (moZv) igivea. ¥ kombinaciuri. poligrafiuli k.  k. 3.. risame urTierTganlageba. musikaluri k. combinatus gaormagebuli.. 2. sawarmosTan. k.. xrikebi raime miznis misaRwevad. TeTri banjgvliani kombAin­i [ing.  puris asaRebi k. kartofilis amosaRebi k. k.  sayofacxovrebo sawarmoTa k. molieris k. combine] – manqana. (s) Janri. zog sportul TamaSSi: saerTo CanafiqriT gaer­ Tianebuli sxvadasxva ile­ Ti. 1) moxda.  qarTveli k.

commercium] – kerZo vaWroba. komEntar­i [laT. sakomendato komendAtura [germ. 2) udgas.. komErcia [laT. axsniT­ganmartebiTi an kritikuli SeniSvnebi.  gazeTis k. komEndantis sAaTi – qu­ CaSi gamosvlis akrZalva saomar mdgomareobis gamo sakomendanto – komendantis (mniS. samxedro mo­ samsaxureebis mier disci p­ linis dacvas sazogadoeb­ riv adgilebSi. sakomendanto saaTi – igivea. sportuli k. samxedro piri.. commersand] – piri. 2. romelic risame komentarebs iZleva. commentator] – piri. banakis k.  saerTo sacxovreblis k. rac komendantis saaTi. samxedro meTauri.­Si.  komentariebi Scd. romelic rkinigzebze Tvalyurs adevnebs jarebis samxedro mosamsaxureebisa da sam­ xedro tvirTis swored ga­ daadgilebas. komman- dantur] – dawesebuleba.  teqstis k. 2. komentaris (komentarebis) avtori.  cixesimagris k. commandant < laT. raime teq­ stis axsna­ganmarteba. komEntari zedmEtia – (wign.  qalaqis k. commentarius]. commedare davaleba. komentArebi – 1.-ebi. rodesac da­ matebiTi axsna­ganmartebis gareSec gasagebia yvelafe­ ri. 4.) ityvian.  ilia WavWavaZis TxzulebaTa k. saerTod vaW­ . Se­ noba.. komEndant­i [fr. navsadguris k. ro­ melsac saTaveSi komen­ dantis (mniS.-ebi. ro­ melic Tvalyurs adev­ nebs sagarnizono da saya­ raulo samsaxurs wesierad Sesrulebas.  rkinigzis sadguris k.  komendantura Scd. 2) sasamsaxuro sad­ gomi. komErsant­i [fr. cixe­ simagris an gamagrebuli raionis yvela jaris uf­ rosi.kom -264Scd. msje­ loba risame Tobaze. sazogadoebrivi Senobis gammarTveli. mindoba. mibareba] – 1. am dawesebulebis sadgomi. romelic komercias misdevs. komentAtor­i [laT. Cveulebriv mr. 3.  komendati.

saeqimo k.rogorc unda] – maRali wris. romelsac mindobili aqvs garkveuli davalebis Ses­ ruleba. commis voyageur] – savaWro firmis agenti. komikos] – ko­ mikuri rolebis Semsrule­ beli msaxiobi. <] – risame ko­ mikuri. romelsac aqvs naTeli zolebisagan Sem­ dgari erTi an ramdenime kudi. Sesaxedaoba. comissarius uflebamosili] – Tanamdebobis piri. adamianTa jgufi. mdgomareoba.sazogadoebis (saero) zrdilobis wesebis Sesabamisad.  komivoiaJuri Scd. comm il faut ro­ kom gorc saWiroa. opera. kometes (aster) Tmiani. sinon. komivoiAJor­i [fr. komQkos­i [berZ. kOmilfo [fr. komisiOner­i [fr. savaWro operaciebi. romelic Sua­ mavlobas eweva savaWro garigebaSi garkveul gasam­ rjelos fasad. commissio da­ valeba] – 1. romelsac erTi ad­ gilidan meoreze daaqvs saqonlis nimuSebi. mzis sawinaaRmdego mxares mimarTuli. ¥ sakomisio: sakomisio ma­ Razia – maRazia romelic Suamavlobas eweva yidva­ gayidvaSi (komerciul saq­ mianobaSi). kOmeta [berZ.-265roba. niWi. 2. ro­ melsac mTavrobisgan gan­ sakuTrebuli an mniSvne­ lovani rwmunebebi aqvs miniWebuli. commisaire < laT.. k. romelic garkveul funqciebs asrulebs. (s) operaciebi.] – zogi saxelmwifo da administraciuli dawe­ sebulebis saxelwodeba komQsia [< laT. debs xelSek­ rulebebsa da sxv. komQkuri – 1.  k. komQsar­i [fr. saxelmwifo mmarTvelobis organo. kudiani var­ skvlavi). gadat. 2. komedia).  k.kudiani (varskvlavi)] – ciuri sxeuli erTgvari (qarT. kOmizm­i [berZ. commissariat < laT. sasacilo xasiaTi. k. commissionnaire] – piri. rac ko­ mediuri (ix.  k. preis­ kurantebi (preiskuranti) katalogebi. ¥ komerciuli da sakomercio. sasacilo  k.  saarCevno k.-d gamoiyureba. k. (s) garigeba. . komisarQat­i [fr. igivea.

saeqsperto k. comite <laT. rom­ romelic xelmZRvanelobs lidanac Canaweris amo­ raime saqmianobas. specialisti. SekumSuli. ¥ sakompensacio. melTa jerovani codna mo­  kompakturi Scd.) < comic komikuri. risame anazRaureba (am – patara ilustrirebuli mniSv. comics (mr.­iT ixmareba agreTve wigni an naxatebis seria kompensireba). ne raime dargSi. – safuZvliani codnis mqo­ kOmpas­i [it. Tanxa. sazRauri). kOmpaqt­dQski [ing. 2. Tonis diskis saxiT. ro­  k. nitebuli isari. romliTac gansazRvraven 2. romlebic erTad atareben kompetEnturi [< laT. kompetenciis (mniS. sasacilo] kompensAcia [laT. 2) mqone. romelic  k. aRdgena organizmSi. komisia. compagnie] – 1. k. saxsrebi. teqstis) Canaweri mowyobiloba Txeli li­ comittere] – arCeviTi] organo. komQtet­i [fr. petens (competentis) saTanado]  kampania sxvaa (ix. Srifti. mewarmeTa savaWro an sam­ 3. epoveba visme.  k. msajuleba. 2.) darRveuli funqciis rewvelo gaerTianeba. av­ qveynis mxareebs. k. competencota adgili uWiravs. yovelTvis CrdiloeTisken 3.). aqvs damag­ toritetuli. msubuqi. sakiTxTa wyeba.) jgufi adamianebisa. organizacia. azri. romelsac uxdian  komikuri Scd. kOmiqs­i [ing. comdros. aris mimarTuli. gadasavlo Sinaarsis. compact 2.. kompAqturi [laT. (saub. sxivis saSualebiT. tia] – 1. codnaze damyarebuli. k.kom -266- xulebis.romelSic uflebamo­ kompaqturi da disc diski] – silia raime dawesebulebis informaciis (bgeris. – mWidro. compactus]  kompententuri Scd. compensatio] – 1. Cveulebriv saTav­  fuladi k. (medic.  s. rasac kompetEncia [laT.  saaqcio k. sfero. sinon.gamosa­ an Tanamdebobis piri.  k. masa. kiTxva xdeba lazeruli  aRmasrulebeli k. . risame asanazRaureblad kompAnia [fr. (qarT. kompas fargali] – xelsawyo. compusso < holand.

 kompentencia Scd. Sexameba] – saganTa. 2. . romelic adgens sa­ Wadrako amocanebsa da eti­ udebs. meqanizacia.. 2. compilatio Zarcva] – 1. kompozQcia [laT. komputeruli. Sveulmfreni da sxv.  komputeri. compositio Sedgena] – 1. romelic qmnis musikalur nawarmoebs.  arqiteqturuli k. saqebari risame Tqma vinmesaTvis pir­ Si (qarT. moqmedebaTa. naSromi. (s) teqnika. komplEqcia [laT. k.-s scildeba. complectus sruli] – garkveuli daniS­ nulebis saganTa sruli ri­ cxvi. sruli Semadgenloba. urTierTgan­ lageba. moyvaniloba komplQment­i [laT. operis k.. risa­ me Semadgeneli nawilebis Tanafardoba.  k.  Jurnalebis k. sawarmoo procesebis k. kompilAcia [laT. complexio SeerTeba. complexus kavSiri. eqspedicia.  personaluri k. (s) centri. es sakiTxi Cvens k. compositos Semadgeneli] – piri. kompiUter­i [ing. Tvi­ sebaTa erToblioba. rome­ lic agebulia sxvadaxva avtorisagan nasesxebi ma­ salebiT da ar Seicavs da­ moukidebel gamokvlevasa da daskvnebs. musikalur nawarmoebTa Seqmnis Teoria. compositus] – sityva. tanis (sxeulis) age­ buleba. compliment] – sasiamovno. mag: ded­ mama. k. kompozQtor­i [< laT.  k. naxatis k.  wignebis k. computer] – eleqtronuli gamomTvle­ li manqana (egma). aseTi naSromis Sedgena.-267 sasamarTlos k.  k. ¥ kompiuteruli da sakompiutero. ¥ kompleqsuri. SekavSireba] – (wign). (s) sistema. sinon. kOmpleqt­i [laT.-is klasi (konservato­ riaSi). kom kompleqtAcia – risme komp­ leqtebis Sedgena. romelic erTze meti fuZisgan Sedgeba. kOmpleqs­i [laT.  romanis k.. sakomputero Scd. agebuleba. nakrebi. ¥ kompleqturi. movlenaTa.  k. qaTinauri) kompOzit­i [laT. saWadrako kompozitori – piri.

ro­ melTac saerTo qoneba aqvT. meur. komprEsor­i [laT. komprEsia [laT. tilos naWeri (Cveulebriv wyliT an wam­ .  s.) risame Semadgeneli nawili. compressio] – (teq) haeris.  Senadnobis k. kOmpost­i [ing. gadawyvetileba. magram kompostireba. composteur] – aparati. compost] – (sof. compote] – Saq­ rian wyalSi moxarSuli xili an kenkra. componens (competentis) Semadgeneli] – (wign. ¥ sakompozicio (mniS. kOmpot­i [fr.-ebi. atmis k. ro­ melsac ideben mtkivneul (daSavebul) adgilze sam­ kurnalo mizniT. kompOster­i [fr.  k.) vinmesaTvis saxelis gatexa sxvis Tval­ Si. kompOnent­i [laT.. ¥ kompromisuli. kOmpres­i [fr. ukompromiso. mTlianoba. romlebic erTad Sro­ moben da Tanasworad iyo­ fen SromiT miRebul pro­ ¥ kompoziciuri (mniS. compromissum] – urTierTdaTmobis gziT miRweuli SeTanxmeba.) organuli sa­ suqi – neSompalisa da mi­ wis narevi. 2­T­ vis).  k. romeli rkinig­ zis bileTze da sxva do­ kumentebze aRniSnavs Ta­ riRs. compresse] – qsovilis.  dakompostereba..  alublis k.gazis an sawvavi narevis SekumSva Sigawvis Zravis cilindrSi. kOmuna [fr. compromette] – (wign. commune < laT.kom -268liT dasvelebuli).  u. nomers da misT. ¥ kompresoruli da sakompresoro.  kampoti Scd.  uary. kamaTi. (s) danadgari.  k.  kompromentireba Scd. komprometQreba [fr. komprOmis­i [laT. komSis k. 1­isaTvis). communis saerTo] – gaer­ Tianeba adamianebisa. dakompostQreba da kom­ postQreba – komposteriT aRniSvna TariRisa da misT. compressius SekumSva] – narevis saSu­ alebiT gazebis an haeris SesakumSi manqana (agre­ gati). klasi (konservatori­ aSi).

ke­ ropaSi. niWierebiT. gadoebriv sakuTrebaze. yofil sabWoTa kavSirSi. sastumro. ¥ komunikuri. am sistemam ver ga­ Tilmowyobiloba. communiwels parizSi ajanyebuli katio] – erTi adgilis meo­ mSromeli xalxis mier Seq­ resTan damakavSirebeli mnili revoluciuri mTav­ gza an kavSirgabmulobis roba (iarseba 72 dRe). kOmfort­i [ing. xazebi. communard] –  komunikisa Scd. pArizis kOmuna – 1871 komunikAcia [laT. neobasTan dakavSirebuli. saerTaSoriso sa­ romelSic ramdenime ojaxi kiTxebze. komUnizm­i [fr. – WkuiT.  k. cnoba. komUnar­i [fr. rome­ 2. partiis wevri.-269duqtebs.  k. partia. sa­ trul wredis SerTvis da zogadoebriv – (poli­ ganrTvisaTvis an denis mi­ tikur) – ekonomikuri marTulebis Sesacvlelad. tabeluri. suli] (1918­1920 ww. mowyobiloba. communisme < laT. communique] – mTavrobis oficialuri komunAluri bQna – bina. mowyobiloba eleq­ zogado] – utopiuri. (ist. sa­ komutAtor­i [< laT. sistema (wyobileba). comfort] – yo­ facxovrebis moxerxebul agreTve aRmosavleT ev­ pirobaTa erToblioba. cxovrobs. komunAluri – qalaqis meur­  s. amarTla da XX saukunis ¥ komfortuli da komfor90­wlebSi daingra. kon ¥ komunisturi. samxedro komunizmi – sab­  k. ¥ sakomunikacio. communis saerTo.). romelsac lic dafuZnebulia war­ iyeneben telefonis xazebis moebis saSualebaTa sazo­ xeliT SesaerTeblad. saSualeba.) parizis komunis wev­ komUnist­i – komunisturi ri. k. con er­ moqalaqo omis periodSi Tad da genius goni. vagoni. WoTa xelisuflebis eko­ nomikuri politika sa­ kongeniAlur­i [laT.  SromiTi k. visime . commuto] – 1. mSenebloba. komUnike [fr.

konditor < Sesaferi. aparati. konglomErat­i [laT. condenso vasqeleb. ro­ melic am sagaloblebs Seicavs. saerTa­ Soriso TaTbiri yriloba. Ta­ nazomiereba. kondakion] – mokle saeklesio sagalo­ beli. Semk­ vrivebuli] – 1.  avtomobilistebis k. kondensAcia [laT. kondesireba Scd. plasti. kaTolikur eklesiaSi: erTgavri wesdebis mqone monastrebis gaerTianeba. kOngres­i [laT. kondQter­i [laT.  k.) naleqi qani. kreba] – 1. saerTod: Sesabamisoba. 2. (geol.) dagroveba.  energiis k. conglomeratio] – risame nawilebis an sagnebis iseTi SekavSireba. kondensatio] da kondensQreba [germ. congressman] – kongresis (mniS. kenWebisa da qve­ bisgan.. 2. kOndak­i [berZ. raime sazogadoebriv .) sxva­ dasxva nawilis an sagnis meqanikuri. vamkvriveb] – 1. kavSiris saxelwodeba.kon -270organizaciaTa gaerTianebis. eleqtroenergiis dasag­ rovebeli xelsawyo. 2. msgavsi. ¥ konglomeratiuli. kongregAcia [laT. konglomerAcia [laT. orTqlis. amerikis SeerTebul Stateb­ sa da laTinur amerikis bevr sxva qveyanaSi: sakanonmdeblo organos (parlamentis) ag­ reTve.  kondensacia. SemTxveviTi na­ erTi. 2. congressus Sexvedra. kondensieren] – (spec. rodesac isini inarCuneben TavianT Tvisebebs. saeklesio wigni. romelSic namuSe­ vari orTqli civdeba da wylad iqceva. congregatio] – 1. 2) wevri kongruEntuli [< laT. romis papTan arsebuli administraciuli organo.  kondesatori Scd. kongrEsmen­i [ing. (maTem) geomet­ riuli figurebis damTxveva erTmaneTze dadebisas. 2. conglomeratus Semgrovebeli. mSvidobis momxreTa msoflio k. (wign. congruens (congruentis) Tanx­ vdenili] – 1. airis gadayvana Txevad an magar mdgomare­ obaSi. kondensAtor­i [< laT. 2. ro­ melic Sedgeba sxva nams­ xvrevebisa.

cooperatio sibrtyeze an sivrceSi. saqoneli. konditio] – dad­ tirebuli Scd. k. sadamatebiT arCevnebis Ca­ Saqarlamo).) si­ ¥ kondiciuri. s.-271- koo arab. kanfetebis da misT) damza­  k. s. erTad da ordinatus mo­ esa Tu is sagani.. koleqciuri sawarmoo. cooptatio damatebiTi arCeva] – ro­ Tan. procesSi (operaciaSi). nawarmi. tkbili Rvezelebis momxmareblo k. urTierTSefardeba. ¥ konditerisa.-ebi. sabinao k. an kandidatebiT sakuTari 2. ro­ qveiTi jarisa da tankebis melic iqmneba misi wevrebis (mepaieebis) saxsrebiT.. debis specialisti.  koptacia. coordinatio] da koordireba [germ. forma.  konditrisa. satebis. Sromis  geografiuli k.] – tkbileulis (tor­  sarewao k. koptireba. .savaW­  samecniero samuSaoebis k. ¥ kooperaciuli. ravs wertilis mdebareobas kooperAcia [laT. sakonditro Scd. astroorganizaciis Taviseburi nomiuli k. tarebis gareSe. romelic gansazRv­  k. maRazia. kavSirebulia tkbileulis damzadebasTan da vaWrobas­ kooptAcia [laT. melime arCeviTi organos  s. bevri adamiani erTad mo­ nawileobs Sromis erTsa koordinAcia [laT. moqmedebis k. romlis drosac  kordinati Scd. ro da sxva gaerTianeba. [laT. wesrigebuli] – (spec.  kooptireba. ¥ kooptirebuli. koperaciuli sakOnditro – 1. rac da­ Scd. 2. kopkondQcia [laT. co rasac unda Seesabamebodes koordQnat­i -Tan.-ebi. maRazia romelic tkbile­ gadawyvetilebis Sedegad uliT vaWrobs (sinon. TanamSromloba] – 1. da igive an erTmaneTTan koordinieren] – raime moqmede­ dakavSirebul sxvadasxva bis. saqmianobis SeTanxmeba. Tesli.  koperacia. standarti. fabrika. Sevseba axali wevrebiT ganyofileba (maRaziaSi). kanditeri. dide. genili norma. saqoneli..

gazeTis. punqti. romlebic asruleben ma­ sobriv da jgufur cekvebs.-ebis Setana.  kordinacia. romelic adgilebidan gzavnis cnobebs Tavis re­ daqciaSi. kordebAlet­i [fr. saerTod koreqtivis Ses­ worebis Setana rameSi. 2. Jurnalis an radio­tele­ viziisaTvis gagzavnili we­ rili.  mamxilebeli k. Jurnalis. koreqtQreba – 1. TviTmfrinavidan da misT. wevr-korespodenti Scd. korelAcia [laT. korespondEncia [laT. correctus gas­ worebuli. cnoba. kores­ pondentis mier gazeTis. korEqtiv­i [laT. romelic koreqturas (mniS. 2. . romelsac vinmesTan miwer mowera aqvs. werilebis. correspondentia] – 1.  s. k.  s. Sefardeba. mizanze dakvirvebis Sede­ gebis mixedviT. sa­ sazRvro an gadamRobi razmi. dacva. kordinireba Scd.  gazeTis sakuTari k. kOrdon­i [fr. korespOndent­i [germ. ¥ sakorespondento. romelsac gan­ sxvavebiT akademikosisgan (namdvili wevrisgan) ara aqvs gadamwyveti xmis uf­ leba.) qve­ mexebis damiznebaSi Ses­ worebis Setana meTauris saTvalTvalo punqtidan..kor -272 korespodenti. depeSebis da misT.  gegmebSi k. Sesworebuli] – nawilobrivi Sesworeba an Secvla risime. piri.. 1) akeTebs. sakorespodento. sasazRvro k. radio­ televiziis TanamSrome­ li. 2. sworeba. (samx. correspondant] – 1. korEqtor­i [laT.  korektireba Scd. yarauli aris gan­ lagebuli.  korespodencia Scd. corrector gamasworebeli] – gamomcem­ lobis an stambis muSaki.  tyis k. wevr­korespOndenti – aka­ demiis wevri. cordon] – 1. 2. sadac aseTi raz­ mi. < fr. ¥ sakoreqtoro. sabaJo k. erToblioba.-is iqiTa mxare. adgili. korrespondent.. correlatio] – urTierTdamokidebuleba. corps de ballet] – baletis msaxiobebi.

) 1.  mecnierebis k. xelovnebis k.  korektori. corner kuTxe. 2. sakoreqtoro – oTaxi.  s. k.  karidori Scd. sax. (qarT. cornichon] – pa­ tara mousvleli kitri. gasworeba.  k. binaSi da sxv. kOrife [berZ. nabeWdi. sakorektoro Scd. sadac koreqtorebi muSaoben.  korektura. talani). ¥ sakoreqturo. ¥ koreqturuli. axalgazrda nazardi da gamxmari nayofi. koreqtura). kor kOrida [esp. gamoiyeneba. koreqtori). adamiani. liTonis daSla qi­ miuri procesebis Sedegad. kornQSon­i [fr. Zvel berZnul tragediaSi: gundis xelmZRvaneli.  k. correctus gamarTuli] – (wign. kordebaletis mTavari msaxiobi.  koridasi Scd. correctura rac unda gaswordes] – 1. korEqcia [laT. stambaSi awyobili teqstis anabeWdi SemCneuli Secdo­ mebis gasworeba. ro­ melic gamoiyeneba mwnilis Casadebad.  vagonis k. kOrner­i [ing. Tavaziani. mopyroba. k. korQandr­i [laT.).-273 ars. rogorc sanelebeli.  korektuli Scd. saqcieli. corrosio amo­ Wama] – 1. sinon. korekturuli. korEqtuli [< laT. koryphaios bela­ di. derefani. Secdoma. TviT aseTi anabeWdi. ¥ koridisa. didad gamoCenili moRvawe raime asparezze. correctio] – Sesworeba. coriandrum] – erTwliani balaxovani mce­ nare mzesumziris ojaxisa. to corner kuTxeSi mimwyvdeva] – fexburTSi: sajarimo ku­ Txuri dartyma karSi (ku­ Txuri dartyma an mokled: kuTxuri). sakorektoro Scd. korEqtura [laT.  sakoreqtoro sxvaa (ix. korOzia [laT. k.) wesieri. corrida] – espaneTsa da zog qveyanaSi: masobrovi sanaxaoba – xarebTan brZo­ la. korQdor­i [fr..  sakoreqturo sxvaa (ix. . 3. winamZRoli] – (maRal­ fard. 2. corridor] – grZeli gasasvleli (Seno­ baSi. pasuxi.

) sazeimo sxvla. paJTa k.  di plomatiuri k. romlebic gaer­ Tianebuli arian qonebrivi an wodebrivi interesebis erTobiT. 2. 3.-ebi.) materiis nawilaki. mefed kurTxeva.. (medic. coronatio] – gvirgvinis dadgma. xma­ roben xerxemlis zogi da­ avadebis (mag. 2. gamrudebis) samkurnalod. corpus sxeuli] – 1. (sacxovrebeli masivisa). 6.  inJinerTa k. calkeuli Senoba­nagebo­ baTa kompleqsi. erTi specialobis. me-5 k.kor -274JurnalisTa k.  msrolelTa k. corset] – 1. universitetis k. msxvili sajariso Senaer­ Ti. procesia. oficerTa k.. adamianis an cxovelis sxeuli.. korporAcia [laT. corporatio gaerTianeba] – jgufi ada­ mianebisa. kOrt­i [ing. rai­ me erTi oficialuri an samsaxurebrivi mdgomareo­ bis pirTa erToblioba.. kOrsaJ­i [fr.-ebi. 5. saavadmyofos axali k. romel­ sac qalebi ikraven welze (kabis qveS) tankenarobis gamosaCenad. korpUskul­i [laT. 4. satanko k. tyavis an sxva magari masalis bandaJi tanis zeda na­ wilze Semosakravad. di plomati).) qanebis cvlileba haerisa da wylis zemoqme­ debis Sedegad. farTo drekadi sartyeli. romlis mixedviTac sinaTle warmoadgens gan­ sakuTrebul nawilakebis (korpuskulebis) nakads. kOrpus­i [laT. corsage] – qalis qvedatanis qamari erTgvari. (geol.  mTavari k.. kortebi.  korpuskul[i]aruli Scd. sazRvao k. kOrset­i [fr. saaTis k.  kadetTa k. gemis k.) TabaSiris. ¥ korpuskuluri: sinaTlis korposkuluri Teoria – Teoria..  cxenis k. revoluciamdel ruseTSi: saSualo samxedro saswav­ lebeli.  mr. cortage] – (wign. (ix.. corpusculum sxeulaki] – (fiz. .. court] – CogburTis saTamaSo moedani. koronAcia [laT. kOrteJ­i [fr. qarxnis k. 2. risame ConCxi an garsi  TviTmfrinavis k.

-is kabineti. kosmopolites msoflios moqalaqe] – kosmopolitizmis momxre.) erT­erTi trigo­ nometriuli fuqcia – da­ matebiTi kuTxis sinusi. kosmolOgia [berZ. kOrund-i [germ. kosmetiko (techne) morTva – mokazmvis xelovneba] – 1. samyaro da nautike zRvaosnoba] – kosmosSi frenis Teoria da praqtika (sinon. co erTad da sinus Runi. topazi. kosmos kosmosi.  kosmetiuri. samyaro da logos moZRvreba] – moZRvreba samyarosi. kosmos kosmosi. kosmogOnia [berZ. 2. simrude] – (maTem. amisaTvis saWiro nivTie­ rebani..  k.) erT­erTi trigono­ metriuli funqcia damate­ biTi kuTxis sekansi. rbena] – saTanadod mowyobili mo­ edani. cortes (mr. kosEkans­i [laT. saidanac uSveben kosmosur xomaldebsa da dedamiwis xelovnur Tanam­ gzavrebs.  kortesebi Scd. safiro­ ni. kosmEtika [berZ. coruuptio mosyidva] – Tanamdebobis pirTa da po­ litikur moRvaweTa mos­ yidva qrTamiT. korund] – Za­ lian magari minerali. kosmOdrom­i [berZ. pirisaxisa da sxeulis kanis movla – galamazeba. kosmopolQtizm­i – ideo­ . samyaro da dromos sarbeni adgili. ¥ kosmetikuri.-275 avtomobilis k. korUfcia [ing. saSualebani. astronavtika). kosmopOlit­i [berZ. rome­ lic swavlobs ciuri sxe­ ulebis warmoSobasa da ganviTarebas.)] – espaneTis parlamentis sa­ xelwodeba. co erTad da secans gadamkveTi] – (ma­ Tem. rogorc erTi mTlianis Sesaxeb. kosmonAvtika [berZ.  korupcia Scd. kosmos kosmosi. kOrtes­i [esp. k. kosQnus­i – [laT. corruption < laT. kosmogonia samyaros warmoSoba] – as­ tronomiis nawili. romelic yvela sisa­ Zagleze awers xels. mimdevari. kos  samkurnalo k. korumpirEbuli pQri – piri. misi saxesxvaoba: lali. kosmeturi Scd.

kos

-276tangens Semxebi] – (maTem.)erT­ erTi trigonometriuli funqcia – damatebiTi ku­ Txis tangensi.  kotangesi Scd. kOtej­i [ing. cottage < cot patara saxli] – patara sacxov­ rebeli saxli, Cveulebriv, qalaqgareT, agarakze. kotQreba [fr. coter] – (fi­ nans.) saqonlis, fasiani qaRaldebis, ucxouri va­ lutis sabirJo fasis dad­ gena. kOton­i [fr. cotone] – bamba. kofEin­i [laT. coffeinum] – samkurnalo nivTiereba, romelic aumjobesebs sis­ xlis mimoqcevas, gulis moqmedebas; moi poveba yavis marcvlebSi, Cais foTlebSi da zog sxva mcenareSi. kOqs­i [germ. koks] – myari (ma­ gari) saTbobi, sawvavi, ro­ melsac iReben qvanaxSiris an torfis uhaerod gaxu­ rebiT.  koksi Scd. koqtEil­i [ing. cock tail mam­ lis kudi] – 1. sasmeli, ro­ melsac akeTeben magari sas­ melebis (koniakis,liqioris, Rvinis) SereviT, Saqrisa da saneleblebis damatebiT.

logia, romelic ayenebs `msoflio saxelmwifos”, `msoflio moqalaqeobis” ideas. ¥ kosmopolituri.  k. ideebi.  kosmopolitiuri Scd. kOsmos­i [berZ. kosmos] – sam­ yaro, rogorc erTi, orga­ nizebuli sistema.  k.-is aTviseba, k.-Si frena. ¥ kosmosuri.  k. sivrce, k. sxivebi, k. xomaldi.  kosmiuri Scd. kostQol­i [polon. kossiol] – polonuri kaTolikuri ta­ Zari. kostQum­i [fr. costume] – 1. mamakacis Tanamedrove tan­ sacmeli – pijaki da Sarva­ li (agreTve Jileti); qalis zeda tansacmeli (Jaketi da qvedatani an Jaketi da Sarvali). 2. saerTod tansacmeli.  samuSao k., sacurao k., sportuli k., Teatraluri k., samaskarado k. ¥ sakostiumi.  s. qsovili (materia). ¥ sakostiumisa.  sakostiumesi, kostumi, sakostume Scd. kotAngens­i [laT. co erTad da

-2772. (medic.) sxvadasxva wamlis narevi. rZiani koqteili – rZis an naRebis, nayinisa da xilis wvenebis narevi.  kokteili Scd. kOSmar­i [fr. cauchemar] – 1. mZime sulis SemxuTavi sizmari (qarT. sinon. maj­ lajuna). 2. gadat. sazareli, saSineli ram.  omis k. ¥ koSmaruli.  k. sizmari, k. sanaxaoba. kOhorta [laT. cohoros (cohortis)] – 1. Zvel romSi: qveiTi jaris razmi legionis me­ aTedi nawili. 2. gadat. (wign.) saerTo ide­ ebiT, saerTo miznebiT mWid­ rod SekavSirebuli jgufi.  erovnuli ganTavisuflebisaTvis mebrZoli k. ¥ kohortisa.  kohortasi, kogorta Scd. krakovQak­i [polon. krakowiak] – polonuri erovnuli cekva swrafi tempisa; musi­ ka am cekvisaTvis.  krakaviaki Scd. krAter­i [berZ. krater Tasi] – Zabriseburi CaRrmaveba vulkanis Tavze, saidanac amoifrqveva lava.

kre

krAx­i [germ. krach] – 1. gakotre­
ba (bankisa, sawarmosi). 2. gadat. (wign.) sruli mar­ cxi.  k. ganicada. kreaciOnizm­i [< laT. cretio (creationis) Seqmna] – idea­ listuri mimarTuleba bio­ logiaSi, romelsac miaCnia, rom samyaros, dedamiwis, sicocxlis warmoSoba, or­ ganuli samyaros formebis mravalferovneba RvTis Se­ moqmedebis Sedegia. krEdit­i1 [< laT. credit swams, sjera] – sabuRaltro anga­ riSebis marjvena mxare, sa­ dac SeaqvT yvela danaxarji faseuloba, agreTve am an­ gariSze ricxuli yvela va­ li da gasavali (sapirisp. debiti). krEdit­i2 [laT. creditum sesxi, vali] – 1. saqonlis an fu­ lis micema sesxad.  saxelmwifo k., grZelvadiani k. 2. (finans.) garkveuli xar­ jebis gasawevad gacemuli Tanxa.  saxalxo ganaTlebisaTvis gacemuli k.-ebi. ¥ sakredito.  s. dawesebuleba. kredQtor­i – piri an da­

kre

-278-

wesebuleba, romelmac gas­ ca fuli an saqoneli kre­ ditad (ix. krediti2). krEdo [< laT. credo mjera, mwams] – (wign.) mrwamsi, rwme­ na, msoflmxedveloba.  politikuri k., mecnieruli k., visime cxovrebiseuli k. krEvet­i [fr. crevette] – zRvis patara kibo. krEzus­i – ityvian xolme uT­ valavi simdidris mqone pir­ ze [lidiis (mcire aziaSi) legendaruli mefis saxe­ lis (Kroisos) mixedviT]. kreQser­i [holand. kruiser] – didi swrafmavali samxedro xomaldi, gemi, romelic Se­ iaraRebulia mZlavri ar­ tileriiT, torpedoebiT, naRmebiT. krEker­i [ing. craker] – 1. Txeli xmeli namcxvari; xraSuna puri. 2. kartofili, Semwvari sif­ rifana firfitebis saxiT (Cifsis msgavsi) krEking­i [ing. cracking] – 1. mZi­ me navTobproduqtebis (mag; mazuTis) gadamuSaveba spe­ cialur danadgarebSi ben­ zinis misaRebad.  k. procesi. 2. aseTi gadamuSavebisavis saWiro danadgari.

krematorQum­i – kremacii­
saTvis mowyobili Senoba. kremAcia [laT. crematio dawva] – micvalebulis gvamis daw­ va specialur RumelSi. krEml­i [rus. Кремль] – Zve­ li ruseTis qalaqebSi: qalaqis SigniTa cixe­si­ magre: Sidacixe; me­19 s.­is meoTxedidan warmoadgens qalaqis administraciul centrs, istoriul­mxatv­ rul ansambls.  moskovis k. krEol­i [fr. creole < esp. criallo] – laTinur amerikaSi: pirveli evropuli (espanu­ ri da portugaliuri) ko­ lonizatorebis STamomava­ li. krEp­i [fr. crêpe] – 1. abreSumis an matylis qsovili, romel­ sac xaoiani zedapiri aqvs. 2. Savi gamWirvale qsovili erTgvari. krEtin­i [samxr. fr. dia­ leqtizmi crétin mosulelo, saerTo fr. crétien] – go­ nebasusti, fizikurad da gonebrivad ganuviTarebeli adamiani. kretQnizm­i [fr. crétinisme] – gonebis siClunge. krESendo [it. crescendo] –

-279(mus.) xmis, TandaTanobiT gaZliereba, sul ufro da ufro xmamaRla (sapirisp. dekreSendo).  kreSCendo Scd. krQz­i [fr. crise] – (medic.) sisxlZarRvebis droebiTi spazmuri SekumSva, romelic warmoiqmneba uecrad.  hi pertoniuli k. krQzis­i [berZ. krisis] – 1. mZafri gardatexa, cvlileba.  daavadebis k. 2. mwvave mdgomareba,romelic win uswrebs gardatexas.  finansuri k. 3. saxelmwifoSi saqonlis pe­ rioduli Warbwarmoeba, rac iwvevs warmoebis Sekvecas, wvril mwarmoebelTa (me­ warmeTa) gaRatakebas, umu­ Sevrobis zrdas.  samrewvelo k. mTavrobis krizisi – sa­ xelmwifoSi: mTavrobis Secvla, gamowveuli mwvave politikuri uTanxmoebiT. krizQsuli – 1. krizisis gardatexis mdgomareobaSi myofi, arsebuli.  k. asaki. 2. Zalian Zneli, gamwvavebuli saxifaTo.  k. momenti, k. mdgomareoba.

kri

krizQsuli temperAtu­ ra – (fiz.) temperatura,
romlis drosac qreba gansxvaveba siTxesa da orTqls Soris.  kritikuli Scd. krimQnal­i [laT. criminalis danaSaulebrivi] – sisxlis samarTlis danaSauli, ga­ dacdoma, Secodeba. kriminalQstika [< laT. criminalis danaSaulTan dakav­ Sirebuli] – iuridiuli mec­ niereba, romelic swavlobs sisxlis samarTlis dana­ Saulis kvlevis meTodikas, taqtikasa da teqnikas. kriminAlur­i [laT. criminalis] – sisxlis samarTalTan da­ kavSirebuli; danaSauleb­ rivi.  k. SemTxveva. kriminalOgia [laT. crimen (crimenis) danaSauli da berZ. logos moZRvreba] – mecniere­ ba danaSaulis Sesaxeb, ro­ gorc socialuri movlena. ¥ kriminogenuri  k. situacia. kri pto... [< berZ. kryptos sai­ dumlo, faruli] – rTuli sityvebis dasawyisSi uCve­ nebs romelime dafarul mdgomareobas, moqmedebas,

kri

-280-

xSirad Seesabameba qar­ airisebr an Txevadi mdgo­ Tuls _ `saidumlod...” mareobidan nivTierebis  kri ptodepresia, kri ptokristalur mdgomareobaSi grama. gadasvlis dros.  marilebis k. kri ptogrAfia [berZ. kryptos saidumlo, faruli da gra- kristalogrAfia [berZ. phos vwer] – pirobiTi, sa­ krzystallos kristali da grapho idumlo weris xerxi, ro­ vwer] – mecniereba romelic melic gasagebia mxolod kristalebs Seiswavlis. adresatisaTvis (pirobiTi ¥ kristalografiuli.  k. sistemebi. saidumlo niSnebiT wera). krQJ­i [rus. крыж < polon. kriterQum­i [< berZ. kriterion msjelobis, gadawyvetis krzyz jvari] – 1. kaTolikuri saSualeba] – (wign.) ni­ jvari. San­Tviseba, romlis mixed­ 2. xmlis jvriseburi vada. viTac rasme afaseben, gan­ 3. zogi saxelmwifos dro­ sazRvraven; sazomi. Saze gamoyvanili patara  WeSmaritebis k. fari. krQstal­i [berZ. krzystallos] – krQtika [berZ. kritikē garCevis, gansjis xelovneba] – 1. ri­ magari sxeuli, romelsac same ganxilva, garCeva nak­ bunebrivad aqvs mravalwax­ lovanebaTa gamovlenis, Se­ nagis forma. fasebis mizniT.  marilis k.-ebi, almasis k. k. da TviTkritika. ebi, yinulis k.-ebi. 2. (saub.) uaryofiTi msjeloba kristAluri – 1. kristale­ visime, risame Sesaxeb, visime, bisgan Semdgari. risame naklovanebaTa Cve­  k. banebi, k. tuvi, nivTierebis neba. k. mdgomareoba.  k.-is qar-cecxlSi gaata2. gadat. wminda gamWvirvale res.  k. wyali. 3. mecnieruli Semowmeba, ga­ 3. (gadat.) (saub.) faqizi zne­ mokvleva risame utyua­ obisa, umwikvlo, spetaki robisa; raime teqstis ana­ (adamiani). lizi. kristalizAcia – krista­ 4. literaturuli Janri, lebis warmoqmnis procesi,

-281miZRvnili mxatvrul­li­ teraturuli, mecnieruli da sxv. nawarmoebebis gar­ Cevisadmi. krQSna [sanskr.] – induizmis RvTaeba; Tayvans scemen ro­ gorc viSnus erT­erT gan­ saxierebas. krOket­i [fr. croquet, ing. crocket] – 1. sportuli TamaSi erTgvari; xis CaquCebiT cdiloben xisive burTebi gaiyvanon garkveuli wesiT mavTulis ramdenime karSi. 2. am TamaSisaTvis saWiro sagnebis kompleqti. krOl­i [ing. crawl] – sportuli curvis yvelaze swrafi xerxi. krOnos­i [berZ. kronos] – ber­ Znul miTologiaSi: titani, uranosis (cisa) da geas (dedamiwis) Svili, zevsis mama. kronStEin­i [rus. кронштейн < germ. krogstein] – iribi brjeni kedelze, svetze da sxv. – karnizis aivnis,Taros da misT. gasamagreblad. krOs­i [ing. to cross gadaWra (gzis)] – sportuli sirbili an rbola winaaRmdegobaTa gadalaxviT uswormasworo adgilze.  saTxilamuro k., samoto-

kru

ciklo k., saavtomobilo k. krOsvord­i [ing. cross-word] – sityvebis gamocnobaze agebuli gasarTobi amo­ cana – kvadratebad da­ yofili raime figura un­ da Seivsos asoebiT ise, rom horizontalebisa da vertikalebis gayolebiT gamovides sityvebi (ga­ moigones niu­orkSi 1913 wels).  k.-is Sedgena, k.-is amoxsna. krUiz­i [ing. cruise] – sazRvao mogzauroba wriul mar­ Srutze (turistuli, ga­ sarTobi...) krUp­i [ing. croup] – (medic.) xorxis lorwovani garsis anTeba, romelsac Tan sdevs sulis SexuTva. krUpie [fr. croupier] – banqos da misT. saTamaSo saxlis (kazinos) Tanamflobeli an mosamsaxure, romelic xel­ mZRvanelobs da Tvalyurs adevnebs TamaSs. krUSon­i (ufro sworia kri­ USoni) [fr. cruchov patara doqi] – TeTri Rvino, ro­ melSic Sereulia koniaki, an romi da CaTlilia axa­ li xili (mag. atami).

kub

-282-

kUb­i [berZ. kybos] – 1. geomet­

reuli. ¥ kulinaruli. riuli sxeuli – wesieri  k. ostatoba. eqvs waxnaga, romlis yvela  kulinariuli Scd. (ix. kuwaxnagi kvadratia. linaria). 2. (maTem.) sami erTgvari Ta­ namamravlis namravli; ri­ kulinAria [laT. culinarius sagvareulosi] – 1. saWmlis, cxvis mesame xarisxi. kerZebis damzadebis osta­  oTaxis k. udris 64-s. toba. 3. (maTem.) xarisxis maCvenebeli,  k.-is kursebi. romelic udris sams. 2. saWmelebi.  xuTi aviyvanoT k.-Si.  k.-is ganyofileba (gastro­ ¥ kuburi (mniS. 2­saTvis). nomSi).  k. metri. ¥ kulinariuli da sakuli kubiuri, kubikuri Scd. nario. kUbizm­i [fr. cubisme]–ukiduresi  k. (s.) nawarmi. formalisturi mimarTuleba  kulinaruli sxvaa (ix. kusaxviT xelovnebaSi, rome­ linari). lic realuri samyaros sag­ nebis gamoxatulebas cvli­ kUlis­i [fr. coulisse] – Cveu­ lebriv mr.­Si: kulisebi da geometriuli figurebis – Teatris scenaze: deko­ (kubis, konusis da misT.) kom­ raciis brtyeli nawilebi, binaciebiT (Caisaxa safran­ romlebic ganlagebulia geTSi me­20 s.­is dasawyisSi). scenis gverdebze (verti­ kUbmetr­i – kuburi metri. kalurad) erTi­meoris mi­ kUbrik­i [holand. koebrug] – yolebiT. kulisebSi – 1. gemze, saerTo sadgomi, sa­ scenis ukan. cxovrebeli eki paJisaTvis. 2. gadat. (wign.) saidumlod, kU­kluqs­klan­i [ing. ku-kluxfarulad. klan] – amerikis SeerTebul kulminAcia [< laT. (culminis) StatebSi: saidumlo rasis­ mwvervali] – (wign.) udi­ tuli teroristuli or­ desi aRmavlobis an daZa­ ganizacia. bulobis momenti risame  ku-kluks-klani Scd. ganviTarebaSi. kulQnar­i – kulinariis os­ ¥ kulminaciuri. tati; daxelovnebuli mza­

-283-

kum

kultura).  k. momenti, k. wertili. 3. gaSeneba, moyvana raime mce­ kUlon­i [fr. coulant] – qalis narisa. samkauli – erTi an ramdenime  Cais k. Zvirfasi Tvali, ZewkviT 4. TviT gaSenebuli mcenare. yelze gasakeTebeli.  teqnikuri k.-ebi, subtrokUlt­i [laT. cultus] – 1. reli­ pikuli k.-ebi, saSemodgomo giuri msaxureba RvTisadmi k.-ebi. da amasTan dakavSirebuli ¥ kulturuli (mniS. 1­saT­ wes­Cveulebani. vis).  apolonis k. (Zv. saber­  k. done, k. urTierTobani, ZneTSi), qristianuli k. k. adamiani (mniS. 3,4­isaTvis) 2. gadat. (wign.) Tayvaniscema, k. mcenareebi. visime, risame gaRmerTeba. ¥ uary. ukulturo (mniS.  kanonis k., pirovnebis k. 1­saTvis). kultivAtor­i [fr. cultivateur]  u. adamiani, u. saqcieli. – moxnuli niadagis Rrmad kultUrizm­i [fr. culturisme] gasafxvierebeli sasoflo­ – fizikuri varjiSebis sis­ sameurneo iaraRi. tema; aTletizmi.  traqtoris k., cxenis k., kulUar­i [fr. cuoloir] – parla­ xelis k. mentSi, organizaciaSi da kultivAcia – niadagis da­ sxv.: darbazi, oTaxi, sadac muSaveba kultivatoriT. deputatebi, delegaciis wev­ kUltura [laT. cultura] – 1. rebi ikribebian Sesvenebis sazogadoebis miRwevaTa dros, sadac warmoebs ara­ erToblioba sawarmoo, sa­ oficialuri Sexvedrebi, zogadoebriv da sulier azrTa gacvla­gamocvla. cxovrebaSi. mr. [fr. cuoloirs] – kuluarebSi  materialuri k., Zveli – gadat. (wign.) ityvian ara­ xalxebis k., erovnuli k., oficialuri saubrebis Se­ k.-is moRvawe. sulieri k. saxeb politikur, sazoga­ 2. done, romelsac miaRwies doebriv wreebSi. raime codnis, Cvevis, moqme­ kUmis­i [Turq.] – cxenis [an aq­ debis dauflebisas. lemis] daduRebuli rZisgan  metyvelebis k., Sromis k., damzadebuli sasmeli. fizikuri k. (mokled: fiz-

kum

-284-

kUmrinis

– bibliuri xelnawerebi,rom­ lebic aRmoaCines mkvdari zRvis sanapiroze, vadi­kum­ rinis da sxva mRvimeebSi. xelnawerebi Sesrulebuli iyo arabul da Zv. ebraul enebze. kunstkAmera [germ. Kunstkammer] – Zvel droSi: sxvadasxva iSviaTi sabunebismetyvelo, istoriuli, eTnografiuli Tu arqeologiuri sagnebis koleqcia; aseTi koleqciis sacavi. kUpaJ­i [fr. coupage] – sxvadasxva Rvinis erTmaneTSi Sereva gaumjobesebis mizniT. kUpe [fr. coupe] – ramdenime mgzavrisaTvis gankuTvnili ganyofileba matareblis vagonSi. ¥ kupesi.  kupisa Scd. kupQdon­i [laT. cupido (Cupidonis)] _ romaul miTolo­ giaSi: siyvarulis RmerTi, romelic warmodgenili hyavdaT mSvildisriani frTosani biWis saxiT; amu­ ri. kupQura [fr. coupure] – nomi­ naluri Rirebuleba qaRal­ dis fulisa, obligaciebisa

xelnawErebi

an sxv. fasiani qaRaldisa.  aslariani k., asdolariani k. kUplet­i [fr. couplet] – 1. leq­ sis, simReris strofi 2. mr. kupletebi – satiruli an iumoristuli xasiaTis simRera saWirboroto Te­ maze.  saxumaro k.-ebi. kUpon­i [fr. coupon] – fasiani qaRaldebis mosaWreli ta­ loni procentebis misaRe­ bad.  obligaciis k. kUrant­i [fr. courant mimdinare] – koSkis saaTi, romelic rekavs da Tan asrulebs raime musikas, aseTi saaTis musikaluri meqanizmi.  kurantebi mx.­is gagebiT (mag. `rekaven kremlis kurantebi”) Scd. kUrare – [< karib.] – Zlieri Sxami, romlis miReba icod­ nen samxreT amerikelma indielebma zogierTi ad­ gilobrivi mcenaris nor­ Ci ylortebisa da fesve­ bisgan; iyenebdnen isrebis mosawamvlad; iwvevs kun­ Tebis damblas da sikv­ dils; amJamad iyeneben me­ dicinaSi (mcire dozebiT) samkurnalod.

-285-

kur

rort kurorti da berZ. logos [laT. curator moZRvreba] – medicinis dar­ mzrunveli, meurve] – piri, gi, romelic Seiswavlis ku­ romelsac mindobili aqvs rortebis samkurnalo Tvi­ visime, risame meTvalyure­ sebebs. oba.  k.-is instituti.  studentebis k. ¥ kurortologiuri da sakurQer­i [fr. courrier] – dawe­ kurortologio. sebulebis Sikriki.  k. (s) kvleva-Zieba. di plomatiuri kurieri – ix. di plomatia (Semokl. kUrs­i [laT. cursus srbola,mim­ dinareoba] – 1. moZraobis di pkurieri). mimarTuleba, gezi (gemisa, kurQoz­i [fr. courieux (mamr.) TviTmfrinavisa da sxv.). coirieuso (mdedr.) sasacilo,  yinulmWrelma k. aiRo arsaseiro] – ucnauri, sasa­ qtikisaken. cilo, saseiro ambavi. Sem­ 2. gadat. (wign.) mimarTuleba, Txveva. gezi (politikaSi da sxv.). ¥ kuriozuli.  swori sagareopolitikuri  k. SemTxveva. k. kurdQuk­i [Turq. kuyruk kudi] 3. fasiani qaRaldebis Rire­ – kanqveSa cximovani da­ buleba. nagrovi kunTTan, zogierT  laris k., dolaris k. cxvris jiSebSi. (qarT. si­ 4. romelime mecnierebis an misi non. duma). calke sistemuri gadmocema kUrort­i [germ. kurort sam­ umaRles saswavlebelSi; kurnalo adgili] – adgili, saxelmZRvanelo, romelic aseT gamocemas Seicavs. sadac aris bunebrivi pi­ robebi mkurnalobisTvis,  maTematikis k., fizikis k. 5. umaRles an specialur sa­ dasvenebisaTvis da mowyo­ Sualo skolaSi: swavlebis bilia sanatoriumebi, da­ esa Tu is weli. sasvenebeli saxlebi.  mexuTe k. studenti.  saqarTvelos k.-ebi, kli6. swavlebis an samkurnalo matiuri k., k. baxmaro. proceduraTa dasrulebu­ ¥ sakurorto. li cikli.  s. sezoni.  saSualo skolis k., takurortolOgia [germ. ku-

kurAtor­i

kur

-286Tan xmovnebis (iSviaTad): mag. qarTuli xmovnebi `o”, `u” warmoiTqmis labiali­ zaciiT. ¥ labialuri. labQluri [laT. Labilis] – aramtkice, aramdgradi, mer­ yevi, moZravi. labQrinT­i [berZ. Labirinthos] – 1. Zvel saberZneTsa da eg­ vi pteSi: mravali saTavsis Semcvleli, Znelad gasagne­ bi, daxlarTuli Sesasvle­ l­gamosasvlelebis mqone Senoba. 2. rTuli, daxlarTuli gan­ lageba quCebisa, Senobebisa da misT. 3. (anat.) yuris SigniTa nawi­ li, omelic asrulebs sme­ nisa da wonasworobis fun­ qcias.  labirinti Scd. labOrant­i [laT. Laborans (laborantis) momuSave] – labo­ ratoriis, samecniero da­ wesebulebis samecniero – teqnikuri TanamSromeli.  labaranti Scd. laboratOria [laT. Laboratorium] – dawesebuleba an misi ganyofileba, sadac asruleben eqsperimentul samecniero­kvleviT samu­ Saos.

laxiT mkurnalobis k. 7. mr. kursebi – moklevadiani saswavlebeli, romelic iZ­ leva momzadebas raime viw­ ro specialobaSi.  kompiuteris k.-ebi, saSofro k.-ebi, stenografiis k.-ebi. kUrsanti – 1. piri, romelic kursebze (ix. kursi. mniS. 7) swavlobs. 2. samxedro saswavleblis k.­ebi. kUrsiv­i [laT. cursiva gakruli xeli] – daxrili sastambo Srifti, rac xeliT nawers waagavs.  laTinuri k., qarTuli k. kUrsor­i – kompiuteris dis­ pleis ekranze moZravi sa­ niSni, romelic aRniSnavs aqtiur wertils da rom­ lis saSualebiTac xdeba marTva.

l la [it. La] – musikaluri gamis
meeqvse bgera: am bgeris aRmniSvneli noti labializAcia [laT. Labialis bagismieri] – (lingv.) bge­ rebis momrgvaleba bge­ rebis warmoTqmis dros – xmovnebis (xSirad) da

-287 qimiuri l. ¥ laboratoriuli da salaboratorio.  l. (s). WurWeli, l. (s.) analizi, l. (s.) gamokvleva.  labaratoria, labaratoriuli, salabaratorio Scd. lAg­i [holand. Lag] – 1. gemis svlis siCqarisa da gavli­ li manZilis gasazomi xel­ sawyo. 2. gemis borti. lAguna [it. Laguna] _ 1. wyal­ mcire yure an tba, rome­ lic zRvisagan aris mowy­ vetili. 2. marjnis wriul kunZulebze, e.w. atolebze, Sinagani wyalsatevi. ¥ lagunisa.  lagunasi Scd. lAdan­i [berZ. Ladanon] – aro­ matiuli fisiseburi niv­ Tiereba, zogierTi tro­ pikuli xisa, romelic medicinaSi gamoiyeneba da RvTismetyvelebis dros mosawevad. ¥ ladanuri. lAva [it. Lava] – gamdnari da gavarvarebuli generaluri masa, romelic amoifrqveva vulkanidan. ¥ lavisa.

laT

 lavasi Scd. lavQreba [holand. Laveeren] – 1. ialqniani gemis svliT curva ise, rom qari xan er­ Ti mxridan uberavs, xan me­ oredan; saerTod gemis svla kursis (mimarTulebis) xSi­ ri cvliT wyalqveSa qvebis, TavTxelebis da misT. gver­ dis asaqcevad. 2. (gadat.) moxerxebulad gverdis avla siZneleebi­ saTvis; raimesTvis Tavis arideba; mdgomareobasTan marjved Segueba. lAvra [berZ. Laura] – zogi di­ di mamaTa monastris sa­ xelwodeba. ¥ lavrisa.  lavrasi Scd. lazAreT­i [fr. Lazaret, it. Lazaretto] – samxedro nawil­ Tan arsebuli patara sa­ avadmyofo, hospitali.  polkis l. lAzer­i [ing. Lazer] – xelsawyo sinaTlis paraleluri da mZlavri konebis misaRebad. laTQnur­i – Zvel romTan (romaelebTan) dakavSire­ buli.  l. ena, l. damwerloba. laTQnuri amErika – Sua da samxreT amerikis qveyne­

navi. jis TanaSemwe.lai -288- bis saerTo saxelwodeba. didi samgzavro TviTmfri­ indikatori. Leib qaRaldi mJavis moqmedebiT sxeuli. Guardia moebSi. l. lAkmusis qARaldi – lak­ laQner­i [ingl.  romanis l. saokeano l.  l. LeitmoxreT amerikaSi. warwera. ojaxidan.] – lurji.. medikosi)] – monarqis moqmedebiT lurjdeba. qiul saxelmwifoSi: privi­ 2. lakOnizm­i [berZ. Lakonizmos] laQnsmen­i [ingl. (ix. laT. almiT an SeZaxiliT aniS­  lakonuri Scd.  l. . saRebavi  leib gvardia Scd.) ZiriTadi azri. pasuxi. laibgvar. am nivTierebiT gaJRenTili lAib­medQkos­i [germ. polki. tani da it. nebs mTavar msajs burTi­ sa Tu moTamaSeebis mdgo­ lAma1 ­ [esp.) raime azris. llama] – momcro sa­ sapalne cxoveli aqlemebis mareobas. stili. fexburTis da mokled da mkafiod.tani da laT. mcenareuli nivTiereba. romelic l. 2). < Line xazi musis xsnariT gaJRenTili liner] – 1. romelic lAib­gvArdia [germ. Leib sxe­ meordeba musikalur nawar­ uli. bewvi. gavrcelebulia sam­ laitmOtiv­i [germ. tiv] – 1. SejibrebaSi: msa­  l. gvardia)] – zog monar­  operis l. ¥ laibgvardiuli. dacva). karis eqimi.  leitmotivi Scd.  leib-medikosi Scd. Linesman] – – (wign). grZnobis an sagnis aRmniSv­ neli motivi. medicus wiTldeba. romelsac iyeneben gemi. zog sxv.  samgzavro l. gverdis msaji. (mus.-is saRebavebi. Tema. aqvs Zvirfasi xazis msaji. Lakmoes < diuli – iwereba erTad. xolo tutis (ix. didi swrafmavali qaRaldi. mniS. 2. ro­ ligirebuli jari (pirvel melic araerTgzis meorde­ xanebSi _ monarqis piradi ba. (gadat. azris gamoTqma CogburTis.  laibgvardieli. rogorc indikators (ix. ¥ lakoniuri.lAkmus­i [laT.

lAncet­i [fr. Lancea Subi.) wablisferi wyalmcenare.  lamasi Scd. sa­ zeimo – samgloviaro xasi­ aTis nawarmoebSi. kvartetis da sxv. nela .  lamaisti.-289¥ lamisa.  l. romelic da­ kerebulia formis Sarvlis gverdiTi nakeris mTel sigrZeze garedan. romelic me­7 saukuneSi warmoiSva tibet­ Si.) mokle da mkafio. Blama umaRlesi] – tibetsa da monRoleTSi: lamaistebis budist­bermo­ nazoni. termini. Landschaft] – dedamiwis zedapiris xedi. 2.  wiTeli l. romelic sakvebad gamoiyeneba. simfoni­ is. Lampion] – qa­ Raldis an minis farani gasanaTeblad.) 1. lAma2 [tibet.  l.ebi. lampQon­i [fr. lapidAruli [laT. stili. qvaze amomW­ reli] – (wign. raime adgilis saerTo xe­ di. erT­erTi saxeobaa `zRvis kombosto”. laringoskopi. romelic aRniSnavs nel temps (ufro nels. oroli. Langousto] – zRvis didi aTfexa javSni­ ani kibo. lamina fir­ fita] – (zool. lamAizm­i – budizmis saxe­ sxvaoba tibetsa da mon­ RoleTSi. lAmpas­i [fr. laringologia. zogjer: sonatis. lAngust­i [fr. lAnget­o [fr. generlis l. ferwera. larynx Clayngos xorxi] – xorxis an­ Teba.  mTiani l. l. ¥ landSafturi. lAndSaft­i [germ. laxvari] – Zveleburi qirurgiuli dana. sasuqad da sxv. Lapidarius qvis mTleli. iyeneben upiratesad amaRlebul. Lampas] – ganieri feradi zoli. iyeneben sa­ qonlis sakvebad. lArgo [it. larQngit­i [berZ. Largo faruli] – (mus. zonebi. laminAria [< laT.  laringologi. vidre adajo). umaRlesi sasuliero piri – dalai-lama. iluminacii­ saTvis.-ebi. Languette pa­ tara ena] – xorcis kerZi viwro (Txeli) da grZeli lar amonaWrebisgan damzadebu­ li (dakepili). Lancete < laT.

teqnikis dargSi. lAqSmi [sanskr. Legatus gagzav­ nili. Legalis] – ka­ noniT aRiarebuli. Lafette < fr. gazeTi.  rusTavelis premiis l. aralegaluri – rac kanoniT ar aris daSvebuli. Lacto vawoveb lactare rZis micema] – rZis ga­ moyofa sarZeve jirkvlebis mier. laurEat­i [< laT. mcdari nabiji] – (wign. 2. a.las -290 lapsusi. . metyvelebaSi). latifUndia [laT.) msxvili kerZo adgi­ l­mamuli. liapsusi Scd.. romis papis di plomatiuri warmomad­ geneli. Zvel romSi: Tanamdebobis piri provinciis mmarTvel­ Tan. legAlur­i [laT. Legato dakavSire­ Semsrulebeli nawilis sa­ xelwodeba. adgil­mamuli. mecnierebis. nobelis premiis l. partia. lAckan­i [germ. romelsac miniWebuli aqvs gansakuTrebuli premia xelovnebis. lAfet­i [germ. lazo] _ cxovelis dasaWeri yul­ fiani sasroli Toki (qarT. pianistTa saerTaSoriso konkursis l.] – induizmis panTeonSi: silamazis. sin. sagdebeli). lAfsus­i [lT Lapsus davardna. Latifundium latus farTo da fundus miwa.) uneblie Secdoma (nawerSi. liafsusi. RvTa­ eba _ viSnus toli. paltos) mkerdis na­ wilSi. legalizAcia – legalur mdgomareobaSi gadasvla an gadayvana. lEgato [it. siyvarulisa da simdidris qalRmerTi. lEgat­i [laT. latAria [it. Lasso < esp. qamandi. Laureatus dafnisgvirgvinosani] – pi­ ri. romelzedac damagrebulia qvemexis lu­ la. Latzcha yulfi] – gadanakeci pijakis (kos­ tiumis. l. l’affus] – dazga.. lAso [fr. bed­ nierebis. Secdoma.  a. literatura. nebadar­ Tuli. elCi] – 1. organizacia. latareia Scd.  waugebeli l.  latarea. laqtAcia [laT.  l. Lotteria] – niv­ Tebisa da fulis gaTamaSeba bileTebis saSualebiT. mamuli] – (wign.  Tvlebiani l. iatak­ qveSa.

lEgenda [< laT. ledErin­i [germ.  l. legitimAcia [laT. leTArgia [berZ. legendAruli da legEn­ duri – 1. Legitimus kanonieri.) qro­ nikuli daavadeba. ga­ dabmiT (upauzod) gadasvla. Leukos TeTri laima sisxli] – (medic. Legio (Legionis)] – 1. rac unda waikiTxon] – 1. ¥ leTargiuli. legQon­i [laT. Leden tyavi] – bambis qsovili erTgvari. Zvel romSi: msxvili sajariso SenaerTi.  liderini. araCveulebrivi. warwera monetaze an me­ dalze. letargiuli Scd. l. 2. Tqmuleba). romelic hgavs Rrma Zils (qarT. (ist. legiOner­i [fr. gmiroba. 2. mdgomareoba. partia. igivea rac polki.) legionis (mniS. l. leTargQuli ZQli – igivea. Legenda is. 3. lEdi [ing. xalxuri saxelwo­ deba: saRaTas Zili). gaTxovili qali.) erTi bgeridan meoreze TandaTanobiT. leikEmia [berZ. 2) jariskaci. rac leTargia. (ist). romlis­ Tvisac damaxasiaTebelia sisxlSi leikocitebis ra­ odenobis mniSvnelovani zrda. 2.-291buli] – (mus. romelzec aRniSnulia pirobiTi niSnebi. mTavroba. xalxuri zepiri gadmocema (qarT. legendis xasi­ aTisa. . gadmocema.  letargia. am uflebis (rwmunebis) da­ lei madasturebeli sabuTi. Labourist < labour Sroma] – muSaTa par­ tiis wevri inglisSi (ag­ reTve avstraliasa da zog sxva qveyanaSi). Seu­ darebeli.  l. legionis (mniS. 3. Lethargia] – avadmyofuri mdgomareoba. dakanonebuli] – raime uflebasTan rwmu­ nebis kanonierebis aRi­ areba an damtkiceba. Legionnaire] _ 1. iyene­ ben wignis ydaze gadasak­ ravad. tyavs mimsgavsebuli. liderini Scd. ¥ leiboristuli. 3) wevri. geografiuli rukis nawi­ li.  suramis cixis l. leibOrist­i [ing. zog qveyanaSi: sagangebo samxedro nawili an samo­ qalaqo organizacia.  l. sinon. Lady] – did bri­ taneTSi: lordis meuRle.

lend sesxis micema da lease  leTaluri Scd. Lexikos sity­ li kanoni. arendaze gascems miwas leitEnant­i [fr. Leopardus < damxmare Teorema. – oficris wodeba armiasa lEnC­i [ing.  l. maimuni. saqonels. miRebu­ lEqsika [< berZ. Lemures (mr. Leukos sxv. da flotSi. dnen sesxs an arendiT aZ­  qarTuli enis l. bewvi (sinon. l. romelic berZ. TeTri kytos ujredi. sasikvdilo.) leOpard­i [laT. Letalis sa­ binadrobs afrikasa da sikvdilo] – sikvdilis ga­ aziis tropikul tyeebSi. Launch] – inglisSi. romelic TviTon ol. Zv. dasamtkiceblad. aSS­sa da zog sxva qveyanaSi:  ufrosi l.) sisxlis TeTri bur­ ar marTavs meurneobas da Tulebi. doza. Landlord] – msxvili ingliseli me­ xlZarRvi. lebs. lEnd­lQzi [ing. arendiT micema] – aSS kon­ gresis mier 1941 w. patara cxoveli. naxevrad mixedviT]. ZarRvi] – (fizi­ mamule. meore sauzme (naSuadRevs). Leopardos] – didi mta­ aucilebelia mxolod sxva cebeli cxoveli ZuZumwo­ Teoremis (an Teoremebis) vari katisebrTa ojaxisa. kvebis produqtebs da . Sedegi. lEmur­i [laT. masa­ tyaosnis” l. primatebis razmisa. letAlur­i [laT. panTera).lei -292- leikocQtebi [berZ. romSi gardacvlilTa qalis arabunebrivi sqesob­ sulebis moCvenebebi. Lend-lease < ¥ letaluroba. lesbosis (Lesbos) saxelis 2. romlis safuZ­ visa] – ama Tu im enis an ro­ velzec me­2 msoflio omSi melime mwerlis sityvaTa mokavSire qveynebze gascem­ maragi. Lēmma] – (maTem. aqvs Savlaqebiani yviTeli ¥ lemisa. lEma [berZ. Leutenant] fermerebze. sis­ lEndlord­i [ingl. `vefxislevdnen SeiaraRebas..  lemasi Scd. gar­ rivi ltolva qalisadmi dacvlili winaprebis su­ [Zveli saberZneTis kunZul lebi.)] – lesbOsur­i siyvAruli – 1. momwvevi.

s. Semadgenloba.  l. erT­erTi teqstobrivi re­ daqtorTagani. masala. romelic Se­ muSavebulia personaluri kompiuteris momxmareble­ bisaTvis.) ganyofileba. muSaoba. leqsikOgraf­i – leqsikog­ rafiis specialisti. l.  l.. dawesebuleba. darbazi)..  lektoriumi Scd. leqsQkon­i [berZ.  s. romelic sajaro leqciebis mowyobis saqmes ganagebs. mwerlis l. ro­ melic swavlobs leqsikas. lEqcia [laT. orTografiuli l.  studentTa sasaxlis l. (s. Lexikos sityva da logos moZRvreba] – enaTmecnierebis dargi. Lectio kiTxva] – saswavlo sagnis an raime Temis zepiri gadmocema. ¥ saleqsikono. Taviseburebani. sadac sajaro leqciebi imarTeba. sityvebisa da gamonaTqvamebis maragi.  lektori Scd. ¥ leqsikografiuli da saleqsikografio. Leqtor mki­ Txveli] – piri.-ebi: akademikosi arnold Ciqobava da profesori mixeil WabaSvili. 2. inglisur-qarTuli l. 3. sulxan-saba orbeliani. l. Leqtorium] – 1. leqsikolOgia [berZ. 2. (s. XX saukunis cnobili qarTveli l. sadgomi (Senoba.-293¥ leqsikuri.. romelic leqciebs kiTxulobs.  l.  qarTuli enis ganmartebiTi l. lEqtor­i [laT. leqsikOlog­i _ leqsiko­ logiis specialisti.  qarTuli l.  qarTuli enis l. ¥Lleqciuri. leqsikogrAfia [berZ. Lexikon si­ tyvani] – 1.) muSaoba. romelSic anbanzea gawyobili ama Tu im enis leq sityvebi da mocemulia ma­ Ti ganmarteba imave enaze an Targmani romelime sxva enaze. mdidari l. Lexikos sityva da grapho vwer] – leq­ sikonebis Sedgenis Teoria an praqtika. ¥ leqsikologiuri da saleqsikologio.) Sromebi. aseTi gadmocemis Canaweri.-ebis kursi.-is kiTxva.  didi qarTveli l. wigni. . (s. leqtorQum­i [laT.

librEtist­i [it. leader] _ 1.  s. partia. liga] _ (wign). po­ litikuri mimdinareoba. lQbero [it. xel­ mZRvaneli. sityvieri teqsti operis da zogi sxva musikalur­ vokaluri nawarmoebebisa. liberalizmis (mniS. Cveulebriv mr. mavne Semwy­ narebloba. Liberalis Tavisufali] – 1.  lianasi Scd. s. libero Tavisufali.lia -294qoanalizis erT­erTi Zi­ riTadi cneba­seqsualuri Jini. (moZv. 2. ¥ saleqcio. baletisa da misT. darbazi. romelic upiratesad gavr­ celebulia tropikul da subtropikul tyeebSi. liberaluri partiis wevri. 2. ligatura kav­ Siri] _ (mus). libretista] _ libretos avtori. saxelmwifoTa kavSiri. operis. ligAtura [laT. 1) momxre. Liane(s) < lier Sekvra] – xviara da mcocavi mcenare. lQbreto [it. uaryofiT movlenebTan Semrigebloba. moswavlis codnis SefasebaSi. saaTebi. it. ligue laT. upiratesad aracno­ bieri (termini SemoiRo z. libEral­i _ 1. damoukidebeli] _ fexbur­ TSi: `Tavisufali mcveli”. mokle Sinaarsi. lQder­i [ingl. 2.-ebi. Jini] _ fsi­ . romelic aerTianebs par­ lamenturi wyobilebisa da demokratiul Tavisufle­ baTa momxreebs.  ligaturisa Scd.  parlamentis fraqciaTa l. lQana [fr. ¥ ligaturisa. lQbido. miswrafeba. sa­ zo gadoebriv­po li ti kuri organizaciis meTauri. propaganda. libido survi­ li. libreto] _ 1. Ligare. lQga [fr. [laT. gadabmuli notebi. politikuri partiis. raime sportul Sejibre­ baSi dawinaurebuli piri  l. pirTa. ¥ lianisa. ¥ liberaluri. froidma). gaerTianeba. or­ ganizaciaTa. erTa liga saxelmwifoTa saer­ TaSoriso gaerTianeba pir­ vel da meore msoflio oms Soris.  l.) ityodnen Tavisuflad moazrovne adamianze liberAlizm­i [< laT. lianebi. 2.  l.

liTOsfero [berZ. liquidation] da likvidQreba [germ. livree] _ Sveica­ rebis. romelzedac winaswar xataven.  litografia. filtvebi. lQvr­i [fr. likvidAcia [fr. ¥ liesi..  mxatvruli l. udris daaxloebiT 4. ¥ salikvidacio. lQver­i [ingl. likvidUroba [< laT.  liTotropia. livre] _ Zveleburi franguli vercxlis fuli.  l-is Zexvi. liTogrAfia [berZ. gauqmeba..  liisa Scd. liTo. am wesiT miRebuli ana­ beWdi. elenTa). lithos qva da grapho vwer] 1. daxurva. ¥ livreisa  livreasi. lik (TirkmelebSi). lithos qva da sphairo burTi. liver RviZli] _ dakluli saqonlis Sig­ neuloba (RviZli. liquide Txevadi. mimdina­ re] _ bankebisa da sawarmo­ . laqiebis. liquidieren] _ 1. romelic Semdeg frankiT Seicvala. guli. mosir­ muli.  safexburTo Cempionatis l. liquidus fr.  wera kiTxvis ucodinarobis l. lQvrea [fr. sfero] _ dedamiwis qerqi _ 30­80 km­ is sisqis.  s. sa­ warmos. komiria. livreia Scd. leasing] – grZelvadiani arenda man­ qanebis. liE [fr. dawesebulebis) saq­ mianobis Sewyveta. risame (mag. satransporto saSualebebis. yaurma). risame mospoba. qonebis gamoyenebisaTvis davalianebis TandaTanobiT gadaxdiT (dafarviT). meetleebis formis tansacmeli.5 km/s. lieue] _ sigrZis Zve­ leburi franguli sazomi. saWme­ lad momzadebuli (Sdr. [berZ. portreti. Lithos qva] _ rac qvebs. sawarmoo da­ niSnulebis nagebobebis da sxv. 3. 2.-295an gundi.. lQzing­i [ingl. ¥ liTografiuli. mTis qanebs Seexeba. 2. pretendentTa turniris l.  trestis l. beWdva specialuri brtyeli qvis zedapiridan. visame. sawarmo an saamqro sadac beWdaven aseTi wesiT.  l. litografiuli Scd.

importis l. gansakuT­ . jirkvlebi. lQman­i [berZ. limen yure. ¥ likviduri.  lili puta Scd. Lingue ena] – mecniereba enis Sesaxeb (qarT. linolEum­i [laT. lQnza [germ. Limousine] – daxuruli.  l. SigniT Seminu­ li tixris mqone msubuqi avtomobili. enaTmecniereba).  l. lQmfa [laT. sinon. sinon. rome­ lic swavlobs tbebs. limnolOgia [berZ. juja) [fantastikuri qveynis _ lili putiisebri cic­ qna mcxovreblebis saxel­ wodebis mixedviT. teleskopi. tbis­ mcodneoba limUzin­i [fr. gamokvleva.  l. sinon.. mimoqceva organizmis yvela qsovilsa da ujredSi. ¥ lingvistikuri da (dasaS­ vebia) lingvisturi.lil -296- ebis unarianoba droulad Seasrulon TavianTi fu­ ladi valdebulebebi. SemosazRvrulia ori mrudxaziani. ¥ limfuri. ramiT sargeb­ loba. Linguistique < laT.  eleqtroenergiis l. limnç tba da Logos moZRvreba] – hidrologiis dargi. lQngvist­i – lingvistikis specialisti (qarT. lilQput­i _ aranormalurad patara tanis adamiani (qarT. limes (limitis) zRvari] _ norma. sviftis roman `guliveris mogzaurobaSi”]. Lympha sufTa wyali. Cveulebriv sferuli zedapiriT. nav­ sadguri] _ yure mdinaris qvemo dinebaSi an mlaSe tba zRvasTan axlos. ris ganaRdebac.  mikroskopis l.  limfaturi Scd. lQmit­i [laT. Linum ti­ lo da oleum zeTi] – sqeli magari qsovili. Cve­ ulebriv samkurnalo ta­ laxiT mdidari. romlis farglebSic SeiZleba ri­ same xarjva. fulad qcevac SeiZleba. ¥ linzuri. lingvQstika [fr. Linse] – optikuri mina. rome­ lic gardatexs sinaTlis sxivebs. romelTa Sesaxeb moTxrobilia j. sinotive] – uferuli siTxe adamianisa da ZuZumwo­ vari cxovelebis sxeulSi. qondriskaci. enaTmecnieri).

lira1) dakavSirebuli] – 1. 2. lQsting­i [ingl. proza. am saxis poeziis nawar­ moebaTa erToblioba. romlis profesiaa literaturuli saqmianoba. imarTeba didi dRe­ saswaulis (an saero gan­ sacdelis) dros. teqnikuri l. iyeneben iatak­ ze dasagebad. lQnCis sasAmarTlo (kano­ ni) – brbos mier dasja (cema­ wameba.  akakis l. Carlz linCis gva­ ris mixedviT.  axali qarTuli l. mxatvrul nawarmoebTa (poezia. 2. mwerali.  qarTuli klasikuri l. raime sagnis Sesaxeb ar­ sebuli nawarmoebTa erTob­ lioba. iTvleba poeturi Semoq­ medebis. romelic lirikul leqsebs wers. romelic kompiuterma mogvca. mxatvruli nawarmo­ lit ebis Txrobis Sewyveta da avtoris piradi gancdebis CarTva.. Lynch vinme planta­ toris. litaneia] _ sa­ yovelTao locva. Lira] – fulis er­ Teuli italiasa da Tur­ qeTSi.]. romlis drosac eklesias gars uv­ lian. lQra2 [it. lQrika [berZ Lyrikos lirasTan (ix. litAnia [berZ.. lirQkuli wQaRsvla _ (wign). drama) er­ Toblioba. literAtura [laT. Lyra] – Zveli ber­ Znebis simebiani sakravi. Litteratura] 1. listing siaSi Setana] _ monacemebis dabeW­ dva.  linoliumi Scd. lirQkos­i _ poeti.  nikoloz baraTaSvilis leqsebis l. STagonebis simbo­ lod. mokvla) gamoZiebisa da gasamarTleblis gare­ Se (ing.  samedicino l. werilobiT nawarmoebTa erToblioba. lQra1 [berZ. ¥ lirikuli. ro­ melic gamosaxavs poetis grZnobebsa da gancdebs. poeziis saxeoba.  l. 3. literAtor­i _ piri. mxatvruli literatura _ igivea rac literatura (mniSv 2).-297rebuli narevi nivTierebiT gaJRenTili. lirikuli Sinaarsi risame. literatUruli da sa­ . lQrizm­i _ lirikuli xasiaTi.  liriuli Scd. poezia.

lQft­i [ing. . misi mcveli. licEnzia [< laT. satvirTo l. Leiturgia RvTismsaxureba] _ mTavari qristianuli mRvdelmsaxu­ reba. lQtraJ­i [fr. Lictor] – Zvel romSi: umaRlesi Tanamde­ bobis piris (mag. konsulis. ¥ meliftisa. Jamis wirva. diqtatoris) Tanmxlebi pi­ ri. licEumi da lQcei – [< berZ.  avzis l. Lykeion aTenSi koro­ mis (oles.) nawarmoebi. licEist­i _ liceumis mos­ wavle. liftiori). melifte – piri. rZe.  l. lQtr­i [fr. litUrgia [berZ. 3. skola­baRis) saxelwodeba. am ne­ barTvis damadasturebeli sabuTi.lit -298 samgzavro l. Lift] _ mraval­ sarTulian SenobebSi mo­ wyobili vertikalurad moZravi eleqtro manqana. Liquer] – tkbili magari (alkoholiani) sas­ meli. lQqtor­i [laT. (s. lQtra _ qarTuli sityvaa da niSnavs Tixis patara viw­ royelian wylis WurWels. gamogonebis. Licentia ne­ bis darTva] – 1.. raimeTi SeRavaTianad an ufa­ sod sargeblobis ufleba. Litrage] _ raime WurWlis tevadoba rac litrebiT izomeba. sm­s. saqonlis sazRvargareT gatanis an Semotanis nebarTva.). sadac aris­ literAturo _ rac da­ kavSirebulia mxatvrul literaturasTan. romelic lifts emsaxureba (sinon. literatUruli (sali­ terAturo) Ena – saerTo­ saxalxo enis damuSavebuli forma. lifti). romelsac aqvs gark­ veuli formebi. savaWro markis gamoyenebis ufleba. 2. Litra girvanqa] _ siTxis sazomi erTeuli. liqQor­i [fr. Litre berZ.  meliftesi Scd. litUrgika _ moZRvreba mRvdelmsaxurebis wesebis Sesaxeb. liftQor­i _ igivea. (s. raime sameurneo – komerci­ uli moRvaweobis nebarTva. udris 1000 kub.) wreebi l.  erTi l.  litra Scd. rac me­ lifte (ix. (am mniSv.

lov lOgika [berZ. saqarTveloSi: saSualo saswavlebeli romelime sagnebis gaZlierebuli swavlebiT. lOgos­i [berZ. dawesebulebis. rom miviRoT mocemuli ricxvi. ¥ logikuri. Logos sityva. Logos sityva da typos anabeWdi] – raime formis.  l. Logos sityva.  l. lobisti. gantoleba. mizanSewoniloba. 2. lobireba. aso­ ciaciis da a. gamoTvla. emblema. kanonzo­ miereba risame.  movlenaTa l. goneba] – 1. RvTaebrivi goneba da misT. azri. sxva mistikuri cnebebi.S.  loRika. lovElas­i [fr. 2.-299totele aswavlida] – 1. Logikē] – 1. loRikuri Scd. logOti p­i [berZ. riCardsonis roman `klarisa harlous”­ is gmiris saxelis mixedviT] logarQTmuli saxAzavi – iaraRi sxvadasxva martivi gamoTvlis Sesasruleblad.  l. safrangeTisa da dasavleT evropis zog sxva qveyanaSi: saSualo saswavlebeli. idealistur filosofiaSi: sulieri pirvelsawyisi. romelSic unda aviyvanoT ricxvi (fuZed wodebuli).-ebis cxrili. Lobby kulua­ rebi] – kontorebisa da agentebis sistema. logAriTm­i [berZ. logopEdia [berZ. l. ¥ logariTmuli.) maCvenebeli xarisxisa. metyveleba da paideia aRzrda] – mecniereba metyvelebis sxvadasxva nak­ lisa da maTi mkurnalobis Sesaxeb. martivi gra­ fikuli aRniSvna. cneba. mwerlis s. Sefardeba da arithmos ricxvi] – (maTem. lOb­i [ing. .  dialeqturi l. Lovelace ing. oficia­ lurad da araoficialu­ rad moqmedi jgufebi. rom­ lebic zewolas axdenen parlamentis wevrebze gan­ sazRvruli wreebis inte­ resebisaTvis. daskvna. ¥ liceumis. mec­ niereba azrovnebis forme­ bisa da kanonebis Sesaxeb. Zvel berZnul materialistur filosofiaSi (heraklites­ Tan) sayovelTao kanonzomi­ ereba. Logos far­ doba. 2.  lobizmi.  sabunebismetyvelo l.

mowodeba).  l. brigada s. lOzung­i [germ. loiAlur­i [fr. motio moZraoba] – Zalovani man­ qanebis. aparati.] – sa­ xelmwifo an komerciuli sakredito dawesebuleba. risme adgilis Semosaz­ Rvra. romelic sesxs iZleva Zvir­ faseulobis an moZravi qo­ nebis dagiravebiT [italiis provincia lombardiis sa­ xelis mixedviT.loz -300lis saSualebiTac arkveven sxvadasxva obieqtis adgil­ mdebareobas. bgeriTi talRebis an radiotalRebis saSua­ lebiT. arsebuli sa­ xelmwifo xelisuflebis momxre. lOmbard­i [geogr. lokAut­i [laT. erTguli. po­ litikur moTxovnas (qarT. depo. ¥ salokomotivo. romelic Tavmoy­ rilia romelime gansazRv­ rul adgilze. Lock out vin­ mes win karis daxurva] – mflobelebis mier sawar­ moebis erTdrouli daxurva da masiuri ganTavisufleba muSa­mosamsaxureebisa ga­ ficvebis Sewyvetisa da ma­ Ti moTxovnebis uaryofis mizniT. orTqmavalisa da Tbomavalis saerTo saxel­ wodeba. Locomotive < laT. lokomOtiv­i [fr. ad­ gilobrivi. romelic gansaz­ Rvravs sxeulis adgil­ mdebareobas misgan arek­ lili. vinc keTilsindisierad eq­ ceva visme an rasme. lokalizAcia da lokalQ­ zeba [laT. aparati. Loyal erTguli] – 1. 2. Locus adgili. Localis] – (wign. lokAtor­i [< laT.  loialuroba. damokidebuleba. 2. omi.  s. sax. 2.) rac garkveul ad­ gils ar scildeba.saidanac Sua saukuneebSi gamodiodnen – qalebis motrfiale mama­ kaci. romelic gamoxatavs saxelmZRvanelo ideas. 3. raimes gavrcelebis SezRudva gansazRvrul zRvrebSi.  l. Loco gan­ valageb] – 1. ing. Lozung] – mokled gamoTqmuli mimar­ Tva. Localis adgilob­ rivi] – 1. rac aseT erTgulebas ga­ moxatavs. sinon. lokAlur­i [laT. rom­ .

sa­ TamaSo kartis “lombenis” saxelwodeba] _ banqos sa­ TamaSo asakeci magida. Senobas mikruli Ria aivani. lOto [fr. ¥ lociisa. lOnu­i [fr. Senobis nawili. stadi­ onze: adgili. lOJa [fr. Loootsman] – saxifaTo da Znelad ga­ savlel raionebSi gemebis gatarebis specialisti.  l. xa­ verdiT gadakruli. ¥ lojiisa. mayu­ rebelTa darbazSi ramde­ nime kacisTvis gamoyofili adgili. romelSic yrian la­ tariis bileTebs nomrebis gasaTamaSeblad.-Ta palata. luz lOmbenis mAgida [moZv. Lot] _ 1. Lonye Toki.romelsac gareTa kedlis nacvlad aqvs Ria kolonada an Ta­ Ri. lOcia [< holand. saqmiani garigebis dros. Lorgnette] – sa­ xeluriani dasakeci saT­ vale.  meore iarusis l. lOt­i [ing.-301mevaxSeebi). Loggia] – 1. romlis qveSac mimagrebulia bade burTis Casagdebad.  lojiasi. sawylo gzebisa da sanapiroebis aRweriloba. auqcionze gasayidi saqonlis sazomi erTeuli. Loge] – 1. gamoyofili presis muSakebisaTvis. ro­ melic gamobmulia cirkis msaxiobis qamarze saxifaTo triukebis gakeTebis dros. lOrd­i [ing. romelSic bur­ Tebze faraven amoZaxebul cifrebs (an naxatebs).stum­ rebisaTvis das xv. lotto] – saTamaSo. lOjia [it. TviTon es gasayidi nivTi. sxdomaTa darbazSi. Loto < it. rac saWiroa gemebis usafrTxo tarebi­ saTvis. 2. 2. saqoneli (auqcionze). lUza [holand. 3. Luza] – bili­ ardis magidis kideze da­ kidebuli Wrili. Lord] _ inglisis umaRles TavadaznaurTa memkvidreobiTi tituli. lOrnet­i [fr. Lootsen gemis tareba] – zRvebis. qaman­ di] – mavTuli an Toki. lOcman­i [holand. masonTa sazogadoebis gan­ yofileba. 2. lotOtron­i – mbrunavi doli. Lotion] – erT­ gvari surnelovani wyali.  lociasi Scd. losQon­i [fr. . loji Scd.

lumpenproletarQat­i luTerAnoba – protestan­ [germ. (fiz.) lunAtik­i [laT. re] _ avadmyofuri mdgo­ luQdor­i [fr.) saxelis mi­ lUstra [fr. naTeba. mimdevari. mawanwalebi da mocenda me­16­s. men (luminis) sinaTle] – WaRi). Loupe] – gamadidebeli sardlis Lucallus-is (177­56 SuSa. lukUlusis nAdimi – mdid­ ruli nadimi [romauli lUpa [fr. romlis drosac kuT. l. romi Wrili (mag. saxis atraqcionebiTa da  l.] – Zveleburi mZinare adamiani sxvadasxva franguli oqros fuli. lunAtizm­i [laT. lunaticus] lu­ natizmiT daavadebuli. eklesia. oduli aRwera.). gembanze. niaSi martin luTeris moZ­ lUna­pArk­i [germ. luminiscenturi Scd. – qalaqis parki sxvadasxva ¥ luTeranoba. Luna-park] Rvrebis safuZvelze. luminis- luTEran­i – luTeranobis . romelic aR­ (maTxovrebi. ww. gamowveuli eleqt­ lustrAcia [poln. Lustracja] ruli. romelic cnobili mosakidebeli gasanaTebeli iyo simdidriT da araCve­ mowyobiloba. Louisd’or sa­ mareoba. ¥ luminescenciuri. ramdenime eleqtronaTura luminescEncia [< laT. Lumpenproletariat] _ tobis erT­erTi ZiriTadi deklasirebuli elementebi mimarTuleba. sinon. qimiuri an sxva pro­ – saxelmwifo qonebis peri­ cesebiT. analizi. Luan sanTelia (qarT.luT -302- cenciuri. scenaze da sxv. gasarTobebiT. luna mTva­  luteranoba Scd. Luik] _ CasaZ­ reblad). lampa. lUqs­i1 [laT. ganaTebis sazomi erTeuli. welT.­Si germa­ misT. moqmedebebs asrulebs me­ qanikurad (gauTviTcnobie­ lUk­i [holand. Zv.  qarTulSi winaT ixmare­ boda loTrangoba. saxeli. Lux sinaTle] –  l.) raime sxeulis civi  liustra Scd. Lustre] _ Werze Ca­ xedviT. romelzedac ulebrivi nadimebiT).  luminiscencia.

m. Luxe fufuneba] – titulis mqone piri.satana. sinaTle. umaRlesi ka­ ZiriTadi. magistralis mTavari. eleqtrogayvanilobis. (s. misnoba.-303- mag lUqs­i2 [fr. Lux cxovelebuli moZraobaa. magister uf­ mAgma [berZ. Sua saukuneebSi: bermonaz­  m. Tavrebuli. nis meTauris tituli. (s.) xelisufalni. m. muni­  m. evropis zog qveyanaSi: qa­ ¥ magiuri. magistratus (mr.  m.) vulkanis moqmedebis zog qveyanaSi: erT­erTi sa­ Sedegad dedamiwis siR­ mecniero xarisxi. dnari silikaturi masa.) gazsadeni. joxeTis mbrZanebeli. am xaris­ rmidan amotyorcnili gam­ xis mqone piri. (sastumroSi). sityva. magma comi] – (ge­ rosi maswavlebeli] – 1.. ¥ magistraluri da samagisdacemuli angelozi. ol. mTavari xazi ra­ tegoriisa. qalaqis farTo quCa. magia] – jadosnoba. am  magmasi.-is amofrqveva. ¥ magmuri.  kaiuta – l. gacivebiTa da gamagrebiT 2. ferre tareba] –  mTavari m. meore safexuris kursdam­  m.. mmarTveloba] – dasavleT jadoqroba. 3. tralo. m. qanebi. jo­ m. Zvirfasad. qalaqis axali qristianobaSi: eSmaki. te­ nomeri – l. . ci paliteti. mowyobili. rkinigzis. laqis mmarTveloba. ime qselis (mag. vnuri an rainduli orde­ ¥ magmisa. (s. mAgistr­i [laT. misi  filosofiis m. legrafis) sistemaSi. 2. warmmarTveli] – 1. Lucifer si­ melzedac Cveulebriv ga­ naTlis matarebeli.  liuqsi Scd. komfortulad magQstral­i [laT.) kabeli. m magQstrat­i [laT. mAgia [laT. ro­ liucQfer­i [laT. maRazia – l. umaRles saswavlebelSi warmoiqmneba amofrqveuli orsafexuriani swavlebis qanebi. Zala. magmatiuri Scd.) arxi.

memamule. mAgnit­i [berZ. mimarTva gaTxovil qalisadmi safrangeTSi. mAdera – erTgvari magari Rvino. mAgneto [fr. magnētis magniti da phone bgera] – aparati magnitur firze bgeris Casawerad da Semdeg mis kvlav sawarmoeblad.mag -304aqvs TeTri surnelovani yvavilebi. madrQgal­i [fr. magneto.  magnitafoni Scd. mausoleum < berZ. qal­ batoni. mxatvris). . Cveuleb­ riv miZRvnili qalisadmi. magnEtizm­i _ (fiz. magram – magnetizmi. maestro] – sa­ patio wodeba did xelovnis (diriJoris. miRebulia sxva mra­ val qveyanaSi. magnatus di­ debuli] – msxvili kapi­ talisti. mimarTva gauTxovar qalisadmi saf­ rangeTSi. magnéto] – eleqtromagnituri xel­ sawyo sawvavi narevis asanTebad (naperwklis war­ mosaqmnelad) Sigawvis Zra­ vas cilindrebSi. agreTve moWadra­ kis. ¥ magnituri.  dedamiwis m. kompozitoris. er­ Tvis agreTve saxelsa da gvars. mAdam­i [fr. madame] – 1. mademuAzel­i [fr.  m. sinon.  finansuri kapitalis m. romelsac aqvs unari miizidos rkinis an fo­ ladis sagnebi (moZv. Zvelad – ucxoeli aRm­ zrdeli mdidar ojaxebSi. andamati). madrigal] – maxvilgonivruli patara lirikuli leqsi. magnitOfon­i [berZ. xarobs Tbil qveynebSi. 2. mademoiselle] – qaliSvili. miRebu­ lia sxva mraval qveyanaSi.  xelovnuri m.) magnitur movlenaTa erToblioba. veli. mavzolEum­i [laT. maEstro [it. magnētis] – rki­ nis madnis an foladis na­ Weri.  miaqcieT yuradReba: magniti. mewarme. magnolia] – maradmwvane xe an buCqi. (mavzolis akldama mAgnat­i [laT. erTvis agreTve saxelsa da gvars. mausoleion – kariis mefis – mavzolias ganTq­ muli akldama] – didi ar­ qiteqtoruli nageboba saf­ lavze.-ebi. magnolOgia [fr.

mathēma- . durasisa da gvatemalis  mazdeianoba Scd.w. damaarsebeli am icocxla]. adamianze [bibliuri pat­ [umaRles RvTaebis – ahu­ riarqis maTusalas saxelis ra mazdasi (ormuzda ­ mixedviT – romelmac yve­ `naTeli sawyisi”) saxe­ laze didxans (969 wels) lidan. hqondaT mazOxizm­i _ sqesobrivi ieroglifuri damwerloba ukuRmarToba erTgvari [av­ axal welTaRricxvis da­ strieli mwerlis zaxer sawyisSi. saukuneebSi: CrdiloeT  m. oba. mauros muqi] m. amocana. polonuri erovnuli cekva. maTemAtika [berZ. afrikis (egvi ptis gamoT­ maT. – mazoxis gvaris mixedviT. maiolica < majoromelmac aRwera igi]. formebis Sesaxeb.. agreTve ma­ bisa.  elementaruli m. hon­ – avesta]. mcireTa meTodebiT. – Zveli sparselebis re­ ligia (qarT. gamoyenebiTi m.-305- mai aSenebuli iqna Zv. me­4 tike] _ mecniereba samya­ saukuneSi mcire aziaSi. ce. maiOlika [it. lica – dasaxeleba kunZul mAzurka [< polon. romelTa mizania fun­ Ti dampyrobi arabebis qciebis kvleva usasrulod evropuli saxelwodeba. `wmin­ xalxebisa. religiisa aris miTiuri winaswarmetyveli zoroas­ mAia – jgufi enobrivad monaTesave indieli tra – zaratustra. mazurek] – maliorkasi (maiorka)] _ 1. q. sinon.maTUsala: maTusalas xnisa – ityvian Zlier xnier cxlTayvanismcemloba). teritoriebze. mxatvruli keramikis saxe­ musika am cekvisTvis. anAlizi – erTob­ vlebiT) ZiriTadi mo­ lioba maTematikis darge­ saxleobis. umaRlesi mAvreb­i [< berZ. romlebic da” wigni mazdeizmisa aris cxovrobdnen meqsikis. mazdeAnoba da mazdEizmi  maTmatika Scd. ros raodenobriv damoki­ galikarnasSi). – antikur xanasa da Sua ¥ maTematikuri. debulebaTa da sivrciTi  tutanhamonis m.

beW­ dvis dros gafuWebuli qa­ Raldi. mackintosh < sakuT..  m.  maliaria.. (s. makro. sax. makros didi da kosmos samyaro] – var­ skvlavTa samyaro. literaturaze. mamluq – mo­ na] – Sua saukuneebSi egvi p­ teSi: Turqi da kavkasiuli (maT Soris qarTveli) tyve monebisagan Semdgari sul­ Tanis piradi gvardiis ja­ riskaci (Sdr.) sa­ xelidan]. wignis m.uniWo nawarmoebze.mai -306garigebaSi. mikrokosmosi). ¥ maiolkisa. makulo vsvri] – 1. modeli. 2. makiavElizm­i – politika romlis mixedviTac dasa­ xuli miznis misaRwevad ga­ marTlebulia yovelgvari saSualeba [florenciis respublikis politikuri moRvawisa da mwerlis ma­ kiavelis (1469­1527 w. maQor­i [laT. makler] – Su­ amavali savaWro.. msxvils. agreTv uvargisi qa­ Raldi. niSnavs dids. mAmluq­i [arab. major ufrosi] – armiaSi: oficris wode­ buleba.  saxlis m. malAria [it. ¥ malariuli da samalario. makentoJi Scd.  makentoSi. aseT nawar­ moebTa erToblioba. ianiCari). maquillage] _ kos­ metikis saxeoba – feris wasma saxeze.. romlebic kvlav qaRaldad unda ga­ damuSavdes. [berZ. makros grZeli. malaria] – cieba. cieb­cxeleba. (sarkaliT). kapitnis momdevno. gadat. am wodebulebis mqone ofi­ ceri. maliariuli. makQntoS­i [ing. feradi gamomwvari Tixis nawarmi. wignebi. 2. maquette] _ raime nakeTobis nimuSi Semcire­ bul zomisa.] – wyalSeuvali (garezinebuli) qsovilis sawvimari erTgvari. mAkler­i [germ. sabirJo . samaliaro Scd.  birJis m. didi] – rTuli sityvis pir­ veli Semadgeneli nawili. kosmosi (Sdr.  maiolkasi Scd. mAket­i [fr. makQaJ­i [fr. makulAtura [germ. (saub. makulature laT. makrokOsmos­i [berZ.) ityvian mdare xarisxis. romelic dafaru­ lia gaumWvirvale WiquriT. dekoraciis m.) dispanseri.

mandEizm­i – religia. veraguli moqmedeba.) eSmakuri. gadaadgileba saomari operaciebis dros. xarobs aziaSi. ebr. 2. 2. mandatum da­ valeba] – visame rwmune­ bulebis damadasturebeli mowmoba. romel­ Sic Sereulia iudaizmis. (gadat. zoroastrizmisa da Zveli babilinuri religiis ele­ mentebi.) angareba.  deputatis m.  SemovliTi m. maradmwvane citrusovani xexili. nam­ . hqonda grZeli. mAnanis fAfa – am burRu­ lis moxarSviT damzadebu­ li fafa.] – bibliuri legendis mixed­ viT: sakvebi. xSiri bewvi da mox­ rili eSvebi. manna < Zv. man mandArin­i [esp. ¥ mananisa. Zvel aRmo­ savleTis zog xalxSi: sim­ didris RvTaeba.  m.  mananasi. samandato: samandanto ko­ misia – komisia. mAnana [berZ. fandi. 2.-s wveni. manEvrebi – 1. am xexilis surnelovani tkbili nayofi. romelic iqmneba yrilobaze. vercx­ lismoyvareoba. (gadat. mAnevr­i [fr. xriki. jarebis an flotis moZra­ oba. romelic ze­ cidan ucvioda ebraelebs udabnoSi svlis dros.] – 1. мамонт] – ga­ daSenebuli cxoveli spi­ losebrTa ojaxisa. (samx. manis burRuli. mango < mal. am xexilis narinjisferi surnelovani tkbili nayo­ fi. warmoiSva meso­ potamiaSi Cveni eris da­ sawyisSi [naTeli Zalis mandad­haias saxelis mixed­ viT]. konfe­ renciaze. maradmwvane citrusovani xexili. mAmont­i [rus. mamonas simdid­ re < arab] – 1. 2. fafa Scd. manoeuvre] – 1. mAmona [berZ.-307 ixmareboda agreTve mama(e) luki. mAndat­i [laT. kongresze – de­ legatebis rwmunebulebaTa Sesamowmeblad. mAnanis bUrRuli – xorb­ lisgan damzadebuli wmin­ da burRuli. mAngo [fr.) didi taqtikuri mecadineoba. mandarin] – 1.

 kargi m. manikiurebi Scd. mania vneba. qcevis Tavisebureba. manicure < laT. elmavali.man -3082. mosaxleobisadmi gansakuT­ rebuli mniSvnelobis mqone movlenis gamo. (gadat.-ebi. patara gadasatani SemoRo­ bili moedani bavSvebisTvis. manikQur­i [fr. (rk.  cocxali m. 2. maniere] – 1.  sagazafxulo m. cirkis wre. (mr. adamianis avadmyofuri fsiqikuri mdgomareoba. mAneJ­i [fr. mulani (sinon. mannequin] – 1. Zlieri midrekileba rai­ mesadmi. moqme­ debis. sieSmake. mowodeba. romlebic fexs idgamen.-ebi. romelsac acvia axa­ li fasonis tansacmeli saCveneblad (modebis de­ monstraciis dros). (wign. arena). ¥ samanevro. dvil saomar pirobebTan miaxlovebuli. romelic gan­ kuTvnilia cxenebis saxed­ nad an cxenosnobis saswav­ leblad. manifestus aSkara] – 1. yofaqcevis normebi. 3.  gandidebis m. visame Semoqmedebis TviseburebaTa mxatvruli nawarmoebis Sesrulebis xerxebis er­ Toblioba. adamianis sxeulis formis figura tansacmlis saCve­ neblad (maRaziebSi.) sadguris xazebze lokomotivebisa da vagone­ bis moZraoba matareblebis Sedgenis mizniT.  manikuri. manus xeli curo vuvli. manEken­i [fr. manQfest­i [laT. SemoRo­ bili moedani an specialuri didi Senoba.) raime rTuli moq­ medeba.  s.-ebi. sigiJe] – 1. mAnera [fr.­gz. 2.-ebi. 2. . piri. Cveva. cudi m. romelime avtoris. ateli­ ebSi). umaRlesi xelisuflebis werilo­ biTi mimarTva. mani pulAcia [fr.) oini. vasufTaveb] – xelis frCxi­ lebis sagangebo gawmenda gaprialeba. manipulation] – 1.). rTuli xerxi xeliT muSaobisas. sazRvao m. Tavis daWeris wesebi. 3. ro­ desac mTeli misi grZnoba da goneba raime erTi ide­ isaken aris mimarTuli. yalTabando­ ba. mAnia [berZ. 2. manēge] – 1. 2.

