P. 1
Bahasa Melayu

Bahasa Melayu

|Views: 705|Likes:

More info:

Published by: MaG'z Berryanacarmine Chiva on Mar 30, 2012
Direitos Autorais:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOCX, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

05/23/2013

pdf

text

original

Sections

  • Jenis-jenis morfem
  • Morfem bebas Morfem terikat/imbuhan
  • Morfem terikat/imbuhan
  • Imbuhan kata nama
  • Awalan ke-
  • Kata Akar Kata Terbitan Keterangan
  • Awalan pe(N)-
  • Varian pe-
  • Kata Akar Kata Terbitan
  • Varian pen-
  • Varian pem-
  • Varian peny-
  • Varian peng-
  • Varian penge-
  • Kesamaran: Imbuhan untuk k
  • Kata Akar Jenis Imbuhan Kata Terbitan
  • Pembentukan Imbuhan Me N...i
  • Kata Dasar Imbuhan Me N...i
  • Analisis
  • Maksud Imbuhan Me N...i
  • Rumusan
  • Pembentukan Imbuhan Me N...kan
  • Maksud Kata Dasar Imbuhan Me N...kan
  • Maksud Dalam Imbuhan Me N...kan
  • Kata majmuk terbahagai kepada tiga :
  • Nota Tambahan Kata Majmuk
  • Kata Majmuk Umum
  • Kata majmuk umum terbahagi kepada:
  • Kata Majmuk Istilah Khusus
  • Kata Majmuk Kiasan
  • Kata dasar 1 Kata dasar 2 Kata majmuk dieja sebagai satu perkataan
  • Pengimbuhan Kata Majmuk
  • Kata Majmuk Apitan Ejaan kuat kuasa peN...an Penguatkuasaan kemas kini
  • Melipatgandakan anak tiri meN...kan Menganaktirikan ibu bapa Ke...an Keibubapaan
  • Imbuhan Kata Majmuk Kata Majmuk Terbitan
  • Penggandaan Kata Majmuk
  • Melibatkan unsur pertama kata sahaja. Contoh:-
  • alat-alat tulis
  • gambar-gambar rajah
  • balai-balai raya
  • kapal-kapal terbangsuku-suku kata
  • garis-garis pusatMenteri-Menteri besar
  • Penggandaan
  • Penggandaan penuh
  • Kata nama tunggal
  • Kata nama terbitan
  • Penggandaan Berentak
  • Rentak pada pengulangan vokal atau diftong
  • Rentak pengulangan konsonan
  • Penggandaan suku kata awal
  • Penggandaan suku kata akhir
  • Penggandaan konsonan
  • Penggandaan bersisipan
  • Penggandaan berakhiran
  • Penggandaan separa
  • Kata dasar Penggandaan penuh Penggandaan separa
  • Kata dasar Kata terbitan Kata ganda
  • Penggandaan Makna
  • Makna Penggandaan
  • Lampiran 1 Bentuk Kata Majmuk yang telah Mantap
  • Kata dasar 1 Kata dasar 2 Kata majmuk dieja sebagai satu perkataan
  • Kata Majmuk Apitan Ejaan
  • Imbuhan Kata Majmuk Kata Majmuk Terbitan
  • Contoh:
  • Contoh :
  • a) imbuhan awalan
  • b) imbuhan akhiran
  • c) imbuhan apitan
  • d) imbuhan sisipan
  • Kata Terbitan Berawalan
  • Kata Terbitan Berakhiran
  • Jenis - jenis kata adjektif
  • 1. sifat - menerangkan sifat keadaan atau seseorang
  • 2. warna
  • 3. ukuran
  • 4. bentuk
  • 5. waktu
  • 6. jarak
  • 7. cara
  • 8. pancaindera
  • rasa:
  • 9. perasaan
  • Darjah Perbandingan Kata Adjektif
  • 1.Darjah biasa - dinyatakan dengan menggunakan kata adjektif biasa
  • 2.Darjah perbandingan : - merupakan perbandingan sama, lebih atau kurang
  • 3. Darjah penghabisan : - menerangkan adjektif paling atau penghabisan
  • A. Kata Kerja Transitif
  • B.Kata Kerja Tak Transitif
  • A. Kata Kerja Transitif (KKT)
  • 1. Kata kerja transitif (KKT)
  • Contohnya: Atan mendengar radio
  • Contoh ayat :
  • Contoh Tambahan
  • Subjek
  • Kata kerja transitif penyambut ( Objek )
  • B. Kata Kerja Tak Transitif (KKTT)
  • Kata kerja tak Transitif keterangan
  • 7.1 Kata Kerja Tak Transitif
  • 7.3 Kata Kerja Pasif
  • NOTA TAMBAHAN
  • KATA KERJA TAK TRANSITIF
  • KATA KERJA TRANSITIF
  • Kata Kerja Transitif Objek
  • Nama Am
  • Kata Nama Khas
  • Perbandingan Kata Nama Am dan Kata Nama Khas
  • Kata nama Terbitan
  • kelas kata kata dasar kata terbitan
  • Kata Penguat
  • Contoh
  • Kata Penegas
  • 3. KESALAHAN PENGGUNAAN
  • KATA SENDI NAMA
  • 10. ‘demi’ dan ‘untuk’ tidak boleh digabungkan. (gunakan salah satu sahaja)
  • KATA HUBUNG
  • POLA-POLA AYAT DASAR
  • Binaan Frasa
  • Frasa Nama
  • Inti + Inti
  • Frasa Kerja
  • Frasa Adjektif
  • FA sebagai predikat
  • FA sebagai unsur keterangan (KK)
  • FA sebagai penerang KN dalam predikat
  • Frasa Sendi Nama
  • Sendi Nama + Frasa Nama
  • Sendi Nama + Kata Nama Arah + Frasa Nama
  • Sendi Nama + Kata Nama Arah + Frasa Nama + Ayat Komplemen
  • Sendi Nama + Kata Nama Arah + Frasa Nama + Frasa Keterangan
  • Nota Tambahan
  • Rumus Frasa Nama (FN)
  • Frasa Nama Nota
  • Penentu belakang
  • Frasa Kerja (FK)
  • Frasa kerja Frasa Kerja Transitif Frasa Kerja Tak Transitif
  • Frasa kerja tak transitif berpelengap
  • Subjek Predikat
  • Frasa Nama Frasa kerja Kata bantu Kata kerja Keterangan
  • Frasa nama Frasa kerja Kata bantu Kata kerja pelengkap Penerang keterangan
  • Predikat
  • Penguat hadapan Kata Adjektif Penguat Belakang
  • Frasa sendi nama
  • Predikat Frasa sendi nama Kata bantu Kata sendi nama Kata arah Frasa nama
  • Klausa bebas
  • Klausa Ayat Subjek Predikat Subjek Predikat
  • a. Ayat Tunggal
  • Pengenalan
  • Ayat Tunggal
  • AYAT MAJMUK
  • Ayat Majmuk Gabungan
  • Ayat Komplemen Ayat Keterangan
  • Contoh-contoh kata hubung dalam ayat keterangan :
  • Ayat Pancangan Komplemen
  • Ayat Majmuk Pancangan Keterangan
  • Contoh-contoh kata hubung dalam ayat keterangan :
  • Contoh 1
  • Contoh 2
  • PROSES PENGGUGURAN
  • Pengguguran FN sebagai subjek
  • Pengguguran frasa predikat
  • (i) Pengguguran oleh FN dalam ayat pasif
  • (ii) Pengguguran kata bantu yang serupa
  • (iii) Penggunaan FN sebagai objek yang serupa
  • (iv) Penggunaan FN sebagai objek selepas KK yang membawa makna adjektif
  • (v) Pengguguran FN yang menduduki frasa relatif
  • vi) Pengguguran KN yang berfungsi sebagai inti dalam FN
  • PROSES PENYUSUNAN SEMULA
  • PROSES PELUASAN
  • Ayat Aktif Ayat Pasif Subjek Predikat Subjek Predikat
  • (Objek) Frasa Nama Kata Kerja Frasa Nama (Objek)

MORFOLOGI

Definisi Morfologi 1. Morfologi ialah bidang yang mengkaji struktur kata, binaan kata, bentuk kata dan golongan kata. 2. Struktur kata ialah susunan bentuk bunyi ujaran atau lambang (tulisan) yang menjadi unit bahasa yang bermakna. 3. Unsur-unsur yang membina sesuatu kata dikenali sebagi morfem. 4. Golongan kata ialah proses menjeniskan kata dengan berpandukan fungsinya sama ada kata nama, kata kerja, kata adjektif dan kata tugas.

*Morfem Morfem ialah unit terkecil yang menjadi unsur perkataan. Sekiranya kata tidak boleh dipecahkan kepada unit bermakna atau nahu yang lebih kecil, maka kata-kata ini terdiri daripada satu unit atau satu morfem. Misalnya minum. Minum tidak akan berfungsi dan memberi makna jika dipecahkan kepada mi dan num. Sebaliknya, kata diminum boleh dipecahkan kepada dua morfem, iaitu di dan minum.Kesimpulannya, perkataan boleh terdiri daripada beberapa morfem. Jenis-jenis morfem Morfem dapat dibahagikan kepada dua iaitu morfem bebas dan morfem terikat Morfem bebas Morfem terikat/imbuhan 1. Dapat berdiri sendiri, misalnya, minum, 1. Bentuk imbuhan, misalnya, mem, per, cuti, sekolah, periksa kan, ber 2. Mempunyai makna sendiri 2. Tidak mempunyai makna, tapi mempunyai fungsi tatabahasa atau nahu. Boleh mengubah makna sesuatu kata, dan seterusnya makna ayat.

Morfem terikat/imbuhan Awalan - ditambah pada bahagian depan kata dasar - cthnya, membaca, menghafal. Akhiran - ditambahkan pada bahagian belakang kata dasar- cthnya simpan kan Sisipan - diselitkan di antara unsur-unsur kata dasar - misalnya, telapak (tapak). Apitan - ditambahkan serentak pada awalan dan akhiran kata dasar. Misalnya, imbuhan per……..an, permainan

PROSES PEMBENTUKAN KATA

*Pengimbuhan

Imbuhan kata nama Kata Nama menerima empat jenis imbuhan; awalan, akhiran, apitan dan sisipan. Imbuhan awalan ialah imbuhan yang berada di hadapan kata akar, contohnya pe(N), me(N), ter dan sebagainya. Imbuhan akhiran terletak di akhir kata akar dan imbuhan apitan mengapit kata akar. Imbuhan sisipan pula tersisip di tengah perkataan. Awalan keAwalan ke- boleh membentuk kata bilangan himpunan, kata bilangan tingkat dan kata nama. Huruf akar akan kekal biarpun setelah digabung dengan kata imbuhan ini. Bukan semua perkataan boleh digabungkan dengan awalan ke-. Kebanyakannya memerlukan akhiran -an untuk membentuk perkataan yang tepat. Kata Akar Kata Terbitan kasih lima tiga tua Awalan pe(N)Awalan pe(N) menerbitkan kata nama, dengan pe(N) boleh wujud dalam bentuk bentuk seperti berikut; pe-, pem-, pen- peng-, dan peny-. Bentuk bentuk imbuhan ini bergantung kepada huruf awal kata akar. Kata akar ini selalunya kata kerja. Awalan pe(N) memberi maksud tertentu kepada perkataan dasar yang diimbuhkannya. Contohnya:
       

kekasih kelima ketiga ketua

Keterangan Penanda orang atau benda dengan memberi tumpuan kepada maksud kata dasar (kata nama) Membentuk kata bilangan tingkat Membentuk kata bilangan himpunan Membentuk kata nama

alatan/perkakas: pembakar, pengasah, penukul, penapis orang yang membuat: penulis, pencipta, pentadbir sesuatu yang menyebabkan jadi...: pengasih, pemanis, pendingin orang yang selalu atau suka...: penidur, pemalas, perokok orang yang mempunyai sifat...:pemalu, pemurah, pembengis milik sifat seseorang: pemuda, pembesar ukuran bagi waktu atau tempat: pemeluk, penanak, pelaung hasil atau kesan daripada sesuatu: penyakit, pendapat

Varian peImbuhan ini digunakan untuk kata akar yang bermula dengan huruf l, m, w, n dan r. Kata Akar lawat lari makan masak nafi rokok wangi Varian penImbuhan ini digunakan untuk kata akar yang bermula dengan c, d, j atau t. Kata Akar curi cuci dengar duduk jual jemput tipu tari tukar tulis Kata Terbitan pencuri pencuci pendengar penduduk penjual penjemput penipu penari penukar penulis Kata Terbitan pelawat pelari pemakan pemasak penafi perokok pewangi

Bagi perkataan yang bermula dengan c, d dan j, kata akarnya kekal tetapi bagi perkataan yang bermula dengan t, huruf pertamanya akan hilang setelah bergabung dengan imbuhan pen-. Varian pemImbuhan ini digunakan untuk kata akar yang bermula dengan huruf b',f dan p Kata Akar baca beri Kata Terbitan pembaca pemberi

buat bantu beli pakai pukul pasang punggah pungut fitnah

pembuat pembantu pembeli pemakai pemukul pemasang pemungah pemungut pemfitnah

Perkataan yang bermula dengan huruf b dan f akan menggunakan huruf akar, tetapi bagi perkataan bermula dengan huruf p, huruf pertama kata akar tersebut akan digugurkan. Varian penyImbuhan ini digunakan untuk kata akar yang bermula dengan huruf s, dengan huruf pertama perkataan tersebut digugurkan. Kata Akar sokong sembah sapu saring Varian pengImbuhan ini digunakan untuk huruf a, g, h, i, dan u. Bagi perkataan yang bermula dengan huruf k, huruf pertama kata akar tersebut akan digugurkan. Kata Akar ambil ajar gosok goreng hantar hisap ikut isi ulang uji Kata Terbitan pengambil pengajar penggosok penggoreng penghantar penghisap pengikut pengisi pengulang penguji Kata Terbitan penyokong penyembah penyapu penyaring

Varian pengeImbuhan ini digunakan untuk perkataan yang terdiri daripada satu suku kata. Berikut merupakan contoh contoh kata terbitan: Kata Akar kerja kenal karang khayal kritik keluar kesan Jenis Imbuhan pepengpengpengpengpengepengeKata Terbitan pekerja pengenal pengarang pengkhayal pengkritik pengeluar pengesan Kata Terbitan pengecat pengebom pengetin pengesah Jika diperhatikan. t dan p) bunyi perkataan asal akan dikekalkan seperti penggosok disebut peng-go-sok’ . perkataan yang mempunyai dua huruf konsonan di awal perkataan seperti kritik dan khayal akan mengekalkan kata dasarnya dan menggunakan imbuhan peng-. Kata dasar dikekalkan tanpa mengira huruf pertama. peng. s. sebutan perkataan berubah misalnya pengambil (ambil) akan disebut sebagai pe-ngam-bil dan penguji (uji) disebut pe-ngu-ji. Kata Akar cat bom tin sah Kesamaran: Imbuhan untuk k Imbuhan untuk huruf k berubah mengikut perkataan tersebut. Perkataan yang bermula dengan k boleh diimbuhkan untuk pe-.atau penge. Bagi perkataan yang bermula dengan huruf vokal. Berbeza dengan huruf yang bermula dengan konsonan (kecuali k.