¥ mantiisa. mAnto [fr. Cveulebriv bewvisa. mAntia [gvind. mansarde < sak. manufaqtura] – 1.  mantiasi Scd. maJ 3.  mantisasi Scd.  dasaSvebia – mansardi. manifestatio gamocxadeba] – masobrivi svla quCaSi solidarobis an protestis gamosaxatad. ro­ melic faravs sxeuls.-309 m. (ekon. safeiqro mrewvelebis na­ warmi.) kanis sinji organizmis tu­ berkulioziT daavadebis dasadgenad. mis saxeloze mibmuli an mikerebuli. romlis bgerebi qmnis did mcire . berZ. manuscriptum] – xelnaweri. mauchette] _ pe­ rangis maja. manteam] – qalis farTo palto. mogeba] – (maTem. farTo.  manufaqturasi Scd. manOmetr­i [berZ. ¥ mantisisa.) lo­ gariTmis wiladuri nawi­ li. sa­ zogadoebrivi organizaci­ is werilobiTi saprogramo mimarTva. politikuri partiis. mAJor­i [fr. 2.upiratesad Zveli. mAntisa [laT. sax. ¥ manufaqturisa. manUskri pt­i [laT. grZeli wamosas­ xami. 2. ¥ manufaqturuli. mantion] – 1.  monazvnis m. 2. gAnsarda [fr. (geol. mantissa dama­ teba. majeur] – (mus. manufAqtura [laT.) zogi uxerxemlo cxovelis kanis naoWi.  monometri Scd. romlisTvisac dama­ xasiaTebelia xelis iara­ Rebis gamoyeneba da Sromis ganawileba muSebs Soris. da­ qanebul saxuravis qveS. musikaluri wyoba. ¥ mansardiani.  kapitalizmis m.  m. mamos ara­ mkvrivi da metreo vzomav] – xelsawyo siTxis an gazis (airis) wnevis gasazomad. mAntus reAqcia – (medic. manifestAcia [laT. (zool. manifEstant­i _ manifesta­ ciis monawile.] – sacxovrebeli sad­ gomi – saxlis sxvenze. msoflios yvela xalxisadmi. koteji. periodi.  moluskis m. qsovilebi.) sfero dedamiwis qerqis qveS. manUet­i [fr.).) warmoebis forma.

490 w). major didi] – parla­ mentis deputatobis kandi­ dati. maJorQtar­i [fr. minori). cxvSi xvdebian partiis kan­ mAral­i [Turq. major didi] – 1. wel­ loba). damaxasiaTebelia mxne. romlis rathōn) saxelis mixedviT. moSveba] – 1. majoritaire < majorite umravlesoba < laT. maraTOnuli rbEna – Se­ jibreba sirbilSi 42 km­sa maJoritAruli warmo­ da 195 m­ze [Zveli saberZne­ madgEnloba – warmomad­ Tis sofel maraTonis (Magenlobis sistema. (ix.maJ -310- terciebisgan Semdgar akords. proporcia). romlebmac xmaTa ruli iremi.  m. rac Se­ exeba umravlesobas. romelic maraTonul rbe­ naSi aris daostatebuli. uuna­ roba (mecnierebaSi. romelic xmaTa umrav­ lesobiT airCeva. xelov­ nebaSi. romlebmac ofi­ mArazm­i [berZ. maJOrSia – (gadat. umrav­ lesobis daqvemdebarebas. zikuri moqmedebis sruli daqveiTeba moxucebulobis an xangrZlivi qronikuli avadmyofobis Sedegad. marasmos dauZ­ cialurad miiRes qris­ lureba. ada­ tianoba (kaTolikoba). marranos] – Sua saukuneebSi espaneTsa rodesac vinme mxiarul gu­ da portugaliaSi: ebra­ nebazea. arCevnebis sistema. umravlesoba miiRes.) uilajoba. gacurva. TaR. elebi. amis Semdeg ma­ 2. majoritaire < majorite umravlesoba < laT. mxiarul elferi (sa­ pirisp.) rac da­ kavSirebulia Zalian did distanciasTan. sa­ drosac deputatobis kan­ idanac aTenSi surbiliT didati iRebs xmaTa um­ mivida maxarobeli (elini ravlesobis (sapirisp. jariskaci) da miitana ga­ proporciuli warmomadgenmarjvebis ambavi (Zv.] – didi cimbi­ didatebi. rom­ xarobeli daeca da mokvda lis drosac arCeulTa ri­ (gardaicvala)]. maraTOnel­i _ sportsmeni. maraTOnul­i _ (sp. maJoritArul­i [fr. 2. (gadat.). politikaSi da sxv. mianis fsiqikuri da fi­ sastikad idevnebodnen ink­ . marAneb­i [esp.) ityvian.

marixUana – narkotiki erTg­ vari. marke] – safos­ to gadasaxadis niSani – patara oTxkuTxi qaRal­ di. marQaJ­i [fr. marka2 [germ. margarine] – sakvebi cximebi.­dan – babilonis panTeonis uze­ naesi RvTaeba. mariage qorwili] – banqos TamaSSi: erTi da imave feris papa da qali erTi moTamaSis xelSi. mTavroba. konverti.  m.. me­18 s. mArina [it. romelzedac zRvis xedia gamosaxuli. 2. sagerbo m. mwnili. muJuJisa). markEting­i [ing. markka] – fulis erTeuli germaniasa da fineTSi. marina < laT. ¥ markiani.-ebis koleqcia. am pirobebze zemoqmedebis xerxebi sa­ qonlis gayidvis sferos gasafarToveblad. m. marQnad­i [fr.-311viziciisgan. marinade] _ 1. ¥ marionetuli. romelic garegnulad karaqs gavs da damzadebulia sxvadasxva cxoveluri da mcenareuli cximisa da zogi sxv. arSiaze moTavsebuli saTauri an SeniSvna. zRvisa] – su­ raTi. welTaRr. niv­ Tierebebis erTmaneTSi Se­ reviT. mwnileuli. marinus sazRvao. (gadat. marketing < market bazari] – biznesis Ro­ nisZiebaTa erToblioba ama Tu im saqonlis gasasaRebad sabazro pirobaTa Seswav­ lisaTvis.  m. ro­ melic zonarze an Zafzea Camokidebuli da ise aTa­ maSeben (zevidan). 2. biznesis . mar marginAlia [< laT. aseTi niSani sxvadasxva sabuTze dasak­ ravad. mArduq­i [Sumer] – qalaq ba­ bilonis mfarveli RmerTi. Zv. mark.  marionetka Scd. fin. mariOnet­i [fr. wveni (mwnilisa. marionette] – 1.  safosto m. margo (marginis) kide] – wignis an xelnaweris kideze. romelzedac raime gamosaxulebaa da fasia aRniSnuli. Teatris Tojina.) ityvian pirovnebaze an mTavrobaze romelic usityvod asrulebs sxvis neba­survils. margArin­i [fr. mArka1 [germ.  pikuli kitris m.

 marmaladi Scd.. marixi). 2. marselQeza [fr.  marqSaideri.  markizisa Scd. saf­ rangeTis didi revoluciis dros).romelic mzaddeba ver­ mutisa da inglisuri arayis. romlis Sedegad iq­ ca safrangeTis erovnul himnad.  marselioza Scd. romelsac aqvs energiuli mkafio ritmi. sinon. geodeziur ga­ daRebisa da wiaRiseulis swori eqspluataciis spe­ cialisti. sax. Cveulebriv kanfe­ tebis saxisa. martini] – koqte­ ili. marqSeideri Scd. 2. markSaQder­i [germ. marche] – 1. markQor­i [fr. romelic frontze moklulebsa an daWrilebs Zarcvavs. TamaSis dros angariSs awarmoebs. gankuTvnilia mravali adamianis erTad filosofia. marmelade] – xilis wvenisgan SaqriT damzadebuli sakonditro nawarmi. rome­ . marseillaise – safrangeTis qalaq – marselis mixedviT] – franguli revoluciuri simRera (Seiqmna 1732 w. marquis] – da­ savleT evropis zog qve­ yanaSi. moralurad gax­ rwnili jariskaci. mArs­i [laT. mzis sistemis erT­erTi didi planeta mzisgan da­ Sorebis mixedviT rigiT me­ oTxe (qarT.  sazeimo m. markscheider] – samTo inJineri – samTo damuSavebis. marmElad­i [fr. musikaluri nawarmoebi.mar -312lic omis dros Zarcvavs mosaxleobas. ¥ markizasi. marauder] – piri. marquise] – mar­ kizis coli an qaliSvili. mArtin­i [it. markSeideri. mArkiz­i [fr. marqueur < marquer aRniSvna] – piri. bazarTkeTeba. < geogr. grafze maRali da hercogze dabali mArkiza [fr. ritmuli svla mwyobrSi.) 1. ro­ melic biliards emsaxureba. romaul miTologiaSi (omis RmerTi). TavadaznaurTa ti­ tuli.). mars] – (astr. mArS­i [fr. agreTve mware forToxlis wvenisa da zogi sxva kom­ ponentisgan. sityvebi da musika ekuTvnis samxedro inJiners reJe de lils (1760­1836 ww. marodQor­i [fr.

melsac ara aqvs mkafiod  s. ro­ ¥ samarSruto. werebis erToblioba (ro­ 2. mravali erTgvarovani gansazRvravs mis inerciul sagnebis. (fiz. < fr. uformo comisebri nivTi­ samgloviaro m. beli punqtebis aRniSvna mAsiv­i [fr. sinon. gamosaxuli Txemi. massiv mZlavri. 3. xalxi. sqeli narevi. marche da route gza] – m. gadafrenis naWeri] – sustad dana­ m. massa] – 1. zela samkurnalo an kos­ mArSrut­i [germ. taqsi. sxeulis raime nawilis da­  marSalisa Scd. matareblisa. marschrute metikuri mizniT. masAJist­i – masaJis keTebis TviTmfrinavisa. (qarT. _ sacxovnivTiereba. samarSuto Scd. Cveulebriv mr. 2. samwyobro m.  Tujis gamdnari m. obieqtebis Cana­ da gravitaciul Tvisebebs.. – mSromeli mosaxleobis  aviaciis mTavari m. romlisganac rebeli kvartali qalaqSi. ama Tu im sagnis Semad­ melic egm­s mexsierebaSia geneli nivTierebis rao­ Senaxuli). massage] – adamianis ¥ marSlisa.  salaSqro m..) ase ewodeboda Tavad­  codna m.. marechal] – 1. massa gunda.-is keTeba.. svlagezi). 2.) gasaCere­ specialisti.  wylis m. m.-313- mas svlis dros Sesasruleb­ Sedgeba sagani. qarTveloSi (oqtombris gadatrialebamde). mAsaJ­i [fr. romelic 3.  marSuti. Taflis m. TviT  sacxovrebeli m. m. agreTve masobrivi). ereba. samxedro wodebuleba ge­ 4. moculoba.-iT mkurnaloba.  turistuli m. lad. winaswar dasaxuli gza (adamianebisa. – masebi nerlis zeviT.-ebs! aznaurTa winamZRols sa­ (ix.  kisris m. karaqis mArSal­i [fr. farTo masebi. geografiulad erTgvaro­ mAsa [laT.. erTiani < laT... . wevrebuli mTianeTi. maxasiaTebeli. denoba. (ist. teriis erT­erTi ZiriTadi  tyis m.) ma­ vani didi sivrce..

(mag. formacio masobrivi saSua­ ¥ masStaburi (mniS..romelic monawileobiT Seqmnili.) obieqturi realo­ 2.)  m. gaqaneba risame. (1:100). saxasiaTo mimdinareobis (masonobisa). organizaciebi. rasac didi raodenobiT  m. masmEdia [ing. 2. te­  m.] – komunikaciis vneloba. tansacmeli. 100 km. biblioTeka. mason `Tavisufa­ li kalatozi”] – mimdevari TiaT niRbebi da acviaT re li gi ur­filosofiuri gansakuTrebuli.-is mecnieri.  masiuri sxvaa (ix. mejlisi. lebebis (presis. 3. awarmoeben. rac mosaxleobis farTo ba. (wign.  s. kostiumi.). bevrisaTvis xelmi­ da misgan damoukideblad. ulvaSebis. sazogadoebrivi – sain­  msoflio m. 2­isaTvis). m. materia] – 1. leviziis da a. (filos. masculinus mamrobiTi] – mAsStab­i [germ.  masobrivi sxvaa (ix. moxmarebis . mniS­ < laT.. romlisganac  m. m. matAdor­i [esp.) zoma. matador < matar masObrivi – 1. maskArad­i [fr.  m. mastos ZuZu] – ¥ samaskarado. boxi xmis. m. S.. radios. gadat. rukaze. mass media 2. gamoSveba. cekvebi. sagnebi. saxelwodeba. romelic arsebobs ada­ fenebisaTvis aris gankuT­ mianis cnobierebis gareSe vnili.mas -314- masQuri – didi. gegmaze mdedrobiTi sqesis indi­ mocemuli xazebis sigrZis vidisaTvis meoreuli mam­ Sefardeba namdvil sigr­ robiTi sqesobrivi niSnebis ZesTan adgilze.). mSenebloba. daSnis gadamwyveti CacemiT Sesrulebuli. sawvdomi. maskulinizAcia [<laT. mAstit­i [< berZ. svetebi.) saerTo  maStabi. m. romlis monawileebs uke­ mAson­i [fr. Masstab] – 1. demonstracia. nivTiereba. bevri adamianis kvla] – toreadori. matEria [laT. kari. naxazze. sarZeve jirkvlebis anTeba. ZuZus anTeba. mascarade] – gasarTobi saRamo. maStaburi Scd.  saqonlis m. erT santimetrSi gaCena. klavs xars. mZime.

S. ¥ materialisturi. (poligr. simbolis. matraquage daWedva. materiAlizm­i [fr. materiAlur­i _ 1. matriarxaluri Scd. wyaro] – 1.  g.  sakostiume m.  m. m.  xalxis m. romlis mixedviTac mate­ ria. 2. Matrize < laT. Tvalsazrisi. keTildReoba.-315Sedgeba fizikuri sxeule­ bi.­is qsovili. 2. ¥ matriarqaluri. matricula Ria sia] – umaRlesi sas­ wavleblis studentis CaT­ vlis wignaki. matrQkul­i [laT. su­ raTis. matriArqat­i [laT. agreTve patriarqati). matrimoniAlur­i [laT. Cadeba] – mosabez­ rebeli radio da sate­ levizio reklama xSirad ganmeorebadi lozungis. gvari. cno­ biereba. matrimonium (matrimonialis) qorwineba] – qorwinebasTan. fizikuri (sapirisp.  m. qonebrivi. mAtrona [laT. m. 3. matrix dasawyisi. matérialisme] – erT­erTi ZiriTadi filosofiuri mimdinareoba.ro­ desac gvarovnuli jgufebi iqmneboda qalis xaziT na­ Tesaobis safuZvelze da qals eWira gabatonebuli mdgomareoba (ix. xolo idea. cnobiere­ bisagan damoukideblad ar­ sebuli.) garkvuli wesiT ganlagebuli maTematikur sidideTa cxrili. sakabe m.  matriarxati. melodiis da a. idealizmis sapirispiro. saarsebo saSualebebTan dakavSirebuli.) muyaos CaR­ rmavebuli forma ste­ reoti pis Camosasxmelad. nivTieri. (poligr. filosofia.  m. suli – meoreuli (meoradi). mater (matris) deda da berZ. colqmrobasTan dakavSire­ buli. mdgomareoba. matrAkaJ­i [fr. mAtrica [germ.-is agebuleba. buneba. sulieri). (maTem. matrona] – Zvel romaelebSi: sapatio qali. m. arche mat Zalaufleba] – pirvel­ yofili­gvarovnuli wyobi­ lebis adreuli periodi. 3. yofiereba aris pirveladi..) liTonis CaRrma­ vebuli forma Sriftis Ca­ mosasxmelad. saxiT. samyaro. .

matroos] – rigiTi mezRvauri. gagrZe­ lebis da a. matC­tUrnir­i _ Sejibreba WadrakSi. qvedaweli. matC­rEvanS­i [ing. match] – Sejibreba sportis romelime saxeobaSi or mowinaaRmdeges an or gunds Soris. xriki. rom Seni qcevis maqsima sayovelTao kanonad iqces”. machete] – didi dana. mACete [esp.] – pisto­ leti erTgvari. logikuri an eTikuri princi pi. sa­ magieros gadaxda] – Wad­ rakSi: eqs­Cempionis mier axali msoflio Cempionis saWadrako turnirSi gamow­ veva. mAtros­i [holand. maqsimAlist­i _ maqsimaliz­ mis mimdevari. avtomobilis m. romelic gamoxatulia mokle formiT. maqsimAlizm­i [< laT.) ra­ ime ukiduresi moTxovnis wamoyeneba.  imanuel kanti . maqsQmum­i [laT. maqinAcia [laT. gadaWarbebu­ loba. princi pi] – qcevis wesi. match matCi da ball burTi] – CogburTSi: iseTi mdgomareoba. match matCi da revanche revanSi. maqsimAluri [< laT. S. ojaxis deda. maUzer­i [< sak. fraziT.  maqsi qvedatani. sax. xelfasi. maximal] – mniSv­ . mAqsima [< laT. safexburTo m. udidesi. [fr.  saWadrako m. eSmakoba] – arake­ Tilsindisieri xerxi risa­ me misaRwevad. maximus udidesi] – (wign..  maxinacia Scd. maxima (sententia) ZiriTadi wesi. rodesac yvela monawile xvdeba erTmaneTs orjer an metjer. minimumi)  xelfasis m. romliTac Saqris lerwams Wrian. machinatio xriki. maximum] – yvelaze meti raodenoba risame (sapirisp.mat -316nelobiT gadidebis. minimaluri). maqsi..  m. mAtC­i [ing. rode­ sac erT­erT mxares matCis mosagebad mxolod erTi burTis mogebaRa aklia. zRvruli (sapirisp. mAtC­boli [ing. maximus udidesi] – yvelaze didi.`imoqmede ise.. datvirTva. titulis aRsadgenad.

) dasamzadeb­ lad. 2. mAhatma [sanskr.  maharajisa. ro­ melic arabuli gadmocemis mixedviT daaarsa winas­ warmetyvelma mahmadma (mu­ hamedma) me­7 s. muslimi. mTavris (Tavadis) umaRlesi tituli.) mdinaris kalapotis klaknili. musulmani). mahagoni] – zogi tropikuli xis mer­ qani (`wiTeli xe”).  megapolisi (didi qalaqi). mahmadQan­i _ mahmadianobis mimdevari (sinon. [berZ. mahatmâ] – 1. ebr.. megas didi] _ 1. ornamenti moxrili da sxvadasxva mimarTulebiT swori kuTxiT gadamkveTi xazebis saxiT. Cveulebriv konu­ sis formisa. māharādjā] – indoeTSi. nili mdinaris meandris (amJamad menderesa) saxelis mixedviT mcire aziaSi] – 1. 2. sax. muslimani.  maxaraja. romelic sazom erTeulTan mierTebisas aRniSnavs mis milionjer gazrdas. 1 megatona = mi­ lion tonas. megapOlis­i [berZ. indur miTologiaSi: msof­ lio suli. romelic sxvadasxva qa­ laqebisa da dasaxlebuli punqtis Serwymis Sedegad warmoiSva da xasiaTdeba bunebriv garemoze didi gavleniT. (geol. megAfon­i [berZ.  m. medaille] _ niSani . mahAraja [sanskr.-317- med mAca [Zv. mEdal­i [fr. meg(a). am titulis mqone piri.. TavsarTi. Megas di­ di da polis qalaqi] _ didi mravalmilioniani qalaqi. mahAgon­i [laT. romelsac ebraele­ bi religiuri Cveulebis mixedviT acxoben. bgera] _ adamianis xmis gamaZlierebeli didi rupori. maccâh] – umarilo mEandr­i [sak. muslimanoba. gandi. Tanamedrove indoeTSi: didad gamoCenili. `RvTaebrivi ze­ adamiani”. iyeneben mxatvrul nakeTobaTa (ave­ jis da sxv. 2. _ daklak­ xmiadi.­Si (sinon. rTuli sityvis pirveli Se­ madgeneli nawili. mahmadiAnoba – religia. islami. gansa­ kuTrebiT pativcemuli. musulmanoba). sa­ Tayvanebel pirTa tituli. maxarajasi Scd. romelic raRac didze miuTiTebs. Megas didi da phone xma.

¥ samedicino. medQcina [laT.. (mus. 2.. medikAment­i [laT. .  s. mEduza [berZ. warmoadgens mrgval an ovalur brtyel budes. medaillon] _ saoqromWedlo nawarmi. mEdrese [arab. momrigebeli. meditation] _ (wign. romelsac yelze ikideben. dafiqreba. medicina] – mecnierebaTa erToblioba adamianTa daavadebebis mkurnalobisa da Tavidan acilebis Sesaxeb. qalis sasimRero xmis SuaTana registri. patara Txe­ li firfita.). eqi­ mi. ivane javaxiSvilis saxelobis m. ro­ melSic Casmulia raime ga­ mosaxuleba. madrasa < darasa Seswavla] _ mahmadianTa sa­ Sualo (iSviaTad umaRlesi) sasuliero saswavlebeli. romliTac instrumentze ukraven. ro­ _ liTonis mrgvali firfi­ ta. medailleur] _ medlebisa da liTonis fu­ lis (monetebis) Camosxmisa da Wedvis specialisti. medicus] _ me­ dicinis specialisti. mediana Sua. 2. medius Sua­ Tana] _ 1.  medianasi Scd mediAtor­i [laT. romelic samku­ Txedis wverodan mopirda­ pire gverdis Sua werti­ lamdea gavlebuli. ¥ medlisa. medalQer­i [fr.  medaliori Scd. spiritebis rwme­ niT: piri. s.med -318(moZv.). medQana [laT. universiteti.-is muSaki. iZlevian rogorc jildos.). medalQon­i [fr. Medusa] _ zRvis labiseburi cxoveli. romelzedac raime re­ liefuri gamosaxulebaa. wrfis monakveTi. Suamavali adamianebsa da sulebs So­ ris. meditAcia [laT. Wvreta. raime didi movlenis an gamoCenili moRvawis xsov­ nis aRsaniSnavad. m. medQum­i < [laT. medQkos­i [laT. medicamentum] _ (spec.). Suaka­ ci.  ixmareba agreTve mediki.  eqsperimentuli m.  oqros m.) wamali. daxmareba. SuaTana] _ (maT. mediator Suamavali] _ 1. ¥ medianisa. romelic gardac­ vlilTa sulebTan amyarebs urTierTobas.  medalisa Scd.

mEili (an imEili) [ing E-mail (electronic mail) eleqtronuli fosta] – kavSirgabmulobis erT­erTi saxe: informaciis gadacema satelefono qsel­ Si modemis (ix.  samecniero kvlevis . inglisuri enis m.  meTodiuri Scd. eqsperimentuli m. raime me­ TodTan dakavSirebuli.. melancholia] _ naRvliani ganwyobileba.] ¥ meduzisa.  meduzasi Scd. xerxebis erTob­ lioba. (wign. erToblioba meTodebisa. meTodolOgia [berZ.  meTodiuri Scd. pedagogikis nawili – moZ­ Rvreba swavlebis meTodebis Sesaxeb. 2. mSrali miwebis xelovnuri morwyva. saxelmZRvanelo. analizi.  qarTuli enis m. ¥ meToduri _ 1. methodos] _ Teoriuli gamokvlevis an risame praqtikuli ganxor­ cielebis xerxi. gamokvleva. melioratio gaumjobeseba] _ Ronis­ ZiebaTa sistema (Waobebis amoSroba. m. kabineti. 2. methodike] _ 1.  istoriis m.  meTodologiuri. moZRvreba Semecnebis mecnieruli me­ Todis Sesaxeb..  m.). meTOdika [berZ. kaeSani. 2. romelic miz­ nad isaxavs miwis araxel­ sayreli bunebrivi piro­ .. mETod­i [berZ.  mowinave m.-319melsac aqvs sacecebi [ber­ Znuli miTologiis frTo­ sani urCxulis Medusa-s saxelis mixedviT. mezalQans­i [fr. sevda. melanqOlia [berZ. xeTa rgva da sxv. romlebsac iyeneben calke­ ul mecnierebebSi. meliorAcia [laT. maTematikis m.  m. meliorAtor­i _ meliora­ ciis specialisti.. misalliance uxamsi kavSiri] _ uTanas­ woro qorwineba wodebriv sazogadoebaSi. meSveobiT CarTuli kompiuterebs So­ ris.m.) Tanmimdevruli. mel meTOdist­i romelime sagnis swavlebis meTodikis spe­ cialisti. risame praqtikulad Ses­ rulebisTvis saWiro me­ Todebis. methodos meTodi da logos moZ­ Rvreba] – 1. ¥ meTodikuri. m.

debuli emociurobiT mo­  membranasi Scd. rkinasTan melodeklamAcia [berZ. moqnili. raime dawesebulebis mox­ melpOmene [berZ. dasamzadeblad. Membrana apki] sasiamovno. melodQuri _ mosasmenad mEmbrana [laT. motivi. di plomatiuri dokumen­ melomAnia [berZ. rome­ damcavi apki. melos simRera] _ rTuli sityvebis dasa­ melxQor­i [germ. drama. didi siyvaruli. dana-Cangali.  m.  melomani.mel -320- bebis gaumjobesebas misi tragediis muza. dramatuli Janri. 2. drekadia. ki­ ¥ melxiorisa. musika. Declamation WurWlis. melos sim­ mareobaSia da amis gamo Rera da drama drama] _ 1. [berZ. simRerasa da musikasTan.). _ 1. melOdia [berZ. Txeli firfi­  m. rigis saxelebidan] _ spi­ lenZis nikelTan. melo. wyisSi uCvenebs am sityve­ Maillechort frangi gamom­ bis damokidebulebas musi­ goneblebis maios da So­ kasTan. melos da manganumTan Senadnobi simRera da laT. Melchior fr. keTilxmovani.. cocxali ujredis gare­ 2. Rera] _ simReris hangi. melsac aqvs suros gvirgvini da tragediuli niRabi. am Janris na­ randum rac unda gvaxsovdes] warmoebi. melodia sim­  m. romelic daWimul mdgo­ melOdrama [berZ. SeerTebuli  telefonis m. simReris si raime sakiTxis Taobaze. 2. warmod­ nayofierebis gazrdis miz­ genili hyavdaT qalad. _ 1.-is gadacema. ro­ niT. lic gamoirCeva gazvia­ ¥ membranisa. lo. (moZv. romelSic gadmocemu­ Rera da mania miswrafeba. Melpomene] senebiTi baraTi an axsna­ _ berZnul miTologiaSi: . zusti meqanikuri deklamacia] _ mxatvruli detalebis da samkaulebis kiTxva musikis TanxlebiT.. memosentenciebiT. ralur­damrigebluri memorAndum­i [laT.  melxiorasi Scd. ta. melos sim­ ti. lia mTavrobis Tvalsazri­ sigiJe] _ musikis.

iyeneben medicinaSi. risame xsovnis aRsa­ niSnavad. gamo­ Cenili sportsmenis xsov­ nisadmi miZRvnili. memoriAlur­i [laT. romelic aRmarTulia vi­ same. sportuli Sejibreba. mEnzura [laT. menEstrel­i [fr.-321ganmartebiTi cnoba. patroni] _ 1. parfiumeriaSi da sxv. menEjment­i [ingl. mensura sa­ zomi] _ saafTiaqo an la­ boratoriuli (danayofe­ biani) WurWeli siTxeebis asawyavad.  ixmareba agreTve menajeri. organizatori.).  sazRvargareTis qarTvel patriotTa m. (saWad­ rako turniri). muzeumi. mEnTol­i [laT. ¥ memuaruli. menthe pit­ na da ol(eum) zeTi] _ gam­ Wvirvale kristaluri niv­ Tiereba. risame xsovnis uk­ vdavsayofad. daqi­ ravebuli profesionali mmarTveli (sawarmos di­ reqtori. . menEjer­i [ingl. inJineri das sxv.  menzurasi Scd. 2. aqvs pitnis mZafri suni. dafa. menestrel < provansi. memorQal­i [it.  SinmousvlelTa m. arqiteqturuli nageboba.  daviT kldiaSvilis m.  m. romliTac gad­ mocemulia avtoris mo­ gonebani piradsa da sa­ zogadoebriv cxovrebaSi momxdari sxvadasxva ambis. movlenis Sesaxeb. memorialis samaxsovro] _ rac gakeTebula.] _ moxetiale po­ eti­musikosi Sua saukune­ men ebSi safrangeTsa da ing­ lisSi. management] _ warmoebis marTvis xelov­ neba.  viqtor gogliZis m. mT. literatura. romelic xels uwyobs war­ moebis efeqturobis zrda­ sa da danaxarjebis Semci­ rebas. memoriale sa­ maxsovro Canaweri] _ 1. 3. ¥ menzurisa. Ca­ nawerebis dRiuri. 2. manager uf­ rosi. m. Seqmnila vi­ same. samarTavi princi pisa da meTodebis erToblioba. memoires] _ mogonebani­literaturuli nawarmoebi. sportuli klubis an cal­ keuli sportsmenis patroni. memuArebi [fr. sportul asparezobaTa momwyobi.

mTavari] _ xrtili. gamzrdeli. mentalQtet­i [fr. dam­ amozneqili zedapiri. erTi mxridan Sezneqili da meore mxridan gamozneqili mentOrul­i _ damrigeblu­ mina. ingl. 2. kafeSi). mensdruus mosaxviT wriuli xazi. wvril. jgufis azrovnebis wesi. munici paliteti. furceli. meriis meTauri. kveTs ekvators. meniskos naxe­ mEntor­i [berZ. < laT.). am matylis 2. odiseis Svilis gam­ varmTvare] _ 1. pirovnebis an sazogadoebis qsovili. (anat. 2. cxvris matyli.) war­ menstruAcia [laT. ro­ yovelTviuri] _ qalis yo­ melic gadis dedamiwis po­ velTviuri bunebrivi sisx­ lusebze da marTi kuTxiT ldena saSvilosnodan. meTauri. Teba. gonebis niri.) muxlis saxsris (Sig­ mEr­i [fr. sasmelis siaa Camowerili mEria [fr. parizis m. (meningos) tvinis garsi] _ azrovnebasTan dakavSirebu­ (medic. azrobrivi. tvinis garsis an­ li.). mEnisk­i [berZ. Mentor tele­ makis. romaul miTologiaSi: mentAlur­i [laT. sauzmisTvis  Tbilisis m. gomeris poemis pilarul milSi moTavse­ “odiseis” mixedviT] _ xel­ buli siTxis Cazneqili an mZRvaneli. mayor < niTa da gareTa) saxsarSiga laT. parizis m. gonebrivi cxvris jiSi. an vaxSmisTvis SerCeuli meridQan­i [laT. mentalitate merQnos­i [esp. baraTi. ri. azrov­ neba] _ (wign. menu] _ 1. sadilisTvis. ka­ zrdeli. mentalis gonebrivi] _ merinos)] _ 1. qalaqis munici palitetis mEniu [fr. mErkur­i [laT. sasadiloSi. nazbewviani 1. maire. Mercurius marsi] xerxi. meridianus saWmel­sasmeli. 2. romelzedac saWmel­  Tbilisis m. aseTi jiSis ganwyoba. ranSi. gonebrivi. _ 1. rigebeli. merino (mr.men -322- tis) Wkua.. mens (men- menQngit­i < [berZ. mairie] _ qalaqis fasebis aRniSvniT (resto­ TviTmmarTvelobis organo. 3. saSuadReo] _ (geogr.. goneba. azriani. meninx . major didi.

muxlis modreka da welSi Rrmad moxra locva­vedrebis dros. messe] _ 1. wirva. masiah mi­ roncxebuli. metAstaz­i [berZ.). 2. mZime mrewvelobis dargi _ gadnobili liTonis mi­ Reba da misi pirveli da­ muSaveba. RmerTebis Sikriki (Zvel berZnul miTologiaSi hermesi). Cveulebriv organisa da orkestris TanxlebiT. romelic cnobili iyo veragobiTa da garyvnilobiT]. metamorphosis] _ (wign.] _ safrangeTis pirveli sa­ mefo dinastia (me­5­8 ss. aseTi gadatanis Sedegad gaCenili meoreuli kera daavadebisa. sinon.  Savi m. feradi m. cvlileba] _ met (fiziol. kaTolikuri RvTismsaxureba. rac da­ saSvebia. musikaluri gunduri na­ warmoebi am RvTismsaxure­ bis teqstze. 2. metabOlizm­i [< berZ. risame erTi formis sxva formad gadaqceva. mEsa [it. mEsia [< Zv.-323vaWrobis RmerTi. sax. mesAlina _ ityvian amora­ luri yofaqcevis qalze [romaeli klavdiusis me­ same colis Messalina­s sa­ xelis mixedviT.).).. mzis sistemis pla­ neta. metastasis gadancvleba] _ 1. 2. mzesTan yvelaze ufro axlos myofi (qarT. romelic swav­ lobs liTonTa samrewvelo warmoebasa da maTi pirve­ ladi damuSavebis xerxebs. sisx­ lis limfis nakadiT baq­ teriebisa da simsivnis ujredebis gadatana.). rac iwvevs daavadebis kerebs axal adgilebSi. ebr. . vaWrobisa da mogzaurTa mfarveli. merokQngeb­i [sakuT. metAnia [< berZ. mxsneli] _ iudevelTa da qristianTa religiaSi: RvTaebrivi mxsneli kacTa codvebis gamosasyidad (Seracxaven ieso qristes). metalUrgia [< berZ. metallurgio liTonebs vamuSaveb] _ 1. metagnoia mo­ nanieba] _ (ekl. zogjer amboben metamorfoza­sac. 2. (astr. saxecvlileba. metamOrfoz­i [berZ. gardaqmna. metabolē Secvla.) organizmSi niv­ TierebaTa cvla. marixi). mecniereba.

dakvirveba.). meteorologia (meteora atmosfe­ dasaxleba~] _ religiur­ ruli movlenebi da logos mistikuri moZRvreba moZRvreba)] _ 1. nawilakebi. suls da  m. agreTve meteoriti). rogorc erTxel da samu­ metEor­i [berZ. rac kosmosuri sivrcidan. misi agebulebis. Tvi­ gadasaxlebis Sesaxeb m. [berZ. metaphora ga­ datana] _ (lit. (ix. ro­ am gamoTqmis gadataniTi melic Camovarda dedamiwaze mniSvnelobiT xmareba. agreTve meteori). nixilavs cdis miRmur mov­ ¥ meteoruli. meteora atmos­ . sadguri. mecniereba gardacvlili organizmis dedamiwis atmosferos Se­ sulis sxva organizmSi saxeb.. metAfora [berZ. dialeqtikisgan gan­ lobs am movlenebs. Sedare­ ¥ meteorituli. wils. meteōros ha­ erSi molivlive] _ kosmo­ damod mocemuliT. sxeuli. movlenebs ga­  meteopirobebi.. analizs. meteocnoba. romelic SemoiWra dedami­ 2. sebebisa da masSi mimdinare warmoadgens brahmanizmis. emyareba msgavsebas. metēorite] _ rkinis an qvis sxeuli. sityvis meteOrit­i [fr. romelic ga­ fad moZraobs. meteoronixilavs erTmaneTisgan logiuri. damoukideblad. Semecnebis meTodi.). Sinagan winaaRmdegobas. bas. metemfsQqoz­i [berZ.  m. meteo.met -324- metafQzika [berZ. uaryofs suri warmoSobis gavarva­ sagnebisa da movlenebis rebuli mnaTobi sxeuli. metem-sychosis `sulebis ga­ meteorolOgia [berZ. agreTve 1. amgvarad nax­  m. ro­ mecnierebas. m. idealisturi filosofiu­ wis atmosferoSi da swra­ ri moZRvreba. mari sityva an gamoTqma. Semdgom] _ ros movlenebs. fizikuri procesebis Sesa­ induizmisa da zogi sxva xeb. sxvavebiT. mowyvetiT. misT. lenebs (RmerTs. romelic swav­ melic. (ix. religiis Semadgenel na­ ¥ meteorologiuri. meta physika feruli movlena] _ rac exeba dedamiwis atmosfe­ fizikis Semdeg.

-325- met metizAcia [< berZ. mEtrika2 [polon. igivea rac metropoliteni. la­ boratoriaSi zusti gazom­ vebisaTvis. mEtr­i1 [fr. ufrosi msaxuri. . metron zoma da iogos moZRvreba] _ mecniereba zoma­wonis Se­ saxeb. mEtis­i [fr.). metropolQten­i [fr. kapitalisturi saxel­ mwifo Tavisi koloniebis mimarT. adamiani. ayeneben musi­ kaluri nawarmoebis zusti tempiT Sesasruleblad. metron zoma] _ 1. metron zoma] – sigrZis sazomi Zi­ riTadi erTeuli sazomTa metrul sistemaSi. romelic war­ moSobilia sxvadasxva rasis warmomadgenelTa (upiratesad TeTrebis da indielebis) qorwinebis Se­ degad. metrikē < metron zoma] _ (lit. udris 100 sm. romelic darty­ mebiT aRniSnavs drois mci­ re Sualedebs. metrOnom­i [berZ.  m. 2. leqsTawyobis zoma.  m. mEtrika1 [berZ.) taqtis Zlieri da susti nawilebis simetriu­ li ganlageba. 2. mEtro [fr. mEtr­i2 [berZ.) moZRvreba leqsis zomisa da leqsTa­ wyobis Sesaxeb. matre d’hôtel] _ 1. Zvel saberZneTSi: qalaq­ saxelmwifo (polisi) Ta­ visi axalSenebis (ucxo qveynebis teritoriaze da­ arsebuli koloniebis) mi­ marT. métisation] _ sxvadasxva jiSis sasoflo­ sameurneo cxovelebis Sej­ vareba hibridis gamosay­ vanad. gan­ mkargulebeli restoranSi. amonaweri. metro Scd. 2. mētis] _ 1. 2. metrdOtel­i [fr. Cveulebriv miwisqveSa.). metropolis] _ 1. metrolOgia [berZ. erTeulebi. ¥ metrikuli. metron zoma da nomos kanoni] _ meqanikuri xelsawyo. ¥ metruli.  metra. metryka] _ dabadebis mowmoba. romelic ganagebs Wama­smis saqmes. métre < berZ. metropOlia [berZ. métro] _ (Semokl. ufrosi ofi­ cianti. (mus. meti­ zaciis Sedegad miRebuli cxoveli an mcenare. (lit.­s. métropolitain] _ saqalaqo rkini­ gza. rigis mimcemi.

meqAnika [berZ. piri.) risame faruli romelic emsaxureba manqa­ rTuli mowyobileba.) aracnobieri. ¥ meqanikuri. va manqanebiTa da meqaniz­  avtomeqanikosi. saaTis m. -326- daadgilebis) Sesaxeb. m. Secdoma. meqanizireba. mexanizireba Scd.-ebi. mebiT. nē)] _ mecniereba manqanaTa Sesaxeb] _ 1. Aamwevi m. miwis saTxreli 3. m. meqanizAtor­i _ specialisti. Ti m. saxelosno. demoni (gamoyvanilia canaTa gadasawyvetad. mexanikuri Scd. manqanis. мещан] _ ada­ miani. saSualebiT moqmedi. damzadebasTan. viw­ ulTa gadanacvlebis (ga­ . iaraRi] _ 1. 2. manqana mowyobileba raime  m. uneb­ m. Mg. meqanQkos­i _ 1. xelsawyos. gamoyenebisxva nawarmoebSi). fizikis nawili mESCan­i [rus. [< berZ. romelic Tvalyurs  soflis meurneobis m. tTan dakavSirebuli. Mm. Zalebis Se mexanizatori Scd.  Teoriuli m. 3. mechanē man­ meqanQkuri _ 1. Mmexaniki Scd. meqanizAcia da meqanQzeba  mexanika.  soflis meurneobis m. mēchanikē (tēch mexanizmi. adevnebs manqana­meqanizme­  mexanizacia. manqanebisa da meqanizmebis loba.. meqAnizm­i [berZ. interesebi. maT remon­  avtomobilis m. nebsa da meqanizmebs. xerxi.-ebi. mefistOfeli [berZ.. 2. samuSaos Sesasruleblad. romelsac wvrilme­ _ mecniereba sivrceSi sxe­ sakuTruli. qarxana. (gadat. aparatis mamoZ­  m. mexanikuri Scd.mef  Tbilisis m. mechanē manqana. ravebeli Sinagani mowyobi­ 2. meqanikis spe­ iaraRi] _ warmoebis aRWur­ cialisti. bis muSaobas.. saamqro. moqmedeba. goeTes “faustSi” da bevr  samSeneblo m. teqnikis dargi – moZraobisa topheles] _ Zveli germanuli da ZalTa Sesaxeb moZRvrebis legendis mixedviT: boroti gamoyeneba praqtikul amo­ suli. m. moZraoba. meqanizmis qana. (gadat. Mephis2. lie.

horaciuss da sxvebs]. madžlis kreba. 2.) Teoria. kacTmoZule.) cxovelebis gada­ adgileba erTi adgilidan meoreze. misērere Se­ wyaleba. domine! (miwyale me RmerTo didiTa wyalo­ biTa SeniTa!). Tevzebis s. 1­isaT­ vis). (s. 2. am bgeris aRm­ niSvneli noti. hëmikrania _ Tavis qalis naxe­ vari] _ Tavis tkivilis mud­ mivi Seteva gulisreviTa da pirRebinebiT. uJmuri. misanthrôpos] _ piri.  Tevzebis m. misereri Semiwyale] _ ormocdameaTe fsalmuni: mizerere mei.. gzebi mQgren­i [fr. myelos (Zvlis) tvini] _ (medic. mizAnscena [fr. msaxi­ obebis ganlageba scenaze warmodgenis ama Tu im mo­ mentSi. . mi [it.. miser Rari­ bi] _ Zalian patara. mizanTrOpia [berZ. sazogadoebas ga­ urbis. didi wveuleba.  Sinagani m. migraine berZ. mECeT­i [arab. zurgis tvinis anTeba. miseen scéne] _ scenaze ganlageba. pawawa. (biol. mEjlis­i [< arab. umniSvnelo. didi sacekvao saRamo (sinon. saerTaSoriso m. mizAnTrop­i [berZ. gadasaxleba qveynis SigniT an erTi qvey­ nidan meoreSi. romelic ada­ mianebs. iransa da TurqeTSi: par­ lamenti. mosaxleobis gadaadgileba. samigracio. mi] _ musikaluri gamis mesame bgera. mizErere [laT.  m. mfar­ velobda ganTqmul poetebs _ vergiliuss. cxovelebis miz sezonuri m.). ¥ migraciuli. masðid masjidi] _ muslimanTa samlocvelo saxli. misanthrôpia] _ adamianisadmi si­ Zulvili.  s. TaTbiri] _ 1. migrAcia [laT. miElit­i [< berZ. ¥ samejliso (mniSv. mecEnat­i _ mecnierebisa da xelovnebis mdidari mfar­ veli [romaeli politikosi moRvawis Mecenas (Mecenatis)is saxelis mixedviT. mizErul­i [laT. migratio gada­ saxleba] _ 1. bali). adamianTa siZul­ veloba.-327ro TvalTaxedva aqvs. cekvebi.

am titulis mqone piri. siwmindisa da simarTlis RmerTi. rTuli sityvis pirveli Semadgeneli nawili. 2. mikolOgia [berZ. mQkado [iap. ¥ miTuri.  daavadebebis gamomwvevi m. pawawa da kosmos samyaro] – umciresi sidi­ deebis (atomebis. romelic mikrobebs swavlobs. mythos gadmocema. mithologia] _ 1. miTebis Semswavleli mec­ niereba. mikrolitraJQani [berZ. makrokosmosi). mikrokOsmos­i [berZ. pawawa da bios sicocxle] – mikroskopuli erTujre­ diani organizmi. Tqmuleba] _ Zveli xalxuri Tqmuleba. pirovneba. mitrâ] – Zveli ingis.  m.-ebi. miTebis erToblioba. miTolOgia [berZ. sinaTlis.. mikado] – iaponiis imperatorTa tituli.miT -328miuTiTebs: mikrosamyaro _ atomuri zomis obieqtTa erToblioba. 2.  m.. mQkrob­i [berZ.ebi.  miTiuri Scd. ro­ melic raimes mcire zomebze . 1 mikrometri = metris memi­ lioneds. [berZ. rac ga­ napirobebulia adgilis Ta­ viseburebiT (tyiT.  antikuri m. romlic sazom erTeulis saxelTan mi­ erTebisas aRniSnavs mis memilioned nawils. mQTra [spars. WaobiT da sxv.mindvriT. mikros mcire da fr. ¥ miTologiuri. samyaros Seqmnisa da sicocxlis warmoSobaze. mikrobiolOgia – mecni­ ereba.. siuJeti. laboratoria. mikros patara. ¥ mikrobiologiuri. romelic sokoebs swavlobs. mikroklQmat­i – patara sivrcis klimati. eleqt­ ronebis da misT.). TavsarTi. mikēs so­ ko da logos moZRvreba] – bo­ tanikis nawili.  m. qarTuli m.  berZnuli m. mikros patara. m. leqsikoni. mikro. m. litrage] – mikrolitraJiani avtomobili – patara msubuqi mQT­i [berZ. gadmocema Rmer­ Tebsa da legendarul gmi­ rebze.) samyaro (Sdr. indoeTsa da zogi sxva qveynis religiaSi: mzis.  zogjer ixmareba agreTve miTosi. gadmocema. mikros mcire] – 1.

milQard­i [fr. my(s) kunTi da algos tkivili] – (medic. mikros pa­ tara.. bgeriT rxevebs gardaqmnis eleqtrul rxevebad mis did manZilze gadasacemad an gasaZliereblad. lordis me­ uRlis xseneba anda misdami mimarTva. pa­ wawkintela. mikros pata­ ra. romelic sazomi er­ Teulis meaTased nawils aRniSnavs: 1 milimetri = metris meaTaseds. mikroorgAnizm­i _ Seuiara­ Rebeli TvaliT uxilavi mcenare an cxoveluri or­ ganizmi. mile] _ gzis sig­ rZis sazomi erTeuli (rig qveyanaSi sxvadasxva sidi­ disa). mQkron­i [< berZ. pawawa da skopeô vu­ yureb] _ optikuri xel­ sawyo TvaliT uxilavi sagnebis dasanaxad. milAgia [berZ. miliArder­i [fr. mQl­i [ingl. mikroskOpuli – 1. milliard] _ aTasi milioni (1 000 000 000). mQli [laT. mikrOskop­i [berZ. mikros patara da cheirurgia < cheir xe­ li da ergon muSaoba] – qi­ rurgiuli operaciis ke­ mil Teba mikroskopis qveS Zalian patara qsovilebze. mokrOfon­i [berZ. 2..85 km-s) mQled­i [ingl. pawawa Zvlebze. milliardaire] _ (fulis raime erTeuli) miliardad (miliardebad) Rirebuli simdidris pat­ roni.) kunTebis tkivili. sisxlZarRvebze. organizmebi. m.analizi. m.  m. saxmeleTo m. sazRvao m. mille aTasi] _ Tav­ sarTi. million] _ aTas­ . rac mxolod mikroskopiT SegviZlia davinaxoT. romelic. milQon­i [fr. miledy] _ in­ glisSi: didgvarovani ga­ Txovili qalis. pawawa] – metris memili­ onedi nawili. mikros pa­ tara. ujredebi. (udris 1.  m. gamokvleva.-329avtomobili (sxvanairad: mcirelitraJiani avtomobili). milQmetr­i _ metris erTi meaTasedi nawili. pawawa da phōnē bgera] – mowyobiloba.  inglisuri m. mikroqirUrgia [berZ. mikros­ kopis saSualebiT Sesru­ lebuli.  mikroskopiuli Scd.

¥ samilicio. 2. saxelmwifo. militia samxed­ ro samsaxuri] _ 1. SeiaraRebis gaZlierebisa da omisaTvis mzadebis reaqciuli poli­ tika. am organos ad­ gilobrivi sammarTvelo. 2. mnaxveli. aramudmivi jari. politika. Milord] _ 1. ¥ memilionisa.  memeilionesi Scd.  m. mimikos mim­ baZvelobiTi] _ adamianis grZnobebis. aseTi warmodgenis msaxi­ obi.  m. gamofenis m.mil -330lic militarizmis poli­ tikas misdevs. yofil ssrk­Si: administraciuli organo sazogadoebrivi wesrigisa da uSiSroebis dasacavad. mQmika [< berZ. mimarTva mosamarTlisadmi (inglisSi).  s. ¥ militaristuli. qalaqi. rome­ . pantomimis Semsrulebeli msaxiobi (amJamad). m. gazeTis m. 2. agresiuli samxedro wre­ ebis politikuri batono­ ba. 2. sa­ dac Serwymuli iyo impro­ vizaciuli dialogi. mQm­i [berZ. militArizm­i [< laT. Seqmnili saxelmwifo cxovrebis gan­ sakuTrebul pirobebSi. memilQone _ rigis mixed­ viT milioni. inglisSi: lordis xseneba anda misdami mimarTva. memiliOnedi _ milion Ta­ naswor nawilad gayofili mTelis erTi nawili. ubani. millionaire] _ (fulis raime erTeuli) milionad (milionebad) Rirebuli simdidris pat­ roni. mQlord­i [ingl. militaris samxedro] _ 1. militArist­i _ piri. SeiaraReba. tiraJi. cekvebi. milQcia [laT. jer aTasi (1 000 000). sim­ Rera. mimos] _ 1. 3. gan­ wyobilebis gamoxatvis xe­ lovneba saxis kunTebis sa­ Tanado moZraobiT.  m. Zvel saberZneTsa da romSi _ saxalxo warmodgena. miliOner­i [fr. gancdebis. militarizAcia _ saxel­ mwifoTa ekonomikuri da sazogadoebrivi cxovrebis daqvemdebareba dapyrobiTi omebis momzadebis mizne­ bisTvis. mgzavri. ¥ milioniani.

minEral­i [< fr.  m. ¥ mineralogiuri. ¥ mimikriisa. mecnierebis. romelic Sedis qanebis. mimos mimbaZ­ veli] _ samxreTis qveynebSi gavrcelebuli mcenare: aqvs patara yvavilebi..) adamianis unari _ Tavisi Sexedulebebis da­ farvisa. (biol. Subertis m. miniatQura [fr. m.] _ 1. madnis.-ebis Teatri. minAreT­i [arab. minimAluri [< laT. mimicry dams­ gavseba.  m. sasuqebi.) minimaluri an miniaturuli: iTqmis Za­ lian mokle kabaze. miniatura] _ 1. 3. minéral mi­ min nerali da logos moZRvreba] _ mecniereba mineralebis Sesaxeb. ¥ miniatiuruli. 2. qveda­ tanze.-331¥ mimikuri. mimQkria [ingl.  m. ¥ mineraluri. minārat] _ me­ CeTis koSki.  mimikriasi Scd. garemoebaTa misa­ dagebisa. mineralOgia [fr. faqizad Sesasrulebeli patara xati raime nakeTo­ baze. Minerva mim­ baZveli] _ romaul mi­ TologiaSi: sibrZnis qalRmerTi.  mimiuri Scd. meteorite­ bis SemadgenlobaSi. kabineti.  m. saidanac mueZi­ ni muslimanebs salocavad mouwodebs. ferwera. agreTve Zalian pa­ tara avtomobilze.-ebi. nivTiereba. mQni _ (Semokl.  m.) zogi saxeobis cxo­ velebisa (mag. minimus umciresi] – yvelaze nakle­ . feradebiT mo­ xatuli mTavruli aso an suraTi Zvel xelnawerebSi. sxva cxovelebTan da mcenareebTan. 2. refleqsebi. mQmoza [< berZ. patara literaturuli an musikaluri nawarmoebi. miniaturuli. qameleoni) da mcenareebis TavdacviTi Segueba _ formiT an feriT damsgavseba garemo sagneb­ Tan. (gadat. miniatiurasi Scd. xe­ lovnebis mfarveli (berZ­ nul miTologiaSi mas See­ sabameba aTena). wylebi. m. mQnerva [laT.  miniatura. mibaZva < berZ. miniatiurisa. minéral] _ bu­ nebrivi qimiuri naerTi an elementi. miniature it.

mQnistr­i [fr.  m. mirage] – 1. mys (myos) kunTi] – (medic. temperatu­ raze miTiTebas niSnavs: nu­ lis qvemoT (sapirisp. rac auci­ lebelia raime specialis­ tisaTvis. plusi). raodenoba. iranSi.patara] – 1.) kunTebis anTeba. mQraJ­i [fr. (gadat.  m. qaliSvilo! bi. 3.  m. miOzit­i [< berZ. 2.) wuTi. Mirzâ] – 1. saministro – saxelmwifo mmarTvelobis centraluri organo. mwerali. minQmum­i [< laT. miOkard­i [berZ. romelic me­ Taurobs ama Tu im sami­ nistros. 2. mis [ing. mQnistrTa kabQneti – mTavroba.  janmrTelobis dacvis s. minutus germ.  ganaTlebis m. mi- . xelfasis m. maqsimumi). (moZv. agronomiuli m.) moCvenebiTi ram. romelic ganagebs ama Tu im dargs. atmos­ feros optikuri movlena.  teqnikuri m. Miss] – inglisurenovan qveynebSi: gauTxovari qalis xseneba an mimarTva misadmi (Cveulebriv saxelTan an gvarTan erTad). aRiniSneba ni­ SaniT ' cifris marjvniv. saswavlo sagne­ bis erToblioba. iranSi: umaRlesi moxelis an mecnieris sapatio saxe­ li.. mQnus­i [laT. samefo saxlis wevrebis tituli.. udris gradusis 1/60 nawils. 2.min -332nute Semcirebuli. mys (myos) kunTi da kardia guli] – (ant. mQnut­i [laT.  saarsebo m. am titulis mqone piri. yvelaze naklebi rao­ denoba risame (sapirisp.) gulis kunTovani kedeli. minimum] – 1. codnis. 10 (an -10) gradusi. udabnoSi. 2. kuTxisa da rkalis sazomi erTeuli. rodesac horizontTan Cndeba dedamiwaze arsebu­ li sagnebis cru gamosaxu­ lebani. maqsimaluri). ministre] – mTav­ robis wesi. aRmosavleTis zog qveya­ naSi: mdivani. mQrza [spars. qaliSvili. minus nakle­ bad] – gamoklebis an uar­ yofiTi sididis niSani (­) maTematikaSi. umciresi (sapirisp.

romlis mixedviTac arseboben ze­ bunebrivi fantastikuri Za­ lebi da TiTqos SesaZle­ belia maTTan urTierTobis damyareba. mitra] – umaRles sasuliero pirTa (agreTve damsaxurebul mRvdelTa) maRali mrgvali Tavsarq­ meli. midrekileba mistikisadmi. mystēria sai­ dumloebani] – 1.) saidumlo reli­ giuri wesebis Sesruleba.] – (wign. mudmivi di plomatiuri warmomadgenloba despanis meTaurobiT. Sua saukuneebSi dasavleT evropaSi: drama. qalbatono!  missis Scd. 2. mQsia [laT. rac meCeTi. mistifikAcia [fr. di plomatiuri delegacia sagangebo davalebiT. Mister] _ ing­ lisurovan qveynebSi: mama­ kacis xseneba an misadmi mi­ marTva (Cveulebriv. rwmena. batono! mistEria [berZ. rom­ Si da sxv. mQster [ing.  mistiuri Scd. mQsgiT­i [arab] igivea. misiOner­i [fr. mQstika [< berZ.  mas didi m. daakisres. (wign. motyueba. missio gagzavna] – 1. mQting­i [ing.) idumali ram.  samxedro m. mitElSpil­i [germ. meeting] – ma­ sobrivi kreba politikuri da sxva saWirboroto sa­ kiTxebis gansaxilvelad. Mittelspiel Sua TamaSi] – Wadrakis par­ tiis Sua nawili. mystification < berZ. . 3.) ganzrax visime Secdena. romelsac ixuraven mRvdelmsaxurebis dros. mit 2.  m. mistQcizm­i _ mistikaze dafuZ­ nebuli religiur idealis­ turi msofliomxedveloba. antikur qveynebSi (saberZneTSi. rwmena.) sagangebo davaleba. ¥ mistikuri. mQsis [ing. mystikos sai­ dumlo] – 1.  Suasaukuneobrivi m. Mistress] – inglisu­ rovan qveynebSi: gaTxovili qalis xseneba an misadmi mimarTva (Cveulebriv gvar­ Tan an saxelTan erTad). mQtra [berZ. missionnaire] – qristianul eklesiis mier wargzavnili mqadagebeli religiuri propagandis ga­ sawevad da sxva rjulis morwmuneebis mosaqcevad. gvarTan erTad).-333 miss Scd. (gadat. qalbatoni. romelsac hqonda bibliuri siuJeti. 2. batoni.

MobilimiurQdizm­i – islamis yve­ sieren] – 1. masobrivi Ronis­ kremis. piures. bis mqone piri. mobilQzeba [germ. mooqrovil an mo­ wodebuleba. ro­ melSic gamoyenebulia Ta­ mQCman­i [ing. gadat. romelic warmoadgens sxvadasxva ropolitēs] – marTlmadidebe­ nivTierebis narevs. Tadarigis sam­ laze ufro mebrZoli re­ xedro valdebulTa gaw­ aqciuli mimdinareoba. mobilis] – mitropOlit­i [berZ. romelic farCis qsovilis miUzikl­i [ing. Mnēmosynē] – berZnul miTologiaSi: mQuzle [fr. aTqvefiT da sxv.) Zalebis an mQqser­i [ing.mit -334- dasalevi wamali. ro­ uris boTlis saxuravis melsac zevsisgan SeeZina mownuli| mavTulis badu­ cxra muza. mQqstura [laT. ro­ veva namdvili samxedro melic religiis mTavar samsaxurSi omis gamo­ dogmatad aRiarebs yvela cxadebasTan dakavSirebiT. gaJletis ideas. mixtura] – mobQlur­i [laT. (wign. met- . am wodebule­ vercxlili metalis Zafi. midshipman] – sam­ xedro­sazRvao flotSi: namedrove yofiTi musikis. ix­ musikalur­scenuri na­ mareba agreTve naZvis xis warmoebi upiratesad mosarTavad. li da kaTolikuri ekle­ siis episkoposTa umaRlesi mQSura [arab. komediuri xasiaTisa. 2. muzevvere yal­ bi] – 1. koqteilis Ziebebis warmatebiT Sesas­ mosamzadeblad kvercxis ruleblad. mixer Semrevi] – saxsrebis Tavmoyra raime eleqtruli xelsawyo comis.  qveynis yvela Zalis m. amocanis.] – miuri­ < laT mobilis moZravi] – da dizmis mimdevari. zemdegTa Semadgenlobis qoreografiis saSualebani. ra. mobilisation miUrid­i [< arab. musical] – mosarTavad gamoiyeneba. aramuslimanis ulmobeli  sayovelTao m. mnemOsine [berZ.  muzikli Scd. aseTi Janris kinofilmi. miuslé] – Sampan­ mexsierebis qalRmerTi. umaRlesi wodebuleba. mobilizAcia [fr.

sawarmos m. mOdel­i [fr.  tansacmlis m. modēle] – 1. modeleur] – raime nakeTobis damza­ debis specialisti (sinon.). mOgvi [Zv.-ze Cacmuli. bgeris simaRlis Secvla. tansacmlis nimuSebi. simRera.. xomaldis m. varcxniloba. maRali sixSiris rxevaTa Secvla ufro da­ . romelic ar exeba mis arss. m.. TviTmfrinavis m. samwyobre] da modulQreba _ 1.  avtomobils m. raime sagnis Semcirebuli nimuSi an sqema. romlebic aseT gemovnebas Seefereba. modernizAcia da moder­ nQzeba [fr. mCxibavi. modem] _ kom­ piuteris periferiuli mowyobiloba. mOda [fr. mode] – 1. modis Sesa­ feri. magi] – magi. rasac sayovelTao warma­ teba aqvs garkveuli drois ganmavlobaSi. modification] _ sagnis an movlenis iseTi saxecvlileba. mOduri – 1. 2. Tanamedrove] _ realizmisadmi mtruli mi­ marTulebaTa saerTo sa­ xelwodeba xelovnebasa da literaturaSi. mOdemi [ingl. modifikAcia [fr. misani. ra­ ime nakeTobis sanimuSo eg­ zemplari.  m. spars.) er­ Ti tonalobidan meoreze gadasvla. – magus berZ. modErnizm­i [< fr. moZravi. meilebis misaRebad da internetSi Sesasvlelad.-ebis Jurnali. 2.  avtomobilis m. modulAcia [laT.  modeliori Scd. kostiumi. modernisation] _ risame Secvla Tanamedrove moTxovnebisa da gemovnebis Sesabamisad. 2. modelQer­i [fr.-335moZraobis unaris mqone.  m. moderne uaxlesi.  m. mr. gamoiyeneba satelefono qselSi Car­ Tvisas faqsebis. magos laT. modulatio mwyobroba. nimuSi risame dasamzadeblad.. 2. (mus. mod memodele). garkveul sazogadoebriv wreebSi mokle xniT gabatonebuli gemovneba Cacma – daxurvisa da yofa­cxovrebis sxva garegnul formebisa.  m. (fiz.

masa (wona). marmarilos. mozAika [fr. (log. aramudmivi mdgomare­ oba an Tviseba. mOlox­i _ ityvian iseT risa­ me Sesaxeb rasac bevri ada­ mianis msxverpli sWirdeba [finik. arsebobis saSualeba. Teoria. molluscus rbili] _ uxerxemlo. ¥ mozaikuri. patar­patara naW­ rebisagan. rbil­ sxeuliani cxovelebi..  mx. pirobebi. xerxi. romelzec mxatvari aTav­ sebs naxats muSaobis dros. filebi. ¥ molekulisa. aseTi suraTis. modus zoma. sagnis gardama­ vali. mSvidobiani urTi­ erTobis saSualebas. romlis saSualebiTac xdeba bgeris Cawera kinofirze. molEkula [fr. romelsac msxverplad ada­ mianebs swiravdnen]. mOlbert­i [rus. molécule] _ nivTierebis umciresi nawi­ laki. emalisa da misT. molUskeb­i [< laT. maulâ batoni] _ muslimanTa religiuri kultis msaxuri. ce­ cxlisa da omis finikiuri RmerTis saxelis mixedviT.  zRvis m. molbertt] _ xis sayrdeni. modus vivendi] _ 1. rom­ lis umetesoba niJarebSia moTavsebuli. . molek mefe: mzis. mOla [arab. 3. saxe] _ 1. mOdus vQvendi [laT. moluski. 2.). xelovneba. TviT masala aseTi suraTis. cxovrebis wesi. (filos. az­ rovnebis nairsaxeoba. erTmaneTTan mWidrod mowyobil feradi kenWebis. mOdus­i [laT. miwiszeda m. saxis Sed­ genis xelovneba. 3. xmovan kinoSi: bgeris mi­ er gamowveuli eleqtro­ rxevaTa gardaqmna si­ naTlis konad. romelic Sed­ genilia cementis fenaze damagrebul. su­ raTi an saxe.). Sedgeba atomebisgan. 2. romlebic or mo­ winaaRmdege mxares Soris droebiT mainc iZleva nor­ maluri.mod -336 m. fizika. Мольберт germ. bali sixSiris rxevebiT.  m. m. ¥ molekuluri. mosaique] ­1. m. romelsac aqvs yvela misi qimiuri Tviseba.  m.  molekulasi. saxis misaRebad. 2. molekuliaruli Scd. sxvadasxva feris minis. m.

¥ monastrisa. momentAlur­i _ Zalian swrafi (moqmedeba).  m. Sexedulebani. M  monarxizmi.  aTonis iverTa m. dro. monarchia erTmmarTveloba. samonasterio Scd. monarxiuli Scd. mOment­i [laT.  monarxisti Scd. m. Mmonetasi Scd. mOneta [laT. drois Zalian mcire mo­ nakveTi. moneta] _ li­ Tonis fulis niSani. m. Temi. momentum] _ 1. monAndria [berZ.) kompleqsi. monArqist­i _ monarqizmis mimdevari.) wesebi. materias an suls. romelic samyaros safuZ­ vlad aRiarebs erT sawyiss. Tvalis daxamxameba. ¥ monarqiuli. ¥ monetisa. monos erT] _ filosofiuri moZRvreba.-337 moliuskebi Scd. monos erTi da aner (andros) qmari] _ er­ Tqmrianoba.  spilenZis m. monasteriuli. ase­ Ti religiuli Temis ekle­ sia da sacxovrebeli na­ gebobani. erTi wami. monAster­i [berZ. ¥ monarqistuli. Sahi da sxv. konstituciuri m. rodesac xdeba rame.  monasterisa.. wami. monArqizm­i _ politikuri mimdinareoba.  gasrolis m. saxel­ mwifo. 2. monarchos] _ saxelmwifos erTpirovnu­ li mmarTveli (mefe. romelsac aqvs Tavisi meurneoba. romelsac mmarT­ velobis erTi forma aqvs. saxelmwifo. rodesac sa­ xelmwifos saTaveSi udgas erTi piri­monarqi. moniteur.  absolituri m. monarqistuli Scd. monArq­i [berZ. impera­ tori. Monasterion] _ ber­monazonTa saekle­ sio­saadgilmamulo or­ ganizacia.  monarxia. monArqia [berZ.  m. oqros m. sruldeba raime moqmedeba  dadga xelsayreli. TviTmp­ yrobeloba] _ mmarTvelo­ bis forma. mOnizm­i [< berZ. (s. (s. ¥ monastriuli. monQtor­i [fr.  m.)  monarxi Scd. samonastro. romelsac mo­ narqia miaCnia saxelmwifo mon xelisuflebis erTaderT mizanSewolil formad. .

mon

-3382. cxovelebSi: mamlis Se­ wyvileba mxolod erT de­ dalTan erT an ramdenime sezonis ganmavlobaSi. monOgrama [berZ. monos er­ Ti da gramma aso] _ ori an ramdenime asosgan SeTxzu­ li niSani.  monagrama Scd. monogrAfia [berZ. monos er­ Ti da graphō vwer] _ vrceli, mecnieruli naSromi, ro­ melSic damuSavebulia er­ Ti raime sakiTxi an Tema. ¥ monografiuli.  m. gamokvleva. monoTEizm­i [berZ. monos erTi da theos RmerTi] _ religia, romelic erT RmerTs aRiarebs; (qarT. si­ non. erTRmerTianoba). monOliT­i [berZ. monos erTi da lithos qva] _ mTliani qvis lodi; misgan gamoTlili sagani (mag. qandakeba). monolQTur­i _ 1. rac mono­ liTs warmoadgens.  m. sveti. 2. Mgadat. (wign.) SemWidrove­ buli, erTsulovani.  m. koleqtivi.  monoliti, monolituri Scd. monOlog­i [berZ. monologos] _ sityva, romliTac dra­

ingl. monitor, laT. monitor gamafrTxilebeli] _ 1. te­ legadacemis procesis sa­ kontrolo televizoris ekrani (satelevizio moni­ tori, telemonitori); igi­ vea, rac displei. 2. samxedro javSniani gemi. 3. mudmivi meTvalyureobis aparati; kerZod saavadm­ yofosaTvis gankuTvnili m. avtomaturad aRniSnavs avadmyofis mdgomareobis yvela parametrs. monitOring­i [ingl. monitoring] _ mudmivi meTvalyu­ reoba raime procesisadmi sasurveli Sedegis Sesa­ bamisobis gamomJRavnebis mizniT an pirveldawyebiT varauds. mono... [berZ. monos erTi, er­ Tiani, erTad­erTi] _ mniS­ vnelobaTa erTianobis, er­ Tobis, erTad­erTobisa da a.S.  monokultura, monoJRera. monogAmia [< berZ. monos er­ Ti da gamos qorwineba] _ 1. qorwinebis forma, romlis drosac mamakacs SeiZleba hyavdes mxolod erTi co­ li da qals­mxolod erTi qmari (qarT. sinon. erTqorwineba).

-339matuli nawarmoebis per­ sonaJi mimarTavs Tavis Tavs, sxva moqmed pirebs an mayurebels (ix. agreTve dialogi).  hamletis m., glosteris m. (uiliam Seqspiris nawar­ moebidan: `hamleti”, `riCard III). mOnom­i [berZ. mo(nos) erTi da nomos nawili, wevri] _ (maTem.) erTwevri (Sdr. bi­ nomi, polinomi). monopOlia [berZ. monopōlia] _ 1. risame warmoebis an gayidvis gansakuTrebuli ufleba, rac ekuTvnis erT pirs, pirTa jgufis an sa­ xelmwifos. 2. (gadat.) upiratesoba, pir­ veloba raime saqmeSi. 3. msxvili gaerTianeba, rome­ lic warmoiSva warmoebisa da kapitalis koncentraci­ is Sedegad meurneobis ro­ melime dargSi gabatonebisa da maqsimaluri mogebis mi­ Rebis mizniT.  kapitalisturi m.-ebi. ¥ monopoliuri (mniSv. 2­is­ Tvis).  m. kapitali, m. gaerTianeba. monOrels­i [berZ. monos erTi da relsi] _ sayrdenebze

mon

gamarTuli (kiduli) cal­ relsiani rkinigza. ¥ monorelsuri, monorelsiani.  m. gza. monOstiq­i [berZ. monostichos] _ (lit.). damTavrebuli az­ ris Semcvleli erTstri­ qoniani leqsi; Cveulebriv aseTia xolme andaza, gamo­ cana, aforizmi, raime war­ wera. monotOnur­i [berZ. monos erTi da tonos toni, bgera] _ erTferovani, mosawyeni.  m. xma, m. simRera. monOfTong­i [berZ. monos erTi da phthongos bgera] _ (lingv.) martivi, calkeuli bgera (sapirisp. difTongi). monofizQteb­i [berZ. monos erTi da physis buneba] _ (ist.) qristianuli religiis war­ momadgenlebi, romlebic aRiareben qristes mxolod erT bunebas _ RvTiurs. monpAsie [fr. montpensier sa­ kuT. sax.] _ xileulis kan­ feti erTgvari. ¥ monpasiesi.  monpasiisa, monpase, mompase Scd.  jerjerobiT ixmareba agreTve monpansie. monsenQor­i [fr. monseigneuer]

mon

-340-

_ feodalur da monarqiul 2. eleqtromowyobilobis, eleqtrogayvanilobis spe­ safrangeTSi: princebis, cialisti (sinon. eleqtroepiskoposebis da sxva maRa­ montiori). li rangis pirTa tituli (amJamad ixmareba umaRlesi monUment­i [laT. monumentum] _ didi Zegli. kaTolikuri samRvdeloe­  SoTa rusTavelis m. bis warmomadgenelTa mi­ marT). monumEnturi ­ Zalian didi, grandiozuli. mOnstr­i [fr. Monstre] _  m. Senoba. (wign.). urCxuli.  monumentaluri Scd. mOntaJ­i [fr. montage] _ 1. manqanebis, nagebobaTa awyo­ mOral­i [fr. morale zneoba laT. moralis zneobrivi] _ ba, gamarTva garkveuli geg­ 1. im wesebis, normebis er­ mis, naxazis mixedviT. Toblioba, romlebsac gan­  axali manqanis m. sazRvravs adamianTa urTi­ 2. risame sxvadasxva nawilis erTdamokidebulebasa da SerCeva da gaerTianeba erT mTlianad. yofaqcevas ama Tu im sazo­  literaturuli m., musikagadoebaSi; zneoba. luri m., kinosuraTis m. 2. zneobrivi daskvna, zneob­ rivi gakveTili, romelic memOntaJe _ montaJis spe­ raimesgan gamomdinareobs. cialisti. ¥ moraluri (mniSv. 1­Tvis).  aparatis m., kinofilmis m.  m. princi pebi. ¥ samontaJo.  s. samuSaoebi. moratOrium­i [< laT. moratorius damayovnebeli] _ 1. sa­ samOntaJo _ sadgomi, sa­ Sinao an sagareo valdebu­ dac risame montaJs awar­ lebaTa Sesaxeb gadadeba moeben. mTavrobis mier raime sa­  kinostatiis s., televiziis centraluri s. gangebo mdgomareobis (mag. ¥ memontaJisa. omis, stiqiuri ubedurebis)  memontaJesi Scd. gamo. 2. garkveuli saxis iaraRis montQor­i [fr. monteur] _ 1. (mag., raketebis, kosmosur manqanaTa amwyobi da dam­ saSualebaTa) gamocdisa dgmeli (sinon. memontaJe).

-341da maTi sadme ganlagebis SeCereba. mOrg­i [fr. morgue] _ spe­ cialurad mowyobili saTavsi gvamebis Senax­ visa, amocnobisa da Sekve­ TisaTvis. morganatQkul­i [laT. morganaticus]: morganatikuli qorwineba [fr. Mariage morganatique] _ samefo saxlis wev­ ris qorwineba ara samefo gvaris qalTan (rac taxtis memkvidreobis uflebas ar aZlevs arc cols, arc Svi­ lebs). mOrze [< kreb.] _ TviTCamweri eleqtro magnituri mimReb­ gadamcemi telegrafiuli aparati, romelic gamoigona fizikosma morzem 1837 wels; telegramis miReba xdeba qaRaldis lentze morzes anbanis (niSnebis kodis) saSualebiT tireebisa da wertilebis saxiT; gada­ cema xdeba telegrafis ga­ saRebis meSveobiT; pirveli eleqtruli telegrafiuli aparati gamogonebuli iq­ na ruseTSi. p. l. Silingis mier 1835 w.  m. anbani (kodi). mormOnizm­i _ religiur­ seqtanturi momdinareoba,

mot

romelic Seiqmna amerikis SeerTebul StatebSi 1830 w. warmoadgens mraval­ RmerTianobisa da qristi­ anobis narevs [miTiuri wi­ naswarmetyvelis mormonis saxelis mixedviT]. mOrs­i [rus. морс < germ.] _ xi­ lis wvenisgan damzadebuli gamagrilebeli sasmeli. mOrfema [< berZ. morphe forma] _ (lingv.) sityvis mniSvne­ lobiTi nawili; fuZe da afiqsebi (prefiqsebi, sufiq­ sebi, daboloeba). mOrf­i an mOrfin­i [< kreb. berZ. Morpheus Zilis Rmer­ Ti] _ narkotikuli (tki­ vilgamayuCebeli da Zi­ lismomgvreli) saSualeba (opiumis alkaloidis Za­ lian Zlieri momwamlavi da misi mTavari elementi). morfolOgia [berZ morphē forma da logos moZRvreba] _ 1. mecniereba organizmebis, organoebis, niadagis agebu­ lebis Sesaxeb. 2. gramatikis nawili,romelic swavlobs sityvaTa formebs; romelime enis sityvaTa formis sistema. ¥ morfologiuri.  sityvis m. Semadgenloba. mOtel­i [ingl. motel < motor

mot

-342amJamad es sityva moZvele­ bulia; mis nacvlad ixma­ reba qarTuli _ Zrava. ¥ Zravasi.  Zravisa Scd. motorOler­i [germ. Motorroller] _ orTvliani moto­ ciklis nairsaxeoba, masze patara. motOcikl­i [fr. motocycle] _ or­ an samTvliani manqana, romelsac aqvs Sinagani Zrava da moZraobs urelso gzebze. ¥ samotociklo.  s. sporti. motocQklist­i _ piri, romelic marTavs moto­ cikls, mihyavs motocikli. mocQon­i [germ. Motion < laT. motio (motionis) moZraoba] _ siaruli, seirnoba jan­ mrTelobis gansamtkiceb­ lad an dasvenebis mizniT. mOher-i [ingl. mohair < arab.] _ 1. angoruli Txis matyli, naxevrad wminda, TeTri, Zlier mbzinvare; misgan am­ zadeben umaRlesi xarisxis xaliCebs, fardagebs, triko­ taJs da sxv. 2. am matylis rbili narTi da qsovili. mohikAnebi _ Crdiloameri­ kel indielTa erT­erTi

da hotel _ sastumro (motorista hotel) avtomobilebis sas­ tumro] _ saavtomobilo gzis piras mdebare sastum­ ro mgzavrTaTvis; avtopan­ sionati. moto... [laT. motor moZra­ obaSi momyvani] _ moZrao­ bis, motorizaciis mniSvne­ lobiT.  motorali, motoboli. mOtiv­i [fr. Motif] _ 1. ra­ ime moqmedebis mizezi; mo­ sazreba, sabuTi risame sa­ sargeblod.  gaugebari m. 2. simReris kilo, hangi.  Zveleburi m. motivQreba da motivAcia _ motivebis, mosazrebis moyvana risame dasamtki­ ceblad, dasabuTeba (Sdr. argumenti). motOdrom­i [fr. moto(cycle) da berZ. dromos sarbieli] _ specialurad mowyobili adgili motociklebis Se­ sajibreblad an gamosac­ delad. mOtor­i [laT. motor] _ man­ qana, romelic nebismier energias gardaqmnis meqani­ kur energiad. ¥ motoriani.  m. navi.

-343tomi, amJamad amomwydari; cxovrobdnen mdinareebis­ konektikutsa da hudsonis napirebze. ukanaskneli mohikani _ ityvian risame ukanasknel an uxuces war­ momadgenelze. [amerikeli mwerlis fenimor kuperis (1789­1851) romanis “uka­ naskneli mohikanis” mixed­ viT]. muEZin­i [arab. Mmu'addin] _ me­ CeTis msaxuri (mola), rome­ lic minareTidan mouxmobs muslimanebs salocavad. mUza [berZ. musa] _ 1. berZnul miTologiaSi; TiToeuli cxra qalRmerTTagani, rom­ lebic iTvlebodnen mec­ nierebisa da xelovnebis mfarvelad. 2. poeturi STagonebis wyaro, agreTve TviT poetis STa­ goneba, Semoqmedeba.  galaqtionis m., SoTa rusTavelis m. muzEum­i [germ. Museum < berZ. museion muzebis taZari] _ dawesebuleba, romelic ag­ rovebs, icavs da gamofens dasaTvaliereblad xelov­ nebis Zeglebs, samecniero koleqciebs, istoriuli mniSvnelobis sagnebs da sxv.

mul

 istoriuli m., xelovnebis m. ¥ samuzeumo.  s. eqsponatebi. mUla [arab. maulā batoni] _ 1. saxelwodeba romelsac muslimanur qveynebSi aZle­ ven mecnier­RvTismsaxurebs, maswavleblebs, kanonmdeb­ lebs. 2. musulmanTa religiuri kultis msaxuri. mUlaJ­i [fr. moulage] _ sagnis naturaluri zomis modeli (TabaSiris, sanTlis da misT.). mUlat­i [esp. mulato < arab.] _ zangisa da TeTrkanianis SeuRlebis Sedegad Sobili adamiani. multi... [laT. multum mrava­ li] _ mravladoba, mraval­ jeradoba.  multimilioneri. multimEdia [laT. multi mra­ vali da media] _ infor­ maciis Senaxvisa da de­ monstrirebis sxvadasxva audio da vizualuri xer­ xebis erToblioba.  multimediuri. multi plikAtori _ multi­ plikaciis specialisti. multi plikAcia [laT. mul-

mul

-344sinon. mTis balzami). mUndir­i [rus. мундир < fr.] _ samxedro an samoqalaqo (specialuri) formis tan­ sacmeli.  oficris m., rkinigzis muSakis m. munici palQtet­i [germ. Munizipalitat < laT. municipium TviTmmarTveluri Temi] _ zog qveyanaSi: qalaqis an soflis TviTmmarTveloba. ¥ munici paluri. M  m. arCevnebi. mUr­i [berZ. myrrha < arab. murr] _ surnelovani fisi zogi mcenarisa. mUs­i [fr. mousse] _ tkbili saWmeli, damzadebuli xi­ lis sirofisgan, romelsac damatebuli aqvs mananis burRuli an Jelatini. mUsika [berZ. musikē] _ xelov­ neba, romelic sinamdviles asaxavs bgeriTi mxatvruli saxeebiT; amgvari xelovne­ bis nawarmoebi; aseve nawar­ moebTa erToblioba.  simfoniuri m., klasikuri m., jazuri m., z. faliaSvilis m., m.-is gakveTili, m.-is Teoria. M ¥ musikaluri da samusiko.  m. (s.) xelovneba, m. (s.) saswavlebeli.

tiplicatio gamravleba] _ ki­ nogadaReba suraTebis an Tojinebisa, romlebic ga­ moxataven moZraobis cal­ keul momentebs; am wesiT gadaRebuli filmi. ¥ multi plikaciuri.  m. filmi. ¥ samulti plikacio.  s. Tojinebi, s. SemoqmedebiTi gaerTianeba. mUltfilm­i _ multi plika­ ciuri (ix. multi plikacia) filmi. mUmia [arab. mumija] _ gax­ rwnisgan dabalzamebiT (an bunebrivad) daculi adamianis gvami. ¥ mumiisa.  mumiasi Scd. mUmie [arab. spars. mum cvi­ li] _ fisismagvari bu­ nebrivi produqti bio­ logiuri warmoSobisa; Jonavs kldeebisa da mTe­ bis napralebidan; warmo­ adgens uformo magar an drekad naWrebs; ori aTas welze metia. iyeneben xal­ xur medicinaSi kuWnaw­ lavebis, sasunTqi gzebis, SardkenWovan, kanis daava­ debaTa, bronqialuri as­ Tmis, tuberkuliozisa da sxvaTa samkurnalod (qarT.