.i Pagar Memagari = Meletakkan sesuatu (kata Nama) sebagai pagar Pukul Memukuli = Melakukan perbuatan (kata kerja) berkali = kali pada objek Duduk = Menduduki Melakukan perbuatan (kata kerja) pada objek Kirim = Mengirimi Menyebabkan objek (kata kerja) menerima sesuatu Contoh 1.i.. Jepun telah menduduki Tanah Melayu selama lebih kurang empat tahun....i Pembentukan Imbuhan Me N... Objek-objek tersebut menerima sesuatu daripada perbuatan yang dilakukan oleh pelaku. .Imbuhan MeN.i juga terbentuk daripada beberapa kelas kata dasar dan membawa makna yang tertentu. Contohnya dalam ayat (1) „bapa‟ sebagai objek tepat menerima surat bukannya benda yang dikirimkan kepada seseorang. 2. Dia akan mengirimi bapanya sepucuk surat pada setiap bulan.. Analisis Dalam ketiga-tiga ayat di atas. 3. Imbuhan Me N. Kata Dasar Imbuhan Me N. semua objek kena secara tidak langsung. Dia memukuli lembu yang memasuki kebunnya dengan sebatang kayu.

. isterinya menerima rantai mutiara.kan dan Imbuhan Me N. Kanak-kanak membalingi rakannya dengan sebiji bola.. menunjukkan maksud objek tepat menerima sesuatu daripada pelaku perbuatan. Contoh 1.... 2. Dia menghadiahi isterinya seutas rantai mutiara.Maksud Imbuhan Me N. 5..kan s eperti yang telah dibincangkan.. .. Maksud ayat juga menunjukkan bahawa objek tepat tidak bergerak tetapi objek sipi yang bergerak menuju ke arah objek tepat.. 4. Petani itu memagari ladangnya dengan kawat berduri. pelajar akan mendapati terdapat perbezaan yang ketara di antara kedua-dua imbuhan itu.i Secara umum.i dengan ayat-ayat yang menerima apitan Me N. Teliti ayat (2) yang menunjukkan maksud anaknya menerima pukulan berulang kali. 3. manakala benda yang diterima daripada perbuatan itu dinyatakan sebagai objek sipi.i menunjukkan maksud perbuatan yang berulang-ulang dilakukan ke atas objek tepat. imbuhan apitan Me N. (4) dan (5) ladangnya menerima kawat berduri. (3). rakannya menerima balingan dan ahli sukan menerima kurniaan. Lihat contoh ayat berikut untuk pemahaman yang lebih jelas.. Orang tua itu memukuli anaknya dengan sebatang tongkat. Sultan Selangor telah berkenan mengurniai ahli sukan itu bintang kebesaran sempena Hari Keputeraan baginda... Perbezaan Makna Dalam Imbuhan Me N.. Perbezaan yang paling ketara ialah apabila kedua-dua imbuhan apitan ini menggunakan kata dasar yang sama dan menerima dua objek iaitu objek tepat dan objek sipi. Bandingkan ketiga-tiga ayat yang menerima apitan Me N. Terdapat juga apitan Me N. Dalam konteks ayat (1)..i.i Sekiranya pelajar meneliti pembentukan kedua-dua imbuhan tersebut.

Contoh 1. Amin melontarkansepotong kayu ke arah lembu itu. (objek tepat) (objek sipi ) 2. Amin melontari lembu itu dengan sepotong kayu. (objek tepat) (objek sipi) 3. Amin membacakan adiknyabuku cerita itu. (objek tepat) (objek sipi) 4. Amin membacabuku cerita itu untuk adiknya. (objek tepat) (objek sipi) Ulasan ringkas Ayat (1) dan (2) menggunakan kata dasar yang sama iaitu lontar (kata kerja) tetapi menggunakan apitan yang berbeza. Oleh itu pembentukan objek dan maknanya juga berbeza. Perkataan melontarkan menunjukkan maksud sepotong kayu sebagai objek tepat menjadi alat atau bahan yang digunakan untuk melakukan perbuatan. Manakala perkataan melontari menunjukkan maksud lembu itu sebagai objek, menjadi penerima perbuatan melontari. Oleh itu jika ayat (1) menerima apitan Me N...kan , maksudnya menunjukkan lembu itu menjadi alat atau bahan untuk perbuatan melontar, ini pasti mustahil kerana tidak mungkin Amin mampu mengangkat lembu itu dan melontarkannya. Rumusan Kekeliruan yang kerap berlaku dalam kalangan pelajar dari segi pembentukan kedua-dua apitan tersebut disebabkan para pelajar kurang memahami maksud perkataan yang digunakan dan kekeliruan membezakan objek tepat dan objek sipi. Oleh itu, para pelajar perlu meneliti imbuhan apitan Me N...kan dan Me N...i dengan meneliti kesesuaian maksud ayat dengan penggunaan objek tepat dan objek sipi yang dinyatakan dalam ayat. Para pelajar juga perlu meneliti logik ayat dari segi maksud sama ada sesuai atau tidak.

Imbuhan MeN...kan Pembentukan Imbuhan Me N...kan Imbuhan Me N...kan membentuk kata kerja transitif yang terbit daripada kata dasar yang terdiri daripada beberapa jenis golongan kelas kata. Penggunaan golongan kata tertentu akan menunjukkan makna yang tertentu apabila menerima imbuhan Me N...kan . Maksud Kata Dasar Imbuhan Me N...kan Buku (kata nama) Membukukan = Menjadikan buku Darat (kata nama) Mendaratkan = Membawa ke darat Gemuk (kata adjektif) Menggemukkan = Menjadikan gemuk Jatuh (kata kerja) Menjatuhkan = Menyebabkan jatuh Beli (kata kerja) Membelikan = Membeli untuk Tindih (kata kerja) Menindihkan = Menggunakan alat Pagar (kata kerja) Memagarkan = Menjadikan sebagai Dua (kata bilangan) Menduakan = Menjadikan dua Contoh ; 1. Pemain pertahanan pasukan itu telah menjatuhkan penyerang pasukan lawan dalam kawasan penalti. 2. Lelaki itu telah menduakan isterinya dengan berkahwin lagi. 3. Dia telah membukukan pengalamannya semasa zaman pemerintahan Britisih. 4. Mereka telah membasahkan kepala masing-masing dengan air sungai itu. 5. Ahmad melontarkan basikal adiknya ke dalam kolam. Analisis Semua ayat yang menerima imbuhan Me N...kan menunjukkan maksud bahawa objek tepatnya (kata nama selepas kata kerja) kena secara langsung oleh perbuatan iaitu kena „jatuhkan‟, kena „duakan‟, kena „bukukan‟ kena „basahkan‟ dan kena „lontarkan‟.

Maksud Dalam Imbuhan Me N...kan Secara umum, imbuhan apitan Me N...kan menunjukkan dua maksud yang kerap menimbulkakn kekelirukan. i) Maksud sesuatu perbuatan itu dilakukan secara langsung kena ke atas objek tepat dalam ayat dan menjadi alat atau bahan untuk melakukan perbuatan ke atas objek sipi Contoh Amin melontarkan sepotong kayu ke arah lembu itu. (objek tepat) (objek sipi) Dalam konteks ayat di atas Amin menggunakan sepotong kayu (objek tepat) untuk melakukan perbuatan ke atas lembu itu (objek sipi). Teliti contoh ayat berikut yang sama maksud pembentukannya dengan ayat di atas. Contoh 1. Petani itu memagarkan kawat berduri di ladangnya. 2. Orang tua itu memukulkan sebatang tongkat ke atas anaknya. 3. Dia menghadiahkan rantai mutiara kepada isterinya. 4. Kanak-kanak itu membalingkan bola kepada rakannya. 5. Sultan Selangor telah berkenan mengurniakan bintang kebesaran kepada ahli sukan tersebut sempena Hari Keputeraan baginda. ii) Maksud sesuatu perbuatan dilakukan ‘untuk’ objek tepat Hal ini bermaksud sesuatu perbuatan itu dilakukan untuk orang lain iaitu pelaku melakukan perbuatan untuk objek tepat manakala objek sipi merupakan sesuatu yang dilakukan perbuatan ke atasnya.

Contoh Amin membacakan adiknya buku cerita itu. (objek tepat) (objek sipi) Dalam konteks ayat di atas bermaksud Amin membaca buku untuk adiknya bukan untuk dirinya, manakala buku iaitu objek sipi merupakan alat yang dibaca dan adiknya sebagai objek tepat merupakan penerima perbuatan Amin. Jika buku cerita mahu dijadikan objek tepat, maka akhiran „kan‟ mesti digugurkan seperti dalam ayat berikut: Contoh Amin membacabuku cerita itu untuk adiknya. (objek tepat) (objek sipi ) Untuk lebih jelas, teliti ayat-ayat berikut: Contoh 1. Ibu menjahitkan kakak sehelai baju kurung sutera. (maksud menjahit untuk kakak) 2. Rahim mencarikan isterinya buah mempelam muda (maksud mencari buah mempelam muda untuk isterinya) 3. Dia melukiskan adiknya sekeping gambar helang. (maksud melukis gambar helang untuk adik)

Kesimpulan Imbuhan Me N...kan menunjukkan maksud objek tepat sebagai alat atau bahan untuk melakukan perbuatan ke atas sesuatu. Selain itu, juga membawa maksud sesuatu perbuatan

garis pusat. pesuruhjaya-pesuruhjaya. balai-balai raya. kanta tangan. Kata majmuk terbahagai kepada tiga : Berdasarkan jenisnya. kuning langsat. Contohnya model linear. kertas kerja. terima kasih. mata pelajaran. duit kopi. Penggandaan kata majmuk melibatkan penggandaan unsur pertama kata sahaja. pilih kasih. makan angin. beritahu. setiausaha. perkataan yang demikian tetap dieja sebagai satu perkataan. bumiputera. Kata majmuk dapat dibentuk melalui pelbagai cara: duka + cita = dukacita jawatan + kuasa = jawatankuasa pindah milik / dipindahmilikkan tukar ganti / ditukargantikan campur aduk / bercampur aduk temu bual / ditemu bual Terdapat sebilangan kecil kata majmuk yahg penggunaanya sudah dianggap mantap sebagai satu perkataan yang utuh. jawatankuasa. biru laut. Kata majmuk bertindak sebagai satu unit dan dieja terpisah. Contohnya setiausaha-setiausaha. manakala perbuatannya dilakukan ke atas ‘objek sipi. raja muda. melainkan kata majmuk yang telah mantap. . Contohnya kaki ayam. Dalam kategori ini termasuk bentuk kata yang digunakan sebagai gelaran seperti perdana menteri.itu dilakukan untuk benda lain iaitu ‘ untuk objek tepat’ . Penggandaan yang melibatkan bentuk yang telah mantap melibatkan seluruh unsur. buah hati. contohnya alatalat tulis. kata majmuk dapat dipisahkan kepada tiga kelompok: Contohnya gambar rajah. profesor madya. *Pemajmukan Kata majmuk didefinisikan sebagai bentuk kata yang wujud apabila dua kata dasar atau lebih dirangkaikan menjadi satu kesatuan sintaksis yang membawa makna tertentu. Contohnya antarabangsa. Walaupun bentuk kata tersebut ternyata mengandungi dua kata dasar. menteri besar.

kertas kerja. lipas kudung . nasi minyak. gambar rajah. Duta Besar. makan angin .Nota Tambahan Kata Majmuk Kata Majmuk Umum Kata majmuk umum terbahagi kepada: i. teknologi maklumat. adat resam. Ketua Setiausaha Negara. Kata gandingan untuk istilah-istilah yang khusus dalam pelbagai bidang. Telefon mudah alih. luar biasa. misalnya: Masam muka. meja tulis. batu kapur. program bahasa.Kata Majmuk Gelaran Ketua Polis Negara. kereta api. Peguam Negara. kapal terbang. mogok umum. Raja Muda Kata Majmuk Istilah Khusus i. Kata yang dipilih untuk digandingkan sama ada daripada kata-kata umum atau istilah khusus. lapangan terbang.Kata majmuk biasa . tengah hari. jalan raya. kemas kini. tebal muka.yang terdiri daripada rangkai kata bebas Alat tulis. Perdana Menteri. terima kasih. kuning langsat ii. curi tulang. atur cara. Kata majmuk jenis ini mempunyai maksud lain selain maksud sebenarnya. reka bentuk. pita suara Kata Majmuk Kiasan i. urus setia. air hujan. . Timbalan Menteri.

kata majmuk dieja terpisah kecuali beberapa perkataan yang sudah mantap.(lihat lampiran 1 di bawah) Bentuk Kata Majmuk yang telah Mantap Kata dasar 1 Antara Apa Apa Apa Bagai Barang Beri Bumi Dari Dari Duka Jawatan Kaki Ke Kerja Mana Mata Olah Pada Pesuruh Setia Suka Suruhan Tanda Tanggung Warga Kata dasar 2 bangsa bila kala lagi mana kali tahu putera hal pada cita kuasa tangan pada sama kala hari raga hal jaya usaha rela jaya tangan jawab negara Kata majmuk dieja sebagai satu perkataan Antarabangsa Apabila Apakala Apalagi Bagaimana Barangkali Beritahu Bumiputera Darihal Daripada Dukacita Jawatankuasa Kakitangan Kepada Kerjasama Manakala Matahari Olahraga Padahal Pesuruhjaya Setiausaha Sukarela Suruhanjaya Tandatangan Tanggungjawab Warganegara .Dalam sistem baku.

seperti contoh pada jadual di bawah: Kata Majmuk Apitan kuat kuasa peN. Manakala akhiran.. kata majmuk diimbuhkan kepada kata pertama dalam kata majmuk berkenaan.kan lipat ganda anak tiri ibu bapa Ejaan Penguatkuasaan Mengemaskinikan Melipatgandakan Menganaktirikan Keibubapaan meN. Contoh:alat-alat tulis gambar-gambar rajah balai-balai raya kapal-kapal terbangsuku-suku kata garis-garis pusatMenteri-Menteri besar Penolong-Penolong Pendaftar ... Imbuhan berRmeNpeN-an -kan terima kasih ambil alih cari gali daya serap urus niaga berterima kasih meng ambil alih pen cari gali daya serapan urus niagakan Kata Majmuk garis pusat Kata Majmuk Terbitan ber garis pusat Penggandaan Kata Majmuk Melibatkan unsur pertama kata sahaja. tetapi akan dieja/ditulis sebagai satu perkataan apabila menerima apitan (imbuhan).kan Ke.. Lihat jadual di bawah...Pengimbuhan Kata Majmuk Sungguhpun kata majmuk dieja terpisah.an Untuk awalan...an kemas kini meN.. imbuhan dirangkaikan pada hujung kata yang terakhir.

atau sebahagian sahaja. iaitu kata nama tunggal. iaitu     Gandaan penuh Gandaan separa Gandaan berentak Gandaan makna  Bagaimana pun ada ahli bahasa yang men membahagikan kata ganda kepada tiga jenis iaitu    penggandaan penuh penggandaan berentak pengandaan separa. Kata yang digandakan ini dipisahkandengan menggunakan sengkang. kata nama terbitan dan kata nama majmuk boleh digandakan. iaitu Penggandaan  Semua bentuk kata nama. Contoh-contoh mengikut jenis kata adalah seperti berikut: Kata nama tunggal Alat Budak Rumah Murid Kura Makan Tadika alat-alat budak-budak rumah-rumah Murid-murid Kura-kura Makan-makan Tadka-tadika .Ada empat jenis kata nama ganda. Kata yang digandakan itu boleh terdiri daripada kata nama tunggal. iaitu kata nama tunggal. kata nama terbitan. Penggandaan ialah proses pengulangan kata dasar sepenuhnya. atau sebahagian sahaja. Penggandaan ialah proses pengulangan kata dasar sepenuhnya. kata nama terbitan dan kata nama majmuk boleh digandakan. Penggandaan penuh    Sesuatu kata nama itu digandakan seluruhnya. Ada empat jenis kata nama ganda.*Penggandaan   Semua bentuk kata nama. dan kata nama majmuk.