-345-

nad

musQkos­i _ 1. musikis speci­

alisti. 2. romelime musikaluri ins­ trumentis damkvreli. mUskat­i [fr. muscat] _ 1. vazis jiSi erTgvari; isxams sur­ nelovan yurZens; am yurZnis Rvino. 2. tropikuli xe; isxams sur­ nelovan nayofs; iyeneben parfiumeriaSi, medicinaSi, kulinariaSi. mUslim­i, muslQman­i [spars. musliman arab. muslim islamis erTguli] da musUlman­i [Turq. müslüman] _ igivea, rac mahmadiani. ¥ muslimuri, muslimanuri, musulmanuri.  m. religia, m. wes-Cveulebani. muslimoba, muslimanoba da musulmanoba _ igivea, rac mahmadianoba. mUson­i [fr. mousson < arab.] _ qari, romelic periodulad icvlis mimarTulebas, za­ fxulobiT uberavs zRvidan, xolo zamTrobiT _ xmele­ Tidan. n mUstang­i [esp. mustango ingl. mustang] _ gavelurebuli Si­ nauri cxeni (gavrcelebuli nAgan­i – erTgvari sistemis iyo CrdiloeT amerikis pre­ revolveri. riebSi). nAdir­i [arab.] – cis sfe­ mutAcia [laT. mutatio cvli­

leba] _ 1. yovelgvari nax­ tomiseburi ganviTareba risame. 2. (biol.). raime axali ni­ San­Tvisebis uecari gamov­ lena cxovelebsa da mce­ nareebSi. 3. ymawvilis xmis Secvla (daboxeba) asakSi Sesvlis gamo. mUfTa [rus. муфта < germ. Muffe] _ orive mxridan xe­ lis Sesayofi saTburi, Cve­ ulebriv xmaroben qalebi siciveSi. mUfT­i [arab. mufti] _ musli­ manTa iurist­RvTismetyve­ li, yuranis ganmmartebeli; umaRlesi sasuliero piri. mUSket­i [fr. mousquet < esp.] _ Zveleburi patruqiani msxvilkalibriani Tofi (dasavleT evropis qveynebis armiaSi). muSkEter­i [fr. mousquetaire] _ muSketiT SeiaraRebuli jariskaci.

nav

-346erTeulis mmarTveli. naQlon­i [ing. nylon] – sin­ Tezuri boWko, abreSumis msgavsi; am boWkos qsovi­ li.  neilonic ixmareba. nAmaz­i [spars. namaz] – mus­ limanTa locva, romelsac dReSi xuTjer asruleben. nAndu [esp. nandú] – erTgvari siraqlema; gavrcelebulia samxreT amerikaSi. nAno – TavsarTi, romelic sazomi erTeulis saxel­ Tan mierTebisas aRniS­ navs mis memiliarded na­ wils: 1. nanowami = wamis memiliarded nawils. nAos­i [berZ. naos] _ da cEla [laT. cella] – antikuri taZris mTavari sadgomi (samloc­ velo), sadac moTavsebuli iyo RvTaebis qandakeba. nArgile [spars. nârgile] – aR­ mosavleTis qveynebSi gav­ rcelebuli Tambaqos mosawevi mowyobiloba, ro­ melic wylis WurWlis, tya­ vis grZeli milisa da Cibu­ xisgan Sedgeba. nArkoz­i [berZ. narcôsis ga­ SeSeba] – (medic.) narko­ tikuli saSualebebiT ga­ mowveuli Zili, rasac Tan

ros wertili, romelic ho­ rizontis qveS aris da sa­ winaaRmdegoa zenitisa. nAv­i [berZ. navis gemi] – (arqit.) bazilikis, eklesiis erT­ erTi grZivi nawilTagani, romelic gamoyofilia sve­ tebis rigiT. nAvaxa [esp. navaja] _ civi iaraRi erTgvari – grZeli dasakeci dana (ician espa­ neTSi). navigAtor­i – naosnobis (mniS. 2) specialisti. navigAcia [laT. navigatio] – 1. gemTa mimosvla (qarT. sinon. naosnoba, zRvaosnoba). 2. wlis iseTi dro, rom­ lis ganmavlobaSic SesaZ­ lebelia naosnoba.  zamTris n., n.-is saxelmZRvanelo. ¥ sanavigacio.  s. atlasi, s. xelsawyoebi. naQada [berZ. Naias (Naiados)] – berZnul miTologiaSi: wylis (mdinaris, nkadulis, wyaros) nimfa. nAib­i [arab. Nâi'b] – 1. zog musulmanur qveyanaSi: ro­ melime ufrosis an sasu­ liero piris moadgile. 2. Samilis saimamoSi: admi­ nistraciul­teritoriuli

-347axlavs cnobierebisa da mgrZnobelobis dakargva. narkomAnia [berZ. narcôsis ga­ SeSeba da mania miswrafeba; sigiJe] – narkotikebis xma­ rebisadmi Zlieri, avadmyo­ furi midrekileba nArta [rus. нарты (mr.) da нарта] – grZeli da viwro marxili, romelSic irmebs an ZaRlebs abamen; didi gamoyeneba aqvs ukidures CrdiloeTSi. natrQum­i [laT. natrium] – qi­ miuri elementi, TeTri fe­ ris rbili tutovani li­ Toni. nAtura [laT. natura] – 1. co­ cxali nimuSi, romelsac xataven, gadaiReben da sxv.  n.-is xatva. 2. bunebrivi pirobebi, adgili (pavilionis gareSe) sadac warmoebs kinogadaReba. 3. saqoneli, produqtebi da misT. rogorc fulis nac­ vlad gadasaxdeli saSua­ leba. 4. (wign.) adamianis xasiaTi, temperamenti. ¥ naturuli.  n. gadaRebebi. ¥ naturisa.  naturasi Scd. naturalizAcia [laT. natu-

nat

ralis bunebrivi] – saxelmwi­ fos mier ucxoelis miReba moqalaqed, qveSevrdomad; sxva saxelmwifos moqala­ qeobis miReba. naturAlizm­i [< laT. naturalis bunebrivi] – mimarTuleba literaturasa da xelovne­ baSi; warmoiSva sabunebis­ metyvelo mecnierebaTa ze­ gavleniT me­19 s.­is bolos. cdilobda sinamdvile da adamianTa urTierTobani aesaxa obieqturad. ¥ naturalisturi.  n. mimarTuleba ferweraSi. naturAlist­i _ 1. piri, ro­ melic bunebas swavlobs (qarT. sinon. bunebismetyveli).  norCi n. 2. naturalizmis mimdevari. naturAluri [laT. naturalis bunebrivi] – namdvili, bu­ nebrivi (sapirisp. xelovnuri).  n. Tafli, n. Rvino, n. Cai. natUrmort­i [fr. nature morte “mkvdari buneba”] _ naxati, suraTi, romelzec gamoxatulia usulo sagne­ bi: yvavilebi, xili, nanadi­ revi, gawyobili sufra da sxv.

naf

-348 e. sakiTxi.

nafTAlin­i [< berZ. naptha
navTobi] _ TeTri kristali nivTiereba mZafri suniT; iyeneben teqnikaSi, agreTve saleulis da bewveulis dasacavad CrCilisagan.  naftalini, navTalini, navtanili Scd. nAcia [laT. nation xalxi, eri] _ (moZv.) eri. nAcizm­i [germ. Nazismus] _ germaniis faSizmi. nacionalizAcia [fr. nationalization] da nacionalQzeba _ kerZo sakuTrebis (miwis, mrewvelobis, bankebis da sxva) usasyidlod gadacema saxelmwifo sakuTrebad.  fabrika-qarxnebis n., miwis n. nacionAlizm­i _ 1. erovnuli gansakuTrebulobis da upi­ ratesobis qadageba. 2. politikuri moZraoba da­ monebul qveynebSi ucxoeli dampyroblebis winaaRmdeg sruli erovnuli damo­ ukideblobis mosapoveb­ lad. nacionAluri [laT. natio (nationis) xalxi, eri] _ erov­ nuli.  es sityva gavrcelebulia magram sjobs vixmaroT erovnuli.

neandertAlel­i adamQani
_ Tanamedrove adamianis uSualo winapari; cxov­ robda adrindel da Sua paleoliTSi [xeoba Neandertalel­is saxelis mixedviT (germaniaSi q. diuseldor­ fis axlos], sadac 1856 w. pirvelad aRmoaCines ase­ Ti adamianis ConCxis na­ wilebi]. negAtiv­i [laT. negativus uar­ yofiTi] _ SuqmgrZnobiare firze an firfitaze aR­ beWdili gamosaxuleba, ro­ melSic naTeli adgilebi Savad aris gamosuli da piriqiT.  n.-is gamomuSaveba. negatQuri _ 1. negativis saxisa.  n. gamosaxuleba. 2. (wign). uaryofiTi.  n. movlenebi (sapirisp. pozitiuri).  negativuri Scd. negroQdeb­i [esp. negro Savi da berZ. eidos saxe] _ (an­ Trop.) SavkanianTa rasis warmomadgenlebi. nEgus­i [eTiop. Negus Negesti mefeTa mefe] _ eTiopiis (abisiniis) imperatorTa

-349-

nei

tituli (me­19 s.­is dasas­ rad qceva, neitralurad rulsa da me­20 s.­is da­ gamocxadeba raime terito­ sawyisSi. riisa. nevr(o)... [berZ. neuron ZarRvi, 2. visame an risame Zalis, gav­ lenis Sekveca, mospoba. nervi], neir(o)..., _ rac da­ 3. (qim.) mJavas da tutis ur­ kavSirebulia nervebTan, TierTqmedebis reaqcia,rom­ nerviul sistemasTan. lis Sedegad miRebul niv­  nevralgia, nevropaToloTierebas ara aqvs arc mJavas, gia. arc tutis Tvisebebi. nEvroz­i [< berZ. neuron nervi] neitralQtet­i [germ. neutra_ (medic.) centraluri ner­ litat] _ saerTaSoriso samar­ vuli sistemis daavadeba, TalSi: saxelmwifos iseTi romelsac Tan sdevs Sinaga­ mdgomareoba, rodesac igi ni organoebis funqciis ar monawileobs omSi da moSla, nivTierebaTa cvlis meomari saxelmwifoebis procesebis darRveva da mimarT erTnairi pozicia sxv. ukavia. nevrolOgia [berZ. neuron neitrAlur­i [laT. neutralis nervi da logos moZrvreba] _ saSualo] _ 1. iseTi (sa­ mecniereba, romelic swav­ xelmwifo), romelic neit­ lobs nervul sistemas da ralitets icavs meomar mis daavadebebs. mxareTa mimarT. nevropaTolOgia [berZ. ne2. iseTi (qveyana, teritoria), uron nervi pathos tanjva da sadac saerTaSoriso Se­ logos moZRvreba] _ mecniereba TanxmebiT ar SeiZleba omis nervuli sistemis daavade­ warmoeba, samxedro Zalebis baTa Sesaxeb. ganlageba. N neiroqirUrgia _ qirurgiis  saxelmwifo, n. teritoria dargi _ centraluri da n. wylebi. periferiuli nervuli sis­ 3. vinc ar exmareba arc erT mxares (davaSi, brZolaSi temis daavadebaTa mkurna­ da misT.). loba. 4. iseTi (nivTiereba, wamali), neitralizAcia da neit­ romelic arc argebs, arc ralQzeba _ 1. neitralu­ vnebs organizms.

nekros mkvdari. neofObia [berZ. N neQtron­i [ingl. nephunus] _ 1. 2. n. (qim. mimarTuleba italiur ki­ nosa da literaturaSi. axlad rjulmiRe­ buli.) atomis bir­ TvSi Semavali nawilaki.) raime moZRvrebis da (misT.). romelic sunTqavs layuCebiTac da filtve­ biTac (ormagad msunTqavi).) enaSi axlad gamoCenili si­ tyva an gamoTqma. [berZ..) rac ar iZleva arc tutis.). neos axali. sxvanairad: rqakbila. damaarsebe­ lia platoni (204­270 ww. raime religiis axali mim­ devari. nephytos] 1. neutrum arc erTi. neoplatOnizm­i _ antikuri filosofiis idealisturi mimarTuleba (me­3­6 ss. ufero da usuno airi. neutron < laT. ro­ melic miznad isaxavda pla­ tonis filosofiis wina­ aRmdegobrivi elementebis sistematizacias da maT Se­ erTebas aristoteles mTel rig ideebTan. Nneoromantizmi. romelic Seicavs cnobebs misi cxov­ rebisa da moRvaweobis Se­ saxeb. arc mJavas damaxasi­ aTebel reaqcias. nEon­i [berZ.-is reklama.nei -350- 5. SiSi yovelgvari siaxlisa. 2. neos axali da phobos SiSi] _ (wign.. nekrOlog­i [berZ.). neolOgizm­i [berZ. romaul miTologiaSi: . (gadat. sasaflao. neos axali] _ qi­ miuri elementi. adgili sadac dasaflave­ bulia gamoCenili adamia­ nebi. mimarTu­ leba filosofiaSi _ idea­ lizmis erT­erTi saxesxva­ oba. keras (kernatos) rqa da odus kbili] _ avstraliuri Tevzi.) axali mimdevari. neos axa­ li da logos sityva] _ (lingv.  n-is Suqi. neoreAlizm­i _ 1. micvalebuli da logos sityva] _ visame gar­ dacvalebis gamo gamoqvey­ nebuli statia. neoceratOlus­i [berZ.ro­ melsac ara aqvs eleqtruli muxti. iyeneben Suqreklamebis mi­ lisebr naTurebSi. neos axali] _ si­ axlis mniSvneloba. nekrOpol­i 1. anaTebs wiTlad. 2. neOfit­i [berZ. nEptun­i [laT. neo. arc meore] _ (fiz.

n.  n. 2. 2. bruto). nesEser­i [fr. netto] _ (komer. (botan. nephros Tir­ kmeli] _ 1. nErvuli ­ 1. dedamiwis zedapirs simaRleTa gansazRvra zo­ . nEcke [iap. nivelQreba [fr. mr. 2. nEfrit­i [berZ. warmoadgens boWkoebis erTobliobas.).) Tirkme­ lebis anTeba. romli­ Tac nivelirebs axdendnen. nervebisgan Semdgari.) Saqrovani wveni.. nErv­i [laT. smenis n. sistema. niveler] _ 1. nectar] _ 1. romelSic mo­ Tavsebulia movlisaTvis (tualetisaTvis) an xel­ saqmisaTvis (Wra­kervisaT­ niv vis) saWiro nivTebi. nEto [it. romelsac gamoyofs zogi mcenaris yvavili. necesaire auci­ lebeli. 2.  mxedvelobis n. nEqtar­i [berZ. Rmer­ Tebis sasmeli. qsovili. romelic gaRizianebas ga­ dascems periferiidan Tavi­ sa da zurgis tvins an pi­ riqiT. xeze an Zvalze WriT gakeTebuli patara figura.  ixmareba agreTve nerviuli. uwvri­ lesi boWkovani warmonaqmni adamianisa da cxovelis organizmSi. saWiro] _ ko­ lofi.  susti n.-ebi. romelic ukvdavebas. nervus] _ 1.-351zRvis RmerTi. ber­ Znul miTologiaSi. niveleur] _ geo­ deziuri xelsawyo. 2.) sa­ qonlis wona uWurWlod da SefuTvis garSe: sufTa wo­ na (sapirisp. mzidan rigiT merve planeta mzis sistemisa.  sagzao n.] _ iaponuri skul­ pturis miniaturuli na­ warmoebi. qceva. (medic. momwvano an TeTri minera­ li. bude an patara Cemodani. nervebi _ aseTi war­ monaqmnebis erToblioba. (poet. zedmetad mgrZnobiare. Ggadat. siamovnebis momgvreli. metismetad kar­ gi ram. iyeneben sxvadasxva sam­ kaulis gasakeTeblad. (geol). romlis mdgoma­ reobazedac aris damoki­ debuli adamianis saerTo mdgomareoba. maradiul sia­ xalgazrdavesa da silama­ zes aniWebs maT. 3. nivElir­i [fr.  n. sistema. ad­ vilad aRgznebadi. qali.

niUans­i [fr. romelic aRniSnavs `axals”. mzveravi.). (gadat. nQmba [laT. new] _ geografiuli saxelwodebebis TavsarTi. RvTismSoblis. 2.-ebi. romlebic daqiravebulni arian gan­ sakuTrebulad rTuli spe­ cialuri davalebebis Se­ . umniSvnelo gansxva­ veba rameSi. nicotine sakuT. qalis avadmyofurad aweuli sqe­ sobrivi aRgznebadoba.] – didi grZelbewviani sa­ samsaxuro ZaRlebis jiSi. nuance] _ sul mcire. rogorc simbolo wmindanebisa.] _ narkotikuli niv­ Tiereba. Saravanduli). nu SiSveli] – xelov­ nebaSi: SiSveli sxeulis gamosaxuleba. romelmac pir­ velma Seitana Tambaqo safrangeTSi me­16 s­Si).nik -352sasruleblad.e. niU2 [ing. mstovari] _ profesionaluri jaSuSe­ bi. nQke [berZ.  warmoiTqmis n. sax. nikOtin­i [fr. nirvâna gaq­ roba] _ budistebis misti­ kuri moZRvrebis mixedviT. gansxvavebis mos­ poba. nimfomAnia [berZ. sinon. wyal­ gierT amorCeul wertilTan an zRvis donesTan Sedare­ biT. nitron gvarjila da glykeros tkbili soda. iyeneben saTevzao badis na­ pirze gamosaTrevad. udidesi netareba. nymphē Za­ la da mania miswrafeba. niufaUndlend­i [geogr. nimbus] _ sikaS­ kaSis gamosaxuleba RvTis. iyeneben rogorc feTqebad nivTierebas. qristianul da budis­ tur xelovnebaSi. sax. Nikē] _ berZnul miTologiaSi: gamarjvebis qalRmerTi.romelsac aRweven adamianuri zrun­ visa da miswrafebaTagan sruli TavisuflebiT. Saravandi. romelsac Seicavs Tambaqo (frangi di ploma­ tis Nikot-is saxelis mi­ xedviT. sigiJe] _ (medic). nQrvana [sanskr. azotmJavas marili] _ Txevadi zeTovani nivTiereba. risame elferi. RvTa­ ebriobisa (berZ. nitroglicErin­i [< berZ. azotmJavas da gogirdmJavas naerTi gli­ cerinTan. niU1 [fr. nQnZa [iap. ag­ reTve (umciresi dozebiT) rogorc samkurnalo prepa­ rats _ sisxlZarRvebis ga­ safarToeblad. gaTanabreba.i. adamianebi. wmindanebis Tavze.

romelsac axali.-353waRebulTa gadsarCenad da sxv. N ¥ novatoruli. xelovnebis. novatio ga­ naxleba. ama Tu im dargSi. erTi valdebulebis meoriT Secvlis Sesaxeb.  niRilizmi. monRo­ lebis mier dapyrobili te­ ritoriebis garkveuli ad­ ministraciuli erTeulis mmarTveli. xerxebi Seaqvs moRvawaobis raime sferoSi da gana­ xorcielebs maT. nihQlizm­i [< laT. uaryofiTad. . ideebi. knock-out] _ (sp. meTodebi. kote marjaniSvili. n. sia terminTa da saxelwo­ debaTa.). nomenklAtura [laT.] _ (ist. novAtor­i [laT. nomenclatura saxelTa nusxa] – 1. krivSi: mdgomareoba. knock-down] – (sp. niche] – kedelSi SeR­ rmavebuli saTavsi risame (mag: larnakis. skeptikurad ekideba yvela­ fers.  niRilisti Scd. 10 wa­ mis ganmavlobaSi ver dge­ ba da amitom iTvleba da­ marcxebulad. nihQlist­i _ adamiani. romelic ixmareba mecnierebis. prog­ resuli princi pebi. rodesac mokrive mowina­ aRmdegis dartymisgan Zirs aris davardnili. nOin­i [monR. nQS­i [fr. rome­ lic mkveTrad. niRilisturi Scd. novAcia [gv.). avejis) dasadgamad. nokAut­i [ingl. qandakebis. novator ganmaaxlebeli] _ adamia­ ni.  n. ¥ nihilisturi.). damokidebuleba raimesadmi.  n.  niSa Scd.  novelasi Scd. rodesac mokrive mowina­ aRmdegis dartymisgan Zirs aris davardnili. cvlileba] _ sa­ moqalaqo samarTalSi: mxa­ reebis SeTanxmeba maT mier nom nakisri. magram 10 wamis ganmavlobaSi Se­ iZleba adges brZolis ga­ sagrZeleblad. wamowyeba. nokdAun­i [ingl. nOvela [it. novella] _ patara moTxroba. warmoebis da sxv. ¥ novelisa. nihil ara­ feri] – yvalafris xelaRe­ biT uaryofa. laT. krivSi: mdgomareoba.  scenis n.

nomQnal­i [< laT. warmodgenis. magram asrulebs Tavis daniSnu­ lebas. nomerus ricxvi] – 1. sabuTi. romelic dasaxelebulia jildos pretendentad raime nomina­ ciaze.  nomerisa. telefonis n.  n.  saxlebis d.  n. redaqtori. romelic aRniSnulia fa­ sian qaRaldebze.. nomriani. musikaluri ga­ mis mecxre safexuri. 4. 2. erTgvarovani sagnebis rigis maCvenebeli ricxvi (xSirad win uZRvis niSani N an #). romelsac aqvs gar­ kveuli rigiTi ricxvi. fasi. romelTa personaluri da­ niSvna an damtkiceba Sedis romelime umaRlesi or­ ganos kompetenciaSi. visac mxolod sa­ xeli hqvia risame. calke iTaxi (an oTaxebi) sastumroSi.. rasac. rameze (raime saqonelze) aRniSnuli. Tanamdebobis pirTa wre. 3. nominalis saxelobiTi] _ 1. danomvra. ¥ uary. raime sanaxaobis (koncer­ tis.nom -354dis fulis niSnebze. xelfasi. danomrva – nomrebis dasma rameze. 1). (mus. rac gamo­ xatulia ama Tu im fuladi RirebulebebiT.) mecxre] – 1. 3.  n. unomro.) cxrasafexuriani intervali.. nOna [laT.  Jurnalis n. (lit. 2.  u. romlisTvisac mie­ niWeba gansakuTrebuli jil­ do raime konkursze. ¥ nomriani (mniS. nominAcia – raime dargi an Tviseba.. nominalis saxelobiTi] – Rirebuleba. nomokAnon­ i [berZ. bileTi. saqo­ nelze. unomero Scd. 2. nomokanon] _ marTlmadidebluri ek­ lesiis wesebis krebuli. adgilebis d.) cxrastriqoniani strofi.) nawili. calke ganyo­ fileba (abanoSi). ¥ nomrisa.  saxlis n. nOmer­i [laT. nomQnant­i – pirovneba an pi­ rovnebaTa jgufi.  n. qaRal­ . nona (mdedr. romelic calke sruldeba. 2. sagani. bileTis n.. nominAlur­i [laT. ¥ nomenklaturuli.  n-ia saukeTeso moklemetraJiani filmi.

 normatuli Scd. musikaluri nawarmoebi cxra mebi. Non. nOt­i [laT. nayofierebis n. . same saSualo sidide. Ti grafikuli niSani. romelTa mixed­ dajdes winaaRmdegoba gau­ viTac warmoebs raime mu­ wio umravlesobas da imoq­ Saoba. mowesrigeba] – maCvenebeli mcdeloba.) sevda. Sromis 2.-355- not nOnet­i [it. ulebrivi.normAtiv­i [laT. arbevdnen evropis qveynebs. norma] – 1. simaRle. ideologiisa da sazogado­  detalebis n. tkivili] – (wign. 1) Sesabamisi Cve­ Scd. gramatika. sisulele. cxra normAneb­i [skand. norma am sityvis xmareba saerTod lis sworxazovani] – 1. n. fsiqikurad jansaRi (ada­ bgera.-ebi. sevda). risame nostAlgia [berZ. saerTod aRiarebuli az­ normatQuli – 1. samSoblos raturo enis n.-ebi. temperatura. salite(qarT. maragi. northman Semsruleblisgan Semdgari CrdiloeTis adamiani] – ansambli. rac risame normebs gan­ kuri sistemisadmi. nOnsens­i [ing. nonetto] _ 1. CrdiloeT germanuli to­ 2. medo sawinaaRmdegod  teqnikuri n. runebis SeuZleblobiT  samarTlis n. nor­ raime sevdis aRsaniSnavad mis (mniS. ga­  gamomuSavebis n.  n. mowveuli samSobloSi dab­ 2. romlebic me­8­11 ss. nOrma [laT. nota niSani] – 1. ri­ dabruneba da algos tanjva. normAlur­i [< laT. rasac ris kritikuli damou­ normativis saSualebiT ad­ kidebloba oficialuri genen.-ebi. musikaluri bgeris pirobi­ n. sazRvravs. nonkonfOmizmi­i [ing.-ebi.­Si xmisa an sakravisaTvis. TviT 2.-ebi. temperamenti. normatio conformism ardaTanxmeba] – 1. bunebrivi. ebriv­(ekonomikur)­politi­ 2. nonsense] – uaz­  n. nostos Sin dawesebuli raodenoba.  maRali n. adgens. radac ar unda normebisa. arsebuli wesis miuRebloba. roba. dakanonebuli ram. sinon. miani).

 saWadrako n. tkbili blanti ma­ sa. SeTanx­ mebis dros damatebiT aRi­ niSneba (SeiniSneba).  nota sxvaa (ix). SeniS­ vna] – erTi qveynis mTavrobis werilobiTi di plomatiuri mimarTva meore qveynis mTav­ robisadmi. aRniSvna] – 1. notarQus­i [laT.  saprotesto n.-ebs ukiTxavs (Wkuas ari­ gebs. romelic sul 2. notatio SeniSvna. romelic qadagebs SiSveli sxeulis kulturas. wigni. niSani.) Wkuis darigeba. nuvOriS­i [fr. mr. warmoebis sa­ idumloebebi.-ebiT dakvra. know-how vici rogor] – teqnikuri codna. gamocdileba. noqturne] – pa­ tara lirikuli musikalu­ ri nawarmoebi. damowmeba. nougat] – sakonditro nawarmi. ¥ notariuli da sanotaro. qaRaldi. SiSveli sxeulis gamo­ saxuleba.  n.­iT zogjer xma­ roben natacias rac Scd. n-ebis gacvla.) risame pirobiTi werilobiTi aR­ niSvnebis sistema. nOu­hAu [ing. romelTa gadacema salicenzio xel­ Sekrulebis da sxv.) kantora. noqtQurn­i [fr.dokumenturad gaformebuli da daculi kanonmdeblobiT. nUga [fr. aseTi teqstebis Semcveli rveu­ li. . nOta [laT. romelSic Txili an nu­ Sia CarTuli. nUdizm­i [laT. (saub.  noqturna. notebi – aseTi niSnebiT Cawerili musikaluri na­ warmoebis teqsti.  n.. notAcia [laT. (spec.. nu [< fr. mdivani] – Tanam­ debobis piri.  notarialuri Scd. nu SiSveli] – gaSiS­ vlebuli cocxali natu­ ra. Wku­ is swavleba. noqturni Scd. notarius mwerali. (s. n. nouveauriche axali mdidari] – mdidari – metiCara. romelsac evaleba sxvadasxvagvari dokumentebis.  s. musikaluri n.  me­2 mniS.. ¥ sanoto. iuridiuli aqciebis damowmeba da ga­ formeba.not -356 n. nudus SiSveli] – mimarTuleba. s. nota niSani.  Sopenis n-ebi. 2. Wkuas aswavlis).

obeliskos] – Zegli.romelTan mimarTebiTac iangariSeba risame temperatura. 15 gradusi n. sadac wyalia da mcena­ reuloba. obe numizmAtika [< laT.16°C. obElisk­i [berZ. nUtria [esp. o oAzis­i. nuncQus­i da nUnci [laT. gradusia.  nutriasi Scd. gauqmeba risame. nullus araviTari] – 1.  o-ebi afrikaSi.  numizmatiuri Scd. absoluturi nuli (noli) – (fiz.  n. oAz­i [berZ. nullificatio mospoba < nullus araviTari] – Zalis. ordenebs da misT. mniSvnelobis da­ kargva ramesaTvis. nulifikAcia [laT. ¥ nulovani da nolovani. romelic warmoad­ gens zeviTken TandaTanobiT ganviTarebul svets. temperatura. pirobiTi sidide. numerAcia [laT. n. axladgamdidrebuli. agreTve medlebs.  nomeracia Scd. zrdis maT aTjer.  nutriisa.) Teoriulad dasaS­ vebi yvelaze dabali tem­ peratura – 273. nuntus] – romis papis war­ momadgeneli romelime sa­ xelmwifos mTavrobasTan. danomv­ ra. numeratio] – rameze nomrebis dasma TanamimdevrobiT. ¥ numizmatikuri. xolo Tu raime ri­ cxvs miwerili aqvs marjvniv. cifrobrivi niSani 0. socialuri cvlilebebis Sedegad. aqvs Zvirfasi bewvi da dieturi xorci. n. kabineti. oasis < egvi pt. nutria] – mRrRneli cxoveli. romelic sanaxev­ rod wyalSi cxovrobs.  saxlebis n. sidide.-s qveviT.  haeris temperatura n. . romelic calke ar aRniSnavs sididis arse­ bobas. nUl­i da nOl­i [laT.  n.] – adgili udabno­ Si. 2. numisma (numismatis) liTonis fuli] – istoriis damxmare mec­ niereba.-357cota xnis win gamdidrda spekulaciiT. romelic swavlobs Zvel monetebs (liTonis fuls). koleqcia. sxva­ Ta gakotrebis safuZvelze.

Sefaseba. sadac SeniSnulia es daavadebani). geo­ fizikuri da sxv. romlebic Se­ iZleba dasnebovnebuli iy­ vnen Savi WiriT.  abasTumnis astrofizikuri o.  o. objectivus sagnobrivi] – optikuri xelsawyos nawili. piri. yvaviliT da yviTeli cxe­ lebiT (Cveulebriv iseTi da­ saxlebuli punqtebidan Ca­ mosulTa. обыватель] – adamiani. obieqtTan (mniSv.2 dakavSirebuli). samyaro. objectum sagani] – 1. o. romliskenac aris mimar­ Tuli visime moqmedeba. SinmousvlelTa o. yu­ radReba da sxva.. o. (wign. sagani. obiEqturi – 1.-is aRmarTva. mikroskopis o. o. observatOria [laT. (filos. obligAcia [laT. obivAtel­i [rus. romelic mok­ lebulia sazogadoebriv TvalTaxedvas da cxovrobs mxolod wvrilmani piradi interesebiT. adamiani. obQeqt­i [laT.) movlena.  TavdacviTi o. miudgomeli. rome­ lic erTi an ramdenime linzisgan Sedgeba da dak­ virvebis obieqtis mxaresaa mimarTuli. obrogatio] – nawilobrivi cvlilebebis Setana Zvel kanonSi. kanonzomiereba. (wign. msgavsi xasiaTis dakvirvebisTvis.  dakvirvebis o.  granitis o. . 2. materialuri sinamdvile (sapirisp. izolacia (specialur sadgomebSi moTavseba) im adamianebis..  o. o. observatio] – 1. subieqti).romelic mowyo­ bilia astronomiuli. Seswavlis o. qoleriT. 3.obi -358 fotoaparatis o. o. daskvna. 2.. mSenebloba.) dakvirveba. 1. obiEqtiv­i [laT. rac warmoadgens raime moq­ medebis adgils. obrogAcia [laT. sawarmo. observatorium < observo vakvirdebi] – Senoba da samecniero da­ wesebuleba. ag­ reTve yvelaferi is.) Cvens gareSe da Cveni cnobierebisgan damoukideblad arsebuli garesamyaro.  obieqtiuri Scd. obligatio valdebuleba] _ saxelmwifo sesxis bileTi. miukerZoebeli. observAcia [laT. 2. sinamdvile.

poemis Semqmnelad iTvleba naxevradmiTiuri poeti – gomeri. romelic kvercxis sigrZiv Wrils mogvagonebs. TavgadasavlebiT mdidari xetiali.  o. Zvel ber­ ZnebSi: sazeimo lirikuli leqsi. odiosus si­ Zulvili] – (wign. ieso qristes saflavSi Casvenebis deta­ lebiT. ovAcia [laT. aRwerilia odiseis­ itakis mefis – mogzauroba. bneleTis mociquloba. CarCo. odQsea [< berZ. ovatio] – mowo­ . adekaloni Scd. Oda [berZn. Odysseus] – 1. trape­ zis gardamoxsna. grZeli. selis an abreSumis oTxkuTxa qso­ vili wm. ova  odekaloni. rac antiminisi. antimins] _ igi­ vea. romelSic Sedioda istoriuli ambavi an piri. obscūrāntionis] – mecnierebis da swavla­ganaTlebisadmi. ¥ ovaluri. detali. obskUrant­i [laT. odiOzur­i [laT. arasasurveli. obstructio Seferxeba. ōdē] – 1. o. xmauriT. dabrkoleba] – sxdomis. 2. Odik­i [berZ. obstrUqcia [laT. spirtiT gazavebuli. zRvaSi gemis adgilsam­ yofelis gansazRvra sana­ piro obieqtebze an ciur sxeulebze dakvirvebiT. parfiumerul­ higienuri saSualeba.-3593.bneleTis mociquli. romelsac gundi as­ rulebda. visime ga­ mosvlis CaSla wamoZaxi­ lebiT. krebis. obscurans (obscuranris) damabnelebuli] – mecnierebisa da ganTlebis mteri. eau de Cologne `kelnis (qalaqi germaniaSi) wyali~] – surnelovan niv­ TierebaTa xsnari. saxotbo leqsi. kulturuli progresisadmi mtruli damokidebuleba. usagno sityvis warmoTqmiT da misT.reaqcioneri. ovale da ovum kver­ cxi] – wagrZelebuli Ra­ ris moxazuloba. kurTxevis Semdeg trapezze deben da iwyeba ziarebis saidumlo. metismetad usiamovno. obskurAntizm­i [laT. odekOlon­i [fr.) vinc an rac uaryofiT damokide­ bulebas iwvevs. Zveli saberZneTis epikuri poema. Oval­i [fr. nawilebis an zi­ arebis saidumlos gamo­ saxulebiT. 2.

oculus Tva­ li] – Tvalis eqimi. okEane [berZ.  o. okeanos] – 1. mouwyves. oligArqia [berZ. okUpant­i okupaciis monawi­ le. aRtacebis koleqti­ uri gamoxatva mquxare xan­ grZlivi taSiT. okkupieren] – romelime saxelmwifos SeiaraRebuli Zalebis mier sxva qveynis teritoriis dakaveba. oligofrEnia [berZ. TviT es jgufi. iyeneben wylis da haeris gasawmendad. berZnuli miTologiaSi. Olimp­i [berZ.  mikroskopis o.ove -360- nebis. ¥ okeanisa. mmarTveloba. ozo suni maqvs] – damaxasiaTebeli sunis mqone air­Jangbadis sami atomis naerTi. oligarchia] – msxvili monopolisturi kapitalis mcirericxovani jgufis warmomadgenelTa politikuri da ekonomikuri batonoba. okUlist­i [laT. ¥ oligarqiuli. romelic mimarTulia damkvirveblis Tvalisaken. occupatio] da okupQreba [germ.  okeanesi Secd. war­ moiqmneba eleqtronuli ganmuxtvis Sedegad (Weqa­ quxilis dros) da mzis ul­ traiisferi sxivebis moq­ medebiT.  orators o. Olympos] – .  wynari o. okeanarQum­i – okeanis (zRvis) piras mowyobili wyalsacavi – zRvis cxovelebze dasak­ virveblad. kontinentebs Soris moqce­ uli wylis didi sivrce. of­ Talmologi. oligarxiuli Secd. okupAcia [laT. maT Sesaswav­ lad. okUlar­i [laT. oligos patara da phēn Wkua] – Tan­ dayolili Wkuasustoba. ocularis Tva­ lisa] – optikuri xel­ sawyos nawili­linza an linzaTa sistema. ura­ nosisa da geas Svili.  okuliari Secd. rodesac banki ixdis klientebis Ceks mimdinare angariSis narCenis zemoT (eZlevaT yvelaze saimedo klientebs). 2.  finansuri o. atlantikis o. Ozon­i [< berZ. overdraft] – moklevadiani kreditis forma. wylis stiqiis RmerTi. ovErdraft­i [ingl.  oligarxia.

olimpoze mcxovrebi.) didi sim­ Svide. aqvs gemrieli xorci. omelette] – fqvilsa da rZeSi aTqvefili kvercxebisgan momzadebuli erbokvercxi. TETri olimpQada – ase uwodeben zamTris olimpi­ adas. olimpQuri TamASebi – Tanamedrove saerTaSoriso Sejibreba sportis ZiriTad omn saxeobebSi (imarTeba 4 we­ liwadSi erTxel saberZne­ Tis olimpiadis msgavsad). olimpiada). omnibus yve­ lasaTvis] – (moZv. олифа berZ. RmerTebis krebuli. olimpiuri TamaSebi (ix. olim­ piuri TamaSebis monawile sportsmeni.).). olim­ pi). gav­ rcelebulia atlantikis okeaneSi. homard] – zRvis didi kibo erTgvari. moswavleTa Sejib­ reba romelime saganSi. ¥ olimpiuri. omnQbus­i [laT. ¥ olimpiadisa. olQmpiuri sxvaa (ix. Zvel saber­ ZneTSi: oTxwliani Sualedi olimpiur TamaSebs Soris.-361berZnul miTologiaSi RmerTebis samyofeli) am saxelwodebis mTa saberZ­ neTSi). olQmpeli – berZnul miTo­ logiaSi: RmerTi.. olimpQuri sOfeli – sacxovrebeli saxeobis kompleqsi olimpiuri Tama­ Sebis monawileTaTvis.) cxeneb­ .  mxatvruli TviTSemoqmedebis o. ombudsman] – saxalxo damcveli.  olimpieli sxvaa (ix.  olimpiadasi. olimpQeli _ (saub. Omar­i [fr. Cempioni. kerZod. 3.kanafis da sxva. romelsac iyeneben zeTis saRebavebis da laqebis da­ samzadeblad.  olimpuri sxvaa (ix.  o. aleipha zeTi] – moxarSuli zeTi (selis. ombUdsmen­i [Sved. aRuSfoTebloba.) Olifa [rus.  ixmareba agreTve olimpo. moswavleTa respublikuri maTematikuri o. Teatraluri da sxva xasiaTis Sejibreba. sportuli. Olympias c Olympiados] – 1. Omlet­i [fr. ¥ olimpiuri: olimpiuri simSvide – (wign. aqve).  olimpeli sxvaa (ix. olimpQada [berZ. 2.

) specialuri angariSi. TeatrSi Sesasruleblad gankuTvni­ li musikalur­dramatuli nawarmoebi. bali – cifrobrivi aRniSvna ri­ same. omOnim­i [berZ. onAnizm­i – sqesobrivi mo­ TxovnilebaTa arabunebrivi xerxiT dakmayofileba sas­ qeso organoebis gaRizia­ nebiT (sqesobrivi aqtis ga­ reSe) [bibliuri legendis personaJis – onanis – saxe­ lis mixedviT]. opera] – 1. romelic sakuTar saxelebs swavlobs. ontogEnez­i da ontogenE­ zis­i [berZ.  o. ganviTareba] – (biol. ro­ melsac xsnian bankebi sa­ windriT _ im pirobiT. romlis bgeri­ Ti Semadgenloba emTxveva sxva sityvas. 2. bali – sacekvao sa­ Ramo. onomQstika [berZ. on(ontos) arse­ buli da genesis warmoSoba. ama Tu im enaSi arsebuli sakuTar saxelTa erToblioba. o. instituti. rom sesxi daifareba yovel mo­ mentSi erT­erTi mxaris (bankis an klientis) mo­ TxovniT. Opera [it. oophoron sakvercxe] – (medic. romelSic moq­ Sebmuli mravaladgiliani kareta. op-art < optical optikuri xelovneba] – modernistuli mimarTu­ leba saxviT xelovnebaSi. onkos – amoburculoba da logos moZRvreba] – medicinis dargi. onomastikos saxelwodebasTan dakav­ Sirebuli] – 1.) qalis sakvercxis anTeba. ¥ onkologiuri. Onkol­i [ingl. homônymus] – sityva. enaTmecnierebis nawili. romelic swavlobs . on call mo­ TxovnisTanave] – (finans. oofOrit­i [< berZ. onkolOgia [berZ. romelic iyenebs optikur efeqts Seqmnils saxeebiT da moxatulobiT). Teatraluri warmodgena. xili.omo -362simsivneebs da maTi mkurna­ lobis meTodebs. romelsac dahyavda mgzavrebi garkveuli marS­ rutiT.) or­ ganizmis individualuri ganviTareba misi Casaxvidan sicocxlis dasasrulamde.  bali – mcenare. xolo mniSv­ nelobiTa da warmoSobiT gansxvavdeba misgan. saavadmyofo. Op­art­i [ingl.

opQum­i [laT. s. sinon. o. ¥ saoperacio (mniSvn. romelSic simRerebi. safinanso.-is Teatri. 1­isaT­ vis). o. [qarT. operatos moqmedi] – kinosuraTis ga­ daRebis specialisti.  gulis o.. qmediTi). ¥ operaciuli (mniSvn. ganyofileba. o. organoebi.-is Teatri.i. opium < berZ. instrumentebi (mniSvn. operatQuli – 1. qirurgiuli moqmedeba zogi daavadebis an Wrilobis samkurnalod. Θs.  o.-is solisti. opion yayaCos wveni] – xaS­ xaSis moumwifebeli na­ yofis rZiani wvenisgan mopovebuli Zlieri narko­ tikuli nivTiereba. 2.  klasikuri o. cekve­ bi da laparaki enacvleba erTmaneTs.  Tbilisis o. 2. o. savaWro da sxva calke moqmedeba.  o. operacia). o. xelovneba. xelmZRvaneloba.-363medi pirni mRerian orkes­ tris TanxlebiT. safosto o. sadac opera­ cias akeTeben.  sabanko o.­iT (`operatiuli Careva~) Scd... operetta] – komi­ kuri musikaluri nawarmoebi. ¥ saopero..  mniSv.  sadesanto o. Careva e.-ebi. darbazi.. romelSic aseTi warmodgenebi imarTeba. 2­isaTvis). erTi amocaniT. xmis operatori – kino­ filmis xmis Caweris spe­ cialisti. o. Θs. `daisi~. o. operatio moq­ medeba] – 1. uSualod praqtikulad Semsrulebe­ li risime. o. saomar moqmedebaTa er­ opo Toblioba. opositio da­ pirispireba] _ raime or­ .  o. opozQcia [laT.-is gegmis Sedgena.  operaciulis (ix. Teatri.. opEreta [it. 1­isaT­ vis). praqtikuli amocanebis swrafad gadawyvetis una­ ris mqone.-is gakeTeba. saoperacio – saavadmyo­ foSi: saTanadod mowyobi­ li sadgomi. 3. operaciis ga­ keTeba. romlbic gaer­ Tianebulia erTi mizniT.-is msaxiobi.-Si wavidnen. operAcia [laT. 2. operAtor­i [laT. o.  kalmanis o. kino­ operatori.

pesimizmi). xelsawyo­iaraRebi. oportUnist­i oportuniz­ miT gamsWvaluli adamiani. fi­ . sasurveli] – (samarT. romelic Tavis Se­ xedulebebs. romelic erTi saxelmwifodan meoris mflo­ belobaSi gadadis. (diser­ taciis dacvis dros). optatio arCevani. ¥ optimisturi. Θo. uka­ nonoba. optQmizm­i [laT. 2. yvelaze Sesaferi.. xilvadi da gramma Cawera. romelic kamaTSi.  o. ganwyobileba. optos xi­ luli.  partiis SigniT arsebuli o.  oficialuri o. ¥ oportunistuli. Canaweri] – Tvalis baduraze asaxuli sura­ Ti imisa. Tesvis o. politikas upi­ rispirebs umravlesobis Se­ xedulebebs da politikas.opo -364zikis nawili. mimdinareoba. ¥ opoziciuri. kreb. naTeli mxareebis danaxva. vinc an rac im­ yofeboda visime an risime mxedvelobis areSi am uka­ nasknelis sikvdilis win (is. optimus sa­ ukeTeso] – yvelaferSi kargi. romelic swav­ lobs sinaTlis movlenebs da Tvisebebs. vadebi. dasabuTebis winaaRmdeg. optimum sa­ ukeTeso] – (wign. optimus saukeTeso] – yvelaze xel­ sayreli. parlamentis o. partiebi.) yvelaze ufro xelsayreli pirobe­ bis erToblioba. saukeTeso. optikē] – 1. Optika [berZ. optQmum­i [laT. (sapirisp. opOnent­i [laT. mxne ganwyobileba. oportUnizm­i [fr.  o. optimAluri [< laT.momavlis rwmena. opponens (opponentis) vinc ekamaTeba visme] – piri. opportunisme] – Semguebloba.) mo­ qalaqeobis amorCeva. optOgrama [berZ. pirobebi. optAcia [laT. opoziciOneri – opozi­ ciis monawile. ase­ Ti ufleba Cveulebriv eniWeba im teritoriis mo­ saxleobas. imedianoba. optQmist­i – optimizmiT gamsWvaluli adamiani.  o. pa­ eqrobaSi gamodis visime mosazrebis. romelTa moqmedeba emyareba sinaTles. rom momakvdavi adamia­ ganizaciis SigniT arsebuli jgufi.

orbita] ciuri sxeulis.  orangutangi _ ixmareba. . optos xi­ luli da metreo vzomav] – saTvaleebis (linzebisa da CarCoebis) keTebis saqme. ¥ oratoriisa. oraculum ga­ monaTqvami. ¥ orbituli. romSi da Zvel aRmosavleT qveynebSi: 1. mWevrmetyveli). rac dainaxa man sicocxlis ukanasknel wamebSi. xelovneba. ¥ oratoriuli da saoratorio. saoranJereio Scd.  s. oratorio] – didi musikaluri dramatuli na­ warmoebi gundisa. frena. sadac mo­ aSeneben mcenareebs (qarT. orangerie] – Seminuli saTavsi.). orAtor­i [d. niWi.  o. mTvaris o. orb ¥ oranJereisa. oratOria [it.-is pomidori.) nawarmoebi.. saTburi). taZari. o. optomEtria [berZ. orAkuli [laT.  oratoruli sxvaa (ix.  oranJereasi. romel­ sac TiTqos RvTaebis STa­ gonebiT qurumebi gadascemen SemkiTxvel morwmuneebs. 2. winaswarmetyveleba. adgili.-ebi erTmaneTs cvlidnen. romelic sajarod warmoT­ qvams sityvas. ornJereia. kosmosuri sadguri. (s.  o. sadac qu­ rumebi winaswarmetyveleb­ dnen. romelsac exer­ xeba sajarod sityvis war­ moTqma (qarT. agreTve kosmo­ suri aparatis. o. sinon. winaswarmety­ veleba orare mboba] – Zvel saberZneTSi. orangUtan­i [malaiuri orang utany] – adamianis msgavsi didi maimuni. ¥ saoranJereo.) libreto. ¥ oratoruli. orator] – 1. o. solist­ momRerlebis da orkestri­ saTvis.  o.  o. aRmo­ aCina haidelbergis univer­ sitetis profesorma kiunem 1881 w. Orbita [laT. meurneoba. piri. Scd.  oratoriasi.  kargi o. sinon. oranJErea [fr.  o. 2. adamiani.  dedamiwis o.-is yvavilebi. (s. o.-365nis Tvalis badurze aRi­ beWdeba yvelaferi. oratori). xomaldis samoZrao gza.

. o.-ebi. mowyoba risame.  o.  orRanisti Scd. Organ­i [berZ. ¥ organizatoruli. organizAcia [fr.  Sromis mecnieruli o. orgAnuli – 1. romelic Seiswav­ lis naxSirbadis Semcvel naerTebs. 2. 1­isaTvis). piri. (s.  s. mcenareuli o. sazogadoebrivi gaerTia­ neba an saxelmwifo dawe­ sebuleba. rac organizacia (mniSv.romelic risame organizacias axdens. orbiti.  samSeneblo o. s. organQzeba [germ. risTvisac sasicocxlo procesebia damaxasiaTebeli. romelic warmoiSoba sqesobrivi aq­ tis damTavrebis momentSi. orbitaluri Scd. ro­ ¥ orbitisa. periodi.  orbitasi. orgAnuli qQmia – qimiis nawili. mowesrigeba. romelic SeTanxmebulad moqmedi organoebisagan Sedgeba. organon iaraRi] – 1. Sedgeba milebisagan. 1). organisieren] _ igivea. mcenareuli da cxoveluri organizmebis daSlis Se­ degad warmoqmnili. aRvigznebi] – uki­ duresi aRgzneba. organisme] – 1. s. cxoveluri o. muSaoba. organizAtor­i [fr. komiteti. saorRano Scd. aseTi daSlis procesi. romelsac organizaciuli muSaobis unari aqvs. niWi. romlebic haeri saberve­ liT iWirxneba.) sakiTxebi. cocxali. orgAnist­i – organis damkv­ reli musikosi.  umartivesi o.org -366 o. orgAnizm­i [fr. cocxali mTlianoba (ar­ seba an mcenare). buneba. . organisateus] – 1. romelime adamianis fizi­ kuri da sulier TvisebaTa erToblioba.  o. Organo [berZ. 2. orgaô davi­ berebi. sasuqi. musika. koncerti. organizmis nawili.  organiuli Scd. organon musi­ kaluri sakravi] – sasule klaviSebiani musikaluri sakravi. 2. s.  susti o. organisateur] – piri.  o. ¥ organizaciuli da saorganizacio (mniS. ¥ saorgano.  niWieri o.  orRani. Orgazm­i [< berZ.

 Cveulebrivi o.  `literaturuli saqarTvelo~ _ mweralTa kavSiris organo. praqtikuli samedicino aspirantura.  mxedvelobis o. Order < fr.  vaxtang gorgaslis o. klinikis.-367melsac garkveuli daniS­ nuleba aqvs. ordalio] – Sua saukuneebSi: braldebis mow­ mis wameba gaxurebuli San­ TiT. ordinarius] – (wign.  mmarTvelobis o.] – 1. ordere brZaneba] – werilo­ biTi gankarguleba. aureole < laT.romelic mu­ Saobs ganyofilebis gamgis xelmZRvanelobiT. saxelmwifo an sazogado­ ebrivi dawesebuleba.  ordinaluri Scd. kaTolikuri eklesiis or­ ganizacia. Jurnali). 2. ordQnat­i [laT. poliklinikisa da misT. romelic risame nebarTvis. Zvel saberZneTsa da romSi Rvinis da mxiarulebis RmerTis – dionises (baxu­ sis) dResaswauli. orEol­i [fr..) rac arafriT ar gamoirCeva. mkurnali eqimi. sazogadoeba. qeifi. or­ ganizacia. TavaS­ vebuli.) erT­erTi sam ko­ ordinatTgani. sxvadasxva xa­ risxisa da saxelwodebis niSani. romlebic gansazRvraven wertilis mdebareobas sivrceSi. Orden­i [laT. Tu wamebas gauZlebda gasamarTlebulad CaTvlid­ nen. ordinAtura – 1. ordAlia [laT. ordinArul­i [laT.  iezuitTa o. 3. misi damnaSveoba – udanaSaulobis gasarkve­ vad. ordinatis we­ sierad ganlagebuli] – (maTem. 2. Orgia [berZ. ordinatoris Tanamdeboba. risame miRebis uflebas iZleva. 2. SemTxveva. ordo (odinis) wign. safinanso o. perioduli beWdvis gamo­ cema (gazeTi.-ebi. romelsac xelisuf­ leba ajildoebs gansakuT­ ore rebuli damsaxurebisaTvis. sabuTi.-ebi. ordinAtor­i [laT. mduRare wyliT da misT. Sinagani o. ordinatos ganmkargulebeli. orgia] – 1. Order­i [germ. 2. wregadasuli dros­ tareba.-ebi. . momwyobi] – saavadmyofos.  binis o.

(gadat.  orginaruli Scd. gans­ . adamiani.  o. Tanmimdevruli. naTeli ciali mnaTobi sa­ ganis irgvliv. misT. koSki da masala. gadat. aranasesxebi.-Si wakiTxva. orientAcia [fr. moukidebeli Semoqmedebis  warmatebis o. fr. Cans da gamodgeba adgil­ 2. (qarT. xe. miRebuli wesebi. calke mdgo­ xelnaweri da grafikuli mi sagani. garemomcvel pi­ dicinis nawili. literatura. rac an vinc sxvas ara hgavs. orphos Θo. orTopEdia [berZ. Sedegad Seqmnili. (mag.) raime moZRvrebis. dedani. dadgenili da sayovelTaod TviTmyofadi. origi2. ara­ atmosfero. fasi. Secdoma. kons¥ orTografiuli. o.) uZravi. Sexedulebis ganuxrelad orientieren] – 1. 3. piesa.). orthos swo­ 2.) raime saki­ ri da paideia aRzrda] – me­ TxebSi. truqcia. Sexeduleba. swavlobs da mkurnalobs  swori o. sivrceSi ori­ mimdevari. ориентир < origo warmoSoba] – 1. xvavebuli. gansa­ kuTrebuli. deformaciebs. orthodoxos marTlmorwmune] – (wign. da­ axlavs. roleqsiqoni. ar hgavs. swor da graphō vwer] – weris 2. originalis < oriEntir­i [rus. (wign. o.orT -368- aureolus mooqrovili] – 1.gansakuTrebuli. miaxloebiTi. romelic kargad  romanis o. romelic robebSi garkvevis unari. orTogrAfia [berZ. laT.) didebis. (samx.  o. qarTuli o. Taviseburi. dapirveli.warmatebis nalis Tavdapirveli] – 1. marTlwera). ucnauri. orientation orientacia] – Tavdapirveli egzemplari. s. entirebis garkveva. politikaSi. original Tav­  wignis s.  `daTa TuTaSxia~ o. originAlur­i < [laT. mania. si­ araCveulebrivi. romelic sxvas mdebareobaSi gasarkvevad. romelic vinmes Targmani. non. xerxemlisa da kidurebis saorientacio – winaswari. origQnal­i [< fr. orTodOqsul­i [< berZ. gegma. Taviseburi. orientation] da orientQreba [germ.

ottomene orogEnez­i da orogenE­ otOman­i < Turq.-is diriJori. ganviTareba] – mTaTa war­ – koleqtivi musikosebisa. vrevi. romelic Sed­ Orqit­i < [berZ. gamokvleva. moZRvreba] – zoologiis na­ ostrAkizm­i [berZ. rac sastumro. si­ ul..  ornamentaruli Scd. rebis an stilizebuli cxovelebis. mTva­ (ornithos) frinveli da logos risa da nilosis RmerTi. Ormuzd­i [berZ.Otel­i [fr. oros mTa da grapho vwer] – fizikuri geo­ dasxva sakraviT. ornitolo.] – rbili divani. giuri Scd. mcenareebis ga­ Osana [berZ. ornamentum yvavilebi. orchostre berZ. aqvs originaluri formis ornAment­i [laT. orphis saTesle jirkvali] mamakacis saTes­ geba geometriuli figu­ le jirkvalis anTeba. ga­ ¥ orniTologiuri. ebraelebis da qristiane­ ¥ ornamentuli. CuqurTma). warmoSoba. hōsāná! miSvele!] – sa­ non. moqmnis procesi. samarTleba visime. moxatuloba. qoTnis namt­ Seiswavlis.] – Zvel spar­ sul religiaSi: sinTlisa orqQdea [berZ. romelic Θsimfoniuri o. [fr.  ornitologia. ro­ zis­i [berZ. sasuliero dedamiwis zedapiris reli­ o. oros mTa da ge- Orkestr­i [fr. sulad – ahura – mazda). ostrakismos wili. romelic frinvelebs ostraka doqis.] . orchidion] – tropikuli da subtropi­ da sikeTis RvTaeba (spar­ kuli balaxovani mcenare. upiratesad sur­ samkauli] – ferweruli. efs swavlobs. hotel] _ igivea. ebra­ mosaxulebTagan (qarT. ornis ligiaSi: mcenareulis.  o. hōsanna Zv.  o. Orisis] – Zvel egvi pitur re­ orniTolOgia [berZ. nelovani. osQris­i da ozQris­i [berZ. grafiis nawili. grafikuli an skulpturuli samkauli. bisa. locavi sityvaa – SeZaxili  qarTuli o.-369- oto nesis warmoqmna. romlebic erTad asruleben musikalur nawarmoebs sxva­ orogrAfia [berZ. natexi] – gandevna.

 mekavSire o. mTav­ robis an Tanamdebobis pi­ risgan momdinare. samsaxuris sam­ yofeli. Ofis­i [ingl. oficQoz­i – (wign. kafeSi).) ofici­ ozuri (ix. uaryofa. ochlos brbo. mowveva. bina.) intervali mocemul bgerasa da misgan merve bgeras Soris.) beWdvis xerxi. flotis o.. kantora. offiziant] – saWmel­saWmlis mimtani (restoranSi.  aficeri Scd. gvredi] – (ma­ Tem. 2. sammarTvelo. officier] – piri.) fexburTSi: TamaSgare mdgomareoba. off side] – (sp.) formalurad mTav­ robisagan damoukidebeli. visac smena ak­ lia).  o. oktagonon] (maTem.) Θam sityvis xmareba `oficialuri~­s mniS. xolo iqidan ki qaRaldze. us(ôtos) yu­ ri da phone bgera] – smenis gasaZlierebeli xelsawyo (maTTvis. ofsAid­i [ingl.­iT Scd. Oqtant­i [laT. oqtAedr­i [berZ.) merve] – (mus. okto rva da hedra fuZe. office] – rai­ me uwyebis. otOfon­i [berZ. oficiAlur­i [laT. o. oficialis Tanamdebobrivi] _ 1.) sxeuli. sasadiloSi. magram sinamdvileSi misi Tvalsazrisis gamomxatveli (gazeTi.oto -370- melsac Tavsa da boloSi aqvs muTaqebi. ofset] – (po­ ligr.  o.) rvakuTxedi. rom­ lis drosac firidan saRe­ bavi gadadis jer rezinis zedapirze. miReba. romelic armiisa da flotis meTaurTa Semadgenlobas ganekuTvneba.) beWdviTi or­ gano. Offizios] – (wign. o. rvawaxnaga. romelic Se­ mosazRvrulia rva sibr­ tyiT.  oktava Scd.Θ rac yvela wesis dacviT xdeba. viziti.  aficanti Scd. Octans (Octantis)] . firmis saqmianobis sawarmoebeli adgili. Jurnali da misT. mdabio da krantos xe­ lisufleba] – brbos xeli­ sufleba. oqlokrAtika [berZ. oqtAgon­i [berZ. ofQcer­i [germ. Oqtava [laT. octava (mdedr. oficQant­i [germ. oficiOzuri [germ. Ofset­i [ingl.

aseve masmediis dasxva daavadebebis war­ saSualebebis gamoyenebiT moSobasa da mimdinareobas.  p. mgznebare. pas] – cekvaSi: calkeuli  paTetiuri. paT paginAcia [< laT. gadadgma.] – budisturi sa­ kulto da memorialuri nageboba (taZari) Soreuli aRmosavleTis qveynebSi (CineTSi. – 1. nabijis Scd. romelic war­ moiSva TeTrkanianisa da kvarteronis qorwinebis Sedegad.). pathos da­ avadeba da logos moZRvreba] – cnobiloba. mravaliarusians. p amaRelvebeli. pAdre [it. quCebSi). Jangmiwa). pavillon] – 1. esp. sityva. ochra] – bunebrivi mineraluri saRebavi yviTe­ li an wiTeli feris. Senoba gamofenis eqspo­ nantebisaTvis. indo­ eTSi da sxv.  sagamofeno p. Octoyer Cuqeba] – konstitucia.  yvavilebis p. pavilQon­i [fr. romelsac gamoscems saxelmwifos me­ Tauri warmomadgenlobiTi organoebis (parlamentis . pagoda < sanskr. mecniereba. octorom] – adamiani. ro­ melsac 1/8 zangis sisxli aqvs. toni.-371– cis samxreT naxevarsferos Tanavarskvlavedi.. p. sinon. (qarT. xmis CawerisaTvis da sxv.. publicity] paTolOgia [berZ. paTetQkuri [berZ. Pagina gver­ di] – wignis an xelnaweris gverdebis numeracia. pAgoda [port. oqtOron­i [ingl. oqtroirEbul­i konsti­ tUcia [fr.. Oxra [berZ. popularoba. pa [fr. romelic romelic publicisturi ga­ swavlobs organizmSi sxva­ mosvlebiT.) monawileobis gareSe. pablQsiti [ingl. feradkaniani. miiRweva. savaWro p. . padre mama] – ka­ TolikebSi: mRvdeli. 2. kino an fo­ togadaRebebisaTvis. ¥ oxrasi. pathetikos] – (wign.  oxrisa Scd. iaponiaSi.) paTosiT aRsavse. warmoadgens koSks. patetikuri ritmuli moZraoba. msubuqi nageboba (baRebSi.

palantine] – qalis wamosasxami bewvisa an xaverdisa. aranormalu­ roba.  mepaiesi Scd. lOrdTa pAlata _ in­ glisis parlamentis zeda palata.  sisxlZarRvebis p.  Sesasvleli p. mgznebareba. TEmTa pAlata _ inglisis parlamentis qveda palata. Paladin] – Sua saukuneebSi dasavleT ev­ . 2. patologiuri Scd. paTologQuri anatOmia – mecniereba.  zogadi p. ¥ paTologiuri. pay xvedriTi wili] – saerTo saqmeSi (mag. pathos] – (wign. palatium sasaxle] – 1. #5. palAdin­i [fr. normisagan gadaxra organizmSi.paT -372ropaSi: raindi mefis ama­ laSi. Paket] – konverti. 2. pAlas­i [spars.  saidumlo p. palAnkin­i [fr.  p. zEda pAlata – umaRlesi sakanonmdeblo instancia zogierT qveyanaSi. romelSic Cadebulia ofi­ cialuri. qvEda pAlata – pirveli sakanonmdeblo instancia zogierT qveyanaSi.  firmis m. pATos­i [berZ.  p. simaxinje. mepAie _ pais mflobeli. 3. (gadat. aRmafrena. saqmiani qaRaldi. zogi saxelmwifo dawese­ normisagan gadaxras.) aRfrTovaneba. palanquin < sanskr. pAlata [laT.] – aziis. p. ¥ mepaiisa. movlenebi. fir­ maSi) misi TiToeuli wevris mier Setanili wili.-is eqimi. zog qveyanaSi: warmomad­ genlobiTi organoebis an maTi calke Semadgeneli nawilebis saxelwodeba. pelasi] – uxao ormxrivi xaliCa xeliT an manqaniT nakeTebi.  p.  patologia. saavadmyofoebSi: oTaxi. pAi [Turq. romelic swav­ lobs daavadebis Sedegad organizmSi momxdar cvli­ lebebs. afrikisa da samxreT amerikis zog qve­ yanaSi: mxrebze dasadgami taxtrevani didebulTa sa­ tareblad. palAntin­i [fr.) avadmyofuri pro­ cesebi. romelSic avadmyofebi wvanan.-iT laparaki. pAketi [germ.

romelic uzrunvel­ yofs dasaxuli amocanis mxolod nawilobriv gada­ wyvetas. analizi.  qoqosis p. wamali. naxevarzoma. atlasi. pAlma [laT. palma] – Tbili qveynebis maradmwvane xe.)] – veli (velebi) samxreT amerikis zomier sartyelSi. ¥ pampisa da pampasisa. palaios Zveli onkontos arseba da logos moZRvreba] – mecniereba gadaSenebul cxovelTa da mcenareTa Sesaxeb. (gadat. palpAcia [laT. palaios Zveli da graphō vwer] – mec­ niereba. teqstis p. romelic mimarTulia ama Tu im piris. 2. sinon. finikis p.  pampasi Scd. (gadat. – mniSvnelobiT Zve­ li.) (qarT. Txeli ficari. palpatio gasin­ jva xeliT] – (medic. politikuri mov­ . ¥ paleontologiuri. damwerlobaTmcodneoba). aqvs maRali. saerTod. pampa (mx.).  p. swavlobs maT ganamarxebuli naSTebis mixedviT. p. aqvs naxvreti – marcxena xelis cerze wamosacmevad. magram ar kurnavs mas.) avad­ myofis organoebis xeliT gasinjvis meTodi. swori dauto­ tavi tani da wverze jgufad Sekrebili maraosebri an farTisebri msxvili foT­ lebi.. palQtra [rus. Sexamebis Tavisebureba cal­ keul naxatSi an. palette] – 1. pamphlet] – sarkazmiT ganmsWvaluli publicisturi nawarmoebi.) RonisZieba.ro­ melsac mxatvrebi xmaroben saRebavebis Sesazaveblad. muzeumi.. палитра < fr.-373bulebis saxelwodeba. palliatif] – 1. 2. romelsac droebiT amsubuqebs avadmyofis mdgo­ mareobas. warmoadgens Zneli pam mdgomareobidan droebiT gamosvlas. pAmpa da pAmpas­i [esp. romelic Seiswav­ lis Zveli xelnawerebis garegnul mxares (asoTa moxazulobas. saSu­ aleba. paleogrAfia [berZ. paleontolOgia [berZ.) fenebis Sexameba. ¥ paleografiuli. paliAtiv­i [fr.  wignis p.  p. albomi.  paleontologia. sawer masa­ las da sxv. paleo. pampas (mr. mxatvris SemoqmedebaSi. pAmflet­i [ingl..

pan.pan -374panakeia wamali. panacea < berZ. panagia] – pata­ ra xati (Cveulebriv RvTis­ mSoblisa Zvirfasi qvebiT Semkuli). pnegyrikos sadResaswaulo. pandEmia [berZ. yvelaferi] – sityvis TavsarTi mniSvne­ lobiT `yovlis momcveli. qalRmerTis Panakeia­s saxelis mixedviT)] – (iron.. mTel rig qveynebs.  panamerikanizmi. winaaRmdeg. romelic RmerTs aigivebs bunebasTan. [berZ. pAnama [fr. panaceia Scd. amitom ewoda `yovel Ramisa~. xolo lenis da sxv. romelsac marT­ lmadidebeli episkoposebi ZewkviT ikidebdnen gulze (tansacmlis zemodan). mTel qveyanas.) uebari sa­ Sualeba.) aRtacebuli da uzomo qeba. panegQrik­i [berZ. xelovnuri abreSumis qso­ vili erTgvari. panTEizm­i [berZ. pirveli qristianebi devnis gamo RamiT asrulebdnen am ce­ remonials.  p. sax.] – 1. penie douce damreci ferdobi. sityva. 2. panagiasi Scd. panAgia [berZ. panegiruli. oratoris saqeba­ ri sityva visime an risime miZRvnili. panamerikuli. pAndus­i [fr. berZ.  panaceasi. yvelafers rom exeba~. panageia. romelic TiTqos yvela SemTxvevaSi Svelis adamians. locva. panaxidos: pan – yvela. pan yve­ laferi da theos RmerTi] – religiur­filosofiuri moZRvreba.  panagea. panASvid­i [saS. pamdemia mTeli xalxi] – epidemia. kalTa] – damreci baqani Senobis SesasvlelTan. panaRia. `yovel Ra­ misa~ da nix – Rame] – mar­ TlmadidebelTa sulis mo­ saxsenebeli wes­Cveuleba. sazeimo si­ tyva] – 1. panAcea [laT. (gadat. panama < geogr. galoba. qeba. ¥ panegiristi.. pan. farTofarfliani saza­ fxulo qudi erTgvari. romelic yvela daavadebas Svelis (Zv. ¥ panagiisa. pannychida panixis.  politikuri p. yoveli.) (wign. . 2. ¥ panaceisa. romelic cvlis kibes da ga­ moiyeneba avtopmobilis Se­ sasvlelad. romelic edeba mosaxleobis did na­ wils. berZ.

pansQon­i [fr. areuloba. pAnika < [berZ. SiSi. sasaflao an akldama. 2. mrgvali Senobis SigniTa kedelze moTavsebuli su­ raTi. ¥ panikuri. pan yvelaferi da horama xedi. tiloze gamosaxuli sura­ Ti.  mTawmindis p.. pAnk­i [ingl.  p. aseTi SiSiT gamowveuli mRelva­ reba. ye­ yeCi. romelic mudmivad aris gakruli kedlis raime na­ wilze. 2. Cveulebriv zevidan. laT. romelic axloa adreul rok­en­rolTan. 3. pAnk­rok­i [ingl. Pantheon] – 1. pankrEas­i [berZ. pAnTera [berZ. 2. kedlis an Weris zedapiris nawili. pankreas] – (anat. eqstra­ vaganturi qcevis wesebiT.) kuWukana jirkvali.  berZnuli p.-375bunebas ganixilavs rogorc RvTaebis gansaxierebas. Zvel sa­ berZneTsa da romSi: yvela RmerTis saxelze agebuli taZari. panneau] – 1. pan yve­ laferi da optikos mxedve­ loba] – muzeumi. sanaxaoba] – 1. romelsac Semovlebuli aqvs ornamenti an romel­ zec Cveulebriv moTavse­ bulia ferweruli an skul­ pturuli gamosaxuleba. sa­ dac gamoCenil adamianebs asaflaveben. Punk CerCeti. romelic moicavs adamianTa jgufs (an calke adamians). Punk rock pan < punk biWi da rock rxeva] – axalgazrdaTa Soris popularuli musikaluri forma. Pantheion. pAno [fr. didubis p. ganTavsebu­ lia zevidan. panikos tyis. romlis wina plani moculobiTia. panoptQkum­i [berZ. RvTaebis. romelime poliTeistur religiaSi: yvela RmerTis erToblioba. panTEon­i [< berZ. sadac dam­ qiraveblebi uzrunvelyo­ filni arian kvebiTa da . panOrama [berZ. raime vrceli midamos xe­ di. kerZo sastumro. rac leopardi.  panTerasi. biWi] – axalgazrda adamiani uCveulo. romelSic gamofenilia naturaluri zomis sanTlis figurebi. panis saxelidan] – uecari SiSi. pantera Scd.  panTeris. pension] – 1. panther] _ igivea.  qalaqis p.

pensionnat] – 1. parapetros] – ga­ lerea an parmaRi marTl­ madidebluri eklesiis Se­ sasvlelis win. ¥ pantomimuri. parAbola [berZ. pantOmima < [berZ. para gverdiT. 2. 2. av­ tomobilis gasaCereblad da sxva (Cveulebriv. romlis moqmedi pirebi azrebsa da grZnobebs JestebiT gamo­ xataven. erTgvarovnebisa. para bellum `emzade omisaTvis~] – pis­ toleti erTgvari. papQrus­i [laT. para. parabElum­i [laT. romelic msaxurad edga fe­ odals an mefes da gadioda raindobisaTvis mzadebis pirvel safexurs. msgavsebisa.  keTilSobil qalTa p. Zveli xalxebi (maT So­ ris qarTvelebic. pappas mama] – romis papi kaToli­ kur eklesiis uzenaesi me­ Tauri. xarobs . ax­ los. page] – 1. romelic mxolod sxeulis moZraobiT Tama­ Sobs] – usityvo Teatra­ luri warmodgena. [berZ. sinon. paJTa korpusis aRsazrdeli. erTgvari sistema.pan -376gansakuTrebiT afrikaSi (qarT. erTgvari tro­ pikuli lerwami.  p.. romel­ Sic damsvneblebs eZlevaT adgili Ramis gasaTevad. scenebi baletSi. Papa < berZ.) Cauketavi moduli. romelsac xmarob­ dnen egvi ptelebi da sxv. 2. pantomimos msaxiobi. parabole] – (maTem.) aseT ma­ salaze Sesrulebuli xel­ naweri. papyrus berZ.. pAp­i [laT. Wili). pApert­i [berZ. mefis ruseTSi _ paJTa korpusi: TavadaznaurTa saSualo samxedro saswav­ lebeli. Sua sau­ kuneebSi dasavleT evropaSi: axalgazrda aznauri (vaJi). dasasvenebeli saxlis na­ irsaxeoba. 2. papyros] – 1. kuror­ tze). pAJ­i [fr. revoluciamdel ruseTSi: daxuruli saswavlebeli saerTo sacxovrebliT. pansiOnat­i [fr. romlis yoveli wertili Tanabrad aris daSorebu­ li mocemuli wertili­ dan (fokusidan) da mo­ movliT (momsaxurebiT). iqve] – mniSvneloba siaxlovis. am mcenaris Reroebisgan damzadebuli saweri ma­ sala.

ro­ melic SeiZleba Seudardes romelic mkveTrad gansx­ sxva msgavs movlenas. parki. 2. arsebobs  s.muqTaxora. iseTi parAzit­i [fr. mgzavro­  p. ucnauri] – azri.) adamiani. sazrdoobs. ekvadoris pararelurad paradeisos baRi. parAd­i [fr. organizmi (mcenare an melic erT sibrtyezea mo­ cxoveli) romelic sxva Tavsebuli da erTmaneTs organizmze (organizmSi) . ganwyobileba. aRlumi). usa­ (maTem.. forma. 2.) ro­ 1. Sepirispireba.) moCvenebiTi. raklisis gadaxdis dros fizkulturelebisa) (qarT.. manugeSebeli] – saeklesio 2. arebulisagan. Seda­ vavdeba sayovelTaod aRi­ reba. paradis < berZ.  p. jan­ parAduli – 1. mxolod erTi SexedviT). xazi dedamiwis zedapirze. 2. parAdoqs­i [berZ. bisaTvis. romelsac TavSi Cveuleb­ ¥ parazituli. parallelos] – 1. riv § niSani uzis rigiTi  p. mrTelobisaTvis. fuZvlo. wignis. parAgraf­i [berZ. parade] sazeimo locva cocxalTaTvis. RvTismsaxurebis saxeoba.-is gavlegeba saR azrs (zogjer ba.. parasitos] – (swori xazi da sxv. sokoebi. paragraphos] romelic sxvisi SromiT – 1. (wign.  p. statiis nawili. Suamdgomlobas sTxoven ¥ saparado. xmauri. parAlel­i [berZ. moulodneli. paralEluri – 1. nomris win. pa­ daTvaliereba (jarebisa. parakleton  wesdebis pirveli p.  p. ewinaaRmde­  istoriuli p. wmindanebs Sewevnas da sinon.-is gavleba. TviT es niSani. uflis mimarT. gadat. p. parAklis­i [berZ. sa­ gavlebuli warmosaxviTi moTxe] _ qandara TeatrSi. msjeloba. cxovrobs. paraklisi samSvidobo.-377- par cemuli swori xazidan cxovrobs da mis xarjze (direqtrisidan).. 3.) movlena. sazeimo. parAdiz­i [fr. paradoxos ara­ Cveulebrivi.-ebi da meridianebi. (gadat. (gadat.) paraleluri xazi.

¥ paralizeba.) sidide. (gadat. 2.] – sanTlismagvari TeTri an moyviTalo niv­ Tiereba. teq.  xelisuflebis p. gameoreba. parApet­i [it. paralizebuli. dacemis mdgo­ mareoba.) raime sagnis an movlenis ZiriTadi sidide an sidideebi.) moqmedebis unaris dakargva. parAnoia [berZ.  p. (gadat.] – (di pl. swori] – specialuri pa­ raSuti planirebuli fre­ nisaTvis amomavali sahaero nakadebis gamoyenebiT. parAmetr­i [berZ. romelic Sedis maTematikur formulaSi da Tavis mudmiv mniSvnelobas inarCunebs . romelsac aqvs para­ leluri da toli mopir­ dapire waxnagebi (parale­ logramebi). parallelogrammon] – (maTem.. parafQreba [fr. dublireba. parAplan­i [fr. zog­ jer halucinaciebic. 2. romlis mopirda­ pire gverdebi erTmaneTis tolia da paraleluri.  paralelopi pedi Scd. parapetto < parare dacva da petto mkerdi] – risame gaswvriv gakeTebuli moajiri. kiduri. parallelepipedon] – (maT. (maTem. saxlis saxuravis p. 2. paralysis moduneba] – 1.par -378mxolod mocemuli amoca­ nis pirobebSi.) rac ramesTan erTad xdeba erTdroulad. paralelOgram­i [berZ. muSaoba. paranOmia [berZ. ori firmis muSaobaSi. (fiz. parAfin­i [fr. parapher laT. parametrō vu­ fardeb] – 1. romelsac iRe­ ben navTobisagan.  p. paranoia si­ giJe] – (medic. dama­ xasiaTebelia bodvebi. mura nax­ Sirisagan da sxv.) oTx­ kuTxedi. paraliz < berZ. parAliz­i [polon.) eqvswaxnaga sxuli. paralelepQped­i [berZ. paraffine < laT.) sru­ li damTxveva. planer pla­ nireba laT. planus brtyeli. paranomia ukanonoba] – kanonebSi ar­ sebuli winaaRmdgoba.  p.  xidis p. (medic.) erTgavri fsiqikuri daavadeba.) winaswari (mxo­ lod inicialebiT) xelis mowera oficialur xelis ar gadakveTen. paralElizm­i – (wign.) dambla.

romlebic xdeba organizmis miRma.). parikmAxer­i [germ. pari] – sanaZleos pirobebi. pArik­i [fr. sporti. parASut­i [fr. ¥ parafirebuli. ZiriTadad Seiswavlis: 1.  TviTmfrinavidan p-iT gadmoxtoma. Sivas coli. kosmosuri xo­ maldis dabla dasasmeli mowyobiloba.­is erT­erTi Semadgeneli nawilia telepaTia. parthenos qalwuli da genesis da­ badeba. parachute] – safreni aparatidan adami­ anis gadmosaxtomi. sinon. romelic paraSutiT xteba xolme (Cveulebriv TviTm­ frinavidan). warmoSoba] – (biol. parvenu] – metiCara. parTenogEnez­i [berZ. tvirTis CamosaSvebi. ¥ saparaSuto. parafsiqolOgia – kvle­ va­Ziebis dargi.) sqesobrivi gamravlebis erT­erTi forma – kvercxis ganviTareba ganayofierebis gareSe. peruekmacker] – ostati. dalaqi). . parvEniu [fr.kun­ Tovani Zaldatanebis gare­ Se (surviliT. ¥ saparikmaxero. romelic kreWs. romelic uz­ runvelyofs informaciis miRebis iseT xerxebs. haerSi ixsne­ ba qolgasaviT.-379moweramde (saerTaSoriso xelSekrulebis). perruquet] – sxvisi an xelovnuri Tmisgan gake­ Tebuli Tavsaburavi. xelSekruleba. 2. riTac wamgebi pi­ ri asrulebs raime valde­ bulebas. gonebrivi zemoqmedebiT da sxv. ro­ melTa axsna ar xerxdeba grZnobis organoebis moqme­ debiT. mgrZnobelo­ bis formebs. damaxasiaTebelia bevri uxerxemlo cxovelsa da mcenarisaTvis. parsavs Tmas da sxv. cocxali arsebis zemoq­ medebis formebs iseT fi­ zikur movlenebze. pAri [fr. pArvat­i _ induizmis erT­ erTi umTavresi qalRmerTi.  s.­is moZv. p. romelmac aristrokatiul sazogadoebaSi SeaRwia da aris adamiani aradidgva­ rovani warmomavlobisa. par paraSUtist­i – adamiani. paraSUtizm­i _ saparaSuto sporti.  p. (kacebis p.

komisia. p.  mamakacTa da qalTa s. iataki.] – (medic.  parlamentaruli Scd. transportis saSualebaTa p.) mxareTa Tanas­ parkQnson­is daavAdeba. parla avtobusebis p. sadalaqo). sadac parikmaxerebi muSa­  p. arCevnebi. parlamEntar­i [germ. dgomis da movla­remontis adgili. Tavis kankali da sxv..romelic laT. ¥ saparlamento. zoologQuri pArki (Se­ ¥ parlamenturi. respublika. parquet] – 1. sax. satiruli xasiaTis mibaZva pArket­i [fr. romelSic mowyobilia xeiv­ nebi. -380- ra marTkuTxa an sxva for­ mis gluvi ficrebi iatakis saparikmAxero – saloni. bileba. 2. yvavilnarebi. Scd. [sa­ kuT. oben (kacebis s. s. 2.  farexi (me­2 mniSvn­iT) parOdia [berZ. romlisTvisac damaxa­ garCevisas. taqsebis mentarier] – parlamentis wev­ p. s. paritat < mepArkete – muSa. weswyomoklebiT zooparki) _ ix. saTamaSo parlAment­i [fr. parodia] – 1. 1­isaT­  s. inglisis 2.  vakis p. parQtet­i [germ. didi baRi.-is iataki. nairnairi gasar­ umaRlesi sakanonmdeblo Tobebi da sxv. ri. roTi. siaTebelia kidurebisa da pArk­i [ing. konfliqtis ba. zoologiuri. organo. paritas Tanasworoba] parkets amzadebs an agebs.) sxvadasxva qvey­ ¥ meparketisa. vis). (ekon. (TbilisSi). nis valutis Sefardeba oq­  meparketesi Scd.  saqarTvelos p.  gaprialebuli p.  p.­os moZv.  s. zona. pata­ visime an risame susti mxa­ . p. aseTi ficrebiT dagebuli sinon.) Tavis worobis princi pi raime tvinis qronikuli daavade­ uTanxmoebis. saloni.par  s. – 1. xelisufleba. (samarT. park] _ 1. ¥ saparko (mniSvn. parlament parler laparaki] – saxelmwifos moednebi. dasagebad.. arqiteqtura.

) vars­ abesalomis p. saxurSi. disci plina. p. romel­ pArpriz­i – avtomobilis wi­ sac asrulebs erTi mom­ na saqare mina. para Tan. romelic pArol­i [fr. vis). (sp. solo (operaSi. koleqtivis interesebs. nawarmoebi. para – eyrdnoba mas. Te­  p. tikuri organizacia. p.  avtomobilebis didi p. axlos da odus (odontos) kbili] – (medic. poli­ bis qronikuli daavadeba. Θgadadebuli p. laa gamarTuli.-381- par reebis gakilvis mizniT. baletSi). Rerali an erTi sakravi. rasac baZaven. da sec(unda)] – (astr. Tan. ¥ parodiuli.. par (allaxis)  roialis p. 1­isaT­ erTeuli. yurebelTa darbazis sa­ 2. pArsek­i < [berZ. erTi xeli TamaSi (Cveu­ ganizaciaSi). rodesac moWidave xali­ Cazea daCoqili da xelebiT parodOntoz­i [berZ. ba. lebis ryevasa da dacvenas. razmi. saerTo an fraza Tavisianebis ga­ samuSaoTi da sxv. mosacnobad (samxedro sam­  geologiuri p.  parodiisa  p.) RrZile­ pArtia [fr. muSaki. konspiraciul or­ 3. nawarmoebis nawili. parole sityva] – Tavmoyrilia an gamoyofi­ daTqmuli saidumlo sityva lia raime mizniT. kvlavuri manZilis sazomi ¥ partiuli (mniSv. leTi.-is bi parodiasi Scd. epidemiuri parotiti – yba­ 5.) garegnuli mibaZva.. parOtit­i [berZ. mravalxmiani musikaluri yura.-is me-10 rigi. iwvevs kbi­ sazogadoebrivi jgufis. partere] – 1. 2. saqonlis garkveuli rao­ (medic. 2. adamianTa jgufi. pArter­i [fr. varZlebis rigi. lebriv Wadrakisa). p. axlos da us (otos) yuri] – 4. tenoris p. parti] – 1.) ybayuris (sanerwyve) denoba. romlebic romelic amaxinjebs imis scenis doneze odnav dab­ arss. (gadat. Janri. jirkvlebis anTeba. atrSi an konoTeatrSi: ma­ .. ro­ romelsac Tan sdevs Cir­ melic gamoxatavs raime qovani anTeba.) WidaobaSi: mdgomareo­  p.

partikulArizm­i [laT. s. musikaluri fraza. saparfumerio. partQtura [it. 2. romelsac iye­ neben kosmetikuri da hi­ gienuri mizniT. partner] – 1. cal­ keuli] – saxelmwifos zogi nawilis miswrafeba gancalkevebisaken saerTo­ saxelmwifoebrivi intere­ sebis sazianod. s. p. particularis nawilobrivi. erT­ erTi monawile. umetes SemTxvevaSi virtu­ ozuli xasiaTis.-iebi miusxdnen Wadraks. ¥ partizanuli.  p. romelic Seicavs aseTi na­ warmoebis yvela partiis Canawers. partisan] – mo­ nawile SeiaraRebuli brZo­ lisa. Tanamonawile. saqoneli. si­ non. romelsac awarmoeben dampyroblebis winaaRmdeg damoukidebeli razmebi mtris zurgSi.romlis ori­ ve mxares aris maRaziebi da. Passat] – tro­ pikuli qari. passes] – xelebis erTgvari moZraoba avadm­ yofis saxesTan _ hi pnozis mdgomareobaSi mis gadasay­ vanad. ebr. ¥ saparfiumerio.) – de­ mokratiuli p. partQzan­i [fr. pAseq­i [Zv. partnQor­i [fr. maRazia. parfumerie < pafum sasiamovno suni.  s. amxanagi ra­ ime saqmianobaSi. pAseb­i [fr. bileTi. suna­ . razmi. romlic qris subtropikuli sartyele­ bidan ekvatorisaken. (qarT. notebis wigni. partitura] – mravalxmiani musikaluri nawarmoebi yvela partiis erToblioba. sax. passage] – 1. Secd. cekvis da misT. daxu­ ruli galerea. pAsat­i [germ. raime Ta­ maSis. p. pAsaJ­i [fr. inanTeuli). wevri.par -382mo. parfiumEria [fr. musikaluri nawarmoebis nawili. partiuli (ars. xalxis dResaswauli.  partizaneli Scd. `gverdis avla~] – ebr. paseq _ `ga­ mosvla~.  parfumeria. brZola.  p.  Zneli p. romelic xasiaTdeba note­ bis swrafi monacvleobiT. partenaire < ingl. 2. romelsac Cveulebriv aqvs gasasvlelebi paralelur quCebze. fabrika. inanTi] – surnelovani nivTierebani.

mobiluri telefonis p. aqtivi). wvaleba. wignebSi. ganyofileba (polici­ aSi). vnebebi. paskvQlant­i – paskvilis avtori. pAspartu [fr. 2. Jini. pas 2. Pasquill < it. maT ka­ rebze samsxverplo kravis sisxliani niSani hqondaT gamoxatuli da sasjeli ar SexebiaT. mkiTxaobis an girao­ bis saxe. passivus vnebiTi. roca egvi p­ tis RmerTma angelozi mouv­ lina mZime misiiT – moekla pirmSo kacTa da cxovelTa.  s. pAsport­i [fr. 2. sa­ registracio mowmoba. gadarCnen ebraelebi. pAskal­i [ing.. ix. Jini] – siyvarulis sagani.. suraTis CarCo.  p.  p. monawile. patience moTmena] – kartis gaSla dadgenili wesiT. passio tanjva. Paskal] – 1. wnevisa da meqanikuri Zab­ vis erTeuli. passeport] – 1. statia. visime vinaobis. pasta] – raime nivTi­ erebis comiseburi pasta.) vnebiTi gvari zmnisa. umoqmedo] – 1. araenergiuli (sapi­ risp. . pAskvil­i [germ. macivris p. kom­ piuteruli saswavlo­sa­ warmoo teqnikuri ena maRa­ li rangis programebisa. ¥ sapasporto. pAsta [it. (gadat.  sazRvargareTis p. 3. graviurisaTvis. p.) uaryofiTi mxare risame.  avtomobilis p. pasQans­i [fr. adamiani. wa­ meba.) warmoebis vadebisa da val­ debulebaTa erToblioba (sapirisp. aqtiuri. (buxhalt. Scd. moqala­ qeobis damadasturebeli oficialuri sabuTi. passiepartout] – 1. vneba. aqtivi). ¥ paskviluri. pasQur­i [laT.-383dakavSirebuli egvi ptidan gamosvlasTan. muyaosgan gakeTebuli portretisaT­ vis. (gadat.  paskvilianti. 2. uvado p. pAsiv­i [laT. pAsia [laT. JurnalebSi Casmuli sqeli qaRaldis furceli ilustraciisaT­ vis. raime manqanis. pasquillo] – cilismwamebluri. Seuracxmyofeli nawarmo­ ebi.. passivus] – umoq­ medo. sayofacxov­ rebo sagnis da misT.

patens (patentis) Ria. iyeneben mwnilad Casa­ debad.) krebuli wesebisa.pas -384yovel calkeul wels. brtyeli ya­ bayi. romelic emyareba am funqciebis ga­ moyenebas. patrQarq­i [berZ. pAt­i [fr. mowmoba. rom mis mefes ar Seuqmnas qiSis safrTxe (iTvleba yaimad). ebr. pascha aRdgoma < Zv. pAter­i [laT. ro­ melic adasturebs gamom­ goneblis gansakuTrebul uflebebs gamogonebaze. amzadeben dawnexili saRebavis fxvni­ lisagan. romelic iZleva kerZo vaWrobis an raime saqmianobis uflebas. pater mama] – ka­ TolikeTa mRvdeli. `dabadebis~ mTavari personaJebis saer­ To saxelwodeba adamidan abramamde. magram SenarCunebul iqnes produq­ tis gemo. am titulis mqone piri.): Janri. pastello] – 1. pAtent­i [laT. Tu rodis modis aRdgoma . pastorale] – evropul literaturasa da xelovnebaSi [me­14 _ me­18 ss. patQson­i [fr. pat] – mdgomareoba Wadrakis TamaSSi. pAsqala [berZ. gvarovnul sazogadoebaSi: gvaris ufrosi. patriarches mama­mTavari] – 1. am Janris nawarmoebi. 3.  kbilis p. rodesac moTamaSes ar SeuZlia mori­ gi svlis gakeTeba ise. bibliis pirveli wignis. vitaminebi da sxva sasargeblo Tvisebebi. mowmoba. avtokefaliis mqone marT­ lmadidebeli eklesiis umaRlesi sasuliero piris tituli. 3. pastOral­i [fr. patisson] – er­ Tgvari gogra. ferweris teqnika. rbili feradi fanqrebi ferwerisaTvis. aSkara] – 1. Pesach gavla] – (ekl. pAstor­i [germ. mamasaxli­ si. Pastor < laT. ro­ melTa mixedviTac arkveven. moZRvari] – protestantebis mRvdeli.romlisTvisac da­ maxasiaTebelia bunebis wi­ aRSi mwyemsebis cxovrebis idiliuri asaxva. rom daiRupos mavne mikroorganizmebi. pasterizAcia da paste­ rQzeba – sakvebi pro­ duqtebis gacxeleba imde­ nad. 2. 2. Pastor mwyemsi. pAstel­i [it. aseTi funqciebiT Sesru­ lebuli naxati. 2.

simReris. Tavisi qveynis erTgu­ li. pAtrul­i [fr. ma­ sobrivi gaRatakeba. eklesia. mi­ liciisa da sxv. saqcieli. rome­ lic Tvalyurs adevnebs wesrigs. masobrivi umuSev­ robis da inflaciisa. pAuza [berZ. patrOnaJ­i [fr.) an samxed­ ro gemi.  p. TviTmfrinavi. 2. sinon.) aseTi razmis wev­ ri. mamuliSviloba). paupErizm­i [laT. pausis Sewyveta] _ xanmokle SeCereba mety­ velebis. muSaobis dros. ¥ patriarqaluri. ¥ sapatriarqo. Tavisi xalxis erTguleba (qarT. romelsac patri­ arqi meTaurobs. Θ patriarxi. matriarqatis momdevno.  p. meurneoba. 2. sinon.) ityvian moRvawe­ obis raime dargis uxuces warmomadgenelze. patriarxaluri Scd. patronatus] – mfarveloba. mzrunveloba. rogorc Sedegi mzardi eqsplua­ taciis. Cvili bav­ Svebisa da zogierTi sxva kategoriis avadmyofebis saxlSi samedicino momsa­ xurebis sistema. grZnoba. poezia.-3854. ¥ sapatriarqo (ars. patronage mfarveloba] – fexmZime (or­ suli) qalebis. patriOtizm­i – samSoblos pau siyvaruli. ¥ patriotuli. pauper Ra­ ribi] – siRaribe.  erTwuTiani p. samSoblosadmi Tav­ dadebuli (qarT. patrQot­i [berZ. mamuliSvili). patriotes Tanamemamule] – adamiani. (gadat. sapatriarxo Scd. . p.) – patriarqis sagamgebelo.  patriarxati. uSiSroebis gark­ veul zonaSi. risame fuZemdebelze. meurveoba. (saub. p.  s. pirvelyo­ fili­gvarovnuli wyobi­ lebis forma. romelsac uyvars Tavisi samSoblo. Tavisi xal­ xis. sax. patriArqat­i 1.romlis drosac sa­ meurneo da sazogadoebriv cxovrebaSi mamakaci iyo gabatonebuli. mcire SeiaraRebuli razmi (samxedro qveganayofisa. dakvris. patrOnat­i [laT. kverTxi. patrouille] – 1.

sa­ ganuxrelad icavs forma­ xalxo aRSfoTebis Caqroba lur wesebs da amasve moi­ dasasjeli RonisZiebiT. pactum] – saerTa­ 2. pedis marT. pedris samarTliani omebis lebiani Scd.) cis CrdiloeT na­ xevarsferos didi Tanavar­ Soriso xelSekruleba.  p. pegasos] – 1. Sewuxebuli ¥ pedagogikuri.-is aRmzrdeli ratifikacia. avtomobili. Tavisi mkurnali eqimis mi­ pEdal­i [fr. pAStet­i [germ. . damaokebeli] – li­ ¥ pedaliani. maT So­  pedlisa. Txovs sxvebisagan. romelic did ciuri) omebis winaaRmdeg. ber­ pedAntizm­i _ pedantis Tvi­ Znul miTologiaSi: frTo­ seba. pedale laT. pedalebiani. pastete] – wmin­  p. naTlebisa da swavlebis pacQent­i [laT. (astr. wvrilmanebs. mecnierebani. gadaWarbebuli sizus­ sani merani. pacificatio garegan mxares. p. Tev­ zis an sxva produqtebisgan pedagOgika [berZ. velgvari omebis. musi­ pacQfizm­i [germ. tis) vnebuli.  Tavdausxmelobis p. beraluri mimdinareoba. (tkivilisagan)] – avadmyofi  p. damSoSminebeli. paciens (pacienSesaxeb.] _ maswavlebeli. pedanmaTavisuflebeli. mniSvnelobas aniWebs saqmis pacifikAcia [laT. ulebriv didi politikuri pedAgog­i [berZ. aRmzrdeli. ga­ momzadebuli saWmeli.. pedliani. velosipedis p. pEgas­i [berZ. pazifismus. damamSvi­  roialis p. pacificus fexis berketi. sabWo. fexi] – avtomobilis. revolu­ te] – adamiani. pedant < it. winaaRmdeg (erovnul­gan­ pEdant­i [fr.] paidagogos mniSvnelobisa. daSoSmineba] – ajanyebis.  damsaxurebuli p. ¥ pedagogiuri. dad dakepili xorcis. kaluri sakravis da sxvaTa it. pacifism < laT. paidagogike] – mecniereba aRzrdis. Θ pakti Scd.paq -386- pAqt­i [laT. romelic ilaSqrebs yo­ ¥ pedalisa. Cve­ skvlavedi. debeli. te.

2. bunebis suraTi. 2. zRvis p. tyis p. poena sasjeli] – jarima fuladi valde­ bulebebis aradroze Ses­ rulebisaTvis (valebis gadaxdis vadis darRvevi­ saTvis).  soflis p. pais (paidos) bavSvi da iatreuô vmkurnalob] – bavSvTa eqimi. pediAtria [berZ. pais (paidos) bavSvi da iatreuo vmkurna­ lob] – medicinis nawili. radiopelengatori.romliTac Cans moce­ muli sagani an ismis xma.) fexburTSi: TerTmetmetri­ ani sajarimo dartyma. paysage] – 1.) xel­ sawyo. romlis drosac TviTmfrinavebi an TviTm­ frinavebis rgoli. pélerine] – mokle mosasxami.. pes (pedis) fexi da cuko vuvli. peiling] – mwyobri an sabrZolo ga­ nawesi. mamaTmavloba. pelengAtor­i – 1. peQzaJ­i [fr.romelic dayenebulia gemis kompasis kardalis saxuravze. gamoiyeneba ku­ Txuri mimarTulebis (pe­ lengebis) gasazomad kom­ pasiT gemidan mxedvare sxvadasxva sagnebisa. romelic. ix. penalty] – (sp. suraTi. romelzec bunebaa asaxuli. romelic swavlobs bavSvTa daavadebebsa da maT mkur­ nalobas.  penali Scd. erTad ewyobian erTimeoris miyo­ lebiT kuTxiT (beqiT. ra­ ime adgilis saerTo xedi. . ¥ penaltis. peiling] – ku­ Txe kompasis isris mimar­ Tulebisa da mimarTulebas Soris. pelErina [fr.-ebi. pEnis­i [laT.. Cveulebriv. pédiocure < laT. kal­ TiT). naxati. penis] _ mamakace­ bis sasqeso organo (aso). vasufTaveb] – fexis frCxilebis sagangebo gaw­ menda­gaprialeba. agreTve fexze koJrebis mocileba. [pol. pederAstia [berZ. pedikQur­i [fr. pEnia [laT. paiderastia biWebis siyvaruli] – sqesob­ rivi urTierToba mamakacebs Soris.-387- pen pedErast­i [berZ. pedQatr­i [berZ. welamde ar swvdebaT. paidarest] – pelEng­i2 pederastiis mimdevari. (zRv. pEleng­i1 [pol. pEnalt­i [ingl.  qarTvel mxatvarTa p.

da­ saxlis banze. lobis gasaberi tyavis bur­ ¥ sapensio. mqone piri. misT. aarses ingliselma mwer­ pEnuar­i [fr. 1848 wlis revoluciamde): pEnsne [fr. po- . s. rikis SeerTebuli Statebis pEn­klub­i [ingl. qa­ lebma j.iapo­ niaSi (agreTve safrangeTSi iRebs. TavadaznaurTa umaRlesi romelsac sayure rkalebis fenis warmomadgenlebis wo­ nacvlad aqvs zambaraki debuleba. romelsac sapa­ vreba] – mecniereba sasje­ rikmaxeroSi afareben kli­ ents kreWis. romelsac mokriveebi  s. fuladi uzrunvelyofa mo­ [ingl. novel – leqsi. ¥ pensnesi. xuTkuTxiani Senoba (q. poena sas­ 2. Ti. laT. pair] _ inglisSi. essay. peignoir] – 1. penthouse] _ romani] – sxvadasxva po­ izolirebuli feSeneblu­ litikuri mimarTulebis ri bina mravalsarTuliani mweralTa gaerTianeba. sami sityvisa: peom. ro­ lis moxdis wesi Tavisuf­ melSic moTavsebulia ame­ lebis aRkveTis saxiT. a. sisxlis samarTlis sasje­ vaSingtonTan axlos). logos moZR­ magvari). penitEncia [gviand. pen kalami da amave dros 2.) pentAgon­i [ingl. narkvevi.pen -388-  pensnisa Scd. golsuorTim da lis dilis xalaTi msubuqi k. pentagon xuTkuTxedi] sasjelTan dakavSirebuli. penitencialuri sistema – – 1. uwyeba. Pentagon < berZ. urtyamen varjiSis mizniT. romelic pensias pEr­i [fr. penolOgia [laT. pensiOner­i [fr. wignaki. enitentia monanieba] – (samarT. TeTri qsovili (zewris jeli da berZ. – aSS­s samxedro Semokl. qsovilisa. asaki. dason­skotma 1921 w. penthAuz­i [ingl. punxucebulebisa. pensionnaire] – piri. dros tanisamosis pEnsia [laT. parsvis da lisa da cixeebis Sesaxeb. pince-nez] – saTvale. pensio gadaxda] – dasacavad. Pen-club < Tavdacvis saministro. gadat. invalidebi­ penCQngbol­i ching-ball] – msxlis moyvani­ sa da sxv. am wodebulebis cxvirze dasamagreblad.

jgufi. miur elementTa klasifika­ apogea).) gulis garemo.  kvadratis p. tyavi. rulo aTwiladebSi. gu­ dayofa. perQgea [berZ.-is ganyofileba (bibli­ perQod­i [berZ. (qarT. cia. drois monakveTi.) mTvaris (an de­ Sic usasrulod meordeba damiwis xelovnuri Tana­ raime cifri an cifrebis mgzavris) orbitis wertili. lebi). lis garsi. garkveuli lic cximsa da sisveles drois Semdeg meordeba. gamonis (Pergamon) saxelis 2. periOduli – 1. perikardios] – periodizAcia – periodebad (anat. – (maTem.-Si Sexveuli karaqi. sistema – qi­ dedamiwasTan. romel­ – (astr. ayvavebis p. perimetron] istoriis p. mendeleevma  perigeasi. aTwiladi – axlos da ge dedamiwa] (maTem.) – (iwyeba.) jgufi sivrceebisa. viTardeba da mTav­ rdeba). masalaze Sesrulebuli romlebic meordeba usas­ xelnawerebi. Semowmeba. gulis perangi. Jurnalebi). ar atarebs (pergamentis qa­  p. gansakuTrebuli we­ omis Semdgomi p..  qarTuli literaturis perQmetr­i [berZ.  p. romelic Seqmna rusma ¥ perigeisa.  p. (1834­1907). (maTem. per­ avadebis p. peripeteia] – ganmavlobaSi raime xdeba uecari cvlileba. wvimebi.) brtyeli geomet­ periOdika – perioduli ga­ riuli figuris gverdebis mocemebi (gazeTebi. Seteva. romlis peri pEtia [berZ. p.-389- per pergAment­i < (geogr. mecnierma d. Jurna­ sigrZis jami. sax.  p. romelic yvelaze axlosaa elementTa p. perigeia Scd. sinon. rac gark­ 2. (sapirisp. gamocemebi (gazeTebi. rome­ veuli periodis. periodos] – 1.. siT damuSavebuli. peri irgvliv. etrati). rac gamodis drois gar­ mixedviT. perQkard­i [berZ. kveul monakveTSi. batknis an Tiknis  zafxulis p. mkvrivi qaRaldi. oTekaSi). aseT 2. p. moulod­ .) aTwiladi. xbos. 1. daRaldi) [mcire aziis q.

peritOnit­i [berZ. periskopeo irgvliv vixedebi] – opti­ kuri xelsawyo sakanidan. periphereia wre. ¥ periferiuli. saTvalTvalad.per -390lomisa). Perlamutter margalitis mwarmoebeli] – Zvirfasi nivTiereba.  p. mudmivi. gamoCenili. nawlavebisa da misT.) kedlebis talRi­ seburi ritmuli SekumSva­ gafarToeba. perlustro vaTvaliereb] – fostiT gagzavnili werilis fa­ ruli gaxsna saxelmwifo organoebis mier (cenzuris. perifEria [berZ. mizniT). cxovelTa mefe _ nacvlad perkUsia [laT. permanens (permamentis] – rac ganuwyvetliv grZeldeba. centridan da­ Sorebuli adgili. kuWis. perQfraz­i [berZ. pEron­i [fr. ro­ melic warmoadgens zo­ gierTi niJara _ margalitis Sres. permanens] – Tmis dax­ veva (eleqtrobiT da sxv. centridan daSorebuli nawili risame. periphrasis < laT.  p. permanent < laT. wrexazi] – 1. peritonaion muclis apki] – (medic. percussion] – (medic. pErl­i [fr. romelic didxans sZlebs.] – gamoTqma. romelic aRweriT gadmoscems sxva gamoTqmis an sityvis azrs (mag: saqarTvelos dedaqa­ laqi – nacvlad Tbilisisa. zedamxedvelobis da misT.) momWeri _ Rru organoTa (saylapavi milis. raime mdgo­ mareobaSi da sxv.-Si muSaobs. qveynis ga­ napira mxare. permAnent­i [fr. 2. peristAltika < [berZ. gamocemuli xmis xasiaTiT eqimi arkvevs Si­ nagani organoebis mdgo­ mareobas. perle] – raRac mSvenieri.). peristaltikos] – (fiziol. p. nervuli sistema. tankidan da misT. wyalqveSa navidan.) muc­ lis apkis anTeba. raionebi. neli garTuleba visime cxovrebaSi. perlAmut­i [germ. perQskop­i < [berZ. aseve uazro da sasacilo.) avadmyofis gasin­ jva sxeulze TiTebis an specialuri CaquCuis ka­ kuniT. perron] – rkinigzis . permanEntul­i [laT. perlustrAcia [< laT.

mowveva miiRo. persona grata sasurveli pi­ rovneba] – ama Tu im sa­ personAlia [laT. Semadgendikuliaruli Scd. didaturac sasurveladaa miCneuli am saxelmwifos persOnaJ­i fr. p.  romanis p. personali] – raime dawese­ perpendikUlar­i [laT. loba. rac mxolod mocemul perpEtuum­mObile [laT. persona] – piri.-ebi. romelic meore ve profesiis adamianTa er­ swor xazTan an sibrtyesTan Toblioba.  samedicino p. p. personalis piradi] citata leqsikonis.) Semadgenloba. 2. bis Casasxdomad da gadmo­ persOnal­i [laT. naaRmdegeba meqanikis kano­ personAluri kompiUte­ nebs. personAluri – 1. ¥ perpendikularuli. Tac piradad sargeblobs pErsona grAta [laT.  p.-ebi. medi piri. sawarmos piradi pendicularis Sveuli] – (maTem. sawarmos p. quCebi. pErsona non grAta [laT. personnage] – mxatvrul nawarmoebis moq­ mTavrobis mier. ri – patara zomis (samagi­ pErsona [laT.  perpendikuliari. romlis Seqmnis idea ewi­ mxatvris p. do) kompiuteri (ix.). persona non grata arasasurve­ dadebiTi p. vinme. perpen a.-391- per (metropolitenis) sadguris romlis kandidatura ara­ baqani. rebeli Cerdeba mgzavre­ uaryofilia. piesis p. pirs Seexeba.. romlis kan­ cnobil pirovnebas. xazebi. inJiner-teqqmnis swor kuTxes. moZravi] _ mudmivi Zrava. rac visme pi­ perpetuum mobile mudmivad radad ekuTvnis. gamofena. personalis sasvlelad. perso­  p. romli­ pirovneba. sibrtyeze. komikuri p. nalTan dakavSirebuli.  p. perbulebis.. romelTanac mata­ sasurvelad aris miCneuli. li pirovneba] – pirovneba. xelmwifoSi di plomatiur enciklopediis an cnobarisa. nikosTa p. erTi da igi­ swori xazi. warmomadgenlad gasagzav­ romlic eZRvneba romelime ni pirovneba. saqme. .

perturbatio 2. 2. igavebSi da sxv. wesiT Sesrulebuli gamo­ pErS­i [fr. metnaklebi daSorebiT. bis movlenaTa iseTi daxat­  p. perspEqtiva [fr. bune­ tovani (mniS. romelsac iyeneben 4. Secvla sxva sxeulebis mi­ 3.-s. centraluri proeqtirebis saSualebiT sibrtyeze sxe­ pEseta [esp. gegma. winadadeba. perspekrac damkvirveblisgan mniS­ tuli. Woki. (astr. Θ  vaJa xSirad mimarTavs p. TiTqos maT adamianuri  p. ulebis gamosaxvis wesebs. peseta] – fulis erTeuli espaneTSi. ze sididis.per -392- personifikAcia da perso­ nificQreba [laT. xedi. rac gamowveu­ msvlelobis moulodnenli lia damkvirveblisgan maTi darRveva.  kargi p. momavlis gegmebi. p. 2­isaTvis). visime an pesQmizm­i < [laT. am Scd.) mdgomareobaTa moCvenebiTi movlenaTa Cveulebrivi cvalebadoba. veblisgan maTi (sagnebis)  pertrubacia. peretrubacia metnaklebi daSorebiT.ganpirobebulia damkvir­ iT.: ¥ perspeqtiuli da perspeqcxovelebis. ¥ uperspeqtivo (mniSv. perspektiuli. wesrigis moSla. vnelovnadaa daSorebuli. romelic swavlobs sasruleblad (cirkSi). ni. perturbAcia [laT. (wign. formis. Secd. 2­isaT­ sinon. panorama risame. Tvisebebi hqondeT (qarT. rac xdari cvlilebebis mniSv.  am sityvas xSirad xmaroben mkafioobis moCvenebiTi cva­ risame SemadgenlobaSi momlebadobis Sesabamisad. sagnebis. perspective]  perspektiva. 5. axalgazrda. aSla] – 1. vis). mxazvelobiTi geometriis akrobatuli nomrebis Se­ nawili.-is mqone axalgazda facio vakeTeb] – (lit. wamowyeba. persona risame SesaZleblobani mo­ mavalSi. arev­dareva.) cis sxeulis gzis  quCis p. va. pessimus . ganviTarebis p-ebi. gapirovneba). perspektova– 1. uperspektivo Scd.) rda. perche] _ grZeli saxuleba risme. moculobiTi sagnebisa da zidulobis Zalis gamo. moxazulobis. rac. sagnebis sididis. sivrcis gamosaxva sibrtye­ SeSfoTeba.  u. zRaprebSi.

juja kaci).  pepsi-kola. peso] – fulis erTe­ uli laTinuri amerikis zog (espanurenovan) qveynebSi. piAnola [ingl. pianola < fr. Wequra). optimizmi). romelsac udeben li­ andagebze matarebels mis gasaCereblad mosalodne­ li katastrofis Tavidan acilebis mizniT (qarT. piAnist­i – fortepianos (pia­ ninos.. petQcia [laT. . ganwyobileba. Tofis wamliT gatenili qaRaldis Wurvi. pQgmei [berZ. qveynebSi. ¥ pefsi-kolisa. pepsi cola] – ualkoholo sasmeli er­ Tgvari. romelic saWmlis monelebisas Slis cilas. pefsi-kolasi Scd. aseTi fermentisagan dam­ zadebuli wamali.  `pianinoze ukravs~. pestis gadamdebi seni. romelic avtomaturad ukravs for­ tepianios. Savi Wi­ ri da caedo vklav] – qi­ miuri saSualebani mavne organizmebis winaaRmdeg sabrZolvelad. 2. 2. pQgment­i [laT. pesQmist­i – pesimizmiT ganm­ sWvaluli adamiani. koleqtiuri pig Suamdgomloba. pepsis] saWmlis moneleba] – 1. pygmaios `muS­ tisodena~] – centraluri afrikis dabaltanianTa to­ mis warmomadgeneli (qarT.-393yvelaze cudi] – yvelaferSi cudi. sin. sevdianoba. pEfsin­i < [berZ. mTavrobis meTaurisadmi. uimedoba (sapirisp. gulgate­ xiloba. pianino] – forte­ pianos erT­erTi saxeoba. gavrcelebuli aSS­ sa da sxv.] – mowyobiloba.  unda: `pianinos ukravs~. si­ non. `pianinoze damkvreli~ Scd. petArda [fr. pētard] – 1. pesticQdeb­i [laT. petitio] – weri­ lobiTi koleqtiuri Txovna xelisuflebis umaRlesi organoebisadmi.  p. sasig­ nalo asafeTqebeli Wur­ vi. kuWis wvenis fermenti. `pianinoze daukra~. pygmentum sa­ Rebavi] – saRebavi nivTiereba. piAnino [it. pEfsi­kOla [ingl.. roialis) damkvreli musikosi. romelsac iyeneben feirverkis mosa­ wyobad. bneli mxareebis da­ naxva. pEso [esp. romelic fers aZlevs co­ . ¥ pesimisturi.

 konstantine gamsaxurdias p. eleqtro sadgurSi gaZlierebuli datvirTvis saaTebSi). mTis maxvili mwvervali. pQesa [fr.pig cxali lebs. 2. pic. pQk­i [fr. cxare gemosi (sawebeli.  Θ istoriuli p.-ebi.. mimzidveli. pikAdor­i [esp. pietas (pietatis) RvTismo­ saoba] – Rrma pativis­ cema. pieta] – (xelovn.  Sopenis p. 2. pigopAgeb­i [berZ. cnobismoyvare­ obis aRmZvreli (araCveuleb­ rivi intensiurobiT). macdunebeli. romelzec dgas Zegli.) cocxa­ li organizmis qsovilebis SeRebva pigmentebiT.) naxati. Scd. saWmeli). piedEstal­i [fr. pQeta [it. dramatur­ giuli nawarmoebi scenaze warsadgenad. mkveT­ ri moklevadiani aweva mu­ SaobaSi (mag. sa­ qalaqo transportis moZ­ raobisas (dilas _ pikis saaTebSi).-ebi. interesis. peice] – 1. kvarcxlbeki). sapatio piedestali – sami sxvadasxva sinaRlis mqone dasadgomi. ramesadmi. piEtet­i [germ. mokrZalebuli da­ mokidebuleba vinmesadmi. `daviT aRmaSenebeli~.  pedestali. postamenti. pygē gava da pagos damagrebuli. sveti da misT. romlis drosac ormagi nayofi (tyupebi) Se­ xorcebulia erTmaneTTan gavis areSi. organizmis -394qsovi­ moebi.] – 1. qarT. pigmentAcia – (biol. sammoqme­ debiani p. picador < pica Subi] _ xarebis brZolis cxenosani monawile. piēdestal] – mxatvrulad gaformebuli safuZveli. pietat < laT. romelzec dge­ bian xolme prizis misaRebad zog sportul SejibrebaSi pirvel sam adgilze gamo­ suli sportsmenebi. sinon. umaRlesi wertili. (sinon. ro­ melic SubiT aRizianebs xars. romelzec gamosaxu­ lia jvridan Camoxnili ieso qristes datireba. patara musikaluri nawar­ . piquant] – 1. 3. Θ granitis p. 2. Sebo­ Wili] – ganviTarebis erT­ erTi manki. pikAntur­i [fr. saorkestro p.

piquet palo] _Θ(sof. pionnier] 1. pinguis] – zRvis di­ di frinveli. sa­ TuTi sagnebis asaRebad. laboratoriebSi da sxv. – wvrilad daW­ rili da damwnilebuli bostneulis narevi.  cxenosanTa p. pincette] – patara zambariani maSa wvrili.-Ta ufrosi.  p. ¥ mopiketisa..) Teslze amosuli mcenareebis ga­ dargva erTmaneTis daSo­ rebiT ufro mZlavri eg­ zemplarebis misaRebad. teqnikaSi. mfrinavi.). romelic sa­ zomi erTeulis saxelTan moxsenebisas aRniSnavs mis metrilioned nawils. pQknik­i [ingl. pilotage] – safreni aparatis marTvis ostatoba: TviTmfrinavis manevrireba haerSi sxvada­ sxva figuris SesrulebiT. iye­ neben medicinaSi.) adamiani. Sve­ ulmfrens. kargad curavs.) TviTmfrinavis didi siswrafiT Zirs daSveba. piquet] – 1. saqveiTo –samgzavro avto­ mobili. xarobs Cven­ Sic. patara sadarajo razmi. 2. romelic icavs gaficvis adgils an demonstrantebs. pQno [fr.  p. meurn. pQlot­i [fr. pineau] – franguli vazis jiSi. piOner­i [fr. pinguine < laT. piri.  p. romelic marTavs safren aparats (TviTmfrinavs.. romelmac mecniereba­ Si.).-395- pio pQkap­i [ingl. pilOtaJ­i [fr. pQncet­i [fr. xelovnebaSi. mopikete – piketis monawi­ le. picnic] – qalaq­ gareT jgufurad gaseirneba (Cveulebriv dasasveneblad da saWmel­sasmelad). pickles (mr. pilote] – piri. teqnikaSi . pQko [fr. pico mcire sidide] – TavsarTi. pick-up] – patara pQkuli [rus. gaficulTa an demons­ trantTa jgufi. pikQreba2 [< fr. iyeneben mizanSi yumbaris zusti moxvedris mizniT. pQngvin­i [fr. 2. gav­ rcelebulia antarqtikaSi.  mopiketesi Scd. пикули < ingl. romelmac pirvel­ ma SeaRwia gamoukvlevel qveyanaSi da dasaxlda iq. pQket­i [fr. frena ar Se­ uZlia. kitris mwnili.-os Rvino. pikQreba1 [fr. piquer] – (avi­ ac. (wig.

piOrea [berZ. romlis fuZe oTxkuTxaa.-iT. peiratēs] – zRvis yaCaRi. akrobatikuli figura. p. sinon. pyon Cirqi da rheô movlenebi] – (medic. ¥ piJamisa. piramidi.  pirogasi Scd. pQJama [ingl.pio -396samkuTxedebs. kanibebis) viwro da grZeli navi. romelsac TavSi ukeTia rezinis bu­ niki. pirata < berZ. da sxv. frantuli.  piJamo. sawveTuri). 2. xis mTeli mori­ sagan SigniT amoWrili an amowviT gakeTebuli navi. wamowyeba. pirAmida [berZ. pQJon­i < [fr. (maTem.  pi petka Scd. pirogue karib. fr. xolo waxnagebi – saerTo wveris mqone . risame wamomwyebi. romelsac gadakruli aqvs xis qerqi (an tyavi). aseTi fromis uzarmazari qvis akldama. pyr cecx­ li da metreô vzomav] – ma­ Rali temperaturis gazom­ vis meTodi. pQroga [esp. pQrke­s reAqcia (medic.) mra­ valwaxnaga sxeuli.  p. piragua. romlis fuZe warmoadgens mraval­ kuTxeds. ¥ pirogisa. loginSi da­ sawolad). ¥ pioneruli  p.  TvalSi wamlis CawveTeba p. me­ kobre.  piramidasi. pQpet­i [fr. agebdnen Zvel egvi pteSi faraonebisaTvis. nageboba.) kanis sinji organizmis tuberku­ lioziT dasnebovnebis da­ sadgenad.  xeofsis p. piromEtria [berZ. verxvi. pipette] – minis waw­ vetebuli milaki. gakafa axali gzebi.] _ indielebis (kerZod. piramiduri Scd. pigeon mtredi] – Tavqariani. piJamosi Scd. agreTve acviaT avadmyofebs (saavadmyofo­ Si). pyramis (piramidas)] – 1. koxta axalgazrda kaci. 3. icvamen saSinaod (Cveulebriv. pijamas] – Sar­ val­xalaTi rbili qso­ vilisa.) Cirqdena. ixmareba siTxis amo­ saRebad da wveT­wveTad gamosaSvebad (qarT. piramidisa. ro­ melic Sedgenilia erTma­ neTze Semdgari adamianebi­ sagan. pQrat­i [laT. ¥ piramiduli.

pirotexnikuba. pizza] _ italiuri kerZi. zogierTi . baias ojaxisa. romlis sruli Semotrialeba. viT. pirotEqnika [berZ. puree < purer ga­ didi yvavilebiT. burTis gadasrola magi­ pulpitam] – specialuri dax­ daze. xelovneba] – teq­  piurisa Scd. narevi. bebiT. bostneulis. gan­ xelis mokle cecxlsasro­ sazRvruli wesebis dac­ li iaraRi. pictus daxatuli da berZ. ri Scd. velesi saxeoba – sagnebis. vaSlis p. saerTod gaxexili dasWirda.) movlenebis.. xilis masa. mocema naxatebis saSuale­  p. cali fexis TiTis wverebze sportuli TamaSi. graphô narevebis damzadebasa da vwer] – damwerlobis uZ­ gamoyenebasTan (raketebSi.)] – nav­ pQca – [it. xdeba celuloidis piUpitr­i [fr.-397- pio pQros­is gamArjveba _ ity­ sufTaveba] – saWmlis sakazmi gaxexili bostneulis an vian iseT gamarjvebaze. toba. pQrs­i [ingl. pirUet­i [fr. Cveulebriv pQure [fr. romelic dakavSirebulia sacecxle piqtogrAfia [laT. arsi mdgomareobs imaSi. sadgurebSi: zRvaSi SeW­ rili saporto nageboba pQjak­i [ingl. pupitre < laT. pyr ce­  kartofilis p. roialze pQon­i [laT. Paeōnia] – mcenare an misT. foierverkebSi da sxv. Rvezeli erTgvari. damagrebulia ver­ lad. sadgomad. tikalur joxze. pistolet] – rom faneris raketebiT. pistOlet­i [fr. ping-pong] – magidis CogburTi (tenisi). pea-jacket] – ma­ makacis kostiumis zeda na­ orive mxridan gemebis mi­ wili. romelic ganivad ga­ rili sibrtye notebis da­ yofilia baduriT or nawi­ sadebad. nikis dargi. xatovani damwerlo­  pirotexnika. piers (mr. ro­ azelili kartofilis sa­ melsac didi msxverpli xiT. cxli da techne osta­ ¥ piuresi. piroutte] – cekvaSi pQng­pongi [ingl. moqmedebis gad­ ¥ piroteqnikuri.

2. miTviseba. (s.-ebiT Sejibreba. sporti. plagiatus mota­ cebuli] sxvisi nawarmoebis Tavisi saxeliT gamoqveyneba. agreTve plagiatori).pla -398¥ plakaturi da saplakato. plagiAtor­i – plagiatis Camdeni. plAzma [berZ. romelic mzis garSemo brunavs da mzis areklili SuqiT anaTebs (qarT. planetarQum­i [gviand. romelic gaSvebis Semdeg haeris aR­ mavali talRis zegavleniT mifrinavs da Tavisi wonis gamo TandaTan dabla eS­ veba. plAneta [berZ. leqsi. romelsac axlavs morige saagitacio an sa­ reklamo teqsti. p. cTomili). s. planertus] – ci­ uri sxeuli. xolo am nawilakebis qaosuri siTburi moZraoba sWar­ bobs maT mimarTul gada­ adgilebas garegani aRZ­ ruli velis moqmedebis Sedegad. laT. .  s. kosmonavtikaSi da misT. (ix. saxelosno. plagQat­i [laT.-ebi.  p. plakat] – ke­ delze gasakravi feradi naxati. 2. aparati. romelSic dadebiTad da uaryofiTad damux­ tuli nawilakebis sim­ kvrive erTgvaria.) ferwera. Senoba. rac Scd.romelSic imarTeba samecniero­popu­ laruli leqciebi astro­ nomiaSi. Tavis nawarmoebSi sxvisi nawarmoebis gamoyeneba avtoris dausaxelebelad. plasma gamo­ naZerwi] – 1. plAner­i [fr. planeur] – haer­ ze ufro mZime umotoro safreni aparati. rom­ liTac gumbaTisebur ek­ ranze aCveneben planetebis da sxva ciuri sxeulebis moZraobas.  mcire p. s.) ionizebuli airi. protopolazmis mcdari saxelwodeba. `literaturuli qurdoba~.  am mniSvnelobiT xSirad xmaroben plagiats. sinon. romelSic es apara­ tia dadgmuli da.  molivlive p. jiSi gamoiyeneba rogorc dekoratiuli mcenare. plAkat­i [germ. 3.. planErizm­i – sportis sa­ xeoba – planerebiT frena. sisxlis Txe­ vadi nawili. ¥ saplanero. (fiz. planetarium] – 1.

rukis satarebeli brtyeli CanTa. romelsac ci­ . p.romelsac cal mxares aqvs gamWvirvale zedapiri.. plantAcia [laT. planum sibrtye da berZ. Sdr.-is xelovneba. plantatio rgva] – 1. miwis gadabruneba).  plastiuri Scd. didi gamoyeneba aqvs eleqtro da radioteqnikaSi. plastilina] – saZerwi masala. romelic ga­ moiyeneba sabanaod da mzis abazanebis misaRebad. romelic qmnis moculobiTi formis nawarmoebebs. p. mzaddeba Tixisa da sanTlisgan. sadac mohyavT speci­ aluri sasoflo­sameurneo kulturebi. miwis didi far­ Tobi. plandage] – (sof. saiuve­ liro saqmeSi. romelic swavlobs sib­ rtyeze mocemul figurebs. plantAtor­i plantaciis (mniSv. geologiuri gegma. ro­ melzec damagrebulia qa­ Raldi adgilis gegmis da­ saxazavad. plAJ­i [fr.-is mrewveloba. plastQlin­i [it.  Cais p.-is madani. msxvili kapitalisturi samiwaTmoqmedo meurneoba (pirvelad erqva iseTs.  plastelini Scd.-399- pla planimEtria [laT.. plage] – wylis gaS­ lili napiri. planer] – pla­ neris an motor gaTiSuli TviTmfrinavis TandaTano­ biT Zirs daSveba. 2. foladisferi ke­ TilSobili liToni. meurn) miwis Rrmad damuSaveba (vazis an xexi­ lis dasargavad. plAtina [esp. sa­ dac iyenebdnen monebis Sromas – amerikasa da ko­ loniur qveynebSi). qa­ nis vazelinis da zogi sxva nivTierebis SereviT.) ficari. plastike] – xe­ lovnebis saxeoba.. plAto [fr. bambis p. ¥ plastikuri.  p. plAstika [berZ.  antikuri p. Warxlis p. plAntaJ­i [fr. 2) patroni.  pliaJi Scd. planchette] – 1.  p. platina] – qimiuri elementi.  qobuleTis p. metreô vzomav] – geometriis nawi­ li. planQreba [fr. Saqris p. gamomsaxveloba. plAnSet­i [fr. plateau] – zRvis donidan SedarebiT maRla mdebare vake. 2. 3. (geol..

romelic Se­ iZleba gamoyenebul iqnes sawyis punqtad saomari moqmedebisaTvis visime wi­ naaRmdeg. ganyenebuli. Platzkarte] – bileTis danarTi samgzavro vagonSi sawoli adgilis dasakaveblad. dabali bortebis mqone satvirTo vagoni (sinon.  plaTforma Scd. mom­ yoli. Zv. plAcenta [laT. plate-forme brtyeli forma] – 1. gemis kaiutaSi an salonSi. vagoni. 2. baqani).pla -4002. Pleias (Pleiados) Svidi _ Zveli berZeni po­ cabo ferdobebi aqvs. mowyo­ bili zed Werze an kedelze (upiratesad vagonis kupeSi. place d’armes] – 1. Zveli ber­ Zeni filosofosis pla­ tonis (727­347 ww. romelic viTardeba orsuli qalis (an make cxovelis) organizmSi da uzrunvelyofs Canasaxis kvebasa da sunTqvas. daTvalierebis da parade­ bisaTvis. plafond] – 1. (samx.. platonizmTan dakavSirebuli. mcire xniT matareblis ga­ saCerebeli adgili or sad­ gurs Soris (sinon. wel­ TaRr.) plAcdarm­i [fr. mo­ xatuli an reliefiT Sem­ kuli Weri. plAc­i [germ.  maRali p. 3. plEada [berZ. plAfon­i [fr. platOnur­i – 1. rasac praqtikuli miznebi ara aqvs. teritoria. baqani).) partiis. rki­ nigzis sadgurSi liandagis gaswvriv mowyobili baqani. . plAckart­i [germ.  Tbili vagonis p. platonuri siyvaruli.) sivrce.) da misi mimdevrebis idealisturi filosofia.  partiis saarCevno p. sazogado­ ebrivi jgufis politikuri programa. platOnizm­i _ 1.) or­ gano. eleqtruli sagani. plAtforma [fr. placenta kveri. SafarTxeli] – (med. borjomis p. (wign. Platz] – moedani samwyobro samecadinod. 3. 4. ¥ plackartiani. sadac mzaddeba da iSleba saomari operacia. 2. mxolod sulier miswra­ febebze damyarebuli ara­ xorcieli (siyvaruli). 2.  mTawmindis p.  p. avtobussa da sxv. 2. Ria.

plenArul­i [laT. plaid..-401et­tragikosis jgufis saxe­ li] – (wign. plenum sruli] – arCeviTi xelmZRvaneli organos plenaruli sxdo­ ma.  pleiada. beWdiT CaWyletili tyviis patara naWeri.-is mowyoba. sxdoma. referendumi). iyeneben loginis gadasafa­ reblad. plebQscit­i [laT. Plombe < laT. plEbei [laT.  s. player < play moZraobaSi moyvana] – kom­ paqturi magnitofoni Cana­ werebis aRdgenisaTvis. sakiTxi. plumbum. plEer­i [ingl. dabali wodebis warmo­ madgeneli.) erTi epoqis ga­ moCenili moRvaweTa jgufi. zustad gadmoscems bunebriv gare­ moebas.) plevritis anTeba. mSromelTa wre­ ebidan gamosuli adamiani.tyvia] – 1. romelsac pirveli xanebSi araviTari politikuri uflebebi ar hqonda. plein air sufTa haeri] – ferwera gareT.  qarTvel moWadrake qalTa p.) apki. Zvel romSi: dabali wreebis war­ momadgeneli. plebeius] – 1. romelsac adeben daketil kars. plEvrit­i (medic.  p. plEd­i [ingl. romelic faravs filtvebisa da gulmkerdis Rrus kedlebs. pleura gverdi] – (anat. plomb. ¥ saplebiscito. fr. Θ  konferenciis p. plenarius sruli] – raSic raime or­ ganizacia.) plebeebi. plo plEvra [berZ. plebiscitum xalxis gadawyveti­ leba] – saerTo­saxalxo kenWisyra. ¥ pleadisa. plEbs­i [laT. Se­ fuTul saqonels da sxv. plebs] – (kreb. Ria cis qveS. plEnum­i [laT. 2. . Cveulebriv kubokruli da foCebiani. haerze. bu­ nebis realur ferebs. plEner­i [fr. plOmb­i [germ. arCeviTi organos yvela wevri monawileobs. xeluxleblobis niSania.] – didi da sqeli Sali. pleadasi Scd. romesac awyo­ ben mniSvnelovan saxel­ mwifoebriv sakiTxis gadasawyvetad (sinon. haeris garemos.  umaRlesi sasamarTlos p. sadac yvela wevri esw­ reba. piradad Tavi­ sufali adamiani.

pneumatikos sasunTqi.plo -402kratos xelisufleba. ber­ Znul miTologiaSi: zevsis Zma. pnevmOnia [berZ.. plus metad] – Sekrebis (momatebis) dade­ biTi niSani (+) maTematikaSi. pneumonia pneumon filtvi] – (medic. 2. plUton­i [berZ. rom mas safuZvlad udevs mTavari erTmaneTTan daukavSirebeli sulieri arsi. qarTuli 2. nivTiereba. podagra] – (me­ dic. poiesis] – sity­ vieri mxatvruli Semoqme­ deba leqsebis saxiT. leq­ sebi. Plutokratia < plutos simdidre.  pliuralizmi Scd. romelic uaryofs samya­ ros erTianobas da amtki­ cebs. 2. rac gamowveulia organoebSi nivTierebaTa cvlis darR­ vevis Sedegad. p.  g. plurAlizm­i [< laT. mixedviT] – naRebisgan damzadebuli nayini. (-) minusi). (polit. poEzia [berZ. da . miwis wiaRis mflobeli. rac Scd. podAgra [berZ. romel­ sac urevia raime xili.) idealisturi moZRvreba. temperaturaze mierTebisas niSnavs: nuls zemoT (sapi­ risp. saiqios mbrZanebeli. pluton] – 1. plombirêes saf­ rangeTis qalaq plombires sax. miwisqveSeTis RmerTi.  me­2 mniSv.  pliusi Scd. plOmbir­i [fr. CaquCi. tumbo. romlis drosac saxelmwifo xelisufleba aqvs gabatonebuli klasis mdidar fenas. romliTac av­ seben dazianebuli kbilis Rrus. 15 (an +15) gradusi. pluralis mravlobiTi] _ 1. ¥ pnevmaturi dasaSvebia. Sokoladi da sxv. siZli­ ere] – politikuri weswyo­ bileba.­iT zogjer xma­ roben bJens an brJens.) filtvebis anTeba.  p. tabiZis p. sahaero] – SekumSuli haeriT moqmedi.) saxsrebisa da qso­ vilebis daavadeba.) mzis sistemis me­ cxre mzidan yvelaze uf­ ro daSorebuli didi pla­ neta. (filos. wve­ ni.  pnevmatiuri Scd.  p. pnevmatQkur­i [berZ. plUs­i < [laT. plutokrAtia [berZ. (astr.) saxelmwifos mmarTvelobis mravalpar­ tiuli sistema.

romelzec (negativisagan 2.. visi qcevis garegan efeqt­ 3. rac pozitivs warmoad­ qarTlisa~.  p.) dadebiTi (sapirisp. visame an risame mdgomareoba. cdaze. ganlageba. Zv. pointer] – im momentisas.pOza [fr. poiema] – Txro­ pozitiuri filosofia _ biTi mxatvruli nawarmoebi igivea.  p. pozQcia [laT. romelic leqsebs Txzavs. 4. pozQtiv­i [laT. faqtebze damyare­ leqsad. gadat. rebis ganlagebis adgili. ¥ poeturi. (samx. positivus da­ moqandakeTa da mxatvrebis debiTi] – fotografiasa da saxelosnoSi: amaRlebuli kinematografiaSi: suraTi. kedeli antikuri cirkis bulis Sesabamisad aris ga­ asparezis garSemo.) Tvalsazrisi. pozQor­i [fr.-403- poz xalxuri p. adgili naturisaTvis. positius] – 1.  v. maRali baqani. rebsa da sxv. gens. l. ganlageba TamaSis ama Tu poQnter­i [ingl. pose] – adamianis ebze brZola. sxeulis esa Tu is mdgo­ 2. mowinave p. romelzedac gansxvavebiT) gadaRebuli aSenebdnen antikur (upira­ sagnis naTeli da muqi ad­ tesad romaul) taZrebs. pOdium­i [laT. imperatorisaTvis. WadrakSi. fSavelas p. gadawyveta. `basianis brZola~. pirTaTvis.  p. buli adgili savarZlebiT (wign. asaTianis p. . mecnierebani. pOet­i [berZ. maRali wris  p. romis cirkSi: amaRle­ pozitQur­i [laT. mosuli.. n. buli. podium] – 1. (meZebari) ZaRlis jiSi. poseur] – ada­ samxedro moqmedebaTa ra­ miani. `baxtrioni~. romelic zrunavs Ta­ ioni. Semoqmedeba. SaSSi: figurebis ze. rac pozitivizmi. 2. (wign. gamoxatuleba. p. pOema [berZ. niWi. sazeimo p. poietes] – mwerali.) brZolis dros ja­ mareoba. senato­ negatiuri). baraTaSvilis p. sakiTxis p. moklebalniani sanadiro 4. positio] – 1.  sasurveli p. `bedi 3. gilebi sinamdvileSi arse­ 3. msjeloba.

romlis saqmea wignebis. erTi mamlis Sejvareba er­ Ti sezonis ganmavlobaSi ramdenime dedalTan. Tavisi p. polygynēs mravalcoliani] – qor­ winebis forma. poly bevri da enēr (andros) qmari] – qorwinebis forma. poly bevri da gamos qorwineba] – 1. (s. daicva. poliAndria [berZ. beWdva. azrebi. qorwinebis forma.  p. p. polQglot­i [berZ.  p. ¥ poziciuri. samxedro wvrTnisaTvis (qarT. upiratesoba (WadrakSi).-Si miiRo monawileoba. polemique < berZ. polygonos mravalkuTxiani] – specia­ lurad mowyobili adgili sxvadasxva iaraRis. sa­ winaaRmdego..) baza. Jurnal­ga­ zeTebis da misT. polQgon­i [berZ. poligrAfia [berZ.  p. (qarT. sinon. sinon. (qarT. eqspedicia. polemikos mtruli] – kamaTi raime mecnieruli. ¥ poligrafiuli da sapoligrafio. 2.  kamaTSi swori p.. mravalcolianoba). polyglôttos] – bevri enis mcodne. polusTan ar­ sebuli. polAruli [laT.  p. 2. sabrZo­ lo tenikis gamosacdelad. paeqroba). mra- . 1. polygrafia mravalnaweri] – teqnikis dargi. poly bevri] – rTuli sityvebis TavsarTi. sinon. rodesac TiToeuls SeuZlia erTd­ roulad ramdenime meuRle hyavdes. romlis drosac qals SeiZleba er­ Tdroulad ramdenime qmari hyavdes. p. rodesac mamakacs SeiZleba erTd­ roulad ramdenime coli hyavdes. sasroleTi).pol -404valqmrianoba).  literaturuli p. poligQnia [< berZ. poli..) sruliad sxvagvari. eWira. azri raime sakiTxSi. yinulebi. (s. sinon.) kombinati.) da­ kavSirebuli. (wign. p. Rame. polEmika [fr. polaris] – 1. [berZ. literaturuli Tu po­ litikuri sakiTxebis gan­ xilvisas (qarT. p. sapirispiro. poligAmia [berZ. gadat. polusTan (mniSv. mrewveloba.  saraketo p. romelic uCvenebs simrav­ les raimes rTuli Semad­ genlobisas.

poly bev­ 1 ri da theos RmerTi] – re­ pOlQs­i [fr. polypus] – 1. universiteti. qonebis da sxv. swavlexelisuflebianoba. RmerTs aRiarebs. 2. poliTEizm­i [berZ. farTod pOli p­i [berZ. poly bevri da techne xeloba.) zurgis tvinis ruxi nivTierebis anTeba. muzeumi. politeqnQkuri [berZ. romeilic mraval dazRvevis mowmoba. simsivne. wesrigis dam­ romelic samedicino daxma­ cveli. dasxva dargTan dakavSire­ polikrAtia [berZ. polis] – Zvel saberZneTSi: qalaqi saxel­ noTeizmi). politika saxel­ denime pirze.. lovneba] – teqnikis sxva­ stomatologiuri p. sa­ . mraval­ 2 RmerTianoba (sapirisp. rebas uwevs momsvlel da Sin mwoliare avadmyofebs. policeman police policia da man ada­ loba] – samkurnalo­pro­ miani] – zogierT qveyanaSi: filaqtikuri dawesebuleba.-405- pol poligrAfist­i poligrafi­ – (medic. bavSvTa mwvave infeqciuri polieTQlen­i _ sinTezuri daavadeba.mtkice da elastiuri. mwifo da sazogadoebrivi poliomiElit­i [berZ. lorwovani garsebis (cxvi­ ris Rrus) keTilTvisebiani rac Scd. samzadeblad. p. nawlavRruiani cxoveli. iwvevs damblas..pOlis­i [berZ. nivTiereba erTgvari. xelisufleba] – mraval­  p. is specialisti. saxelmwifos nacrisferi da myelos tvini] marTvis xelovneba] – 1. xelis­ ba. policieli. police] – si­ cocxlis. xolo meore boloze aqvs  am nivTierebas xSirad cepiri. kratos buli. polios saqmianoba. poliklQnika [berZ. iyeneben samrewvelo da sa­ romelic erTi boloTi mi­ yofacxovrebo nawarmis da­ magrebulia moZrav saganze. mwifo. p. lofans (ix. bavSvTa p. uflebis ganawileba ram­ polQtika [berZ. mo. xe­  raionuli p. ligia. polis qalaqi da klinike mkurna­ polQsmen­i [ingl.) uwodeben (`celofnis parkio~ ­ amboben).

pOlk­i [rus. ¥ politikuri. politQkos­i politikuri moRvawe. xelmwifo xelisuflebis. p. Sexedelebebi.] – adamiani. politeia qalaqis administracia] – gansakuTrebuli administ­ raciuli organo.romelic Cveulebriv Sedis diviziis an brigadis SemadgenlobaSi. pOlka [Cex. qandakebaSi). poliqrOmia [berZ. romelic Seiswavlis sazogadoebis politikur organizacias da politikur cxovrebas. polihQmnia [laT. полк] – samxedro nawili. saSinao p. saaviacio p. polQcia [germ.  msrolelTa p. 2.  s. p. sxva adamianeb­ Tan urTierToba. romelic princi pul politikur sa­ kiTxebs cvlis wvrilmane­ biT. politolOgia [berZ. simRerebi.  sagareo p..pol -406bis probelemebs. polychrômos mravalfera] – mravali feris gamoyeneba (xuroT­ moZRvrebaSi. damokide­ buleba. polyphônia – mravalxmianoba. legioni). poliquan < berZ. xSirad angarebis miz­ niT. ¥ sapolitiko. p.  p.  p. (sinon.  p. intrigani. polyhymnia < berZ. politika da logos moZRvreba] – mecnierebis gansakuT­ rebuli dargi. politQkan­i [fr. gazeTi. brZola. romelsac hyavs SeiaraRebuli razmebi saxelmwifoSi wesrigis da­ samyareblad. ¥ policiuri. moRvawe. partiis an sazogadoebrivi jgufis moRvaweoba Sidasa­ xelmwifoebrivi marTvisa da saerTaSoriso urTier­ Tobis dargSi. polka] – Cqartempiani sabalo cekva. polymnia] – berZnul mitologiaSi: lirikuli poeziis mfarveli muza. (saub. ¥ sapolicio.. Polizei berZ. saSinao politikisa da sa­ erTaSoriso urTierTobe­ .) moqmedeba risame misaRwevad. polifOnia [berZ. -is meTauri. zedamxedveloba. warmoSobili xalxuri cekvisagan. politOlog­i – polito­ logiis specialisti.  s.. ubani. ¥ polifoniuri. musika am cekvisaTvis.

pop Semokl. sax­ romSi. ori bolodan erT­erTi. pop art Se­ 3. eleqtruli wredis. mag­ `masiuri~. fuZis an – uzenaesi qurumi Zvel saxlis angelozebiT. Poltergeist fuZis angelozi. adgili. TamaSi cxenebiT. am wer­ gamarTuli droebiTi xidi. saxlis tisaTvis gamiznuli. am pOmpa [laT. pontifex] lebis oinebiT. agreTve polaruli). ponton] – brtyel­ polos RerZi] – 1. pony] – patara sagnebisa.. ne oficeri. pular popularuli] – Tavsar­ (ix. sinon. pop-ansambli... < ti­ rebis dros brwyinvaleba. dacema. efeq­ saxlis angelozi.-407- pop polkOvnik­i [rus. pOmpa [fr. pOp­art­i [ingl. nitis an eleqtromagnitis  popΘkultura. lebSi xdeba da xsnian su­ pontQveqs­i [laT. pop. sapirispi­ ro. samxreTis p.] – gunduri sportuli didebuleba. fufuneba. polo berZ. tilidan axlos mdebare  pantoni Scd. pompa sazeimo msvleloba] – gaTvlili wodebulebebs (rangis) mqo­ sazeimo garegan efeqtze. kolegiis wevri. gaqroba pOni [ingl. burTiTa 2 da yvanjiT (qarT. romlebic sax­ cxenis jiSi. pompe] – wylis tumbo. pop­musika. `popularuli~. sawinaaRmdego ram. pompEzur­i [fr. romelsac iye­ brunvis warmosaxviTi Rer­ neben droebiTi xidis say­ Zis erT­erTi ori ukidure­ rdenad wyalze. Ti sityvisa mniSvnelobiT 2.  dadebiTi p. полковник] sxvavebuli ram. pOnton­i [fr. polkovnikze meti da ge­ 1 neral­maiorze naklebi. < po CrdiloeTis p. [ingl. pOlus­i [laT. polus < berZ. romelime RonisZiebis Cata­ pOlo [ingl.  avtomobilis p. ga­ daadgileba. uaryofiT p. poltergEist­i [germ. bet. aseT navze si wertilTagani. dedamiwis Ziriani navi. cxenburTi). – oficris wodeba vice­  poliusi Scd. pompeuse] – zarzeimis xasiaTisa. (gadat.) ukiduresad gan­ . qurumTa umaRlesi lis sulebiT. suli] – ucabedi xmauri.

popularis saxalxo. mar­ tivad gadmocemuli. pot-pourri] – mu­ sikaluri nawarmoebi. ¥ saporto. rac sayovelTao pa­ tiviscemiT.  populiaruli Scd.  p. p. WiSkari < laT. aso ð­s formis). bevrisaTvis xelmisawvdomad qceva. pOrt­i [fr. realur sagnebs. mxatvroba­ Si. literatura da sxva.) liTonis mzidi kon­ struqcia (berZ. yvelaze metad ufro gavr­ celebuli iyo me­15 s­Si. foTi. bWe. warmoadgens zogi manqanis nawils. port] – navsadguri. pOpuri [fr. portatQul­i [fr. portatif] – patara zomis. populArul­i [laT. rek­ lamas. xalxuri simRerisa da misT. Jurnalisti.S. porto Tan damaqvs] – patara. mxatvruli mimdinareoba.  xalxuri simRerebis p. motivebisagan. vinc. Portal kari. popularizAcia [< laT. < popular art popu­ laruli xelovneba] – popΘxelovneba. romelic risame populari­ zacias eweva. (teq.pop -408- mokl. sahaero porti _ igivea. leqcia. romelic ma­ sobrivi kulturis meTo­ debis. xeliT gadasatani organi.  popularizatori Scd. bevri­ saTvis advilad gasagebi.  s. pornogrAfia [berZ. ope­ retis.  p. mowonebiT sar­ geblobs. Tan satareb­ . 2.  populiarizacia Scd. rac aeroporti. didi Senobis mTavari Sesasvle­ li. msaxiobi. iyenebs Tavisufali. qalaqi – baTumi. rome­ lic Sedgenilia sxvadasxva popularuli operis. popularizAtor­i piri. Porta] – 1. portatis < laT. xalxuri] – 1. gamosaxulebas. popularis saxalxo. pOrtal­i [fr. xelmisawvdomi. saqonlis SefuTvas da a. portAtiv­i [fr. sayovelTaod mo­ wonebuli. kinematografiaSi). xalxuri] – risame farTo masebSi gavrceleba. nebismieri kombinaciis Se­ saqmnelad. uwma­ wuri suraTebi. arqiteqturulad ga­ formebuli. 2. pornos gar­ yvnili da graphô vwer] – sqe­ sobrivi aRviraxsnilobis da garyvnilebis gamoxatva (literaturaSi. stilisa da Temebis imitacias axdens.

porTveini. portativuli Scd. pOrtret­i [fr. msgavseba. poste] – 1. p. pOrtie [fr. mZime qsovilis. romelic Tvalyurs adevnebs wes­ rigs Sesasvlelsa da ves­ tibiulSi. wignebis da misT.  portatuli. skulpturuli p.. porphyra] – wiTeli feris grZeli xa­ verdis mosasxami.  ferweruli p. p.  tyavis p. pOrtfel­i [fr. personaJis garegnobis aR­ wera literaturul nawar­ moebSi. Porzellan] – faifuri. [laT. 3. magnitofoni. saidanac . p.) pirovnebis daxasi­ aTeba. garkveuli adamianis an adamianTa jgufis ferwe­ ruli. pos 2. skulptu­ ruli an fotografiuli gamosaxuleba. krest­ sabmeli. fotoaparati. post Semdeg] – aRniSnavs: `raimes Semdgo­ mi~. portefeuille] – didi oTxkuTxa CanTa (sa­ ketiani da saxeluriani). Poseidôn] – berZn. pOst­i [fr. Canaxati. p. porcElan­i [germ.  porTfeli Scd. sabeWdi manqana.. porter] – Savi ludi erTgvari. aRwera. portveini Scd. pOst. portvAin­i [germ. portrait] – 1. satareblad.  p.. portiere] – ka­ ris an fanjris farda sqe­ li. Zo­ weuli. poseQdon­i [berZ. qaRladebis.. radiomimRebi.  porTvaini. abaria fosta. ferwera.  p.-409lad marjve.  postimpresionizmi. romelsac mefeebi icvamdnen sazeimo SemTxvevebSi (samefo Za­ lauflebis simbolo). advilad gada­ satani. saguSago. pOrfir­i [< berZ. sadarajo punqti. pOrtmone [fr. grafikuli. miTologiaSi: zRvis RmerTi (romaul miTolo­ giaSi Seesabameba neptuni). p. pOrter­i [ingl. (gadat. Portwein] – magari Rvino erTgvari. Ca­ saweri davTari da sxv. porte-monnate] – safule qaRaldisaTvis ganyofilebebiT. ¥ portretuli. magari da momwaro. postinfeqciuri. portQer­i [fr. portier] – sastum­ ros mosamsaxure.

energia.-ze dgas. erTgvari mimarTuleba is­ toriis mecnierebaSi. potEncia [laT. saWiro] – (wign. ifar­ gleba ambebis gadmocemiT da ar xsnis istoriuli ganviTarebis obieqtur ka­ nonebs. post Semdeg da fr.. (wign. risame ganxorcielbisaTvis saWi­ ro SesaZleblobaTa er­ Toblioba.  qveynis ekonomikuri p. rac ukve raRac . pragma.. ganxorcielda. pragmatos – moqmedeba] – 1. romelsac win uzis laTinuri asoebi P. 2. postamentum] _ igivea. p.  sakontrolo p. risame sim­ Zlavris xarisxi. romelic SeiZleba gamovlindes sa­ Tando pirobebSi. samxedro p.  potencialuri Scd. potencQal­i [< laT. 2. 2. mimarTuleba. postfAqtum­i [laT.) faruli SesaZ­ lebloba.rac praqtikulad sasargebloa. sapasuxismgeblo Tanamde­ boba. SesaZleblobani.) minaweri werilis bolos (xelmoweris Sem­ deg).  ministris p.) sidide. romelic WeS­ maritebad aRiarebs imas. icaven an uTvalTvaleben visme. postulatum mosaTxovni.) mtkiceba. potentia Za­ la] – (wign. impressionnisme < impression STabeW­ dileba] – franguli ferwe­ ris ZiriTadi mimarTuleba me­19 saukunis bolos da me­20 saukunis dasawyisSi. postskrQptum­i [laT.  SemoqmedebiTi p. unari. rasme. postimpresiOnizm­i [laT.  p. post factum gakeTebulis Semdeg] _ imis Semdeg. ¥ potenciuri. saTvalTvalo p. pragmAtizm­i [< berZ. warmoiSva impresionizmis krizisis Sedegad. postUlat­i [laT. postAment­i [laT. ro­ melic axasiaTebs sivrcis mocemul wertilSi arse­ buli sxeulis energiis ma­ rags. post scriptum dawerilis Semdeg] – (wign.pos -410moxda. rac piedes­ tali. (fiz.  p.S.) gadat. romelic aRiare­ bulia raime Teoriis amo­ saval debulebad dasabu­ Tebis gareSe. potentia Zala] _ 1.

gasayidi saqonlis fasebis  gaerTianebuli erebis orcnobari. – sareklamo xasiaTis wve­ pedagogiuri p. (gram. da gardaqmnian mas. miani. prAid­i [ingl. praedikatum]  Teoria da p. rac Scd. p. praqtQkos­i – Tavis specia­ . Senobis. war­ kargi p. saqmianoba. saganze. Si). an sxva 3.) is. predQkat­i [laT. nonmdeblo aqtis an saer­ praiskUrant­i da preiskU­ TaSoriso xelSekrulebis rant­i [germ. preiskurant] – Sesavali nawili. uleba. (lit. prezervAtiv­i [< laT. filmis. – 1.  praktikosi Scd. rogorc sasawavlo pro­ 2. or­  ucxo enis Sesaswavlad ganizaciis da misT. daxelovneba telegadacema raime axali raime saqmeSi. moqmedeba. preambule wi­ nasityvaoba] – raime saka­ ojaxi... preAmbula [fr. rac msjeloba­ 2. prae praktika. saTvis.  p. prAqtika [berZ. ebisaTvis. praktikos saq­ ¥ preambulisa. praktikuli Scd. swavluli. ganizaciis wesdebis p. servare dacva] – damcavi sa­ Sualeba veneriuli daava­ praqtQkant­i – piri. koncerti. mosaqme] – 1. wignis.-aa saWiro.) Semasmeneli. gamocdileba. cesis Semadgeneli nawili. prezentAcia [ing. presentation]  studentebis sazafxulo p. rome­ debebis sawinaaRmdegod da lic praqtikas (mniSvn. mecadineoba. sawarmoo p. sadgenad farTo sazogado­ ¥ praqtikuli.) lomis. Prado] – samxatvro lobaSi praqtikuli gamoc­ dilebis mqone. pride] – (spec. Teoriuli codnis gamoye­ Si aris naTqvami msjelobis neba da saqmeSi ganmtkiceba. 2) orsulobis gafrTxilebi­ gadis. logikuri. adamianTa  preambulasi Scd. materialur samyaroze lis saxelad. muzeumi madridSi (espaneT­  p.-411- pre prAdo [esp. romliTac isini zogjer iyeneben krebis dad­ zegavlenas axdenen obieq­ genilebis Sesavali nawi­ tur. vefxvisa da misT.

konkursSi gamarjvebisaTvis.  operis saorkestro p. 2. (wign. upiratesad fortepianobisaTvis. 2. patara damoukidebeli mu­ sikaluri piesa. (s. prezidQum­i [laT. praeservatio] preistOria – sazogadoebis – (wign. baletis. premiére] – pirve­ li warmodgena Teatralu­ ri piesis. praesidium TavSi jdoma. ¥ premiuli da sapremio. 3. sinon. dacva ri­ same. romlis Sesaxeb werilo­ biTi Zeglebi ar moi poveba (qarT.) varaudze damya­ rebuli mosazreba.. premQer­i [< fr. mTavari rolebis Sems­ rulebeli msaxiobi. premiér pir­ veli] _ 1. saWadrako federaciis p. sanam ar dadasturdeba misi mcda­ roba. arCeviTi xelmZRvaneli or­ gano.  p. ganviTarebis uZvelesi xana. 2. pirveli p. igivea. Sesavals vukeTeb] – 1. premQera [fr. . rac pre­ mier­ministri. Sesavali. aSS-is p.  presidiumi Scd. krebis. respubli­ kuri saxelmwifos meTauri.pre -412- prezervAcia [laT. zogi organizaciis.  saerTaSoriso p. firmis da sxv. arCevnebi.. (samarT. praesumptio] – 1. win jdoma] – 1. win mjdomi] – 1.  mecnierebaTa akademiis p.) anazRaureba. prelUdia [< laT. yrilobis da misT. prEmia [laT. praeludo winaswar vukrav.. zogi didi samecniero da­ wesebulebis. sazogadoebis. (s. p.) risame dasawyisi. meTauri. 2.) fondi. operis. prezUmfcia [laT.. firmis p. musikaluri nawarmoebis Sesavali. 2. (gadat. ¥ saprezidento.  premialuri Scd. arCeuli garkveuli vadiT. praesidens (praesidentis) TavSi mjdomi. dawe­ sebulebis arCeviTi xelm­ ZRvaneli organo.  s. prezQdent­i [laT.  mecnierebaTa akademiis p.  konferenciis p. winaistoria). kinofilmisa da sxva.) raime faqtis aRi­ areba sarwmunod. praemium jil­ do] – fuladi an nivTie­ ri jildo raime dargSi damsaxurebisaTvis.) Senaxva.  saqarTvelos p. warma­ tebisaTvis.

momzadebuli ga­ aqtiuri forma – mowina­ mokvlevisaTvis.-iT gativa] – saxelmwifo xe­ sargebloba. pativiscema.. (s. sazoga­ wesiT.. rome­ gamocemaTa (Jurnal­gaze­ lic pretenzias acxadebs Tebis) erToblioba. 3. (wign.-is gamoxmiér pirveli ministre minis­ maureba. prerogAtiva [laT. qimiuri an farmacevtuli preskonferEncia [ingl.-413- pre  saqarTvelos p. upira­ festivali. pretEndent­i [laT. (s. p. iodovani p. prestige] – tyelis vrceli velebi. msoflio p. p.damzadebuli la­ presskonference] – saxelmwi­ boratoriuli an safabriko fo. tesoba.-is muSaki. lisuflebis organos an ¥ prestiJuli an saprestiJo. saubari vitaminiani p. praetendens prEsa [fr. zomieri klimaturi sar­ prEstiJ­i [fr.. yvela Tav­ 2. p. uxucesi] – mRvdeli. rom­ sadac mohyavT sasoflo­sa­ liTac sargeblobs vinme. saswavlo aRmdegis moqmedebis wesis miznebisaTvis da sxv.) profesiebi. gavle­ tramalebi stepis msgavsi. presis warmomadgenlebTan prEria [fr. vaweTa) Sexvedra. tri] – mTavrobis meTauri. presbyteros jdomare.) kuTrebuli ufleba. praeparatus prEsing­i [ingl. meurneo kulturebi. Tanamdebobis piris gansa­  p.) avtoriteti. ministrTa kabinetis Tavm­ presvQter­i [berZ. prero xelmZRvanelis p. doebrivi moRvawis (an moR­  samedicino p. na. pressing] – momzadebuli] – 1. mcenaris sportul TamaSSi: davis an cxovelis organizmis erT­erTi yvelaze ufro nawili. rameze.) pre­ farTo sazogadoebisaTvis riebi] ­ CrdileT amerikaSi: saintereso sakiTxebze.. rame. politikuri. p. pre- . qimiuri analizisaTvis damsxmelis winaaRmdegobiT momzadebuli nivTiereba. prepArat­i [laT. produqti. ndoba. mTel moedanze. daurRvevlad. raime uflebis ma­ prEmier­mQnistri [fr.. prairie da (mr. presse] – periodul (praetendentis)] – piri.

-Ta turniri (WadrakSi). preferEncia [laT. prefeqtis kancelaria. wayeneba.) sasamarTlos an saxelmwifo xelisuflebis sxva organos adrindeli gadawyvetileba. Ziebeli. 2. uprecendento Scd. ¥ saprivitazacio. prefEqtura [laT. u. risame moTxovna. safrangeTSi: Ta­ namdebobis piri.  u. sa­ da.  p. vaWrobis ganviTarebis miz­ niT).  p. miwebis. privatizAcia [< laT. ¥ pretenziuli (mniSvn. prEfiqs­i [laT. ¥ uprecedento. praefectus uf­ rosi] – 1. 1­isaT­ vis). saCivari. toni. TavsarTi. tran­ sportis saSualebaTa da sxvaTa gadacema kerZo pi­ rebisaTvis. SemTxveva. romelic miRebulia nimuSad sxva msgavsi sakiTxebis gadawy­ vetis dros. sacxov­ rebeli saxlebis. rome­ lic warmoadgens nimuSs an gamarTlebas Semdegdro­ indeli msgavsi SemTxveve­ bisaTvis. praefectura] – 1.  precendenti. ar yofila. pretEnzia [laT. 2. praetensio] – 1. praefixsus wini­ dan mimagrebuli] – (gramat. SemTxveva. risame mopovebisaken swrafva.  raime p. prEfeqt­i [laT. praeferentia] – or an met qveyenas Soris dadebuli xelSekrulebiT erTmaneTisaTvis minWebuli upiratesoba. ¥ upretenzio – ubralo. adamiani. zog qveyanaSi: policiis ufrosi.  u. 2.  p. raime Tavisi uf­ lebis gamocxadeba.-ebi aqvs. (samarT. nawarmoebi. zog qveyanaSi: admi­ nistraciul­teritoriuli . SeRavaTi (mag. privatis kerZo] – saxelmwifo sawarmoTa. praecedens (praecedentis) winamava­ li] – 1. romelic departamentis saTaveSi dgas.pre -414erTeuli.  pretenciozuli Scd.) sityvis martivi fuZis (Zi­ ris) win moTavsebuli afiq­ si. sarCeli. 2.  didi p. precEdent­i [laT. ukmayofilebis gamoxatva. misi mmarTvelobis organo.

fondi. primitivus Tavdapirveli. sakiTxis gaubraloeba. ganu­ viTarebeli movlena imave xnis gvian moxdenili. printer] – kompiuteris periferiuli mowyobiloba.-415 s. p. prQzi [fr. teqnika.  p. primitQvizm­i – 1. ararTuli. xolo danarCeni waxnagebi (gverdebi) – para­ lelogramebs. rac privilegiuri (ix. mdgomareoba. pirvelo­ ba. s. s. ¥ saprizo.  festivalis mTavari p. privilegium] – gansakuTrebuli ufleba. 2.  primitivuli Scd. iyeneben optikur xelsaw­ yoebSi. romelSic sxivebi gadatydeba da iS­ leba Semadgenel ferebad. ubraloba risame Sesru­ lebaSi. prQmat­i [laT. ganuviTarebeli. meurneoba. rTuli movlenis. primitif yvela­ ze adreuli] – yovelgvari pirveli dawyebiTi. (fiz. primQtiv­i [fr. azrovneba. Ca­ morCenili. obieqtebi. primatus] – upi­ ratesi mniSvneloba. ¥ prizmuli. p. romelic miniWebuli aqvs visame sxvebisagan gansxva­ vebiT. pirvelyofi­ li] – 1. Cveuleb­ riv samwaxnaga.  p.  p. privilegirEbuli _ igivea. adgili. privilEgia [laT. mina. romelic ga­ moiyeneba teqstebisa da ga­ . primadonna] – operaSi da operetaSi mTavari partiebis Semsru­ lebeli momRerali qali. rom­ lis ori erTmaneTis para­ leluri da toli waxnagi (fuZe) warmoadgens mraval­ kuTxedebs.  p. (maTem. 2. metismetad gamartiveba. upira­ tesi mdgomareoba. primAdona [it.) aseTi formis gam­ Wvirvale sxeuli. upiratesoba. uf­ ro metad ganviTarebul movlenasTan SedarebiT. kristali. komisia. prix] – jildo ra­ ime SejibrebaSi gamarjve­ bisaTvis. prQzma [berZ.  p. prizmatuli Scd. pri  prizmi. prQnter­i [ingl. ¥ privilegiuri. privilegia). primitQuli [laT. 2.  s.-iT sargeblobs.) mravalwaxnaga sxeuli. simarti­ ve. prisma] – 1. ubralo. marti­ vi.

 u. mimarTulebani mecnierebaSi.  u.prin­ ci pze damyarebuli. msjeloba. adamiani.pri -416 p. 2) dam­ cveli. meore naxevarSi Seq­ mnili saxelmwifo wyo­ bileba. 3. p. romlis drosac SenarCunebuli iyo zogi respublikuri dawesebule­ ba. pro] – mniSvnelobiT­ iyo momxre. sakiTxi.  avtomobilis moZraobis p. princeps pirveli] – dasavleT evropaSi: samefo saxlis wevris tituli (qarT. rac araviTar princi ps ar axlavs. 2. rTuli Teoriuli an mosaxulebebis qaRaldze dasabeWdad. Tvalsazrisi.. Prinzessin < laT. imoqmedo vinmes interesebidan gamomdinare. Prioritat laT. ZiriTadi Tavisebureba ri­ same mowyobilobaSi. upiratesi mniSvneloba. principium sa­ wyisi. ¥ princesasi. pirveloba mecnierul aR­ moCenaSi. 2. moZRvrebis. uprQnci po – 1.  mtkice p. upiratesoba.magram xelisufleba faq­ tobrivad ekuTvnoda erT pirovnebas _ imperators. princQpat­i [laT. gamogonebaSi. ufliswuli). germ.-ebiT xelmZRvane­ lobs Tavis saqmianobaSi.) gamomdinare.. prOblema [berZ. p. 2. princQpul­i 1. rome­ lime Teoriis. u. I s. welTaRr.  princi pialuri Scd. kritika. prQnci p­i [laT. rwmena. [laT.  lazeruli p. ganviTarebis p. ganuxrelad Semsru­ lebeli. princi pidan (mniSvn. principatus] – Zvel romSi Zv.  p. prince < laT. problema] – 1.qcevis ZiriTadi wesi. priorQtet­i [germ. Prinz fr. politika. prQncesa [fr. pro. ga­ mokvlevaSi da misT.. p. kamaTi.. ¥ prioritetuli. melnis p. . 2. prQnc­i [germ. dasawyisi] – 1. mecnierebis ZiriTadi de­ buleba. adamiani. 2. princi pis (mniSvn. gadawyvetileba.  prinsessa Scd. visac ara­ viTari princi pi ara aqvs..] – mefis qaliSvilis an princis meuRlis tituli. princesse. moqmedebis. prior pirveli] _ 1.  dargis p. p. sinon.

Sed­ gena.-417praqtikuli sakiTxi. radio _ da tele­ gadacemaTa Sinaarsi. 3. Teatraluri. Seswavlas. sakiTxi. momavali muSaobis. dedamiwaze. (saub. sacirko war­ modgenis.) ityvian Zne­ lad gadasawyvet. ro­ melic saWiroebs axsnas. 4. prObst­i [germ. gansaxor­ cielebel rameze.  qarTuli literaturis p. gancxadeba..  u. Teatraluri p. 5­saT­ vis). s. dokumenti.  amindis p. saswavlo sagnis Sinaarsis mokle gadmocema.  eleqtronuli gamomTvleli manqanis p.  s. laboratoria. gadat.  sicocxlis warmoSobis p. 2. .  mecnierebis ganviTarebis p. gamokvlevas. 5. 2. politikuri partiis.-ebi. ¥ programuli (mniSvn. Propst] – lu­ Teranuli eklesiis ufrosi pastori. romelic unda Seasrulos manqanam. ¥ problemuri. romelzec CamoTvlilia Sesasrulebeli nomrebi. momavali ganviTarebisa da Sedegebisa arsebuli mec­ nieruli monacemebis sa­ fuZvelze. sabWo. prOgnoz­i [berZ. soflis meurneobis ganviTarebis p. sakiTxi. 3­saTvis). wi­ naswarganWvreta movlenis..  s. moqmedebis gegma­davaleba. prOgrama [berZ. marTva. danadgarma.  p.  ixmareba agreTve problematuri. programma pro gancxadeba] – 1. ¥ saprogramo (mniSvn. 1.. prognozQreba – risame prognozis SemuSaveba. prognosis] – winaswari ganWvreta. me-12 klasisaTvis. SemsrulebelTa gvarebi da sxv. samyaros warmoSobis p.. aRzrdis p.  samoqmedo p. s. ga­ dawyvetas. telegadacemaTa p. furce­ li. 2. ¥ uproblemo – martivi sa­ kiTxi.  p. moRvaweobis Sina­ arsi da gegema.  konstituciur . or­ ganizaciis an calke piris moRvaweobis Sinaarsisa da miznebis gadmocema.monarqiuli partiis p. ¥ saproblemo.  koncertis p.

xidis p. sagani. mza p. navTobis gamoxdis p.). 5­saTvis) Sedgena manqanisaTvis. progressio win­ svla] – (maTem. dasamzadeblad an rekonstruqciisaTvis dasa­ muSavebeli gegma. progresQuli – rac Tan­ daTanobiT izrdeba. prodiUser­i [ingl..  rZis p. produqtebi – sursaT­ sanovage. progresi).  p.  Teatris p. mr. progressus] – winsvla.pro -418gadamRebic aris. prodUqcia [laT. mowinave. regresi).  samecniero p. prOeqt­i [laT. productus] – mwarmoebluri. p.  p. kino­ kompaniis meTauri. 2.-ebi (yveli. romelic axorcielebs finansur kon­ trols da zogjer filmis . warmoebis produqtebis erToblioba an nawarmoebis calkeuli produqti. gadat.  ucxo enis Seswavlis d. anazRaureba. risame asa­ gebad.. productio] – 1. Producer] – kinofirmis patroni..ebi (navTi. miwaTmoqmedeba.). kacobriobis p.. na­ yofieri. productus Seq­ mnili] – 1.karaqi da sxv.. teqnikuri p. kuburi gantolebis d. aqtis.benzini. 2.  ariTmetikuli p. aRmavloba (sapi­ risp. Tbilisis centris rekonstruqciis p. progrEsuli – progresis xelis Semwyobi. Sroma.  Sromis p.  maRalxarisxovani p.nivTiereba. moRvawe.  produqciuli Scd. dizelis sawvavi da sxv.  progresiuli Scd. progrAmist­i – daprogrami­ rebis (ix.. 2. raime dokumentis.) garkveuli wesiT cvalebad ricxvTa mwkrivi. progrEsia [laT.. projectus win gamoweuli] – 1. programa) speci­ alisti. produqtQuli [< laT.  produseri Scd. prOduqt­i [laT. geometriuli p. daprogrAmeba – programis (mniSvn.  progresuli sxvaa (ix. gonebrivi Sromis nayofi.  mecnierebis p. beWdviTi p. nawili. romelic miRebulia adami­ anis Sromis Sedegad. prOgres­i [laT. Zlier­ deba.

. 3.) romaelebis mier dap­  dadgenilebis p. rasac mohyveba periferia. piri. simZlavre.) igivea. provincia] saqcieli. pirTa jgufis.  patara p. ¥ provokaciuli.-419- pro dadgenilebis winaswari. provisor] – afTiaqis mu­ li. 2­isaT­ moqmedebas. projectio win. Saki. umaRlesi ganaTlebis provokAcia [laT. kaciis mosawyobad. provocaSors gaweva] – 1.) siv­ tos gamomwvevi] – 1. riuli erTeuli zog sa­  samxedro p. provocatio mqone farmacevti. olqi.  eqskursiaze wasvlis p. gegmili).. pravokatoruli Scd. kuTxe. mZime (zogjer damRupveli) 2. romelic Ralatis dacema ekranze. gamowveva] – gamcemluri provQncia [laT. (ist. vis).-ze wamoego. qalaqi. savaraudo teqsti. proeqtQreba – risame pro­ 2. raime organizaciaSi provo­ sinon. xelSekyrobili teritoria. romelic Separulia brtyel zedapirze. 3. (moZv. Teatri. Provisor <  pravakatori. SezRuduloba. faruli rciTi figurebis gamosaxva agenti. rac dialeq­ s. provokAtor­i [laT.) gamosaxulebis ga­ 2. visime (calke pi­ – 1.  s. p.  p. Tvalsazrisis. xelmwifoSi. tizmi. CamorCeni­  avtosawarmos p. administraciul­terito­ Sedegi. pravakatorulaT. 2. davaleba. instituti. wamqezebeli. mizniT iwvevs akrZalul ¥ saproeqcio (mniSv.. p. 1­saT­ provinciAlizm­i [< laT. ganzraxva. provQzor­i [germ. ¥ provokatoruli. provincialis provinciuli] –  s. loba. interesebis eqtis (mniSvn.  p. 1. rulebis p. mebebisTvis.  provincialuri Scd. ¥ saproeqto (mniSvn. (moZv.) dedaqalaqs an ris.-is centri. organi­ msxvil kulturul centrs zaciis) waqezeba iseTi moq­ daSorebuli adgili. saqmianoba. ¥ provinciuli. (qarT. 1) Sedgena. s. proEqcia [laT. (spec. (maTem. aparati. vis). gegma.

¥ prozauli.). prozaQkos­i – mwerali. romelic ganagebda umTav­ resad gadasaxadebis akre­ fas saxelmwiofo xazina­ saTvis. prozEqtura [laT. proletarus] – 1. ro­ melsac warmoebis saSua­ lebani ar gaaCnia. moTxrobebi). mierTeba] – sxeulis xelovnuri nawili (xeli. prosa] – TxrobiTi. romelic gakeTbeuli aqvT dakarguli saTanado bunebrivi sxeu­ lis nawilad.  pravokacia. procuro vzrunav] – 1.  s. prOza [laT. mowodeba politikuri xasiaTisa (Cve­ ulebriv aralegaluri). prosēlytos] – 1.  p. poe­ ziisgan gansxvavebiT (sinon. risame axali da Tavdade­ buli damcveli. beletristika). prolEtar­i [laT.romelic zedamxedvelobs kanonebis zust Sesrulebas. ¥ saprozeqturo. prothesis mi­ mateba. prokurAtura – saxelmwifo organo.. proklamAcia [laT. fexi. prokurAtori [laT. sa­ dac gvamebs kveTen. Zvel romSi: moqalaqe. nawarmoebebi. visac axlad aqvs mi­ Rebuli romelime sarwmu­ noeba. kbilebi . prozElit­i [berZ. zedamxedveloba. 2. ro­ melic prozaul nawarmo­ ebebs wers (sinon. prOTez­i [< berZ.  protezi Scd.pro -420matio mowodeba] – saagita­ cio furceli. pilate (biblia. 2.  generaluri p. prōsectus gakveTa] – samkurnalo da­ wesebulebis paTologiur­ anatomiur ganyofileba. procureur laT. Ra­ takTa wodebis warmomadge­  p. provakaciuli. procurator] – Zvel romSi: moxele. beletristi). 2. prokOnsul­i [laT. romelic zedamxed­ velobs kanonebis Sesru­ lebas. axali aRTqma).. ¥ saprokuroro. gauleqsavi literatura (romanebi. prokUror­i [fr. mowodeba. saxelmwifo bralmdebeli sasamarTlo procesze. procla- . pro-consul] – Zvel romSi: provinciis mmarTveli. pravakaciuli Scd. daqiravebuli muSa. Tanamdebobis piri. ¥ p.

rebiT TviTonac icvleba propagAndist­i – piri. buli nawilebis mqone. imdenjerve. proportio] – xis miniWeba. rac unda gavrceldes. propEler­i [ingl. jerme gazrdiT an Semci­  p. sinon.) ori Sefardebis propAganda [laT.-421neli. garkveuli Tanafardoba promulgAcia [laT. propeller] agreTve epilogi). romelic risame propagan­  p. butan­ Ta klasi. tumbo. Senobis nawilebs Soxelmwifoebrivi aqtis ga­ ris. ukuproporciuli: ukupro- . erT­ rcelebuli] – raime Sexe­ maneTTan swored Sefarde­ dulebis. – ramdenime frTis mqone  `vefxistyaosnis~ p. moZRvrebis. p. promEdol­i – tkivilgama­  p. yuCebeli samkurnalo pre­ prOpolis­i [berZ. ideis. mowyobiloba. 2. sidideebi. sahaero ba] – raime moqmedebis vadis xraxni). gagrZeleba. ¥ propeleriani. moqveyneba. 1.) raime sa­  p. miiReba navTobisgan. codnis gavrceleba maseb­  p. prolomgare gagrZele­ Zalas (qarT. waweva] – samecniero xaris­ propOrcia [laT. Si saTanado axsna­ganmar­ 2. promulrisame nawilebs Soris. Tan erTad iyeneben saTbo­ bad da Sigawvis Zravebis prOlog­i [berZ.  TviTmfrinavis p. ventilatori. prolongation brunvisas warmoqmnis wevis < laT. literaturuli nawarmo­ ebis Sesavali nawili (ix. promotio win dindgeli. narkotiki. skis webo. propolis < parati. prologos] – sawvavad. das eweva. gatio] – (samarT. propaganda toloba. romelic prolongAcia [fr. agebuleba. pro proletarQat­i proletar­ prOpan­i – organuli naerTi. muSaoba. rome­ tebiT. (maTem. lic sxva sididis ramden­ ¥ propagandisti. pro win da polis qalaqi] – promOcia [laT. maTematikaSi: iseTi. gav­ propOrciuli1 – 1.

 ganmartebiTi leqsikonis p. proJEqtor­i [fr. prostAta [berZ. projectus] – mZlavri (sarkeebiani) gasanaTebeli xelsawyo.  daviT aRmaSeneblis p.pro -422– saxelmwifos meTauris (monarqis an respublikis prezidentis) ufleba – ga­ dados parlamentis sesia (sxdoma). (sa­ mecniero naSromis. maJoritaruli warmomadgenloba).  prorektori Scd. mokle Sinaarsi. sareklamo xasiaTis sac­ nobaro gamocema. praJektori Scd. prostitutio Sercxvena.  mogzaurobaTa biuros p.. romlis drosac xmis micema xdeba partiis kandidatebis siis mixedviT. 2. prorogatio gangrZoba. proporcQuli2 warmomadgen­ loba – arCevnebis sistema.) winamdebare jirkvali. prostAtit­i – prostatis anTeba. Cveulebriv farTo da swori quCa. romelsac realu­ ri safuZveli ar gaaCnia. xelmZRvaneli] – reqtoris moadgile. mimoxilva] – 1.  proJektori..  proporcionaluri Scd. prostatēs win mdgomi] – (anat. prostitUcia [laT. prospectus xedi. ro­ melTagan erTis gadideba iwvevs meoris imdenjerve Semcirebas da piriqiT. frazeologiuri leqsikonis p. etimologiuri leqsikonis p. projectous < laT. rusTavelis p. (TbilisSi). praJeqtori. gaxangrZliveba] . wabilwva] – porciuli sidideebi..  prospekti Scd. saxel­ mZRvanelos da sxv. qalaqis didi. prospectus xedi. prospEqt­i2 [laT. raime gamocemis dawvrilebiTi gegma. prOJeqt­i [project < laT. ganzaxva. mimoxilva] – 1.  prospekti Scd. prorEqtor­i [laT. pro ma­ gier da rector mmarTveli. prorogAcia [laT. samecniero nawilSi.  universitetis p. amasTan yo­ veli sia iRebs adgilebis raodenobas miRebul xma­ Ta proporciulad (sapi­ risp. romelSic mocemulia saqonlis aRwe­ ra­SeZenis pirobebi. prOspeqt­i1 [laT.). projectus win gasrolili] _ ga­ nuxorcielebeli proeqti.

dad­ genilebis winaaRmdeg.  s. proteqtOrat­i [ingl. protOkol­i [berZ. protEqcia [laT. protorenesansi. gauwia. protestAntizm­i – qristia­ nuli sarwmunoebis erT­er­ Ti ZiriTadi mimarTuleba (marTlmadideblursa da kaTolicizmTan erTad). nota. ¥ saprotesto. ufrosi saeklesio wode­ bebSi. romelzedac aRniSnuli iyo TariRi da gadamweris saxeli)]: di plomatiuri protokoli _ im wesebis erToblioba. ¥ protestantuli. protectio] – gavleniani piris mier vinmesTvis ukanonod aR­ moCenili daxmareba.  p. prOteJe [fr.  p. mfar­ veloba. protos pir­ veli] – mniSvnelobiT – pirveldawyebiTi. s. sefiskveri. protector mfarveli] – saxelmwifoTa damokidebulebis erT­er­ Ti Tanamedrove forma. demonstracia. proto. Protest < laT. prOsfora – hostia _ patara kveri. protokoll. [berZ. prOtest­i [germ. pirveli. ga­ remosadmi interesis dakar­ gva. protokultura.  p.­Si re­ pro formaciis dros. uxalisoba. ro­ melic Zlier saxelmwifos saSualebas aZlevs daimor­ Cilos susti. meZaveoba. prostratio] – daZabuneba.-is gancxadeba.  prototi pi. rac gamowveulia (Se­ degia) sruli fizikuri da nerviul­fsiqikuri Zalebis dakargviT avadmyofobis Semdeg. oficialuri gancxadeba raime gadawyvetilebis. raime movlenisadmi ukma­ yofilebis energiuli ga­ moxatva. protectorate < laT.. pirveli furceli (romel­ sac awebebdnen gragnils da.. protEstant­i – protestan­ tizmis mimdevari. rogorc protesti kaTolicizmis winaaRmdeg. . eklesia. prostrAcia [laT. protoena. 2. protege] vinc visame proteqciiT sar­ geblobs. warmoiSva me­16 s.  prokuroris p.-423qalebis mier sakuTari sxe­ uliT vaWroba. protestor vemowmebi] – 1.

-ebi.: ideis. profanus] – ra­ ime dargSi ucodinari. professio] – adamianis ZiriTadi saqmia­ noba. protOti p­i [berZ. romlebic unda daicvan mTavrobebma da maTma di p­ lomatiurma warmomadgen­ lebma saerTaSoriso urTi­ erTobebSi. pirveli saxe. ro­ melmac raime saqmianoba ga­ ixada Tavis profesiad (gan­ sxvavebiT moyvarulisagan).) mimarT. interesebi. romelic Sedis atomgulis Semadgen­ lobaSi. proktos . profesiis muSakTa gaer­ Tianeba.  s. Seuracxmyofeli damokidebuleba sayovel­ Taod aRiarebuli movlenis (mag. p.  daviT kldiaSvilis moTxrobebis gmirTa p. moZRvrebis.  eqimis p. ganyofileba (sagareo saqmeTa saministroSi). profanatio] – upatiuri. risame pirveladi nimuSi. prôtos pir­ veli da typos niSani. protOplazma [berZ. warmoqmnili] – (biol. specialoba. xe­ lovnebis Zeglis da sxv. prOtoni [berZ.. proqtolOgia [berZ. romelic Se­ iswavlis msxvili nawlavis (da masTan erTad swori nawlavis) daavadebebs.) _ cxoveluri da mcenareuli ujredebis nivTiereba. uvi­ ci. rome­ lic warmoadgens maTSi mim­ dinare sasicocxlo proce­ sebis safuZvels. profesiOnal­i adamiani.  p. inJinris p. prôtos pirveli da plasma gamonaZer­ wi.  saoqmo Scd. profEsia [laT. SebRalva.pro -424yiTa nawlavi da logos moZ­ Rvreba] – klinikuri medi­ cinis nawili. prôtos pirveli] – (fiz.  profesionaluri Scd. kvali] – 1. dedani. profesiuli kavSiri (mok­ led: profkavSiri) – na­ warmoebis raime dargis. misi damaxinjeba. prOfan­i [laT. ¥ profesiuli.) nivTierebis dade­ biTad damuxtuli elemen­ taruli nawilaki. profanAcia [laT. p-is arCeva. namdvili pirovneba. daxelovneba.. 2. romlis mixedviT avtorma Seqmna literaturuli saxe. ¥ saprotokolo. romelic gamoiyena nimuSad sxva avtorma.

acra. teqnikaSi. profesiis.. ga­ lificiur maswavleblebs saformeblad saWiro moq­ (agreTve samecniero­kvle­ medeba. (qarT. Weben umaRlesi saswavleb­ procEdura [fr. p. raime Tuleba. 2.. prophysedi nawili (aRiniSneba % laktikos dacviTi] – risame niSniT). sxeulis mov­ wodebis mqone piri. eqimis mier daniSnuli mkurnalobis. xidis p. 3. teqnikaSi da sxv. meurneobis ZiriTad dama­  s. raodenoba. 2­isaTvis). professeur formisaTvis] – risame Ses­ maswavlebeli] – samecniero ruleba formalurad. p. romelic gani­ ZiebaTa erToblioba (me­ zomeba raime erTeulis me­ dicinaSi. saxedaoba gverdidan. ¥ profilaqtikuri. 1.rodesac iReben  wiTelas p. risame vertikaluri Wri­ 1­isaTvis) da saproceduro li. RonisZiebaTa miRe­ viT dawesebulebaTa mecnier buli Tanmimdevroba. prOforma [laT.  wylis p.) sakiTxi. pro centum asis magivrad] – 1. remonti.  Semnaxveli banki iZleva  p. saqmianobis mimar­ prOcent­i [laT. masaJi. Se­ kompresebi da sxv.-ebi. xasiaTebel niSanTa erTob­ lioba. an sagnis gamoxatuleba. dargebSi).  gzis p. ero­kvleviT muSaobas). Tavidan acilebis Ronis­ 2. romelsac ani­ saCveneblad. mZRoli. mrewvelobaSi: ¥ proceduruli (mniSvn. sargebeli). saxis procesi (abazana. inJineri. TanamSromlebs.. gakaJebis calkeuli prOfil­i [fr. (mniSv. 3.). asedi nawiliT.-425- pro  p. procedure] – 1. profil] – 1. Semosavali. lebis yvelaze ufro kva­ risame Sesasruleblad.  p-(s. am 2. pro forma profEsor­i [fr. sididis an raodenobis mea­ profilAqtika [berZ. . kabineti. xasiaTi. mo­ wodebuleba. specialobis.) wesebi. danaSaulobafuls yovel as erTeulze Ta p. xelSekruxelmZRvaneloben samecni­ lebis xelmoweris p. p. sinon. lis. romlebic  xmis micemis p. (s.

 p.. pUdel­i [germ. Pueblo] – aSS­is samxreT­dasavleTiT mcxov­ reb miwaTmoqmed indielTa anabarze or p. marTavs srul gamoTvliT process. Publizistik < laT. (s.pro -426vliT operaciebs. 2­isaTvis). prOces­i [laT. 2­isaTvis). ¥ procentuli (mniSvn. romelic uz­ runvelyofs TviT gamoT­ . processor] – egm­is centraluri mo­ wyobiloba.  saswavlo-aRmzrdelobiTi p. damatebiT. 1. risime gan­ viTarebis gza. publikAcia [germ. sasamarTlo saqmis garCe­ va. (s. laT. procEsor­i [ingl.  sadResaswaulo p. teqnologiuri p. Pudel] – oTaxis ZaRlis jiSi. beWdva. madanSi rkinis p.) kodeqsi. werili. 2. ¥ publicisturi. Sefardeba. p. p. samgloviaro p. ro­ melic publicistikas mis­ devs. fqvilis.  u. publicQstika [germ. pubertatio] sqesobrivi momwi­ febis periodi. ¥ publicisturi da (umjo­ besia) publicistikuri.  p. 3­isaT­ vis).. pUeblo [esp. ¥ procesualuri da saproceso (mniSvn. procEsia [laT. Janni. pudding] – ku­ linaruli nawarmi. sam­ gloviaro). naSromTa ga­ moqveyneba. ¥ uprocento (mniSvn.  p. sesxi. pubertAcia [gviand. pUding­i [ingl. Publication < laT.-s wliurad. akeTeben burRulis. publicus sazo­ gadoebrivi] – sazogadoeb­ riv­politikuri xasiaTis literatura Tanamedrove aqtualur sakiTxebze. moRvaweoba. processio moZ­ raoba win] – mravalricxo­ vani xalxis svla risame aRsaniSnavad (sazeimo. kvercxis. processus svla. rZis da misT. Semadgenloba. publQcist­i – mwerali. xaWos an sxva masalisgan – Saqris.) vada. risame movlenaTa Tanmimdevruli monacvleoba. daavadebis aqtiuri mimdi­ nareoba. 3. kanoniT dadgenili we­ si sasamarTlo saqmis gar­ Cevisa.  p. mimdinareoba] – 1. publicatio] – calkeul nawarmoebTa.

wesi. punctuel] – zedmiwevniT zusti. pUlt­i [germ. punch < ind.  eleqtrosadgurebis p. romelic nomriT an asoTi aris gamoyofili. Cveulebriv isin­ jeba majaze (qarT. punctum werti­ li] – 1. pulsus biZgi] – 1. gankuTvnilia raime saqmianobisaTvis. Sesakrebi p. marTvis p. sinon. samedicino p. 2.  p. gausinjes. pUnS­i [ingl. daba da misT. . 3. 2. punctum wertili] – (gramat. pUnqt­i [laT. sadgomi.) sasveni niSnebis dasmis sistema.. sofeli. majiscema).-is wesebi. oficialuri dokumentis an raime teqstis patara nawili. raimeTi mniSvne­ pur lovani adgili.  p.  mesame Tavis me-5 punqti. Puma < peruel indi­ elTa enidan] – mtacebeli cxoveli katebis ojaxisa. ro­ melSic urevia wyali. pulvis (pulveris) mtveri. miswrafeba zneobrivi siwmindis dac­ visadmi (zogjer moCve­ nebiTi).-is kargi codna gamoamJRavna.  saTvalTvalo p. purism < laT. cxovre­ bis raime tempi.) moZraobis. Sa­ qari. dasaxlebuli punqti – qa­ laqi. pUrizm­i [fr. 2.  strategiuli p. adamiani. pUls­i [laT. romelic mowyobilia. adgili.  punktualuri Scd.  punktuacia Scd. rac ga­ mowveulia gulis moq­ medebiT. pUma [esp. purus wminda] – 1. (gadat. Pult] – 1.-427tomebis saerTo saxelwo­ deba. fxvnili] – mowyobiloba siTxis an fxvnilis gasafrqvevad ha­ eris nakadiT. punqtuAcia [germ. sadispeCero p.  diriJoris (an: sadiriJoro) p. maRal fexze gamarTuli daxrili CarCo an ficari notebis dasadebad.  p. Cai da sxv. stendi da sxv.. aku­ ratuli. Punktuatia < laT. raimesaTvis gan­ kuTvnili. pulverizAtor­i [laT. ro­ melzec ganlagebulia xel­ sawyoebi risame muSaobis avtomaturi marTvisaTvis.. arteriebis kedlebis ritmuli feTqva. magida. punqtuAluri [fr.. moswavlem p.] – magari sasmeli – romi..

romlis xsnaric gacive­  J. an Stori. saTavgadasavlo J. ba. qurdebis J. puritan < JAnr­i [fr. PPutsch] – saxel­ niSan­Tvisebebi. erTmaneTis paralelurad JAsmin­i [fr. JArgon­i [fr. jasmin] – dekora­ ganlagebuli firfitebisa­ tiuli buCqi. ro­  mowafeTa J.. vili. sityvebi. jgufis. JelAtin­i [fr. jakan] xelovnuri). jalousie] – daraba ¥ Jargonuri. bisas iqceva labad (sqel JandarmEria [fr. romlebsac _ msxvili tyvia daTvze sa­ xmaroben raime profesiis. jargon] – Tavi­ seburi sityvebi (xSirad якан litv. sax. purus wminda] – adamiani.. medicinaSi. JAkan­i. romlisTvisac da­ moCvenebiT) icavs zneobas. J. wris warmomadgen­ JAko [fr. dargis nawarmoebTa sa­ romelic mkacrad (xSirad xeoba.-Ta korpusi. sakuT. nairsaxeobani. gendarmefafisebur masad). nadirod. JAluz­i [fr. gendarme] – piri. жакан.. jacquot] – patara lebi. gan­ nariaSi. gamoTqma. saTvis. iyeneben rie] – zog qveyanaSi: samxed­ teqnikaSi. J  J. mwifo gadatrialeba. avtomobilis radiato­ da TeTri surnelovani yva­ ris safari. . mZRolebis lebuli. maxasiaTebelia esa Tu is siuJeturi da stilistikuri pUtC­i [germ. J.pur -428- 2. JAndarm­i [fr. ¥ Janruli da Janrobrivi. romelic Sedgeba  J. aqvs yviTeli gan. nacrisferi TuTiyuSi. mezRvaurTa melic afrikaSia gavrce­ J. kuli­ ro wyobis policia.. brZola enaSi ucxour si­ sakuTrebuli policiuri tyvaTa Warbad Semotanis jari samZebro saqmianobi­ winaaRmdeg. purQtan­i [ingl. gelatine] – gam­ romelic JandarmeriaSi Wirvale webovani nivTiere­ msaxurobs. iAkan­i [rus.  lirikuli J. genre] – xelovnebis laT.