4. Lihat contoh-contoh di bawah. atau cara sebutan dan bunyi yang dikeluarkan. 5. Seluruh kata nama itu digandakan danbunyi-bunyi konsonan dan vokal tertentu diulang dan diubah. konsonan atau sebahagian bunyi kata dasar. konsonan atau sebahagian bunyi kata dasar.Kata nama terbitan Ke tua Pe kebun Makanan Per satuan pe juang Ke dutaan ketua-ketua pekebun-pekebun makanan-makanan persatuan-persatuan pejuang-pejuang Kedutaan-kedutaan Penggandaan Berentak      Pengulangan kata dasar mengikut rentak bunyi kata dasar. iaitu: 1. Penggandaan beretak boleh dibahagikan kepada lima jenis pula. 2. 3. penggandaan suku kata awal penggandaan suku kata akhir penggandaan konsonan penggandaan bersisipan penggandaan berakhiran   Bagaimanapun. Kata yang digandakan itu dipisahkan dengan menggunakan sengkang (-) Rentak pada pengulangan vokal atau diftong Cerai cerai-berai Hina Hina-dina Sayu Sayur-mayur Rentak pengulangan konsonan gunung Gunung-ganang susap Susap-sasap simpang Simpang-siur . Rentak yang digunakan mungkin pengulangan vokal. penggandaan berentak biasanya dilihat daripada aspek fonologi. Rentak yang digunakan mungkin pengulangan vokal.

tetapi vokalnya berubah.Contoh: Gunung Guruh gunung-ganang guruh-garah Penggandaan bersisipan Seluruh kata dasar diulang.Contoh: Tali Gunung Jari tali-temali gunung-ganang jari jemari .selepas konsonan pertama bentuk ulangannya. Bentuk gandaannya menerima sisipan –em. dan vokal dalam suku kata akhir berubah.Contoh: Sayur Kuih Lauk sayur mayur kuih-muih lauk pauk Penggandaan konsonan Penggandaan jenis isni hanya mngulkang konsonan dalam kata dasar. Contoh: Bukit Warna Batu bukit-bukau warna warni batu-batan Penggandaan suku kata akhir Vokal atau konsonan dalam suku kata akhir kekal.Penggandaan suku kata awal Vokal dalam suku kata awal diulang.

.Contoh: Sayur Biji Barang sayur-sayuran Biji-bijian barang-barangan Penggandaan separa   Penggandaan separa ialah pengulangan sebahagian daripada kata dasar. Kata dasar diulang sepenuhnya dan awalamn dirangkaikan pada bahagian depan kata yang pertama atau atau penggandaan separa depan. Penggandaan boleh berlaku pada kata dasar atau kata terbitan. 2. Suku kata akhir kata dasar digugurkan dan vokal asal suku kata pertama yang dulang dilemahkan menjadi vokal tengah atau / a / Contoh: Kata dasar laki langit suatu budak siku  Penggandaan penuh Laki-laki Langit-langit Satu-satu Budak-budak Siku-siku Penggandaan separa Lelaki Lelangit Sesuatu Bebudak sesiku Kata terbitan (a) penggandaan ini melibatkan kata yang sudah mengalami proses pengimbuhan.Penggandaan berakhiran Penggandaan penuh juga bolehmenerima akhiran –an. Pengulangan tetapi dipisahkan dengan sengkang. Lazimnya gandaan penuh menunjukkan jamak. 1. Kata tunggal (a) Penggandaan separa merupakan varian kepada sesetengah penggandaan penuh. Pengulangan berlaku pada kata dasar dengan dua cara. Kata dasar diulang sepenuhnya tetapi imbuhan dirangkaikan di bahagian depan kata yang kedua atau penggandaan separa belakang. Akhiran –an menambahkan maknannya menjadi pelbagai.

iaitu: a. Imbuhan di depan kata pertama (penggandaan separa belakang) Kata dasar bual cari gila borak akan Kata terbitan Ber + bual Ter + cari Ter + gila Ber + borak Se + akan Kata ganda Berbual-bual Tercari-cari Tergila-gila Berborak=borak Seakan-akan  Imbuhan di depan kata kedua (penggandaan separa depan) Kata dasar anak kejar Kata terbitan Ber + anak Men + kejar Kata ganda Anak-beranak Kejar-mengejar Penggandaan Makna  Kata nama tertentu digandakan dengan perkataan yang sama maknanya. Contoh: Ipar Ipar Saudara ipar duai ipar lamai saudara mara Makna Penggandaan Ada empat makna tambahan kepada kata nama apabila digandakan. menunjukkan banyak buku ketua jabatan gunung bukit b. membentuk nama haiwan biri-biri kupu-kupu kunang-kunang buku-buku ketua-ketua jabatan-jabatan gunung-ganang bukit-bukau .

lapangan terbang. Contoh: Telefon mudah alih. kapal terbang. atur cara. terima kasih. Menunjukkan pelbagai jenis sayur kuih saudara sayur-mayur kuih-muih saudara-mara langit-langit (menyerupai langit) siku-siku (menyerupai siku) orang-orang (menyerupai orang) BENTUK KATA *Kata Majmuk Kata Majmuk Umum Kata majmuk umum terbahagi kepada: i. gambar rajah. kertas kerja. urus setia. Ketua Setiausaha Negara. meja tulis. Duta Besar. reka bentuk. tengah hari. Perdana Menteri.c. jalan raya. adat resam. air hujan. Peguam Negara. nasi minyak. kemas kini.yang terdiri daripada rangkai kata bebas Alat tulis. mogok umum. Kata Majmuk Gelaran Ketua Polis Negara. Raja Muda Kata Majmuk Istilah Khusus i. pita suara . program bahasa. Timbalan Menteri. luar biasa. membentuk nama bagi benda yang menyerupai langit siku orang d. Kata yang dipilih untuk digandingkan sama ada daripada kata-kata umum atau istilah khusus. kuning langsat ii. teknologi maklumat. kereta api. batu kapur. Kata majmuk biasa . Kata gandingan untuk istilah-istilah yang khusus dalam pelbagai bidang.

tebal muka.(lihat lampiran 1 di bawah) Lampiran 1 Bentuk Kata Majmuk yang telah Mantap Kata dasar 1 Antara Apa Apa Apa Bagai Barang Beri Bumi Dari Dari Duka Jawatan Kaki Ke Kerja Mana Mata Olah Pada Pesuruh Setia Suka Suruhan Tanda Tanggung Warga Kata dasar 2 Bangsa Bila Kala Lagi Mana Kali Tahu Putera Hal Pada Cita Kuasa Tangan Pada Sama Kala Hari Raga Hal Jaya Usaha Rela Jaya Tangan Jawab Negara Kata majmuk dieja sebagai satu perkataan antarabangsa Apabila Apakala Apalagi Bagaimana Barangkali Beritahu Bumiputera Darihal Daripada Dukacita jawatankuasa Kakitangan Kepada Kerjasama Manakala Matahari Olahraga Padahal Pesuruhjaya Setiausaha Sukarela Suruhanjaya Tandatangan Tanggungjawab warganegara . Dalam sistem baku. curi tulang. Kata majmuk jenis ini mempunyai maksud lain selain maksud sebenarnya.Kata Majmuk Kiasan i. kata majmuk dieja terpisah kecuali beberapa perkataan yang sudah mantap. misalnya: Masam muka. makan angin . lipas kudung dan lain-lain.

. seperti contoh pada jadual di bawah: Kata Majmuk kuat kuasa kemas kini lipat ganda anak tiri ibu bapa kuat kuasa surat khabar Apitan peN.kan Ke. Imbuhan berRmeNpeN-an -kan terima kasih ambil alih cari gali daya serap urus niaga berterima kasih meng ambil alih pen cari gali daya serapan urus niagakan Kata Majmuk garis pusat Kata Majmuk Terbitan ber garis pusat Penggandaan Kata Majmuk Melibatkan unsur pertama kata sahaja.... tetapi akan dieja/ditulis sebagai satu perkataan apabila menerima apitan (imbuhan). imbuhan dirangkaikan pada hujung kata yang terakhir. Manakala akhiran...kan Ejaan penguatkuasaan Mengemaskinikan melipatgandakan menganaktirikan keibubapaan dikuatkuasakan persuratkhabaran meN..an Untuk awalan.... Contoh:alat-alat tulis gambar-gambar rajah balai-balai raya kapal-kapal terbang suku-suku kata garis-garis pusat Menteri-Menteri besar Penolong-Penolong Pendaftar .Pengimbuhan Kata Majmuk Sungguhpun kata majmuk dieja terpisah.. Lihat jadual di bawah..kan peR.an di. kata majmuk diimbuhkan kepada kata pertama dalam kata majmuk berkenaan.an meN.

pada. untuk Kata akronim. iaitu unit yang yang tidak dapat berdiri sendiri tetapi memerlukan sekurangkurangnya satu unit yang bebas untuk melaksanakan tugas nahunya. botol Kata tugas. dan. Bentuk-bentuk singkatan ini terdiri daripada suku kata atau huruf-huruf tertentu. Contoh: satu suku kata – am. gitar. Kata tunggal boleh terdiri daripada satu suku kata dan dua atau lebih suku kata. Contoh : berdikari – berdiri di atas kaki sendiri komuter – keretapi berkomputer kugiran – kumpulan gitar rancak pawagam – panggung wayang gambar . Contoh : orang. pen.*Kata Tunggal Bentuk kata tunggal ialah bentuk kata yang terdiri daripada hanya satu bentuk kata dasar yakni tidak menerima apa-apa bentuk imbuhan atau kata dasar lain. skru dua suku kata – itu. dan. aku Berasaskan perlaksanaan tatabahasa. ubi. iaitu perkataan yang diterbitkan melalui proses penggabungan beberapa perkataan dan membentuk satu perkataan yang utuh. roh. Contoh : dari. Kebanyakan kata tunggal dalam Bahasa Melayu mempunyai potensi untuk diperluaskan dengan bentuk terbitan. demi. kata tunggal dapat dibahagikan kepada tiga jenis:    Kata tunggal yang merupakan unit bebas dan dapat berdiri sendiri sebagai satu perkataan yang bermakna.

kan‟ dalam „mendebarkan‟ à men+debar+kan imbuhan „pe…. 2. Contoh : imbuhan „ber‟ dalam „bersukan‟ à ber+sukan b) imbuhan akhiran . 4.*Kata Terbitan Kata terbitan ialah bentuk kata yang mengandungi kata dasar yang mendapat atau menerima imbuhan.Imbuhan dapat dibahagikan pada empat jenis : a) imbuhan awalan .an‟ dalam „pendidikan‟ pen+didik+an d) imbuhan sisipan ..unsur imbuhan yang hadir selepas kata dasar Contoh : imbuhan „-an‟ dalam „makanan‟ à makan+an imbuhan „-kan‟ dalam „kembalikan‟ à kembali+kan c) imbuhan apitan .unsur imbuhan yang hadir di celahan kata dasar. Kata Terbitan Berawalan Kata Terbitan Berakhiran Kata Terbitan Berapitan Kata Terbitan Bersisipan Imbuhan ialah unit-unit bahasa yang ditambahkan pada bentuk-bentuk lain yang menyebabkan perubahan makna nahunya. iaitu kata terbitan baru tidak lagi dibentuk dengan imbuhan sisipan Contoh : imbuhan „…er…‟ dalam „keruping‟ imbuhan „…el…‟ dalam „telunjuk‟ . Kata terbitan ini terbentuk melalui proses pengimbuhan iaitu proses yang menggandingkan imbuhan pada kata dasar dan menghasilkan empat bentuk kata terbitan : 1. 3.unsur imbuhan yang ditambahkan pada bahagian hadapan kata dasar.imbuhan yang hadir secara melingkungi kata dasar iaitu dua bahagian imbuhan yang hadir serentak pada awal dan akhir perkataan Contoh : imbuhan „men…. Bentuk ini tidak lagi produktif dalam pembentukan kata terbitan.

berkati („-i‟) Kata Terbitan Berapitan Kata terbitan berapitan dapat wujud dalam kata nama terbitan.Kata Terbitan Berawalan Kata terbitan berawalan dapat wujud dalam kata nama terbitan. melukakan (‘me…kan’) beralaskan. Contoh : a) Kata Nama : pelari. jahitan. senipis („se‟) Kata Terbitan Berakhiran Kata terbitan berakhiran dapat wujud dalam kata nama terbitan dan kata kerja terbitan sahaja. angkasawan („-wan‟) budiman. buatkan (‘-kan’) duduki. kata kerja terbitan. berganti. turuti. seniwati („-wati‟) nasionalisme. Contoh : a) Kata Nama : pakaian. kedukaan („ke…an‟) b) Kata Kerja : memainkan. setebal. besarkan.dan kata adjektif terbitan.dan kata adjektif terbitan. perakus ( imbuhan ‘pe’) pembawa. Contoh : a) Kata Nama : pelaksanaan. merasa (‘me’) berjalan. tercantik (‘ter’) secerah. supranasional („supra‟) b) Kata Kerja : melawan. kata kerja terbitan. berlaukan („ber…kan‟) diyakini. mengikat. seniman („-man‟) peragawati. disirami („di…i‟) dipergunakan („diper…kan‟) memperdagangkan („memper…kan‟) keselesaan („ke…an‟) . pembuat („pem‟) suprakelas. berserta („ber‟) c) Kata Adjektif : terbesar. mainan (‘-an’) sasterawan. patriotisme („-isme‟) b) Kata Kerja : gunakan. perasaan (‘pe…an’) kelainan.

sudah lama sungguh. bentuk contoh: bujur. ungu.’) keruping. lemah. secantik. nipis. besar 4. kuning langsat 3. ialah kata yang menjadi inti dalam frasa adjektif seperti manis sekali. sifat . ukuran contoh: pendek. Contoh : a) Kata Nama : kelingking.er. Bentuk-bentuk kata sisipan sudah membeku dalam kata terbitan tertentu dan tidak dapat hadir dalam perkataan –perkataan lain kecuali dalam beberapa istilah yang baru dicipta.. kejap.jenis kata adjektif Kata adjektif terbahagi kepada 9 subgolongan: 1. seruling („. paling. cerdik. Kata terbitan bersisipan dapat wujud dalam kata nama terbitan dan kata adjektif terbitan. yakni kata terbitan baru tidak lagi dibentuk dengan sisipan.. berani. panjang. juga dikenali sebagai kata sifat. tebal.menerangkan sifat keadaan atau seseorang contoh: baik. Kata-kata dalam golongan kata adjektif menerangkan keadaan atau sifat sesuatu nama atau frasa nama. sekali Jenis . jingga. putih. dalam.el.c) Kata Adjektif : kemelayuan (‘ke…an’) Kata Terbitan Bersispan Bentuk sisipan tidak lagi produktif dalam pembentukan kata terbitan. kukuh. terkuat 2. warna contoh: merah.. masih lebat lagi. kemas. lurus . Kata adjektif boleh dikenali jika kata berkenaan didahului atau diikuti oleh kata penguat seperti amat.. sangat. hitam. telunjuk (‘.‟) GOLONGAN KATA *Kata Adjektif Adjektif .

suntuk. lambat.dinyatakan dengan menggunakan kata adjektif biasa. pedas. kadang kadang. silam 6. senyap bau : busuk. lembab. cantik. hapak sentuh: kesat. deras. halus. muram 8. cara contoh: selalu. .5. perasaan contoh: takut. sunyi. waktu contoh: lama. tampan dengar: bising. benci.Darjah biasa . rindu. kerap. jarang. lazat. gembira Darjah Perbandingan Kata Adjektif Darjah perbandingan atau tahap adjektif ada tiga : 1. pancaindera rasa: contoh: sedap. wangi. hangit. senang. jarak contoh: dekat. Buah betik itu manis. payau pandang: buruk. sayang. hampir. pahit. lemak. manis. kasar. jelita. segera. marah. Contoh:   Baju dia cantik. laju. seram. jauh 7. hodoh. lambat. licin 9. jelas. lampau. lalu. lewat.