) nomeri.. Cekze da dicinaSi. gamofenebze. jury] – specialistTa ulebriv.  J. (s. romelic doRSi monawi­ firfita. Tonis patara niSani (an me­  musikaluri konkursis J. Jiuris. rom­ da sxv. brinjaos J. monetis Semcvle­ leobs. marjvebisaTvis. Jiurs. korpusTan. li­ Sejibrebebze.-is gadawyvetileba. romelic  s. sistema (metropoliten­ marjved isvris haerSi da Si). avtomatebiT sar­ geblobisaTvis). jgufi. giraffe arab. iyeneben me­ JQro [fr.-is aZleven risame saxsovrad Semadgenloba. liTonis patara mrgvali JOkei [ingl. li (mag.] – mcoxneli xalebiani cxove­ rZiT da misT. metyvelebisas). xatvelobiTi moZraoba (Cve­ JQuri [fr. jongleur] – ¥ saJetono.. JiuriSi. jeton] – 1. JQraf­i [fr.. dali erTgvari). gavrcelebulia af­ JEnSen­i [Cin.-429- Jur JEle [fr. grZeli kiseri da grZeli  Jelis Scd. geste] – xelis gamom­ gadacemis Sesaxeb. romelic aniWebs premiebs raime konkursze. gelee] – tkbili la­ vretiani detali sawvavis dozirebisaTvis. romelic mzaddeba xilis wveniT. JEton­i [fr. iWers ramdenime sagans JvAka­gAls­i [hol.] – Ruzis (burTebs. an raime SejibrebaSi ga­  Jiurim.). misT. giro] – (finans. biseburi saWmeli. JiurSi Scd.  saiubileo J. cirkis msaxiobi. romelsac aqvs Zalian  Jelesi. romelsac J. jockey] – mxeda­ ri. TefSebs.  Jiurma.] – balaxovani rikaSi. JonglQor­i [fr. gurzebs jaWvis bolo rgoli. JiklQor­i [fr.) war­ wera Tamasuqze. sxva pirisaTvis misi JEst­i [fr.-ebiT laparaki. fexebi. 2. gicleur] – avto­ JurnAlist­i – literaturu­ mobilis karburatoris nax­ li muSaki. liTac jaWvi saimedod ¥ Jonglioruli da saJongaris mimagrebuli gemis lioro. li.  J. romelic Jurna­ . mcenare: izrdeba Soreul aRmosavleTSi. J.

eTika. moZRvari radiAtor­i [laT. centraluri gaTbobis ga­ moTamaSeebi cdilovben Se­ saxurebeli xelsawyo. darAbin­i [Zv. maswavlebelo] – ebraelTa kultis msaxuri. loba. radio ga­ mosxiveba] – 1.Jur -430- listikas misdevs. radiusis mimarTulebiT mzis RmerTi – samyaros. ganlagebuli (qarT. sinon. ridan radiusebis mimarTu­ rAgbist­i igivea. li saxelwodeba mowyobi­ lobisa radiotalRebis sa­ SualebiT raime obieqtis aRmosaCenad da adgilmde­ r bareobis gansasazRvrelad. sxivisebri).. gunduri TamaSi. qalaqis r. ¥ radiaciuli. risame gavrceleba cent­ mad Scd. quCebi.  r.) raime sxeulis radi­  moragbesi Scd. adamianebisa da RmerTebis sxivuri. rAgbi [ing. (fiz. orTqliT gaTmowinaaRmdegis karSi. Zi. radiAcia [laT. mOragbe – ragbis moTamaSe. ragoût] – wvrilad  r. sxviseburad. ¥ moragbisa. moRvaweoba. bobis r. daWrili xorcisa da bost­  J. rac amJa­ 2.) gamosxiveba. rAdar­i [ingl. Sigawvis Zra­ (ieso qristes eZaxdnen Ta­ vas gasacivebeli mowyobi­ visi mociqulebi). ragbi).  J. (ix. ebr. 1989 w­mde oaqtiuri (ix. rac moragbe lebiT. Tbogadacema.. ixmareboda regbi. radiatio] – 1. rabbi Cemo gegmareba. gansazRvra] – Semoklebu­ radiosa da televiziaSi. agdon didi ovaluri burTi  wylis r. ra – egvi ptur miTologiaSi: radiAluri – radiusis saxiT. . Semqmneli. radar < Radio JurnalQstika – literatu­ Detecting and Ranging radio­ rul­publicisturi moR­ Ti aRmoCena da manZilis vaweoba Jurnal­gazeTebSi. romelSic 2. rAgu [fr. rugby] – sportuli  avtomobilis r. neulisgan gakeTebuli ker­ ¥ Jurnalisturi.

gadacemis mizniT. romlebic lakebis (eleqtronebis da sivrceSia gavrcelebuli. TviTon fesvis amoRebis radio1. patara fesvi] –  radioizotopebi. aseTi xerxiT am saxis ga­ radQkali2 [laT. gadamWreli.) ga­ radio2. gamosxivebis da . romelic aRniSnavs ra­ damWreli zomebis miReba diosTan kavSirs (mniSv. romelic uCvenebs am  r. moqmedebis. gamovasxiveb] – 1. 2. pirveli Semadgeneli nawi­ radikAlizm­i Zireuli.-431- rad radQkal­i1 [laT. radioaparadikAlur­i [< laT. Sexedulebebis Teatraluri warmodgenebis momxre. 1. ga­ li. rasac Tan tromagnituri talRebis ga­ sdevs elemtaruli nawi­ dacema da miReba. r-Si SesruRebis niSani (√¬). sxv. mauwyeblobis gadasacemi reuli] – 1. radiaciasTan. radicarati. lis ZiriTadi] – (wign. vebisa.  xelovnuri r.) fesvis amo­  r-Ti miReba.) gamosxiveba.. Teoriuli da praqtikuli radiosTan dakavSirebuli. saSualeba – sainformacio. da a.. momxre. cvlilebebi. radioaqtiuro­ radikUlit­i [laT. radikalizmis mimRebi mowyobiloba. uki­ neli nawili rTuli sity­ duresi. Sor manZilze signalebis. gadamwyveti musikaluri programebis. radioinJineri.S. radicula basTan. radicalis Zi­ a. radiare vasxi­ qimiuri elementis atom­ veb. radio(med. rivi informaciis erT­erTi  memarcxene r-ebi..  Tanmimdevruli r. radioaqtiUroba – zogi rAdio [< laT. zomebis sityvebis damokidebulebas miReba.).S. sakiTxebis gadawyvetisas. – rigi sityvebis Sedegi. ukiduresi. patara Ziri. radikaluri parti­ 3. 2.. r. radiosTan. agreTve leba. eleq­ gulis daSla. radicalis Zire­ dacemebis samsaxuri. – pirveli Semadge­ damwyveti.) zurgis tvinis nervTa elementebi. radiomauwyebloba – masob­ is momxre. fesvebis anTeba. bgeriTi gadacema. uli] – (maTem. bunebrivi bgerebis..  radioabonenti.

radiare da locus adgili] – sxvanairad radari – da­ nadgari obieqtebis adgil­ mdebareobis aRmoCenisa da gansazRvrisaTvis. romelic mowyobilia proJeqtoris xerxiT. r. ra- diare da locatio ganlageba] – radiotalRebis saSua­ lebiT obieqtebis aRmoCena da maTi adgilmdebareobis gansazRvra. uranis r. romelic Seiswavlis maionizebul gamosxivebaTa gamoyenebas sxvadasxva daavadebebis diagnostikisa da mkurna­ lobis mizniT. romelic radioTi gadai­ cema. romelic Seiswavlis sxivuri energiis gazomvis wesebs.  r. radiomEtria – 1. radiOgrama – Setyobineba. radiolokAtor­i [laT. radiolokAcia [< laT. gamosxiveba. daSla.. radiopelengi).rad -432- r. iye­ neben radioaqtiuri madnisa da wylis dazvervis dros. radioproJEqtor­i 1. 2. radiobiolOgia – mecni­ ereba mcenareul da cxo­ velur organizmebze da saerTod. logos moZRvreba] – medicinis dargi. radiopEleng­i radios meSve­ obiT gemis an TviTmfrinavis kursis gansazRvra. ra­ diosadguri mimarTuli gadacemisaTvis. nivTierebani. r. radiolOgia [< laT. ro­ melic orientirebulia radiosadguris gamosxi­ vebul signalze. radiopelegAtor­i xelsa­ wyo. gadamcemi ra­ diosadguris adgilmdeba­ reobis gansazRvrisaTvis. agreTve maT biologiur moqmedebas. radium da berZ. radiopelengatori). radiokOmpas­i – radiomim­ Rebi mowyobiloba. rome­ lic saSualebas iZleva ganvsazRvroT miRebuli eleqtromagnituri talRe­ bis mimarTuleba (ix. fizikis na­ wili. gadamcemis mier ga­ mosxivebuli eleqtro mag­ . (ix. ¥ radioaqtiuri. biosferoze ma­ ionizebel gamosxivebaTa moqmedebis Sesaxeb. rome­ lic dafuZnebulia radio­ aqtiurobis gazomvaze. romelic gamoiyeneba eleqtromagnituri talRe­ bis meSveobiT. sasargeblo wiaRiseulis dazvervis meTodi.

romelic morzes anbanis niSnebs ga­ dascems eleqtromagnituri talRebis meSveobiT. radium sxivi] . radiotelEgrama _ igivea. mZlavri radiogadamcemi danadgari farTo gadacemisaTvis. tele­ viziisTvis. ma­ Ti gamoyofisa da koncen­ trirebis meTodebs.  r. romelic axorcielebs maT gamoyene­ bas kavSirgabmulobisaTvis. radiolokaciisTvis. romelic Sedgeba radioga­ damcemisa da mimRebisagan radiomauwyeblobis gansa­ xorcieleblad. 2. radioaparaturiT aRWurva risame. radiostUdia – Sesabamisad mowyobili sadguri.  radiotexnika. radioqQmia – qimiis dargi. radiofikAcia da radio­ ficQreba – radiosadgu­ rebisa da radio danadga­ rebis qselis ganviTareba.. pirve­ lad gamoiyena rusma fi­ rad zikosma a. rogorc sinaTlis sxivebi aireklebian proJeqtoris Cazneqili sarkidan. ¥ radioteqnikuri. popovma (1886). radiotexnikuri Scd. soflis r. 2. radiolokaciuri sadguris SeerTeba sinaTlis proJeq­ torTan. radioproJeqtori). saida­ nac radiogadacemebi ewyo­ ba.-433nituri talRebi airekleba specialur refleqtoris zedapiridan imis msgavsad. radiotEqnika – 1. radQum­i [laT. rac radiograma. romelic swavlobs maRali sixSiris eleqt­ romagnitur rxevebsa da radiotalRebs. radioreflEqtor­i (ix. manve gamoigona radiosig­ nalebis smeniT miRebis xerxi telefonis yurmilis meSveobiT (1899). radiosAdgur­i 1.  qveynis r. qarxnis r. 2. kompleqsuri aparatura. mecnie­ reba. radiotelEgraf­i – umav­ Tulo telegrafi. saSualebani. rac saSualebas iZleva swrafad iqnas mowi­ naaRmdegis TviTmfrinavis aRmoCena da ucabedad misi ganaTeba. teqnikis dargi. TviTmfrinavis da sxv. romelic Seiswavlis radi­ oaqtiuri izotopebisa da elementebis Tvisebebs..s.

meterologiuri r. (gadat.  goris r. denTiT datenili hilzi. romelzec badea gaWimuli burTis da­ sartymelad (CogburTis. q. Reichstag] – germaniis parlamenti 1945 wlamde. radi­ oaqtiuri TvisebTa mqone liToni. r-is centri. kidobani] – qristianul ek­ lesiaSi – saflavi. radQus­i [laT. samiwaTmoqmedo r. ¥ s. SimSa. 2. sxivi] – 1. 1­isaT­ vis).  reixstagi Scd. kolofi. 3. olqis an didi qalaqis Semadgenlo­ baSi. s. (qarT. (anat. jarebi.  kosmosuri r. r. sadac sxdomebs marTavda es par­ lamenti. Senoba. 2­saTvis). iyeneben foirverkSi.. r. re­ aqtiuli Zravas mqone saf­ reni aparati. danadgari.) konferencia. sinon. r.) komiteti. raQsSina [germ. raca yuTi. sasig­ nalod da sxv.. Telavis r. radius mina TvalSi. (s. (s. ro­ melic aerTianebs wrexazis (an sferos zedapiris) ro­ melime wertils centrTan. rAketa2 [fr.-is aReba.rad -434didi saxazavi.. rAketa1 [germ. (s. mxaris. (maTem.) gazeTi. (s.) risame gavrcelebis an moqmedebis are.  saraketo (mniSv. ra­ diusi] – 1.  samrewvelo r. sazenito r. SuSxuna). badmintonis TamaSisaTvis).. Reischine] – . raQon­i [laT. sxivuri Zvali. am monakveTebis sigrZe. raime niSnis mi­ xedviT gamoyofili adgi­ li. raquette] – tariani ovaluri CarCo. rAka [laT. mcire administraciul­te­ ritoriuli erTeuli. romel­ sac cal boloze mokle lartya aqvs. res­ publikis. Rakete] – 1. Casas­ venebeli – kubo.) swori xazis monakveTi.  wiTeli jvris r..) winamxris erT­erTi Zvali.  aviaciis moqmedebis r. raQxstag­i [germ.  r.. ¥ raionuli da saraiono (mniSv. 2. romelic haerSi gamoscems sxvadasxva feris sinaTles. romel­ Sic inaxeba wminda nawilebi wmindanebisa. – qimiuri elementi. 2. rayon sxivi.) centri. Tbilisis vakis r.

) paemani. ise uZravi kameriT. ¥ ralim. rAmpa [fr. aqvs grZeli da moqnili oTxwaxnagovani piri (amJamad xmaroben mxo­ lod saswavlo da sportul farikaobaSi). romlis ganmavlobaSic morwmuneni inaxaven marxvas mzis amos­ vlidan Casvlamde.)] – Semwvari xorci (Zroxis barklis naWeri). rApira [fr. rentier rente ren­ ta] – piri. sagnebis gamosaxva perspeqtivaSi. rumsteaks (mr. mayureblebisagan daSore­ buli nawilebis dapatara­ vebiT.-is kapitani. fasiani qaRaldebis (aqciebis. aSS­is dasavleTSi: mesa­ qonleobis ferma. rAndevu [fr. rAkurs­i [fr. rals. rang] – xarisxi. Tanrigi. RmerTi viSnus avatara. rAng­i [fr. laTinur amrikaSi: kar­midamo. rAmSteqs­i [ingl.-ebi.  mravadRiani saavtomobilo r. sinon.Sekveca] – 1. ralis. romelic cxov­ robs gasesxebuli kapita­ lis sargebliT. dabali barieri avanscenis gaswvriv. ramadân] – mu­ sulmanuri mTvaris kalen­ dris mecxre Tve.  pirveli r. randezvous] – (moZv. rAnCo [esp. TviT es rap marxva. raliSi. ob­ ligaciebis) SemosavliT. rAli [ing. rancho] – 1. mxatvroba­ Si: figurebis. rome­ lic faravs darbazis mxri­ dan scenis gasanaTebel mowyobilobas. foto­ da kinogadaRebaSi: operatiuli xerxi – obi­ eqtebis gamosaxva mxedve­ lobis sxvadasxva werti­ lebidan rogorc moZravi. rapiere] – saCxvle­ ti iaraRi. ralSi. saxl­ kari.  ralma.-435magidis CogburTSi – patara mrgvali xis niCabi (qarT. rAntie [fr. di plomatiuri r. rampe] – TeatrSi: grZeli. mefe. . 2. raccourcis Semok­ leba. rally] – erTgvari sportuli Sejibreba av­ tomobilebiT (avtorali) an motocikletebiT (moto­ rali). ramAzan­i [arab. ralli Scd. wodebuleba. rAma ­ induri epoqis `ramao­ nas~ umTavresi gmiri. 2. Sexvedra. Cogani). TviT es ga­ sanaTebeli mowyobiloba.

reaqciuli – burJuaziuli Teoria da politika. rAfsod­i [berZ. ¥ rasobrivi. rhapsôdos] – Zvel saberZneTSi: moxeti­ ale momRerali. saxis Taviseburi nakvTebi da sxv. rafinirEbul­i 1.) krivSi: drois monakveTi (Cveulebriv 2­3 wuTi). rAsizm­i – antimecnieruli.  ratuSasi Scd.  navTobis r.rar -436levs iuridiul Zalas. ratification] da ratificQreba [germ. raffinade] – gawmendili natexi Saqari sxvadasxva formisa..  r. natifi. r. (qim. (sp. raffiner] – 1. rom­ lis mixedviTac TiTqos ar­ seboben adamianTa `maRali~ da `dabali~.] – kacobriobis is­ toriulad Camoyalibebuli jgufi.) daxvewili. niSnebi. round] – 1. zeTi. kanonebi. gadat.  r. rati­ fikacia xelSekrulebas aZ­ . Raritat < laT. Zveli wigni). raritus] – Zalian iSviaTi nivTi (mag. rAtuSa [holand. romelic agrovebda da asrulebda epikur simRerebs. ratusz] – ev­ ropis zog qveyanaSi: qala­ qis TviTmmarTvelobis Se­ noba. rafinadis dmzadeba Saqris fxvnilisgan. ratiofizienen] – saxelmwifo xelisuflebis umaRlesi organos mier damtkiceba xelSekrulebisa.  rasiuli Scd. gansxvaveba. 2. rarQtet­i [germ. gawmendi­ li.) ase uwodeben mZime da xangrZlivi saerTaSoriso molaparakebebis calkeul etapebs. srulfasovani da arasrulfasovani rase­ bi. 2.) gawmenda minarevebi­ sagan.  ratuSisa. (gadat. Teoria.romelsac axasiaTebs memkvidreobiT gadacemuli zogi araerTi niSan­Tviseba: kanisa da Tmis feri. rom­ lis ganmavlobaSic ibrZvi­ an mokriveebi. ¥ rasistuli. rafQnad­i [fr. ratifikAcia [fr. samuzeumo eqs­ ponati. romelic xelmowerilia misi war­ momadgenlebis mier. rAsa [fr. 2. (wign. rafinQreba < [fr.  faSizmis r. r. rAund­i [ingl.

romlisTvisac damaxa­ (dadebiTi da uaryofiTi) siaTebelia Zvlebisa da ricxvebi. saxsrebis  rapsodia Scd. mowyoba gonivrulad. tionalis gonivruli] – risame reinvestireba. Rea] – 1. Ta­ raluri marilebis cvlis vadi. kronosis coli. kveba. re. berZnul srulyofa.. norma garkve­ niSvneli noti. reeqsporti.. darwmu­ nebuloba adamianis gone­ instrumentuli nawarmoebi. miTologiaSi: uranosisa da  warmoebis procesebis r. zevsis. mizanSewo­ da. racionalizAcia < [laT. miwaTmoqmedebis r. r. romelic dawerilia xalxu­ 2. xelaxla. codnis erTaderT wyarod 2.romelic WeSmariti Temaze. Sewonilad.] – TavsarTi. Ratio] – sak­ meore bgera. raukan. mizan­ da a. 2. feodali. rhapsôdia] – 1.) mTeli an wiladis ba. gamow­ rAja [sanskr. ro­ melsac rafsodi asruleb­ racionAluri [laT. Tavidan. re [it. rhachis xerxe­ racionAluri rQcxvebi mali] – bavSvTa daavade­ – (maTem. romelic aRniSnavs: piruku. nili.. feri misawvdomia. mag. losofiuri rwmena imisa. bis usazRvro ZalaSi. moSliT. fi­ deda.-437- rea rafsOdia [berZ. re] – musikaluri gamis racQon­i [germ. rEa1 [berZ. [laT. nervuli sistemis ganvi­ Tarebis darRveva. uli vadisTvis. demetres da zogi racionAlizm­i [laT.  r.  dRe-Ramis r.. gaumjobeseba.  f.. nawarmoebis nawyveti. agreTve noli. ratiosxva olimpoeli RmerTis nalis gonivruli] – 1. Zvel saberZneTSi: epikuri gonebas miiCnevs. (astr.. rationalis] – gonivruli. Semecnebis Teoriis mimar­ ri simRerebisa da cekvebis Tuleba.) planeta saturnis rom SemecnebisTvis yvela­ Tanamagzavri. r. raja] _ indoeTSi: veulia organoebis mine­ Zvelad mefe. . rAqiti [berZ.S. re. gamoyeneba. am bgeris aRm­ vebis ulufa. geas Svili. teqnologia. listis ungruli r.

.patiosani saxelis. risame gan­  r. fulad qce­ va. rac reaqcia kvlav. pasuxi STa­  r. tatio] – da reabilitQreba reAlizm­i [laT. ra] – (zRv. mimarTuleba mxatvrobaSi. fileba (saavadmyofoSi). ¥ sarealizacio. rEa2 [holand.rea -438-  gegmebis r. nawile) nivTiereba. punqti. nivTieri] – 1. xelaxla da animo (mniSv. 2. reagieren < 2. r. ganivrad damagrebuli Zeli. re winaaRmdeg da ago risi ganxorcielebac Se­ vmoqmedeb] – raime saxis saZlebelia. xolme signalebs. risame gayidva. namdvili. sicocxlis aRdgena. romelzedac abamen swor  saqonlis r. realis namd­ 1.. fasiani qaialqnebs da aRmarTaven Raldebis r. dabru­ WeSmariti] – namdvilad ar­ neba (mZime avadmyofisTvis). usafuZvlod Selaxuli vili] – literaturasa da Rirsebis. sebuli nivTi. ¥ reanimaciuli da sareanirealizAcia [< laT. namdvilis marTal asaxvas. re – winaaRmdeg reAluri [laT.) gavacocxleb] – 1. beWdilebaze. nam­ da (agentis) moqmedi] – qimi­ dvilad arsebuli. xelovnebaSi: mimarTuleba. reagQreba [germ. realis macio. sxvadasxva saSualebebiT reAlia [laT. reAgent­i [laT. (medic.)  kritikaze r. CamorTmeul uflebaTa aR­ romelic miznad isaxavs si­ dgena. vada. gare zemoqme­ reanimAcia [laT. 2. laT. realis namdvili. WeSmari­ ur reaqciaSi moqmedi (mo­ ti.  r. reabilitAcia [laT. Zala. igivea.) ganyofileba. s. gegma. (saub. sariaminacio tareba. rac sinamdviles Seefereba. aRdgena mkurnalobis Sede­  r. 1. cxovrebaSi ga­  rianimacia. gamoxmaureba.) anZebze . materialuri 2. r. xorcieleba.) sareanimacio ganyo­ kulturis yoveli sagani. Scd. realis] – 1. (s.) Sromisunarianobis ¥ realisturi. amocana. (medic. gad. reabili s. re – debaze. stili. nawarmoebi. r.

. ganmaTavisuflebeli moZ­ raobisa da sazogadoebrivi regAta [it. romelic moqmedebs sna.) war­  r.. neben laboratoriebSi  reaqcionuli Scd.  atomuri r. regeneravis).-439- reg ¥ sareaqcio (mniSv. ski ptra. namuSevari produqtebis reAqtiv­i [fr. rac ukuZalis moqmedebiT war­ rEbus­i [laT. r. `sagnebiT~. reacteur. taxti da sxv. sxvadasxva saxis samuSao­ ebisaTvis. (qim.). 3.). reactionaire] – politikuri reaqcis mom­ analizebisaTvis. moWrisas. Sua saukuneebSi: mefeebis. warCinebis niSani (ordeni 3. tyva an fraza mocemulia naxatebis. reAqcia [fr. 2­isaT­ vis). sxvadasxva ti pis fizikur­ qimiuri reaqciebis safuZ­ regAlia [laT. poliuri ufleba garkveul 2. gazeTi. fulis Tierebis urTierTqmedeba. `nivTebis~. regalis samefo] – 1. romelsac iye­  s. asoebisa da sxva reAqtor­i [fr. maRaroebis damu­ romlis Sedegadac warmo­ Savebisas da sxv. reaqtQul­i – (fiz. rebus `nivTebiT~. (teq. iqmneba axali nivTiereba. politika. Zrava. kolba. TviTmfrinavi. reactor] – aparati an danad­  r.-is Sedgena. ime moqmdebis sapasuxo moZ­ msxvili feodalebis mono­ raoba. moZraoba. ialqniani litika. revoluciuri da erovnul da misT. niSnebis kombinaciiT. moebaSi ukve gamoyenebuli. r.-is amoxgari. progresis mteri. qimuri r. ingl. 3­isaT­ regenerAcia [laT. reJimi. r. nivTiereba. ra­ 2.) 1. reactif] – qimiuri . cana. xre. rac aseT Zalas iyenebs. mag.). tio aRdgena] – 1. `sag­ moiqmneba. romelSic saZiebo si­  r. ¥ reaqciuli (mniSv. r. reaction] – 1. regata] – didi Se­ progresis daTrgunvis po­ jibreba niCbiani. mefis xelisuflebis ma­ velze.) ori an ramdenime niv­ Semosavalze (mag. nebis~ daxmarebiT~] – gamo­  r.. 2. niSnebeli sagani (gvirgvini. an motoriani navebiT. samedicino reaqciOner­i [fr.

) mgalobeli gundis lotbari (diriJori). (biol.  amierkavkasiis r. sadac registracia warmoebs. garkveuli wesebi­ sadmi daqvemdebareba. qorwinebis r. rEglan­i [ingl. regionis qveya­ na.. registrAtura – dawesebu­ lebis ganyofileba. regQstr­i [laT. (saek. registrAcia [< laT. 2. rodesac saxelo an mxari . ujre­ debis) aRdgena organizmis mier. Casa­ weri davTari.. registrAtor­i – dawesebu­ lebis muSaki.  poliklinikis r. kuTxeebisa. maCvenebeli. ekonomika. mefis mcirewlovanebis ga­ mo). olqi. 2. reglAment­i [fr. yri­ lobis Catarebis wesi. konferenciis. reglamentAcia [fr. ityvian: `saqarTvelos ama Tu im regionSio~. romelic vi­ same. aRricxva. registrum] – 1. risame registracias axdens. 3.-is dacva.. registrum sia] – siaSi.  r. rEgent­i [laT. konferencia.  r. r.  deputatebis r. risame sia.-is darRveva. miwisqvesa biZgebis r. regQon­i [laT. reglament] – krebis. (teq.  qarTulSi miiRo mniSv­ neloba qveynis calke ra­ ionebisa. mag.  namuSevari zeTis r.  maRali r. ¥ regionuli da regionaluri. dadgena. reglan] – pal­ tos an kabis iseTi fasoni. mo­ wesrigeba. r.. davTarSi Cawe­ ra..) RumelSi Semavali gazisa da haeris gaTboba ukve gamoyenebuli wvis produqtebiT.) dakarguli an da­ zianebuli nawilebis (or­ ganoebis. regens (regentis) mmarTveli] – 1. monarqiul qveynebSi: saxelmwifos droebiTi mmarTveli (mag. qsovilis. musikaluri sakravis an momRerlis xmis bgeriTi diapazonis ganakveTi.reg -440- Tavdapirvel TvisebaTa aR­ dgena. 2. raioni] _ romelic moicavs qveynis ramdenime msxvil erTeuls an ramde­ nime qveyanas. reglamentation] da reglamentQreba _ risame zustad gansazRvra. samxreTaRmosavleT aziis r.

-441erTi naWriTaa gamoWrili. romelic gamosacemad am­ . ukusvla.) ganviTarebis Sefer­ xeba.. 2. regulAtor­i (teq.-is moadgile. radio da telegadacemas xelmZRvanelobs.  siCqaris r. redAqtor­i [fr.  r. regulo va­ wesrigeb] – garkveuli wesiT warmarTva. r. taqti] – 1. daqveiTeba (sapirispiro progresi). redAqcia [laT.  xelnaweris uZvelesi r.  s. mimdinare.  xelnaweris r. regularis wesieri] – Tanabrad da swo­ rad warmoebuli.  mTavari r.. redactio wes­ rigSi moyvana. sistematuri.literaturu­ lad damuSaveba. mecadineoba. 2. 2. quCaSi moZraobis r. mowesrigeba] – 1. piri. rac redaqcia (mniSv. piri. gazeTis gamocemas. regrEsia (laT. operis axali r. fasebis r. ukuqceva. Jur­ nalis. red regulQreba [laT. 1)..  Zravas r. raime nawarmoebis teqstis saxesxvaoba. gasworeba. 3. romelic redaqcias (mniSv.. regOlit­i [ingl.  literaturuli r. redacteur] – 1.  reguliaruli Scd. romelic Camoyalibda me­19 s­is meore naxevarSi. 1) ukeTebs raime teqsts. redaqtQreba _ igivea. tempi.  reguliatori Scd. regressus] – (wign. rEgres­i [laT... romelic wignis. teqnikuri r. _ jazis erT­erTi wina­ morbedi. regressio uku­ svla] – zRvis ukan daxeva.  r. TanamSromelTa jgufi. romli­ Tac dafarulia mTvaris zedapiri. regtime < rag nawyveti da time dro. wylis donis r. ¥ saredaqtoro. amerikeli salonuri da samejliso wyvilTa cekva. regolit] – mtvrisebri masala. dasabeWdad momzadeba (teqstis). honorari.  xelnaweris r.. temperaturis r. regulAruli [laT. romelic awesrigebs meqanizmisa da misi nawi­ lebis muSaobas. mowesrigeba.) mowyobi­ loba. amerikel zangTa sacekvao musikis forma. regtAim­i [ingl.

zurgi (sapirispir. rEvers­i [laT. 2. (lingv. saqmeebis da dokumentebis Casaweri Jurnali. wamwami.  s. revanche] – sama­ gieros gadaxda brZolaSi an SejibrebaSi damarcxebi­ saTvis. qaTami – qaTmis. 3.  mTavari r. devalvacia). 2. misi Semcireba an sruli gaqroba funqciis dakargvis Sedegad. реестр polon. (ekon. iron. 4. ¥ revanSistuli. sazogadoebaSi: (qalis mi­ er) Tavis dakvra marjvena muxlis odnav CaxriT.) valdebuleba. liTonis fulis an medalis ukana mxare. rTulis Secvla martiviT. rEvanS­i [fr. nusxa. Sesusteba. 3. reduco ukan vabruneb] – 1. reemigrAcia _ imigrantebis samSobloSi dabruneba. gazeTs da misT. gamomcemlobis ganyo­ fileba. sia. politika. aversi). (gadat. . kolegia. 2.) bgeris dasusteba an mis sruli dakargva. Semcireba.) organos agebulebis gamartiveba. dawesebuleba. revErans­i [fr. ¥ redaqtiuli. sadac aseTi muSaoba warmoebs.  xelmoweris r. revalvAcia [fr. aRwera. sadac xelnawerebs amzadeben dasabeWdad. redUqcia da reducQreba [laT. 4.  gazeTi `jorjian Taimsis~ r.. 2.) manqanis brunvis mi­ zadebs wigns.) pativiscemis gadaWarbebuli gamoxatva. (biol.  r. damuSaveba. revAnSizm­i [fr. revalvation] – (finans. reduplikAcia [laT. rac risame garantias iZleva. rEestr­i [rus. revanchisme] – omSi damarcxebisaTvis sa­ magieros gadaxdis sababiT axali omis momzadebis po­ litika.) valutis kursis aweva (sapirisp. (teq.  TavTavi. zedmeti mowiweba.red -442rejestr laT. Sebrunebuli] – 1.. reduplicatio gaormageba] – (lingv. regestrum] – 1. (qim. reverence] – 1. -isaTvis mzadeba. teqnikuri r. ¥ saredaqcio.) nivTierebis ganTavi­ sufleba Jangbadisgan.  r.) sityvawarmoeba fuZis game­ orebiT.  mawoni – mawvnis. reversus ukana.

revQzor­i – Tanamdebobis 2. dens. texa.) elCis an sxva war­ hqondaT ufro Soreulebs.) winaT gacemuli gankargulebis. (vaWr. sazogadoebriv­politikur 2. an Teatraluri warmodgena. rEviu [fr. r. qanizmi. romelime dawe­ sebulebis. gardaqmnebi. gadatrialeba cod­ nis raime dargSi.) Zirfesviani cvli­ piri. Semowmebis mizniT. r. revolUcia [fr. aqvs doli sisworis da kanonierebis (mbrunavi savazne).  r. tkivilebi. sistemis. uaxloes winaprebs. revisio gada­ gauqmeba. (gadat. mecnierebaSi.. Teoriis urTierTobaSi momxdari debulebaTa gadasinjva da Zirfesviani gadatrialeba. winandeli patronisTvis. brZola. kulturuli r. revErsia [laT. revokAcia [laT.) organizmSi iseTi niSan­TvisebaTa gaCena. r. romelsac ciuri moZraobis monawile. magram (di pl. sinjva] – 1. brZanebis revQzia [laT.  r. gamowveva] – 1. mTavroba. ¥ revmatuli. keuli scenebisagan.) qonebis dabruneba yanaSi. saxsrebis da kun­ revoluciOneri – revolu­ Tebis daavadeba. (samarT. teqnikaSi. bisagan. revoliuci– gulisa da sisxlZrRvTa onuri Scd. saxelmwifodan Tavis qve­ 2. Secvla. momadgelis gamowveva sxva atavizmi. (biol. xelovnebaSi da sxv. revolution] – 1. romelic Sedgenilia cal­ ¥ revoluciuri. Cveulebriv Tan axlavs . revocatio romlebic ar hqoniaT mis gawveva. organizaciis an revOlver­i [ingl. reumatismos]  revoliucia. reversio dabru­  revmatiuli Scd. revue] – saestrado  samecniero-teqnikuri r. neba] – 1.-443- rev marTulebis Semcvleli me­ tkivili. nomre­  r. romelic revizias ax­ leba. revolver] Tanamdebobis piris muSao­ – xelis cecxlsasroli bis gamorkveva moqmedebis patara iaraRi. revmAtizm­i [berZ.  buxhalteriis r. 2. raime moZRvrebis. moZraoba.

 umaRlesi mTavarsardlis r. 2. rezQume [fr. rezolUcia [laT.) gonivruli safuZveli ri­  revoliucioneri Scd.. sam­ xreT afrikasa da avst­ raliaSi: adgili. rezervAcia [laT. reservoir] – siTxis an airis maragis sa­ Tavsi (Sesanaxi nageboba). sadac iZulebiTi wesiT arian da­ saxlebuli adgilobrivi mkvidrni. resume] – Sromis. 3. rezume Scd. naSroms erTvis r. inglisur enaze.  saxelmwifo sasursaTo r. romelic mudmivad ucxo qveyanaSi cxovrobs. romelic miRebu­ lia krebaze. rezerve­ bis (maragis) Seqmna. saqmian qaRaldze warwerili.-is miReba erTxmad. 2. dad­ genileba. moxsenebis.) raime daava­ debuli organos sruli an nawilobrivi amokveTa. raison] – (saub. rom kvlav daubrundebian raime sakiTxs. s. rezervUar­i [fr. CrdiloeT amerikaSi. vzogav] – 1. romelsac saWi­ roebis SemTxvevaSi Caabamen brZolaSi. ri­ same maragi.-is proeqti.  rezoliucia Scd. resectio mokve­ Ta] – (medic. reserve] – 1.ebi. rezQdent­i [fr.  s. mokle Sinaarsi.  r. raime sakiTxis gan­ xilvis Sedegad. statiis da misT. fondi. residentia ad­ gilsamyofeli] – mTavrobis an maRali administraciuli Tanamdebobis mqone piris adgilsamyofeli. yrilobaze da misT. resident] – 1. Tanamdebobis piris gankar­ guleba. (samx.) meTauris gankar­ gulebaSi datovebuli ja­ ris nawili. rEzerv­i [fr. r. ¥ sarezervo. batalioni.  reziumisa. ¥ reziumesi. 2. uflebis datoveba.-is dadeba.rez -444momadgeneli ucxo saxelm­ wifos garkveul raionSi. romelime qveynis moqalaqe. dazvervis saidumlo war­ . daskvna. rezEqcia [laT.  prezidentis sazafxulo r. 2. rezidEncia [laT.  gancxadebaze r. reservo vi­ naxav. Resolutio gadawyvetileba] – 1.  moxsenebis r. rEzon­i [fr.

damoZRvros. reQting­i [ingl. daari­ gos.  pirveli jgufis sisxls uaryofiTi r. mogzauroba] – garkveuli marSrutiT ma­ vali gemis. 2­isaTvis).  s. gza. Tana­ bgeradoba. piesis an romanis moqmedi piri.) Sedegi. (wign. reede] – gemebis RuziT gasaCerebeli marjve adgili navsadgurSi an mis maxloblad. sadgomis r. azri. rezonQor­i [fr. (fiz. raid] – 1. reQter­i _ inglisis sain­ formacio saagento. Sefaseba vinmesTvis raime rangis.  mecnieris gamokvlevas didi r.  r.  r. Tviseba. 2.-445same. adgili.-iT Seicavs adamianTa 15%. 2. (gadat. resonance] – 1.  violinos r. ¥ sareiso. kontingenti. saavtomobilo gzebze. raisonneur] – 1. 3. 2.  r. 1.areklili] – (wign. rEzus­fAqtor­i – antigeni.) gamoxmaureba. rxevebi. rEis­i [rus. hqonda.  partizanTa r. as­ wavlos.-ze mdgomi kreiseri. romelsac Seicavs adamianTa rei 85%­is eriTrocitebi. romelic avtoris po­ zicias gamoxatavs da sxva personaJebs aswavlis. (spec. (samx. raiting Se­ faseba] – visime Sefaseba. gamoZaxili.) moZravi jarebis SeWra mtris zurgSi.  s. romelsac uyvars gansja zneobis Sesaxeb.) sazogadoebrivi aqtivistebis jgufis mier raime obieqtis mouledneli Semowmeba. avtobusi. rEid­i1 [holand. TviTmfrinavis. Tanrigis mikuTvneba . rezUltat­i [laT. ¥ sareido. рейс germ. reid­i2 [ingl. avtobusis da misT. ¥ rezonansuli (mniSvn. resultatus asaxuli. adamiani.  s. Reise mgzavroba.) sxeulis bgera­ dobis gamowveva masTan mbgeri sxeulis mier.) zogi sagnisa da sadgomis unari gaadidos bgeris Zala da xangrZli­ voba sadgomis SigniTa ze­ dapirebis mier bgeris arek­ vlis Sedegad. gadat. rezOnans­i [fr. ¥ sareido.

saTanado xelmowera). romlis saxelwodeba.rei -446- (mag. aucilebeli] – 1. lebrivi moqmedeba. wils. saxsenebeli mesa (wirva).) nivTebi. nisZieba momxmarebelTa. 2. romlebic cnobebis gavrceleba. kaTolikuri RvTismsa­ gamoZalvasTan. (vaWr. telefonis. popularobis in­ samarTis yvela Semadgeneli deqsi. mizniT. 3. visime an risime Sesaxeb (Teatr.. filmi.saxlis nomeri. preten­ gacemis adgili da TariRi.) sworad Sedgenili dokumentebis aucilebeli reklamAcia [laT. plakati. cxenosnis meri da sxv. xurebis erT­erTi saxe ZalmomreobasTan. saWiro. saxelwodeba. quCis viwro Sarvali. ganyofileba. fexebs. romelic rekvQem­i [laT.  reketiri. rEklama [fr. s. sWirdebaT msaxiobebs war­ misTvis saxelis moxveWis.. filebis gamoxatva. 2. saCivari. nawili. daSinebasTan. totebic mWidrod ekvris dawesebulebis dasaxeleba. telefaqsis no­  sportuli r. Seqeba. zia.) dawesebulebis mi­ sportSi). diul Zalas. modgenis msvlelobis misi popularizaciis miz­ dros. requisitum  Teatraluri r. – micvalebulis sulis mo­  r. qalaqis.1 gan­ cxadeba. (spec. Reithosen] – to indeqsi. rEket­i [ingl. racket] – danaSau­  reituzebi Scd. (samarT. yurebelTa da sxv. mizidvis  reqviemi Scd. rekvQzit­i [laT.-Si monawileoba. Requiem] – dakavSirebulia SantaJTan. koratiuli gaformebis na­ ¥ sareklamo. ukmayo­ elementi (mag. rogoricaa: safos­ reQtUz­i [germ. 2. 1. reclamatio ukmayofileba] – 1. r. ma­  mocartis r. samgloviaro musikalu­ ri nawarmoebi solistebis.  s. politikur sarbielze. anda warmoadgens de­ niT. urom­ 2. radio da gundisa da orkestrisaT­ telegadacema an sxva Ro­ vis.) pretenzia saqonlis lisodac igi kargavs iuri­ dabali xarisxis gamo da . reclame] – .

rEle [fr..) dro. sabuTi. . relais] – avtomaturi xelsawyo. moxseneba] – 1. rel rekreAcia [laT. werili. rekOnkista [esp. ¥ sarekomendacio.­Si: pirineis naxe­ varkunZulis xalxebis mier arabebisgan dapyrobili te­ ritoriebis brZoliT ukan dabruneba. Recreatio aRdgena (Zal­Ronis).  avtomobilis r. curvaSi. rekonstrUqcia da rekons­ truQreba [laT. rekomendAcia [laT. r.) aRdgena Zalebisa. temperaturis) cva­ lebadobaze da mcire sim­ Zlavris saSualebiT Car­ Tavs an gamorTavs denis gacilebiT ufro mZlavr damxmare wyaros. relatio cnoba. rEkord­i [ingl. 2. (s.  s. Zabvis. ¥ rekreaciuli da sarekreacio.-447zaralis anazRaurebis mo­ Txovna. das­ veneba] – (spec. ro­ melic miiRweva sportul SejibrebaSi an muSaobaSi. (s. mTavrobis sigeli di plomatiuri warmomad­ genlis ukan gawvevis Sesa­ xeb. wnevis. romlebic adami­ anma daxarja SromiT saq­ mianobaSi. xelaxla da construo vaSeneb] – 1.  r.) mosavali. record] – umaR­ lesi. (s. Recreditiv] – 1. rekredQtiv­i [germ.) darbazi. axlad ageba Se­ morCenili gadmonaSTebis aRweris mixedviT.) maCveneblebi. re­ kvlav. relAcia [laT. meTauris cnoba saomari momqedebis mimdinareobis Sesaxeb.-is damyareba. saukeTeso Sedegi. 2. axali r. romelic auqmebs akreditivs. r. risame pirvandeli saxis warmosaxviTi an realuri aRdgena. recomendation] – visime muSaobis. (s.  r. visime sabrZolo gmirobis werilobiTi daxasiaTeba jildoze warsadgenad. romelic reagi­ rebs raime danadgaris erT­ erTi parametris (mag. saqmianobis dadebiTi weri­ lobiTi (agreTve sityvieri) daxasiaTeba samuSaoze an raime organizaciaSi misa­ Rebad. Reconquista] – me­8­15 ss.  msoflio r. ¥ rekorduli da sarekordo.

mowinaaRmdegis mxareze ga­  istoriuli r. amoburculi.. . bunebrivi Zalebisa (Rmer­ dramatul nawarmoebSi: av­ Tebis.. remontTan  r. relQkvia [laT. remonter Seke­ adgilebis) erToblioba. roba.).remQsia [laT. SeniSvna. sar­ Seicavs scenis mowyobilo­ wmunoeba. de­ avadmyofobis movlenaTa damiwis zedapiris us­ droebiTi Sesusteba an gaq­ wormasworobaTa (mTebis. bas. dResaswauli-ieso qris. Sesusteba] – (medic. gafuWebulisa. romlebic toris SeniSvna (Cveuleb­ ganageben samyaros da. mili. romelmac rogorc gansakuTrebiT uRalata Tavis rwmenas da Zvirfas saxsovars. minaweri. dakavSirebuli. kapitaluri remonti _ ¥ reliefuri – zedapirze ix. religio] – rwmena rEmarka [fr. ruka. saxelosno. reliquiae] (mr. saxli. tansacme­  s. Tayvaniscemis sagani (Cve­ 2. siaTebas. kapitaluri.  mTagoriani r. Cavardnili rEmont­i [fr.rel -448- relQgia [laT. dablobebis. mahmadiasa da qcevis mokle daxa­ nuri r. amoburculi gamosaxuleba (dazianebulisa. remarque] – 1.. reba. renEgat­i [laT. religiuri oebi. relief] – 1.)  s. samuSanarCenebi] – 1. romelic lebsac Tayvans scemen. ¥ religiuri. sulebisa).. amoweuli. rom­ riv.  r.. gacveTi­ sibrtyeze.) relQef­i [fr. gandgo­ (sagvareulo) r. Teba] – SekeTeba.  reliqvia Scd. lisa. renego uarv­ 2. frCxilebSi). s. personaJTa garegnobi­  qristianuli r. sarEmonto – 1. saaTis r.). remissio Semci­ tes aRdgoma. li da sxv. zRvis fske binis r. wminda nawilebi.. moRalate. romelsac inaxaven yof] – adamiani. nivTi. ris r. 2. rasac remonti unda gau­ ulebriv wmindanTa naSTebi: keTdes. saojaxo davida. aRdgena 2.

rente – laT. repertoire] – .  miaqcieT yurdReba: mogebiani da ara momgebiani. aRorZinebis xana. rheo mive­ dinebi da statos mdgomare. uZravi] – xelsawyo denis da Zabvis regulirebisaTvis. Rente. ¥ rengenuli. reorganizAcia da reor­ ganQzeba [germ. reparatio] – fuladi an naturaluri gadasaxadi. repatriAcia [laT. rEntgen­i _ 1. gardaq­ mna.­Si evropis rig qveynebSi (pirvelad _ italiaSi): kulturuli da ideologiuri ganvitarebis periodi. romlisTvisac da­ maxasiaTebelia mecnierebi­ sa da xelovnebis ayvaveba. rentere – regularuli Semosavali. repertUar­i [fr. rentabel] – rac gaweul xarjebs amarTlebs. reOstat­i [berZ.  adamianis organizmis r. romelsac iZ­ leva kapitali.-449- rep renEsans­i [fr.  parlamentis wevris r. aqvT gaumWvir sagnebSi SeRwevis unari. tyved wayvanili pirebis. renommee] – visi­ me Sesaxeb Seqmnili Sexe­ duleba.romelic brundeba (an dabrunda) samSobloSi repatriaciis gziT. momgebiani. (s. igivea.  saministro r. gadakeTeba. rom maT mflobels ar sWirdeba mewarmoebrivi saqmianoba. qoneba an mi­ wa ise. rEntgenis sxQvebi – uxi­ lavi sxivebi.) gaSuqeba. rentabEluri [germ. repatrians (repatrian(tis)] – piri. repatrians (repatrian(tis)] – emigrantebis. sarentgeno. romlebic warmoadgenen mokle eleqt­ romagnitur talRebs. ltolvilebis dabruneba samSobloSi. reparAcia [laT. Renaissance aRor­ Zineba] – me­14­16 ss. rac ren­ tgenis sxivebi. reorganisieren] – risame struqturis Secvla. Se­ mosavliani.sameurneo Tval­ sazrisiT mizanSewonili. fr. rEnta [germ. reputacia. repatrQant­i [laT. sargebliani. aseTi sxivebiT gasaSuqebeli aparati. rEnome [fr. romelsac ux­ dis omSi damarcxebuli qveyana gamarjvebuls mi­ yenebuli zaralis asanaz­ Raureblad. 2.

xelaxla) da (trans) plantatio 2. na­ warmoebebis winaswari Ses­ ruleba mayurebelTa winaSe gamosvlamde. saxlis maswavlebeli. 2. 2. it. generAluri repetQcia reprEsia [laT. amoRebuli kbilis kvlav Casma Tavis fosoSi. gamoqveynebuli gazeTSi. msaxiobis mier Sesrule­ buli rolebis erToblio­ ba.  r. .  fexburTis matCis r. repetQcia [laT. (ix. niSnavs: kvlav. re – nawilis gameoreba. repressio daT­ _ ix. ¥ sarepertuaro. musikaluri da sxv. ro­ melic exmareba vinmes sas­ wavlo kursis CatarebaSi. repOrtaJ­i [fr. tele­ viziiT.  s. replica] – 1. representent] – (wign. reprise] – 1. dasja. s. transplantacia)] – (me­ dic. ganoebis mier miRebuli  s. estradaze da misT. TeatrSi.) 1. sikaluri piesis romelime replantAcia [laT. reporter] – Jurnalisti. generaluri. mokle saxumaro nomeri. darbazi. rgunva] – saxelmwifo or­ ¥ sarepeticio.rep -450- 1. romel­ sac warmoTqvams personaJi sxva personaJis sapasuxod. ¥ repetitoruli. sarepetecio rEpriz­i [fr. oratorisTvis adgi­ lidan mocemuli mokle Se­ niSvna.  repetitoroba. 2. rEplika [fr. gameorebis sanoto niSani. reprezEntant­i [fr. repetitor is. ga­ dacemuli radioTi. reportage] – cnobebi dRis ganmavlobaSi momxdari ambebis Sesaxeb. vinc imeorebs] – piri.. aseTi (TavsarTi. garkveul periodSi dadgmuli dramatuli mu­ sikaluri da sxv. gegma. koncertis r. repetitio gameoreba] – dramatuli. romelic am­ zadebs reportaJs.) warmomadge­ neli. mu­ Scd. TeatrSi: sityvebi.  piesis r. aiTvisos raime codna. repetQtor­i [laT. sxeulis moWrili (mokveTili) nawilis mike­ reba da Sezrda. nawarmo­ ebTa erToblioba.  repetecia. replique. reportQor­i [ingl. wamoZaxili. dasasjeli zoma. komisia.-is ganaxleba.

regime] – 1. réputation] – visime (an risame) RirsebaTa da naklovanebaTa Sesaxeb Seqmnili saerTo azri. sxvadasxva gamosaxulebis (suraTis. kino­ filmis dadgmis samxatvro xelmZRvaneli. ¥ reJisoruli. Rirseu­ li.  kvebis r. respiratio] – sunTqva.  manqanis muSaobis r. fakulteti.) sa­ zogadoebrivi warmoebis ganmeorebiTi procesi. régisseur mmar­ Tveli] – speqtaklis. kvebis da sxv. gax­ seneba.-is dacva. produco warmoeba. respodens (respodentis) < respondeo pa­ . vawar­ moeb] – 1. r. reptQlia [< laT.) qve­ warmavali. reprodUqtor­i – mowyobi­ loba radiogadacemaTa xmis gasaZliereblad. 3.. namuSevari. (fsiq. damdgmeli. (polit. mcenareTa siTburi r. respirAtor­i [laT. rEJim­i [fr. 3. dasve­ nebis. respirAcia [laT.  kargi r. naxatis. reptilis mxo­ xavi. mmar­ res Tvelobis wesi.. pirobebi. respeqtabElur­i [fr. Selaxuli aqvs. xmamaRla molaparake. reJQsor­i [fr. kvlav­ warmoeba. arse­ bobis pirobebi. moqmedebis.  demokratiuli r. Se­ xeduleba. reprodUqcia [laT. naxe­ varniRabiani) sasunTqi or­ ganoebis dasacavad mavne airebisa da mtvrisagan. darbaisluri. ekon. sabeWdi teqstisa da misT.  Teatris mTavari r.) xelax­ la gadaReba da gamravleba fotografiuli an polig­ rafiuli saSualebiT. re – xe­ laxla da productio. ¥ sareJimo. r.-iT sargeblobs.-451romelsac asruleben klo­ unebi an cirkis da estradis sxva msaxiobebi. mtkiced dadgenili wesi. 2. ganawesi. nawarmoebi. muSaobis. niRabiani.  s.) mexsierebaSi Semo­ naxuli risame aRdgena.. respiro vsunTqav] – mowyobiloba (filtriani. respectable] – pativsacemi. s. moTxovnebi.  s. cxovrebis..  kargi r. respOndent­i [laT. ¥ sareJisoro. saparlamento r. reaqciuli r. reputAcia [fr. mZromi] – (zool. sa­ xelmwifos wyobileba. 2. Sromis.

retorta ukan moxrili. resUrseb­i [fr. samuSaoebi.  restornisa Scd. telegadacemaTa r. restavrAcia [laT. r. retranslAcia – (spec. ¥ saretranslacio.-is prezidenti. saretransliacio Scd. retranslAtor­i – (spec. ¥ sarestavracio. aseTi mmarTvelobis mqone qveya­ na. restauratio da germ. ressources] – 1. gadaxrili] – si­ Txis gamosaxdeli labo­ ratoriuli xelsawyo (apa­ rati) erTgvari. restaurant] – kargad mowyobili sazoga­ doebrivi sasadilo. arqeologiuri niv­ Tebisa da sxv.  bunebrivi r.) – ra­ dio an telegadacemis miRe­ ba da gadacema Sualeduri punqtis (retranslatoris) saSualebiT (ix. restOran­i [fr.  saqarTvelos r.  respublikanuri Scd. romlis drosac xelisuflebis umaRles organoebs irCeven gan­ sazRvruli vadiT. ..  Sigawvis Zravas muSaobis (narCeni) resursi.) retranslaciisaTvis saWi­ ro danadgari. fuladi saxsrebi. (s. restavrAtor­i restavraci­ is specialisti.  taZris r.  retransliacia. radiosadguri.  marTvis r..) konferencia.res -452- suxs vaZlev] – visac Seki­ TxvebiT mimarTavs Jurna­ listi. r.  retransliatori Scd.) aRdgena pirvandeli saxiT. xelovnebis nawar­ moebis. ¥ respublikuri da sarespubliko.  satelevizio r. respublica] – saxelmwifo mmarTvelobis forma. 2. Zveli freskebis r.  s. qveynis ekonomikuri r. restaurienen] – 1. Zveli damxobili politi­ kuri wyobilebis aRdgena. respUblika [laT. rEtorta [laT.. forma. saxelosno. agreTve translacia). dro­ Ta viTarebaSi dazianebuli risame (arqiteqturuli Zeglis.  rediosignalebis r. 2.. s.  mx.  s. risame maragi. resursi. mowyobiloba. ¥ restoranisa.

auwyon] – saerTo­saxalxo 2. reflexus asax­ va] – (fiziol. rac zitivis Sesworeba fanqriT.  refleqsiuri. qili sarkis saSualebiT. ¥ referatuli. ubani. nervuli sistemis monawi­ refErat­i [laT. mocema. konsultanti gark­ zogjer axali) filmebis veuli sakiTxebis Sesaxeb. Tanamdebobis piri – momxse­ spectare yureba] – Zveli (da nebeli. xorcieldeba centraluri saRebaviT da sxv. retrogra- . refleqtoruli Scd.  r. moZraoba. (referentis) momxsenebeli] – retrospEqtiva [laT. piruku da 2. kiTxulobs.-453- ref ¥ saferendumo. resis mowinaaRmdege. refleqti r. misT. retros1. 3. Refero va­ leobiT. r. movaxseneb] – samec­  pirobiTi (SeZenili) r.-is mowyoba. Jurnali. referee] spor­ tuli Sejibrebis msaji. Cveneba­ganxilva garkveuli TanmimdevrobiT. wyobiloba. teleskopi. Referens aqcioneri. gadasawyvetad.) cocxali or­ tografiuli anabeWdis (po­ ganizmis uneblie reaqcia zitivis).  s. sxivebis amreklavi mo­ dum rac unda moaxsenon. retouche] – fo­ rEfleqs­i [laT.negativis an diapo­ garegan gaRizianebaze. s. piriqiT. dus ukan mimavali] – prog­ olqi. komisia. uwyeb. rEtuS­i [laT.. wignis da upirobo r. re­ refErent­i [laT. s. igivea. biuleteni.-is Sedemosaxuleba miiReba Cazne­ gebi. retro. gamokiTxva da kenWisyra romelic Sedgeba eleqt­ didad mniSvnelovani sa­ ronuli lampisa da amrek­ xelmwifoebrivi sakiTxis lavisagan. niero naSromis. ukanve. gasaxurebeli xelsawyo. retrOgrad­i [laT. referen– 1. romalic referats picere ukan yureba < retro ukan. gadmocema. piri. Sinaarsis mokle gad­ ¥ refleqsuri. rac rEfer­i [ingl. reflecto  referatiuli Scd. ukan mivmarTav. reflEqtor­i [laT. moxsenebis r. avireklav] referEndum­i [laT. uri. romelSic ga­  r.

(mus. vagoni. meTaurobiT. . programa. dasazidad. ri­ romelSic orTqldeba si­ Txe da temperatura dabla same gardaqmna. meordeba. romelsac axdens mmar­ avtomobili da sxv. misamReri. refrigéseba werilobiT. rEfren­i [fr. ficatio gasworeba] – da req­  s. gankuTvnilia male­ saxelmwifoebrivi wyobi­ fuWebadi produqtebis ga­ lebis Sesacvlelad.. samecniero naSromis. arsebuli Sic daculia temperaturis po litikur­ekonomikuri. macivris nawili. 2. Suqtexa. kritikuli Sefa­ rigerare gacieba. romel­ Tveli klasi. reJimi. 1. kinosuraTisa refriJerAtor­i [laT. ¥ sareformo. [laT. rEqtor­i [laT.ref -454- rEforma [fr. romlebic leqsSi garkveuli wesiT recEnzent­i – recenziis av­ tori. Secvla. reforme] – 1. tificQreba – Txevadi refrAqcia [laT.) dedamiwis atmos­ Tveli. gamokvleva] – vokaluri nawarmoebis na­ literaturuli nawarmo­ wili. specialuri gemi. rector mmar­ 2. (lit.) sinaTlis sxivis gar­ bisgan gawmenda. vidre sinam­ reqtOrat­i _ umaRlesi dvileSi arian.) kupleturi formis recEnzia ganxilva. iwevs. politikuri gardaqmna. rateur] – 1. cis TaRze. rectilesi ganaTlebis r. meordeba. ris Sedegad mna­ suliero saswavleblis Tobebi ufro maRla Cans xelmZRvaneli.  marTlwesrigis r. refrain] –  rektorati Scd. umaRreqtifikAcia [laT. saero da sasuliero ad­ Tvalis refraqcia – Tva­ mi nistraciul­saswavlo lis unari gardatexos si­ xelmZRvaneloba reqtoris naTlis sxivebi. xelmZRvaneli] – feroSi mnaTobTa sxivebis umaRlesi saero da sa­ gardatexa. recensio 2. refractio] – 1. datexa.) taepebi. fr.. refda misT. (astr. narevebis gayofa. romelic ucvlelad ebis. 2.  dadebiTi (uaryofiTi) r. Senareve­ (fiz. warmodgenis..

mtkice dacva raime princi­ pebisa. romlebic ax­ denen cilis biosinTezs. . 2.) avadmyofis Seb­ runeba. ribes nakadi. rEcept­i [laT. TiToeuli ujredi Seicavs aTasobiT an aTiaTasobiT r.-455gazeTSi gamoqveynebuli r. 3. recidivus rasac imeoreben] – adamani. sxe­ uli] – ujredis SigniTa nawilakebi. risalita Sveri­ li] – Senobis fasadis win gamoweuli nawili. receptor mimRebi] – (fiziol. Wavli da sôma berZ. (wign. rivQera [it. sanremo da sxv. rigor sim­ kacre. Riviera] – xmel­ TaSua zRvis sanapiros zoli safrangeTsa da italiis teritoriaze. ribosOmeb­i [laT. r. rizAlit­i [it. taepebis bolos. rhythmos Tana­ zomiereba] – erTnairi an msgavsi bgeraTkompleqsebis gameoreba leqsSi. (samarT. rQTma [berZ. risame damzadebis wesi. Saqris damzadebis r.-is gamowera. recidQvist­i [laT. romelic iRebs gaRizianebas. nukleinmJava)] – rTu­ riT li organuli naerTis. agreTve avad­ myofis mier misi miRebis wesi. erT­ erTi nukleinmJava. 2.  r. (medic. recidivus rac meordeba] – 1. mi­ TiTebebisa.-is wardgena afTiaqSi. romelmac ganmeorebiT Ca­ idina danaSauli da adre ukve iyo nasamarTlevi. Wavli da (ix. ribes naka­ di. aRmoCenilia uklebliv yve­ la cocxal organizmSi. rigOrizm­i [< laT. receptum aRebuli] – 1. recQdiv­i [laT.. gameoreba.).) danaSaulis gan­ meorebiT Cadena. kani. zneobis wesebisa. afTiaqSi warsadgenad eqimis mier Sedgenili baraTi. orga­ nizmSi monawileobs cilis biosinTezSi. recEptor­i [laT. sisastike] – mkacri. romel­ Sic aRniSnulia wamlis Se­ madgenloba.) grZno­ badi nervuli boWkos da­ boloeba. da­ savleT evropis udidesi sakurorto raioni (nica.  tortis r.­s. ribonukleQnmJava (rnm) [laT.) TiT­ qos gamqrali movlenis da­ bruneba.

Cabareba] ritOrika [berZ.. gakeTeba] – mxatvruli fil­  r. moZraobaTa swrafad moZravi sxeulis r. Riff] – wyalqveSa neli safrTxe. nebi. (s. r.] – 1.. li. ritualis] – (wign. zomieri perioduli monac­  ritmi sxvaa (ix. rQmesa [it. same.). aerobika. ceremoformis moedani (Cveulebriv. ritmiusaZleblobebis gamoyene­ li Scd. klde (zogjer amoweuli riskis gaweva – alalbedze zRvis donidan). ricochet] –  musikaluri r. – (finans. asxleta raime zedapirze 2. leqsis r. rQsk­i [fr. rimmessa fulis gadacema. elCis miRerebisaTvis. bis r. r.) yoveli Tamasuqi. rhythmos] – 1. rikOSet­i [fr. r. gagzavna. aRmosavleT ..) awyobili mimdina­ moxvedris Semdeg. remake xelaxla ¥ ritmuli. moZraoba. Tanabarzomiereba ri­  r. misi axali versiis Seqmna ix. riTma sxvaa (ix. biT. rhçtorikç] – mWevrmetyvelebis Teoria. vleoba.rik -456- ime elementebis Tanabar­  gargani r. reoba. niali.) wesebi. Sinagani r. (gadat.). rimEik­i [ingl. mecniereba oratoruli xe­ romliTac unda miiRon fu­ lovnebis Sesaxeb. ra­ rQqSa [iap. rQnit­i [berZ.  r.) wes­CveulebaTa er­ Semokavebuli kvadratuli Toblioba (sinon. rQtm­i [berZ. mis xelmeore gadaReba da tanvarjiSi.-iT wamosuli burTi.) scesurdo. rhis (rhinos) ¥ ritualuri da sarituacxviri] – (medic.). riTmiuli. romelic moqmedeba. mareobaSi Cadgoma. ring] – TokebiT ritUal­i [laT.. muSaoba.) – cxviris lo. ficarnagze) krivSi Sejib­  saqorwino r. saxifaTo mdgo­ saxifaToa naosnobisaTvis. saSiSroeba. braga. rQng­i [ingl. lorwovani garsis anTeba. Tanamedrove teqnikuri Se­  riTmi. (s. risqus] – mosalod­ rQf­i [germ.

mamaci. rock-and-roll qa­ naoba da darweva.. rocker < rock darweva. Robot < robota monuri Sroma < rob mona] – avtomati. brunva Semokl.. Scd. ke­ TilSobili adamiani. motocikletebiTa da msubu­ qi avtomobilebiT Sejibreba sxvadasxva eqscentrikuli rok triukebis CvenebiT. amerikis SeerTebuli Statebis da­ savleTSi: kovboebis os­ tatobis Cveneba (jiriTSi. rac rok-n-roli. roiAlist­i – roializmis mimdevari. brun­ va] – axalgazrduli jgu­ fis wevri. rOker­i1 [ingl. `roalis damkvreli~. rQcar­i [germ. romelic mo­ tocikliT dadis quCebSi . didsulovani. 2. 2. germ. avtomaturi mo­ wyobiloba. rOk­i [ingl. qanaoba. rok. romelic aRniSnavs – exeba rok­musikas. feodalur evropaSi – piri. mefis xelisuf­ lebis erTguli. Ritter < Zv. aseT etlSi Sebmuli. for­ tepianos erT­erTi sa­ xeoba. Tav­ dadebuli. Tavganwiruli.  riqSasi. cxenebis. swrafi ritmiT. 2. rodeo jogis. igivea. rObot­i [Cex. TviT adamiani. – pirveli Semadgeneli nawili rTuli sityvebisa.  mZime r. 2. mkacri. romelSic simebi horizontalurad aris ga­ daWimuli. rok-ansambli.).  `roials ukravs~. rok-opera. rikSa Scd. romelSic adamiania Sebmuli. rOdeo [esp. royal samefo] – klaviSebiani mu­ sikaluri sakravi. ¥ riqSisa. roQal­i [rus.  rok-jgufi. – rok­musika xma­ maRali xmiT.~. xarebis daWeraSi.-457da samxreT aziis zog qve­ yanaSi: msubuqi orTvliani etli. romelic ekuTvnoda samxedro­Tavad­ aznaurul fenas. riter mxedari] _ 1.  `roalze ukravs. `roiali daukra~. Zroxis swrafad mowvelaSi da sxv. rac rok­ musika. romelic gan­ kuTvnilia adamianis Sesac­ vlelad rTuli teqnikuri operaciebis Sesrulebis dros. igivea. fr.. rock n roll – rok­n­ roli] – 1. рояль. naxi­ ris Segroveba] – 1..

 pirovnebis r. rococo] – ar­ vis).  d. romance] – 1. rOm­i [ingl. amaRlebul amzadeben Saqris lerwmis damokidebulebas raimesad­ daduRebuli wvenisa an ba­ mi. masala piesaSi. ¥ rokokuli. r. me­18 s.­Si safrangeTSi. piesis an kinofilmis moqmedi pi­ romAntizm­i [fr. rocker < rock 2. tiuli stili. roman] – 1. warmoiSva  romaniuli Scd.  r. rum] – magari.  mTavari r. qiteqturuli da dekora­  r. rOker­i2 [ingl.  romantiuli Scd. siyvaruli. spirtiani sasmeli..-is daswavla. rTu­ deblobisaTvis brZolis r. ar icavs TxrobiTi mxatvruli na­ gzebze moZraobisa da qce­ warmoebi. li siuJetebis mqone didi .) samijnuro urTier­ roki] – adamiani. gatacebulia rok­musikiT. ebi. romelic Toba qalsa da vaJs Soris. vari gmiri. r. risame idealizacia. lirikuli simRera. 2­isaT­ rOkoko [fr.romelsc romAntika – (wign. poezia.-ebis Sesruleba. 2.  baironis r.rok -458- mayuCis gareSe. mniSvneloba. role] – 1. 3. lis r.­is pirveli me­ ri. r. stili. n. romelsac msaxiobi ga­ oTxedis literaturasa da nasaxierebs.) rameSi monawilebis ¥ romantikuli. xelovnebaSi: mimarTuleba. arayiSvilis r.-ebi. li leqsi.  Tavisuflebisa da damoukirOman­i [fr. xarisxi. 2. damaxasiaTebelia natifi romAns­i [fr. 2.. rokiT. patara sasimRero liriku­  r. romantisme] _ 1.  r. rOl­i [fr. ¥ romanuli (mniSv. mijnuroba.  istoriuli r.-s stilis aveji. rac qmnis emociur. (gadat. pa­ tara musikaluri nawarmo­ rTuli formebi. (gadat.) is.-uli urTierToba.. moqmedi piris sityvieri nul grZnobebs. dagisagan. istoriaSi. me­19 s. baraTaSvi r.-is mTavis wesebs.-ebis ganawiromelic gvixatavda pirov­ leba.

grafa. rudimentum Canasaxi. rotAcia [laT. (polig. rudimentaluri Scd. romelic 49 w. romelsac organizmis istoriuli ganviTarebis procesSi dakarguli aqvs Tavisi pir­ vandeli mniSvneloba da srulad ar viTardeba. rubrica < ruber wiTeli – kanonis saTauri (romelic iwereboda wi­ Teli saRebaviT)] – 1. romAnul­i [laT. rac rota­ ciuli manqana. r.) igivea. gan­ yofilebis saTauri (ga­ zeTSi. xasiaTi. romlis drosac etli da mefe gadadgildebian erTimeoris gverdiT. italiuri. nawili.) iulius keisarma gadalaxa Tavisi jariT – miuxedavad senatis akrZal­ visa da daiwyo samoqalaqo omi]. 2.  r. organo. (Zv. triali. 2. romanuli enebi – xalxu­ ri laTinurisgan warmo­ Sobili monaTesave enebi: portugaliuri.-459¥ romantikuli. Rubico (Rubiconis) gadalaxva] – uryevi gadawyvetilebis miReba. rUmba [esp.). franguli. Wad­ rakSi aseTi svla mxolod erTxel xdeba. sax. . espanuri.) roqis spa – da­ qiravebuli jari. rumba] – cekva meq­ sikuri warmoSobisa. rotvaQler­i [germ. JurnalSi da misT. rOq­i1 [spars. rumi­ nuli. romanus ro­ mauli] – rac warmoSobila Zveli romis kulturidan an dakavSirebulia masTan. brunva..  r. Tavganwirva. igive robaia. qveganyofileba.) organo. rudQment­i [laT. ¥ rudimentuli. rOq­i2 (ist. rokh sabrZolo etli (koSkiT)] – WadrakSi: mefisa da etlis erTdrouli svla. rubAia [arab. sawyisi] – (bi­ ol. ga­ damwyveti nabijis gadadgma [mdinaris saxelwodebis mi­ xedviT. Rottweiler < geogr. wrebrunva.] – sasamsaxuro ZaRlebis jiSi.] sparsul da tajikur poeziaSi: fi­ losofiuri an samijnuro xasiaTis oTxstriqoniani rum leqsi. rubQkon­i [laT. moldavuri. notatio] – 1. spars. welTaRr. rUbrika [< laT.  rudimentaruli.

CafuSva muSaobisa mas­ ternetSi (ix. 2. sAboT­i [Zv. inter­ sAga – [Zv. subway] – met­ iudeaSi (me­2 s. sax. landiuri xalxuri sagmi­ ician iaponiaSi. roeper] – .] – brinjis arayi. netis gadamcemi sadguri. ax. xmis gamaZlierebeli mili sAdizm­i [fr. saddukaioi sakuT. sabotage] – wi­ sAiti [ingl. fexsacmeli. mr.  savanasi Scd. (gadat. (gadat. mwerlis markiz konusis formisa. Sab­ awamos Tavisi sqesobrivi loni. ropolitenis saxelwodeba – 1 s. msgavsi informacia. sac CanTa da voyage mgzavroba] – xelis legenda. sqe­  r.] _ iudaizmSi: RmerT iehovas (iahve) erT­ sadukevEleb­i [berZ.). Tqmuleba. saxelis mixedviT] – 1. rUpor­i [holand. gamo­ rUtina [fr. de sadis (de sad – 1740­1814) ¥ ruporiani. savanebi. Zv. politikuri mimdinareoba sAbvei [ingl. welTaRr). lili an xis lanCis mqone ¥ savanisa.  sagasi Scd. uZraoba. ebr. welTaRr. CamorCeniloba. vili miayenos partniors. ro Tqmuleba.] _ ideologiur­ erTi epiTeti. sabana] – tropikuli sAbo [fr.) saerTod. s tanjviT siamovnebis miRe­ ba. romelSic Si monawileobisagan Tavis saerTo misamarTiT Tav­ aridebiT an misi arakeTil­ moyrilia erTgvarovani an sindisieri SesrulebiT. routine] – SiSi si­ ixateba miswrafebiT – tki­ axlis. moTxovnilebis dasakmayo­ fileblad. sAvana [esp. aparati. sakvoQaJ­i [fr. amerikaSi. skandin. saga] _ 1.rup -460- ¥ sagisa. sabOtaJ­i [fr. site adgili] – naswarganzraxuli CaS­ monacemTa erToblioba in­ la. sabot] xisgan gamoT­ veli. cvlilebis winaSe. 2. Zveli skandinaviuri da ir­ sAke [iap.) sxvisi wvalebiT. sobrivi ukuRmarToba.

. mwvaniliT da misT. Sua saukuneebSi gavrcele­ buli cru rwmeniT: cecx­ lis suli. romlebic iW­ meva umad. 2. tansacmlis s. romelsac amza­ deben wvrilad daWrili bostneulisgan. tradiciuli.  samxatvro s. s. salto xtoma. musika. bostneuli mcenare. zogjer xorcisa da Tevzisagan. 2. sacramentum kurTxeva] – 1. ritualuri. salAmandra [berZ. wminda. daWrili kitri da pomidori xaxviT. sAlon­i [fr. iWmeba civad (sinon.) sxvaoba Semosavalisa da gasavalis (debitisa da kreditis) jamebs Soris. salato mariliani] – 1. kudiani wyalxmeleTa cxo­ veli. sakrAlur­i [< laT. sastumroSi da sxv. saTanadod Sekaz­ muli. naxto­ mi] – akrobatiuli naxtomi. 2. salamandra] – 1. sakramEntul­i [laT. TviTm­ frinavisa da sxv. Sekazmuli. 2. 4­isaT­ vis). tabucuni). mgzavrTaTvis gankuTvnili adgili (avtobusisa. salon] – 1. sAlaTa [it. saRmrTo. 4. (wign.  s. kerZi.  sakvaiaJi Scd.  literaturis s. xe­ lovnebis nawarmoebebi. sacer (sacris) wminda] – religiur kul­ tTan da ritualTan dakav­ Sirebuli. sAlto [it.. poezia. (moZv. kartofi­ lisgan. sad­ gomi. romelic sistematurad ik­ ribeboda visime saxlSi. 3.) rCeul pirTa wre.  salaTasi. maslaaTi.-461samgzavro CanTa. salaTi Scd. 5. romlis drosac haerSi ma­ lays akeTeben. politikuri s. 3. sadac iyideba mxatvruli saqoneli. 3. maRazia. sAldo [it. dasasvenebeli oTaxi gemze. ¥ salaTisa.) ¥ salonuri (mniSvn. stumris misaRebi vrceli oTaxi mdidrul saxlSi. aqvs mkrTali mwvane far­ To foTlebi.) tradiciiT ganmtki­ cebuli. romelic garegnulad sal xvliks miagavs. re­ ligiur kultTan dakavSi­ rebuli. sadac ewyoba gamofe­ nebi. saldo] – (buxhalt. . ZmriT da misT. cecxlis stiqia. Cveulebriv Se­ kazmulia zeTiT. s.

salto mortale sasikvdilo naxtomi] – 1. iaponiis agresiuli sam­ xedro wreebis warmomad­ genlis saxelwodeba. salut] _ samxedro misalmeba sroliT. rac salto. sAmbo2 [ingl.] – brazilieli zangebis cek­ va. sAmbo1 [rus. ¥ sanatoriuli. sAmum­i [arab. almis aRmarTviT (mag: gemze da sxva). musika am cekvisaTvis. banke­ bisa da a. fei­ erverki raime sazeimo Ta­ riRis aRsaniSnavad. 2. [it. Самбо (Semokl. sanAcia [laT. sAmba [ingl. (me­ dic.  borjomis s. gakotrebis sa­ winaaRmdegod.  s. bavSvTa s. 2. romelic warmoSobilia indieli ma­ makacisa da zangi qalis saltomOrtale . riskiani. trestebis. summit mwvervali. ¥ sasalute..] – 1. samUrai [iap. – saartilerio jgufi. naxtomi akrobatis ma­ Rali moednidan (simaRli­ dan).-is mkurnaloba. 2. sAlut­i [fr.-ebi. RonisZiebaTa sistema sa­ warmoebis.) Самозащита Без Оружия Tav­ dacva uiaraRod] – spor­ tuli Widaoba. sanatOrium­i [laT. feodalur iaponiaSi: privilegiuri samxedro wodebis warmo­ madgeneli. ¥ sanireba.  saartilerio s.  bankis s. sanatio mkurna­ loba. samûm] – mSrali.  s. igivea. gajansaReba] – 1.  saliuti. sambo esp. zambo] – adamiani. samba < afrik. cxeli qari arabeTisa da CrdiloeT afrikis udab­ noSi. romlis drosac misi sxeuli haerSi malays ake­ Tebs.sal -462Sereuli qorwinebis Sede­ gad.) gamafrTxilebeli sam­ kurnalo RonisZiebebi piris Rrus gajansaRebisaTvis.S. sAmit­i [ingl. sanatorium] – samkurnalo­dasasve­ nebeli dawesebuleba. rake­ tebis gaSvebiT da qvemexebis zalpiT. Tavze xelaRebu­ li nabiji. romlis drosac dasaSvebia Zlier mtkivneuli ileTebi. piki] – mravalmxrivi saer­ TaSoriso Sexvedra an TaT­ biri umaRles doneze. sasaliute Scd.

daTvaliereba. sicocxliT savse adamiani. ¥ sanitariuli. ena. santimetri = 0.  sanitaruli Scd. romlisTvi­ sac damaxasiaTebelia gan­ sakuTrebuli interesi adamianis Sinagani samya­ rosadmi. erTi sxeulidan meo­ reSi gadasvla.01 metrs. qalaqis s. sAndviC­i [ingl. ¥ sanskrituli. sAnsara [sankr. gadaWarbebiT gul­ Cvili. ixmareba agreTve . bunebisadmi. sen­ timental] – zedmetad mgrZno­ biare. sanitAria [laT. santimentAluri [fr. sinam­ dvilis idealizaciisa da gadaWarbebuli grZnobie­ reba mis gamoxatvaSi. zedmeti grZnobiereba.-463- san sangvQnik­i [laT. Sanscrit sanskr. romelic sazomi erTeulis saxelTan mierTebisas aR­ niSnavs mis meased nawils: 1. romelTa Soris moTav­ sebulia raime sauzmeuli (karaqi. romlis mixedviTac sansara yoveli cocxali arsebis maradiuli mogzau­ robaa. s.] – Zveli induri samwerlo ena. Zexvi. romelic garegnu­ lad mkveTrad gamoxatavs Tavis emociebs. sandwich] – puris ori Txeli naWe­ ri.  s. sanguis (san- guinis) sisxli. sentimentalisme] – 1. mdgomareoba. cent asi] – TavsarTi. eqimi.­is meore naxevarSi: literaturuli mimarTuleba. me­18 s. yveli da misT. igivea ra sendviCi. sAnt­i [fr. sanQtar­i [fr. santimentAlizm­i [fr. alagebs samkurnalo dawesebulebis sadgoms. gadaWarbebuli gulCvilo­ ba. s. ganTavi­ sufleba sansarisgan). rodesac suli adis RvTaebis rangSi. sasicocxlo Zala] – metismetad xali­ siani. sanitaire] – umcrosi samedicino muSa­ ki. daWrilebs.  ixmareba agreTve _ sentimentalizmi. mizani – uzenaesi mdgoma­ reoba.). sanitarus jan­ mrTeloba] – sisufTavisa da mosaxleobis janmrTe­ lobis dacvis RonisZiebaTa sistema.  s. xetiali] _ induisturi da budisturi cneba. sAnkrit­i [ingl. xelnaweri. romelic Svelis avadm­ yofebs. agreTve nirvana (qanaoba. 2.

iZulebis.san -464mwvave ironia. romelic viTardeba Se­ maerTebeli qsovilisagan. sarkophagos] – Zvel qveynebSi (egvi pteSi da sxv. saerTaSoriso samarTalSi: zemoqmedebis zoma. mitingi. 2. romelic formalurad da­ moukidebelia. (fiz. s.) speqtris susti zoli Zlieri zolis mezoblad.] – avi suli.  mTvare dedamiwis s. mis neba­sur­ vils. nebarTva. sarracenia] – mcenare. 1­isaT­ vis). zemoqmedebis zo­ ma kanonis darRvevisaTvis.  didi saxelmwifos s. RmerTis moRalate angelozi. romelic mibmulia meore.): qalis samosi – grZe­ li (4­5 m. . sAri [spars.): qvis kubo. 2. qalaq-sateliti – Tanamed­ – sentimentaluri. dadastureba. saflavis qva kubos formisa. satElit­i [berZ. sarkOfag­i [berZ. romani. (teq. (astr. sArkazm­i [berZ. 4. nebarTvis micema.  s. saracEnia [laT.  sanqcireba Scd. adamiani. eSmaki. 3. satelles (satellitis) Tanamgzavri. ro­ melsac garkveuli wesiT ixveven tanze.) pla­ netis Tanamgzavri. sarkasmos] – (wign. Rimili. patara akldama. ¥ sarkazmuli da sarkastuli. sanctio dakano­ neba] – 1. wamyvan kbi­ lanaze.  u. satanas < Zv. berZ.) kbilana. ¥ usanqcio (mniSvn. mowodeba. qveyana. romel­ sac mimarTaven xelSekru­ lebis damrRvevi saxelmwi­ fos mimarT.-ia.  prokuroris s. saxelmwifo an mTavroba.  s. sArkoma [berZ. sAtana [berZ. sarkôma] – (me­ dic. sanqcionQreba – sanqciis (mniSvn. rac mas iuridiul Zalas aniWebs. mweriWamia mraval­ wliani balaxi. 1). 3.  ekonomiuri s.) RvarZliani dacinva.-ebi. magram sinam­ dvileSi emorCileba sxva saxelmwifos. sârî] – aRmosavle­ Tis qveynebSi (indoeTSi da sxv. zemdgomi instan­ ciis mier raime aqtis dam­ tkiceba. Tanam­ zraxveli] – 1.­de) qsovili. Tanxmoba. 4. sAnqcia [laT.) avTvisebiani simsiv­ ne.

sAtira [laT. segregatio . sAqseb­i – germanuli tomebi. saxlda britaneTSi.. s.  siansi Scd.  saqsafoni. dRis vis da nayofierebis RmerTi. ro­ veul monakveTSi. ukravs~. romelic rkaliTa sAuna [fin. vruli. romelic mzidan me­6 sEgment­i [laT.  `saqsofons ukravs~. (maTem. hi pnozis s. ganuwyvetliv drois gark­ sAturn­i [laT. sapheiros] – romlebisganac Sedgeba zo­ lurji an iisferi Zvirfasi gierTi cxovelis organiz­ qva. sEans­i [fr. agreTve 2. kupletebi. gakicxva. ganlagebuli nawevarTagani. sauna] – finuri da qordiT aris SemosazR­ abano. mzis sistemis didi pla­ neta. (zool. plakati. `saqsofonze ¥ satiruli. sferos nawili. safQron­i [berZ. Saturnus] – 1.) s. xma] – spilenZis xerxi – uaryofiTi sazo­ sasule musikaluri sakravi.. is bolos isini dai pyres frankebma. lurji iagundi. Jurnali. satira] – litera­ turasa da xelovnebaSi: si­ saqsOfon­i [sakuT.-ebi kinoSi.S. s. me­8 s. segregAcia [laT. Segmentum mo­ nakveTi] – 1.­ qalaqi­Tanamgzavri. seance] – risame sa­ satirQkos­i – satirul na­ jaro Cveneba an Sesruleba warmoebaTa avtori. pedicia. nawili. namdvilis asaxvis erT­erTi phône bgera. mi. Scd. `saqsofonze damk s. sax. s.-465- seg rove didi qalaqis max­ romelTa nawili me­5 – me­6 loblad garkveuli gegmiT ss.) erT­erTi sigrZiv mogzauroba. miwaTmoqmedebis mfarveli Wadrakis erTdrouli Ta(gaigivebuli iyo berZnuli maSis s... miTologiis kronosTan). maul miTologiaSi: xvna­Tes­  pirveli (meore.­Si kontinentidan gada­ gaSenebuli patara qalaqi.) wris adgilzea. vreli~ da a. gadoebrivi movlenebis da­ klarnetis monaTesave. uzogavi dacinva. ro­ sAfar­i [suahilis enidan] – melic gadamkveTi sibrtyiT afrikaSi: monadireTa eqs­ aris gamoyofili. 2. nadiroba. berZ.

romelic yvelaze ufro Sesaferia raime saqmianobisaTvis. weli­ wadis erT­erTi dro oTxi­ dan. zamTris s. aqvs ori an sami rigi dasajdomebi.) niv­ gamoyofa] – rasobrivi dis­ kriminaciis erT­erTi saxe – feradkanianTa iZulebiTi gamoyofa TeTrkanianebisa­ gan. ya­ daRa. romelic moscilda saR nawils. (samarT. sEdan­i [ingl. dasvenebi­ saTvis da sxv. sEkans­i [laT. romelic marTkuTxa samkuTxedSi udris hi pote­ nuzis Sefardebas kuTxis kaTetTan.  atmis s. samuSao.  s. sEif­i [ingl. an specialuri saTavsi. sequestrum] – 1. Sesanaxad. s.  sazafxulo s. xelsawyo. ¥ sezonuri. romelic Seiswavlis dedamiwis qer­ qis ryevebs.) kuTxis erT­er­ Ti trigonometriuli fun­ qcia.. secretus gamo­ nayofi] – (fiziol.. seismolOgia [berZ.. seiner] – patara sazRvao TevzsaWeri gemi. sadguri. kerZod – miwis­ Zvrebs.  s. xileulis) mwi­ fobis. navigaciis s. 2. ruka. pe­ riodi. s. saison] – 1. sEkvestr­i [laT. . seQsmur­i [< berZ. secans gadamkve­ Ti] – (maTem. 3.  seismiuri Scd. Zvirfa­ seulobis.. s. dokumentebis.) saxelmwifo xelisuflebis mier raime kerZo qonebis gamoyenebis SezRudva an akrZalva. sEzon­i [fr. sadgomi – fasiani qaRal­ debis. risame (mag. 2. gamokvlevebi.. yurZnis s. safe] – uZravi. weliwadis nawili.sed -466¥ seismologiuri. samuzeumo eqspo­ natebis da misT. cecxlgamZle karada an yu­ Ti. s. raioni.  Teatraluri s. sedan] – daxu­ ruli msubuqi avtomobi­ lis ti pi. sEkret­i [laT. blis s. Semosvlis dro.  s. seismos mi­ wisZvra] – miwisZvris mov­ lenebTan dakavSirebuli. (medic. seismos miwisZvra da logos moZR­ vreba] – mecniereba (geo­ fizikis nawili). seQner­i [ingl. monacemebi.) raime qsovilis mkvdari nawili.

romelic mTvares swavlobs. selenelOgia [berZ. selEqtor­i [laT. sekUndant­i [laT. 2. kuWis wveni . selEqcia [laT. semestris eqvs­ Tviani] – saswavlo wlis naxevari umaRles saswav­ lebelSi. sekularizAcia [< laT. SejvarebiT. mudmivmoqmedi s. ¥ seleqciuri da saseleqcio. sēlēne mTvare da logos moZRvreba] – astronomiis dargi. gamocdebi. .  aTdRiani s. Wadrakis da zogi sxva Sejibrebis monawilisa. seleqciOner­i _ seleqciis specialisti. umaRles sas­ wavlebelSi: jgufuri praqtikuli mecadineoba maswavleblis xelmZRvane­ lobiT.  s. ¥ seminariuli da saseminario. semQnar­i [laT. nerwyvi. mowme da Suamavali du­ elis TiToeuli monawili­ sa. ¥ seminaruli da saseminaro. SerCeva] – cxovelTa da mcenareTa axali.) sekrEcia [laT.) or­ ganizmisaTvis aucilebel nivTierebaTa (sekrecebis) gamomuSaveba da gamoyofa jirkvlebis mier. seminarium sanerge] – 1. sadguri. Suamavali da TanaSemwe kri­ vis. secretio ga­ moyofa] – (fiziol. gaum­ jobesebuli jiSebis gamoy­ vana xelovnuri SerCeviT. selector da­ maxarisxebeli] – aparati... Tesli.  s. sEmestr­i [laT. ¥ sasemestro. romelsac gamoi­ muSaveben jirkvlebi (mag.  pirveli (meore) s. romlis saSualebiTac xde­ ba telefonis mocemuli xazis ramdenime an yvela abonentis erTdrouli ga­ moZaxeba.  seminariuli da saseminario sxvaa (ix. seminAria [laT. seminaria). filosofiaSi. selectio gadar­ sem Ceva.. s. 2. secularis saero] – saeklesio da samonastro sakuTrebis gadaqceva saxelmwifo sa­ kuTrebad. seminarium sanerge] – saSualo sasu­ liero saswavlebeli.-467Tiereba. secundans (secundantis damxmare] – 1. jgufuri mecadineoba kva­ lifikaciis asamaRleblad.  s.

señora] – espaneT­ Si: qalbatoni. alpebSi arsebuli monastris SaintBernard­is saxelis mixedviT. Zlieri STabeWdileba. 2. romelTa mowyobac miewereba legen­ darul dedofals _ semiramidas. siniori). gvarTan an sa­ xelTan erTad) – batoni. ganaTleba. asiriuli. senQora [esp. sentimentAluri _ ix. Zvel romSi: umaRlesi xe­ lisuflebis saxelmwifo organo. semirAmida­s bARebi – msof­ lios erT­erTi Svid saoc­ rebaTagani _ `dakiduli ba­ Rebi~ babilonSi. siniora). seminari). aRmoCena. qalbatono (Cveulebriv gvarTan an sa­ xelTan erTad) (Sdr. 2. señorita] – es­ paneTSi: axalgazrda gau­ Txovari qali. . didi. sensAcia [fr. semituri enebi – monaTesave enebi.  s. ¥ senioritasi. sadac gamohyavdaT am ji­ Sis ZaRlebi mTaSi gzada­ karguli adamianebis mosa­ naxavad. senAtor­i – senatis wevri. it. it. rac raime ambavma.  s. sensatio] – 1. cnoba. ¥ sensaciuri da sasensacio.  senioritisa Scd. qaliSvili (Sdr. arameuli. seniOrita [esp. senatus < senex mo­ xuci] – 1. senQor­i [esp. SemTxvevam mo­ axdina. señor] – espa­ neTSi: batoni. [bibliuri noes erT­ erTi Svilis semis saxelis mixedviT]. semQtur­i – semitebTan da­ kavSirebuli. semenariuli. it. finiki­ uri. safrangeTsa da zog sxva saxelmwifoSi. sasemenario Scd. ebrauli. seniori (Cve­ ulebriv. romelsac kargi ynosva aqvs. babi­ lonuri.  semenaria. sEnat­i [laT.  seminaruli da saseminaro sxvaa (ix. parlamentis zeda (sakanonmdeblo) palata aSS­Si. senbErnar­i – jiSiani. s. batono! (Sdr.sem -468Ronieri ZaRli. TviT es ambavi. siniorina). rom­ lebic gavrcelebuli iyo wina aziis CrdiloeT da aRmosavleT afrikis na­ wilSi: arabuli. santimentaluri. siriuli.

TaTbiri. kameruli musikis Janri. serenade. 2. Sua saukuneeb­ Si italiasa da espaneTSi: satrfosadmi miZRvnili sa­ mijnuro simRera. it. gancalkevebisaken. sentEncia [laT. separAtist­i separatizmis momxre. ¥ serenadisa. msjeloba] – moraluri xa­ siaTis gamonaTqvami. romel­ sac misi fanjris win as­ rulebda axalgazrda kaci gitaris an sxva simebiani sakravis akompanimentiT. separatio] – gamoyofa.  serenadasi Scd. romelnic egvi pteSi cxov­ robdnen an palestinis ga­ reT iyvnen gafantulni da aRar icodnen ebrauli. server momsa­ . sententia azri. serApis­i [berZ. seraphim (mr. zneob­ rivi darigeba. separatus] – gankerZoebuli. rac ierusalimidan mefe pto­ lomeosis miwveviT aleq­ sandriaSi Casul 70 gan­ martoebulma Seasrula 70 dReSi Zv.)] – qristianul religiaSi: eqvsfrTiani angelozi umaR­ lesi ierarqiisa. Serapis] – eli­ nisturi egvi ptis mTavari (sicocxlis. im ebraelTaTvis. 2. swrafva gamoyofisaken. `sa­ mocdaaTi~] – Zv. aRqmebs miiCnevs. ebraulidan ber­ Znulze. mravalerovan qveynebSi: erovnul umciresobaTa swrafva saxelmwifosagan gamoyofisa da damoukide­ beli saxelmwifos Seqmni­ saken. gancalke­ vebuli.  separatiuli Scd. serEnada [<fr. separAtizm­i [fr. [laT. separatuli zavi _ omis dros koaliciaSi myofi saxelmwifos mier mowina­ aRmdegesTan dadebuli za­ vi Tavisi samxedro mokav­ Sireebis Tanxmobis gareSe. sensualisme septuAginta < laT. ebr. aRTqmis (bibliis) Targmani. sikvdilisa da gankurnebis) RvTaeba. sensus SegrZneba] – filosofiuri mimarTuleba. separatisme] – 1.  s. separAtul­i [laT.-469- ser sensuAlizm­i [fr. serenata] – 1. sErver­i [ingl. separAcia [laT. romelic Semecnebis erTad­ erT wyarod SegrZenebebs. serAfim­i [Zv.

. aseTi adamianis damaxasia­ Tebeli Tviseba. feradi qaRaldis grZeli da wvri­ li lenti. mdgomareoba. sErviz­i [fr. serpAntin­i [fr. serpentin < serpent gveli] – 1. 3. sertificat] – 1. romelsac is­ vrian mocekvaveebi balis. karnavalis dros. s. saxifaTo. wigni. didi kinofilmis erTgva­ rad damoukidebeli nawili. service] – mo­ saxleobis sayofacxovrebo momsaxureba. fasiani qaRaldebis. sEria [laT. 3. service] – suf­ ris. serQal­i [ingl. darba­ iseli. series mwkrivi.) saSiSi. (saub. sErvis­i [ingl. doku­ mentebis Tanrigi. yavis an Cais WurWlis sruli kompleqti adamian­ Ta garkveuli raodenobi­ saTvis. werilobiTi cnoba. ri­ gi] – 1. maskaradis. romelic axlavs saqonels da. seriOzuli [fr. Cais s. serpentarQum­i [laT. zogi saxelmwifo sesxis bileTis saxelwodeba. serpEntin­i [laT. . 4. sertifQkat­i [fr. 3.. sagareo vaWrobaSi: sabuTi. rac cif­ rebiT an asoebiT aris aR­ niSnuli. ¥ seriuli (mniSvn. sakiTxi. serieux] – 1.  filmis pirveli (meore) s. 2.  naxatebis s. jgufi.  saqmisadmi s. serial rac mwkrivs qmnis] – mravalse­ riiani kino an telefilmi. xure] – mZlavri kompiuteri.  s. Tormeti kacisaTvis gankuTvnili s. mZime. adamiani. romelic qselSi gadacemis rols asrulebs. mowmoba. 2. erTgvari sagnebis rigi. movlenaTa Tanmimdevruli rigi. romelSic aRniSnulia saqonlis xarisxi. serpentinus gvelis] – mixveul­moxveu­ li gza mTaSi.ser -470 s. 1­isaT­ vis). dafiqrebuli.  sufris s. serpens (serpentis) gveli] – Sxamiani gvelebis mosaSenebeli ad­ gili maTgan Sxamis misa­ Rebad. s. daavadeba. gamoSveba. dinji.  s. sayuradRebo. 2. damokidebuleba. mniSvnelova­ ni. fasi da sxv.  avtomobilebis s.

seqsolOgia [laT.  sekta Scd. sEqsi [laT. sertifikaTi Scd. romelic gamoirCeva dogmaturi SexedulebebiT. sessio sxdoma] – 1. 2. skola] – 1. secta moZRvreba. umaRles saswavleblebSi: gamocdebis Cabarebis peri­ odi. romelic ganudga gaba­ tonebul eklesias. sEqta [laT. masTan da­ kavSirebuli fsiqikur reaqciaTa. osirisis Zma da mkvleli. qafplastisa). s. surfing zvir­ Tebze sriali] – wylis sportis saxeoba – Sejib­ reba specialuri ficriT (serfbordiT) srialSi zRvis. . s. kompiuteruli kursebis damTavrebis Sesaxeb. sxdoma. seqsopaTolOgia [laT. sEqtant­i – seqtis wevri. sexus sqesi da berZ. 2. (gadat. ¥ sasesio. karCaketili jgufi adamia­ nebisa.) gancalkavvebuli.  sagamocdo s.) partia CogburTis TamaSSi. logos moZRvreba] – samecniero kvlevisa da codnis dargi sqesobrivi cxovrebis Sesaxeb. darbazi. sexus sqesi da (ix. sEt­i2 – Zv. paTologia)] – klinikuri medicinis na­ wili. sagnebi. surfboard < surf (zRvis) moqceva da board ficari] – grZeli da viwro ficari (korpisa. sErfbord­i [ingl. samecniero s. TviT es gamocdebi.  s. setter] – grZel­ bewviani monadire ZaRlis jiSi. romelsac iyeneben serfingSi. egvi ptis religiasa da miTologiaSi: udabnosa seq da ucxo qveynebis RmerTi. sEsia [laT.  parlamentis s. vadebi. sEter­i [ingl. mkurnalobisa da profilaqtikis mizniT. okeanis zvirTebze.. religiuri Te­ mi. sexus sqesi] – sqe­ sobrivi urTierToba or sawinaaRmdego sqesis ada­ mianebs Soris. Seiswavlis sqesob­ riv moSlilobas – diag­ nostikis. romelsac perio­ dulad atareben warmomad­ genlobiTi organoebi da sxv. set] – (sport. sEt­i1 [ingl.  serTifikati.-471 s. gancdaTa da qce­ vaTa erToblioba. sErfing­i [ingl.

sQgnal­i [germ. . sEqcia [laT.  sektori Scd. gadascemen raime gankar­ gulebas. romelic SemosazRvrulia rkaliTa da ori radiusiT. sektanturi Scd. romelsac garkveuli eko­ nomikur­socialuri niSnebi axasiaTebs. konferenciis qve­ ganyofileba.  sportuli s.) wris nawili. raime mTlianobis (mag. ubani. 4. am bgeris aRmniSvneli noti. (ma­ Tem..  s.  zusti drois s..  aRicxvis s. fexsacmlis s. 3­isaTvis).  saxlis marjvena s.. nagebobis) na­ wili. svastika] – sworkuTxad moxrili bo­ loebis mqone jvari – or­ namentuli motivi. sectio gakveTa] – 1. 2..  s.  sektanti.  s. sa­ berZneTsa da romSi: winas­ warmetyveli qali. 2. or­ ganizaciis nawili. romli­ Tac ityobinebian rasme. Tavdacvis s. SemosazRvruli ra­ dialuri xazebiT. CineTis. ganyo­ fileba. organiza­ ciis ganyofileba. svinAqsar­i [berZ. seqciOner­i – maRaziis seq­ ciis gamge. pirobiTi niSani. iaponiis da zog sxva qveynebis xelovnebaSi.  kerZo s. kadrebis s. moZraoba. raime farTobis nawili.) krivSi: gverduli dartyma Sori manZilidan. sQbila [berZ. sagzao ¥ seqtanturi. svynaxarion: svinaqsis krebuli] – wmin­ danTa cxovrebis an qris­ tianul dResaswaulTa aRweriloba. Signal] – 1. svQng­i [ingl. sector] – 1. vaWrobaSi. germanelma faSistebma Ta­ vianT emblemad gamoiyenes.-ebi. yriloba. iyeneben RvTismsaxurebis dros. radiatoris s. svAstika [sanskr. sEqtor­i [laT. sibyla] – Zv. av­ tomobilis. swing] (sport. muSaoba. 3. dawesebulebis.-ze wakiTxuli moxseneba. maRaziaSi. si] – musikaluri gamis meSvide bgera. romelic gvxvdeba Zveli indoeTis. saxalxo meurneobis nawili. 3. raime dawesebulebis.  stadionis samxreTi s. si [it.seq -472¥ seqciuri (mniSvn.

koSki.  sarkinigzo s. 2. Zalian cxela). qucmacebuli sakvebi mce­ 2. Tan erTad mcxovrebi] – (bi­ sQlos­i [esp. silhouette < sa­ ¥ sasignalizacio. sagnis. s. simindi. laTinuri ameri­ da sxva damaxasiaTebeli mo­ kis qvveynebSi da sxv: Su­ xazuloba (konturebi). rodesac mze. am dros zRvis moqceva yve­ simbQont­i [< berZ. alami. s.-473- sim s. ¥ sasilosisa. cidre] – vaSlis (an gamoWrili da dakruli) Rvino.  s. tranSeaSi.  avtomaturi s.) gafrTxileba raime nareebis damJavebiT speci­ arasasurvelis Sesaxeb. 2. symbiôn (symbiontis) vinmesTan. sQesta [esp. romelsac sadme  s. burus­ Semdeg.. daxatuli sQdr­i [fr. kulturebi. sistema.-ebi. same erTferi konturuli gamosaxuleba. 2.-is micema.)] 1. syzygia Se­ erTeba.  mTis s.-ebi. ¥ sasignalo. visime an ri­  s. s.] – 1. silUet­i [fr. alur nagebobaSi (koSkSi. saxlebis s. ormoSi). kuT. siesta] – espaneTSi.-is damzadeba.  s. mowyobiloba signalebis  sasilosesi Scd. (gadat. symbiôsis Tanacxovreba] _ (biol. raketa. TviT nageboba aseTi si­ losis dasamzadeblad. xelwodeba. signalebis ¥ silosisa. rodesac yvelaze Si an sibneleSi aRiqmeba. sa­ ol. monawile. rames­ laze maRalia. sxva feris formaze. xelsawyo.) simbiozis erT­erTi qonlis wvniani sakvebi. wyvili] – mTvaris simbQoz­i [< berZ. figuris italiaSi. romelsac amzadeben da­ . gebulia erT swor xazze. ro­ adRis dasveneba (sadilis melic Sor manZilze. s. silos (mr. s. mzesumzira.  gazeTSi Semosuli s. nagebobis. signalizAcia – 1. sizigQeb­i [berZ. sax.. rac sasargebloa TiToeuli dedamiwa da mTvare ganla­ maTganisaTvis.) ori fazis – misi dabadebis sxvadasxva saxeobis ori da gavsebis – saerTo sa­ organizmis Tanacxovreba. misacemad. iyeneben.

niSan­Tviseba] – raime movlenis (Cveulebriv raime daavadebis) damaxasiaTebeli garegnuli niSani. simpatiuri.  simetruli Scd. ¥ simbolikisa. naxati.  s. symptoma dam­ Txveva. dagegmareba. ideis pirobiT niSans war­ moadgens. niSani.sim -474zomiereba. adamiani. proporciuloba risame ganlagebaSi. ¥ simboluri.-ebi. Suagulis mimarT. Tana­ . mxatvrul xer­ xad acxadebda simbolos rogorc sagnebisa da mov­ lenebis miuRweveli arsis gamoxatvis saSualebas.-is dacva. anti paTia). symbolisme] – antirealisturi. ¥ simetriuli. simbOlizm­i [fr.­is dasawyisSi.  simbolikasi Scd. ¥ usimpaTio. s. symbolon] – 1.  s. 2. gerbi).  u.  krizisis momaswavebeli s.-a. propor­ ciuli ganlageba centris. moqmedeba da sxv. simbOlika – kreb. simboloebi. mimzidveli.  simpatia. usimpatio Scd. simpaturi.  saerTaSoriso s. dekaden­ turi mimarTuleba litera­ turasa da xelovnebaSi me­ 19 s.. sQmbolo [berZ.  mtredi mSvidobis s. sympathia Ta­ nagrZnoba] – Sinagani keTi­ li ganwyobileba vinmesad­ mi (sapirisp.  adamianis sxeulis nawilebis s. adamiani. simpozium < berZ. simpATia [berZ. simpozQum­i [laT. ¥ simptomuri da simptomaturi.. sagani. kosmosis torsuli velebis Sesaxeb. romelic raime mcnebis. sQmptom­i [berZ.  albert ainStainis formula E=mc2. simboloTa erToblioba. symmetria] _ raime mTelis nawile­ bis Tanazomieri.  s. quCebis s.­is bolos da me­20 s. simEtria [berZ. raime sididis pirobiTi aRniSvna. rac miRebulia ama Tu im mecnierebaSi. (droSa. symposion wveuleba] – saerTaSoriso TaTbiri raime samecniero sakiTxze.  simboliuri Scd. figura.  saqarTvelos s. simpaTuri. garegnoba. s. simpaTQuri – simpaTiis ga­ momwvevi. s.

¥ sinagogisa.  sinagogasi. . sabWo. samecnie­ ro kvlevaSi: mecnieruli kvlevis meTodi. syndrome Tavmoyra] – (medic. Tanaxmianoba] – 1. 2. gadat. romelic simulacias mimarTavs  simiulanti Scd. sine cura uz­ runvelad] – Semosavliani Tanamdeboba. sadac Sediodnen religiuri winamZRvrebic. romelic did Sromas ar moiTxovs.  sinTetikuri.  simuliacia Scd. TanaJRera. 3. analizis monacemTa ganzogadeba. sakrebulo] – ebraelTa samlocvelo saxli. esp. TaTbi­ ri. sQndrom­i [berZ. symphonia Ta­ naJRera. synedrion kreba. simulans (simulantis)] – piri. sinAgoga [< berZ. bgeraTa harmoniuli Sexa­ meba. s. kauCuki. sinEkura [< laT. meTodi. avadmyofobis) mogoneba visime motyuebis mizniT. raime nawarmoebis teqstSi naxmar sityvaTa sia. romle­ bic erTmaneTisgan gansx­ vavdebian musikis xasiaTi­ Ta da tempiT. analizi). sabWo] – 1. Cve­ ulebriv Sedgeba sami an oTxi nawilisagan. taZa­ ri. boWko.) iude­ aSi: uxucesTa sabWo. siniori (Cve­ ulebriv. sinaRoRa Scd.) kreba. simulatio] simulireba [germ. s. kon­ kordansi. (ist. didi musikaluri nawar­ moebi orkestrisaTvis. 2.-475 s. qsovilebi. signore] _ ita­ liaSi: batoni. sintetikuri Scd. simUlant­i [laT. ¥ sinTezuri. umaR­ lesi saxelmwifo dawese­ buleba. synagoge kre­ ba. simfOnia [berZ.  kvlevis s. simulieren] – risame (mag. s. sQnTez­i [berZ. (moZv. synthesis Seer­ Teba. batono!  Sdr.) raime daavadebis damaxasiaTebel sin simptomTa erToblioba. qimiuri nivTierebis miReba martiv nivTierebaTa an elementTa SeerTebis gziT (sapirisp. Tbili adgili. seniori. simulAcia [laT. sinQor­i [it. movlenebi. 2. sinedrQon­i [< berZ. Sexameba] – 1. gvarTan an sa­ xelTan erTad) – batoni.

romelic – 1. romelic daspecialebulia amindis prognozirebaSi. mag. procesis zusti nimi). seniorita. signorina] _ italiaSi: axalgazrda ga­ sinoptQkur­i [< berZ. `Wkua~ da `goneba~. sinqrOnia [< berZ. procesebi. qalbatono! sinoptQkos­i – meteorologi. siniOrina [it. synonimos] _ marTkuTxa samkuTxedSi. amin­  Sdr. 2.  siniorinisa Scd. siniora sinOptika – mecniereba amin­ dis winaswari gamocnobis (Cveulebriv.  Sdr. sinQor­a [it. protestantul eklesiaSi: ¥ sintaqsuri.sin -476-  s. analizi.) kuTxis erT­erTi vetad. signora] _ ita­ . visac SeuZlia yvelaferi siniorina (Cveulebriv. sQntaqs­i [berZ. `aaSenebs~ nismos] – ori an ramdenime da `aagebs~ (sapirisp. trigonometriuli funqcia sinOnim­i [berZ. damTxveva droSi. simru­ lesio saqmeebis gadasawy­ de] – (maTem. diaqronia). pirobebi. esp.sinqrOnizm­i [< berZ. sasuliero da saero pirTa  winadadebis s. romelic mniSvnelo­ ris mopirdapire kaTetis biT sxva sityvas emTxveva Sefardebas hi potenuzasTan. synodos kreba] matikis nawili. an Zalian axlosaa masTan. sinus Runi. erTad mimoixilos] – rac gvarTan an saxelTan erTad) dakavSirebulia meteoro­ – qaliSvili.] – (lingv. qaliSvilo! logiur pirobebTan. kreba mniSvnelovan saek­ sQnus­i [laT. xelTan erTad) – qalbato­ ni. `xa. ud­ sityva. sityvebi. dis mdgomareobasTan. antomovlenis. ba (Sdr. qaliSvili. nadadebis agebulebas. s.  s. synoptikos uTxovari qali. syntaxis] – gra­ sQnod­i [berZ. synchroliCa~ da `noxi~. erTdro­ ¥ sinonimuri. liaSi: qalbatoni. marTlmadidebeli ek­ Seiswavlis sityebis erT­ lesiis kolegialuri or­ maneTTan SeerTebas da wi­ gano. gvarTan an sa­ Sesaxeb. ¥ siniorinasi. esp.) bgeriTi SemadgenlobiT ki enis statikuri mdgomareo­ gansxvavdeba misgan. seniora.

sazogadoebrivi wyobile­ sinon. erToblioba princi pebis. sQrof­i [fr. buli nawilebisa.. lestinaSi da iq ebraelTa RmerTebis gadawyvetilebiT saxelmwifos Seqmna. ymuilisebr xmas. samxreT evropaSi (qris 3. sirQus­i [berZ.  kapitalisturi s.] – fiis s. systema] _ 1.. Targmani sQsifes SrOma _ iTqmis da­ (mag.  emanuel kantis filososQroko [it..  alublis s. synchronos] – rac ramesTan erTd­ sQrtak­i [berZ. eleerTad moduRebuli xilis. jgufuri cekva erTgvari. 4. ¥ sirenisa. mZime Sromaze [saberZneTis siOnizm­i – msoflios yvela (korinTis) miTologiuri ebraelis gadasaxleba pa­ mefis saxelis mixedviT.  s. Tanave ukan gordeboda].. seirios mwveli] romelic raime moZRvrebis – yvelaze kaSkaSa varskv­ safuZvels warmoadgens.. moxsenebisa). romelic gamoscems mkveTr. iakob gogebaSvilis cxeli qari. saswrafo daxmarebis avmeTodi. simelic mwvervalze atanis­ ren] – sasignalo sayviri. ro­ sQrena [berZ. moqmedeba. mecnieruli kvlevis s. Tan­  saxanZro avtomobilebis mimdevrulad gatarebuli s.  sirenasi Scd.  siropi.  s. wesebi. romelTa mi­ tombilis s. ¥ sirofiani. lat. nervuli s.  aRzrdis s. 2. 5. organizaciulad gaerTia­ . mentTa perioduli s. seirēn. vaJini). sQstema [berZ. mas maRal mTaze unda aego­ rebina mZime qva (lodi). s. sirocco < arab. sinqrOnul­i [< berZ. sirop] – SaqarTan  mzis s. saarCevno s. siropiani Scd.. xedviTac xdeba rame. syrtaki] – berZ. usrulebul da unayofo  sinxronuli Scd. romelic icis pedagogiuri s. lavi. wyali. kenkris sqeli wveni (qarT. roulad xdeba.-477- sis uli mimdinareoba. mTlianoba erTmaneTTan CrdiloeT amerikis udab­ kanonzomierad dakavSire­ noebidan). ba.

konstruqcia.-is TviTmfrinavi. siUita [fr. teqnikuri mowyobiloba. mecadineoba. sQstola [berZ. nebul dawesebulebaTa er­ Toblioba. dakvirveba. systolē] – (anat. romelSic aris saepisko­ poso kaTedra. cotad Tu bevrad mniSvnelovani qalaqi. s.  sistematiuri.) gulis moqmedebis erT­erTi faza – SekumSva. katalogi. 2. sistemAtika – biologiuri mecniereba. rac ganuwyvetliv meordeba. rac sistemasTan (mniSvn. sistematika). jgufebi.  mecnierebaTa akademiis s-is instituti. 1. s.  sistematikuri sxvaa (ix. romelic Sedgeba ramdenime damouki­ debeli. City] – 1.  s. 6. garemoeba. did britaneTSi: mniSvnelovani. magram saerTo ide­ ur­poeturi CafiqrebiT da­ kavSirebuli nawilisagan. sujet] – erTob­ lioba moqmedebaTa. 1) aris dakavSirebuli. romelic axdens mcenareTa da cxovelTa klasifikacias. sQti [ingl. mkurnaloba..  s. situation] – Seq­ mnili pirobebis erTobli­ oba.sis -478sxvaa (ix. siUJet­i [fr. kategoriebi. sis­ temaze dafuZnebuli. s. aSS­Si: adgilobrivi TviT­ mmarTvelobis mqone. 2.  sistematiuri Scd. gadmocema sakiTxisa. sistemizAcia [fr. mdgomareo­ ba. ¥ sistematikuri. ¥ sistematuri da sistemuri.  mopovebuli masalebis s.-is ganviTareba.. suite] – musika­ luri nawarmoebi.  s. ganuwyveteli.  suita Scd. rac Seadgens mxatvruli nawarmoebis ZiriTad Sina­ arss. mecnierul dakvirvebaTa s. s.  axali s.  piesis s. an romelsac miRebuli aqvs samefo si­ geli. systematisation] – sistemaSi moyvana risame. ¥ siuJeturi. priviligirebuli qalaqi. sistema). situAcia [fr. ambebisa. s. sistemuri .

sifQlis­i [< fr. siureAlizm­i [fr. Siphilus < berZ. (s. 2. skandQreba [< laT.  s. skAfandr­i [fr. s. mTlianoba.-479 s. sxvadasxva xelsawyoSi: da­ nayofebiani saxazavi an ci­ ferblati. scalp] – Tavis kani Tmebianad. qarga. sinon. skaphē etli. sys Rori da philos megobari. ayalmayali. ska skAlp­i [ingl. gaxmaurebuli samarcxvino SemTxveva. halucinaciebSi. astronav­ tebis da sxva. warmoiSva did britaneTSi me­20 s.  quCaSi s. surrēalisme zerealizmi] – erT­erTi uki­ duresi formalisturi mi­ marTuleba. . war­ moadgens bavSvTa da mozar­ dTa organizaciebis muSa­ obis safuZvels. scala kibe] – 1. scalpellum] – patara qirurgiuli dana.  sasiamovno s. saS. aTaSangi). scaut mzve­ ravi] – skolisgareSe aR­ zrdis erT­erTi yvelaze gavrcelebuli sistema. damarcv­ liT warmoTqma. romelic miRebulia raime sidideTa gasazomad. surprise] – mo­ ulodneli saCuqari.) SemTxveva. mou­ lodneli sasiamovno amba­ vi. Sesafaseblad an gansasazRvravad. eqimis frankastoris (1483­1553) mi­ er sifilisis Temaze da­ werili laTinuri poemis moqmedi piri] – gadamdebi veneriuli daavadeba (qarT.  surprizi Scd. kaci] – hermetiuli Cacmulo­ ba (kostiumi) myvinTavebis. siUrpriz­i [fr.  politikuri s. suJeturi Scd. skAlpel­i [laT. it. laT. lanZRva­gine­ biT. scandale] – 1. scaphandre < berZ. kosmonavtebisa. romelic uar­ yofs gonebisa da cdis rols xelovnebaSi da Semoq­ medebis wyaros eZebs qvecno­ bierebis sferoSi (sizmrebSi. de­ boSi. navi da anēr (andros) adamiani. scando av­ divar] – mkafiod. Cxubi. aTricxva sistema. ¥ skandaluri da saskandalo.). aurzauri. atyda. skAndal­i [fr. 2. skAla [laT.  suJeti. skaUtizm­i [< ingl. instiqtebSi da misT.­is dasawyisSi.

sklera) anTeba. skiff] – grZeli da viwro sportuli navi. ¥ skeptikuri. damokidebuleba. scepticisme < berZ. sazogadoebrivi baRi qa­ laqSi. scruptulosus] – 1. skeptQcizm­i [fr. toni. skQf­i [ingl. skEting­rQnk­i [ingl.  skeptiki Scd. skateboard skvEr­i [ingl. . skatingrink] – mosfaltebuli mo­ edani an xis iataki gor­ golaWebiani cigurebiT sarbenad. 2. skrupulOzur­i [laT. 2. sklEroz­i [berZ. skQptra [berZ. kritikuli. wvrilmanuri.) skleris (ix. sklēra (mdedr.) magari] – (anat. square] – patara skate ciguraoba da board fi­ cari] – gorgolaWebiani pa­ tara ficari.) sxvadasxva organos avadmoyofuri gam­ kvriveba. Scotland Yard] – londonis poli­ ciis centraluri sammarT­ velos saxelwodeba. daeWveba risame sisworeSi an SesaZ­ leblobaSi. mefis Zalauflebis erT­erTi ni­ Sani. skeptQkos­i – adamiani. ro­ melic skepticizmiT aris ganmsWvaluli. gan­ sja] – 1. idealisturi fi­ losofiuri mimarTuleba. skEtC­i [ingl.  s. rasac iwvevs funq­ ciuri elementebis daRupva da maTi Secvla SemaerTe­ beli qsoviliT. skOtland­Qard­i [ingl. s. sklērôsis ga­ magreba] – (medic. skepsis ganxilva. zedmowevniT zusti. romelic uaryofs obieqtu­ ri sinamdvilis Semecnebis SesaZleblobebs. romelzedac orive fexiT dgebian da ise moZraoben.) Tvalis kak­ lis gareTa TeTri garsi. skOC­i [ingl. sklEra [berZ. ro­ melic morTulia Zvirfasi qvebiT da xraxniT. skēptra] – samefo kverTxi – monarqiuli xe­ lisuflebis simbolo. sketch monaxazi] – saxumaro Sinaarsis mqone mcire saestrado piesa. undobluri damokidebuleba. dawvrilebiT. yvelafers eWvis TvaliT uyurbs.  skeibordi Scd.ske -480- skeQtbord­i [ingl. sklErit­i (medic. scotch] – Sot­ landiuri viski.

sinon. patara mrgvali ufarflo lis) mtvris svets (xmeleT­ qudi. er­ slEng­i [ingl. slalom] – zamTris sportis saxeoba lisgan gamoZerwili. slAqs­i [ingl. romelic skul­ moiyenos fexebis Zala da pturas (qandakebas) qmnis rac SeiZleba Sors mousvas (qarT. simaR­ 3. niCbebi. igivea. sinon. qveynebSi (fineTSi da sxv. inglisur ena­ Tadgiliani sportuli navi.)] – ¥ skulpturuli. gamosaxuboloSi gafarToebulia. s. sculptor] da ukan. смерч] – (geogr. gav­ adamianebi. kveuli profesiis. an iisferi xaverdisa). leba. saSualebas aZlevs sportsmens ukeTesad ga­ – xelovani. moqandake). uzarmazar (800­1500 m. ze) an wylisas (zRvaze). Sarvali. romelsac romelsac xmaroben gar­ kiduli Zrava aqvs. slang] _ igivea. slide sriali] – 1. patara gliseri. sinon. melsac atareben marTl­ madidebeli eklesiis msa­ smErC­i [rus. figura (qarT. scooter] – 1. qvisa­ – mTidan TxilamurebiT gan. sarbol navSi: moZravi smiT­vEson­i [< sakuT. xisgan gamoTlili an swrafdaSveba specialurad liTonisgan Camosxmuli mowyobil rTul trasaze. romlis totebi  s. qan giganturi s. sax. wve­ smAragd­i [berZ. sculptura] 2.) skUfia [berZ. Zvirfasi qva tiani rbili qudi (Savi mwvane ferisa (qarT. – xelovnebis nawarmoebi – Tixisgan an sxva masa­ slAlom­i [norveg. skuphia] – 1. slaks (mr. dakeba). Si: sityva an gamonaTqvami. portreti. Zravis mqone marxili. wris 2. smaragdos] – minerali. skUlptura [laT. romelic niCbis gvari. rac Jargoni. slAid­i [ingl. romelic aCens xurni. mosmis dros srialebs win .-481- smi skUlptor­i – [laT. rac diapozitivi. skUter­i [ingl. ro­ zurmuxti).) qariSxali. rcelebulia CrdiloeTis  amerikuli s.] Zveleburi revolveri erT­ dasajdomi.

. gundis s. Wvartlisagan did qala­ qebsa da samrewvelo cen­ sol [it. melsac daxvewili gemov­ solQduri [fr. mizniT). romelic cdilobs zustad solidArul­i [fr.  operis s. s. safuZvliani. tlanqi.. areul­ rali. mecnieri. specialurad mowyobili ¥ snai peruli. solaris romelsac Ria guli da ab­ mziani] – mziT dasxiveba reSumiT gawyobili grZeli (Cveulebriv. soker] – ase uwodeben evropuli warmo­ Savi sqeli nisli. kursebi.) nebis. snOb­i [ingl. romelic kargad mze] da aerosolarQumi aris dauflebuli mizanSi – mzis abazanebis misaRebad zustad srolas. pretenzia aqvs da amiT Ta­  s. mis mexuTe bgera. am bgeris aRmniSvneli noti.  s. sniper] – msro­ solarQum­i [laT. manerebis da misT. romelic Sobis fexburTs amerikis warmoiqmneba bolisa da kontinentze. sol] – musikaluri ga­ trebSi. – saimedo. smOking­i [ingl. baromelTa mcxovreblebic ga­ letis s. solarium < sol leli. solidaire] – daicvas moda da e. snaQper­i [ingl. qedmaRlobs. solista] – momRe­ didi garyvnilebis. piri. sOdomi da gOmora _ iTqmis sOlist­i [it. ukulturo  s. солдафон] ¥ sasnai pero. aurzauris Se­ romelic marto asrulebs saxeb (ori bibliuri qa­ raime partias. soldAfon­i [rus. solarizAcia [< laT. naSromi. samxedro piri.  saldafoni Scd.w. ganaTleba. dareulobis. adgili. megobruli. smOg­i [ingl. samkurnalo gadanakecebi aqvs. musikosi an mocekvave. solide] – (wign. smoking (jacket)] – Savi maudis pijaki. snob] – adamiani. s. kar­ vinmesTan SeTanxmebuli. li da fog sqeli nisli] – sOker­i [ingl. vi moaqvs. smog < smoke kvam­ .smo -482- moirCeodnen garyvnilebiT). laqis saxelebis mixedviT. er­ gi tonis wesebi. – xepre. srola. ro­ Tsulovani.

2. sOmbrero [esp. souce] – 1. so¥ social-demokratiuli. solfEjio [it. solo] – musikaluri Rero xma. lis yvelaze maRali sasim­ sOlo [fr.-483- soc solQter­i [fr. smenis ganviTarebuli vo­ sOus­i [fr. broSSi da misT. warmoTqmiT. qa­ ti. fisagan. mimdinareoba. dae­ sOcial­demokrAtia [laT. sombrero] – es­ panuri farTofarfliani sOcial­demOkrat­i – soci­ al­demokratiuli partiis qudi. demokra¥ somnabulizmi. solitarius martoxela] da ori samtaepiani stro­ – beWedSi.-d.  souzi Scd. soucisse] – patara mocekvavisaTvis. wvrili Zexvi. somnus Zi­ li da ambulare dadis. wvrilad daWrili xorci­ 2. gadoebrivi da [berZ. Ti sakravis. socialis amxanaguri sazo­ xeteba] – mTvareuli. solfeggio] – 1. romelic Ta da kartofiliT momza­ gankuTvnilia moswavleTa debuli SeWamandi. romelic mo­ soltQson­i – Signeulisagan xarSuli (an Semwvari) iW­ damzadebuli Zexvi. momRerlis an sOsis­i [fr. sOnata [it. 2. soprano] – 1. meba. aseTi xmis mqone momRerali romelic gankuTvnilia er­ qali. partia. sonata < laT. (ver) solitaire mettaepiani leqsi. romelic Sedgeba ori oTxtaepiani < laT. warmoebi erTi an ori sak­ ravisaTvis. wevri. raime kaluri varjiSi – notebis SeWamandis sqeli wveni. socialis sazogadoebrivi] an 3 nawilisagan Semdgari. nare JRera] – musikaluri na­  s. mRera maTi saxelwodebis  tomatis s. Casmuli msxvili brilian­ sOprano [it. somnAmbula [laT. smenis gansaviTareblad. saswavlo sagani. somnambutia] – erT­erTi politikuri luri. – saxelmwifoebrivi da sa­ sOnet­i [it. sonetto] – ToTx­ zogadoebrivi wyobileba . nawarmoebi an calke partia. socialisme < laT.  sasiski Scd. Cveulebriv 4 sociAlizm­i [fr.

(Zveli berZnuli saxelmwi­ spAget­i [it. sociologie] TavSekavebul cxovrebas – mecniereba adamianTa sa­ eweva da kmayofildeba mxo­ zogadoebis ganviTarebis lod arsebobisaTvis auci­ zogadi kanonebis Sesaxeb.soc -484- erTgvari. socialisturi partiis didi fizkulturuli dRe­ wevri. . beladi romis imperiis  s. amta­ saylapavi milis. Tobs mkacri cxovrebiT  s. amtanoba. Zv. socialis] tis sxvadasxva saxeobaSi – rac dakavSirebulia [Zvel romSi monaTa ajan­ adamianTa erTobliv yebis beladis – spartakis cxovrebasTan da maT ur­ (1 s. s. s. sinon. gamokvleva. 2. sinon. Teoria. dazRveva. romelic metismetad sociolOgia [fr. saswauli. partia.  s. 2. odnen mkacr pirobebs. spartAnel­i _ iTqmis adami­ s. vis da misT.)] ita­ fos – spartas – saxelis liuri warmoSobis wvrili mixedviT. ¥ saspartakiado. winaaRmdeg (1 s. spartakQada – 1. Tavs iwr­ ¥ sociologiuri. spaghetti (mr.) Tavisufali sawvrTneli spekUlant­i – piri. socializ­ tuli Sekibreba saxelmwifo mis mimdevari. spAring­i [ingl. Zv. wyobileba. an saerTaSoriso masStabiT. masobrivi Sejibreba spor­ sociAluri [laT. didi spor­ sociAlist­i _ 1. qorvaspArtak­i [laT. anze. mdgomareoba. sazogadoebrivi). brZola. aRr. aR. kuW­nawla­ nobas). fasebi. qeebic bavSvobidanve eCve­ spAzm­i [berZ.) – saxelis TierTobasTan (qarT. monebis farTo ajanyebis ¥ spekulanturi. romlis moqala­ makaroni erTgavri.  s. urTierTobani.  s. welT­ ¥ socialisturi. mixedviT]. CxviTi SekumSva. lebeli rameTi. romelic spekulacias eweva (qarT. w. gadamyidveli. sparring] – (sp.). s. kunTebis krun­ ¥ spartanuli. Spartacus] – Wari). spasmos] – yelis.

fasebi. la mniSvnelobaTa er­ enaTmcnierebis s. spektruli. rac mas spEqtr­i [laT. ri). adgens raime sinaTlis  wamlis s. muWugTan dakavSirebuli. sperdaniSnulebisa. cxoveli da eidos saxe) – 2. romelic tis s. sagangebo spermatozOid­i [berZ.) raime sididis yve­  samecniero muSaobis s.-is ZiriTadi fedazverva. s. suni. – adamiani. gansakuTrebuli. farulad daTva­ nebi. (fiz.. specialiste]  s. leqsikoToblioba. mixedviT. xe­ mamrobiTi sasqeso ujredi lovnebis raime calke dar­ (qarT. xazebi. Senoba. Taviseburi] – sagnis. Seiswavlis gamoqvabulebs. analizi. saqoneli.  s. s. saspekuliacio Scd. speqt¥ spekulaciuri da saspekuraluri. zôon  s. speculatio  mzis s. gamoqvabuli da logos moZRv­  saavtomobilo transporreba] – mecniereba. speciAlur­i [laT. nierebis an teqnikis raime speleolOgia [berZ. mov­  sadi plomo s. mRvimeebs. specificus Teatraluri warmodgena.-485- spe wilebad daSlis Sedegs  spekulianti. spekuliacicialuri codna aqvs mec­ uri. calkeul Semadgenel na­  specifiuri Scd. lenis damaxasiaTebeli  spektakli Scd. mecnierebis. ma (spermatos) Tesli. s. ufro Zvirad. speciAlist­i [fr. yidva da ukanono gayidva  s. spectacle] – specQfika [laT. lacio. anu fenis turi Scd. xalx. romelsac spe­  spekuliacia. Taviseburebani. spelaion dargSi. spEqtakl­i [fr. speqtri. romelic warmo­ ¥ specifikuri. spekuliantalRis sigrZis.. spekulAcia [laT. sinon. liereba] – saqonlis Ses­ ¥ speqtruli. . optikuri grafiis s. specialis] – 1.  spektri. saswavlebeli. spectrum] – sxvebisagan ganasxvavebs. spektraluri Scd.. teqnikis. mag.

speedway. .) mo­ tociklebiT rbola widian trekze. spOra [berZ. 2. (maTem. li] – micvalebulTa sule­ bis gamoZaxeba da maTTan urTierTobis damyareba. spontaneus TviTneburi] – garegani gav­ lenis gareSe. rome­ lic kisrulobs raime RonisZiebis Catarebas. spiritualis sulieri] – religiur­ filosofiuri. spontAnur­i [laT. gan­ sakuTrebul usxeulo sub­ stancias.) brtyeli mrudi (usasru­ lo) xazi. (sp. speedometer] – xelsawyo. spirituAlizm­i [< laT. mo­ tociklis moZraobis siCqa­ res. 2. romelic gviCvenebs avtomobilis. spining] – sportuli saTevzao xel­ sawyo. spiritus su­ tociklo treki] – (sp. xsnidnen elenTis daavadebiT). TavisTavad. spleen elen­ Ta] – (wign. spora Tesli] – zo­ gi mcenareuli organizmis (wyalmcenareebis. agreTve rbola yi­ nulze. mavTuli an zambara. agreTve mis mier gav­ lil manZils. speaker] – 1. naRve­ li. romelic Tanda­ TanobiT sididiT rig mzard bruns akeTebs wertilis an RerZis garSemo. spQker­i [ingl. samo­ spirQtizm­i [laT. sokoebis. romelic mayurebels ucxadebs msaj­ Ta gadawyvetilebas. mowyeniloba (s. idealisturi moZRvreba. spQning­i [ingl. romelic suls ganxilavs rogorc sinamd­ vilis pirvel sawyiss. romelic arsebobs materiis gareSe da misgan damoukideblad.) krivSi: piri. parlamentis Tavmjdomare. romlis saSualebi­ Tac ankess Sors isvrian. 3. xveuli] – 1.) sevda. organizacia (zog­ jer kerZo piric).spi -486- spQdvei [ingl. spOnsor­i [ingl. rome­ lic erT­erT am xazis mag­ varadaa moxrili. spQral­i [laT. 3. aSS­Si: warmomadgnelTa palatis Tavmjdomare.­s Zve­ lad. ri­ same mowyobas Tavisi da­ finansebiT. spidOmetr­i [ingl. sponsor] – firma. spiralis < spira Runi. Sinagani mizezebiT warmoq­ mnili. WanWikisebri xazi. miwis an balaxis trekze. splQn­i [inlg.

sprQnter­i [ingl.  sacxenosno s.  stadialuri Scd. ucvleli mdgomareobis sta Seqmna.  s. stAdia [berZ. stabilis myare. siCqare (Sdr. risame ganmtkiceba. staQer­i [ingl. myari. Cveulebriv aqvs Se­ jibrebis xasiaTi. Seneleba. arasayovelTao. saavtomobilo s. ciguraobaSi.  pirveli s. stagno vaCereb. umoZraos vxdi] – 1. romelic daos­ tatebulia grZel distanci­ aze SejibrebaSi (sirbilSi. spOrtsmen­i [ingl.. rbola.  s.  s. sprQnt­i [ingl. ¥ stadiuri. staieri).  fasebis s. stabQluri [laT. sprint] – (sp. s. mtkice. stabilis] – mudmivi.) warmoebis. (medic. perio­ di risame ganviTarebaSi. sprinter] – sportsmeni. 2. (ekon. s.). bolo s. mdgradi. romelic sprin­ tSia daostatebuli. stadion (sigrZis sazomi)] – safexuri.) venuri sisxlis Segubeba. mdgomareoba. Seferxeba. spOrt­i [ingl. kostiumi. sport] – fizikuri varjiSi organizmis gansa­ viTareblad da gasakaJeb­ lad. ekonomikis s. mdgradi] – risame mya­ ri. ucvleli. fasebi. stabilizAcia [laT..) sportsmeni. Sedgeba fexburTis mindvrisa da sarbeni bi­ likebisagan da garSemor­ tymulia mayurebelTa tri­ bunebiT. sporAdul­i [< berZ. ciguraobaSi. avtosportSi .. stadQon­i [berZ. ganviTarebis faza. romelic siste­ matiurad misdevs sports.) Sejibreba mokle distanci­ aze (sirbilSi. sportsman] – piri. sporadikos gafantuli] – rac dro­ dadro (aqa­iq) iCens Tavs.  sportiuli Scd. stayer] – (sp. ¥ sportuli da sasporto. romelic saWiroa ma­ Ti gamravlebisa da gavrce­ lebisaTvis. stadion as­ parezi. vaWrobis da misT. velosportSi da misT. ganviTareba. inventari. s. stagnAcia [laT.  s. aramudmivi. moedani sirbilSi SejibrebisaTvis] _ nagebo­ ba sportuli Sejibrebi­ saTvis.-487xavsebis) mikroskopuli Ca­ nasaxi. ¥ sprinteruli.

norma. stalagmos wveTi] – gamoqvabulis Ziri­ dan konusisebur svetebad aRmarTuli Sverili. start] – 1. Sdr.sta -488safuZveli. formis. standard] – 1. stalAqtit­i [berZ. s. stage] – SromiTi saqmianobis xangrZlivoba. starter] – 1. adgili. raketa. stalagmos] da stalAqton­i [berZ.  s. romelic warmoqmnilia Ca­ moJonil kiriani wylis wveTebisgan. romelic gaCenilia CamonaJoni kiriani wylis wveTebisagan. stArter­i [ingl.  25 wlis s.  stalaktiti Scd. moedani. pasuxi. da sxv.) Sablonuri. stalaktos CamonawveTi] – gamoqvabulis TaRidan konusisebr svetad CamogrZelebuli Sverili.  s.). finiSi). stAnica [rus.-ze dadgenen.  s. (gadat. ti pobrivi nimuSi. ¥ standartuli – 1. aveji. stalaktos] _ gamoqvabulSi: sta­ laqtitisa da stalagmitis SeerTebiT warmoqmnili sveti. mixedviT unda See­ sabamebodes raime nawarmi. 2. ti pobrivi.) araoriginaluri ram. s. s. ¥ sastarto. ¥ staieruli. detalebi. stapel] – wylisaken daqanebuli beto­ nis moedani gemebis asagebad da wyalSi CasaSvebad. . starts aiRebs – daiwyebs Sejibrebas. Temebi. sprinteri. stalAgnat­i [< berZ.  s. 2. stAJ­i [fr. (Sdr. trafareti. 2. stalagmiti). pistoleti.  saxelmwifo s. stAndart­i [ingl. niSani. rome­ lic warmoqmnilia TaRidan Camonadeni kiriani wylis wveTebisagan (Sdr. risame sazomi.  morbenlebi s. stArt­i [ingl. stApel­i [holand. s. stalaqtiti). stalAgmit­i [< berZ. (gadat.  standartiuli Scd. tra­ faretuli. distancia. standar­ tis Sesaferisi. (Sdr. saidanac iwyeba Sejibreba raime manZilis dasafaravad. sawyisi momenti (siswrafeSi) spor­ tuli Sejibrebis an saf­ reni aparatis afrenisa. xarisxis da misT. Sabloni. станица] _ ka­ zakTa didi sofeli. rasac zomis.

 s. kre­ bulSi.  statiuri Scd. wneva.raime sabuTSi. s. cifrebi. viTareba] – saerTa­ Soriso samarTalSi: samar­ Tlebrivi mdgomareoba. statUet­i [statuette] – patara statua. statistic < laT. Tavi. JurnalSi an ga­ zeTSi moTavsebuli mcire moculobis publicisturi an mecnieruli nawarmoebi. stAtua [laT. meqanikis nawili.). statike] – 1. 2. nawili. done. msaxio­ bi.  statuetka Scd. 2. 2. mosvenebiTi. TviTmfrinavis da misT. ¥ statistikuri  s.-489piri. monacemebi. romlis Sig­ niTac brunavs rotori.  di plomatiuri s. stAtika [berZ. Zravas asamuSaveb­ lad. paragrafi iuridiul dokumentSi. siaSi. wylis s. Cveulebriv iyeneben oTaxis samkaulad.  statuti sxvaa (ix. mecniereba. wonasworobis mdgomareoba (Sdr. Zravas) uZravi nawili. status quo] – . statQstika [ingl. 2. dinamika).  faifuris s. ¥ statikuri. status mdgoma­ reoba. statistQkos­i – statistikis specialisti. Статья] – 1. s. Teoria. romelic sxeulis wonasworobis ka­ nonebs swavlobs. statua] – adamianis an cxovelis qandakeba. stAtus­kvo [laT. eleqtro agregati avto­ mobilis. leqsikonSi da sxv. statos mdgomare] – usityvo role­ bis semsrulebeli. masobrivi scenebis mo­ nawile. stAtor­i [laT. stAtia [rus. parlamentis wevris s. ro­ melic naturaluri zomisaa an masze didia. romelic swavlobs raodenobriv sta cvlilebebs adamianTa sa­ zogadoebasa da saxalxo meurneobis ganviTarebaSi. romelic startis sig­ nals iZleva. masobriv movlenaTa aRri­ cxva am mecnierebis meTo­ dis gamoyenebiT. stator uZravad mdgomi] – eleqtruli man­ qanis (generatoris.  statistiuri Scd.  sasoflo-sameurneo s. status mdgomareoba] – 1. stAtist­i [< berZ. stAtus­i [laT.

romlebzec warwera an reliefuri gamosaxulebe­ bia. ¥ stelisa. statut] – wes­ deba.sta -490denime sarTulad gamarTu­ li Taroebi. biblioTeka. saga­ ni. 2. 1) ti pis dawesebuleba. stele] – qvis fi­ la. 2. angariSi. stenOgrama [berZ. stAtut­i [laT. masalebi.  stelasi.  statusi sxvaa (ix. stEnd­i [ingl. saerTaSoriso samarTalSi: raime garkveul momentSi (winaT an amJamad) arsebuli mdgomareoba. stenogrAfist­i – steno­ grafiis specialisti. stenogrAfia [berZ.-Si moTavseba. aramoZravi.  stenografuli Scd.  stacionaluri Scd.  sagamofeno s. stEla [berZ. sta­ cionaruli (mniSvn. stenos viwro da kardia guli] – (me­ dic. sawolebiT aRWurvili samkurnalo dawesebuleba. staciOnar­i [laT. s. rac dakavSirebulia saa­ vadmyofoSi xangrZliv yofnasTan (sapirisp. gulis angina. debuleba risame. s.  s. stella Scd. parlamentis sxdomis s. ambulatoriuli). Canaweri. romelzec gamofenilia sxvadasxva eqsponati. stationarius mdgomare. wignebis s.  ordenis s. sistema. Canaweri. uZravi] – 1. mkurnaloba. ¥ stenografiuli. ¥ sastendo: sastendo srola – srola sanadiro an sas­ porto TofiT – mfrinavi samizne TefSebisaTvis.-ebi. stElaJ­i [germ. stand] – dafa. Stellage] – ram­ .  s. kinoTeatri. stenokArdia [berZ.  biblioTekis s.-is kursebi. stenos viwro graphô vwer] – gan­ sakuTrebuli niSnebisa da Semoklebebis gamoyenebiT zepiri metyvelebis swra­ fad Caweris wesi. stenos viwro da gramma aso] – stenografiuli Canaweri. stacionaruli – 1.  s. saavadmyofo (gansxvavebiT poliklinikisgan).).  s..  moxsenebis s. mudmivi.) mwvave tkivilis Se­ teva gulis areSi.  status-qvo Scd. s.  s.

axali s. stQlist­i – saliteraturo enis kargi mcodne. romelic warmoad­ gens anawyobis an kliSes pirs. sterilis] – sterilizaciis gziT gaw­ mendili.) igivea.) formebis mibaZva. ro­ melic asworebs raime na­ warmoebis stils (ix. qi­ miur nivTierebaTa ze­ moqmedebiT da sxv.. nairsaxeoba.  s. stQlet­i [it. 2. stQl­i [fr. (wign. stereoti puli – rac xSirad meordeba. sti- . Tavisebureba. stilizAcia [fr. nawarmoebis s. ucvleli. xelovnebaSi: mxatvrulad gaformebis damaxasiaTebeli niSan­Tvi­ sebaTa erToblioba. balaxiT dafaruli siv­ rce mSrali havis zonaSi. rac trafareti.  s. степь] – utyeo.  Tanamedrove arqiteqturuli s. stiletto] – sam­ waxnagovani piris mqone pa­ tara xanjali. vbrwyinav] – sinaTlis si­ kaSkaSis saerTaSoriso er­ Teuli.  daviT kldiaSvilis mwerluri s. sterilisation] da sterilQzeba – 1. iyeneben didtiraJian gamocemebisaTvis. sterQluri [laT. bamba. s. stereOti p­i [berZ. stylisation] da stilQzeba – xelovnebaSi: raime stilis (mniSvn. rZis s. gadat.  Zveli s..swo­ ri.. enobrivi Tavisebu­ rebani. 2. trafaretuli. gamoxarSviT. stQlb­i [berZ. qcevis an moqmedebis manera. stylos] – 1. muSaobis s. 4.  xelmZRvanelobis s.  qirurgiuli instrumentebis s. vaJas poeturi s. enobrivi xerxebis erTob­ lioba. Sablo­ nuri. 1. pasuxi. Tavisebureba. 2. stile < berZ. fraza. piri. stilbô vkaSkaSeb.-491- sti stEp­i [rus. 3. ¥ stiluri.  s. welTaRricxvis sistema. sterilizAcia [fr.  Zveli miniaturebis s. mikroorganizmebis mospoba duRiliT. damuSavebuli. saSua­ lebiT. liTonis mTliani sabeWdi forma. stereos ma­ gari da typos anabeWdi] – 1. s. binti. adamianis an cxovelis ga­ nayofierebis unaris mos­ poba..

3. stoQkos­i [stoikos] – 1.  gazeTis s. ara­ organizebuli. sti pendQat­i – moswavle. stoicheion ele­ menti] – 1. bort­ gamyoli.  zogjer `stilisturs~. 3. enaTmecnierebis nawili. miwisZvra da misT. sayvareli saqme. stoi­ cizmis mimdevari. `stilistikurs~ xmaroben `stiluris~ (ix. stipendium jamagiri. mecniereba. 2. romelic Seiswavlis gamom­ xatvelobiT saSualebebs. stQqiuri – 1.  Sromis nayofierebis gazrdis s. fondi. Taviseburebani. ¥ stilistikuri da (dasaS­ vebia) stilisturi.  s. ¥ sasti pendio.) visime moqmedebis. steplechase] .sti -492– (sp. damangreveli Zala (qa­ riSxali. xelfasi] – yo­ velTviuri fuladi dax­ mareba. sxvanairad: stiqioni.  s. stQqia [berZ. steward] – oficianti samgzavro gemze an TviTmfrinavSi. bunebis mZlavri movle­ na. wyaldi­ doba. dakvirveba. miwa an cecxli). Segnebuli xelmZRvanelo­ bis gareSe mimdinare. mniSvn.  stependia Scd. sti plCEiz­i [ingl. stiqiiT (sti­ qioniT) gamowveuli.  sti pendianti. cxovrebis. stili) gagebiT. stilQstika [fr. stiuArdesa [ingl. rac Scd.). stewardess] – stiuardi qali. kargad cnobili.  s.  s. xanZari. (gadat. ubedureba. ro­ melic bunebis yvela mov­ lenis safuZvlad miaCn­ daT. stimulus] – ra­ ime moqmdebisaTvis xalisis aRmZvreli mizezi. stQmul­i [laT.) rbena an doRi grZel distanciaze dbrkolebaTa gadalaxviT. antikur filo­ sofiaSi: bunebis erT­erTi ZiriTadi elementi (haeri.ro­ melic sti pendias iRebs. stylistique] – 1. wyali. aspirantebs. romelic Se­ iswavlis mxatvrul nawar­ moebTa stils.). romelic eZlevaT studentebs. gare­ mo. biZgi. stependianti Scd. li. 2. gamosvlebi. are. s. 2. sti pEndia [laT. stiUard­i [ingl.

¥ stresuli. piris Rrus. stoma (stomatos) piri] – (medic.) sazogadoebriv­po­ str litikuri brZolis xelm­ ZRvanelobis xelovneba. sphaira burTi. didi samxedro obieqtebis Catarebis mec­ niereba da xelovneba.­is bolos).) piris lorwovani garsis anTeba. travmis da misT. kom­ binaciebi keTdeba saerTo. ¥ stomatologiuri. stratOsfero [laT. strop (mx. SiSvldeba. romel­ Sic msaxiobi qali Tanda­ TanobiT ixdis tanisamoss. strategia] – 1. SimSilis. sfero] – dedamiwis qer­ qis zeda nawili. me­7 s. daZabuloba] – organizmis daZabuli mdgomareoba. sadac aswavlida filosofosi zenoni] – 1. romelic naleqi qanebisagan Sedgeba. ro­ melic warmoiqmneba ara­ xelsayreli mizezebis (si­ civis. stomatolOgia [berZ. (gadat. stopper] – (sp.) iTqmis TamaSis siste­ mis Sesaxeb. poliklinika. stoQcizm­i [aTenSi porti­ kis (karibWe) Stoa­s saxel­ wodebis mixedviT. 2. stratum fena. romelic troposferos zeviTaa.)] – specialuri boWkosagan . stoma (stomatos) piri da logos moZ­ Rvreba] – medicinis dargi. romelic Seiswavlis kbi­ lebis. omis momzadebisa da warmoebis. 3. ybebisa da saxis daavadebebs. sfero] – at­ mosferos zeda fena (zRvis donidan 8­12 km). (sp. 2. winaswar mofiqrebuli geg­ mis mixedviT. sphaira bur­ Ti. stOper­i [ingl. strEs­i [ingl. wel­ TaRr. mdgomareoba. stratum fena.  s. stomAtit­i [berZ. stratQsfero [laT.) gaWirvebisa da gan­ sacdelis didi amtanoba. strOpeb­i [ingl. Sre da berZ. (gadat.) sapasuxod.  s. strQptiz­i [ingl. strip­tease] – warmodgena.Sre da berZ.) fexburTSi: centraluri mcveli. stratEgia [berZ. erT­erTi mniS­ vnelovani filosofiuri mimdinareoba Zvel saberZ­ neTSi (warmoiSva Zv. (gadat.) gaWirvebisa da gan­ sacdelis mtkiced amtani adamiani. romlis dro­ sac calkeuli svlebi. stress daZabva.-4932.

subictum] – 1. cxovreba. ritmulad gaerTianebuli 5. qvemdebare. araobieqturi. cvlilebebi. rogorc nizaciuli s. 3. studio] – 1. s. stUdent­i [laT. agebuleba. (log. ti).). 2. ¥ studenturi. sSi Sinaarsobrivad da  dokumenturi filmebis s. 2. s. obieqburebani. obieqturobis uli s. piraduli. structura] – Cawera gramofonis firfi­ risame Semadgeneli nawi­ taze an magnitofonis fir­ lebis urTierTmimarTeba ze. strophe] – leq­ kinostudia). analizi. romelic uSvebs Suts. sawarmo. sawarmo. leba.. (filos.. arqona.str -494- dagrexili Tokebi. sadac ramdenime striqoni. axalgazrda msaxiobTa zo­ . mikerZoebi­ an moqandakis saxelosno. Camoekideba gaSlil para­ 4. romelic  s. saswavlebeli. cnobiereba.  niadagis s.. saopero s. studens (stu3. warmoebs radio­ an tele­ ¥ strofuli. enis s. Sexeduleba. wyoba.subieqtQvizm­i – piraduloba. gadacemebi (radio­studia. wlebi. orga. (filos. s.  saTeatro s. mxatvrebs an msaxiobebs am­  subieqtiuri Scd. materialuri samyaros Sem­ ¥ struqturuli. cnobeli da gardamqmneli. mikerZoeba. zadebs. dentis) mecadine] – umaRlesi subiEqturi – 1. 6. kinofilmebs (sxvanairad: strOf­i [berZ. specialuri sadgomi. romle­ gi Teatraluri koleqtivis saxelwodeba. s..  s. mxatvris 2.) msjelobis sagani.  s. qoreografi. aRnagoba. stUdia [it.  struqturaluri Scd. sinon. s. (qarT.  s. Tavisepirovneba (sapirisp. gancda. saswvleblis moswavle. Ti. agebutelestudia). leqsi.). subieqtis damaxasiaTebeli.  s. (gramt. sadac xdeba xmis strUqtura [laT.subQeqt­i [laT.  xmis Caweris s. midgoma. biTac adamiani (an tvirTi)  Teatris s. poemis s. adamiani.).

calke­ sferos ori fizikur­ge­ ul pirebs an sxva saxel­ ografiuli zona.) sakvebi garemo da ix. kadris qveS warwera. roemlic motovebiT). litikuri nawili.  s. substAncia [laT. hava. subsidium] – lic ucxo enis mokle Tar­ fuladi an nivTieri dax­ gmans warmoadgens. saxsovari. stratosferos gamoyofs subordinAcia [laT. sub qveS da tropikebi] – dedamiwis organoebs. . fiz.) enaTa Seswavlis  samxreT-aRmosavleT aziis dros: ena. magram ro­ sublimAcia [laT. substantia arsi] – risame safuZveli.) nazi agebulebisa (iTq­ samsaxurebrivi daqvemdeba­ mis adamianze). mikroorganiz­ nentis didi geografi an po­ mebisaTvis).-ebis maRazia. sutroposferosagan. sUbstrat­i [laT. kulturebi. romelsac saxel­ mwifo uwevs adgilobriv subtropQkebi [laT. sublimo va­ melmac garkveuli gavlena maRleb] – (qim.) ufro­ sebisadmi umciresobis subtQlur­i [fr.  sufsidia Scd.. 2. bic CrdiloeTiTa da samx­  skolas gamouyves saxelmreTiT akravs tropikebs. devna meore enam. aqrola. rebis mkacri sistema. s. souvenir] – sa­ maxsovro nivTi. sub qveS da fr. 1. nivTierebis airisebur mdgomareobaSi gadasvla substratOsfero [laT. subtil] – (sa­ ub. ¥ subtropikuli. mareba. suvEnir­i [fr. sub qveS da stratosfero] – (Txevadi mdgomareobis ga­ atmosferos fena. (lingv. bordinatio] – (wign. wifo s. arsi. (biol. rome­ subsQdia [laT. substratum] –  s. sam­ saxurebrivi disci plinis sUbtitr­i [laT. (filos. firmebs. sub qveS saerTo safuZveli.-495- suv subkontQnent­i [laT.) myari moaxdina am ukanasknelze. 3. romle­ mwifoebs. saCuqari. titre titri] – kinofilmis dacva. romelic gamo­ s.) raime movlenaTa ¥ suveniruli. kontinenti] – konti­ (Cveulebriv.

sukulEnteb­i [< laT. Siizmi). romelic Semokruli aqvs wigns garedan. sUmo – [iap. souverain] – umaRlesi Zalauflebis mpyrobeli. Souveränitit < fr. super zeviT. ­ze da market bazari] – didi (Cveulebriv produqtebis) TviTmomsaxurebis maRazia.] aRmosavleTis zogi musli­ muri qveynis monarqis ti­ tuli. supermoduri.. souverainite] – sa­ xelmwifos sruli damou­ kidebloba. sûra] – muslimanTa wminda wignis – yuranis calkeuli Tavi. romlebic miewe­ reba mahmads. super. umaRles Tvisebas an maRal gaZlie­ rebul moqmedebas. suverEnuli – suverenitetis mqone (saxelmwifo). umaRles xarisxs.). ¥ sasuveniro. supermArket­i [ingl. romelic yuranTan erTad sunasac aRiarebs (Sdr. aloe. supermarket < super. zeadamiani. sUlTan­i [Turq.  superrazmi. meTaurobiT. nawarmi. sUperyda – qaRaldis yda. superman ze­ adamiani] – 1. suvEren­i [fr. romelTac axasiaTebs wyliT mdidari xorciani foTlebi an Reroebi. sunna] – muslimanuri `wminda Tqmuleba~. [laT. surdus yru . maRazia. Sedge­ ba ramdenime aTasi moTx­ robisgan. sUnizm­i _ islamis mimarTu­ leba. ro­ melic darwmunebulia Ta­ vis upiratesobaSi sxva adamianebTan SedarebiT. mouxelTe­ beli gmiri deteqtivisa..  superlaineri.. ­ze.] _ iaponuri erov­ nuli Widaoba. romelic aRniS­ navs: 1. sUna [arab. sultan < arab. agava da sxv. suverenQtet­i [germ. sUra [arab. surdokAmera [laT. zemoT. succulentus wvniani] – mravalwlovani gvalvagamZle mcenareebi (kaqtusi.  s. adamiani. univermaRi. ki­ nomebrZolisa da sxv. Tavze] – pirveli Se­ madgeneli nawili rTuli sityvebisa. 2. daumarcxebeli. 2. supErmen­i [ingl. mTavars..suv -496-  s. zeviT.

naxazi. (gadat. 1­isaT­ sxvis nacvlad moTavsebuli] vis).  s. surrogatus ¥ sferuli (mniSvn. forma] – 1. saukuneSi warmoiSva. dedamiwis s. surOgat­i [laT. erTi Tviseba aqvs. nawilebis urTi­ mokarnaxe (TeatrSi). suffixus bolos vianebis saxisa. s. (gadat. iuridiuli (Semdeg. gura – adamianis Tavis mqone sUtreb­i [sanskr. sxeulebi. bis mqone sadgomi. s.) 5. agreTve.) yalbi. sfEro [berZ.) risame moqmedebis. tani lomisa aqvs. dax­  televizoris s. gavlenis da wvrTnis dros). sityvis Ziris Semdeg mo­ Tavsebuli afiqsi. Suli zedapiri.] – Zv. Zv. risame Semcvleli. bolo­ sqEma [berZ. – 1. sphinx] – 1. erTkavSirs. risame gadmocema. s. dianobis mistikur­asketuri 3.. romelic sarTi.-s radiusi. ro­ melsac namdvili sagnis. 4. produqtis mxolod zogi­  sferiuli. imyofebian xolme martoo­ 2. romel­ aseTi formis mqone sxeuli. Scd. traq­ frTosani arseba. in­ mwoliare lomi (faraonis duri wminda (saRmrTo) da Zlierebis gansaxiereba). mavlobaSi (maTi SerCevisa  momsaxurebis s. berZnul miTologiaSi: samedicino) wignebi.) saidumloebiT mo­ mimarTuleba. viwrocxviriani maimuni pa­ sUfiqs­i [laT. ekrani. zedapiri. schema garegnoba. aRwera . souffleur] – bilobas. erTgvari pepela. falsifici­ vipteSi: uzarmazari qvis fi­ rebuli ram. linza. (wign. 2. romlis yve­ 2. sphaira] – 1. eg­ 2.] – mahma­ mkerdi qalisa. baSi xangrZlivi drois gan­ gavrcelebis are.  s. gamoxatavs risame mowyo­ suflQor­i [fr.-497- sqe da kamera] – kosmonavtikaSi: la wertili Tanabrad aris bgeraTSeuRweveli kedle­ daSorebuli centridan. romelsac tatebi. Tavi da sUfizm­i [< arab. mimagrebuli] – (gramat. sfQnqs­i [berZ. romelic me­8 culi vinme an rame.-ebi. s. Sic momavali kosmonavtebi birTvi.

Tac idgmeba kinofilmi. tabuliT aRricxavs samu­  pirveli moqmedebis finaSaoze gamocxadebas da iqi­ luri s. s.sqe -498- zogadad. scenario] – li­ nawilis gamoyofa. piesis yoveli moqmedebis metabele _ sawarmos. Tabelle < laT. metyveleba.-ebi. Teatraluri war­ gamocxadebisa da iqidan modgenisaTvis gankuTvnili wasvlis aRricxvisaTvis. Teatraluri moRvaweoba.  gamoTxovebis s. ro­ t melic ZiriTadi teqstis qveS. aris moTavsebuli. eklesiaSi: ganxeTqileba. mowyvetili codna..­is ostatebi. tonebi. s. amaRlebuli moedani. garegnoba.) calkeuli epi­  telefonis aparatis s. gadmocema.s. kino­ ¥ sqemuri da sqematuri. klebis s. ¥ scenuri da sasceno sqQzma [berZ. s. niSvili. scaena < berZ. (romanis. usagno  s. mxatvruli nawarmoebis  nawarmoebis s. gamosaxvaSi. gverdis qveda nawilSi tAbel­i [germ. fakulteti.4­isaTvis). erTiani eklesiidan raime scEnar­i [it.. xelovneba. . scholastikos warmoebi. suraTis . msjeloba. sqemAtizm­i – gaubraloeba. skene dafa muSa­mosamsaxureTa karavi] – 1. gamosv­ sebulebis muSaki. teraturul­dramatuli na­ sqolAstika [berZ. romanis s. s.. nazodi. sovrebeli s. 4. tabella cxrili] – specialuri scEna [laT. dawe­ calkeuli nawili.. sqOlio [berZ. dasamax sqematiuri Scd. cxovrebasa da praqtikas ¥ sascenaro. romlis mixedvi­ swavluli] – formaluri. masala. scholion] – SeniSvna. schisma] – marT­ (mniSvn. am dafaze dakidebuli Je­  mbrunavi s.. moTxrobis. trafaretuloba azrovne­  s. romelic la. 1.-is novatori k. ganmarteba. marjabaSi. risame gadmocemaSi. monacemebi. 3. Teatri. 2. xazi. lmadidebel da kaTolikur  s.

gemis yvela gemsarTavi afrebis marTvis mowyobiloba. taverna] _ italiasa da zog sxva qveyanaSi: sami­ kitno. CineTSi da sxvagan). tavtolOgia [fr. romelic icis samxreT­aRosavleT aziaSi da wynari okeanis dasavleT nawilSi (iaponiaSi. tAiga [Turq. iakut.  stadionis t. tableau suraTi. 2. aziis da amerikis CrdiloeT nawilSi. tauto igive da gramma Cawera] – leqsi. ¥ tavtologiuri. ro­ melSic qvemdebare igiveo­ biTia Semasmenlisa. tabUret-i [fr. tabouret] – xis ubralo uzurgo skami. tauto igive da logos sityva] – 1. vagzlis t.  cimbiris t. ruseT­ Si. ¥ metabelisa. takElaJ­i [germ...] – xSiri. yvelasaTvis es iyo t. romlis yvela sityva erTi da imave asoTi iwyeba. ZiriTadad wiwvovani tye evropis. restoranSi. tabu] – 1. moqmedebis.  taburetka Scd.  t. traqtiri. . pansionSi: saerTo sufra. romelzedac qvey­ ndeba sxvadasxva Suquri informacia. tAbldot­i [fr. tak tavtOgrama [berZ. epiteTi. trosebis) er­ Toblioba tvirTis awevisa da gadaadgilebisaTvis.-499dan wasvlas. sagnis akrZalva.  metabelesi Scd. 2. dafa] – specialuri fari an ekrani. logikaSi – msjeloba. ze­ bunebrivi Zalebisagan mov­ lenil sasjels. table d’hôte] – sastumroSi. Takelage < holand.  t. typhoon < Cin. saerTod raimes mkacri ak­ rZalva. gemis xelsawyoebis (gem­ sarTavebis. taQfun­i [ingl. imavis gameoreba sxva sityvebiT. pir­ velyofil xalxebSi: raime sityvis. 2.] – gamanadgurebeli qariSxa­ li. sadac sauzme. daado. tAbu [polinez. grigali. tAblo [fr. romlis darRveva crumorwmuneobrivi war­ modgenis mixedviT TiTqos gamoiwvevs ubedurebas. sadili da sxv.] – 1. tAverna [it. moaqvT garkveul dros da saerTo menius mixedviT yvelasaTvis. tautologie < berZ.

baraTi. gansa­ Jisa. rkinigzis samgzavro vago­ tAnk­i [ingl. wili. 2. antikur samyaroSi gavr­ an Cirqis Sesawovad. celebuli fulis yvelaze tAngens­i [laT.tal -500- tAlant­i [berZ. ruli an mravalwaxnaga na­  s. icavs sad­ da tyviamfrqvevebiT aris goms garedan haeris SeRwe­ aRWurvili. ma. talio (taliotrigonometriuli funqcia. divizia. – (maTem. talanto] – 1. s. lizebuli masala. romel­ sac deben WrilobaSi. sabameboda miyenebul zi­ ans (`Tvali Tvalisa wil. saTavsi – Senobis Sesas­ manqana. tangens Semxebi] didi erTeuli. kuTrebiT mkveTrad iyo ga­ moxatuli xamurabis kano­ tAndem­i [ingl. talon] – patara  t. rac risame miRebis uflebas iZleva. di tvirTis (upiratesad navTobproduqtebis) gada­ tAmbur­i [fr. tanker] – Txeva­  benzinis t. oradgiliani velosi pedi. tank] – muxluxe­ nis daxuruli baqani.romelic qvemexebiTa vlel karTan. visgan. tAngo [esp. nebSi. tAlon­i [fr. romelic zustad See­  tangesi Scd. (arqit. tandem] – 1.RruSi gansakuTrebuli niWi. romelic satanko jarSi tAmpon­i [fr. . (gadat. tango] – salonuri neltempiani cekva qal­va­ kbili kbilis wil~). tAnker­i [ingl. romelsac eyrdnoba gumbaTi. biani sabrZolo TviTmavali 2.  mZime t. Seteva. musika cekvisaTvis. nis) SurisZieba. sazidi gemi. sisxldenis SesaCereblad 2. msubuqi t.) maxvili kuTxis talQon­i [laT. 3.) wyvilad.) Senobis cilind­ ¥ satanko.-Si gamosvla. tambour] – 1. tAnkist­i _ samxedro piri.. tampon] – steri­ msaxurobs. Tavisi Za­ romelic marTkuTxa samku­ liT danaSaulis fardi] TxedSi udris mocemuli – gvarovnuli da monaTm­ kuTxis pirdapir mdebare flobeluri sazogadoebis kaTetis Sefardebas meore samarTalSi: sasjelis zo­ kaTetTan.

veSa nawili. musika am samarSruto taqsi _ iseTi cekvisaTvis.di gamoyeneba aqvs iaponiis is sawyobi.. tarAntul­i [it. nixri).) samxedro gemis mokle fexebi aqvs. melsac grZeli tani da 2. taran-tella] – 1. vian autanel tanjvaze. taqsi. tarantola] – ¥ taqsim.] – raime saxis gadasaxadis Tebma miusajes saukuno (an sazRauris) ganakveTi tanjva­idga yelamde wyalSi. tAtam­i [iap. rantô damangreveli] – 1. (samx. swrafi da kardia guli] – tantalosis tanjva _ ity­ (medic. tara] – saqonlis Se­ xelsawyo. taqsis (`taqsis ga- . romelsac di­  minis t. tachys verc wyals svamda. t. safuTavi masala (yuTebi. ro­ (Sdr. taxe] – nixri. t.-501- taq tantAlos­i [berZ. win gamoSverili wyalq­ tAqsa2 [fr. yofaSi. romelic uCvenebs gav­ tarAntela [it.] _ iatakze dasa­ tomrebi. lili manZilis safasurs. magram qare da metreô vzomav] – ver aRwevs mas. berZnul miTologiaSi: li­ diis mefe. taxi] – dasaqiravebe­ nebdnen mtris gemze dar­ li avtomobili. aqvs mricx­ tymisaTvis. bradikardia). ro­ iaraRi (icodnen Zvelad).) gulis aCqareba. таран < berZ. tachos siC­ sasurveli mizanTan. tempiani cekva. dadgenili marSrutiT. italiuri xalxuri swraf­  msubuqi t. ked­ tAqsa1 [rus. veli. (qarT.­ze imarTeba Wi­ tAran­i rus. romelsac mgzavrebi 2. brunvis siCqaris gasazomi tAra [it. tadaoba Ziudo. kasrebi da misT. mwifenayofian xexilis qveS. cxov­ robs miwaSi.. satvirTo t. desac vinme axlos aris taqOmetr­i [berZ. sinon.. Tantalos] – didi Sxamiani oboba. Dachlis sangrevi sabrZolo shund] – patara ZaRli. qaRaldis t. feni Wilobi. am cekvis tempis mqone mu­ gadahyavs erTi. romelsac Rmer­ tArif­i [fr. zustad sikaluri nawarmoebi.). magram verc xils Wamda da taqikArdia [berZ. tarif < arab. Zvelad iye­ tAqsi [fr. такса germ.

me­19 s­mde – saxelmwifo sapatimro. 3. erTmaneTis momdevno Ta­ nazomieri moZraoba. t. raime meqanizmis samuSao ciklis nawili. rac taqsi. takt da tactus Se­ xeba] – zomierebis grZnoba. t.-ebi.  takti.  telekamera.  taqsamotori Scd. 2. tēle Sors] – pir­ veli Semadgeneli nawili rTuli sityvebisa mniSvne­ lobiT: 1. rac depeSa.  teleskopi.] – 1. romelSic am­ wyvdevdnen gansakuTrebiT saSiS damnaSaveebs. saqcieli. ¥ taqtikuri. tactus Sexeba] – 1.  Sigawvis Zravas dguSis t.taq -502- mouZaxes~). (samx. tAqtika [berZ. telegrafi. jarebis t. telEgraf­i [berZ. [berZ. kavSir­ gabmulobis sistema. telestudia. Semdeg. taqsiSi. uvertiuris daskvniTi t. darty­ mebi. Tavis daWeris unari.  sazRvao brZolis t. adamiani.. magram sayovelTaod vrcel­ deba: taqsma. tyavi] – cxovelTa fi­ tulebis damzadeba. ¥ sataqsomotoro. tAqt­i1 [germ. Takt < laT.. taqsSi.) brZolis nawarmoebis Teoria da praqtika. taqsomOtor­i _ igivea.  oTxtaqtiani Zrava. tAqt­i2 [fr. amocana.­mde – me­ fis cixe­darbazi. SeniSvna. tAuer­i [ingl.  taktika Scd. Taktike] – 1. ¥ taqtiani.  t. 2. Sor manZilze an ganxorcielebadi manZil­ ze. sityvis `satelevizio~­s Sesabamisi.  t.). amJamad istoriuli muzeumi. ¥ taqtiani. tele. taktiani Scd.  ornawiliani t. rome­ lic uzrunvelyofs sade­ nebiT cnobebis miRebas da .  s. Ta­ vaziani moqceva visime mi­ marT. parki. igivea. taqsidErmia [berZ. metruli mu­ sikaluri erTeuli.. tēle Sors da grafo vwer. taxis mo­ wyobiloba da derma ka­ ni. Tower] – lon­ donSi: me­16­17 ss. telEgrama [berZ. taqss. tēle Sors da gramma aso] – (moZv. momzadeba.

 s.-is aparati. ¥ sateleskopo. romelic aseTi mar­ Tvis saSualebebsa da me­ Todebs swavlobs.  s. sawarmoo procesebis marTva Sori manZilidan kavSirgabmulo­ bis saSualebaTa gamoyene­ biT. tēle Sors da pathos grZnoba] – movlena. televisor berZ. marsis t. tēle Sors da laT. t. s.  t. . gadacema. filmi. visio xedva] – aparati sate­ levizio gadacemaTa da ma­ Ti bgeriTi Tanxlebis mi­ saRebad. saxelosno. tēle Sors da skopeô vuyureb] – ast­ ronomiuli optikuri xel­ sawyo cis mnaTobebze dak­ virvebis sawrmoeblad. antena.  50­60 wlebSi ixmareboda agreTve – telexedva. 2.-is Senoba. romelic axorcielebs de­ peSebis miRebasa da gada­ cemas.  t.  t. romelic gamoixateba erTi piris nevrvul­fsiqikuri mdgomareobis Sesaxeb in­ formaciis gadacemaSi meo­ re pirisaTvis Sor manZil­ ze. ramac gavrceleba ver hpova.  t. teletype] – telegrafis asosabeWdi aparati. dakvirvebebi. visio xedva] – uZrav da moZrav gamosaxulebaTa bgeriTi gadacema Sor manZilze da ekranze miReba eleqtro­ da radiokavSirebis saSua­ lebiT.-503swraf gadacemas Sor man­ Zilze eleqtruli signa­ lebis saSualebiT (morses kodi).  s.  feradi t.. kabeli. mecnierebisa da teqnikis dargi. romelsac aqvs sa­ beWdi manqanis ti pis kla­ viatura. t. kavSiri. teletAi p­i [ingl. linzebi. tele Sors da laT.  s.-is ekrani. planetebi. ¥ satelevizio. s. televQzor­i [ingl. televQzia [ingl. s. ¥ satelevizio.  t. kavSirgabmulobis sawarmo.-is programa.-is sistema. telemeqAnika – 1. television < berZ. feradi t.-is lenti. tel ¥ satelevizio. telEskop­i [berZ. 2. telepATia [berZ. ¥ teleskopuri.

aseTi kavSiris abonentis nomeri.  sasiamovno t. ¥ satelefono. timbre] – akus­ tikuri Tavisebureba (xmis. 4.-iT . s. mis qcevaSi.-is gadacema. risame mimdinareobis gan­ xorcielebis siswrafis xa­ risxi. romelic gadacemulia aseTi kavSi­ riT. t. telEfon­i [berZ.-ebi.-is xma. sxva­ gvarad faqsi] – 1. s. t. temperAtura [laT.-ma dareka. temperatura swori Sefardeba. t. 3.  s. musikaluri sakravisa). romlebic vlindeba garesamyarosTan adamianTa urTierTobaSi. temperamenuntum Tanazomieri na­ revi] – fsiqikuri wyobis Taviseburebani. darbazi. TviT informacia. aseTi kavSiris ganxorci­ elebisaTvis saWiro aparati. ¥ sateletai po. tEmbr­i [fr.  t.  mrewvelobis ganviTarebis t. tēle Sors da phone bgera] – teqnikur mowyobilobaTa sistema laparakis sadenebiT ga­ dasacemad Sor manZilze eleqtruli energiis saSu­ alebiT. temtus dro] – 1. sadguri. tEmp­i [it. t. qseli. done. temperAment­i [laT. telefax tēle (graph) telegrafi da facs (imile) gaakeTe msgavsi. mgzne­ bare.  mgznebare t.  swrafi t. tEleqs­i [ingl. msaxiobi.-is miReba.  s.  elsmeni Scd.-is uvertiura. raime sxeulis.tel -504daurekes.-is aparati.  saqalaqTaSoriso t.  f. faqsimi­ luri kavSiri nabeWdi in­ formaciis gadasacemad. cekvebi. telEfaqs­i [ingl. temperamentiani – cxoveli temperamentis mqone. saer­ TaSoriso ubnebze iyeneben sixSiriseul telegrafis arxebsa da radioarxebs. f. telex] – saa­ bonento telegrafirebis saerTaSoriso qseli. musikaluri na­ warmoebis Sesrulebis sis­ wrafis xarisxi. romelic mierTebulia sig­ nalis micemisaTvis tele­ fonTan. 2.. tempo < laT. nivTierebis siTbos xarisxi. nor­ maluri mdgomareoba] – 1. aparatura. energiuli. 2.

risame ganviTarebis mimarTuleba. gansakuT­ rebuli ti pis vagoni wylisa da sawvavis Sesanaxad. ¥ teritoriuli.) avadmyofobis dros: sxeulis siTbos maRali done (qarT. terasse] – 1. done.  teritorialuri Scd. terasebi – ferdobze kibe­kibe gaCe­ nili an gakeTebuli hori­ zontaluri an odnav da­ qanebuli baqnebi... Cveulebriv mr. sinon.  zrdis t. tenore] – 1. 3. sazRvrebi. progresuli t. tender < tend momsaxureba] – 1. 2.­ebaze gaSenebuli xexili. miswrafeba. midrekileba. territorium] – garkveuli sazRvrebiT Se­ mofargluli miwis sivrce (nakveTi). romelsac aqvs boZebze dayrdnobili saxuravi. ¥ temperaturuli. tent] – tilos farduli. Cardaxi mzisa da wvimisagan dasacavad. romelsac Tavs axveven mkiTxvels. Ria konkursi raimes yid­ vis an romelime saqmis Ses­ rulebaze uflebis mosapo­ veblad.. 2..  t.. terminus saz­ .  tendenciozuri Scd. aseTi xmis mqone momRera­ li. sa­ cxovrebeli saxlis miSene­ buli Ria aivani. tErasa [fr.  terasi Scd.. ¥ tendenciuri (mniSvn. qalqis t. ter tEno [iap.  t. tErmin­i [laT. 2. cvlilebani.] – iaponiis impera­ toris tituli (misi ufro cnobili titulia mikado). winaswar SemuSavebuli calmxrivi azri. rogorc jan­ mrTelobis maCvenebeli. msmenels. tEnor­i [it. adamianis sxeulis siTbos xarisxi. 2.  saqarTvelos t. t. wylis duRilis t. Sigawvis Zravis t..-505 wylis t. tendEncia [ger.  saqarTvelos erTiani (ganuyofeli) t. ro­ melic uSualod ebmis or­ Tqlmavals. tEnt­i [ingl.  normaluri t. sicxe). tendo miviswrafi] – 1. haeris saSualo t. saxelmwifos t. tEnder­i [ingl. qarxnis t. teritOria [laT. reJimi. 2­isaT­ vis). mamaka­ cis yvelaze maRali sasim­ Rero xma. (saub. Tendenz laT. aweuli t. kritika. 2.

termQnal­i [laT.) sicocxlis uka­ naskneli stadia.  t. terminus sazRvari da logos moZRvreba] – codnis garkveuli dargis terminebis erToblioba. mowyobi­ loba gamoTvliTi sistemis SemadgenlobaSi.  filosofiuri t. sasazRvro mdgomareoba sicocxlesa da sikvdils Soris.  t. maTematikuri t. ¥ teroristuli. terminolOgia [laT. ZiriTadi ned­ leulia ski pidarisa da Rvari] – sityva. terminalis saboloo] – 1. saTerminologio Scd. saboloo. tEror­i [terror SiSi. saSine­ leba] – politikur mowi­ naaRmdegesTan angariSis gasworeba ZaladobiT (mok­ vliTac ki). terOrizm­i – teroris po­ litika da taqtika. t. Terminologiuri. organizacia. terminAtor­i < [laT. bolo sadguri (rkinigzis. ro­ melic wiwvovan xes sdis Wrilobidan. vyof] – (astr. terminaluri mdgomareoba – (medic. 2. romelic zustad gadmoscems codnis raime dargis cnebebs. terminAlur­i [laT. terpEnTin­i [berZ.  Terminologia.. sakonteQnero termQnali – sazRvao­savaWro navsad­ gurebSi: saTanado meqaniz­ mebiT aRWurvili adgili. terminalis dasasrulis momaswavebeli] – (wign. terOrist­i _ individua­ luri teroristuli aqtis momxre da monawile.ter -506Tanamgzavris zedapirze.  s..) sinaTlis (dRis) da sibnelis (Ramis) saz­ Rvari planetis an misi . leqsikoni. avto-satraqtoro t.  faSisturi t.-is msxverpli.  teqnikuri t.. termino sazRvars vavleb.  t.) bolo. ¥ teroristuli. ¥ saterminologio. ¥ terminologiuri. sadac xdeba gemebze dasat­ virTi da gadmosatvirTi konteinerebis damuSaveba. teretenthinos] – fisovani wveni.  Termini Scd. aqti. komisia. gankuT­ vnilia sistemaSi infor­ maciis Sesatanad da iqidan gamosatanad. metroplitenis).

romlebic gamoiyeneba ma­ terialur faseulobaTa Sesaqmenlad. (mus. rac trio. dokumentacia. samxedro t. . eleqt­ ronaTurebis vargisiano­ bis) Sesamowmeblad. 2. avto-satraqtoro t.  t. tErcet­i [it. violinos dakvris t. progresi.. test] – mokle amocana. Terpsichora] – berZnul miTologiaSi: muza cekvisa da gunduri galobisa. manqanebis da meqanizmebis muSaobasTan. teqnQkos­i 1. warmoebis pro­ cesTan dakavSirebuli.-is ganviTareba. romelsac aZleven gamosacdel pirs misi go­ nebrivi ganviTarebis. tErcia [laT. t. tercia mesame] – 1.) samstriqoniani stro­ fi sonetSi.  samTo t. manqanebis. terpsQqora [berZ.-507kolofinis misaRebad. terzetto] – 1.. erToblioba profesiuli xerxebisa. t.-ebi. CamorCeniloba. xelovneba] – 1. tEster­i [ingl. 2. samSeneblo t.) sasaTauro Srif­ ti erTgvari. t. iye­ neben medicinaSi. (lit. teqnikaSi (laq­saRebavebis dasamza­ deblad).. gamocdebi.. romlebsac iyene­ ben raime saqmeSi. 2. teqnikasTan. mis gamoyenebasTan dakavSi­ rebuli. meqanikur mo­ wyobilobaTa da iaraRebis erToblioba. musikaluri gamis mesame safexuri. intelegencia. intervali pir­ velsa da mesame safexurebs Soris.  t. teqnQkuri – 1. romelsac xelSi lira uWiravs. tester] – xel­ sawyo risame (mag.  texnika..  sasoflo-sameurneo t. mid­ rekilebisa da SesaZleb­ lobaTa gamosacdelad..  mowinave t. texnikuri Scd. warmodgenili hyavdaT qalad. 2.  usafrTxoebis t. saSualo teqni­ kuri ganaTlebis mqone spe­ cialisti.  t. 3. tEst­i [ingl. ¥ testuri. techno osta­ teq toba. inJinrebi da t. (poligr.) igivea. tEqnika [berZ. Wadrakis TamaSis t.. Sro­ mis im iaraRebisa da sa­ SualebebaTa erToblioba.

).  norCi t. tvQst­i [ingl. t. 2. 2. rome­ lic kritikulad swavlobs literaturis Zeglebs da istoriul dokumentebis . SeerTeba] – dawerili raime (literaturuli nawarmoebi. proporcie­ bis Sefardebis Tavisebu­ rebani.. texnologiuri Scd. ¥ tigelisa. techno ostatoba. typus anabeWdi. movlenebis garkveuli jgu­ fis nimuSi.. tQp­i [laT. xelovneba da logos moZRvreba] – sawarmoo procesebis erToblioba warmoebis garkveul darg­ Si. forma. tektoniko mSeneblobis xelovneba] – 1.  texniki. tiegel] – cecx­ lgamZle WurWeli.  TviTfrinavis axali t.-is danergva. Zvel aRmosavleTSi: mefeebis. tiara] – 1.. procesi.. depeSis t. teqnOlog­i – warmoebis ro­ melime dargis teqnologiis specialisti. texnikosi Scd. logos moZRvreba] – filosofiis dargi. SeduRebis t.teq -508teqstebs maTi mecnierulad gamocemis mizniT.  `vefxistyaosnis~ t.  inJiner-t.-meqnikosi. 2. geologiis dargi. nivTie­ rebas. sagnebis. warmoebis xerxebis mec­ nieruli aRwera. axali t. simReris t. textum kavSiri. tQgel­i [germ. textum da berZ. Txzuleba. teqstolOgia [laT. avtomobilis awyobis t. teqnolOgia [berZ. romel­ Sic adnoben an axureben sxvadasxva masalas. qu­ rumebis Tavsaburavi (ro­ gorc Zalauflebis simbo­ lo).  tiglisa Scd.  Cais t. ¥ teqnologiuri.  texnologi Scd. romelic swavlobs dedamiwis qer­ qis moZraobasa da defor­ maciebs da maTTan dakavSi­ rebul Tvisebebs.. romis papis gvirgvini. tEqst­i [laT. teqtOnika [berZ.-ebi. saxe. forma.  t. teqnikis dargSi momuSave piri. (arqit. twist] – cekva erTgvari.  texnologia. nimuSi] – 1.. tQara [berZ. sabuTi da misT.) Senobis nawilebis urTierTganlagebisa da misi formebis.

¥ tiranuli.  titaniuri Scd. tirade] – paTosiT warmoTqmuli grZeli fraza. sesxis an latariis mogebaTa ga­ TamaSeba. ro­ melzedac mocemulia saTa­ . tirAnia [berZ. typos ana­ beWdi da logos moZRvreba] – sagnebis an movlenebis klasifikacia maTi saerTo niSan­Tvisebebis mixedviT. monologi. feodalur da burJuaziul sazogadoebSi: sagvareulo an boZebuli sapatio wode­ buleba. tQtan­i [berZ. t. 2. ¥ ti puri da ti pobrivi (mniSvn. 2. titAnur­i _ (wign. fola­ disferi magari liToni. 3. tirannia] – TviT­ nebobasa da Zaladobaze damyarebuli mmarTveloba (sinon. 2. Zala.  ti piuri Scd. typicon] – sa­ eklesio wesebis krebuli. 1­isaTvis). titre] – warwera kinofilmis kadrze. romlebic Seeb­ rZolnen olimpiel Rmer­ Tebs. geniosze. wignis pirveli gverdi. gigantebi. beWdviTi gamocemis egzem­ plarTa raodenoba. mxatvrul literaturaSi. ti pQkon­i [berZ. ti polOgia [berZ. tQrada [fr. proeqti. gamocemuli wigni.  didi t. tyrannos] – sas­ tiki mmarTveli.  t. saerTod raime sapatio wodebuleba. tQraJ­i [fr. titulus] – 1. Sroma. tQran­i [berZ. tQtr­i [fr. qimiuri elementi. tQtul­i [lat. romelSic ganzogadebulia adamianTa garkveuli jgufis Tvise­ bebi. despoti). magaliTi. tit  saxelmwifo sesxis morigi t. xelisufleba. miTologiis uk­ vdavi uzarmazari arsebis Titan­is saxelis mixedviT]. movlena.  Cempionis t. t. 3.  t. ityvian Zalian did moaz­ rovneze. despotizmi). tirage] – 1. t.  qarTveli qalis t. Titan] – 1.  t.-509avtomobilis axali t.) uzarma­ zari [berZ. 2. romelic moqmedebs TviTneburad da ZaladobiT (sinon.  grafis t. replika. mxatvruli saxe. ti­ tanebi – berZnul miTo­ logiaSi: ukvdavi arsebebi.

rac tituli (mniSvn. tolerAntoba [< laT. elferi). 3).  t. muqi t. 2. .] – CrdiloeT ame­ rikel indielTa sabrZolo iaraRi – msubuqi najaxi. 2.] – un­ gruli TeTri sadeserto Rvino. typhlos usinaTlo da paidagôgiks] – pedagogikis dar­ gi. sinon. tomOhavk­i [ingl. toga] – Zv. romelic amuSavebs usinaTloTa da cudad mxedvelTa swavla­aRzrdis sakiTxebs (meTodebs). saubris esa Tu is ieri (qarT. ¥ satitulo: satitulo furceli _ igivea. satransporto saSuale­ baTa. tOn­i [berZ.-ebi. mxatvrobaSi: feris esa Tu is SesamCnevi sxvaoba (qarT.-ebi. sinon. kilo).) sxvi­ si azrebis. avtoris gvari. tiflopedagOgika [berZ. tOna [fr. romis sruluflebian moqalaqeTa zeda tansacmeli – grZeli wamosasxami. typhos gonebis dabneleba. tolerans (tolerantis)] – (wign.) `tifi­ anebi~] – ase uwodeben ita­ liaSi fexburTis gulSe­ matkivrebs.  mediduri t.. gaSeSeba] – ram­ denime mwvave infeqciuri daavadebis saerTo saxel­ wodeba. tOga [laT. (mus. 3. ge­ mis (gemebis) wyalwyva an tvirTmzidaoba.tif -510- uri. tQfozi [it. weli da sxv. ¥ tonaluri.  dabali t. tifosi (mr. tonne] – wonis er­ Teuli zomaTa metrul sis­ temaSi: udris 1000 kg­s.  naTeli t. tQf­i [berZ. sax. ¥ togisa. rwmenis Semwyna­ rebloba. transportis tvirT­ mzidaoba.) gansazRv­ ruli sididis Sualedi or mezobel bgeras Soris.  togasi Scd. gadasvlebi. tOnaJ­i [fr. tOkai [< geogr. gamoce­ mis adgili. tonos xmis amaR­ leba] – 1. naxevartoni – musikaluri intervalebis sazomi erTe­ uli – simaRlis mixedviT umciresi manZili bgerebs Soris.-ebi. maRali t. tomahawk indielTa erT­erTi enidan algonk.ro­ melsac Soridan sasrolad iyenebdnen. tonnage] – 1.

torsi.-5113. mTis. cecxlze gaxuxuli damk­ raxuli an gamomSrali pu­ ris Txeli naWeri. tonus < berZ. totalisteur] – 1. tOst­i [ingl. ruka. tyis. topos ad­ gili da onyma saxeli] – 1. misi gazomvis da gegmaze an rukaze gamosax­ vis xerxebs. romelic Seiswavlis dedamiwis ze­ dapirs. 2. raime saqonlis gamoSveba woniT. tOrs­i [it.  toriadori Scd. topOnim­i – raime geogra­ fiuli adgilis (soflis. topiAria [laT. topogrAfia [berZ. mindvris da a. t. koleji. romelsac iyeneben arayisa da misT. tOnik­i [ingl. iyeneben sawvavad. Torf] – Waobis mcenareTa xrwnis Sedegad warmoSobili mkvrivi masa. tot toponQmika [berZ. piramidebisa da misT. topos ad­ gili da graphô vwer] – geo­ deziis nawili. tonic] – ual­ koholo gaziani sasmeli. tonstUdia – kinowarmoebaSi: xmis Casaweri studia. ¥ topografiuli. 2. formis micema.  t. toast] – 1. romelic swavlobs geo­ grafiul saxelebs.S. tOnus­i [laT.] _ indoeTSi: ve­ loriqSa. sasuqad. tonos daZabva] – (fiziol. torso] – adamianis tani ferweraSi. tosti. tOrf­i [germ. sad­ RegrZelo. tOnga [ind. doRze mowyobili meqanikuri mricxveli. leqsikologiis nawili. topiaria me­ baReoba] – sabaRo deko­ ratiuli xelovneba da buCqebisaTvis sxvadasxva cxovelis. rome­ lic aCvenebs – romeli cxe­ . toreAdor­i [esp.) nervuli centrebisa da kunTovani qsovilis aRgz­ neba daRlilobis gareSe.­is gasazaveblad. adamianis gamosaxuleba TabaSiriT qandakebaSi.) saxelwodeba. toreados < toro xari] – espaneTSi: xarebTan brZolis monawile. torpedo eleq­ truli skarosi (Tevzia er­ Tgvari)] – TviTmoZravi da TviTmarTuli wyalqveSa Wurvi sigaris formisa. romelime adgilis geografiul saxelTa er­ Toblioba. totalizAtor­i [fr. tOrpedo [laT.