. Buah jambu itu semanis gula. Kata kerja ini biasanya mempunyai imbuhan „me-„ sama ada sebagai awalan atau sebahagian daripada imbuhan contohnya. 3.Darjah perbandingan : .2. Kata Kerja Transitif (KKT) 1. mendermakan. lebih atau kurang. Ayat mesti ada penyambutnya ( objek ) 3. mempersilakan. Kata Kerja Transitif B. Kata Kerja TransitIf ialah segala perbuatan yang dilakukan oleh pembuatnya kepada benda lain. Menara KLCC bangunan yang ter tinggi di Malaysia Dialah yang paling pandai dalam *Kata Kerja Kata kerja terbahagi kepada : A. menduduki.menerangkan adjektif paling atau penghabisan. 2. Darjah penghabisan : . mengambil. membacakan.Kata Kerja Tak Transitif A. Contoh:   Tenaganya sekuat Badang. Contoh:    Gunung Kinabalu ialah gunung yang paling tinggi di Malaysia. Benda yang kena oleh perbuatan itu dipanggil penyambut (objek ).merupakan perbandingan sama.

Dalam ayat ketiga Bapa ialah pembuat.. Kata kerja transitif (KKT)  ialah kata kerja yang mesti disertai oleh objek. Contohnya: Atan mendengar radio. menjual ialah perbuatan melampau dan sayur ialah benda yang kena buat atau penyambut. menulis ialah perbuatan dan surat ialah benda yang kena buat atau penyambut.   mendengar ialah kata kerja transitif radio ialah objek (kata nama) Kata kerja transitif menggunakan imbuhan men.. Bapa sedang menulis surat. (e) Pihak polis mempertemukan ibu itu dengan anaknya. 2. (a) Pak Abu menjala ikan. menangkap ialah perbuatan melampau dan seekor burung ialah benda yang kena buat atau penyambut..kan. men . Dalam ayat pertama Kucing ialah pembuat. . iaitu kata nama.. (c) "Kita tidak harus membiarkan perkara ini berterusan. Kucing itu menangkap seekor burung..i..kan.. Dalam ayat kedua Perempuan ialah pembuat. (d) Jangan suka memperdaya orang yang lemah. perempuan itu menjual sayur.i. men .memper. Contoh ayat : 1. (b) Orang ramai diminta menjauhi kawasan itu.1.memper. dan memper.. 3." kata ketua kampung.

2. Anjing itu sedang tidur. 3. 1. tidak kepada benda lain. Hujan turun dengan lebatnya semalam. . tidak kepada benda lain. Dalam ayat pertama mereka melakukan berjalan. Ayat kedua anjing melakukan tidur. Ayat ketiga hujan melakukan turun. dengan kuat ke sekolah. tidak kepada benda lain. tidak kepada benda atau orang lain. seekor lembu. seekor ular. Mereka berjalan pada hari cuti. ke sekolah. semasa berjalan. Oleh itu KKTT tidak mempunyai penyambut.Contoh Tambahan Subjek (pembuat ) Dia suka Jamilah Abidin Ramli Kereta itu Kata kerja transitif penyambut ( Objek ) membaca memukul menjual berjalan melanggar buku. Kata Kerja Tak Transitif (KKTT) Kata kerja tak transitif ialah segala perbuatan yang dilakukan oleh pembuat itu sendiri kepada diri pembuat itu sendiri. kuih-muih. 2. 3. Contohnya : 1. Subjek (pembuat ) Kami Dia Saya Hassan Kata kerja tak Transitif keterangan mandi senyum menyanyi berjalan di kolam itu. B.

. Halim mengikuti perbualan mereka. 4. Mereka menjalankan jentera itu. Kata kerja pasif ialah kata kerja yang berasal daripada kata kerja transitif tetapi yang tidak berawalan men. (b) Murid-murid sedang belajar. Contoh ayat: 1. yakni tidak memerlukan objek lagi. 3. ber. 2. berikan.dan sebagainya. Peringatan Tiap-tiap kata kerja tak transitif boleh dijadikan kata kerja transitif dengan menambah „kan‟ atau „i‟ di hujungnya. persilakan. an.pelajari. ter. Emak sedang menidurkan adik. .1 Kata Kerja Tak Transitif 1. (c) Sungai itu mengalir deras.3 Kata Kerja Pasif 1.7. men. 5.. atasi. Contohnya:angkat. Kata kerja tak transitif ada yang berbentuk asal dan ada yang berimbuhan ber. 2.. 7.kan. Pekerja itu menurunkan barang-barang dari atas lori. dan ber. Saya sudahi syarahan saya ini dengan ucapan salam.. Kata kerja tak transitif ialah kata kerja yang dapat berdiri sendiri dalam ayat. Contoh: (a) Ravi belum datang lagi.

ber -dayung. .memasak. Ada tiga jenis kata kerja pasif.terjebak. Contohnya: kuangkat.berdayung.bersenam.lahir dan sebagainya. 4. 5 Kata kerja pasif diri ketiga ialah yang berimbuhan di-.datang.terserempak.minum.duduk. (a) kata kerja pasif diri pertama (b) kata kerja pasif diri kedua (c) kata kerja pasif diri ketiga 3.menyampuk. Berawalan beR-seperti perkataan bersalam.berdiri. diatasi.berdua-duaan.belajar. kuberikan.berbelanja. kupelajari.bersalaman.mendarat.brerlarilarian. dipercepat.tertidur. kaupelajari.terbaring. Contohnya: kauangkat.bersenam.berpadanan dan sebagainya. kuatasi. Berawalan teR-seperti perkataan termenung.menari dan sebagainya. Kata kerja pasif diri kedua ialah yang berimbuhan ka-. dan kaupersilakan. Berapitan beR-…-an –seperti perkataan berjauhan.2. kaupercepat.bergentayangan.bermain.berbelanja.masuk. Berawalan meN-seperti perkataan menyanyi.berbaring.      Kata kerja asal –merupakan kata kerja bebas dan tidak berimbuhan seperti perkataan makan. dipelajari.melompat. kauberikan.berkeliaran. kupercepat.tersungkur. Contohnya: diangkat.berdiri. Kata kerja pasif diri pertama ialah kata kerja pasif yang berimbuhan ku-.terhidang dan sebagainya. dan kupersilakan.berdukacita.keluar.tidur. kauatasi.dan sebagainya. dan dipersilakan NOTA TAMBAHAN KATA KERJA TAK TRANSITIF Kata kerja tak transitif merupakan kata kerja yang dapat berdiri sendiri dan terdiri daripada bentuk yang berikut. diberikan.

berbantalkan.menolak.Perkataan berapitan beR-…-kan perlulah diikuti dengan pelengkap dan tidak boleh disertai kata sendi.mendengar.Peringatan.menyakiti .berpaksikan dan sebagainya.berselimutkan.objek yang hadir selepas kata kerja transitif mestilah terdiri daripada kata nama. Awalan meN.berdasarkan.kelima-lima jenis kata kerja di atas boleh berdiri sendiri iaitu dapat dititik selepas perkataan tersebut di dalam ayat.memaksa.jika ayat tersebut hendak diperluas.memiliki. (kata sendi digunakan untuk memperluas ayat)  Berapitan beR-…-kan seperti perkataan berpandukan.mengingati.melontar Apitan meN.(betul) Mereka mengembara dengan berpandukan pada peta.…i menaiki. Ibu sedang tidur di dalam bilik.kata sendi perlu digunakan.beralaskan.(salah) KATA KERJA TRANSITIF Kata kerja transitif merupakan kata kerja yang memerlukan objek untuk membentuk frasa kerja yang dapat bertugas sebagai predikat dalam ayat. Contoh: Ibu sedang tidur. Contoh:Mereka mengembara dengan berpandukan peta. Contoh: Kata Kerja Transitif Objek membaca buku cerita menaiki basikal menendang bola Kata kerja transitif terdiri daripada beberapa bentuk.iaitu seperti yang berikut. Peringatan.mencintai.menyuruh.

Contoh…menceritakan masalahnya(Betul) …menceritakan tentang masalahnya(Salah) b.memperbesar.Tidak boleh hadir sebarang perkataan selepas kata kerja transitif selain objek yang terdiri daripada kata nama.memperluas. Contoh …memperdalam(Betul) …memperdalamkan (salah) *Kata Nama Perkataan NAMA terbahagi kepada dua bahagian yang besar iaitu NAMA BETUL dan GANTINAMA dan satu lagi dipanggil NAMA TERBITAN.terdengar Peringatan a.mempertontoni.kan.mempersenjatai.memperoleh. a) Kata Nama Am b) Kata Nama Khas c) Kata Ganti Nama d) Kata Nama Terbitan e) Kata bilangan . Apitan mempeR…kan mempersembahkan.memperdagangkan.terambil.memperlihatkan Awalan teR…tersepak.Imbuhan rangkap memper-yang bergabung dengan kata dasar yang terdiri daripada kata sendi dan kata adjektif tidak boleh disertai akhiran.Awalan rangkap mempeR.mempercantik Apitan mempeR…i memperingati.

Kata nama am konkrit dan abstrak boleh terdiri daripada kata asal dan kata nama terbitan. ikan dll pokok. atau dapat dilihat (b) abstrak. bandar. dll pejabat.kerajaan tahu . pen. benda. Gajah itu berbadan besar. Manusia . orang binatang tumbuh. dan sebagainya. iaitu nama sesuatu yang dapat dipegang. Kata Nama Am ialah kata yang digunakan untuk menjelaskan nama sesuatu yang bernyawa seperti orang. iaitu nama sesuatu yang hanya dapat dibayangkan atau dikhayalkan. guru. radio. Motorkar. betik. kuda. rumput. askar dll ayam. pulau. kayak. perempuan. kerbau anjing. dan sesutu yang tidak bernyawa seperti tumbuh-tumbuhan. 4. atau dapat dirasa. Dengan kata lain perkataan Nama Am digunakan bagi menyebut sesuatu secara am atau umum. Kata nama am dapat dibahagikan kepada kata nama yang: (a) konkrit.pengetahuan Kata nama am hendaklah ditulis dengan menggunakan huruf kecil melainkan pada awal ayat. tempat . 5. Berikut adalah beberapa contoh kata nama terbitan:     buai . burung.1. Contoh: Dia sedang menjinakkan seekor gajah. negeri dll 3.buaian tua . kerani. doktor. lalang dll pasir. gajah. sekolah. polis. rumah. haiwan. Nama Am 2. kampung.Dibahagi kepada dua jenis iaitu Nama Am dan Nama Khas.ketua raja . buku. Pada akhir ayat Pada awal ayat .tumbuhan benda tempat ayah.

2. Benda-benda yang tidak bernyawa ialah nama tempat. Jalak (ayam) Muar (daerah). dll b) orang. Rentong (novel). Benda-benda yang bernyawa ialah nama manusia dan nama binatang. Subramaniam Tompok (kucing). Pilot (pen). Pak Belang. Mei Fong. Shah Alam. misalnya : Kampung Bahru. Menara Tun Razak (pejabat) Keluarga (majalah). khusus atau khas. nama bangunan. Long dll c) binatang . Perkataan Nama Khas digunakan bagi menyebut sesuatu yang tertentu. misalnya : Seri Aman. a) benda. Kuala Lumpur dll Biasanya huruf pertama perkataan nama khas ini hendaklah ditulis dengan huruf besar. dan sebagainya. Kata nama khas ialah kata nama yang secara khususnya digunakan untuk menyebut nama sesuatu bendasama ada benda yang bernyawa dan yang tidak bernyawa. Sang Kancil. Seremban (bandar). Dr. Parker 45. misalnya : Cik Rafidah. Jepun (negara) Pudu Raya (perhentian bas dan teksi).Kata Nama Khas 1.dll d) tempat . Volvo. manusia Zaidi. judul buku. Kamus Dewan ( buku) Proton Perdana (kereta). Seiko (jam) binatang tempat bangunan judul buku benda . misalnya : Blacky. Inspektor Azman. Hikayat Hang Tuah.

Darau Doktor Efendi Puan Zainun Cikgu Azmi Muhamad Fauzi Si Tompok Si Belalang Si Puru Denak Si Murai Terengganu Jerteh Kampung Pasir Akar Tasek Perdana Orang doktor kerani guru budak lelaki kucing lembu katak ayam burung negeri bandar kampung tasek pisang cili jambu limau Binatang Tempat Tumbuhan .Perbandingan Kata Nama Am dan Kata Nama Khas Kegunaan Benda Kata Nama Am bangunan kereta buku sekolah Kata Nama Khas Bangunan Tabung Haji Proton Saga Bahasa Melayu S.K.

-an.-an. peng-. Imbuhan yang membentuk kata nama terbitan boleh diletakkan : di awal kata ( awalan ) di akhir kata ( akhiran ) di awal dan di akhir kata ( apitan ) contoh-contoh imbuhan : di awal kata pe. pe. pen.-an. dan kedi akhir kata -nita.-an. penge-. pem. -man.-an Kata dasar yang diberi imbuhan untuk dijadikan kata nama terbitan terdiri daripada beberapa kelas iaitu :kelas kata kata kerja kata dasar peraga latih bawa lawan oleh untuk lombong rumah guru cantik besar tinggi kata terbitan peragawati latihan pembawaan perlawanan perolehan peruntukan perlombongan perumahan perguruan kecantikan pembesar ketinggian kata sendi kata nama kata adjektif . -an.-an.Kata nama Terbitan Kata nama Terbitan wujud apabila kata nama am diberi imbuhan.. dan -wan di awal dan di akhir kata per. dan ke. pem-.-an. per-. -wati. penge. peng. pen-.

Kata penguat boleh hadir sebelum atau selepas kata adjektif. 5. benar. dan sungguh boleh diletakkan sama ada sebelum atau selepas kata adjektif ( kata penguat hadapan dan belakang) . Suhu di kawasan kutub amat sejuk. . Contoh Paling Terlalu Agak Nian Sungguh Benar Amat 3. 5. Kata penguat seperti agak. Kata penguat seperti sangat. Kata penguat seperti sekali. Contoh 1. 4. Murid yang paling pintar di sekolah rendah itu ialah Latipah. paling. dan nian diletakkan selepas kata adjektif (Kata penguat belakang). Rumah itu besar sangat untuk saya dan ibu.*Kata Tugas Kata Penguat dan Kata Penegas Kata Penguat 1. 2. 4. Pemandangan di tepi pantai itu sungguh indah. Kata Penguat ialah perkataan yang digunakan untuk menguatkan maksud kata adjektif. 2. Kereta api itu sangat laju. amat. dan terlalu diletakkan sebelum kata adjektif (kata Penguat hadapan). 3.

Kata Penegas Kata penegas ialah kata yang digunakan untuk memberikan penekanan atau menegaskan bahagian-bahagian yang tertentu dalam ayat. -lah Sahaja Pun -tah hanya jua memang Kata Sendi Nama 1. MAKSUD Perkataan yang digunakan untuk menyambungkan sesuatu perkataan dengan kata nama. Apatah dayaku untuk menolongnya. Itulah rumah kakak saya. CONTOH SENDI NAMA Kata sendi Fungsi atau kegunaan Di [tempat / arah] Ke [tempat / arah / masa] Dari [tempat / arah / masa] Daripada [manusia / asal kejadian / sumber / ahli] Pada [tempat / masa / benda / perkara] Kepada [manusia / binatang / naik atau turun / pembahagian] Demi [tujuan] Untuk [tujuan / kepada / bahagian] Bagi [tujuan] . 5. 2. 2. Hanya dia yang belum membayar yuran. Contoh -kah Juga Lagi Contoh 1. 4. Barang-barang itu dibawa juga ke rumah neneknya. 3. Ayah seorang sahaja yang berbaju Melayu.

(tempat) -Kami berlari kepokok itu. benda atau arah’. (tempat) -Anda sentiasa dihati saya. -Pos itu terletak di antara tol dengan pejabat. ‘di’ mesti dijarakkan jika diikuti dengan ‘tempat. (arah) -Ahmad belajar dari pagi kemalam hari. Betul: -Dia sampai ke Melaka pada waktu malam. (arah) -Pos itu terletak diantara tol dengan pejabat. arah atau masa’. (‘ke’ yang dirapatkan bermaksud ‘imbuhan ‘ke….’ dan bukan kata sendi) Salah: -Dia tinggal dibelakang rumah saya. (gunakan ‘pada’) Salah: -Dia sampai ke Melaka di waktu malam. ‘di’ tidak boleh diikuti dengan ‘masa/ waktu/ zaman/ tahun’. ‘ke’ mesti dijarakkan jika diikuti dengan ‘tempat. (‘di’ yang dirapatkan bermaksud imbuhan ‘di…. . -Pada zaman dahulu ada raja yang zalim. KESALAHAN PENGGUNAAN KATA SENDI NAMA 1. 3. -Ahmad belajar dari pagi ke malam hari.’ dan bukan kata sendi) Salah: -Dia pergi kebandar itu semalam. -Kami berlari ke pokok itu.3. (benda) Betul: -Dia tinggal di belakang rumah saya. (masa) Betul: -Dia pergi ke bandar itu semalam. -Di zaman dahulu ada raja yang zalim. -Dia merantau ke timur Semenanjung. 2. benda. (benda) -Dia merantau ketimur Semenanjung. -Anda sentiasa di hati saya.

-Dia telah sampai di sana pada petang tadi. (manusia) -Tayar kereta itu diperbuat daripada getah asli. (manusia) -Tayar kereta itu diperbuat dari getah asli. (asal kejadian) -Syair ini saya ambil daripada buku Sejarah Melayu Lama. (masa) -Pemandu itu datang dari selatan tanah air. (tempat) -Kucing itu berlari daripada pokok kelapa itu. (ahli) . ‘di’ untuk perkara sudah berlaku. ‘daripada’ hanya untuk ‘manusia. sumber dan ahli’. (benda) 6. (sudah berlaku) Betul: -Saya akan sampai ke sana sebentar lagi.4. 5. (tempat) -Kucing itu berlari dari pokok kelapa itu. (arah) -Pemuda bermisai tebal itu berasal daripada Melaka . arah dan tempat’. ‘ke’ untuk perkara belum berlaku. ‘dari’ hanya untuk ‘masa. (selain itu gunakan ‘daripada’) Salah: -Saya sampai di sini sejak daripada petang tadi lagi. Salah: -Hadiah itu dari ibu saya di Johor Baharu. (sumber) -Peserta itu adalah daripada Persatuan Bahasa Malaysia sekolah saya. (masa) -Pemandu itu datang daripada selatan tanah air. (arah) -Pemuda bermisai tebal itu berasal dari Melaka . (sumber) -Peserta itu adalah dari Persatuan Bahasa Malaysia sekolah saya. Salah: -Saya akan sampai di sana sebentar lagi. . (ahli) Betul: -Hadiah itu daripada ibu saya di Johor Baharu. (asal kejadian) -Syair ini saya ambil dari buku Sejarah Melayu Lama. asal kejadian. (belum berlaku) -Dia telah sampai ke sana pada petang tadi. (benda) Betul: -Saya sampai di sini sejak dari petang tadi lagi.

(binatang) -Harga minyak telah meningkat kepada USD50 setong. (benda) -Pada/ Dalam mesyuarat itu. ‘demi’ dan ‘untuk’ tidak boleh digabungkan. mereka membantah cadangan saya. Betul: -Saya pergi ke sekolah demi menuntut ilmu pengetahuan. Salah: -Saya berlatih badminton di pukul lima petang. -Saya pergi ke sekolah untuk menuntut ilmu pengetahuan. tampat. (binatang) -Harga minyak telah meningkat pada USD50 setong. ‘pada’ untuk ‘masa. (masa) -Dia mengikat kambingnya pada pokok besar itu. (manusia) -Chong Seng memberikan susu pada anak kucingnya . (perkara) 8. ‘kepada’ digunakan untuk ‘manusia. (perkara) Betul: -Saya berlatih badminton pada pukul lima petang. (pembahagian) Betul: -Beri surat ini kepada bapa awak dengan secepat mungkin. (masa) -Dia mengikat kambingnya di pokok besar itu. mereka membantah cadangan saya. Betul: -Buku itu ada pada Cikgu Saleha. (benda) -Di mesyuarat itu.7 . 9. Salah: -Beri surat ini pada bapa awak dengan secepat mungkin. (pembahagian) 10. dan perkara. (gunakan salah satu sahaja) Salah: -Saya pergi ke sekolah demi untuk menuntut ilmu pengetahuan. (naik/ turun) -Cikgu Samad membahagikan pelajar itu kepada tiga kumpulan . (manusia) -Chong Seng memberikan susu kepada anak kucingnya . benda. Salah: -Buku itu ada kepada Cikgu Saleha. naik/ turun dan pembahagian’. Jika ayat mempunyai perkataan ‘ada’ hanya ‘pada’ boleh digunakan walaupun untuk manusia. binatang. . (naik/ turun) -Cikgu Samad membahagikan pelajar itu pada tiga kumpulan .

dari masa ke masa dia terus tekun berusaha. sambil. tetapi.Dari sehari ke sehari dia membesar. sama ada – mahupun.dari semasa ke semasa dia terus tekun berusaha. Betul: -Sungai itu terletak di antara Melaka dengan Johor . . antara. apabila c. Kata hubung gabungan: Contoh : dan. walaupun – namun. serta.11.dari hari ke hari dia membesar.Dari masa ke semasa dia sedar juga. Kata hubung pancangan: Contoh : sejak. Salah: -Sungai itu terletak di antara Melaka dan Johor . Betul: . -Bandingkanlah di antara anda dengan saya . lalu. 2. sehingga. MAKSUD: Kata hubung ialah perkataan yang digunakan untuk menyambung atau menghubungkan sesuatu kata atau frasa dalam sesuatu ayat. hingga. -Bandingkanlah di antara anda dan saya . maka b. atau. dia lebih suka minum. biarpun – tetapi. ‘di antara' mesti diikuti perkataan ‘dengan’. baik – mahupun. . bukan sahaja . kerana. semenjak. -Di antara makan dengan minum .malah . . Kata hubungan berpasangan : Contoh : oleh sebab – maka.Dari sehari ke hari dia membesar.Dari semasa ke semasa dia sedar juga. Pengulangan ‘dari’ untuk masa perlu sama pada bahagian awal dan akhir. 12 . JENIS KATA HUBUNG: a. . . -Di antara makan dan minum . dia lebih suka minum KATA HUBUNG 1. Salah: . meskipun – namun. .daripada masa ke semasa dia terus tekun berusaha.

d. -Ibu menghantar saya dari rumah sehingga tepi jalan. Betul: -Dia belajar dari pagi hingga petang hari. (pilih salah satu sahaja) Salah: -Dia belajar dari pagi hingga ke petang hari. Gunakan ‘atau’ jika bermaksud membuat pilihan Salah: -Anda boleh makan dan minum di kantin ini pada waktu rehat nanti. Jika ‘atau’ digunakan. . -Pelajar itu menghisap rokok atau menghisap dadah. -Kamu boleh berehat di hotel dan di rumah tumpangan. Salah: -Awak datang dari Melaka atau Johor. -Kamu boleh membawa buku sejarah atau matematik. b. -Ibu menghantar saya dari rumah sehingga ke tepi jalan. -Kamu boleh membawa buku sejarah atau buku matematik. Betul: -Awak datang dari Melaka atau dari Johor. c. perkataan sebelumnya mesti diulang tulis. Jangan gunakan dua kali perkataan ‘dan’ untuk tujuan sama dalam satu ayat. -Dia belajar dari pagi ke petang hari. -Ibu menghantar saya dari rumah ke tepi jalan.3. -Pelajar itu menghisap rokok atau dadah. KESALAHAN PENGGUNAAN KATA HUBUNG a. Betul: -Anda boleh makan atau minum di kantin ini pada waktu rehat nanti. -Kamu boleh berehat di hotel atau di rumah tumpangan. ‘hingga/ sehingga’ tidak boleh digunakan bersama-sama dengan ‘ke’. Betul: -Dia bekerja dan berniaga pada waktu siang serta berehat pada waktu malam. (gunakan berselang dengan ‘serta’) Salah: -Dia bekerja dan berniaga pada waktu siang dan berehat pada waktu malam.

-Kedudukan rumahnya terletak di antara pejabat pos dan kedai. adik saya lebih suka makan. -Rumahnya terletak di antara kedai dengan pejabat pos. g. Salah: -Dia kaya dan dia kedekut. (Jika umum. (Jangan gunakan ‘dan’ ) Salah: -Di antara makan dan minum. dia tidak hadir ke sekolah pada hari itu. Tidak ada kata hubung ‘oleh kerana’ dalam bahasa Malaysia. Betul: -Di antara membaca dengan menulis. Betul: -Dia kaya tetapi dia kedekut. adik saya lebih suka makan. -Dia malas membuat ulang kaji dan lulus dengan cemerlang. ‘antara’ perlu diletak imbuhan 'di' jika menunjukkan ‘pilihan’ atau menunjukkan ‘had’ serta bergabung perkataan 'dengan'.) Salah: -Antara membaca dan menulis. dia tidak hadir ke sekolah pada hari itu. -Kedudukan rumahnya terletak di antara pejabat pos dengan kedai. Betul: -Oleh sebab sakit. . Jika ‘di antara’ digunakan untuk ‘pilihan’ atau ‘had’. gunakan ‘dengan’ sahaja. saya lebih suka menulis. saya lebih suka menulis. -Rumahnya terletak antara kedai dengan pejabat pos. Salah: -Oleh kerana sakit. gunakan ‘tetapi’. f. gunakan ‘antara’ : Antara faktor tersebut ialah ……. -Dia malas membuat ulang kaji tetapi lulus dengan cemerlang. h. Betul: -Di antara makan dengan minum.e. Jika dua perkara bersifat bertentangan.

‘Sebab’ tidak boleh diletak di tengah ayat. Betul: -Oleh sebab terlalu gembira. j. -Kami terpaksa membatalkan lawatan itu oleh sebab hari hujan. -Dia tidak hadir ke sekolah sebab terlibat dengan ujian memandu kenderaan. -Dia terjatuh dari atas pokok maka kaki kanannya patah. dia melompat-lompat sehingga seliparnya putus. -Kami terpaksa membatalkan lawatan itu kerana hari hujan . ‘kerana’ tidak boleh diletak di depan ayat. gunakan ‘maka’. ‘oleh sebab’ tidak boleh diletak di tengah ayat. -Dia terjatuh dari atas pokok dan kaki kanannya patah. Salah: -Dia malas membuat ulang kaji dan dia gagal dalam peperiksaan. Jika perkara pertama berlaku menyebabkan perkara kedua. dia melompat-lompat sehingga seliparnya putus. Salah: -Kerana terlalu gembira.i. Betul: -Dia malas membuat ulang kaji maka dia gagal dalam peperiksaan. -Dia tidak hadir ke sekolah kerana terlibat dengan ujian memandu kenderaan.

FN + FS = Saya bersekolah di SMK Bandar Tasik Kesuma . Ayat dasar ialah ayat yang menjadi dasar atau sumber bagi pembentukan semua ayat lain dalam sesuatu bahasa. Daripada pola-pola ayat dasar itu terbit ayat lain iaitu: AYAT TUNGGAL /AYAT MAJMUK /AYAT AKTIF/AYAT PASIF 4 pola ayat dasar ~Pola 1 : Frasa Nama + Frasa Nama (FN + FN) ~Pola 2 : Frasa Nama + Frasa Kerja (FN + FK) ~Pola 3 : Frasa Nama + Frasa Adjektif (FN + FA) ~Pola 4 : Frasa Nama + Frasa Sendi Nama (FN + FS) FN + FN = Abangsayadoktor. FN + FK =Pelajar-pelajar berhimpun di dewan besar FN + FA = Ibu saya rajin. frasa adjektif(FA) dan frasa sendi nama (FS) . 3. frasa kerja (FK). iaitu sama ada: frasa nama (FN). Dapat menjadi ayat dasar pada ayat-ayat lain. iaitu unit-unit yang membentuk ayat. Subjek dan prediket pula mempunyai unsur-unsur. merupakan bahagian utama yang membentuk klausa atau ayat bahasa Melayu. Contohnya : Ahmad sedang membuat kerja rumah Contoh ayat di atas terdiri daripada dua bahagian iaitu (i) Ahmad sedang dan bahagian (ii) membuat kerja rumah. POLA-POLA AYAT DASAR 1. Bahagian subjek dan predikat. 2.SINTAKSIS *Ayat         Ayat ialah binaan yang terdiri daripada unsur ayat.

kampung halaman. Inti frasa Binaan Frasa Terbahagi kepada 4 jenis:     Frasa Nama (FN) Frasa Kerja (FK) Frasa Adjektif (FA) Frasa Sendi Nama (FS) Frasa Nama Boleh terletak pada bahagian subjek atau predikat. Contohnya: Buku tebal itu / sudah hilang.*Frasa Frasa ialah binaan yang terdiri daripada sekurang-kurangnya satu perkataan yang berpotensi untuk menjadi unit yang lebih besar ataupun sederetan perkataan. gelang kaki. bilik mesyuarat  o Inti + Penerang Bukan Nama Contoh: seekor burung. pinggan mangkuk. Binaan FN boleh terdiri daripada:  Inti + Penerang o Inti + Penerang Nama Contoh: askarMelayu. Kata nama adalah sebagai kata intinya dan boleh hadir dengan penerang atau tidak. rumah di kampung  Inti + Inti Contoh: datuk nenek. teruna dara . budakperempuan. kasut baharu.