5­isaT­ vis). tragEdia [berZ. igive totalitarizmi. aq araferia!  traRedia.  t. toxikon Sxami] – Sxamiani momwamv­ leli. toqsikolOgia [< berZ. tragedia] – 1. ¥ satragedio (mniSvn. tragQkosi – tragediuli rolebis Semsrulebeli msaxiobi. 2. agreTve zogi cxoveli da mcenare. sa­ yovelTao. msaxiobi. toxikon Sxami da logos moZR­ vreba] – mecniereba. (gadat. ro­ melsac gamoyofs zogi mik­ roorganizmi. tragikomEdia – 1. mobilizacia.  s.-ebi. totalitArul­i [fr.  t. dramatu­ li nawarmoebi. ris drosac aSkara teroristuli diq­ taturaa. biuro. ojaxuri t. ¥ tragediuli (mniSvn.  t. 2. t. t. tradQcia [laT. doRze an sxva sportul sanaxaobaze gamarTuli Ta­ maSi fulze.) yovlismomcveli. romelSic Sexamebulia tragediisa da komediis elementebi. ro­ melSic asaxulia mZafri konfliqti. traditio gada­ niT ra sanaZleoa dadebuli. rome­ lic swavlobs Sxamebis Tvisebebs da maT moqmedebas organizmze. traRikuli. ¥ tragikuli (mniSvn. SemTxveva. ubeduri SemTxveva.  traRikosi Scd. t. t. nivTierebani. daRupva. totAlur­i [fr. 2. Zlieri xasia­ Tebisa da Rrma gancdebis Sejaxeba.) saSineli ambavi.  t. rac Cveulebriv gmiris daRupviT Tavdeba. amave dros. romelic iRebs sa­ naZleos da gamarjvebuls uxdis saTanado Tanxas. . satraRedio Scd.  toqsiuri Scd. datrialda. saxelmwifo. tanjva. 1­isaTvis). reJimi. traRediuri.  t.  Seqspiris t. toxikon Sxami] – Sxamiani nivTiereba. samwuxaro da. totalitaire] – sadac. omi. totall] – (wign. toqsQkur­i [< berZ. mZime gancda.tot -512dramatuli nawarmoebi. sasacilo mdgomareoba an ambavi.  t. Janri. 2­isaT­ vis). tOqsin­i [berZ.

rome­ lic gadis mTagrexilis Txemze da moicavs ramdenime mwervals. romelic aRWurvilia traliT da gankuTvnilia wyalqveSa naRmebis mosaspobad. dazianeba da logos moZ­ Rvreba] – medicnis nawili. samxedro gemi. 2. Txroba] _ istoriulad Camoyalibebuli. tra  xelis t.  Wurvis t. traversée ga­ dasvla] – alpinistebis ga­ dasvla marSrutiT. romelic swavlobs trav­ mul dazianebasa da misi mkurnalobis meTodebs. romelic eyrdno­ ba vertikalur kolonebs.). gankuTvnilia ma­ Rali Zabvis eleqtrodenis misawodeblad anTebis san­ TlebisaTvis. trAmbler­i [fr.  t. 2. travmatolOgia [berZ. trAvers­i1 [fr. Taobidan Taobaze gadacemuli ada­ Tebi. ¥ travmuli da travmatuli. trAl­i [ingl. traverse] – ge­ mis.-513cema.  traektoria Scd. traverse] – ga­ nivi Zeli. rac ga­ mowveulia garegani zemoq­ medebiT (daWriT. dResaswauli. daSaveba. tralebiT aRWurvili Tev­ zsaWeri gemi. trauma (traumatos) Wriloba.  t. . ¥ tradiciuli. 3. trajectorius gadaadgilebasTan dakavSi­ rebuli] – sivrceSi moZravi raime wertilis an sxeulis gza. traeqtOria [laT. mowyobiloba wyalqveSa naRmebis aRmosaCenad da mosapoveblad. dawviT da misT. tom­ riseburi didi bade gemidan zRvaSi Tevzis saWerad.. daJeJviT. kadoni. TviTmfrinavis kursis perpendikularuli mimar­ Tuleba. trauma] – or­ ganizmis daSaveba. trAvma [berZ.  erovnuli t. mowyobiloba zRvis fske­ ris gamosakvlevad. trAler­i [ingl. iqidan mcenareebisa da cxovelebis amosazidad. trawl] – 1. kosmosuri aparatis t.-ebi. trAvers­i2 [fr. trawler] – 1. trembleur] – karburatorSi Sigawvis Zravis anTebis sistemis xelsawyo. trAverz­i [fr. yofaqcevis normebi.

an erTi saxelmwifodan me­ (sapirisp. mis ga­  saTxilamuro t. s. ma.) sayrdeni. regresia).  laTinuri t. igi avtomaturad asrulebs trAnzit­i [laT. gamowveulia xme­ meoreSi gzad mdebare Su­ leTis daweviT (an. iqiT. raimes ganlageba iqiT. biereba dabnelebuli aqvs da  t. wyalSi dakveTas.. naxevradgamtare­ 3.) ro­ ¥ tranzituli da satranzimelime enis bgeraTa zusti to. (s. 2. Ta mxares. rome­ Zisa da simaRlis gasadi­ lic aRniSnavs: deblad. vla.) mimosvla.. gamWoli] – asaxleti nageboba an mo­ pirveli Semadgeneli nawi­ wyobiloba xtomis sigr­ li rTuli sityvebis. riptio gadawera] – (enaTm. gadasvla] – tvirTis transgrEsia [laT. gadacema pirobiTi asoebiT  t. iqi­ bisaTvis. trAns­i [fr. oreSi mesame saxelmwifos transkrQfcia [laT. vali punqti raime moqmede­ 2. viza. radiomimRebi. ­Si. transgressio gadazidva an mgzavrTa ga­ gadasvla. gadacema raimes meSveo­ biani xelsawyo eleqtro­ biT. (s. transitus gas­ rTul moZraobas. sivrceSi moZraobas. sistor] – 1.tra -514- trAmplin­i [fr.) matarebeli. roba. Semdeg. (gadat. tran transalpuri. tremplin] – 1. 1. signalebis gasaZliereblad  transkrifcia. vaWmis saSualebiT. da ara am enis weris siste­ ¥ t. da gardasaqmnelad. saerTaSori- . trans. transcgavliT.. xtoma t. portatuli radiomimRebi. aleduri punqtis gavliT okeanis donis aweviT).  transkontinentaluri (tran­ 2. gadaadgileba] – dayvana transportis raime xmeleTze zRvis gadmosvlis saxeobiT erTi punqtidan procesi. [laT. trans ­ze. iSviaTad. rodesac adamians cno­ ¥ tranzistoruli.. tranzQstor­i [ingl. transe] – fsiqikis romelsac aseTi xelsawyo aSlilobis erT­erTi for­ aqvs. amosa­ skontinenturi).-idan. s.

satransliacio. uxazo sawer qaRalds udeben qveS. sarkinigzo (rkinigzis) t. ¥ transkrifciuli da satranskrifcio. romlis daniSnulebaa adamianebis gadayvana da tvirTis gada­ zidva. transparent] – 1.  sadesanto t. saSualebani. ¥ satransporto.  s. rac konve­ ieri. tran- . transkri pciuli. gadmocema] – me­ tyvelebis. sahaero t.  transliacia. transpArant­i [fr.  s. gadasazid da gada­ sayvan saSualebaTa esa Tu is saxeoba..  saqalaqo (qalaqis) t. stadionidan. Rvedi. transliterAcia [laT. CarCoze gamoWrili gamW­ virvale qsovili an qaRal­ di.  koncertis t. televiziis saSualebiT.) niSnebi.. musikis. fonetikuri t. samxedro flotis damxmare gemi jaris gadasayvanad da tvirTis gadasazidad. lilvi. gamo­ saxulebis da misT.Carxebis. romelzedac msxvili Savi tra xazebia gavlebuli.. transpOrtir­i [< laT. 2. transplantAcia [laT.. romelzedac raime ga­ mosaxuleba an teqstia. s. trans ­iT. satransiliacio Scd. transportQor­i [fr. 2. rom weris dros striqonebi swori gamovides.  t. translatio gadacema. transporteur] _ igivea. magistrali. qaRaldis furceli. meqanizmebis moZraobis ga­ dasacemad. translAcia [laT. transiliacia. transporto gadamaqvs] – 1. s. gavliT da littera aso] – (enaTm. ¥ satransmiso.) qsovilis an organos gadanergva mkurnalobis mizniT. saavtomobilo t. inglisuri t. transmissio gadacema] – mowyobiloba Zravadan manqanebis. ¥ satransliacio. saxalxo me­ urneobis dargi.. transpOrt­i [< laT. sazRvao t. Sor manZilze gadacema radios..] erTi damwerlobis asoebis gadacema sxva dam­ werlobis asoebiT. transmQsia [laT. (s.  transkri pcia.-515so t. transplantatio] _ (medic. satranskri pcio Scd.

tranformatio] da transformQreba [germ. trAnSea [fr. transcendentAlur­i [laT. saxelmwifoTa Soris mo­ saxleobis gacvla saer­ TaSoriso SeTanxmebis sa­ fuZvelze. ¥ satransformacio. tranfusio] – (medic. ucxour valutis an oqros gadagzavna erTi qveynidan meoreSi. transformAcia [laT. imanuel kantis idealistur filosofiaSi: rac dafuZne­ bulia Semecnebis aprioruli.tra -516 s. transcendens (transcendentis) rac sazRvars scildeba] – 1.) (sisxlis) gadas­ xma. romelic eleqtruli denis Zabvas gardaqmnis (zrdis an amcirebs). trAnsfert­i da trAnsfer­i [fr. romelic mTlian xazad aerTebs TavdacviTi po­ ziciebis yvela sacecxle werts. transcendens (transcendentis) rac sazRvars scildeba] – 1. rac algebrulad ar gamoisaxe­ ba. tranfert] – (finans. ¥ satransformatoro.) gardaqmna. SemecnebisaTvis miuwvdome­ li. idealistur filosofia­ Si: cdis gareT arsebuli.) 1. sportsmenebis (mag. transformAtor­i [< laT. jixuri. 2. .) viwro Rrma Txrili.  sangrebis SemaerTebeli sporto gadamaqvs] – naxazebze kuTxeebis asagebi da gasa­ zomi xelsawyo. 2. aparatura.  s. transformo gardavqmni] – apa­ rati. 2. fex­ burTelebis) yidva­gayidva. 2.) rasac algebrulad ver gamoiangariSeben. idealistur filosofiaSi: cdis gareSe arsebuli gan­ yenebuli – logikuri. cdisagan damoukidebeli formebis aRiarebaze. Rrmad da grZlad gaWrili Txrili.) – gadasagzavni. saxelobiT fasian qaRal­ debze uflebis gadacema erTi piris mier meoresaT­ vis. tranchēe] – 1. tranforieren] – (wign. Sedgeba sa­ xazavis da gradusebad da­ yofili naxevarwrisagan. 3. moqalaqeobis avtomaturi Secvla. (samx. trancendEntur­i [laT. transfErtul­i (finans. saxecvlileba. transfUzia [laT. 4. (maTem.

mza nimuSi (sinon. 2. Trakt] – (moZv. magida. sufra.. gacveTili forma. trAur­i [germ. Te­ atrSi – scenis qveS Casas­ vleli). sazRvao t. t. trAp­i [holand.. satanvarjiSo iaraRi – wyvili TokiT Camokidebuli horizontaluri RerZi. trace kvali tra da berZ. sadili.  saavtomobilo t. trap] – kibe (gemisa.  t. kavSirgabmu­ lobis xazis. Trauer] – 1. frazebi. nadimi. baqo-jeihanis navTobis t. trApez­i [berZ. traforetto gaxvretili] – 1. 2. 2. trAqea [berZ. Sabloni. romelic swavlobs damna­ Savis mier danaSaulis ad­ gilze datovebul kvals.-ebi. ¥ tranSeisa.) erTxel da samuda­ mod miRebuli. trAqt­i [germ. trawler] – zRvis TevzsaWeri gemi tra­ lebiT aRWurvili. mwu­ xareba gardacvlilis an raime sazogadoebrivi uZ­ lurebis gamo. oTxkuTxedi ma­ gida. firniSis da sxvaTa mosaxatavad.  gazsadenis t. agreTve TviT­ mfrinavis. iyeneben kedlis.) didi. Txrilis. TviT sakurTxeveli. sasule. tranSeia Scd. wveuleba. logos moZRvreba] – kriminalistikis nawili. traUler­i [ingl. 2. 2­isaTvis). uwyveti moZraobis t. xerxi.  tranSeasi. eklesiaSi: sakurTxevlis taxti. xazis.  safosto t. ¥ trafaretuli (mniSv. tracheia] – (anat. trAsa [germ. kargad nakeTebi). sahaero t. farTo gza. milsadenis da misT.) sasunTqi mili. trafAret­i [it. fr. Savi tansacmeli an Savi detalebi tansacmelze.  avagoT t. trapEcia [< berZ. Stampi). sasilose t.  t. (gadat. gza (Cveulebriv mTavari. 3. Trasse. romelSic amoWrilia raime saxe an asoebi. trasolOgia [fr. romlis mxolod ori gverdia paraleluri.-ze varjiSi.. gemis moZraobis mimarTuleba. . trapezion magida] – 1. TviTmfrinavisa. 2. trace] – 1. trapeza] – 1..-517t. Txeli fir­ fita. warwerebis ga­ sakeTeblad (daadeben ra­ ime zedapirs da zevidan wausvamen saRebavs).

romelic gan­ kuTvnilia mZime tvirTisaT­ vis. aSS­sa da zog sxva qveyana­ Si: sacxovreblad mowyobi­ li avtomisabmeli. sameuli. (gadat. saerTaSoriso xelSekru­ leba. wvrTnis reJimi. trEnaJ­i [ingl. trillo] – morakrake. Ze RmerTi. iyeneben mogzaurobaSi.. rac velodromi. treQler­i [ingl. track] – 1.  samSeneblo t. trAqtat­i [leT. trQada [berZ. suli wmida – ai sameba. avtomobili. silamaze – ai sameba. sikeTe. trQbuna [fr. training] – wvrTna.  WeSmariteba. saerTaoriso t. varjiSoba. Zvel romSi: sxvadasxva Ta­ namdebobis piris saxelwo­ deba. 2.  s. tribune] – 1. ityvian gamoCenil sazoga­ do moRvaweze. rac traileri. tribUnal­i [laT. mecnieruli Sroma. romelsac aqvs safexurebad amaRlebuli rigebi mayurebelTa dasas­ xdomad.) sameba. tractatus gan­ xilva] – 1. trailer] – 1. 2. trEl­i [it.  istoriuli t. trEning­i [ingl. trEst­i [ingl. hegelis idealis­ tur filosofiaSi: ideis samsafexuriani ganviTareba. amaR­ lebuli adgili oratori­ saTvis.tra -518ti pis ramdenime sawarmos gaerTianeba.romelic karg  trakti Scd.) elementaruli na­ wilakebis xiluli kvali raime gamzom xelsawyoSi. velorbola. saavtomobilo t. igivea. 2. mTrTolavi xma – swrafi mravaljeradi cvla ori sxvadasxva xmisa.. romelic gansazRvravs mov­ lenaTa ganviTarebis sam stadias. nageboba. trQbun­i [laT. romelSic ganxilulia cal­ keuli sakiTxi. train wvrTna] – wvrTna. 2. tribunus] – 1. tribunal sam­ sjavro] – sagangebo sasa­ marTlo. 2. trias (triados) sa­ meba] – 1. trEk­i [ingl. trust] – erTi .  samSvidobo t. 2.  stadionis t.  samxedro t. ¥ satreko. igivea. mama RmerTi.  traktati Scd. (fiz.

2. . CanafiqriT ga­ erTianebuli sami suraTi. trQo [it. windurad damzadebuli qsovili.  t.  medudukeTa t. trillion] – aTasi miliardi (1 000 000 000 000). triEnale [fr.  t. 2. tabulebi. trigonon samkuTxedi da metreo vzomav] – maTematikis na­ wili. triolet] – (lit.  s. triviAlur­i [fr. trimUrt­i [sanskr. romlis meoTxe da meSvide striqoni imeorebs pirvels. tricotage] – 1. Siva da viSnu. gamsaxurdias t.  k. triOlet­i [fr.] _ indu­ izmis sameba: brahma. ¥ satrikotaJo. fabrika.  t. trilOgia [berZ. samkaredi an mokled karedi. triptychos sammagi] – 1.-is seqcia (maRaziaSi). gacveTili.  trigonometruli Scd. aseTi fexsacmlis Zirze damagrebuli fola­ dis wriapebi. musikaluri nawarmoebi sa­ mi sakravisa da sami mom­ RerlisaTvis. xolo merve – me­ ores.  saxalxo t. samad mosakeci xati (qarT. manqaniT uqslod. romelic sa­ erTo CanafiqriT aris ga­ erTianebuli. aseTi naqsovisagan dam­ zadebuli tansacmeli an TeTreuli. siaxles.)] – saerTaSoriso gamofena an festivali. tri trilQon­i [fr. 2.-is TeTreuli. trivial] – 1. trQkon­i _ alpinistis fex­ sacmeli. ro­ melic sam weliwadSi er­ Txel imarTeba.-519oratorad da publicistad iTvleba.) rva striqonuri leqsi. `mTvaris motaceba~. ¥ trigonometriuli.  tri ptixi Scd. originalobas mok­ lebuli. triennale (mdedr. trilogia] – erTi avtoris sami Txzuleba. trQptiq­i [berZ. trio] – 1. trikOtaJ­i [fr. uxamsi. trigonomEtria [berZ. sami mom­ Rerlisa an sami damkvre­ lisagan Semdgari ansamb­ li. vulgaruli. romelic Seiwavlis samkuTxedis gverdebisa da kuTxeebis Sefardebas. 2. sinon.

saxelwodeba Sokoladis kaci. dedamiwis zedapirze. qveynebi.  akrobatuli t. Zvel romSi I s. Truffel] – 1. triceps samTa­ TaRr.) samTava kunTi samxedro moRvawis kavSiri. Tirkmela. didi gamarjvebis aRsa­ sicxe. thronos] – mdid­ Cagdeba.): sami politikuri da va] – (anat. WiSkari (an TaRi) – raime  t. tropikos (kyklos) mosabrunebli (wre)] – 1. am wreebs Soris moqceuli fo. trumeau] – kedlis maRali sarke. tyeebi. mamakaci. wel­ trQcefs­i [laT.  t. triumvi. rion] – marTlmadideblur gankuTvnilia meqanizmebisa eklesiaSi: salocavi leq­ da tvirTisaTvis. triumvQrat­i [laT. (mxris. ek­ trQumf­i [laT. trium] – ge­ mis SigniTa saTavsi qveda trOpar­i [gviand. soko. romlis mizani iyo umaR­ lesi Zalauflebis xelSi trOn­i [berZ. trQumo [fr. moRvawe] – 1. ratus < tres (trium) sami da vir 2.) sami piris SeTanxmeba amaRlebuli. (gadat.  ixmareba agreTve triumefeqturi ileTi. asvla (tronze aRsay­ dreba).tri -520- msgavsi TaRiani nageboba. brwyinvale samxreTiT 23°27’­iT daSo­ gamarjveba. trQum­i [holand. triumfuli (satriumfo) ¥ tropikuli.triUfel­i [germ. saswaulis an wmindanis pa­ tivsacemad. tropagembanisa da fskers Soris. adgili – dedamiwis yvelaze  t. gankuTvnili raime mizniT erToblivi mefisaTvis. berZ. (s. taxti. rulad morTuli savarZeli 2. niSnavad agebuli WiSkris trQuk­i [fr. xerxi. t. sebi an galoba raime dRe­  trumi Scd. wvivisa). triumphus] – vatoridan CrdiloeTiT an didi warmateba. kanfetisa. trOpik­i [berZ. ufro cxeli sartyeli. moRvaweobisaTvis.­Si (Zv. faluri. am warmatebiT rebuli. t. truc] – marjve. ¥ triumfuli da satrium2. warmosaxviTi wre gamowveuli zeimi. .) msvleloba.

tun tropOsfero tUber­i [laT. romelTa­ nac icvamen. Wleqi). xorcmeti] – 1. ornamentuli samkauli.  kartofilis t.-is dispanseri.  tumboCka Scd. sinon. olqi sam­ xreT safrangeTSi) poeti. patara ka­ rada. Cac­ muloba. trUpa [germ. 2. tuber korZi. 2. toilette] – 1. rome­ lic azianebs filtvebs. romlis Teslisganac iRe­ ben maRali xarisxis teqni­ kur zeTs. saxsrebs da sxv.. tuAlet­i [fr. gac­ veTili WeSmariteba. nadavli. xorcmeti] – zogi mcenaris miwisqveSa gamsxvilebuli Rero an fesvi. 3. tuberkUloz­i [laT. saWiro oTaxi.] – 1. . trophée] – 1. morTuloba (upi­ ratesad qalisa). troubadour] – me­11­13 ss. sapirfareSo. gadamdebi daavadeba.  sabaleto t. trOfei [fr. sfero] – dedamiwis atmos­ feros qveda nawili. abjar­abgars. 2. trUizm­i [ingl.­Si: provanseli (provansi _ ist. tUndra [< fin. irTvebian. omis dros gamarjvebulis mier xelT Cagdebuli saWurveli da sxva samxedro qoneba. romelic umRerda raindo­ bas da siyvaruls. trubAdur­i [fr. sagzao t. 3. Truppe] – Teatris an cirkis msaxiobTa ko­ leqtivi. sasunTqi sistemis midreki­ leba infeqciisaken. tunturi] – deda­ miwis arqtikuli sartyelis samxreTi zona – utyeo siv­ rce. sarkiani magida. tropos mobruneba da sphaira burTi.  kaklis xis t. bana­ luroba. mrgvali nageboba afiSe­ bis da gancxadebebis gasak­ ravad.-521[berZ. romelsac sawolTan dgamen.) – tropikuli xe.  moduri t.  tuberkuliozi Scd. ori dabali karada. tuberculum korZi. (qarT. ag­ reTve Zvlebs. tUmba [< berZ. romelic gamoxatavs sa­ Wurvels. sadac mudam sicivea.  t. truism] – sa­ yovelToad cnobili. tUng­i (Cin.  tungo Scd. romle­ bic gamoyenebulia saweri magidis sayrdenad. 2.

cxrili. romelic orTqlis..  t. meqanikur energiad gardaq­ ¥ saturniro.  wylis t. saTxiulamuro t. mogzauroba ama Tu im mxa­ iyeneben saSen masalad.. saavtomobilo gzebis ga­ t. TiTojer xvdeba.tun -522- tUnel­i [ingl. ame saWadrako turniris pirrikaSi. touriste] – piri. tofus]  turbini Scd. nawile erTxel gamodis. roma­ elebi icvamdnen togis (ix. tUr­i [fr. pianistTa  turnisa Scd. natis bolo t.  s. fexburTis Cempio¥ turnesi. qveynis gacnobisa da  erevnis t. konkursis SesarCevi t.  qarTvel msaxiobTa t. toga) qveS. ris. turnier] – spor­ tuli Sejibreba. ¥ turistuli. tUf­i [germ. airis an wylis energias  saWadrako t.  t. – vulkanuri warmoSobis tUrizm­i [fr. wyalqveSa an sam­ To nageboba rkinigzis. (mus. dasvenebis mizniT. t. sagzuri. sayvanad da sxv. wisqveSa. mnis. romelic turizms misdevs. romelSic turbineus grigalisebri] – yvela monawile erTmaneTs Zrava. tUrne [fr. orTqlis t.. an danaleqi forovani qani. tUSe [fr. Tuff < laT. evropis garSemo. tunnel] – mi­ Jebis mizniT. 2. romelsac Zv. marSruti. tunica] – usaxelo turistul mogzaurobaSi an moklesaxeloebiani pe­ monawileobs. konkursis nawili. veli t.) TiToe­ 2. Sexeba] – 1. tour] – raime Se­ jibrebis. rangi. saTvis. tourbine < laT. tUrbina [fr. tournēe] – 1. tUnika [laT. sezoni. tUrnir­i [germ. msaxiobTa an sportsmenTa sagastrolo mogzauroba romelSic misi yoveli mo­ garkveuli marSrutiT. touchē < toucher  saerTaSoriso t. miznebi­ tUrist­i [fr. sportis saxeoba – jgufuri uli pianistisTvis kla­ laSqroba organizmis gaka­ viSze TiTis dakvris da­ . tourisme] – 1.. mogza­ uroba wriuli marSrutiT.  samTo t.

 u. (sport. daukres. usurpatio] – ukanonod xelSi Cagdeba (Zalauflebisa). romelsac Seus­ ruleblobis SemTxvevaSi mohyveba di plomatiuri ur­ TierTobebis gawyveta da Zalis gamoyeneba. wamouyenes.-523maxasiaTebeli manera. dasvenebis dRe paraskev saRamodan or­ SabaT dilamde (romelsac Cveulebriv atareben qa­ laqgareT). ultra iqiT. usus] – 1. rac damarcxebis niSania.  u. ouvrage samuSao. ouverture] – operis. saxatavad da sa­ werad. ultra. usurpator] _ is. gamoyeneba. moTxovna..  ultumaturi Scd. vinc ukanonod Caigdo xelSi Zalaufleba an mi­ iTvisa raime. week-end < week kvira da end bolo] _ `kviris bolo~. 2.  uvertiurasi Scd. t. ro­ melsac upiratesad sasule orkestri asrulebs. iyeneben saxazavad.  wiTeli t. [laT. ult uzurpAtor­i [laT. ultimAtum­i [gviand.  u.) klasikur Widao­ baSi: moWidavis orive beWiT erTdroulad xaliCaze Se­ xeba (da gadagoreba). . Cveva. 2. ultimatum] – kategoriuli moTxovna. Tusch] – mokle musikaluri misalmeba. tUS­i1 [germ. miTviseba (sxvisi uflebebisa). uzurpAcia [laT.  t. Uzus­i [laT. uxvad dasu­ raTebuli gamocema. rac gamocemul bgeras aZlevs gansakuTrebul elfers. sxva Teatraluri warmodgenis musikaluri Sesavali. Cveuleba. tUS­i2 [germ.. aRniSnavs risame farglebs u uvertQura [fr.-iT xazva. Tusche] – spe­ cialuri wylis saRebavi. ¥ uvertiurisa. ga­ daRma] – rTuli sityvis pir­ veli Semadgeneli nawili. ¥ ultimatumuri. xmareba. Savi an feradi. nawarmoebi] – didi forma­ tis mdidruli. laT. xelisufleba. uQkend­i [ingl. UvraJ­i [fr..  `daisi~-s u.

ultraiQsfer­i [laT. unitArul­i [fr. rac bevr rasme moicavs. ultrAmokle [laT.  universiadasi Scd. universum] (filos. saxarato ConCxi. codna. ultra iqiT. ultra iqiT.  ultraiisferi. romelsac adamianis yuri ver aRiqvams. u. rasac mravamxrivi daniS­ nuleba. ¥ universiadisa.  Tbilisis iv. universQada [universi(teti) da (olimpi)ada] – studen­ tTa saerTaSoriso spor­ . javaxiSvilis saxelobis u. universQtet­i [laT. TvaliT ar aRiqmeba. ultrAbgera [laT.  u. gadaRma] – bgera. ultramokle (talRebi). ¥ sauniversiteto. mra­ valmxrivi. gadaRma]: ultraiisferi sxivebi – maRali sixSiris eleqtro­ magnituri rxevebi optikur da rentgenis sxivebs Soris.  ultramoklesi Scd. unQkum­i [laT.  kulturis saxalxo u. universalis sayovelTao] – 1.  s. romelsac aqvs sxvadasxva sabunebismetyvelo­maTema­ tikuri da humanitaruli ganyofileba (fakulteti). u. 2. unitaire – mTli­ ani. unikAlur­i [laT. romelTa sigrZe 10 metrze naklebia. gamoyeneba aqvs. saSualeba. ¥ ultramoklisa. warmoadgens Zalian maRali sixSiris drekad rxevebs. Zalian iSviaTs. oqsfordis u. saxelwodeba dawesebule­ bisa. u. universitas (universitatis) erToblioba] – 1. 2. gaerTianebuli] _ unitaruli saxelmwifo _ ise­ gareT myofs. romelic gankuTvnilia zo gad sa gan ma naT leb lo da samecniero­politikuri codnis asamaRleblad.. universAlur­i [laT.  u. yvela arsebuli.  u. ultra iqiT. unicum er­ TaderTi] – rac unikums war­ moadgens. saxelmZRvanelo. maRazia (mokled: univermaRi). erTiani. umaRlesi saswavlebeli da samecniero dawesebuleba. eqsponati.) mTliani samyaro. univErsum­i [laT. unicum erTa­ derTi] – Zalian iSviaTi ram.ult -524tuli Sejibreba. eqsperimenti. ukiduress.gadaRma] _ ultramokle talRebi _ radiotalRebi.

 u. utilitArizm­i [< laT. uranogrAfia [berZ. 2. ast­ ronomiis mfarveli muza.  terminebis u. romlis saqmea Tanamedrove didi qalaqe­ bis daproeqteba da mSeneb­ loba. geas (dedamiwis) Svili. unus erTi da facio va­ keTeb] – saerTo normaze gadayvana. Urna [laT. qaRaldi da sxv. urAnia [berZ. risame narCenebis Casayrelad. WurWeli. ekonomikisa da kulturis Tavmoyra did qalaqSi. uti- . 2. romelsac xelSi glo­ busi uWiravs. afrodites erT­erTi epi­ Teti. unifikAcia da unificQreba [laT. uranos ca. romelic dgas quCebSi papirosis nam­ wvavebis. mosaxleobis. specialu­ ri yuTi. urna] – 1.  soflis u. 3. warmodgenili hyavdaT qa­ lad. u.) mzidan rigiT meS­ vide planeta didi mzis sistemisa. utilis ga­ moyeneba] – gamoyeneba ri­ same. urbanizAcia [fr. taxtidan Camoagdo Tavisma Svilma kronosma. Cvrebi. (astr. WurWeli an yuTi. qalaqis cxovrebis Tavise­ burebebis gavrceleba.) Tanavaskvlavedebisa da SeuiaraRebeli TvaliT uti xiluli varskvlevebis aR­ wera. 2. urbanisation – < laT. ro­ gorc nedleuli. romelic ar aris dayofili federaciul elementebad (Statebad. romelsac aqvs Wri­ li biuletenebis Casayre­ lad faruli kenWisyris dros.-is Segroveba. Util­i [laT. zeca da graphô vwer] – (astr. urAnos­i [berZ. berZnul miTologiaSi: cis RmerTi. utilizAcia [laT. urbanQstika – xuroTmoZRv­ rebis dargi. romlebic gamousadegaria. 2. utilis sasargeblo] – narCenebi (jarTi.-is Cabareba. gaerTianeba. Uranos] – 1.). magram var­ ga gadasamuSaveblad. romelSic inaxa­ ven micvalebulis kremaciis (dawvis) Sedegad darCenil ferfls. urbanus qalaqisa] – 1. mxa­ reebad da sxv.-525Ti saxelmwifo. Urania] – berZ­ nul miTologiaSi: 1.).

s. u ar da topis adgili mis gareSe.. romlis eqtebis~ (e. gardaqmnisa da idealuri fAbrika [laT. sity.) fantastikuri ram. ganuxorcielebeli ocneba.  qaRaldis f. lovneba] – CineTis samxedro 2. rac ar emyareboda warmo. ufo (mr. komiresobamde miyvana da maTi teti.  flobde u. mefabrike _ igivea.  u. romelic Sei­ yvelaferSi naxon sargeb­ cavs specifikur varjiSebs. am bgeris aR­ Zirfesviani socialisturi mniSvneli noti. fa] – musikaluri gamis moZRvreba sazogadoebis meoTxe bgera. rac fabufolOgia [ingl. ararsebuli adgili] – uwyobs xelovnebis srul­ 1. nonebis codnas. loba. makaronis f. gazviadeba. f fantazia. ukidu­  f.i. (wign. ileTebs. risame.) metismetad gaxazva ¥ fabrikuli da safabriko. `mfrinavi Tef­ mixedviTac adamianis mo­ Sebis~) Sesaxeb. samxedro xe­ sargeblobis princi pi. ufos) Unidentified Flying ¥ mefabrikisa. utopia da dasxva saxis iaraRTan da berZ. yofas. (wign. ¥ utopiuri. damaxinjeba. gamorCnen rasme. miswrafeba imisaken. sportis saxe. fabrica saxe­ sazogadoebis Seqmnis Se­ losno] – samrewvelo sa­ saxeb. utrieren] – f. (s. rom xelovneba. ganuxorcielebeli ocneba.) warmoeba. ralis safuZvlad iTvleba USu [Cin.. . 2. gegmebi.uto -526- litas sargebloba] – 1. Object gamoucnobi mfrinavi  mefabrikesi Scd. ide­ obieqti (gmo) – mecniereba alisturi filosofiur­ `gamoucnobi mfrinavi obi­ eTikuri moZRvreba. UFO anda rikanti.w. brZolis ileTebs sxva­ utOpia [xelovn. utopiuri socializmi – fa [it. fexsacmlis utrQreba [< germ. romelic xels (e. romelic uSvebs upi­ sazogadoebis evoluciuri ratesad msubuqi da kvebis ganviTarebis obieqturi ka­ mrewvelobis saqonels.

qaSanuri). nivTierebani. iyeneben ke­  naxevarfabrikati Scd. file] – 1. melsac meti Sansi aqvs pir­ Sekvra] – lampari.) 2. fazAneb­i [berZ. nanadirevi. istoria. romlis wakiTx­ ris keTilganwyobilebiT. phasis sac erTi mxridan Semoxve­ gamovlena] – (wign. raime SejibrebaSi: sport­ smeni (doRSi – cxeni). romelSic Sere­ duqti. romelic Semdeg sa­ ulia TabaSiri da sxva bolood unda damuSavdes. 2. fabricatus dam­ Phasis axlandeli md. Ti­ xis masa. masSi asaxuli ambebi.  f. . ramikul nakeTobaTa dasam­ fAbula [laT. fAil­i [ingl. va erTdroulad xdeba. mizezi raime Tili sawvavi siTxiT. 2. adamiani. favOrit­i [fr.  f. ro­ fAkel­i [< berZ. Fakelzug <  molaparakeba garkveul Fakel CiraRdani da Zug svla. damTxvevebi. Sedgeba joxisagan. fabulisa. sinon. phakelos kona. ti. warmoebis sabolo­ (xoxobi) qaTmis ojaxisa. favorite (mdedr. ¥ fabuluri. sanaTi. Txroba.  romanis f. romelic monacemTa ganuyofeli er­ sargeblobs gavleniani pi­ Toblioba. nis) fazisis (frinveli) < fabrQkat­i [laT. vruli nawarmoebis Sina­ arsi. Txeli  fabulasi Scd. romel­ fAza [fr. movlenis an procesis gan­ viTarebaSi. faience] – 1. favor keTilganwyobi­ garkveuli wesiT Caweril leba] – 1. naxevrad fabrikati – nawi­ lobriv damuSavebuli pro­ faQans­i [fr. phasianos (orroni. fabula] – mxat­ zadeblad. am masis nakeTobani gamom­ wvari da moWiquli (qarT.-Si Sevida. fakElcug­i [germ.-527- fak fabrQkant­i – fabrikis pat­ f. od damuSavebuli produq­ Zvirfasi gareuli frinveli. rioni zadebuli] – mza safabriko saqarTveloSi] – frinveli nawarmi. melic kaSkaSa aliT iwvis. plastikis yda an parki qa­ Raldebis Sesanaxad.-is WurWeli. phase < berZ. kompiuterul mexsierebaSi < laT.) calke­ uli aqvs ZenZi (Cla) gaJRen­ uli stadia. ro­ veli adgilis dakavebisa.

Tayvans scemdnen Zveli xalxebi (`falosis kulti~). Cais f. urTierToba da sxv. familiaris ojaxuri. qalisebri xma. samedicino universitetis samkurnalo f. falsifikAcia [laT. kursi. fakUltet­i [< germ.fak -528 bagrationis f. faqir Raribi] – 1.  istoriis f. indoeTSi: moxetiale beri. facultas (facultatis). gawvrT­ nil cxovelebs aCvenebs da sxv. risame xarisxis gauarese­ ba. mimarTva vinmesadmi. fakultAtur­i [fr. moqmedi dro da dro. fAlanga [berZ. arasaval­ debulo. fAkir­i [arab. ro­ gorc bunebis mwarmoebeli Zalis simbolos gamoxa­ tuleba. 2. procesi] – CiraRdnebiani svla.  f.. SesaZlebloba] – SesaZlebeli. facultatis unarianoba..). 2. sadac aswavlian garkveul momijnave samecniero dis­ ci plinebs.  Rvinis f. toni. falangebi – TiTebis mok­ le lulovani Zvlebi. (fleSebi). falsifikAtor­i – falsi­ fikaciis Camdeni. unarianoba. phallos] – mama­ kacis sasqeso organo. Zvel saberZneTSi: qveiTi jaris sabrZolo wyoba – erTmaneTTan mij­ rili mwkrivebi. teqnikuri universitetis avtomeqanikuri f. davriSi.  universitetis sxvadasxva f.. fleSi (fleSebi). mamakacis Zalian wvrili. 2. f. warmodgenili asarCevad. Fakultat < laT.  istoriuli faqtebis f. saojaxo] – me­ tismetad Sinauruli. risame gayalbeba. romelic fokusebs akeTebs. familiAruli [laT. moxetiale muslimani beri.  familaruli Scd. . phalanx (phalangos)] – 1. mom­ Rerlis xmis gansakuTrebiT maRali registris bgera. falsifico vayalbeb] da falsificQ­ reba [germ. 2. mouri­ debeli (qceva. fAlos­i [berZ. falseto] – 1. fAlcet­i [it. falsifizieren] – 1. SesaZlebloba] – umaRlesi saswavleblis ganyofileba. gamyalbe­ beli. facultattif < laT.

fAntom­i [fr. sxeulis an misi nawilis modeli naturaluri sidi­ disa. rwmena. 2. fanaticus gaSmagebuli] – fanatizmiT Sepyrobili adamiani.  f.) raime saqmiT an ideiT ukiduresi gataceba. fantasmagOria [berZ. gulzviadoba. phantasma moCveneba] – 1. fanfaron] – mkvexara baqia. ararealuri ram. (gadat.] – Zveli egvi ptis me­ feTa tituli. zRapruli. bodviTi Cvenebani. brmadmorw­ muneoba.-529- far fanabEria [holan. fanatQkos­i [laT.  namdvili f. fantastikuri mov­ lena. fanatisme] – 1. iyeneben TvalsaCino­ ebisaTvis samedicino sas­ wavlebelSi da sxv. literaturuli nawarmoebi. ampartavnoba. 2. fAntast­i – mwerali – fan­ tastikuri nawarmoebebis avtori. kudab­ zikoba. dakavSirebuli. 2) gamsWvaluli. farAon­i [fr. romani.) – tkivilis grZnoba amputaciis Semdeg araarse­ bul kidurebSi.  fantastiuri. varater] . warmosaxvis produqti. fantaziasTan – qedmaRloba.  fanatiuri Scd. relogiuri rwmeniT ukidu­ resi gataceba. yoyoCoba. warmodgenis unari. fanfAron­i [fr. trabaxa. oc­ neba. kinofilmi. 2. Zalaze ucnauri. zebunebrivi am­ bebi. phantasia war­ mosaxva] – 1. moC­ venebiTi ram. ararealuri. moCveneba. fantOmur­i – tkivili (me­ dic. fantasturi Scd.-ia. fantAzia [berZ. fanAtizm­i [fr. fan­ tastikaze damyarebuli. 2. SemoqmedebiTi warmosaxvis.  f. fanaberia] fantAstika – 1. brmad­ morwmune. pharaôch < eg­ vi pt. ¥ fanatikuri. farvAter­i [holand. mediduroba. f. gamogoni­ li. fantône berZ.  mdidari f. bRenZiaoba. fantastikuri – fantastikiT (mniSv. phantasma moCveneba da vlaparakob] – fantastikuri warmodgena risame Sesaxeb. romlebSic aRwerilia ga­ mogonili.

II s­mde. motociklze da a.  avtomobilis f. mxolod garegnul .  farmacevtiuli Scd. farmAcia [berZ. mxilebul iqnen saRvTo we­ sebis. ¥ farmacevtikuli da farmacevtuli. phare kunZuli fa­ rosis saxelis mixedviT aleqsandriis (egvi pte) ax­ los. es seq­ ta arsebobda sadukevelTa gverdiT Zv. koleji. ganaTleba.) gamokvleva. cnobari. romelsac farmacevtu­ li ganaTleba aqvs. qadagebda wesebis mkacrad dacvas. damzadebas. ebrZo­ da elinistur kulturas. romelic ganTqmuli iyo Zvelad Tavisi SuquriT] – eleqtruli fari avtomo­ bilze. ebraelTa polit. pharmakeutike] _ igivea. farisEvel­i [Zv.  f.saiqio cxov­ rebisaTvis zrunvas.  f. fAr­i [fr. romlis skala­ zec yinulis dnobis wer­ tilia aRniSnuli +32°­iT. gzis gasanaTeblad. farse] – 1.romelic Seiswvalis samkurnalo wam­ liT saSualebaTa mopovebas. saxalxo Teatris saxeoba. romelic – (zRv. farmakolOgia [berZ.­religi­ uri seqtis wevri. sinon. WeSmaritebad acxadebda sakuTar Sexedulebebs. xolo wylis duRilis wer­ tili +212°­iT. Senaxvisa da gacemis wesebs. rac far­ macia.S. feruSim – gamoyofili. pharmakos wamali da logos moZRvre­ ba] – mecniereba. II s­dan ax. f. farmAcevt­i – afTiaqis muSa­ ki. ebr.far -530aRsrulebaSi ieso qristes mier. romelsac devnid­ nen da kriWaSi edgnen mas. f. kenti] – Zv. pharmakeia wa­ mali] – mecniereba. wamalTmcodneoba). sastikad dasajes kidec is jvarze gakvriT. romelic Seiswavlis samkurnalo nivTierebaTa moqmedebas organizmze (qarT. fArs­i [fr. ¥ farmakologiuri da safarmakologio. w. farenhAit­is Termometri – Termometri. w. farmacEvtika [berZ. (s. visime farvaterSi svla (yofna da sxv.) sanaosnod gamosa­ degi wylis sivrce.) – visame pozici­ aze. visame gavlenis qveS yofna.

-531farTod iyo gavrcelebuli Sua saukuneebSi dasavleT evropaSi. SemTxveva. ¥ faunisa. visime xelmoweris zusti piri. fAtum­i [laT. 3. gverdiTi f. fAta­mOrgana [it.. fason] – 1.  wina f. fatum] – (wign. fatAlizm­i [< laT. fArS­i [rus. obieqtebis swra­ fad cvalebadi da damaxin­ jebuli gamosaxulebani. sabediswero. raime nakeTobis garegnuli Sesaxedaoba. movlena. 2. romlis drosac horizon­ tze Cndeba Soreuli kun­ Zulebis. flora). modeli.  f. manera. romlis mixedvi­ Tac aris Sekerili raime (tansacmeli. fexsacmeli).. facade] – Senobis gareTa mxare. fauna] – cxovelTa samyaro (Sdr. 2. 3. fAqt­i [laT. winaswar gansazRvruli be­ dis gardauvlobis rwmena. masxroba. (saubr.) raime garkveuli xerxi. vodevi­ li erTgvari uxamso Sina­ arsisa. sabuTis.. fAqs­i [ingl.) bedis­ weris (fatemis) arsebobis. forma. fAs­i [fr.  faunasi Scd.) gardauvali bedi. face] – winamxare. SemTxveva. fatalis] – (wign. zRvis f. msubuqi komedia. fatAlur­i [laT. mTebis. fax simile Seqmeni msgavsi] – mo­ wyobiloba brtyel gamosa­ xulebaTa cifruli saxiT gardasaqmnelad da sate­ lefono xaziT maT gada­ sacemad. factum gakeTe­ buli] – namvilad momxdari ambavi. fAsad­i [fr. am gziT miRebuli Setyobineba. fatalis sa­ bediswero] – (wign. ukana f. faqsQmile [laT.  saqarTvelos flora da f. farce] – dakepili da Sezavebuli xorci an sxva ram produqti saWmlis mosamzadeblad: sateni. fAuna [laT. . fata morgana] – miraJis nairsaxeoba. fAson­i [fr.) TiTqos gangebiT faq gardauvali. wi­ na xedi. qalaqebis da sxv. bediswe­ ra. фарш < fr. forma. (gadat. faxsimile ga­ akeTe msgavsi] – xelnaweris.. tropikuli f.) cinikuri xumroba. fax < laT.

fASizm­i [it. 2. federation < laT. saWadrako f. saxelmwifo Sekvra. gasayidi fasi da sxv. reJimi. partia. sa­ xelmwifo wyobilebis fe­ deraluri sistema. féderalisme < foedus kavSiri] – 1. sxv.. egvi pteSi da zog. ¥ faqturisa. ¥ federaciuli. risame struqtura. mwarmoebeli] – (wign. ro­ melSic aRniSnulia saqon­ lis saxelwodeba. calkeul organizaciaTa.raodenoba. fAqtor­i [laT. monacemebi. romlis drosac ramdenime damou­ kidebel saxelmwifosgan Seqmnilia erTi mTliani saxelmwifo. fASa [Turq. viTareba.  f.-ebis ganzogadeba. ¥ faqtobrivi. f. factor mkeTe­ beli. gasayidad gagzavnili sa­ qonlis darTuli sia.  naxatis f.) raime procesis. fASist­i – faSizmis momxre. factura damu­ Saveba. damyarebuli federaciis princi pze.  f.  faqturasi Scd. agebuleba] – 1. feEria [fr. f. ¥ faSisturi. sazogadoebaTa kavSiri.  f. federAlizm­i [fr.  faSasi Scd. muslimanur qve­ yanaSi. saxelmwifo. mxat­ vruli nakeTobis zedapiris Tavisebureba.  faqtiuri Scd. foederare kavSiri] – 1. fascismo] – yve­ laze ufro agresiuli po­ litikuri mimdinareoba da aSkara diqtaturis forma. Teatraluri an sacirko sanaxaoba zRapruli Sina­  istoriuli f. faSisturi organizaciis wevri. f..  f. 2.faq -532axorcielebs Sovinizmisa da rasizmis politikas.  mniSvnelovani f. movlenis mizezi. politikuri mimdinareoba. wyo­ bilebis forma. ¥ faSisa. pasa] – umaRlesi samxedro an samoqalaqo wo­ debuleba Zvel osmaleTSi (TurqeTSi).  fexburTis f. romelic cdilobs aseTi sistemis Seqmnas. federAcia [fr. 2. masala. fAqtura [lT. féerie < fée feria] – 1. . ¥ faSisturi.

mcenareTa ayvavebas.. f. rogorc mudmivi ganaxlebisa da aRorZinebis simbolo). ¥ fenomenuri da fenomenaluri.-533arsisa. weris f. dadgmuli sxvada­ sxva scenuri efeqtis gamo­ yenebiT. fekAlia [laT. feixoia Scd. ikeTebs mwvane wvnian momJavo­tkbil na­ yofs. 2. aristokratia. fenOmen­i [berZ. ¥ feletonuri da safeletono.  f. feeriul­i – feeriis xasi­ aTisa. phoinix (phoinikos] – zogi Zveli xal­ xis miTologiaSi: frin­ veli. codna. (s. momaja­ doebeli. f. romelic sikvdilis moaxloebisas TiTqos Tavs feo iwvavs da kvlav aRdgeba Tavisi ferflidan. Tema. rome­ lic swavlobs mcenareTa da cxovelTa sicocxlis periodul movlenebs (mag.  f.) manera. felEton­i [fr. warmodgena. moma­ jadoebeli sanaxaoba. rac ganpirobebulia weliwadis droTa monacvleobiT.) stili. mexsiereba. feOdal­i [laT. Zala.] – sazogadoebrivi . romelic feleto­ nebs wers.  f. phaino vuC­ veneb da logos moZRvreba] – biologiis nawili. frin­ velTa gadafrenas). feodalisme < laT. araCveuleb­ rivi movlena. am xis nayofi.) raime TvalsazrisiT gansakuTre­ buli. phainimen movlenili] – (wign. fenolOgia [berZ. feuilleton] _ iumoristuli an satiruli nawarmoebi saWirboroto sakiTxebze (Cveulebriv sa­ gazeTo statia). momxiblavi. (s. fEniqs­i [berZ. ¥ feodaluri.  feixoisa. feletOnist­i – gazeTis muSaki.) momxiblavi. faex (faecis) na­ leqi) – adamianis Sardisa da ganavlis narevi. Feijoa] – subtro­ pikuli xe. feodalis] – feodalizmis dros feo­ dis – mefis an ufrosi fe­ odalis mier miniWebuli miwis­mfobeli sxvadasxva (Cveulebriv samxedro) sam­ saxuris fasad.  f. feodAlizm­i [fr. iSviaTi. cocx­ ldeba (ixmareba. fEixoa [esp. f. (gadat.  feixoasi.

fer

-534ujredSi da xels uwyobs organizmSi mimdinare qi­ miuri reaqciebis daCqare­ bas. fermentAcia [< laT. fermento viwvev gafuebas, gaRvivebas] – gafuebis, gaRvivebis pro­ cesi. fErmer­i [ingl. farmer < fr.] – fermis (mniSv. 1) patroni an moijare. ¥ fermeruli da safermero.  f. (s.) meurneoba fertilUroba [laT. fertilis nayofieri] – organizmis unari, warmoqmnas STamomav­ loba. feSenebEluri [ingl. fashionable] – didi gemovnebiT mowyobili; moduri.  f. sastumro.  feSenebluri Scd. festQval­i [fr. festival] – xe­ lovnebis ama Tu im dargis miRwevaTa Cveneba, daTvali­ ereba sazeimo viTarebaSi.  Teatraluri f., musikaluri f., qarTuli kinofilmebis festivali. ¥ safestivalo.  s. programa, s. afiSa. fEtiS­i [fr. fétiche < port. fetiso jadosnoba] – 1. usulo

wyobileba, romelic win uswrebs kapitalizms da, romlis drosac feodals mTlianad ekuTvnis warmo­ ebis saSualebani da ara­ srulad ekuTvnian miwaT­ moqmedi yma glexebi. ¥ feodaluri.  f. wyobileba, f. saxelmwifo. fEria [fr. fée < laT. fatum bedi] 1. keltebis da romenuli xalxebis rwmeniT – mded­ robiTi sqesis idumali ar­ seba, romelic zecaSi an miwis qveS binadrobs da, romelic adamianebTan Se­ dis kontaqtSi, afrqvevs maT sikeTes an borotebas Tesavs. 2. jadoqari, sulis Camdgme­ li.  keTili f., boroti f. fErma [fr. ferme] – 1. kerZo meurneoba, sasoflo­same­ urneo sawarmo sakuTar an ijariT aRebul miwaze. 2. calke meurneoba, romelic misdevs mecxoveleobis ra­ ime dargs.  mefrinveleobis f., merZeveobis f. fErment­i [laT. fermentum] – organuli nivTiereba, ro­ melic warmoiqmna cocxal

-535-

fig

avgarozi, amuleti, sagani, TrTola, gulis cimcimi. romelsac pirvelyofili fQbroma [< laT. fibre boWko] tomebi miawerdnen zebuneb­ – boWkovani SemaerTebeli riv, magiur Zalas da Tay­ qsovilisa. vans scemdnen. fQgaro [sakuT. sax.] – qalis 2. (gadat.) iseTi ram,rac brmad mokle da farTo, usaxelo swamT, rasac eTayvanebian, Casacmeli. aRmerTeben. fQgura [laT. figura, saxe, fetQSizm­i [fr. fétichisme xeli] – 1. sibrtyis an siv­ port.] – 1. fetiSebis Tay­ rcis nawili, romelic Se­ vaniscema, usulo sagnebis mosazRvrulia daxSuli kulti. xaziT; garkveuli wesiT 2. (gadat.) brmad Tayvaniscema ganlagebulia wertilebis, risame. xazebis, zedapirebis an sxe­ fTiziAtria [berZ. phthisis ulebis erToblioba. Wleqi da iatereia mkurna­  geometriuli f.-ebi (sam­ loba] – medicinis nawili, kuTxedi, piramida, konusi romelic swavlobs fil­ da sxv.). tvebis tuberkulozs da 2. adamianis sxeulis moyva­ misi mkurnalobis meTo­ niloba, misi garegnuli mo­ debs. xazuloba. fTOr­i [berZ. phtora daRupva,  moxdenili f. mospoba] – qimiuri elementi, 3. adamianis an cxovelis mwvave sunis mqone ufero skulpturuli an grafiku­ airi. li gamosaxuleba.  sanTlis f.-ebi. fQasko [it. fiasco] – (wign.) 4. mdgomareoba, pozicia, ra­ sruli marcxi; kraxi. ime moZraobisas (mag., cekvis,  axalma wamowyebam f. gaciguraobis dros, TviTmf­ nicada. rinavisa – frenaSi). fibrilAcia [< laT. fibra  umaRlesi pilotaJis f. boWko]: gulis fibrilacia 5. WadrakSi: saerTo saxel­ _ (medic.) gulis kunTis wodeba mefisa, lazierisa, calkeuli boWkoebis daq­ etlisa, kusi da mxedrisa saqsuli – erTmaneTs da­ (paikebisgan gansxvavebiT); Sorebuli SekumSva; gulis

fid

-536 f. movlena, f. cdebi. 2. adamianis organizmTan da­ kavSirebuli (sapirisp. su­ lieri).  f. nakli, f. dasja. 3. kunTebis moqmedebasTan dakavSirebuli (sapirisp. gonebrivi).  f. Sroma, f. varjiSi. fizikuri kultura – adami­ anis sxeulis yovelmxrivi srulyofa da gamagreba fizikuri varjiSebis saSu­ alebiT. fizioTerApia [berZ. physis buneba da therapeia mkur­ naloba] – fizikuri, buneb­ rivi saSualebebiT (haeriT, wyliT, eleqtrobiT da sxv.) mkurnaloba. fiziolOgia [berZ. physis bu­ neba da logos moZRvreba] – 1. mecniereba, romelic Seis­ wavlis cocxali organiz­ misa da misi funqciebis sasicocxlo nawilebis moq­ medebas. 2. organizmSi mimdinare sa­ sicocxlo procesebi:  adamianis f., mcenareTa f. ¥ fiziologiuri.  f. procesebi, cxovelTa f. Tvisebebi. fizionOmia [fr. physionomie < berZ. phisis buneba da

farTo gagebiT: saxelwo­ deba Wadrakis kompleqtis TiToeuli qvisa, koWisa. figUruli – 1. rTuli mo­ xazulobis mqone.  f. namcxvari, f. Sokoladi. 2. rac sruldeba figurebiT (mniSv. 4).  f. sriali yinulze. figurAluri – xatovani (Tqma, gamoTqma); igavuri, qa­ ragmuli, gadakruli (la­ paraki). fidEizm­i [fr. fidéisme < laT. fides rwmena] _ idealisturi moZRvreba, romelic reli­ gias, rwmenas aniWebs upira­ tesobas mecnierul cod­ nasTan SedarebiT. fQesta [esp. fiesta] – espaneTis da sxva espanurenovan qvey­ nebSi: dResaswauli, zeimi. fQzika [berZ. physyke] – mec­ niereba, romelic Seiswav­ lis bunebis movlenaTa zogad kanonzomierebas, ma­ teriis Tvisebebsa da age­ bulebas da misi moZraobis kanonebs.  Teoriuli f., birTvuli f., f.-is kursi, f.-is gakveTili. fizQkuri – 1. fizikasTan dakavSirebuli.

gn̅omon̅ mcodne] – 1. adamia­ nis pirisaxe: saxis gamome­ tyveleba, xasiaTi, saxe ri­ same. 2. gansakuTrebuli Tvisebe­ bis erToblioba, romelic gansazRvravs adamianis pi­ rovnebas. fQkus­i [laT. ficus] – oTaxis dekoratiuli xe; aqvs sqeli tyaviseburi foToli. fil..., ...fil [berZ. philos me­ gobari, mosiyvarule, phileô miyvars] – 1. rTuli sityvebis dasawyissa da boloSi,romelic aRniSnavs moqmed pirs da iTargmneba rogorc `mosiyvarule~, `moyvaruli~, `megobari~.  filatelisti, bibliofili. 2. ganyenebuli sityvebis da­ sawyisSi aRniSnavs umTav­ resad `siyvaruls~.  filatelia. filAnTrop­i [berZ. philanthropos < phileo miyvars da anthropos adamiani] – (wign.) qvelmoqmedi, mowyale, kacT­ moyvare.  filantropi Scd. filanTrOpia [berZ. philanthropia] – (wign.) qvelmoqmedeba, kacTmoyvareoba. ¥ filanTropiuli.

-537-

fil

 f. sazogadoeba.  filantropia, filanTropuli, filantropiuli Scd. filarmOnia [berZ. phileo miyvars da harmonia harmo­ nia] – sazogadoeba an dawe­ sebuleba, romelic awyobs koncertebs da eweva mu­ sikaluri xelovnebis pro­ pagandas. filatElia da filatE­ lizmi [berZ. phileo miyvars da ateleia gadasaxadisgan ganTavisufleba] – safosto markebis Segroveba, maTi koleqcebis Sedgena. fQle [fr. filet] – 1. frinvelis xorcis an Tevzis naWeri, romelsac Zvlebi aqvs gac­ lili. 2. suki. filQal­i [laT. filialis vaJiSvi­ lisa] – raime dawesebulebis erTgvarad damoukidebeli ganyofileba, romelic sxva­ gan aris ganTavsebuli (mo­ Tavsebuli).  bankis f., muzeumis f. filiAcia [fr. filiation] – (wign.) risame ganviTareba Tanmimdevrulad, evoluci­ urad.  ideaTa f. filQgran­i [it. filigrana <

fil

-538 qarTuli f., inglisuri f., espanuri f. ¥ filologiuri da safilologio.  f. (s.) Jurnali, f. gamokvleva. filosOfia [berZ. philosophia < phileô miyvars da sophia sibrZne] – mecniereba bunebis, adamianTa sazogadoebisa da azrebis ganviTarebis uzo­ gadesi kanonebis Sesaxeb.  antikuri f., kantis f. ¥ filosofiuri da safilosofio. ¥ f. (s.) disci plina, f. (s.) sistema. filofOnia [berZ. phileô miyvars phônç bgera] – koleqcione­ robis saxeoba – musikaluri firfitebis Segroveba. filOqsera [berZ. phyllon fo­ Toli da xeros gamxmari] – vazis mavnebeli mweri. fQltr­i [fr. filtre < saS. laT. filtrum qeCa, nabadi] – xelsawyo an nivTiereba si­ Txeebis, airebis gasawmen­ dad minarevebisgan.  meqanikuri f., firfitovani f., badiani f., Sigawvis Zravas zeTis f. fQltrat­i [fr. filtrat] – 1. fil­ trSi gatarebuli siTxe.

laT. filum Zafi da granum marcvali] – 1. saiuveliro nakeToba, romelic mogva­ gonebs dawnul nawarms, dawnul maqmans, arSias wvrili oqros, vercxlis, spilenZis da sxv. mavTuls. 2. wylis niSani qaRaldze. 3. qaRaldi gamWirvale saxiT, moxatulobiT, naxWiT. ¥ filigranuli.  f. qaRaldi, f. broSi, f. beWedi. filQpika – mkacri mamxile­ beli sityva, visime wina­ aRmdeg [Zv. berZeni orato­ ris – demosTenes – sityvebis philippikas­s mixedviT, rom­ lebic mimarTuli iyo me­ fe filpe makedonelis wi­ naaRmdeg]. filQster­i [germ. Philister] – SezRuduli gonebisa da farisevluri qcevis adami­ ani, romlis intersebi Se­ mofarglulia yoveldRi­ uri wvrilmanebiT; meSCani, obivateli. fQlm­i [ingl. film] _ igivea, rac kinofilmi. filolOgia [berZ. phileô miy­ vars da logos sityva] _ im mecnierebaTa erToblioba, romlebic Seiswavlian ena­ sa da literaturas.

-5392. mdinaridan miwis qveS ga­ suli da gafiltruli, da­ salevad vargisi wyali, fSa, fSani. filtrAcia [br. filtration] – 1. filtrSi gatarebiT gaw­ menda (siTxis, gazisa). 2. siTxis gaJonva forovan garemoSi. fimQam­i [berZ. fhimima] – 1. keTilSobiluri nivTiereba mosawevad, sakmeveli, aseve aromatiuli boli (kvamli), romelic am nivTierebis wvis Sedegad warmoiqmneba. 2. (gadat.) aRtacebuli (aRfr­ Tovanebuli) qeba (SeZaxeba), pirferoba, mliqvneloba.  f. vinmesTvis moweva. fQnal­i [it. finale] – 1. risame bolo, daskvniTi nawili; daboloeba.  piesis f., operis f. 2. sportuli Sejibrebis bo­ lo nawili.  saqarTvelos Tasis gaTamaSebis f. fexburTSi. ¥ finaluri da safinalo.  f. (s.) scena, f. (s.) Sejibreba. finAlist­i – (sp.) finalis (mniSv. 1.) monawile. finAnsebi [fr. finance] – fuli, rogorc sameurneo brunvis elementi.

fio

 saxelmwifo f.-ebi, f. saministro. ¥ finansuri da safinanso.  f. (s.) operacia, s. organoebi, sawarmos f. (s.) mdgomareoba.  mx. finansi ar ixmareba.  finansiuri Scd. finAnsist­i – 1. safinanso saqmeebis specialisti. 2. kapitalisti, romelic msxvili safinanso opera­ ciebs awarmoebs. fQnik­i [berZ. phoinix phoinikos] – finikis palmis nayofi; indisxurma. finikis palma – palma, ro­ melsac aqvs didi frTisebri foTlebi; isxams uwvno tkbil, yuaTian nayofs. fQniS­i [ingl. finish damTavreba, daboloeba] – 1. siswrafeSi sportuli Sejibrebis bo­ lo nawili.  100 metrze rbenis f. 2. aseTi Sejibrebis bolo punqti.  f.-Tan axalbeda morbenali miiWra pirveli. ¥ safiniSo.  s. boZi, s. lenti, s. xazi. fQord­i [norveg. fjiord] – zRvis viwro yure, romelic xmeleTSi Rrmad aris SeW­ rili, Cveulebriv aqvs ma­

fir

-540-

Rali, cicabo, kldovani napirebi. fQrma [it. firma xelmowera] – savaWro an samrewvelo sawarmo; sawarmoo gaerTi­ aneba.  ucxouri f.-ebi, saavtomobilo f. safirmo – rac uSualod aris dakavSirebuli ama Tu im samrewvelo dargTan an sawarmosTan.  s. maRazia, s. nisani. fQrman­i [spars. firman] _ ira­ nis Sahis, TurqeTis (osma­ leTis) sulTnis da zogi sxva mahmadianuri qveynis mmarTvelis brZanebuleba. fQrn­i [ger. firn] – msxvilmar­ cvlovani mkvrivi Tovli, romelic grovdeba mTiani raionebis Cavardnil adgi­ lebSi (Tovlis mijnis ze­ viT) da polarul qveynebSi; warmoadgens gardamaval stadias Tovlis da yinuls Soris. fQsk­i [laT. fiscus] – (wign.) saxelmwifo xazina. fQstula [laT. fistula] – (me­ dic.), romelime Sinagani organodan gareT gamomava­ li mili (bunebrivi an xe­ lovnuri).

fisharmOnia [ger. Fisharmoni-

um] – klaviSebiani da sa­ berveli momcro sakravi.  fisgarmonia, fizgarmonia Scd. fiuzElaJ­i [fr. fuselage] – TviTmfrinavis korpusi. fQqs­i [laT. fixus mtkice,uZravi, ucvleli] – 1. saqonlis dadgenili fasi. 2. zustad gasazRvruli Tan­ xa raime saxis samuSaos anazRaurebisa, gasamrje­ losi. fiqsAcia [fr. fixation] da­ fiqsireba [germ. fixieren] – (wign.) – risame aRniSvna (Cawera, Caxatva, Caxzva) an daxsomeba.  miwisZvris f. fiuCErul­i [ingl. futures transactions] – birJaze swrafi garigebebi, romlebic da­ kavSirebulia nedleulis, oqrosi, valutis, finansur da sakredito dokumentebis yidva­gayidvasTan garigebis momentSi dafiqsirebul fa­ sebSi, drois garkveuli Su­ aledis Semdeg operaciis Sesrulebisa (2­3 wlamde).  f. operaciebi. fQqcia [laT. fictio] – ganzrax SeTxzuli, gamogonili, ara­

-541namdvili ram, rasac Cve­ ulebriv iyeneben garkveuli mizniT. ¥ fiqciuri.  f. angariSi, f. Tamasuqebi.  fiqtiuri Scd. flAgman­i [holand. vlagman] – 1. samxedro xomaldebis msxvili SenaerTis sarda­ li. 2. didi samxedro xomaldi, romelzedac imyofeba raime SenaerTis sardali da ro­ melzedac aRmarTulia misi alami. 3. flotis yvelaze didi an saukeTeso gemi romelime zRvaSi, naosnobaSi. ¥ saflagmano.  s. xomaldi (gemi) _ igivea, rac flagmani (mniSv. 2, 3). flAgStok­i [holand. vlaggonstok] – alamis aRsamarTavi latani (gemze, Senobaze da sxv.). flaQer­i [ingl. flier CorTma­ vali cxeni] – sadoRe cxeni, romelic did simardes iCens mokle distanciaze. flAmingo [portug. flamingo] – wylis didi frinveli, romelsac aqvs movardis­ fero TeTri bumbuli, grZe­ li kiseri da fexebi; gav­

fli

rcelebulia tropikebSi da subtropikebSi. flAng­i [fr. flank, germ. Flanke] – marcxena an marjvena mxare mwkrivisa, mwyobrisa, fron­ tisa, jarebis ganlagebisa (agreTve sportuli moedni­ sa, Wadrakis dafisa); (qarT. sinon. frTa).  frontis marjvena (mar­ cxena) f., f.-ebidan Semovla, mefis (lazieris) f. flEgma [berZ. phlegma] – 1. metismeti gulgriloba, auRelveloba. 2. (saub.) ityvian flegmatur adamianze. flegmatQkos­i [berZ. phlegmartikos] – adamiani, romelsac neli aTvisebis unari aqvs da susti aqtiurobisa, Zne­ lad gamaRizianebeli, momT­ meni da gulgrilia. flESebi [fr. fléche isari] – (ist. samx.) sabrZolo mwyob­ ri blagvi kuTxis magvari; savele simagre cocxali Zalisa.  bagrationis f. borodinos brZolaSi 1812 w. flQgel­i [germ. Flügel frTa] – mTavari Senobis gverdiT miSenebuli an didi Senobis ezoSi mdgari patara sa­

fli

-542-

cxovrebeli saxli. flQrt­i [ingl. flirt] – msubuqi trfiali, arSiyoba. fliUger­i [germ. Flügel frTa] – xelsawyo (Tavisuflad moZravi alami, firfita an isari) qaris siCqaris da mimarTulebis gasazomad.  flugeri Scd. fliuorogrAfia [laT. flouor mxedveloba,dineba da graphô vwer] – rentgenelogiuri kvlevis meTodi adamianis sxeulis organoebisa – ga­ Suqebuli ekranidan gamo­ saxulebis fotofirze ga­ datanis mizniT.  fliuorografi. ¥ fliuorografiuli.  f. kvleva. flomAster­i [ingl. flowmaster] – fanqris saxeoba, av­ tokalmis msgavsi; sawerad (saxatavad...) aqvs forovani Reri, romelic gaJRenTilia specialuri saRebaviT. flOra [laT. Flora] – mcena­ reTa samyaro (yvavilTa, ga­ zafxulis da siymawvilis romauli qalRmerTis – Flora­s saxelis mixedviT). Sdr. fauna.  saqarTvelos f. da fauna.  tropikuli f.

flOrin­i [it. Florino] – ho­
landiis fulis erTeuli – guldenis – meore saxeli. flOt­i [holand. Floot] – qvey­ nis samxedro an savaWro gemebis erToblioba  samxedro f., savaWro f., Savi zRvis f. sahaero floti _ TviTmfri­ navebis erToblioba (sinon. aviacia, aerofloti). flotQlia [esp. flotilia] – 1. ama Tu im mdinaris, tbis, daxuruli zRvis samxedro gemebis SenaerTi.  kaspiis f. 2. specialuri daniSnulebis gemebis razmi.  sanaRmo f. fOie [fr. foyer kera] – TeatrSi, kinoSi da misT: darbazi, sa­ dac imyofebian mayureblebi sanaxaobis dawyebamde da antraqtis dros. ¥ foiesi.  foiisa Scd. foiErverk­i [germ. Feuerwerk] – ferad­feradi SuSxune­ bis gaSveba haerSi (raime zeimis dros).  feierverki Scd. fOkus­i1 [germ. Fokus < laT. focus kera] – 1. (fiz.) garda­ texili an areklili sxi­

-543vebis gadakveTis wertili.  gamadidebeli minis f. 2. wertili, romelSic foto an kinogadaRebis dros sag­ nis gamosaxuleba suraTze maqsimalurad mkafiod ga­ modis. fOkus­i2 [< germ. Hokus pokus] – marjve ileTi, tri­ uki, rac Tvals atyuebs da mayureblebis gancvifre­ bas iwvevs moCvenebiTi ze­ bunebriobiT; damyarebulia xelis simardeze, moqnilo­ baze, raime kanonzomierebis codnaze.  f.-ebis keTeba, f.-ebis Cveneba. mefokuse – msaxiobi, rome­ lic fokusebs akeTebs (sinon. iluzionisti). ¥ mefokusisa.  mefokusesi Scd. folQant­i [germ. Foliant] – didi formatis wigni, Cveu­ lebriv Zveleburi. fOlklor­i [ingl. folk-lore] – xalxuri zepiri Semoqmedeba (zRaprebi, leqsebi, andazebi, gamocanebi da sxv.). (qarT. sinon. zepirsityviereba).  folkliori Scd. fOlga [holand. folga < laT. folium furceli] – liTonis sifrifana furceli, ro­

fon

melsac iyeneben sakvebi produqtebis SesafuTavad, saamkinZo saqmeSi, sarkis warmoebaSi da sxv. fonAcia [fr. Phonation < berZ. Phônos bgera] – sametyvelo bgerebis warmoTqma. fonendOskop­i [berZ. phônç bgera, endon SigniT da skopeç vuyureb, vakvirdebi] – samedicino xelsawyo gulisa da filtvebis mo­ sasmenad. fonEtika [berZ. phonetikos bge­ risa] – enaTmecnierebis na­ wili, romelic enis bgeriT Semadgenlobas Seiswavlis. ¥ fonetikuri.  f. transkrifcia, f. gamokvleva. fOn­i [fr. fond] – 1. ZiriTadi feri, romelzedac raimea gamoxatuli.  wiTeli f. 2. risame (mag., Senobis, qanda­ kebis) ukan arsebuli siv­ rce.  cis f. 3. gadat. (wign.) garemocva, sadac rame xdeba; garemom­ cveli pirobebi.  romanis istoriuli f. fOnd­i [fr. fonds] – 1. raime miznisaTvis gankuTvnili fuladi saxsrebi.

fon

-544Soris arsebuli sicariele (qarT. sinon. svreti). ¥ forebiani da forovani.  f. Tuji, f. miwa.  mx. fori.  porebi, pori, porebiani, porovani Scd. fOrel­i [germ. Forello < Sved.] – kalmaxi. fOrvard­i [ingl. forward] – fexburTis, hokeis gundis wevri,romelic TavdasxmaSi TamaSobs. fOrzac­i [germ. vorzatz] – furceli, romlis erTi na­ xevari wignis ydazea Sig­ nidan gamokruli; ydas akavSirebs akinZul furc­ lebTan. fOrin­Ofis­i [ingl. Foreign Office] – didi britaneTis sa­ gareo saqmeTa saministros saxelwodeba. fOrma [laT. forma] – 1. sag­ nis garegnuli saxe, moxa­ zuloba (qarT. sinon. moyvaniloba).  lamazi f.-is larnaki. 2. Sinaarsi garegnuli gamo­ xatuleba, garegnuli mxa­ re.  f.-is da Sinaarsis erTianoba. 3. risame organizaciis saxe, ti pi, sistema, romelic gan­

 xelfasis f. 2. risame maragi.  wignebis f., muzeumis f.ebi, sabinao f. ¥ safondo.  s. qaRaldi, s. samSeneblo masalebi. fono..., fOn­i [< berZ. phonç xma, bgera, xmauri, metyveleba, sityva] – rTuli sityvebis dasawyisSi da bolos aR­ niSnavs am sityvebis damo­ kidebulebas xmasTan, bge­ rasTan.  fonometri, telefoni. fonOgrama [berZ. phônç bge­ ra da gramma Canaweri] – xmis, bgeris Canaweri firze, firfitaze da misT. fOra [it. fora winaswar] – 1. zogierT sportul Sejib­ rebebSi,TamaSebSi: winaswar ganpirobebuli upiratesoba, romelsac Zlieri moTamaSe aZlevs susts. 2. (gadat.) upiratesoba rai­ meSi, romelsac Tavisi ne­ biT aZlevs erT­erTi part­ niori meores.  f-as micema. fOrebi [berZ. poros (mx.)] – 1. saofle jirkvlebis wvri­ li nasvretebi kanis zeda­ pirze. 2. nivTierebis nawilakebs

-545pirobebulia garkveuli Si­ naarsiT.  saxelmwifo mmarTvelobis f. 4. risame saxesxvaoba, nairsa­ xeoba.  gri pis msubuqi f. 5. risame dadgenili nimuSi.  saarCevno biuletenis f., samedicino f. #1., f.-is mixedviT Sedgenili dokumenti. 6. mowyobiloba raimesaTvis garkveuli moxazulobis misacemad (sinon. yalibi).  tortis f. 7. sxvadasxva kategoriis pir­ TaTvis dadgenili nimuSis tansacmeli.  samxedro f., moswavlis f. formaluri – rac mxolod formas (mniSv. 2) icavs da angariSs ar uwevs saqmis namdvil viTarebas.  saqmisadmi f. midgoma. formAlizm­i – 1. garegnuli formis dacva rameSi saq­ mis arsebiTi mxaris sazia­ nod; formaluri damokide­ buleba ramesadmi.  biurokratiuli f. 2. xelovnebisa da litera­ turaTmcodneobaSi: mimar­ Tuleba, romelic mxolod

for

formas aniWebs mniSvnelo­ bas. ¥ formalisturi.  saqmisadmi f. damokidebuleba, f. nawarmoebi. fOrmat­i [germ. Format] – wig­ nis, qaRaldis furclis, ba­ raTis da misT. zoma.  didi f.-is wigni. formAcia [laT. formatio warmoeba; saxe] – (wign.) adamianTa sazogadoebis ganviTarebis safexuri, ro­ melsac axasiaTebs sawar­ moo urTierTobaTa garkve­ uli sistema.  feodaluri f., sazogadoebriv-ekonomikuri f.-ebi. formQreba [laT. Formare] – Camoyalibeba; Sedgena, da­ kompleqteba. fOrmula [laT. Formula] – 1. mokle da zusti sityvieri gansazRvra risame. `gaTiSe da ibatone~ _ Zveli romaelebis politikuri formula. 2. raime sidideebis, elemente­ bis, risame Semadgenlobisa da misT. gamoxatuleba (ri­ cxvebiT, asoebiT, specialu­ ri niSnebiT.).  maTematikuri f., qimiuri f., ZmarmJvas f., gogirdmJavas f.

force maje s. gaZliereba (raime gankuTvnilia fortepiano­ princi pisa).) Zlier.. pianoforte] – qalaqis mTavari safosto formUlar­i [germ. fOstamt­i [germ. Fortuna] – 1. rkolebis (mag. va. baraTi. forcer gaZli­ ravs~. farTo warmomadgenlobiTi fOrte [it. iRblis RvTaeba. saTvis (roialisaTvis). ereba] – 1. xmamaRla (musikaluri na­  axalgazrdaTa saerTaSowarmoebis Sesrulebis Se­ riso f. mdinaris)  savele f. piano). forte] – (mus. iRba­ calkeuli cixesimagre sab­ li. Vorposter] – vatoriaSi). bednieri SemTxveva.) mowinave posti.  formuliari Scd. saxeb). Formular] – .) raime bunebrivi dab­ nagebobani.  s. (samx.. krivSi: ganuwyveteli Sete­ Scd. bibliografiis saaRricxvo roiali). Ti nawarmoebis Sesruleba.for -546- klaviSebiani simebiani mu­ sikaluri sakravi (pianino. klasi (konser­ fOrpost­i [germ. fort] – (samx. forum] – (wign. fors­mAJor­i [fr.) maSi. ¥ safortifikacio. Postamt] – fortepQano [it.. piesa. fortifikAcia [laT. forcage] – aC­ romelSic mTavari partia qareba.)  `fortepianoze ukravs~. s. tio] – samxedro­sainJinro 2. kreba. ¥ safortepiano.  unda: `fortepianos ukfOrsireba [fr. – simfoniuri nawarmoebi. ga­ romaul miTologiaSi: bed­ daulaxavi dabrkoleba. forcing] (sp. lis gansazRvra da Tavidan fOrtuna [laT. avanposti. fOrt­i [fr. samuSaoebi. (sapirisp. acileba SeuZlebelia... brZoliT gadalaxva. Sekreba. nageboure] – (wign.. (samx. fOrsaJ­i [fr.) 2. mowi­ safortepiano koncerti nave pozicia. fOrsing­i [ingl. fortificarisame tempis gaZliereba. ase­  myinvaris dnobis f. rom­ bani. s. rZolo gamagrebaTa siste­ fOrum­i [laT. risame daCqareba.) viTareba.

. 3. sinaTle da graphô vwer] – 1. f. ga­ mometyveli. advilad aalebadi da sibneleSi ma­ naTobeli nivTiereba. frAza [berZ. phos (photos) Su­ qi. f. arqiteqturis an qandakebis Zveli nawarmoebis natexi.-ebi. (ix. phôs (phôtos) sinaTle da phobos SiSi] – (medic.  f. aparati. fragmentum] – 1. foxtrot] – swraftempiani cekva qal­ vaJisa. suraTi.) sinaTlis SiSi. Suqi. ¥ frazeologiuri. rac kargad gamodis fo­ tosuraTze. cxovelisa da mcenaris qsovilebSi. naTeba.  f. specialuri optikuri aparatis (fotoaparatis) saSualebiT SuqmgrZnobiare masalaze gamosaxulebis miReba. fotogEnur­i [photography < berZ. Phrasis gamoTqma] – ama Tu im enis mtkiced Camoyalibebuli gamonaTqvamebi.  f. fotografia). frazeolOgia [berZ.  fragmentaluri Scd. kinosuraTis f. romlis specialobac suraTebis ga­ daRebaa. fotOgraf­i – piri. fra  feradi f. genos gvari] – vinc. Phosphoros sinaTlis gamomcemi] – qi­ miuri elementi. frAgment­i [laT. madani. marilebi. saxelosno aseTi suraTebis misaRebad.  TeTri f. Phrasis gamoTqma] – dasrulebuli gamoTqma. fotogrAfia [ingl. f.  mokle (grZel­grZeli) f.  f. am gziT miRebuli suraTi (fotosuraTi). xelnaweri. f. saxe.. narCeni. ¥ fotografiuli. kinofirze.-ebi. Sav-TeTri f.  fotogeniuri Scd.  f.  f. mJava.cxo­ velTa ZvlebSi. leqsikoni.-ebi. mo­ i poveba zog mineralSi. 2.  xelnaweris f. ¥ fragmentuli. 2. fOsfor­i [berZ. sityvaTa Taviseburi SeerTebani. garegnoba. ¥ fosforuli.-547dawesebuleba. teqstis an raime nawar­ moebis nawyveti. ¥ fosforovani. baletis f. fOqstrot­i [ingl.  qarTuli enis f.. photography < berZ. . fotofObia [berZ. wiTeli f.

frigidus civi] – qalis sqesobrivi gulgriloba. Tevzi f. frivole] – urigo. ¥ fraqciuli. f.  fraqcionuli Scd. uxamsi. фрейлина germ. siyvarulisa da ojaxuri keris qalRmerTi.  f. romelsac ukan grZeli da viwro kalTebi aqvs (icvamen upiratesad sazeimo SemTxvevebSi. araseriozu­ li. romelic partiis ZiriTad xazs ar iziarebs. dajgufeba partiis SigniT. dajgufeba.  f. fri [fr. rfesco] – wylis saRebavebiT daxatuli su­ raTi axlad Selesil (jer kidev svel) kedelze. fractio xaxuni] – xaxunis ZaliT .  kartofili f. frEgat­i [fr. Frégate] – 1. frEska [it. fuqsavaturi. ¥ freskuli. frAxt­i [germ. frAqcia [fr. ofi­ cialur miRebaze da sxv. Frant < germ. Sebrawu­ li. zRvis didi tropikuli frinveli. frit Semwvari] – bevr cximSi Semwvari. Frigg] – germanul miTologiaSi:L qorwinebis. 2.). 2. Fräūlein] – mefis karze dedoflis an princesas mxlebeli gauTxovari qali Tavad­aznaurTa wridan.. fraction] – 1.fra -548- frAk­i [fr. ge­ miT tvirTis gadazidvis qira. frigidUloba [< laT. sa­ yaraulo da wyalqveSa na­ vebis winaaRmdeg mebrZoli gemi (Zvelad: samanZiani ialqniani samxedro gemi). Wer­ ze. vodanis coli. Fracht] – 1. safasuri. frAnt­i [holand. mxatvroba. Fräulein] – surTuki.] – Cacma­daxurvas ga­ dayolili mamakaci. agreTve gamoiye­ neba saxelTan an gvarTan erTad. frivOlur­i [fr. brZola. germanuli qaliSvilisadmi mimarTva. 2. friqcQul­i [< laT. daqiravebuli (dafrax­ tuli) gemiT gadaziduli tvirTi. frQg­i [germ. freQlina [rus. frac] – gulamoWrili freilEin­i [germ. parlamentSi: erTi partiis wevr deputatTa dajgufeba Tavisi partiis politkis organizebulad warmarTvis mizniT.

saomari moqmedebis are.-ze moxalised wasuli axalgazrdebi. javaxiSvili – m.  f. psychikos su­ lieri] – tvinis gansakuT­ rebuli Tviseba. SesaZleblobaTa erToblioba. fsixikuri Scd. mxatvrebi. fsiqionAliz­i fsiqologi­ isa da fsiqopaTologiis mimarTuleba.. 2. pseudôny- mos] – gamogonili saxeli an gvari.-is sardali. f. ¥ fsiqikuri. fsiqiAtr­i _ eqimi­fsiqiat­ ri. fsAlmun­i [< berZ. psalmos saxotbo sagalobeli] – religiuri sagalobeli. nawilebi..  s. fsalmunebisagan Sedgeba daviTiani (bibliis nawi­ li). adamianis sulier ZalaTa. Taviseburebani. fsevdOnim­i [berZ.  f. front] – 1. adamianis qce­ vis mamoZravebel Zalad miiCnevs biologiur ins­ tinqtebs.  dasavleTis f. da sxv. brZolis ve­ li.-549mbrunavi. romelic cdilobs adamianis axsnas sqesobrivi instinqtebis . yvelaze msxvili samxedro SenaerTi omianobis dros. 1856­1939 ww. fsixika. m.. fsi froQdizm­i _ fsiqologiuri mdgomareoba. f. procesi. ¥ safronto. kldi­ aSvilis f.-is Stabi. politikuri moRvaweebi da sxv.  f. rogorc marqsizmleninizmi. ¥ frontuli. rac ga­ moixateba gare samyaros asaxvaSi.  vaJa-fSavela – luka razi­ kaSvilis f. frOnt­i [fr.  fsiqiuri.) gva­ ris mixedviT]. psychç suli da iatreia mkurnaloba] – me­ dicinis nawili. aracnobier (um­ Tavresad seqsualur) swraf­ vas [avstrieli eqimisa da fsiqologis zigmund fro­ idis (Freud. fsiqiAtria [berZ.  misi koncefcia utopiuri aRmoCnda. roland qarTveli – r. romelic swavlobs fsiqikur daa­ vadebebs da maTi mkurna­ lobis meTodebs. msaxio­ bebi. romelsac zogjer irqmeven mwerlebi. simRerebi. adamaSvilis f. f. fsQqika [< berZ.

RrmaSina­ fsiqoTerApia – mkurnaloba arsiani. biblisuli da logos moZRvreba] oTeka.  f. mowyobili rkinigzis xa­ sulieri samyaro. 2. sanerwyve jirk- . raobis SecvlaSi. fUnqcia [laT. psychç suli] – siaTebelia fexis qneviT 1. bisa da formebis Sesaxeb. mecniereba fsiqikuri  fundamentaluri – dasaS­ moqmedebis kanonzomiere­ vebia. romelic exmareba rac gamowveulia Tavis mocekvaves brunvaSi an moZ­ tvinis dazianebiT. funikulQor­i [fr. safuZvliani. – 1.fsi -550- qvecnobieri gavleniT. TodiT. qikis aranormaluroba. (biol.. fsiqolOgia [berZ. functio Ses­ ruleba] – 1. fUete fr. li da pathos tanjva] – fsi­ movaleoba. (mag. raoben sabagiro weviT. raime aranormaluroba. funiculaire]  f. (wigni) roli. fouetté < fouetter  gulis f. em­ cema (maTraxis. lieri aSliloba. – mTis cicabo ferdobze 2. moTxroba. damaxa­ fsQqoz­i [berZ. fundakaSi. safuZ­ veli] – (wign. fsixologiuri Scd. ¥ fsiqologiuri. fsiqikuri Taviseburebani. misT. romelzec vagonebi moZ­  bavSvTa f. hi pnoziT). qneviT)] – klasikuri cekvis paTa jgufi. ZiriTadi.) organizmis an sxe­ fsiqopaTolOgia – saerTo ulis romelime organos moZRvreba fsiqikur daava­ moqmedeba: sxeulis ama Tu debaTa Sesaxeb. 2.  Tbilisis f. psychç  universitetis f. didi fsiqikuri zemoqmedebis me­ moculobisa. wkeplisa da yareba froidizms.-is kursi.  f.  fsixologia.) 1.  funikulori Scd. im organos daniSnuleba. fsiqopATia [berZ. psychç su­ mniSvneloba. mTavari. su­  f. avadmyofuri mdgomareoba. moZraoba.. mentum saZirkveli. adamianis fsiqi­ fundamEntur­i [laT.-ebis ganawileba. 2. zi. ucnauroba.  hi pnozuri f. gamokvleva. daniSnuleba.

boroti. romelic kacobrio­ bis momavals swavlobs (sxvanairad: socialuri prognostika). baza. futurolOgia [laT. fUror­i [laT. analizi. fUria [laT. sinon. violinos f. Furia mZvinvareba] – Zvel romaul miTologiaSi: SurisZiebis erT­erTi Rmer­ Ti. furor mZvinvare­ ba] – sajaro warmateba. fourage] – cxenis. Tiva da sxv.  algebruli f.) damoukidebeli cvladi sidide. fougere] – maRal­ fexiani mozrdili Wiqa. 3­isaT­ vis). furUnkul­i [laT. TiTqosda Tana­ medroveobisaTvis Sesaferi stili. fUJer­i [fr. kapasi qali. s. Wirveuli.  funqcionaluri Scd. saqonlisa da frinvelis sakvebi (marcvleuli. fuq fUtlar­i [rus.  s. . futUrizm­i [< laT. damokidebuleba. romelic uar­ yofda realizms. (maTem. furunculus] – kanis saofle da cximovani jirkvlebis Cirqovani an­ Teba. ¥ safuraJe.  saTvalis f. mTel tra­ diciul xelovnebas da mis xerxebs da cdilobda Seeq­ mna axali. ro­ melic sazogadoebaSi did aRtacebas iwvevs. safuraJisa. futurum momavali da berZ.. Zirmagara. momavali] – me­20 s. logos moZRvreba] – sociologiis dargi. f. trigonometriuli f. футляр < germ. dasalevad. 3.  futliari Scd. fUqs­i [germ.  safuraJesi Scd. Rvinis da misT. bude). literaturasa da xe­ lovnebaSi: formalisturi mimdinareoba.).. ¥ funqciuri (mniS. gitaris f.  f.-ebi. bo­ kali limonaTis.. vagoni.-551vlebis f. Fuchs melia] – bi­ liardSi:L SemTxvevviT mo­ gebuli (RuzaSi Cagdebuli) burTi. anC­ xli. futurum myofadi. Futteral] – raime nivTis Sesanaxi kolofi an SaliTa (qarT. fUraJ­i [fr.