Frasa Kerja Berfungsi sebagai predikat. Bersifat transitif (dengan objek) dan tak transitif (tanpa objek).   Objek yang menjadi penyambut langsung dipanggil objek tepat (objek yang pertama). Objek yang menjadi penyambut tak langsung dipanggil objek sipi (objek yang kedua).   FK Tanpa Objek FK tanpa objek dengan keterangan (boleh digugurkan) Contoh: Datuk sedang mandi (di sungai itu) Emak sudah pergi (ke pasar)  FK tanpa objek dengan keterangan yang (tidak boleh dgugurkan) Contoh: Ali berada di dalam rumahnya Sarimah menjadi penyanyi   FK Dengan Objek FK dengan satu objek Contoh: Saya menjawab surat itu Penumpang itu menaiki feri  FK dengan dua objek Contoh: Tuhan mengurniakan rahmat kepada makhluk-Nya Kakak memasak makanan untuk kami . Kata kerja sebagai kata intinya.

benar. terlalu Contoh: Suasana di stesen bas itu terlalu bising  Penguat Belakang : sekali. nian Contoh: Buah durian yang dipamerkan itu besar sekali  Penguat Bebas : amat. sungguh Contoh: Tentera kita sungguh berani / Tentera kita berani sungguh . Berfungsi sebagai:  FA sebagai predikat Contoh: Suara penyanyi itu merdu Warna bajunya kemerah-merahan  FA sebagai unsur keterangan (KK) Contoh: Mereka pulang segera Kereta bergerak terlalu laju  FA sebagai penerang KN dalam predikat Contoh: Nasi lemak masakan popular Usman Awanag Pensyair Agung Mempunyai unsur penguat yang terbahagi kepada 3 jenis:  Penguat Hadapan : paling.Frasa Adjektif Kata adjektif sebagai kata intinya.

Frasa Sendi Nama Tidak ada kata inti. Antara binaan FS:  Sendi Nama + Frasa Nama Contoh: ke sekolah rendah daripada kayu jati  Sendi Nama + Kata Nama Arah + Frasa Nama Contoh: ke luar jendela dari dalam hatinya  Sendi Nama + Kata Nama Arah + Frasa Nama + Ayat Komplemen Contoh: ke dalam medan pertempuran untuk mempertahankan negara  Sendi Nama + Kata Nama Arah + Frasa Nama + Frasa Keterangan Contoh: di atas pangkuan ibu setiap malam ke utara Semenanjung Malaysia pada tahun hadapan Nota Tambahan Frasa Nama Ingat. Jika terdiri daripada beberapa perkataan maka inti frasa hendaklah kata nama. Contoh: Bas awam Basikal adik Basikal Raleigh . Terdiri daripada satu kata sendi nama dan diikuti FN. frasa boleh terdiri daripada satu perkataan atau atau beberapa perkataan.

umumnya susunan unsur frasa nama menurut hukum D-M terdapat beberapa kekecualian dalam beberapa keadaan frasa nama yang mempunyai penerangan mengenai nama jawatan atau gelaran dan bilangan bukan ordinal. Kata yang menyusul ialah penerang frasa. Rumus Frasa Nama (FN) Kata yang diterangkan. hadir dahulu dan kata yang menerangkan. peraturan ini dipanggil hukum D-M. yakni hukum Diterangkan .Menerangkan.pisang goreng Sungguhpun begitu. inti frasa ialah bas dan basikal. Dalam bahasa Melayu. Perhatikan contoh-contoh kekecualian berikut: Frasa Nama Penerang Perdana Tuan Timbalan Inti Menteri Ahmad Menteri Pelancongan Nota Penerang nama jawatan Penerang gelaran/panggilan Penerang nama jawatan Bilangan Frasa Nama Penjodoh bilangan inti Nota Lapan bilah pedang Semua Enam ekor murid buaya Penerang kata bilangan dan penjodoh bilangan Penerang kata bilangan Kata bilangan dan penjodoh bilangan . atau inti frasa.Contoh di atas. atau penerang hadir kemudian. Contohnya .

(ii) (kata bantu) + kata kerja + objek tepat + objek sipi + (keterangan) (ii) (kata bantu) + kata kerja + (penerang) + (keterangan) Tanda kurung menunjukkan unsur yang boleh ada atau tiada Tanda kurung menunjukkan unsur yang boleh ada atau tiada. Binaan frasa kerja secara umumnya sama dengan kata kerja (lihat nota kata kerja) Pembahagian jenis-jenis frasa kerja boleh diringkaskan seperti di bawah: Frasa kerja Frasa Kerja Transitif Frasa Kerja Tak Transitif Frasa kerja tak transitif Frasa kerja tak tanpa pelengkap transitif berpelengap (i) (kata bantu) + kata kerja + (keterangan) ( kata bantu) + kata Tanda kurungan kerja + pelengkap + menunjukkan unsur yang (penerang) + boleh ada atau tiada keterangan tanda kurung menunjukkan unrus yang boleh ada atau tiada. Contoh: Inti Kereta Penerang Adjektif berkilat Penerang Kata Nama/Frasa Nama ayah Penentu belakang itu Frasa Kerja (FK) 1. 3. iaitu frasa kerja transitif dan frasa kerja tak transitif. Dalam ayat. Frasa kerja terbahagi kepada dua jenis. ( i) (kata bantu) + kata kerja + objek + (penerangan) + (keterangan) Tanda kurung menunjukkan unsur yang boleh ada atau tiada.Selain susunan unsur mengikut hukum D-M. penerang adjektif yang menerangkan inti frasa hendaklah hadir sesudah inti frasa dn diikuti oleh penerang lain dan diakhiri oleh penentu belakang. 4. frasa kerja wujud dalam predikat. . Frasa kerja boleh terdiri daripada satu atau beberapa perkataan dengan kata kerja sebagai intinya. 2.

Sebagai unsur keterangan. manakala sebagai unsur penerang FA hadir setelah kata nama atau FN. contoh 2 . . esok di surau maksud ayat lengkap jika keterangan dibuang.contoh 1 .Binaan frasa kerja tak transitif tanpa pelengkap Subjek Frasa Nama Lelaki itu Cikgu bayi itu Jamal Khatib Kata bantu sedang masih sedang akan sedang Predikat Frasa kerja Kata kerja makan menulis merangkak datang berkhutbah Nota Keterangan di atas meja. di papan hitam.Binaan frasa kerja tak transitif berpelengkap Predikat Frasa kerja Frasa nama Kata bantu Kata kerja pelengkap Penerang Mereka Ahmad Saya akan ingin pulang menjadi tinggal ke rumah penyanyi di Klang secepat mungkin yang terkenal Subjek Nota keterangan dalam minggu ini di negara ini pelengkap frasa sendi nama pelengkap kata nama Pelengkap frasa sendi nama Frasa Adjektif Frasa Adjektif sebagai frasa endosentrik berintipati kata adjektif. Frasa adjektif boleh menjadi predikat. dengan laju. FA hadir setelah kata kerja atau FK.

iaitu unsure utama yang wajib untuk status ayat.Contoh: Predikat Subjek Ahli Gusti itu Ali Awak Penguat hadapan sungguh sangat Kata Adjektif handal pandai hebat Penguat Belakang Nota betul Frasa sendi nama Frasa sendi nama wujud bersama frasa nama dan mungkin diikuti oleh kata arah sebelum frasa nama. Sebagai unsur ayat.iaitu klausa bebas dan klausa tak bebas. Frasa ini boleh didahului oleh kata bantu Oleh kerana sifatnya eksosentrik. . Frasa tidak mungkin menjadi ayat yang lengkap tetapi klausa mungkin menjadi ayat yang lengkap kerana klausa mempunyai subjek dan predikat. Contoh: Predikat Frasa sendi nama Kata sendi nama Kata arah dari arah selatan ke di depan Subjek Kata bantu Alias Rombongan sekolah Kedai Pak Abu akan Frasa nama Tanjung Malim Menara Kuala Lumpur masjid *Klausa Klausa ialah satu lagi unit ayat yang agak berbeza daripada frasa. ia hanya wujud bersama frasa nama. klausa boleh dibahagikan kepada dua jenis.

Majmuk Campuran Pengenalan       Ayat sebagai unit bahasa yang tertinggi boleh dibahagikan kepada dua jenis. . Jika dipandang ayatnya dari segi ragamnya. Ayat Majmuk :.Klausa bebas. Sebelum ini kita telah melihat binaan ayat dan kita temui ayat dasar dan ayat terbitan. Ayat Majmuk Pancangan 1. Penjenisan ini dibuat berasaskan bilangan klausa dalam ayat berkenaan. Majmuk Pancangan Relatif 2. Ayat Majmuk Gabungan ii. iaitu ayat yang terdiri daripada satu subjek dan satu predikat. Jika kita amati pula tujuan ayat. Di samping itu kita juga juga mengkaji pola ayat dasar. Klausa bebas bersifat ayat yang lengkap (ada subjek dan predikat) dan denan itu boleh berdiri sendiri sebagai ayat apabila diucapkan atau dituli. Majmuk Pancangan Komplemen 3. ayat tanya. kita dapati pula ayat aktif dan ayat pasif. maka kita dapati pula ayat penyata. Perhatikan contoh berikut: Klausa Subjek Predikat mendengar budak itu radio ujian tadi amat susah jambatan itu jambatan kayu mereka ke pantai Ayat Subjek Budak itu Ujian tadi Jambatan itu Mereka Predikat mendengar radio amat susah jambatan kayu ke pantai BENTUK-BENTUK AYAT a. Ayat Tunggal b.i. ayat perintah dan ayat seru. Ayat Tunggal  Ayat tunggal ialah ayat terbentuk daripada satu klausa. iaitu ayat tunggal dan ayat majmuk. Majmuk Pancangan Keterangan 4.

frasa kerja.ayat tunggal disambungkan oleh perkataan Kata Hubung seperti dan. Begitu juga dengan predikat ayat tunggal boleh terdiri daripada frasa nama. Ayat Majmuk Gabungan Ayat majmuk gabungan ialah ayat yang dibina oleh dua atau lebih klausa bebas dengan menggunakan kata hubung seperti dan. frasa adjektif. Selainnya ialah predikat). Cuba teliti contoh di bawah. . seraya dan lain-lain.(pasif) Nama encik siapa? Berapakah keuntungan kita hari ini?    Telah dinyatakan bahawa ayat tunggal terdiri daripada satu subjek dan satu predikat. sambil. AYAT MAJMUK 1. Koma mungkin digunakan jika gabungan terdiri daripada tiga atau lebih klausa .  Ayat-ayat berikut ialah contoh ayat-ayat tunggal (subjek ditebalkan. Gunung Kinabalu gunung tertinggi di Asia Tenggara. atau. Terdiri daripada lebih daripada satu klausa 2.tetapi. lalu dan sebagainya. frasa kerja dan frasa adjektif.    Ayat dasar juga adalah ayat tunggal. serta. Subjek ayat tunggal boleh terdiri daripada frasa nama. Contoh : Lelaki itu /sedang menembak burung. Ibu negara Malaysia Kuala Lumpur. atau. dan frasa sendi nama. Di dalam almari tali leher ayah. Ayat Majmuk ialah ayat yang mengandungi dua atau lebih ayat . Subjek = Lelaki itu Predikat = sedang menembak burung . tetapi. Ayat dasar merupakan ayat tunggal jenis ayat penyata dalam ragam ayat aktif. kecuali. tetapi bukan semua ayat tunggal dapat dianggap sebagai ayat dasar. Ayat ini juga dikenali sebagai ayat mudah atau ayat selapis.

Ketiga-tiga ayat digabungkan menjadi satu ayat dengan menggunakan koma dan kata hubung “serta”. kerana. (2) Pengetahuan beliau sempit (3) Hujah-hujahnya cetek (4) Contoh-contoh yang dinyatakan tidak menarik. Ayat Majmuk Pancangan Ayat majmuk pancagan ialah ayat yang dibentuk oleh klausa yang tidak setara. hujah-hujahnya cetek serta contoh-contoh yang dinyatakan tidak menarik. Lihat contoh berikut: (1) Pengetahuan pemidato itu sempit. tambahan. Klausa (2) dan (3) sama tarafnya iaitu klausa utama. sungguhpun dan sebagainya. pula. bahawa. apabila.(1) Aminah pandai menyanyi dan menari. kata hubungan seperti tetapi. kata hubung seperti dan. padahal dan sebagainya digunakan . serta. Ayat kecil dipancangkan di dalam ayat utama dengan menggunakan kata hubungan seperti yang. Ini bermakan dalam ayat berkenaan terdapat satu klausa bebas atau ayat utama dan satu atau lebih klausa tak bebas atau ayat kecil. Ayat majmuk gabungan boleh jadi ayat yang mengandungi fakta yang sejajar atau fakta yang bertentangan . (3) dan (4). Untuk fakta yang bertentangan. Ayat (1) berasal daripada daripada ayat-ayat (2). sebaliknya. sambil dan sebagainya digunakan. Untuk fakta yang bertentangan. Semua klausa sama tarafnya. iaitu klausa utama. . jika. (2) Aminah pandai menyanyi (3) Aminah pandai menari Ayat yang (1) berasal daripada ayat (2) dan (3). Kedua-dua ayat (2) dan (3) dihubungkan dengan menggunakan kata hubung dan.

sebab. oleh. dan ayat keterangan. hingga sehingga. kepada ayat utama. bahawa atau yang. Ayat kecil dipancangkan ke dalam subjek ayat utama atau predikat ayat utama dengan menggunaka kata hubung . lantaran. kerana. Atan menerima empat saman. (3) Kanak-kanak itu cedera Dia memberitahu giginya Ayat majmuk keterangan dibina untuk pelbagai tujuan dengan sakit menggunakan kata hubung yang Ayat (3) telah dipancangkan Dia memberitahu membeli tertentu kepada subjek ayat utama dan baju baru dijadikan ayat kecil dengan Contoh-contoh kata hubung menggugurkan “kanak-kanak itu'' dalam ayat keterangan : Dia memberitahu akan dan menggunakan kata hubung bertolak ke Kuala Lumpur yang. Ayat kecil yang ditaip tebal sekiranya.Dalam bahasa Melayu. iaitu ayat komplemen dapat (2) Kanak-kanak itu rupadibentuk dengan rupanya anak Pak Leman menggunakan kata hubung Pemain hoki negara gagal dan Atan menerima empat saman. Jenis-Jenis Ayat Majmuk Pancangan Ayat Majmuk Pancangan Ayat Relatif Ayat Komplemen Ayat Keterangan Ayat majmuk keterangan ialah ayat majmuk yang terdiri daripada satu ayat utama dan satu atau lebih ayat kecil yang bertugas sebagai keterangan kepada predikat. Contoh: Ayat majmuk komplemen ialah ayat utama yang Ayat relatif terdiri daripada satu dipancangkan dengan ayat klausa bebas atau ayat utama dan kecil yang seterusnya satu atau lebih klausa terikat atau menjadi komplemen ayat kecil. dalam contoh di atas . sebagai ``giginya sakit'' atau ``membeli baju baru'' 1) Kanak-kanak yang cedera itu Ayat kecil dalam ayat majmuk atau ``akan bertolak ke rupa-rupanya anak Leman. sambil. ayat majmuk pancangan dapat dibahagikan kepada tiga jenis iatu ayat relatif. jika. ayat komplemen. Kuala Lumpur esok'' maka keterangan menerangkan kata kerja dalam ayat utama. Jika sesuatu itu diterangkan Oleh sebab dia memandu terlalu laju. setelah. ketika. esok. tatkala. sementara. kalau. Perhatikan contoh berikut: Perhatikan contoh berikut: Dia memberitahu sesuatu Pemain hoki negara gagal kerana tidak bersedia. andainya.

bagai. walaupun. kalau-kalau. (3) Atan cepat naik angin (4) Budak itu suka mengintai orang kampung. boleh diterangkan sebagai umpama. Ayat (3) dipancangkan kepada subjek ayat utama dalam ayat (1) dan ayat (4) dipancangkan kepada objek ayat utama. ayat (1) terdiri daripada satu ayat utama dan dua ayat kecil yang dipancangkan ke dalam ayat utama. Kesimpulanya.merupakan objek kata kerja agar. Selain itu. Bahawa pembuangan putung rokok merata-rata telah menyebabkan kebakaran. . transitif. demi. (1). Atan yang cepat naik angin menampar budak yang suka mengintai orang kampung itu. dengan. Perhatikan pula contoh yang berikut: Lihat contoh berikut: Sesuatu telah menyebabkan kebakaran itu. (2) Atan menampar budak itu. Bahawa mancis api telah menyebabkan kebakaran itu. supaya. subjek juga seperti. ayat kecil dan menjadi komplemen ayat utama. macam. maka ayat komplemen dapat dibina dengan menggunakan ayat kecil pada subjek ayat utama. bagi. untuk. meskipun. sungguhpun. sekalipun. ( 1) Jefri membeli novel Samad Said yang baru dipasarkan (2) Jefri membeli novel Samad Said (3) Novel Samad Said baru dipasarkan. bak. Jika sesuatu itu diterangkan sebagai “Mancis api” atau “pembuangan putung rokok merata-rata''.

maka ayat komplemen dapat dibina dengan menggunakan ayat kecil pada subjek ayat utama. Jika sesuatu itu diterangkan sebagai ”Mancis api'' atau “pembuangan putung rokok merata-rata'' .Prehatikan lagi contoh berikut: Ayat (3) telah dipancangkan dalam objek ayat utamaayat kecil dengan menggugurkan Novel Samad Said dan penggunaan kata yang. Bahawa pembuangan putung rokok merata-rata telah menyebabkan kebakaran. dan dijadikan Lihat contoh berikut: Sesuatu telah menyebabkan kebakaran itu. Bahawa mancis api telah menyebabkan kebakaran itu. .

(2) Kanak-kanak itu rupa-rupanya anak Pak Samad. Perhatikan contoh berikut: 1) Kanak-kanak yang cedera itu rupa-rupanya anak Pak Samad. ( 1) Jefri membeli novel Samad Said yang baru dipasarkan (2) Jefri membeli novel Samad Said . Ayat kecil dipancangkan ke dalam subjek ayat utama atau predikat ayat utama dengan menggunaka kata hubung.Ayat Relatif Ayat relatif terdiri daripada satu klausa bebas atau ayat utama dan satu atau lebih klausa terikat atau ayat kecil. Kesimpulannya. (3) Atan cepat naik angin (4) Budak itu suka mengganggu orang kampung. Atan yang cepat naik angin menampar budak yang suka mengintai orang kampung itu. (3) Kanak-kanak itu cedera. (2) Atan menampar budak itu. Ayat (3) dipancangkan kepada subjek ayat utama dalam ayat (1) dan ayat (4) dipancangkan kepada objek ayat utama. Ayat (3) telah dipancangkan kepada subjek ayat utama dan dijadikan ayat kecil dengan menggugurkan ``kanak-kanak itu'' dan menggunakan kata hubung yang. (1). ayat (1) terdiri daripada satu ayat utama dan dua ayat kecil yang dipancangkan ke dalam ayat utama.

Sesuatu telah menyebabkan kebakaran itu. Dia memberitahu giginya sakit Dia memberitahu membeli baju baru Dia memberitahu akan bertolak ke Kuala Lumpur esok. Ayat Pancangan Komplemen Ayat majmuk komplemen ialah ayat utama yang dipancangkan dengan ayat kecil yang seterusnya menjadi komplemen kepada ayat utama. subjek juga boleh diterangkan sebagai ayat kecil dan menjadi komplemen ayat utama. Prehatikan lagi contoh berikut: Ayat (3) telah dipancangkan dalam objek ayat utama dan dijadikan ayat kecil dengan menggugurkan Novel Samad Said dan penggunaan kata yang. maka ayat komplemen dapat dibina dengan menggunakan ayat kecil pada subjek ayat utama . . Ayat kecil yang ditaip tebal dalam contoh di atas merupakan objek kata kerja transitif. Perhatikan contoh berikut: Dia memberitahu sesuatu Jika sesuatu itu diterangkan sebagai “giginya sakit'' atau “membeli baju baru'' atau “akan bertolak ke Kuala Lumpur esok'' maka ayat komplemen dapat dibentuk dengan menggunakan kata hubung bahawa atau yang. Selain itu.(3) Novel Samad Said baru dipasarkan . Jika sesuatu itu diterangkan sebagai “Mancis api'' atau “pembuangan putung rokok merata-rata”.

Bahawa pembuangan putung rokok merata-rata telah menyebabkan kebakaran. Contoh: Pemain hoki negara gagal kerana tidak bersedia. Lihat contoh berikut: Sesuatu telah menyebabkan kebakaran itu. Ayat kecil dalam ayat majmuk keterangan menerangkan kata kerja dalam ayat utama. Bahawa pembuangan putung rokok merata-rata telah menyebabkan kebakaran. Jika sesuatu itu diterangkan sebagai “Mancis api'' atau “pembuangan putung rokok merata-rata'' . Bahawa mancis api telah menyebabkan kebakaran itu. Atan menerima empat saman. Oleh sebab dia memandu terlalu laju. iaitu Pemain hoki negara gagal dan Atan menerima empat saman. Ayat majmuk keterangan dibina untuk pelbagai tujuan dengan menggunakan kata hubung yang terte Ayat majmuk keterangan dibina untuk pelbagai tujuan dengan menggunakan kata hubung yang tertentu. maka ayat komplemen dapat dibina dengan menggunakan ayat kecil pada subjek ayat utama. Ayat Majmuk Pancangan Keterangan Ayat majmuk keterangan ialah ayat majmuk yang terdiri daripada satu ayat utama dan satu atau lebih ayat kecil yang bertugas sebagai keterangan kepada predikat.Bahawa mancis api telah menyebabkan kebakaran itu. .

oleh. kalau. bagai. Biasanya. (Ayat campuran terdiri daripada tiga ayat utama dan satu ayat kecil) . sekiranya. meskipun. demi. jika. Ayat Majmuk Campuran Ayat majmuk campuran ialah ayat yang mengandungi lebih daripada satu jenis ayat. dengan. sementara. tatkala. sekalipun. sambil.Contoh-contoh kata hubung dalam ayat keterangan : kerana. kalau-kalau. ayat jenis ini panjang. (Ayat campuran ini terdiri daripada ayat gabungan dan ayat keterangan waktu. contoh 2: Apabila kami tiba di Langkawi (K1) kami disambut oleh jawatankuasa (U1) dan kami diperkenalkan kepada Pegawai Daerah (U2) serta ahli Jawatankuasa Kemajuan Kampung (U3). Panjang pendek bukanlah kriteria ayat majmuk campuran tetapi bilangan subjek dan predikatnya atau bilangan klausanya. Perhatikan contoh-contoh di bawah. Ayat ini mungkin terdiri daripada ayat tunggal dan ayat majmuk gabungan atau ayat majmuk pancangan. atau dua ayat utama dan satu ayat kecil. seperti. ketika. agar. untuk. andainya. supaya. Klausa utama ditandakan `U' dan bilangannya dinomborkan. walaupun. hingga sehingga. lantaran. contoh 1 : Negara mengalami masalah ekonomi (U1) tetapi keadaannya bertambah baik (U2) apabila pertumbuhan eknomi mula berkembang semula (K1). bagi. sungguhpun. umpama. bak. setelah. ayat kecil ditandakan 'K' dan bilangannya dinomborkan. macam. sebab.

contoh 4: Projek-projek besar kerajaan diharap menjana pertumbuhan ekonomi negara (U1) dengan meluaskan pekerjaan (K1) serta menggerakkan pelbagai sektor ekonomi pembinaan (K2) selain menyediakan infrastruktur negara (U2). (Ayat campuran yang terdiri daripada ayat gabungan ayat keterangan cara). atau ayat tunggal dengan ayat keterangan waktu dan keterangan pertentangan). .contoh 3: Ketika pihak bomba sampai (K1) kebakaran itu mula merebak (U1) walaupun penduduk di situ cuba mengawal api (K2). (Ayat campuran yang mengandungi satu klausa utama dan dua ayat kecil.

frasa kerja. sambil. Di dalam almari tali leher ayah. Ayat dasar merupakan ayat tunggal jenis ayat penyata dalam ragam ayat aktif.*Ayat Tunggal      Ayat tunggal ialah ayat terbentuk daripada satu klausa . frasa adjektif. Begitu juga dengan predikat ayat tunggal boleh terdiri daripada frasa nama. dan frasa sendi nama. Terdiri daripada lebih daripada satu klausa. Subjek = Lelaki itu Predikat = sedang menembak burung . Contoh : Lelaki itu /sedang menembak burung. *Ayat Majmuk 1. Ayat majmuk terdiri daripada (a) ayat majmuk gabungan (b) ayat majmuk pancangan (c) ayat majmuk campuran Ayat Majmuk Gabungan . 3. frasa kerja dan frasa adjektif.ayat tunggal disambungkan oleh perkataan Kata Hubung seperti dan. kecuali. 2. Selainnya ialah predikat). iaitu ayat yang terdiri daripada satu subjek dan satu predikat. tetapi. Ayat dasar juga adalah ayat tunggal. atau. Ayat Majmuk ialah ayat yang mengandungi dua atau lebih ayat . seraya dan lain-lain. Ayat ini juga dikenali sebagai ayat mudah atau ayat selapis.   Ayat-ayat berikut ialah contoh ayat-ayat tunggal (subjek ditebalkan.(pasif) Nama encik siapa? Berapakah keuntungan kita hari ini?    Ayat tunggal terdiri daripada satu subjek dan satu predikat. Subjek ayat tunggal boleh terdiri daripada frasa nama. Ibu negara Malaysia Kuala Lumpur. tetapi bukan semua ayat tunggal dapat dianggap sebagai ayat dasar. Gunung Kinabalu gunung tertinggi di Asia Tenggara.

.1. (2) Pengetahuan pemidato itu sempit. Contoh 2 (1) Pengetahuan pemidato itu sempit. (ii) gabungan yang susunan fakta-fakta membawa maksud yang bertentangan.lalu. padahal dan sebagainya digunakan Contoh 1 (1) Aminah pandai menyanyi dan menari. Koma digunakan jika gabungan terdiri daripada tiga atau lebih klausa . (2) Aminah pandai menyanyi. lalu dan sebagainya. Ayat majmuk gabungan ialah ayat yang terdiri daripada dua atau lebih ayat tunggal yang setara sifatnya yang digabungkan dengan menggunakan kata hubungdan. Ayat yang (1) berasal daripada ayat (2) dan (3). Ayat majmuk gabungan terbahagi kepada (i) gabungan yang susunan fakta-faktanya berurutan dengan menggunakan kata hubung gabungan seperti dan. atau.tetapi. seperti 2. Kedua-dua ayat (2) dan (3) dihubungkan dengan menggunakan kata hubung dan. (4) Contoh-contoh yang dinyatakan tidak menarik. sebaliknya. dengan menggunakan kata hubungan seperti tetapi. (3) Aminah pandai menari. hujah-hujahnya cetek serta contoh-contoh yang dinyatakan tidak menarik. 3. lagi serta dan sambil. serta. (3) Hujah-hujahnya cetek.

*Ayat Majmuk Pancangan Relatif 1.Ayat (1) berasal daripada daripada ayat-ayat (2). sungguhpun dan sebagainya. 3. ayat majmuk pancangan dapat dibahagikan kepada tiga jenis iaitu: (a) ayat majmuk pancangan relatif (b) ayat majmuk pancangan komplemen (c) ayat majmuk pancangan ayat keterangan. 4. . Ayat (3) telah dipancangkan kepada subjek ayat utama dan dijadikan ayat kecil dengan menggugurkan kanak-kanak itu dan menggunakan kata hubung yang. Ayat kecil dipancangkan dalam ayat utama dengan menggunakan kata hubungan seperti yang. Dalam Bahasa Melayu. Azman. (3) dan (4). Dalam ayat berkenaan terdapat satu klausa bebas atau ayat utama dan satu atau lebih klausa tak bebas atau ayat kecil. apabila. (3) Kanak-kanak yang cedera itu rupa-rupanya anak En. 2. jika. Perhatikan contoh berikut: (1) Kanak-kanak itu cedera. kerana. Azman. Ayat kecil dipancangkan ke dalam subjek ayat utama atau predikat ayat utama dengan menggunakan kata hubung. Ayat majmuk pancangan ialah ayat yang dibentuk oleh klausa yang tidak setara. 2. (2) Kanak-kanak itu rupa-rupanya anak En. bahawa. 3. Ayat relatif terdiri daripada satu klausa bebas atau ayat utama dan satu atau lebih klausa terikat atau ayat kecil. Ayat Majmuk Pancangan 1. Ketiga-tiga ayat digabungkan menjadi satu ayat dengan menggunakan koma dan kata hubung serta.

mengharapkan. menegaskan. 4. Terdapat kata kerja transitif lain yang perlu diikuti oleh ayat komplemen yang berfungsi sebagai objek supaya maksud ayat tersebut lengkap. Bahagian yang bergaris dalam ayat di atas ialah ayat komplemen. Samad Said baru dipasarkan. Samad Said. Ayat majmuk komplemen ialah ayat utama yang dipancangkan dengan ayat kecil yang seterusnya menjadi komplemen kepada ayat utama. ayat komplemen juga menjadi pelengkap kepada frasa kerja tak transitif yang lazimnya menggunakan imbuhan ber-. Mereka berpendapat bahawa masalah itu telah selesai. . selain menjadi pelengkap kepada ayat utama.melaporkan. Ayat (3) telah dipancangkan dalam objek ayat utama dan dijadikan ayat kecil dengan menggugurkan Novel Samad Said dan penggunaan kata yang. a). menyebut. b). Samad Said yang baru dipasarkan. antaranya. menyedari. Sungguh sukar untuk saya melengkapkan tugasan itu . Ayat majmuk pancangan komplemen ditandai oleh penggunaan kata hubung komplemen bahawa dan untuk. 2. 5. 3. menafikan. *Ayat Majmuk Pancangan komplemen 1. Pengetua menjelaskan bahawa kelas tambahan akan mula diadakan pada bulan Mac. Selain menjadi objek. 6. iaitu yang berfungsi sebagai objek tepat kepada kata kerja transitif seperti mengumumkan dan menjelaskan. mengakui. Bahagian yang bergaris dalam ayat di atas ialah ayat komplemen. Contohnya: a). b). contohnya. Ketua Pengarah Kesihatan mengumumkan bahawa kematian akibat wabak denggi semakin meningkat . (2) Novel A. (3) Jefri membeli novel A.. mengesahkan . c). Kami beranggapan bahawa penyelesaian itu hanya sementara .(1) Jefri membeli novel A. menyatakan. iaitu yang berfungsi sebagai pelengkap kepada frasa kerja tak transitif seperti berpendapat dan beranggapan..