Chimaira] – 1. madac qveynis dasasrulis 2. naxeTqi] – berZnul miTolgiaSi: usasrulo qQmera [berZ. aluri elementebis grova. romelic kanis fers icvlis garemo pirobebis qAron­i [berZ. xaosuri. – xvlikis msgavsi qvewarma­ xaoturi – Scd. kuri mniSvnelobis mqone qAnTr­i [ingl. Txis tani da gvelis TaviT romlisganac warmoiSva yve­ dasrulebuli kudi. Charôn] – ber­ Znul miTologiaSi: menave. melic stilizebulia ame­ rikul xalxur melodiebze qilQazm­i [berZ. ro­ xelwodeba. romelic miwisqveSa samefos  xameleoni Scd. chiliasmos < chilias aTasi] – religiuri da stilze. berZnul miTologiaSi: ce­ sivrce. igivea. mokla laferi arsebuli. amerikuli xalxuri simRe­ win dedamiwaze iqneba aTas­ ra.  q. sa­ egvi pturi. saxelmwifoebriv­politi­ xedviT]. stilze. 2. q. enaTesavebian semitur rusis an pergamentis grag­ enebs [bibliuri noes meore nili (xelnawerebi). feva. rac xiliazmi. chamaileon]  xaosi. belerofontma. qamelEon­i [berZ. Secvlis Sedegad. kopturi da berZneTsa da romSi: papi­ sxv. ¥ qaosuri. skruli. zogi dokumentaciis sa­ soflisa] – 1. moZRvreba. Zv. qaotiuri. qAos­i2 – sruli uwesrigoba. Sua saukuneebis evropis areul­dareuloba. moZraoba. usis­ xelovnebaSi: fantastikuri .qam q -552- temoba.. nabzari. country sityv. xmauri. chaos naprali. charta) qaRaldi] – 1. samyaros materi­ romelsac aqvs lomis Tavi. romlis Tanax­  Sesruleba q. mdinareebze gadahyavda gar­ qamQtur­i – enebi – afrikaSi dacvlilTa sulebi. wliani mSvidoba. gavrcelebuli erTi jgu­ fis enebi: berberuli. bneliT moculi uf­ cxlismfrqveveli urCxuli. vali. qArtia [berZ. Svilis – qamis saxelis mi­ 2. RvTis su­ qAos­i1 [berZ. chartçs laT. Zv. musika.

formulebi. q. erebis dasamzadeblad. bis mixedviT. araorganuli dastaqaroba (wign. q. romeic riTadi dargi – mecniereba.)]. la airi. listi eqimi [sinon. 2. – qimiuri elementi. wmenda. cheir xe­ . agebu­ nalobis meTodebs.. fantastikuri. Teoriuli q. saxirurgio Scd. xirurgiuli.) zRvis xrtilo­ qari (wign. naerTi. berZ. rebebiT. qimiasTan dakav­ qlOr-i [berZ. q. turuli gamosaxuleba (mag. da am meTodebiT proeqtebis agreTve samxedro saqmeSi damzadebasTan. ¥ qirurgiuli da saqirurqimiaTerApia [qimia da gio. Seiswavlis daavadebaTa romelic ikvlevs nivTiere­ operaciuli gziT mkur­ baTa Sedgenilobas.) da dostaqari vani Tevzi erTgvari. elementebi. fantazia. beli. – zogi momwamvleli nivTi­  q. ¥ qloriani da qlorovani. tansacmlis q. taqroba (moZv.) klinika.-553- qlo arsebis (urCxulis) skulp­ li da manteia mkiTxaoba. (gadat. mkur­ lebas.  organuli q. (s.) mak_ infeqciur daavadebaTa rateli. therapia mkurnaloba]  q. mrewveloba. chloros mwvane] Sirebuli. ciuli meTodebiT [sinon. qimErul­i – ganuxorciele­  xirurgi Scd.)]. dasta4. chemeia] – bunebis­ cheis xeli da ergon muSaoba] metyvelobis erT­erTi Zi­ – medicinis nawili. rac dakavSirebulia qimiis sanitariaSi da sxv. qiromAntia [berZ. rogorc meTodebis gamoyenebasTan dezinfeqciis saSualebas. cheirurgia < qQmia [berZ. (moZv. iyeneben teqnikaSi. reaqcia. (s.) ganuxorcielebeli qQrurg­i qirurgiis specia­ ocneba. winaswarmetyveleba] – mki­ parizis RvTismSoblis ta­ Txaoba xelisgulis xaze­ Zarze). 3. mkurnaloba qimuri nivTie­  xirurgia..) da dosq. momw­  q. (zoolog. qirUrgia [berZ. Tvisebebsa da urTi­ naloba ZiriTadad opera­ erTgardaqmnas. qimQuri – 1. vano­moyviTalo maxrCobe­ q..

chole naRveli] – qole­ rikuli temperamentis mqo­ ne. simwvanis seni. q. qlorOform­i [qlori da laT.qlo -554saSiSi.  xolera Scd. (canfus) Choralis gunduri (sagalobeli)] – mravalxmovani sagundo na­ warmoebi. romelic mwvane fers aZlevs mcenaris foTlebsa da sxva nawilebs. 2. (maTem. qOrda [berZ. chlôros mwvane] – 1. chlôros mwvane da phyllon foToli] – saRebavi nivTiereba (pig­ menti). qolestErin­i [berZ. romelic aerTebs mrudi xazis (mag.  baxis q. kiri. sabaleto speqtakle­  q. qlorocetofEnon­i – Zli­ eri cremlmdeni momwamvle­ li nivTiereba. kaTolikeTa da pro­ testantTa religiuri sa­ galobeli. Kneset] _ isra­ elis saxelmwifos umaRle­ si sakanonmdeblo organo. (acidum form. (botan. qlorOfil­i [berZ. wre­ xazis) or wertils.w. cholericus < berZ. xerxemlis simi).) swori xazi (wrfe). qoreogrAfia [berZ. me­ dicinaSi iyeneben dasaZine­ bel saSualebad. erT­ atomiani spirti sterinebis jgufisa.  xorali Scd.) mcenaris daavadeba.) sisxl­ nakleboba – hemoglobinis mniSvnelovani daqveiTeba sisxlis wiTel burTuleb­ Si. (medic. cholera] – kuW­ nawlavis mwvave gadamdebi daavadeba. romelSic yvela xmas erTi da igive ritmi aqvs. qnEseT­i [ebr.. romlis drosac foTlebi da ylortebi kargaven mwva­ ne Seferilobas. qOlera [berZ. moi poveba cxove­ lur organizmebSi.-ebi. qolErik­i [laT. ficxi adamiani. qOral­i [< laT. rkalis. kalciumi. chole naRveli da stereos magari] _ organuli nivTiereba. sicocxlisaTvis . q. icum) Wi­ anWvelmJava] – qloris Sem­ cveli Taviseburi sunis mqone aqroladi siTxe. zogi cxovelis (agreTve adamianis Canasaxis) xerxemlis dre­ kadi elastikuri Rero (e. choreia cekva da graphô vwer] – cek­ vebis. wyali. 2. chorde simi] – 1. qlOrizm­i [< berZ.

saqrestomatio. cxebuli. qOqos­i [esp. naTeli. qromOsoma [berZ. qrizAnTema [berZ. isxams msxvil gemriel yuaTian nayofs magari naWuWiT. romelic ze­ cidan daeSva dedamiwaze adamianTa codvebis gamo­ sasyidlad da jvarze ga­ akres. Christos – sity.  saskolo q.  xoro Scd. qresTomatia. ¥ saqrestomaTio.  qarTuli q. mTavarepiskoposis TanaSemwe. saRebavi da soma sxeuli] – .­Si da mieca misi damaarseblis _ ieso qristes. (s. romelic ikeTebs kalaTebad Sekrebil sxva­ dasxva Seferilobis yvavi­ lebs. martivi. 2.romelic warmoiSva ax. qristQan­i [laT. choros gundi da germ. sarwmunoeba.  qrestomatia. masala. q.. WeSmariteba. chrôma feri. qro  s. qresTomatiuli Scd. q.  q.) saswavlebeli. lotbari). 2. ¥ qoreografiuli da saqoreografio.)] – 1. saxeli _ RmerTkacisa. qOro [berZ. indis kakali.  kokosi Scd. ¥ qristianuli. am palmis nayofi. umrevlo episkoposi.  q.  qormeisteri. palma erTgvari. magaliTi. chresto – matheia] – saxelmZRvanelo – rCeuli nawarmoebaTa an maTi nawyvetebis krebuli.-555bis dadgmis xelovneba. cocos (mr. christianus] – qristianobis mimdevari. christianismus < berZ. xelmZRvaneli] – momRe­ ralTa gundis xelmZRvane­ li (qarT.. kakali. mironcxebuli] – religia. qrestomaTiuli _ iseTi.. qristiAnoba [laT. rogorc qrestomaTiaSia. welTaRricxvis I s. sinon.  q. qormaQster­i [berZ. xormeisteri Scd. qrestomATia [berZ. (s. Meister os­ tati. choros] – momRe­ ralTa fundi. qorepiskOpos­i [berZ. qarTuli literaturis q. xormaisteri. chrisanthemon] – dekoratiuli mce­ nare. Semdeg ki aRsdga da amaRlda zecaSi (biblia).) xelovneba. klasikuri q. clora qveyana da episkopos episko­ posi] – 1.  q.

qsenofQlia [berZ. (biol. romelSic asaxulia mimdinare sazogadoebrivi cxovrebis movlenebi. romlis saSua­ lebiTac xdeba qserogra­ fikuli gadacema. ¥ qronologiuri.) coli. xerography < berZ. chronikos dros­ Tan dakavSirebuli] – 1.qro -556_ istoriuli movlenebis Tanmimdevroba drois mi­ xedviT. sinon. matiane). romlis saxeli dar­ Ca avi. qsenofObia [berZ. ambe­ bi. dokumenturi kinofilmi (Cveulebriv moklemetra­ Jiani).) ujredis birTvis is nawili. ¥ qronikaluri (mniSv.  q. chronos dro da logos moZRvreba] . sa­ zogadoebrivi movlenebis Cawera qronologiuri we­ siT (qarT. literaturuli nawarmo­ ebi. qsEroqs­i [ingl. princi piT.  q.  q. daavadeba. qrOnika [berZ. 4. romelic Seicavs sa­ zogadoebrivi an saojaxo ambebis Tanmimdevrul gad­ mocemas. kapasi dedakacis aR­ mniSvnelad.). ucxoeli da philia siyvaruli] – ucxoelebisa da yovelive ucxouris siy­ varuli. xerox < berZ. xçros mSra­ li da graphôs vwer] – na­ weris. qronolOgia [berZ. 2. xenos ucxo. axali ambebis ganyofileba (gazeTSi).] – aparati. mudmivi (Cveulebriv iTqmis daavadebis Sesaxeb. 3. filmi. Xanthippç] – berZeni filosofosis sok­ rates (469­399 Zv. naxazis. qsEnZ­i [polon. q.  mxatvrul films win uswrebda q. 4­isaT­ vis).  romani-q. welTaRr. qserogrAfia [ingl.-is ganyofileba. nabeWdis ti pografiuli wesiT mSra­ lad gamravlebis procesi. qronQkuli – xangrZlivi.  saxelmZRvaneloSi movlenebi gadmocemulia q. ucxoeli da phobos SiSi] – ucxoelebisa da yovelive ucxouris siZulvili. romelic iRebeba da yvelaze ufro mkafiod Cans ujredis gayofis dros.] – poloneTSi: kaTolikeTa mRvdeli. qsAnTi pe [berZ. revmatizmi. xenos ucxo.

 y. Savi tba] – mokle gavrcelebis mizniT. palto. urgadi. ler­ viTarebis erT­erTi manki. gravireba. dis areSi (aqidan – saxel­ yAlim­i [Turq. ro­ mnaTe. sayazarmo. igiva. romelic far­ lis drosac ormagi nayofi Tod iyo gavrcelebuli (tyupebi) Sexorcebulia er­ anbanis mqone xalxebs So­ TmaneTTan gulmkerdis an ris. da xuWuWbewviani tyavi gar­ rac jixadi. xipos xmali. ¥ yazarmuli. karakulis Scd. manTa sasuliero msajuli. mosamarTle. melic. mxatvris funji. caserma] – sam­ xedro nawilebis sacxov­ R rebeli Senoba. yAzarma [it. RazAvaT­i [arab.  karakuli. qarukül Savi xebTan muslianebma islamis vardi. Senobebi. Yazāwa(t)] –  y. .SeboWili] – nayofis gan­ Kalamos lerwami] – 1. savleTis qveynebis zogi­ qtQtor­i [berZ. ro­ s. xis ma­ salaze amoWra. kveuli jiSis axlad mo­ gebuli batknisa. reaqciuli `wminda omi~. leTis qveynebSi: musli­ aseTi graviuris anabeWdi. ti pis Senoba. gerbi. xeze gakeTebuli graviura.rom­ wmis kalami. qâdi] – aRmosav­ 2. wmunoebis mimdevar xal­ yarAkul-i [uzbek.-557- yar qsilogrAfia [berZ. sakaunda awarmoon sxva sar­ zarmo Scd. y. ktitôs] – (ekl. melsac uxdis sasiZo qalis mSoblebs.  kazarma. Kalim] – aRmo­ wodeba). maxvili da phagos damagre­ yAlam­i [arab. RErb­i – ix. yAd­i [arab. qalam < berZ. nagebobani. xylon xe y da graphô vwer] – 1. qsifopAgeb­i [berZ. cxovreba. buli. misi xmliseburi gamonazr­ 2. ¥ yarakulisa.) erT xalxSi: safasuri. yuranis moTxovniT. kazarmuli.

yiz -558nimuSi. chambriére] – grZeli maTraxi. ¥ yulim. (wign.forma raime erTgvar nakeTobaTa dasamzadeblad (qarT. wiTelqu­ da] – ase eZaxdnen sparsel dampyroblebs saqarTvelo­ Si me­16­17 ss­Si. SamAnizm­i da SamAnoba – CrdiloeT da Sua aziis. SampAnur­i – mSxefare Rvino. sazamTro sadgomi] – sofeli Sua aziaSi. nimuSi. saitan] – musli­ manur religiaSi: boroti suli. frazebi. yizQlbaS­i [Turq. jadoqari. 2.] – franguli TeTri Rvino. SaQTan­i [arab. SampinQon­i [fr. Schablone < fr.  Sampaniuri Scd. mebar­ guli.) gacveTili . romelic Seicavs mus­ limanuri religiis dog­ mebsa da debulebebs. kislak sazam­ Tro saZovari. amerikis. pasuxi. chagrin < it. chablis < geogr. Cin. yQSlaR­i [Turq. échantilon WaSniki. romelsac ayeneben pinos jiSis yurZnisagan. nimuSi] – 1.miTebsa da samarTlis normebs.  kiSlaki Scd. Solti.  S. romelic gkeTebulia nax­ SirmJava airiT (safr. sinon. eqimbaSi (ix. pro­ vincia Champagne­s sax. zigrino] – sagangebod gamoyvanili rbili xorkliani tyavi. SAblon­i [germ.  kuli. Al-qur‘ân] – wig­ ni.] – zog xalxSi: kultis msaxu­ ri. yUran­i [arab. Savi muSa. champighon soko] – qamasoko. Samanizmi). sax. S. SAgren­i [fr. Targi). ¥ Sablonuri (mniSvn. SAman­i [tungus. romelsac iyeneben cirkSi. satana. afrikisa da sxva qveynebis xalxSi: religiis forma. mi­ xedviT). Kizilbas wiTeli Tavi.] – aziis zog qveyanaSi: mtvirTavi. SamberQer­i [fr. S SAbli [fr. yUli [ind. Stampi). eSmaki. – manjur. 2­isaT­ vis). trafareti. yulma Scd. maneJze. avi da keTili sule­ bis kulti. romelsac brmad baZaven (sinon. gadat.

mcodned. charade] – Tama­ Si­gamocana erTgvari. aseTi simReris Semsrule­ beli qali. chapiteau] – didi brezentis karavi. romel­ Sic sacirko warmodgenebi imarTeba.  gamarjvebis kargi S. chance] – risame gan­ xorcielebis.  Sansonetka Scd.ro­ melic warmodgenebs aseT karavSi marTavs. SansOnie [fr.Tvi­ sebebi. ¥ Sansoniesi. SApito [fr. ro­ melSic daculia garegnuli msgavseba da karikaturu­ lad aris Secvlili da xazgasmuli yvelaze ufro damaxasiaTebeli niSnebi. charge] – visime an risame satiruli an iumo­ ristuli gamosaxuleba. patara simRera. chantage] – saxe­ lis gamtexi faqtebis (nam­ dvilis Tu mogonilis) ga­ momJRavnebis muqara (raime sargeblobis miRebis miz­ niT). charriage] – (geol. 2. . ðarif] – mus­ limanur qveynebSi: mahmadis STamomavalTa sapatio wo­ deba. chansonnier] – safrangeTSi: estradis mom­ Rerali (kaci). SarQaJ­i [fr. champooing da­ bana (Tavis)] – surnelovani Txevadi an fxvieri Tavsa­ bani saponi. speci­ alistad Tavis gamsaRebe­ li. ¥ Saradisa. Sansone Scd. rameSi warma­ tebis SesaZlebloba. asax­ sneli sityva gamoicnoba misi calkeuli nawilebis gamocnobiT. uvici.  Saradasi Scd.-559- Sar SAmpun­i [ingl. SarlAtan­i [fr. SAntaJ­i [fr. aqvs. romelsac asru­ leben kafeSantanebSi. SarQaT­i [arab. SArif­i [arab. SansOnet­i [fr. chansonette pa­ tara simRera] – 1. SAns­i [fr. charlatán] – uxeSi matyuara. SArJ­i [fr.) dedamiwis teqtonikuri sa­ farveli. gaiZve­ ra. romelic ama­ ve dros xSirad simReris avtoricaa. xSirad uxamsi Si­ naarsisa. moZravi cirki. SArada [fr. ðari’at] – zogierT muslimanur saxelmwifoSi: muslimanuri samarTlis re­ ligiur da iuridiul nor­ maTa erToblioba.  Sansoniisa.

icemen xmals an laxts da 2. vadaznauruli wodeba. erTgvari. chassis] – 1. shaker] – koq­ teilis mosamzadebeli SAhsei­vAhsei [spars. avto­ S.  TviTmfrinavma S. rbili da bisaTvis. borblebi. SAh­i [spars. chevalier raindi. SahQnSah­i _ iranSi: monarqis tituli. ðâh] – aRmosav­ leTis zog qveyanaSi mefis SEik­i [< ingl. – daqanebuli zurgis mqone  Sasma. SEzlong­i [fr. tituli. gamouSva (aikrifa). Sasis. monawileni Tavsa da tanze soflis mamasaxlisi. chartreuse ge­ sanimuSo nawarmoebi – xe­ lovnebis. chereau Tikani] – Tiknis tyavi. Sass Scd.] mus­ WurWeli. qiori. fexsacmlis sapired. ostatobis udi­ ogr.] – erTgvari li­ desi miRweva. musika am cekvi­ saTvis. SeQker­i [ingl. Zrava. romelzedac damagrebulia SevAlie [fr. yvela meqanizmi safrangeTSi: erT­erTi Ta­ da detali. shake rxeva. limanebis (Siitebis) re­ ligiuri ceremonia – SEix­i [arab. romelic asru­ . chef-d’oeuvre] – bobis piri. mobilis ZiriTadi nawili. iyeneben sajdomad. TviTmfrinavis nawili. sax. romelic saWi­ SEvro [fr.-ebi. savarZeli.Sar -560- SArtrez­i [fr. garkveuli we­ roa aerodromze moZrao­ siT gamoyvanili. gvaris meTauri. ðeih] – arabul TviTgvema. xalxuri musikis S. am titulis mqone toka] – Tanamedrove cekva piri. chaise longue] ¥ Sasim. 2. vah hu­ suliero piri. lissa da aSS­Si: Tanamde­ SEdevr­i [fr. kavaleri] – feodalur Zara.  qarTuli literaturis SAs­i [fr. sheriff] _ ing­ huseinis wamebas). RvTismety­ sein!~ (amiT gamoxataven veli da samarTalmcodne. asafrenad da da­ maRalxarisxovani. ceremoniis qveynebSi: 1. romelSic naxev­ rad wamowola SeiZleba. muslimanTa umaRlesi sa­ iZaxian: `Sah husein. erT­erTi xalifis Svilis SErif­i [ingl.

restornis. daSifrva – SifriT (mniSv.  Simpanzisa Scd. 2.-iT gayofili oTaxi. xelmowe­ rebze. moC­ venebiTi. SQfr­i [fr. romelic aRiarebs mxo­ lod yurans da uaryofs sunas (Sdr. ¥ Simpanzesi. chef] – 1.  S. Shcirm] – gada­ satani. organizacia an piri. schizô vxleC. chiffre] – 1. daxmareba. SQizm­i _ islamis mimarTule­ ba. binadrobs ekvatoruli af­ rikis tyeebSi. ..). muSaoba. garegnuli brwyin­ valeba. SQrma [ger. romelic sistema­ tur daxmarebas uwevs raime koleqtivs. ufrosi.  Sveicrisa Scd. brendi)] – alublis na­ yeni. si­ non. dokumentebze). SQva [sanskr.] _ induizmis erT­erTi mTavari RvTaeba. ¥ Sifriani (mniSv. sunizmi). warmoadgens anjamebiT er­ TmaneTze gadabmul qso­ vilian qaRaldgadakrul ramdenime CarCos (qarT. SefobisTvis gankuTvnili.  s. koncerti. 2. jgufuri S. ¥ Sveicarisa. saSefo – 1. SEri­brEndi [ingl.-ebi. dasakeci tixari.-561lebs administraciul da sasamarTlo funqciebs. s. skola.] – adamianis msgavsi maimuni. SEf­i [fr. SveQcar­i [germ. s. chimpanze afr.  S. 1) – dawera risame. 2.  policiis S. Schweizer] – sastumros. restoranSi). Sefobis xasi­ aTisa. SQmpanze – [fr. saregistracio pirobiTi niSani (wignebze. Tejiri). pirobiT niSanTa sistema saidumlo werisaTvis. rasac Sefobas uweven. zo­ gi sxva dawesebulebisa da sacxovrebeli saxlis me­ kare. SQk­i [fr. chic] – (saub. 2­isaT­ vis). alublis liqiori. azri] – erT­erTi mZime fsi­ Sif qikuri daavadeba. meTauri.  sabavSvo saxlis S.  individualuri S. werili. SizofrEnia [berZ. vCexav da phrçh goneba.  s. cherrybrandy < cherry alubali da (ix. Sef-mzareuli – mTavari mzareuli (did sasadiloSi.

SOk­i [fr. SkvAl­i [ingl. S. S. romlebze­ dac gardigardmo amagreben relsebs. show sa­ naxaoba. show] – warmodgena. choc] – (medic. vinc Sous organizacias awyobs. SpAlebi [holand. rasac iw­ vevs Zlieri fizikuri da­ zianeba.)] – mokle Sarvali erTgvari. S. pozicia.) or­ ganizmis funqciebis saerTo mZime moSliloba. melodia. romlis mizania erovnuli siZulvilisa da SuRlis gaRviveba. SoubQznes­i [ingl. mZRoli. chauvinisme] – reaqciuli ideologia da politika. squall] – xan­ mokle qariSxali.Skv -562-  diplomatiuri werilis d.  S. Schlager] – se­ zonis mSveneba. chaussée] – (moZv. SovQnizm­i [fr. Schleife] – qa­ lis kabis Zalian grZeli ukana kalTa. SOrt­i [ingl. SpAga [it.  velikorusuli S. ¥ Sovinisturi. SnAfs­i [germ. Schlag baum] – gzis gadasaketi mowyo­ biloba rkinigzis gadasas­ vlelTan an sakontrolo gasaSveb punqtebTan. SlagbAum­i [germ. romelic dakavSirebulia saestrado sanaxaoebis mo­ wyobasTan. SlEif­i [germ.) gzatkecili. chauffeur] – avto­ mobilis wamyvani. shorts (mr. . SoUmen­i [ingl. SifriT gaSifrva da amoSifvra – SigniT (an ucnob enaze) dawerilis amokiTx­ va. Sexedulebani. romelic Zirs eTreva. Spalk (mr. SOfer­i [fr. SOu [ingl.  Sliageri Scd. moduri. Schnaps] – arayis saxelwodeba germaniaSi. Saragza. propaganda. SovQnist­i – Sovinizmis mim­ devari. spada] – didi. po­ pularuli saestrado sim­ Rera. an fsiqikuri Ser­ yeva. mWreli maxvili. show Cveneba da man kaci. basri mCxvletavi iaraRi. SOse [fr.) sayrdeni] – rkinigzis vakis­ ze dagebuli xis an rkina­ betonis Zelebi. business saqmianoba] – komerciuli saqmianoba. speqtakli. SlAger­i [germ.  Sortebi Scd. lozungebi. adamiani] _ is.

. naTeli S. am Tevzis (agreTve zogi sxva wvrili Tevzis) kon­ servi. wvrili S. muqi S. Spill] – konusuri an piramiduli sveti Seno­ bis Tavze.-ebi. Schrift] – sas­ tambo asoebi da sxva niS­ nebi garkveuli zomisa da moxazulobis risame..) kedlebze. darbazis . Spali. risame xelmZRvaneli organo. SrQft-i [germ. dawesebulebis oTxkuTxa beWedi. spalier] – na­ xatebiani qaRaldis farTo zolebi.  stambis s.  burTi S. SpAler­i [germ.-ebiT azrovneba.  stiqiasTan brZolis S..-is ufrosi.) mza nimuSi.-563 mx.  pasportSi Cartymuli S.-s moxvda.. jarebis marTvis organo. SpQl­i [germ. raime teqstis asawyobad. S. romlis boloebi exeba sakontaqto sadens. ¥ Stampiani (mniSv. Stampfe it. Sta 2. StAmb­i [germ. Stab] – 1.  erTjeradi xmarebis S.  reJisoruli S. (gadat.  me­3 mniSv. 2. 3. romlebsac akraven sadgoms (oTaxis. StAb­i [germ. Spritze] – Rru nemsis mqone dguSiani ci­ lindri wamlis Sesayvanad organizmSi. 2. zRvis wvrili Tevzi..  S. fexburTis karis boZi. maTi anabeWdi.  Spalieri Scd. romlis boloebzec wamoc­ mulia liTonisave mZime diskoebi. 1. meurneoba. Sabloni). SprQc­i [germ. qaras­ la. Stampa beWdva] _ (Stempeli). (tramvais den­ . generaluri.  qarTuli S. (wign. 1. StAnga [germ. misi anabeWdi. romelsac brmad hbaZaven (sinon. qaRaldi.­iT bugeli an biugeli Scd. spor­ tuli iaraRi (simZimeebis awevaSi) – liTonis keti.. StAmp­i [germ. gadat. SprOt­i [germ. Stange] – 1.) saerTod. S.­isaT­ vis). ¥ saSrifto. 2.  diviziis S. troleibusis Tavze gamar­ Tuli denmimRebi. msxvili S. Sprottte] – 1.. generaluri Stabi _ ix. Stamm] – xis tani (fesvidan varjamde). trafareti.

Rrubeli. saStormo. Streikbrecher] – (moZv. StAt­i1 [germ.-ebi. Stat] – dawese­ bulebis TanamSromelTa mudmivi Semadgenloba. misi iq yofnis dros. prezidentis . Ruza.  S.  Streikbrexeri Scd.  s. 2. gadat.-ebis Semcireba.romelsac aRmarTaven xolme sasaxleze.) risame dama­ xasiaTebeli Tviseba. StrQx­i [germ. stuurwiel] mimRebebs ewodeba). romelzec ra­ ime naxatis an warweris ukuRma gamosaxuleba amo­ burculia. Stat saxelm­ wifo] – zog qveyanaSi: ad­ mi nistraciul­te ri to ri­ uli erTeuli.) piri. s. iyeneben anabeW­ dis misaRebad. momen­ ti.-ebis gavleba. mxare. uqaro amindi. ialqani.) igivea. avstraliis S. TviT misi anabeWdi. wvri­ li xazi. Standarte] – 1. romlis saSualebiTac mas­ Tan SeerTebuli eleqtro­ xelsawyos (mag. (wign. 2. StOr­i [germ.Sta -564liTonis Cangali an Reri. qari. (saub.  naxatSi saintereso S. rac rozeti. samxedro xomaldze da sxv. StraikbrExer­i [germ. saxelmwifos meTauris (im­ peratoris. StAt­i2 [germ. Tanamdeboba. jorjias S. Stempel] – xelsawyo.-ebs miaqcies yuradReba.. (aSS­Si). 2.-Si Caricxes.  niuiorkis S. store] – fanjris farda erTgvari. StUrval­i [holand.. (indo­ eTSi). stil] – wynari. ¥ saStato.  Stepseli Scd. Strich] – 1. calkeuli wvril­ mani. erTeuli. uTos) rTaven qselSi.) alami. StOrm­i [holand. . ¥ Stormuli. ro­ melic gaficvis dros mu­ Saobs sawarmoSi da amiT gaficulTa interesebs Ra­ latobs.  S. s. StAndart­i [germ. S.  S. StEmpel­i [germ. StEfsel­i [germ.. StQl­i [holand. Storm] – qariSxali zRvaze.  s.. pinjabis S. s. romelsac aqvs TviTmmarTveloba. Stopsel] – 1. Zveli ruseTisa da zogi ucxo qveynis armiaSi: kava­ leruli nawilis droSa. lampas.

laqi] – sxvadasxva qveynis . safari.] – Zveli C induri TamaSi. scooner] – ialq­ (TviTmfrinavis) an misi na­ niani gemi. sax. romelic sa­ xes da tans ufaravs maT da CEk­i [ingl.. Ta­ musulmani qalebis msubuqi maSobdnen oTxni. safreni aparatis gzis­ < geogr. Stuurman] – gemis.). upiratesad or­ wilis ijariT aRebis Se­ an samanZiani. gemTmflobelsa (an avi­ SxEr­i [Sved. Charleston vis. traqtorze. vebels Soris dadebuli xelSekruleba mTeli gemis SxUna [ingl. Wadrakis winamorbedi (warmoiSva CAdr­i [Turq.  Soreuli naosnobis S. savleT aziis) qalaqebSi: Ci­ kombainze da sxv. luri dokumenti (sabuTi).-565- Cek – saWis borbali gemze. mimarT gadauxados Cekis CaintAun­i [ingl. limani mamakacebi ixveven Tavze garkveuli wesiT. specia­ gamosaxeds. cheque < check ga­ sinjva. nelebiT dasaxlebuli kvar­ tali. StUrman­i [holand. CArter­i [ingl. Sturm] – gadam­ wyveti ieriSi mowinaaRmde­ CAlma [Turq. skär] – patara akompaniasa) da damqira­ kldovani kunZuli. samejliso cekva erTgvari. sandali. chain jaW­ romelic Seicavs werilo­ vi da word sityva] – kros­ biT gankargulebas bankis vordis nairsaxeoba. Chinatown mflobels masSi naCvenebi < China Cinuri da town qa­ fulis raodenoba (suma).] – qsovilis grZe­ gis gamagrebuli adgilis li naWeri. mxolod Tvalebs utovebs fasiani qaRaldi. candyr karavi] – me­5 s. wyalqveSa na­ CArlston­i [ingl. CatUranga [sanskr. CaQnvord­i [ingl. StUrm­i [germ. gakontroleba] – 1. charter] – kosmosuri xomaldis S. (upiratesad samxreT­aRmo­ TviTmfrinavze. romelsac mus­ asarebad.­Si Zv. welTaRr. saxeb garkveuli vadiT (an garkveul reisze). saxvevi.] – amerikuli kvlevis specialisti.

CElo _ igivea. CQpi [ingl. champion < fr.Cel -566- saprivatizacio Ceki.)] – Txlad daWrili da Semwvari. ga­ moscems naz. CQfs­i [ingl. romelsac iyeneben Cqari gadaRebis dros. CempQon­i [ingl. cicerone] _ ita­ liaSi (upiratesad): piri. fasiani saxelmwifo qaRaldi mini­ maluri RirebulebiT. Wadrakisa da SaSis TamaS­ . eqskursiamZRoli). gidi. WadrakSi. romelmac gaimarjva pirvelobaze gamarTul Se­ jibrebaSi sportis raime saxeobaSi. zanzalakisebr xmebs. chip] – eleqtronuli.­Si. didad iyo gan­ viTarebuli me­18­19 ss. kompiuteruli teqnikis um­ niSvnelovanesi detali. Ci pendEil­i [ingl. celesta < laT.  saWadrako C. rome­ lic gaicema moqalaqeebze saxelmwifo sakuTrebis privatizaciis procesSi reali­ zaciisaTvis. caelestis ciuri] – saorkest­ ro klaviSiani sakravi. chips (mr. Sebrawuli kartofili. safexburTo C. Zeitlupe] – specialuri kinogadasaRebi aparati. gotikuri da Ci­ nuri xelovnebis motivTa kombinacias.. in­ tegraluri mikrosqema. rac violino.  msoflios C. warmoadgens rokokos. ¥ saCeko. 2. CempiOnat­i – Sejibreba Cem­ pionis wodebis mosapoveb­ lad. rome­ lic gadaxdil iqna saqon­ lis SeZenis dros.-is salaroSi gaxvreta.  CiCeronesi  CiCeronisa – Scd. champion mebrZoli] – sportsmeni an sportuli gundi. Chippendale < sakuT. CElesta [it. sakaso taloni fulis ra­ odenobis CvenebiT.] _ inglisuri avejis stili. CiCErone [it. Cekisa. c caQtlupa [germ. rome­ lic gadaxdil unda iqnes. Zeitnot > Zeit dro da Not saWiroeba] – 1. romelic turistebs aZlevs axsna­ganmartebas RirsSesa­ niSnaobaTa daTvalierebi­ sas (sinon. sxvag­ varad vauCeri – 1.  C. agreTve qviTari salaroSi fulis raodenobis CvenebiT. caQtnot­i [germ. sax.

) pauza musikalur me­ da Reroebisagan. caelibatus < TierebaTa da sxv. asafeTqebel niv­ celQbat­i [laT. qaRaldis.) – sa­ 2. [Svedi astronomisa da fi­ cEdent­i [< laT.  c. cedo vuT­ zikosis Celsius­is (1701­1744) mob] – samoqalaqo samar­ gvaris mixedviT] _ Termo­ TalSi: piri.-567- cel Si: mdgomareoba. forToxlis an limonis gam­ mcenaris ujredis garsi.) drois ukmarisoba. ro­ SejibrebaSi. romelsac yinulis vis kuTvnil uflebas dnobisa da wylis duRilis gadascems sxva pirs. nivTiereba. rodesac spe­ melic miiReba celuloidis cialur saWadrako saaTeb­ damuSavebiT. rac Scd. reba. cellulose laT.. damzadebisas.-Si yofna. . cedro limoni] – 1. wertilebs Soris 100­gra­ cEdra [< it. liero pirTa dauqorwineb­  celulozisa. (mus.-Si moxvedra. iyeneben sakvebi ze TamaSoben). Toxlis da misT.  polieTilenis (ix. citrusebis (limonis. loba. c. _ amboben). iyeneben lodiaSi. < celmoTamaSes ar hyofnis dro lula ujredi da berZ. rad damuSavebuli merqnisa 2. for­ celUloza [fr. oficialur le wyalgauvali masala. phanos svlebis mosafiqreblad naTeli] – Txeli gamWvirva­ (Cveulebriv. dasamza­ caelebs uqorwinoba] – sasu­ deblad.) pauza leqsis Reba zogi mcenaris qimiu­ striqonSi. nivTie­ da. produqtebis. xelovnuri ab­ reSumis. romelic Ta­ metri. Seferili fena. romelic mii­ Ca] – 1. xmari kani: iyeneben rogorc iyeneben nedleulad sxvada­ sanelebels (sakonditro sxva samrewvelo nakeTobaTa da sxv.) kanis ze­ cellula ujredi] – 1. caesura gaxle­ 2. (lit. xelad (`celofanis parkio~ arqona. dusiani skala aqvs. (gadat. nawarmSi). rodesac celOfan­i [cellulose laT. ujredisi. celsQus­is TermOmetri  ceitnoti Scd. romlisganac Sedgeba 2. dna.-Si CavarsxvaTa SesafuTavad. cEzura [< laT. wamlebis da  c.

ze) saxelmwifo zedamxedve­ 4.. Semkvreli masa. anekdoti. kulturuli da sxva dviT sityvasa da masobrivi mniSvneloba. eidos saxe]  u. didi dasaxlebuli cEnzor­i [laT. an ganyofilebis saxelwo­  samxedro c. c. informaciis sxva saSuale­  raionuli c. risame Sua nawili. miuRebeli. u. kentron wveri (cirkulisa). Zement] – mine­ raluri nivTiereba – fxvni­ cEntner­i [germ.. saga­ fuli (mocemuli qveynis lenterio nawarms... Zentner] – zomaTa metruli sistemis li. linzis c. romelsac aqvs raime namdebobis piri.. politikuri debis Semadgeneli nawili. romelic saSualebas aZlevs  wrexazis c. nawili). misgan amzadeben cEnt­i [ingl. romelic rasme ganagebs. xazebis gadakveTis cEnz­i [laT. zogi iseTi dawesebulebis lobis sistema. advilad aalebadi nivTiereba. census] – piroba. guli). wertili figuraSi.. censor] – Ta­ punqti. administraciuli.-is iataki. moednis c. qveynisaTvis. administrabebze (radioze. qonebrivi  qalaqis c. romlisganac (wyalSi wonis erTeuli. SuaarCevno) uflebiT. cEment­i [germ. censura] – beW­ velo. udris 100 areviT) miiReba qvisebri kilograms. romelic adgilisaTvis. c. televizia­ ciuli c. sinon. cent] – aSS­sa da zog sxva qveynebSi: xurda foto da kinofirebs. raime RerZis. cellula si. cEntr­i [laT. c..-is qarxana. sa­ adgili (qarT. Suaguli. centrum < berZ. uwmawuri. ganaTlebis c. samrew­ cEnzura [laT. qalaqi. iyeneben samSeneblo saqmeSi.  asakobrivi c. . 3.-is narevi. Sua Tu im politikuri (mag. cenzuras axorcielebs. pirovnebas isargeblos ama 2. – magari. saTa­ fulis erTeulis measedi maSoebs da sxv. c.  c. uxam­ celulOid­i [laT. centri] – 1..cel -568- ucenzuro – sazogadoebaSi  celulozasi Scd. samrewvelo c. sityvebi. ujredi da berZ.

) mZvinvare. cer centrQfuga [germ. centraluri nervuli sistema – (anat. centrAlizm­i – mmarTvelo­ bis an organizaciis iseTi sistema. 2) arsebuli. kosmonavtebis varji­ SisaTvis. aseuli). ro­ melic Sedgeba Tavis tvinisa da zurgis tvinisagan. Kerberos sakuT. mmarTvelobis c. cepElin­i [kreb.-ebi. mTel sistemas em­ saxureba.. centrAlur­i 1.  centralizireba Scd. qarT. centralizAcia da cent­ ralQzeba – erT centrSi Tavmoyra. kompiuteruli c. Cerberus < berZ. centrTan (mniSv. mTavari. savaWro c.] – 1. c. centUria [laT. xel­ mZRvaneli. mrisxane da fxizeli yarauli.. legionis nawili. romelic miwis­ qveSeTis samefos Sesasv­ lels icavs. samxedro qvedanayofi. saarCevno komisia.. centuria < centum asi] – Zvel romSi: 1. 4. berZnul miTologiaSi: avi ZaRli. moedani.  nostradamusis c.) nervuli sis­ temis ZiriTadi nawili. iye­ neben sxvadasxva xelsawyos gamosacdelad da mfrina­ vebis. vinc mkacr kontrols awe­ sebs vinmes mimarT. romelic centri­ danuli Zalebis moqmedebiT meqanikurad yofs narevs Semadgenel nawilebad.  sagadamxdelo (sagadasa­ xado) c. romlis drosac adgilobrivi organoebi emorCilebian centralur xelisuflebas. 1) dakavSirebuli. xelisufleba. Zv. raioni. centrs.  c. xelmZRvanelobis c. 2. 2. sax.  c.. romelic pir­ vel xanebSi 100 kacisgan Sedgeboda (Sdr. centrSi (mniSv.  saxelmwifos c. qalaqis c. gamoTvliTi c. . 2. moqalaqeTa jgufi. is. Zentrifuge] – manqana.  c. rac mTel sistemas amoq­ medebs. gaerTianeba. gaTboba.] – diriJablis ti pi. wertili. umTavresi. cErber­i [laT.  c. (gadat. rome­ lic iqmneboda mosaxleobis dayofisas qonebrivi cenzis mixedviT..-569 satelevizio c. 3.

afr. civilisation miRebulia an dadgenilia < laT. wre­ veli buzi. ceremonQal­i [laT. Kyklos wre. romelic garkveuli we­ sunis mqone ufero momwam­ sebiT.  c.) ga­ terialuri kulturis gan­ daWarbebuli pirobiTobis viTarebis done. moqmedebis wesi. winaswar Sedgenili lavi (Sxamiani) gazi. nul miTologiaSi mas See­ civQlur­i [laT. Sexvedra. qalaqo] – (wign. civilis samoqalaqo] sazeimo SemTxvevebisaTvis. 2. msoflios mowinave. cErera [laT. cEce [bantu­enidan. raime movlenaTa. ceremoganaTleba.. sazogadoebrivi da ma­ 3. – 1. Careva sxvis saqmeSi.samuSaoTa erTob­ afrikaSi: saRaTas. 2. Tanamedrove ubodiSo. dones miaRwia. rituali). romelic civilizAcia [fr. cxalmSobSi sisxlis mwo­ cQkl­i [berZ. gegmiT tardeba. Ceros (cereris)] – romaul miTologiaSi: civilQstika [laT.cer -570- ceremOnia [laT. doebriv­ekonomikurma for­  c. Tayvanis cema] – 1. laJvardovani] – mwvave imi. nialis] – oficialurad miRe­ buli wesi ceremoniis Ca­ civilizEbuli – vinc. c.  c. ra­ tarebisa (sinon. gavrcelebulia xazi] – 1. qveyne­ bis Tanamedrove kultura. tikuri ganviTarebis maRal ¥ ceremonialuri. uceremonio – mouridebeli.) samoqalaqo. maciam.  antikuri c. oficialuri xasiaTis ze­ cQan­i [berZ. romelsac dacva qcevaSi. Zilis da . miaRwia ama Tu im sazoga­ ¥ ceremoniuli.] – co­ ara samxedro. caeremonia zogi sxva daavadebebis gav­ rcelebis gadamtani. c. ceremoniebi – (saub.  u. salami. sazogadoeba. tropikul da subtropikul procesTa. mac kulturuli da poli­  sadResaswaulo c. Kyanos muqi lur­ ji. civilis sa­ miwaTmoqmedebisa da nayo­ moqalaqo] – samoqalaqo sa­ fierebis qalRmerTi (berZ­ marTali. civilis samo­ sabameba demetra). qveynebi. mowiweba.

cQrk­i [laT. Kyrikos] – adamiani. cinQkos-i [berZ. ¥ sacirko. programa. warmodgena.  c.. vabruneb] – 1. Sesasrulebeli. cxo­ velebis mwvrTnelebi da sxv. Kynismos] – Tavxeduri gulaxdiloba. Kyklon mbru­ navi] – atmosferuli gri­ gali. sawarmoo c.ebi. circus] – 1. gad­ mosacemi risame wyeba.  koncertebis c. aseTi formis mqone detali an mowyobiloba. 3. cirkUlar­i [germ. avtomobilis c. mrgvali Senoba. 1­isaT­ vis). Te­ miT) gaerTianebul nawarmo­ ebTa. cilindriani (mniSv. gulaxdiloba. nomrebi. 2. mamakacis qudi cilindris (mniSv.  s. maRali cir da viwro farflebiani.  c. Sigawvis Zravas c.  moxetiale c.  geologiuri c. manqanebi. ¥ cikluri (mniSv. cQnizm-i [berZ. cQlindr­i [berZ.  c. cilindriani da cilindrosani (mniSv. romelsac cinizmi axasiaTebs. ¥ ciklonuri.. cQklon­i [berZ.  c. s. romelsac Tan axlavs uxvi naleqebi da Zlieri Rrublianoba. 3­isaTvis). ro­ melic warmoqmnilia mar­ TkuTxedis brunviT misi erT­erTi gvrdis garSemo. grigali. Zirkular . romlis arenazec imarTeba aseTi sanaxaoba. ganviTarebis dasrulebul wres. 2. 1) formisa.  c. c.-571lioba. 1­isaTvis).  Zravas c. 2­isaT­ vis). WurWeli. SekiTxva. romelic qmnis risa­ me moqmedebis. pasuxi. saerTo niSniT (mizniT.  c.  c.-is dguSi. (Zvelad). Rumeli. Kylindros < Kylindô vagoreb.. s. klounebi. 2.-ma gadaiara. Teat­ raluri xelovnebis saxeoba.  ciniki Scd. leqciebis c. ¥ cilindruli (mniSv. ganviTareba.. kaci.  c.  c. romelSic gaerTianebuli arian akrobatebi. ¥ cinikuri. geometriuli sxeuli. ¥ cinikuri. tanmo­ varjiSeebi. c.

saerTo saxeli.  rkinigzis c. sisxlis c.) saSarde buStis anTeba. sadireqtivo gankarguleba.  haeris c.-ebis plantaciebi.. rZis c. citrus (mx. cisterna wyal­ sacavi] – 1.  cerozi Scd. ricxvis aRmniSvneli ni­ Sani. kulturebi. filtvebis c. burji). forToxlis. cQroz­i [berZ.  benzinis c.).-ebi. 2.-ebi (1. romauli c.-ebi (I. Sidacixe). rac am organos funqciis dar­ Rvevas iwvevs.-ebis gaSeneba. sity­ va­sityviT moyvanili adgi­ li.  arabuli c. didi rezervuari wylis.. . gadat. rom­ lis Zara warmoadgens ci­ lindrul rezervuars si­ Txeebis gadasazidad. 4 da sxv. Zifferblatt] – saaTis an sxva raime xel­ sawyos danayofebiani fir­ fita.  cisterni Scd. ¥ citrusovani. III. romelic eg­ zavnebaT daqvemdebarebul dawesebulebebs an xelqve­ iT Tanamdebobis pirebs. sacirkuliacio Scd. 2.  cirkuliari Scd.).) raime organos SemaerTebe­ li qsovilis gazrda. cQstit­i [berZ. ¥ sacirkulacio. II. Zvelad: qalaqis SigniTa cixesimagre (qarT. Zitat] – raime teqstidan ucvlelad.cir -572- laT.  RviZlis c. cirkulAcia da cirkulQ­ reba [laT. cQfr­i [polon. citrUsebi [laT. IV da sxv.) risame mTa­ vari dasayrdeni punqti (qarT. c. cifra < arab. citadelle < it. (wign. 2.] – 1. man­ darinis da misT.  cirkuliacia. romelzedac isrebi (an isari) moZraobs. cQsterna [laT. cQtata [germ. cittadella < citta qalaqi] – 1. vagoni an avtomobili.. circularis wriuli] – werilobiTi. yviTeli] – (medic.)] – limonis.  citati Scd. circulatio da zirkulieren] – wriuli moZrao­ ba.  s.  c. Kystis saSarde buSti] – (medic. sinon. navTobis da sxva siTxeebis Sesanaxad. citAdel­i [fr. milebi. sinon. 3. kirros limo­ nisferi.  c. cifErblAt­i [germ.

2. ¥ xakim. cUnam­i [iap. romlis drosac aucilebelia iseTi morigi svlis gakeTeba. romelic saZir­ kvels eyrdnoba da cotaTi gamoweulia kedelTan Se­ darebiT (qarT. romel­ sac xalifa marTavda. zoccolo] – 1.) umaRlesi tituli zogi qveynis mus­ limanTa mmarTvelisa. Se­ nobis gareTa kedlis qve­ da nawili. nesvisa. saxalifo – qveyana. xaks Scd. xAlifa [arab. cifrebi – risame maC­ venebeli. xSirad icis wynar okeaneSi. ¥ xalifisa.-ebi. Cukata < cukier Saqari] – daSaqruli xili an kani. sanapiroze iwvevs did ngrevas. xalQfat­i (ist. xalaT-Sarvali.  egvi ptis x. 2. feoda­ . cUkat­i [polon. romelsac mosdevs mdgomareobis ga­ uareseba da partiis wage­ bac ki. sinon. Zugzwang] – WadrakSi: figurebis gan­ lageba. x xAki [hindi enis Khāki miwis­ feri. moadgile] – (ist. moya­ visfro mwvane.] _ iaponiaSi: iatakze dasajdomi brtyeli baliSi. romliTac is ix­ raxneba vaznaSi.  x. mr. ricxvebiT gamoxa­ tuli. chalifa nacvali. saZirkveli). astronomiuli cifrebi _ (ix. qerqi citrusisa. WuWyi] – 1. ZQudo [iap.  xakma.) – 1.] _ iaponuri Wida­ oba Tavisufali stilisa. cUgcvang­i [germ. eleqtronaTuris liTonis nawili.  xalifasi – Scd. astronomia). xal Z ZabUton­i [iap. xakisferi – moyavisfro­ mwvane.  sakontrolo c.] – giganturi (15­ 20 m simaRlis) talRebi. Khāk miwa. sa­ zamTrosi. cOkol­i [it. talaxisferi < spars. xakis. am qso­ vilis tansacmeli (upira­ tesad samxedro forma). romlebic Cndeba okeaneSi wyalqveSa miwisZvrebis Se­ degad.-5732. moyavisfro­mwvane mkvrivi qsovili erTgvari.

saxelmwifo. ro­ piras – kavkasiaSi. xalxo cekva. laTinuri amrikis zog qvey­ sistema. han] – (ist. xOta [esp. – nayofismomcemi tituli.] – 1. haggi] – musulmanis gaukeTeben. abano­ mosavleTis zog qveyanaSi zis (akalmexis) ojaxidan.xan -574- lur muslimanur qveynebSi: samTavrobo xelisuflebis organo. qveyanaSi: sxvadasxva ga­  j. Rame. SeboWavs adamians (visac xOja [arab.) aR­ xUrma [spars. melmac religiuri mogzau­ roba Caatara meqaSi. anaTema. rcelebulia Savi zRvis xAji [arab. gadat. gakeTeba. romelmac gaakeTeben) – Tilisma. .) ityvian ma­ wodeba. junta] – 1. xAn­i [Turq. (saub. (saub. vis saxelzec sapatio tituli. arabebis dapyrobaTa Sede­ samxedro mTavrobis sa­ gad Seqmnili feodaluri xelwodeba. saxa­  xuntasi – Scd. ebraelur j religiur yofaSi – gankveTa. jota] – espanuri sa­ jAdo [sp. Sua saukuneebSi: mTavarTa  iaponuri x. agreTve gav­ melsac xani marTavda.) igivea. saxelmwifo wyobilebis 3. xinj adamianze. zogierT laTinuri amerikis qveynebSi: aRmasrulebeli jadObazi [sp. gadat. xErem­i [Zv. erTianebis. 2. veSic xalifa idga. lifo. xUnta [esp. samxreT iaponiidan mom­ saxano – qveynis nawili. rac viTomda avnebs. espanuri 2. alebis Sedegad Seqmnili 2. xaji gaakeTa. ro­ dinareobs.] _ igivea. iseTi ram (nivTi.] – saxelwodeba ramdenime saxis xisa.] – musulmani. ebr. wamali). romelic CineTidan da piri.  j. sadac Teokratiuli nebSi: saxelmwifo gadatri­ xelisufleba iyo. am titulis mqone xe. romlis saTa­ ¥ xuntisa. rac da laTinuri amerikis zog jadosnuri. kavSiris saxel­ 3.] – Zv. rac jadoqari.

moadgens mTlian masas. jadOsnur­i 1. ironiiT). jAme [arab. meCeTi. jadOqar­i [sp. jeQran­i [Turq.  j. 2. vamen Tavze CamocmiT.  jempre Scd. datani. Rimili. gadoebaSi miRebuli qcevis jadOqroba – jadoqris Tvi­ wesebs da normebs. (s. jazz] – 1. doqari. iTqmis Tavazian mamakacze.) momxiblavi.] – adamiani.) jEmper­i taci. ojaxis gareuli cxoveli.) rasac ja­ jEm­i [ingl.) musika. romelsac deben dauwerlad. 2. Cezve yavadani] – Ceva daxvewili manerebiTa yavis asaduRebeli patara da Cacma­daxurviT (zogjer taniani WurWeli. vinc gamoir­ jEzve [Turq. ro­ grZneuli. ic­ lad. inglisSi: mamakaci. (Sdr – jixvi). Pame’] – sakrebulo 2. doqroba. hangi. qceva. (gadat. – 1. vaJkaci. agreTve imaze. seba. warmtacad. profesiu­ zepirad. romelic war­ lebrivi.  xendros j. warm­ jEmpr­i da (moZv. . Si afrikuli da avropuli jadOsan­i _ igivea. jam] – xilis sqe­ dos Zala aqvs – saswau­ li muraba. sityvis patroni.  j. romelic gavrcelebulia jentlmenuri SeTanxmeba – kavkasiaSi da Sua aziaSi saerTaSoriso SeTanxmeba. wamali. romelic XIX s. gentlman] Sekvra SeuZlia – jadosani.­ is bolos warmoiqmna aSS­ keTeba.  j. rac ja­ musikis sinTezis gziT. jadOsnoba _ igivea. rac ja­ ¥ jazuri da sajazo.] – gazelis ¥ jentlmenuri.-575- jen jadOoba (Zv.) – jados ga­ li stili. j. romelsac viTomda jadoTi jEntlmen­i [ingl. beli orkestri. jumper] – naqsovi ze­  j. melic zustad icavs sazo­  cekvis j. amgvari musikis Semsrule­ ¥ jadosnisa. [ingl. romelsac ara aqvs jadOsnurad – momajadoeb­ sayelo da Sesakravebi. (Zv. jAz­i [ingl.

romelsac aqvs unari gadaiqces adami­ anad an cxovelad. habitus] _ (wign. jingoism] _ inglisuri ukiduresi So­ vinizmi. demoni. jOistik­i – kompiuteris pe­ riferiuli mowyobiloba. jungle sanskr. jentlementuri Scd.  junglebi Scd.  jinsebi Scd. miwisqveSa samefos mbrZanebeli. agreT­ ve muslimanur qveynebSi mowodeba brZolisaken sam­ Soblos dasacavad. boroti suli. jentlementi. `ur­ wmunoTa~ winaaRmdeg. mwerloba.  agiografia.] – tropikuli da subtropi­ kuli uRrani tye (upirate­ sad indoeTSi). jingOizm­i [ingl.] – uiaraRod Tavdacvis (agreTve Setevis) Taviseburi ileTebis sis­ tema. . mcenarisa. jUs­i [ingl.)] – viw­ ro sportuli Sarvali spe­ cialuri qsovilisa. agiografiuli Scd. Txzuleba. jQu­jQcu [iap. hadçs] _ berZnul miTologiaSi: 1. jinn] – arabul da sparsul miTologiaSi: go­ nieri fantastikuri arseba. jQn­i2 [ingl. hAdesi [berZ.  h. romelic Sedgeba cecxlisa da haerisagan da.) garegnuli Sesaxedaoba cxo­ velisa. juice wveni] – xi­ lis wveni (sasmelad mom­ zadebuli). hagiogrAfia [berZ.  jentlemeni. jeep] – yvelganma­ vali msubuqi avtomobili. hagios wminda da graphô vwer] _ qristianuli literaturis dargi _ wmindanTa cxovre­ bis aRwera. jeans (mr. gin] _ inglisuri arayi. h habQtus­i [laT. h. ¥ hagiografiuli. jQp­i [ingl. agreTve adamianisa. jQn­i1 [arab. specialuri berketi video­ TamaSebis samarTavad. jentlemenuri. jQxad­i [< arab. jQns­i [ingl.jin -576junglis kanoni _ ityvian aSkara Zaladobasa da TviTnebobaze. jUngl­i [ingl. džihad omi rwmenisaTvis] – yuranis Tanaxmad `wminda omi~.

harAmxana [arab.bina. harAkir­i [harakiri < hara muce­ li da kiri gaWra] _ iaponi­ aSi samuraebis TviTmkvle­ lobis xerxi _ mucelSi xanjlis gamosmiT (gamo­ fatvriT. hamburger < Hamburg steak hamburgis bifSteqsi] _ dakepili bif­ SteqsiT Semwvari funTuSa.  xalva Scd.  xeebze gabmuli h. har hambUrger­i [ingl.  galstuki Scd. hAlstux­i [germ. ro­ melic damzadebulia zogi zeTovani gaxexili an dana­ yili Teslisgan an nigvzi­ sagan.) fexburTis an hokeis gundSi: naxevarmcveli. harmonia Tanazomiereba] _ 1. harâmchâne ak­ rZaluli saxli] _ mdidari muslimanis sasaxleSi misi colebisTvis gamoyofili saxli.  araqisis h. jojo­ xeTi. miwisqveSa samefo. gamofuSviT). nigvzis h.. Hantel] _ sa­ tanvarjiSo iaraRi _ Tu­ jis ori birTvi. ro­ melic gamowveulia tvinis moqmedebis darRveviT (eCve­ nebaT ararsebuli sagnebi.  h. harmOnia (berZ. SedarebiT susti monawilisaTvis mi­ cemuli upiratesoba. half-back] _ (moZv.-ebiT varjiSi. perangis sayelos qveS da win ikraven naskvad (qarT.Sexameba. halucinatio motyueba. rbenaSi). romelSic sxvada­ sxva asakis cxenebi monawi­ leoben. yelsaxvevi). hAntel­i [berZ. romlebic erTmaneTTan mokle mrgvali tariT aris SeerTebuli. 2. romelsac ikeTeben yelze. hAvbek­i [ingl.) hAmak­i [fr.Secdoma] _ mcdari mxedvelobiTi. ynos­ viTi an SexebiTi aRqma. hamac] _ badise­ burad moqsovili Camosaki­ debeli sawoli. war­ moadgens magar masas. smeniTi. doRi. handQkap­i [ingl.-5772. sinon.  ganteli Secd. handikap] _ 1. . raime sportul SejibrebaSi (mag. ri­ same mwyobri SeTanxme­ ba. hAlva [arab. halucinAcia [laT.  gamaki Scd. xmebi da sxv. halva] _ aRmo­ savluri tkbileuli. Halstuch] _ qsovilis grZeli naWeri.

am titulis mqone piri. h.  bgeraTa h.) xelmZRvaneloba. Hauptwache] _ dapatimrebul samxedro mosamsaxureTa sadgomi. romelsac iyeneben veSapeb­ sa da did Tevzebze sana­ dirod. hagg] _ mesaSi locva muslimanTa `wmin­ da adgilSi~ qanaanSi an medinaSi muhamedis aklda­ masTan (kubosTan). zevsisa da heras Svili. hAsi [iap. harmonuli. hegemOnia [berZ. olimpze RmerTebs neqtarsa da ambrozias mi­ arTmevda xolme. garmonuli. romelmac mesa . mdgomareoba.w. ferebi. hçdons siamovneba] _ eTikis ide­ alisturi mimdinareoba. hEbe [berd. haðið] _ narko­ tikuli nivTiereba..  heliofizika. hAj­i [arab. hedOnizm­i [< berZ. haUptvaxt­i [germ..). ¥ harmoniuli. sitkboeba. ¥ hegemoniuri. bgerebi.] _ iaponiaSi: Cxirebi. hçlios mze da herapeia mkurnaloba] _ 2.  gegemonia.rom­ lis mixedviTac cxovrebis mizans warmoadgens udidesi siamovneba. [berZ. gauptvaxta Scd. hegelianEloba _ moZRvreba germanuli filosofosisa hegelisa (1770_1831 w.. romel­ sac iReben induri kanafi­ sagan. garmoniuli Scd. romlebsac saWmlis asa­ Rebad da pirSi Casadebad xmaroben (Sdr. gegemoniuli Scd. ro­ melmac daamuSava idea­ listuri dialeqtikis Te­ oria.  h. helio.-Si Casves. ferTa h. romelic muslimanTa rigebSi RvTis­ mosaobis gmirobad iTvle­ ba.  garmonia. hegemonia] _ (wign. heliotropi helioTerApia [berZ. hASiS­i [arab. hArpun­i (holand. Cangali). Hçbe] _ berZnul mi­ TologiaSi: siWabukis qal­ RmerTi. sapatio tituli mus­ limanisa. be­ ladoba. harpeon] _ satyorcni iaraRi (barji). erTsulovneba. h.har -578moiloca.  gauptvaxti.  h. roli. helios mze] _ rTuli sityvebis pirveli nawili mniSvnelobiT `mzes exeba~.  h. batonoba.

romelic exeba mzis energiis gamoyenebas sam­ rewvelo da sayofacxovre­ bo miznebisaTvis. wyalba­ dis Semdeg yvelaze msubuqi inertuli. ro­ . romelsac gadaaqvs Jan­ gbadi da amdenad didi mniSvneloba aqvs sunTqvi­ saTvis. globus birTvi] _ sisxlis wiTeli nawilakebis (eriTroci­ tebis) Semadgeneli nawi­ li (saRebavi nivTiereba).-579mzis sxivebiT mkurnaloba. heliofObur­i [berZ.) sisxldena.) sisxlis Sededebis unaris dakargva. haima sisxli da laT. haima sisx­ li da stasis SeCereba] _ sis­ xldenis SeCereba. centrum centri] _ samyaros heliocentruli sistema _ mzis sistemis Se­ saxeb kopernikis (1473­1543 w. hçlios mze da phileô miyvars] _ he­ liofiluri mcenareebi _ (botan. romlis mi­ xedviTac mze warmoadgens centrs da mis garSemo moZraoben planetebi. hemofQlia [berZ. helQum­i [berZ. heliofQlur­i [berZ.) sinaTlis moyvaru­ li mcenareebi. hemoglObin­i [berZ. hcmisphairion] hem _ 1. haimorrhoia sisxldena] _ buasili. hemorAgia [berZ.) moZRvreba. haima sisxli da therapia mkurna­ loba] _ (medic. haima sisxli da philia midrekileba] _ (me­ dic. (anat. 2.w. haima (haimatos] sisxli da logos moZRvreba] _ mecniereba.) Crdilis moyvaruli mcenareebi. hçlios mze da phobos SiSi] _ heli­ ofoburi mcenareebi _ (bo­ tan. ufero da usuno gazi (airi). hçlios mze] _ qimiuri elementi. hemoTerApia [berZ. Hçlios] _ ber­ Znul miTologiaSi: mzis RmerTi. hçlios mze da laT. hemOroi [berZ. hemQsfero [berZ. hemOstaz­i [berZ. heliocEntrul­i [berZ. hematolOgia [berZ. haimorrahagia] _ (medic.) Tavis tvinis naxe­ varsfero. dedamiwis an cis naxe­ varsfero. heliotEqnika _ teqnikis dargi.) sisxlis gadasxmiT mkurnaloba. rac iwvevs sisxlis denas mcire dazi­ anebis drosac. helQos­i [berZ.

romelic . herpeton qvewarmavali da logos moZRvreba] _ zoo­ logiis dargi. hermetique < laT. zevsis meuRle. hepArin­i [< berZ.  hermetiuli.) dawva artemida efeselis Sesa­ niSnavi taZari]. herOin­i [laT. happy end] _ `keTili bolo~. Hçrostratos­is saxelis mixedviT. naxevrad adamiani _ naxevrad RmerTi. herOika [< fr. hermEtuli [fr. herOstrate­s saxeli _ saZ­ raxisi saqmiT. welTaRr. araCveulebrivad Ronieri gmiri [laT. rom haers sru­ liad ar atarebs. brZolis h.. Herkules]. hermticus] _ rac ise mWidrod aris daxuruli. erT­erTi yvelaze ufaro popularuli. mi­ TologiaSi: qalRmerTi. heroiuque gmi­ ruli] _ (wign. hErmes­i [fr. herAldika [laT. Hçraklçs] _ ber­ Znul miTologiaSi: zevsis Svili.hep -580- melic swavlobs sisxlis Semadgenlobasa da Tvise­ bebs.  h. uRirsi saq­ cieliT ganTqmuli saxeli [berZ. herbarQum­i [< laT. mxatv­ ruli nawarmoebis (kino­ filmis. gerbTmcodneoba. Hçra] _ berZ.romelic xels uSlis sisxlis Sededebas. qorwinebis mfarveli. heroinum] _ narkotikuli saSualeba (morfinze Zlieri). germetuli. hEpi­End­i [ingl. heraldus macne] _ damxmare istoriuli dis­ ci plina. agreTve sisxlis daa­ vadebebs. herba ba­ laxi] _ specialurad Seg­ rovili da gamxmari mcena­ reebis koleqcia. hermafrOdit­i _ cxoveli an adamiani.  Sromis h. Rmer­ Tebis Sikriki. gzebisa da vaWrobis RmerTi. romelic gerbebs swavlobs. kamera. (Zv. hEra [berZ. romanis) keTili dasasruli. Hermes] _ ber­ Znul miTologiaSi: saZov­ rebisa da jogebis. herpetolOgia [berZ. gmiruli mxare risme. hErakle [berZ. romelmac saxe­ lis ukvdavyofis mizniT 356 w. hçpar RviZli] _ nivTiereba.) gmiruli Sinaarsi. dagmanuli. germetiuli Scd.romelsac orive sqesis niSnebi aqvs.

hEqtar­i [fr. hibrida narevi. sqesobrivi ltolva sapirispiro sqe­ sis individisadmi.  gibridi. heteroseqsuAlizm­i [berZ. eqtari. im RonisZiebaTa sistema. hEtera [berZ. Tesli. ¥ heqtarisa. geqtari. sapirispiro sqesis damaxa­ siaTebeli niSnebis gaCena. 1 heqtolitri = 100 litrs. hekaton asi da fr.  h. . janmrTelobis dacvas.  heqtari. hercogQnia [germ. piradi h. romlebic iTva­ liswineben sisufTavis. Sromis h. udris 100 ars anu 10000 kv. _ TavsarTi. heqtrisa.. heqto. Herzog] _ da­ savleT evropis qveynebSi Tavad­aznaurTa erT­erTi umaRlesi tituli. samyura.-is wesebi.  gercoginia.-581qvewarmavlebs swavlobs. hQbrid­i [laT. hectare] _ miwis farTobis sazomi erTeuli (metruli sistemisa). romelic sazomi erTeulis saxelTan mierTebisas aRniSnavs mis asjer gazrdas. heqtOlitr­i [berZ.saxeobis misaRebad. 2.. heteros sxva da laT.  gercogi Scd. hErcog­i [germ. ¥ hibriduli. hetairon] _ Zvel saberZneTSi: ganaTlebuli gauTxovari qali.m. gibriduli Scd. romelic Seiswavlis janmrTelobis SenarCunebis pirobebs. Hçphaistos] _ berZnul miTologiaSi: cecxlisa da mWedlobis RmerTi. najvari] _ mcenareTa da cxovelTa sxvadasxva sa­ xeobis Sejvarebis Sedegad warmoqmnili organizmi.. higQena [berZ. romelic Tavisufal. hibridizAcia _ mcenareebis an cxovelebis sxvadasxva saxeobis Sejvareba gaum­ jobesebuli jiSis. hygiaino janm­ rTeli var] _ medicinis na­ wili. damoukidebel cxovrebas eweoda. sexsualis sqesobrivi] _ 1. hefEstos­i [berZ. hig gektari.  h. litre litri] _ siTxis an fxvieri nivTierebis sa­ zomi (metruli sistemis). Herzogin] _ hercogis coli an qaliS­ vili. ektari Scd. gercoginiisa Scd.  hercoginiasi. h.

gidravluri. hidroenergEtika _ mecni­ erebisa da teqnikis dar­ gi. abazana. romelic swav­ lobs da aRwers dedamiwis zedapiris wylebs. ¥ higienuri. hidro. hidrogeolOgia _ geolo­ giis nawili. hidrolizi.  h. tbebi. romelic akravs dedamiwas (okeaneebi. muxruWebi. hydôr wyali da meteôrôs haerSi molivlive] _ atmosferoSi wylis orTqlis produqtebi. ¥ hidravlikuri _ rac siTxis wnevis ZaliT moZraobs. hidrOsfero _ wylis garsi. gigienuri Scd. hidrometeOreb­i [berZ. hidrobiolOgia _ biolo­ giis nawili. romelic swav­ lobs wylis cxovelebsa da mcenareebs.). Zrava.. romlis mizania wylis energiis gamoyeneba eleq­ truli energiis sawarmo­ eblad. pirobebi. hidravluri...hig -582lobs miwisqveSa wylebis warmoSobas. hydôr wyali da logos moZRvreba] _ mecniereba. mdi­ nareebi. hydôr wyali da graphô vwer] _ mecniereba. hidraulikos wylisa] _ mecniereba si­ Txeebis wonasworobisa da moZraobis kanonTa da maTi praqtikuli gamoyenebis sa­ SualebaTa Sesaxeb. gidravlikuri Scd. hidrOliz­i [berZ.  hidravliuri. romelic swav­ lobs da aRwers dedamiwis zedapiris wylebSi. zRvebi. TrTvili da sxva. hidrolOgia [< berZ. hygros teniani da phileô miyvars] _ (botan. cvari. gidravliuri.  h. [< berZ. moZraobasa da Tvisebebs. h. hidroenergetika. gidravlika. hidrAvlika [< berZ.. wnexi. h. h.  gigiena. nisli. hydôr wya­ li da lysis daSla] _ (qim. hydôr wyali] _ rTuli sityvebis pirveli nawili mniSvnelobiT `wyals exeba~. romelic swav­ .  hidrobiologia. higrofQluri [berZ. avtomobilis h. tanvarjiSi.) wylis moyvaruli (mcenare).) rTuli nivTierebis daSla wylis zemoqmedebis Sede­ gad. hidrogrAfia [berZ.

simbolo.) Sorsmxedveloba. hyper ­ze zeviT. hiperinflianebel moqmedebas. [berZ.) wyalSi mcxovrebi 2.) risame aranorma­  gimni Scd.  gilzi. ­ze metismetad. hipertonia. papirosis qaRaldis masra. gilza Scd. luri ganviTareba. im mxares] _ TavsarTi. zevidan da tonos daZabva] _ nivTiereba. rac hipertoniuli da­ romelsac TambaqoTi te­ avadebis ZiriTadi mizezia. hipertrOfia [berZ. cecx­ da ôps (ôpos) mxedveloba] _ lsasrol iaraRSi: pata­ (medic. himnolOgia _ sasuliero . hydôr wya­ saSualebiT konusis gadak­ li da phobos SiSi] _ (me­ veTisas. (gadat.. metron zoma hQlz­i [germ. dargi. mxatvruli xerxi _ me­ tismeti gazviadeba STa­ hidrofQteb­i [berZ.-583- hi p hidrotEqnika _ mecniereba. mcenareebi. poezia. metismetad da trophç kveba] _ hQmn­i [berZ. romelic ganaxor­ cielebs am amocanebs sa­ hipErbola [berZ. (botan. hyperTanado (hidroteqnikur) na­ bolc gazviadeba] _ 1.) ortotiani mrudi. (maTem. hyper avadeba). hipo). teqnikis cia. nian. cofi (da­ hipermetrOpia [berZ. romelic miiReba sibrtyis hidrofObia [berZ.) wylis SiSi. hydôr beWdilebebis gaZlierebis wyali da phyton mcenare] _ mizniT. (medic. hymnos] _ sazeimo 1. ro­ melSic Tavsdeba feTqebadi hipertOnia [berZ.romelic miRebulia gadideba avadmyofobis di­ rogorc saxelmwifoebrivi di datvirTvis an sxva mi­ an socialuri erTianobis zezebis gamo. Hulse] _ 1. dameteba~ (sap. agreTve wylis stiqiis mav­  hiperbola.) sisxlis wnevis awe­ 2. dic. ra cilindruli mili. 2. hyper ­ze.. romelic swavlobs wylis hiper. hyper ­ze. gebobaTa saSualebiT. raime organos metismeti simRera. va. resursebis gamoyenebas sa­ mniSvnelobiT `normis ga­ meurneo saWiroebisaTvis.

raloebas). hypoteinusa] < berZ.) marTkuTxa samku­ listi. hipOgia [berZ. hQpnoz­i [berZ. potetiuri. h.] _ hipnozis specia­ _ (maTem. hipnoziOr­i [fr. axleebs] _ axalgazrda Zliereba] _ moZraobis una­ adamianebi. hypo qveviT da dedamiwa] _ sicocxle. oxi (genium) . [< berZ. mdgomareoba. da tonos daZabva] _ (medic. hipilOgia [berZ. hypo qveviT] _ pirdapir. slengi (Jargoni) _ piri. laT.). romelic  gi pnotiziori Scd.. hypnos Zili]  h.hi p -584- hQp­i [ingl. zemoqmedeba vinmeze aseT mdgomareobaSi mosaqcevad. ro­ gviandeli.  hi pofunqcia (sap.. hypo qveS da gç hipOqsia [berZ. TavsarTi.-iT mkurnada logos moZRvreba] _ mecni­ loba. gi poteza Scd. hypo qve­ viT. ZilTan miaxloebuli  hipoteza. _ igivea rac behemoTi. gazrda dajgufebebs ga­ nekuTvnebian da uaryofen hipOTeza [berZ. gi pnozuri Scd. ¥ hipoTezuri. gamoqvabulebSi. hypo qveS normis qveviT dawevas. romelic uCvenebs hipotOnia [berZ. _ 1. romlebic axal­ ris daqveiTeba. romelic Tvalyurs adev­ nebs musikis.  gi pnozi. hipotetiuri.  gi popotami Scd. napralebSi... ereba cxenebis Sesaxeb. sisxlis wnevis daqveiTeba. Txedis gverdi. hippy < hip melic mimdinareobs miwis­ qveSeTSi. hypothesis va­ saerTod miRebul qcevis raudi] _ raime movlenis wesebs da upiratesobas asaxsnelad wamoyenebuli aZleven mawanwalur (mom­ mecnieruli varaudi. gimdgomareoba. hyppotamos]  h. hipos cxeni  h. h. 2. modis si­ hipodinAmika [berZ. ¥ hipnozuri. hi per. rom­ Tabare) cxovrebis wess. Zili.-is seansi. hippie. hipopOtam­i [berZ.). hypnotiseur hipotEnuza [berZ.  dedamiwis warmoSobis h. lis ueWveloba jer ar tansacmlis sisadaves (ub­ aris damtkicebuli. msjeloba. mdebareobs swori kuTxis hipo. dabla da dynamis Zala.

hOl­i (ingl. 2. welTaRr. 2. aferxebs sisxlis Sededebas. hirUdin­i [< laT. wesis darRveva krivSi _ erT­erTi monawilis mier meoris xe­ lebis an tanis daWera. hall] _ didi sadgomi. mosacdelad. hObi (ingl.­is dasabamidan iTvleba 622 weli (Cv. (mag. heat] _ 1. romlis monawi­ leebic garkveul manZils saTiTaod gadian.  goboi Scd. hQt­i [ingl. hOboi [germ. hOlding­i [ingl. hom hOkei [ingl. Tir­ kmlis) gadanergva meori­ sadmi. homos msgavsi] _ (medic.) erTi adamianis raime organos an qsovils (mag. Cveulebriv. rode­ sac mahmadi da pirveli mus­ limanebi meqadan medinaSi gadasaxldnen (gaiqcnen).  xobi Scd. homos msgavsi da laT. sruli da (foto) grafia] _ moculobiTi la­ zeruli fotografia. . Hoboe] _ xis mu­ sikaluri Casaberi sakravi erTgvari. hQjra [arab. romelsac misdeven Tavisufal dros.  xoli Scd.) sastumroSi.-585Jangbadi] _ Jangbadis nak­ leboba sisxlSi. (sport. holding Cab­ Rujva] _ 1.  xokei Scd. velo­ da motosportSi: Sejibreba. hockey] _ yinulze burTis TamaSi erTgvari. h. ro­ melsac gamoyofs samedici­ no wurbelis sanerwyve jir­ kvlebi. sazo­ gadoebriv SenobebSi. hidžra(t) gaqce­ va] _ muslimanur qveyneb­ Si gavrcelebuli welT­ aRricxva (kalendari). TeatrSi) da­ sasveneblad. sexsualis sqesobrivi] _ arabunebrivi sqesobrivi ltolva Tavi­ sive sqesis pirisadmi. hobby] _ rameTi gataceba. aCemebuli saqmi­ anoba. holos mTeli. adgil­mamu­ li. samflobelo. hOlderi _ mflobeli. homoseqsuAlizm­i [berZ. hologrAfia [berZ.  giti Scd. kanis.). homoplAstika [berZ.  golografia Scd.). sacxe­ nosno sportSi: cxenis gar­ bena mokle manZilze. ba­ toni. hiruodinis wurbela] _ nivTiereba.

mxatvrebs da sxva. TvalTaxedva. monawileobs cocxali organizmis funq­ ciebis regulirebaSi.  s. dedamiwis ze­ . zRvaSi). romelsac gaSlil adgilze xedavs damkvirveblis Tvali.  gorizontaluri Scd. wylis simaRle (done) (mdi­ nareSi. honorarium sapatio jildo] _ fuladi gasamrjelo. 2. yoyoCoba. izohifsi). romelsac gamo­ yofen Sinagani sekreciis jirkvlebi.hon -586dapiris nawili. horOskop­i [berZ. Horizontale] _ 1. bareliefi) horQzont­i [berZ. 2. pativi] _ gazviadebuli warmodgena sakuTar Rirse­ bebze. haut-relief] _ skulpturuli gamosaxu­ leba. horizontalu­ ri xazi (sapirisp. romelic amoburcu­ lia brtyel zedapirze Ta­ visi savaraudo moculobis naxevarze metad (Sdr. honor Rirseba. horizôn (horizôntos] _ 1. 3.  gonorari. cis dasalieri. preparati. h. miaCndaT osirisisa da isidas Svilad. xazebi.  gorizonti Scd. hôra dro da skopeô vuyureb] _ varskv­ honOrar­i [laT. sagonoraro Scd. sibrtye. hormos ma­ moZravebeli] _ (fiziol. hOnori [laT. tbaSi. ¥ hormonuli. xazi.  h. fondi. warmod­ genili hyavdaT Sevardnis (SevardnisTaviani adami­ anis) anda frTosani mzis diskis saxiT.-ze gemi gamoCnda.  h. qedmaRloba. hOr­i [egvi pt. horelQefi [fr.  ixmareba agreTve hormonaluri.] _ egvi ptur mi­ TologiaSi: mzis RmerTi. romelsac aZ­ leven (xelSekrulebis sa­ fuZvelze) literatorebs. romelic iTvlebida fara­ onis xelisuflebis mfar­ velad. rome­ lic rukaze an gegmaze aer­ Tebs erTi simaRlis mqone adgilebis wertilebs (si­ non.  h. horizontAlur­i [germ. romlis gayolebazec ca TiTqos dedamiwas exeba. hOrmon­i [berZ. mediduroba. ¥ sahonoraro. vertikaluri).) nivTiereba. geodeziaSi: mrudi.

fisa). ka­ mareba sursaTiT.-587- hur lavTa ganlagebis cxrili. gospitali xalxis kulturisa da is­ Scd. ro­ romelsac astrologebi melic gamsWvalulia ada­ adgenen Suasaukuneebidan mianis siyvaruliT. h.s. ignebs gzas da Sin brun­  gumanitaruli Scd. hugenOteb­i [fr. Hûri arab. leba. saqcieli. hymus ni­ adagi da facio vakeTeb] _ 16­17 s. mTavroba. adamiani. ¥ humanuri. deba. misi moyolebuli ama Tu im pi­ Rirsebis pativiscemiT. toriis SeswavlasTan (sabu­ hospitalizAcia _ saavad­ nebismetyvelo da teqnikur myofoSi dawvena (avadmyo­ mecnierebaTagan gansxvavebiT). h.) _ yuranis mixedviT. mdidari qvey­ dabruneba] _ movlena. kac­ rovnebis bedis sawinaswar­ Tmoyvareoba. daxmareba _ gan­ hoUming­i [ingl. mecnierebani. _ msoflmxedveloba. humanus adamianuri] . hurQebi (spars. Hospital]  humaniuri.  h. ire] _ rac dakavSirebulia  hospitalisa. h.  h. medikamentebiT da sxv. ganaT gospitalizacia Scd. ro­ nebis mier gaRatakebuli desac saxlidan Sors way­ qveynebisaTvis gaweuli dax­ vanili cxoveli (ZaRli. nur samoTxeSi mcxovrebi humAnizm­i [fr. tansac­ ta. homing Sin viTarebuli. hospQtal­i [germ. humanitAruli [fr. humanisme < marad norCi lamazi qalebi. samxedro. gumanizmi. hyguenots] _ me­ humifikAcia (laT. saTnoeba. metyvelod.­ebSi safrangeTSi: niadagSi cxoveluri da protestantebi (kalvinismcenareuli narCenebis gax­ tebi). muslima­ `barTlomes Rames~. hugenotebis xocva­Jleta moewyo 1572 w. upiratesad maniuri Scd. gu_ saavadmyofo. romelTac sdevnida rwna mikroorganizmebis moq­ kaTolikuri eklesia da medebis Sedegad. cxeni. mtredi) TavisiT mliT. laT. humanita¥ hospitlisa.

-588- danarTi .

HÓMO SUM.) NIL ADMIRÁRI NON BIS IN ÍDEM EX NÍHILO NÍHIL PERSÓNA NON GRÁTA NON PÓSSUMUS ÉST MÓDUS ÍN REBÚS .-589- laTinuri sityvebi da gamonaTqvamebi adamiani var da araferi adam­ ianuri CemTvis ucxo ar aris. HUMÁNI.C. rogorc gonieri ar­ seba adgilze ai kaci! alibi – sxva adgilze ama wlis araferi ar unda gagikvirdeT (araferi ar aris sakvirveli) ara orjer erTi da igivesaT­ vis (ar SeiZleba orjer pa­ suxisgeba erTi da igive dar­ RvevisaTvis) araraisgan – araferi arasasurveli piri ar SegviZlia – kategoriuli uari aris zomiereba sagnebSi ­ yve­ laferSi zomiereba. adamiani. yvela­ fers aqvs sazRvari. NIHIL A ME ALIÉNUM PÚTO HÓMO SÁPIENS IN LÓCO ÉCCE HÓMO! ÁLIBI ÁNNI CURRÉNTIES (A.

cezar. aseve aucilebeli piroba aqac rodosia. (romaeli gladiatorebis mimarTva impe­ ratorisadmi brZolis win). SALÚTANT MORITÚRI TE SAPIÉNTI SAT REPETÍTIO EST MÁTER STUDIÓRUM AD NOTÁNDA NON LÍQUET EXPLÍCITE DO UT DES . axali adamiani (metiCara) bolos gamarjoba! gamarjoba. aqac gadaxti – aq gamoiCire Tavi (ezopes iga­ vis mixedviT). HIC SÁLTA HÓMO NÓVUS IN FÍNE SÁLVE! ÁVE CÁESAR. brZolis win gesalmebiT Sen. gamomdinareobs SeniSvna gaugebaria gaSlilia – naTelia gaZlev. raTa Senc momce STÁTUS QUO SIC! SIC TRÁNSIT GLÓRIA MÚNDI ÍTEM CONDÍTIO SINE QUA NON HIC RHODÚS. gamgebi gaigebs gameoreba codnis dedaa.-590arsebuli mdgomareoba ase! ase qreba miwieri dideba.

MEMÉNTO MÓRI DE GÚSTIBUS DISPUTÁNDUM NON (EST) ET CÁETERA (ETC. formalurad de­faqto – faqtiurad da iyos sinaTle! de msubuqi yofiliyos SenT­ vis miwa! droni icvlebian da masTan erTad Cvenc vicvlebiT dReidan ekliani gziT varskvlavebisa­ ken! erTguli da guladi erTi da igive ese igi.) FÍNIS DÍVIDE ET ÍMPERA AB ÓVO DE JÚRE DE FÁCTO FÍAT LÚX! SÍT TÍBI TÉRRA LEVÍS! TÉMPORA MUTÁNTUR. ET NOS MUTÁMUR IN ÍLLIS A DÍE PER ÁSPERA AD ÁSTRA FÍDELIS ET FÓRTIS ÚNUM ET ÍDEM ID EST . e. samar­ TliT.i. da sxva dasasruli dayavi da ibatone! dedis saSodan ­ dasabamidan de­iure ­ iuridiulad.-591gaxsovdes sikvdili gemovnebaze ar daoben/kacia da guneba (gemovneba ar aris sakamaTo sagani).

PÁRA BÉLLUM FESTÍNA LÉNTE EX CÁTHEDRA LEX ÍPSO JÚRE DÚRA LEX. QUI CÍTO DAT CÚI PRÓDEST? VÉTO GRÓSSO MÓDO LIBÉRTAS DE VÍSU SI VIS PÁCEM. ET ÁNIMAM LEVÁVI DUM SPÍRO. varsebob ­ frangi filosofosis dekar­ tis sityvebi (1596­1650) vTqvi. magram kano­ nia CÓGITO. rogorc TviT­ mxilveli Tu mSvidoba ginda. miaxloebiT Tavisufleba TvalnaTliv. omisTvis emzade iCqare nela kaTedridan ­ gansakuTrebu­ li avtoritetiT. SPÉRO BIS DAT. SED LEX . ukamaTod (ironiulad) kanoni kanonis ZaliT kanoni mkacria. amdenad. ÉRGO SUM DÉXI.-592vazrovneb. vimedovneb vinc swrafad gascems. da amiT gulze momeSva vidre vsunTqav. orma­ gad aZlevs visTvisaa xelsayreli? vkZalav zogadad.

sruliad gulwrfelad. FACIÁNT MELLÓRA POTÉNTES TÉRTIUM NON DÁTUR . ironiiT. mzad iya­ viT dasacavad piradad. omamde me me rac SevZeli is gavakeTe. gesli­ anad maswavlebelma ase Tqva maSasadame mgdomareoba.. kerZod – saidumlod mankieri wre.-593keTili rwmeniT – ndobiT.. an. jadosnuri wre – gamouvali mdgomareoba marilis marcvliT namceciT ­ gonebiT. ga­ nuzraxvelad keTili survilebi konsulebo fxizlad! –romis senatis miTiTeba konsulebi­ sadmi – frTxilad. visac SeuZlia ukeT gaakeTos mesame gza ar aris ­ an . romelic iyo gansazRvrul momentamde mgdomareoba. oridan _ erTi romelic iyo BÓNA FÍDE PIA DESÍDERIA CÁVEANT CÓNSULES! PRIVATÍSSIME CÍRCULUS VITIÓSUS CUM GRÁNO SÁLIS MAGÍSTER DÍXIT ÉRGO STÁTUS QUO ÁNTE STÁTUS QUO ÁNTE BÉLLUM ÉGO FÉCI QUOD POTUÍ.

o zne – Cveulebav orjer – meored oqros Suaguli pativis gulisaTvis.S. gamoiyene yoveli dRe.) DE MÓRTUIS ÁUT BÉNE. gavimarjve iulius cezaris sityvebi minaweri micvalebulze an kargi unda Tqva.-594mesame moxarulia mivedi. O MÓRES BIS ÁUREA MEDIÓCRITAS HONÓRIS CÁUSA . ar gqondes mo­ mavlis imedi msgavsi mSobeli deda – umaRlesi skolis kursdamTavrebulTa gamonaTqvami o driebav. an araferi movilxinoT – studentebis Zveli laTinuri simReris da­ sawyisi momxre da mowinaaRmdege (momxdari) faqtis mere. damsaxu­ rebisaTvis _ TÉRTIUS GÁUDENS VÉNI. vnaxe. VÍCI POST SCRÍPTUM (P. ÁUT NÍHIL GAUDEÁMUS PRO ET CÓNTRA POST FÁCTUM CÁRPE DÍEM AD MÓDUM ÁLMA MÁTER O TÉMPORA.i. Sem­ deg mowyvite dRe – e. VÍDI.

SED MÁGIS AMÍCA (EST) VÉRITAS ARISTÓTELES QUOD LÍCET JÓVI. NON LÍCET BÓVI LÍTTERA SCRÍPTA MÁNET ÓMNIA MÉA MÉCUM PÓRTO CRÉDO PÉREAT TÍTIA MÚNDUS.-595platoni Cemi amxanagia. WeSma­ riteba ki ­ megobari – aris­ totele rac iupiters epatieba. is ar epatieba xars rac kalmiT dawerilia. rwmena. mrwamsi samarTalma unda izeimos. romc daingres qveyana samni Seadgenen kolegias sasurveli sasurveli piri saukeTeso formaSi – yvela wesiT saqmes bolo agvirgvinebs saqmis SuagulSi – saqmis ar­ sSi saSiSroeba dayovnebaSia AMÍCUS PLÁTO. naja­ xiT ver gadaSli rac maqvs Tan vatareb – ber­ Zeni brZenis biantis gamonaT­ qvami – adamianis WeSmariti simdidre misi Sinagani Rir­ sebaa rjuli. FÍAT JUS- TRES FÁCTIUNT COLLÉGIUM DESIDERÁTA PERSÓNA GRÁTA IN ÓPTIMA FÓRMA FÍNIS CORÓNAT ÓPUS IN MÉDIAS RES PERÍCULUM IN MÓRA .

xalxis STÁTUS IN STÁTU EX ORIÉNTE LUX IN CÓRPORE DOCÉNDO DÍSCIMUS ÁLTER ÉGO IN SÁECULA SAECULÓRUM AUDIÁTUR ET ÁLTERA PARS SÉNIOR TÉRRA INCÓGNITA ÍPSO FÁCTO ÁNTE CHRÍSTUM (A.S. CÓRAM yvela simarTliTa da usamarT­ lobiT – kanonieri / nebadar­ Tuli da arakanonieri gzebiT yvelas Tavisi yvela omi yvelas winaaRmdeg – ingliseli filosofosis hobsis aforizmi (1588­1679) PER FAS ET NÉFAS SÚUM CUIQUE BÉLLUM ÓMNES ÓMNIUM CÓNTRA . win sayovelTaod.C.-596saxelmwifo _ saxelmwifoSi sinaTle aRmosavleTidan modis sruli SemadgenlobiT swavlebiT vswavlob sxva me – axlo megobari da Tanamoazre ukuniTi ukunisamde unda movusminoT meore mxa­ resac – kamaTSi da a. ufrosi ucnobi miwa – Seuswavleli. gamoukvlevi dargi faqtis ZaliT qristeSobamde Riad.) CÓRAM PÚBLICO PÓPULO.

ma­ rad ukvdavi wveTi qvas xvrets – ovidiusi wignebsac aqvT TavianTi bedi wili nayaria – arCevani moxda – iulius cezari NÓSCE TE ÍPSUM! DE TE FÁBULA NARRÁTUR AD NOTÁTA TU QUÓQUE.-597“Seican Tavi Seni!” ­ markus iulius ciceronis gamonaTqvami Senze zRaprebs yvebian. qali TmiTa – lomi brWyalebiT icnoba cecxliTa da maxviliT cnobisaTvis Zegli avige xelTuqmneli. brut! – iulius cezar­ is sityvebi. Senze laparakoben SeniSvna Senc. BRUTE! ERRÁTA ERRÁRE HUMÁNUM EST IN STÁTU NASCÉNDI EX ÚNGUE LEÓNEM ÍGNI ET FÉRRO AD NÓTAM ÉXEGI MONUMÉNTUM GÚTTA CAVÁT LAPIDÉM HABÉNT SUA FÁTA LIBÉLLI ÁLEA JÁCTA EST . rodesac Tavis mkvlelebs Soris dainaxa misi megobari bruti Secdomebi Secdoma adamianisTvisaa dama­ xasiaTebeli Casaxvis mdgomareobaSi – aR­ mocenebis momentSi Citi frTiTa.

cxovreba (adamianisa) – mokle xeli xels bans jansaR suli sxeulSi – jansaRi CÓNTRA IN STÁTU QUO ÁNTE ART LÓNGA. VÍTA BRÉVIS MÁNUS MÁNUM LÁVAT MENS SÁNO SÁNA.-598winaaRmdeg winandeli mdgomareoba xelovneba mudmivia / xang­ Zlivia. IN CÓRPORE .

-599- leqsikografiuli wyaroebi 1. 1999. WabaSvili m.В. WabaSvili m. Tbilisi. “Словарь иностранных слов”. 1949. III gamocema.В. 2001. “Госиздат” иностранных и национальных словарей. Tbilisi. Петрова Д. Ciqobava arn. Одинцов В. Москва. “ЮНВЕС”. 4. С. 2001. 5. (mT. .И. “Просвещение”. Sps `kenari~. `ucxo sitvaTa leqsikoni~.С. `ucxo sityvaTa leqsikoni~. Кудрявцев Т.. Tbilisi. redaqtori). 3. 1986. WabaSvili m.. “Русский словарь иностранных слов” (Словарь для школьников). Москва. bagaliSvili g. (redaqtori). 12-е издание.П. ortomeuli. 1983. 6. kikaliSvili r. `ganaTleba~. gamomcemloba qarTuli enciklopedia. Смолницкая Р. и др. saskolo gamocema. `ucxo sitvaTa leqsikoni~. 2. 1985. `qarTuli enis ganmartebiTi leqsikoni (erTtomeuli). Пухаева Л. Москва. Лёхин И. 6.. bakur sulakauris gamomcemloba. Tbilisi.. “Словарь иностранных слов”. и др.

.................................................................................-600- sarCevi winasityvaoba ...........................................................................9 danarTi laTinuri sibrZne ..........2 SemoklebaTa sia ..........................................................................................................................8 saerTaSoriso sityvaTa ganmartebiTi leqsikoni ..................................3 leqsikonis agebuleba .........................................................................699 ............................................................................................589 leqsikografiuli wyaroebi ..........................................................................7 laTinuri anbani ...........................................................

-601- SeniSvnebi .

-602- SeniSvnebi .

-603- SeniSvnebi .

70.NINO LEVAN ROLAND KLDIASHVILI (YOUNGER) KLDIASHVILI KARTVELI (KLDIASHVILI) EXPLANATORY DICTIONARY OF INTERNATIONAL WORDS saredaqcio kolegia: mT. tel. ir. redaqtori redaqtori stilist­koreqtori teqnikuri redaqtori mxatvruli redaqtori iana roze irma qobulaSvili roland qarTveli oTar CxaiZe gia dvaliSvili AN SekveTa # tiraJi 200 wigni gamodis avtoris xarjiT telefonebi: avtorebi: 8(57) 26­34­95. abaSiZis gamz. 8(95) 91­97­92 gamomcemeli: 8(99) 50­92­66 ps `imedi~ misamarTi: Tbilisi.. 8(93) 79­90­69 . 8(97) 07­66­90.