2. Angin terlalu kencang hingga banyak pokok yang tumbang. (c) Keterangan syarat. Beberapa buah rumah di pantai timur musnah kerana dilanda ribut dan puting beliung. Pihak sekolah akan mengambil tindakan tegas terhadap pelajar yang bersalah itu sekiranya tuduhan itu benar. sebab. kalau. antaranya. Azmi akan membawa anak-anaknya pergi melancong kalau mereka lulus dengan cemerlang dalam peperiksaan. 2. agar. sambil. demi. setelah. sekiranya. oleh. kalau-kalau. 3. Ayat majmuk pancangan keterangan terbahagi kepada lapan jenis. Terdapat sebilangan kata kerja tak transitif lain yang perlu diikuti oleh ayat komplemen yang berfungsi sebagai pelengkap supaya maksud ayat tersebut lengkap. hingga sehingga. sungguhpun. 2. . Ayat majmuk keterangan ialah ayat majmuk yang terdiri daripada satu ayat utama dan satu atau lebih ayat kecil yang bertugas sebagai keterangan kepada predikat. bagi. walaupun. sementara. 2. sekalipun. 2. berpendirian. *Ayat Majmuk Pancangan Keterangan 1. Ketika remaja lagi bakat kepemimpinanya sudah terserlah. tatkala. 2. lantaran. (a) Keterangan akibat. Pemain hoki negara gagal kerana tidak bersedia. untuk. berharap. Contoh-contoh kata hubung dalam ayat keterangan : kerana. (e) Keterangan pertentangan. berfahaman. Dia hidup senang setelah menjalankan perniagaan sendiri. bersetuju. seperti. 2. contoh : 1. Kesimpulannya. bermaksud. berdasarkan kata kerja atau frasa kerja dalam ayat utama. (d) Keterangan waktu. supaya. contoh: 1. bak. contoh : 1. Oleh sebab salah faham Azli dan adiknya sering bergaduh. Murid-murid itu bermain hingga lupa hendak waktu rehat telah habis. Sungguhpun gagal ke peringkat akhir. En. berpandangan. contoh : 1. dengan. 8. ayat pancangan komplemen berfungsi sebagai objek dan pelengkap. (b) Keterangan musabab. jika.7. Dia masih belum mendapat pekerjaan walaupun telah berusaha bersungguh-sungguh. ketika. contoh : 1. bagai. meskipun. umpama. macam. andainya. dia tetap berpuas hati akan prestasinya.

2. Contoh: a. 3.(f) Keterangan harapan. Contoh: Pemain hoki negara gagal kerana tidak bersedia. contoh: 1. Orang Malaysia memang terkenal di seluruh dunia dengan sifat lemah lembut serta sopansantun yang tinggi nilainya lagi mulia. iaitu yang terdiri daripada campuran ayat tunggal dengan ayat majmuk atau deretan jenis ayat majmuk dengan menggunakan pelbagai kata hubung. Ada beberapa jenis ayat kecil yang membentuk ayat majmuk di atas iaitu: 1. iaitu : Pemain hoki negara gagal dan Atan menerima empat saman. Orang Malaysia memang terkenal dengan sifat lemah lembut. Atan menerima empat saman. . Ayat kecil dalam ayat majmuk keterangan menerangkan kata kerja dalam ayat utama. Ayat majmuk keterangan dibina untuk pelbagai tujuan dengan menggunakan kata hubung yang tertentu. Orang Malaysia memang terkenal di seluruh dunia. 2. Dia bekerja denan gigih supaya dapat membaiki taraf hidup keluarganya. Ayat Majmuk Campuran Ayat majmuk campuran ialah ayat yang mengandungi lebih daripada satu jenis ayat. Orang Malaysia memang terkenal dengan sopan santun yang tinggi nilainya lagi mulia. Program kitar semua diperkenalkan agar alam sekitar negara tidak tercemar. Oleh sebab dia memandu terlalu laju.

Proses gramatis melibatkan pelaksanaan rumus transformasi yang berfungsi mengubah struktur memperluas sesuatu unsur dalam ayat atau frasa.PROSES PENERBITAN AYAT KONSEP AYAT TERBITAN 1. Proses transformasi mengakibatkan pengguguran. Pengguguran unsur-unsur daripada binaan ayat pada peringkat struktur permukaan unsur yang digugurkan tidak lagi wajib. Contoh: Awak semua pergi dari sini = Pergi dari sini. = Adik Ali dan sepupunya belajar di England. .Wujud pada peringkat struktur dalaman dan wujud dalam bentuk yang serupa. Pengguguran frasa predikat 1. Contoh: Dia sangat pandai kerana dia rajin belajar = Dia sangat pandai kerana rajin belajar. Struktur permukaan berpunca daripada suatu ayat yang lain kecuali menyerupai ayat dasar. 2. Pengguguran FN sebagai subjek 1. Kata ganti nama diri orang kedua dalam ayat perintah. FK yang serupa. Pengguguran subjek serupa dalam kata majmuk. 3.penyusunan dan perluasan. 2. Contoh: Adik Ali belajar di England dan sepupunya belajar di England. PROSES PENGGUGURAN 1.

FN yang serupa. FA yang serupa. (iv) Penggunaan FN sebagai objek selepas KK yang membawa makna adjektif. 5. Frasa Sendi Nama yang serupa. Pengguguran bahagian-bahagian frasa predikat. . Contoh: Bendera Malaysia lambang negara dan lagu kebangsaan lambang negara. = Bendera Malaysia dan lagu kebangsaan lambang negara . Contoh: Dia masih di kampung dan isterinya masih di kampung = Dia dan isterinya masih di kampung. (ii) Pengguguran kata bantu yang serupa. (i) Pengguguran oleh FN dalam ayat pasif. Contoh: Kejadian itu sunguh menakjubkan kami = Kejadian itu sunguh menakjubkan. 3.2. Contoh: Dia boleh menyanyi dan dia boleh menari = Dia boleh menyanyi dan menari. Contoh: Dia dipukul oleh bapanya = Dia dipukul . Adik Ali sangat rajin = Adik saya dan adik Ali sangat rajin. Contoh: Adik saya sangat rajin. (iii) Penggunaan FN sebagai objek yang serupa . 4. Contoh: Daud memukul penjahat itu dan Daud menumbuk penjahat itu = Daud memukul dan menumbuh penjahat itu.

(iv) Penyusunan semula melalui ayat songsang. Contoh: Orang tua itu datuk Azmi . vi) Pengguguran KN yang berfungsi sebagai inti dalam FN FN penerangan bukan daripada kelas KN. 4. PROSES PENYUSUNAN SEMULA 1. . Mengakibatkan perubahan kata-kata lain pada ayat yang diterbitkan. Contoh : kegiatan bersenam boleh menyihatkan badan = Bersenam boleh menyihatkan badan. syarat dan musabab. (i) Berlaku melalui proses transformasi pasif. Tidak membawa perubahan pada makna ayat. Ayat asal diubah susunannya dan diterbitkan semula dalam satu struktur ayat gramatis yang baharu.Orang tua itu memakai songkok = Orang tua yang memakai serban itu datuk Azmi. (ii) Penyusunan semula FN sebagai objek (iii) Mengandungi objek tepat dan objek sipi. Penyusunan semula. Contoh: Orang tua itu pergi ke sungai = Ke sungai orang tua itu pergi. KN boleh digugurkan. (v) Mengandungi keterangan tempat.(v) Pengguguran FN yang menduduki frasa relatif. Contoh: Ali memendang bola itu = Bola itu di tendang oleh Ali . 2. 3. Contoh: Ali menghadiahi Ahmad sebuah buku = Ali menghadiahkan sebuah buku kepada Ahmad .masa.

Peluasan frasa predikat FN direlativisasikan berfungsi sebagai subjek. Budak itu membaca buku = Budak yang membaca buku itu adik saya. Contoh: Budak itu adik saya.kerana.Ali sakit tenat = Dia melaporkan bahawa Ali sakit tenat. jika dan walaupun. Penambahan unsur-unsur dalam ayat yang baharu disebut peluasan ayat. Osman pergi ke sekolah = Ali dan Osman pergi ke sekolah. Contoh: Ali pergi ke sekolah. 4. . Contoh: Ali mengusik budak itu.Ayat akan di pancangkan.Budak itu cantik = Ali mengusik budak yang comel itu. 3. 2.tetapi. Menggunakan kata hubung seperti dan. Peluasan melalui proses komplementasi.PROSES PELUASAN 1. Peluasan dengan kata hubung. Peluasan FN sebagai subjek Diluaskan melalui pemancangan ayat relatif. Proses pengubahan ayat menjadi FN dan memancang pada ayat yang lain menghasilkan peluasan kepada ayat. menghasilkan ayat terbitan bersifat peluasan. Proses pengabungan ayat melibatkan 2 konstituen yang sama. Contoh: Dia melaporkan sesuatu.

atau kata bantu pasif kena. kereta itu dan kucing itu. objek tadi dijadikan subjek ayat pasif. ayat aktif yang subjeknya terdiri daripada kata ganti diri orang pertama ( seperi saya. tembok itu dan ayam goreng itu. terlanggar oleh kereta itu. iaitu aktif dan pasif. (lihat jadual di atas) Dalam hal ini berlaku perubahan peranan kepada frasa nama. . Ayat yang sama apabila dipasifkan. dan oleh sebab itu. iaitu kata kerja tak transitif dan kata kerja transitif. kamu. Subjek Frasa Nama Pak Ali Kereta itu Kucing itu Subjek Frasa Nama Rumput Tembok itu Ayam goreng ayam goreng itu itu Ayat aktif mementingkan frasa nama yang menjadi subjek. yakni rumput. Ayat yang menggunakan kata kerja transitif aktif mengandungi subjek dan predikt yang mengandungi objek.Ragam Ayat Dalam penggolongan kata. kena ratah oleh kucing itu. kata ganti nama berkenaan boleh digunakan sebagai penanda pasif pada dasar kata kerja. Dengan menggunakan imbuhan pasif di. ayat transitif aktif dapat ditukar ragamnya menjadi ayat pasif. engkau. mementingkan objek ayat aktif . Di samping itu. kata kerja terdiri daripada dua jens. iaitu cikgu. Kata kerja tak transitif ini pula ada dua bentuk. kami aku) dan orang kedua (seperti awak. Ayat Aktif Predikat Frasa Nama Kata kerja (Objek) memotong rumput melanggar tembok meratah Ayat Pasif Predikat Frasa Nama Kata Kerja (Objek) dipotong oleh Pak Ali. anda) .

atau frasa sendi nama. maka ayat demikian dikatakan ayat songsang. Contohnya: . Ahmad ke Langkawi dengan keluarganya. Susunan biasa ialah binaan ayat yang subjeknya terletak di hadapan ayat. Adik-adik saya mandi lagi di sungai itu. Perhatikan contoh-contoh di bawah. ayat terbahagi kepada dua bentuk. JIk dilihat dari sudut ini. Pendepanan boleh melibatkan bahagian-bahagian tertentu pada predikat. Susunan ayat dalam bahasa Melayu terdiri daripada dua. iaitu frasa kerja. frasa adjektif. Mandi lagi adik-adik saya di sungai itu (FK mandi lagi -didepankan). diikuti oleh predikat. iaitu susunan biasa dan susunan songsang. Ayat susunan biasa ialah ayat yang mendahulukan subjek dan mengemudiankan predikat.Susunan Ayat Ayat bukan sahaja dapat dilihat dari segi unsur yang mendirika ayat tetpi juga dari segi susunan unsur-unsur itu. Setiap ayat terdiri daripada binaan subjek dan predikat. Nota Tambahan Susunan Ayat SUSUNAN ayat bermaksud kedudukan subjek dan predikat dalam ayat. iaitu susunan biasa dan susunan songsang. Ke Langkawi Ahmad dengan keluarganya (FS ke Langkawi didepankan). Jika susunan biasa itu diubah dan predikat didahulukan. Ayatayat dasar yang telah dibincangkan ialah ayat susunan biasa.

Dalam hal ini. bahagian yang di hadapan ayat itu yang dianggap lebih penting. penyongsangan boleh berlaku sama ada pada seluruh predikat atau hanya pada bahagian-bahagian tertentu sahaja. Harus diingat. iaitu sedang membaca majalah. yakni di bahagian belakang ayat. dan tidak pada subjek. bahagian predikat dibawa ke hadapan. dalam susunan ayat songsang. tujuan penyongsangan ayat adalah untuk memberi tekanan kepada predikat. seluruh predikat telah dikedepankan. subjeknya ialah Aiman. dikatakan susunan songsang. Aiman sedang membaca majalah. Dalam ayat contoh (2). iaitu Aiman. Bentuk ini bertepatan dengan hukum D-M dalam bahasa Melayu. Aiman sedang membaca majalah di biliknya. iaitu peraturan subjek diikuti oleh predikat. yang kedudukannya di bahagian awal ayat. Oleh itu. Maka susunan ayat dalam bahasa Melayu yang biasa mematuhi peraturan ini. Namun demikian. iaitu dilihat dari segi perubahan yang berlaku pada susunan subjek-predikatnya. manakala bahagian subjek dibawaka ke belakang. maka predikat ayat sedang membaca majalah kita tukarkan susunannya. predikat ayat dianggap lebih penting.1. subjeklah yang lebih penting. Pada hakikatnya. iaitu unsur tempat (di biliknya). Inilah yang dimaksudkan dengan ungkapan “songsang”. dan oleh itu menjadi bahagian yang diterangkan (D). iaitu berada selepas predikat. bentuk susunan ayat yang begini masih gramatis. yakni menerangkan unsur “D”. Dalam ayat (i). Susunan sedemikian. Maka lahirlah ayat berikut: 2. Dengan kata-kata lain. terdapat maklumat tambahan. ayat itu boleh dipanjangkan menjadi ayat (3) berikut: 3. Dalam ayat songsang. Sedang membaca majalah/ Aiman. Dari segi rumus tatabahasa. Sementara predikatnya ialah membaca majalah yang hadir selepas subjek. Apakah maksud hukum D-M ini? “D” bermaksud unsur yang diterangkan. manakala “M” pula bermaksud unsur yang menerangkan. Bahagian lain dalam ayat itu. . iaitu predikatnya mendahului subjek. tidak semua unsur dalam predikat ayat dikedepankan. Tetapi kedudukan subjeknya telah berubah daripada kedudukan yang biasa. kadang-kadang kita menekankan bahagian predikat dan tidak bahagian subjek ayat. Inilah susunan ayat yang dikatakan susunan biasa Mengikut rumus tatabahasa bahasa Melayu. Dalam ayat (3). Dengan mengambil ayat (1) sebagai contoh. iaitu predikat hanya memberikan keterangan kepada Aiman atau subjek ayat. dalam penggunaan bahasa sehari-hari. lalu dijadikan sebagai judul. Tetapi dalam susunan biasanya.

Satu cara adalah dengan mengedepankan seluruh predikat lalu menghasilkan ayat (3a) seperti yang berikut: 3. (b) Sedang membaca majalah. (a) Sedang membaca majlah di biliknya Aiman Dalam ayat ini seluruh maklumat dalam predikat dianggap penting. Demikianlah susunan ayat dalam bahasa Melayu. Maka lahirlah ayat (3b): 3. Unsur penyongsangan ayat juga merupakan satu sifat bahasa Melayu jati dan harus kita fahami dan kuasai. di biliknya. . Cara yang kedua adalah dengan menganggap hanya fakta sedang membaca majalah sahaja yang penting. Aiman. lalu membawa hanya bahagia tersebut ke hadapan. selain menimbulkan kesan keindahan.Terdapat dua cara untuk menyongsangkan susunan ayat ini. Unsur ini menjadikan ayat bahasa Melayu pelbagai dan lebih menarik.

You're Reading a Free Preview

Descarregar
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->