Você está na página 1de 14

J25 BEDvEVENERABILISOPERUMPARS I. — DIDASCALICA GENUINA.

124
regulariset quotidianamcantandi in ecclesia curam,-A ecclesiastico officiopublice et solenniter recilaia.
..seinperaut discere, aut docere, aut scribere sole- Constateum aliquando discipuloshabuisse celebra-
fiat. Decimononoautem vilsesuseanno diaconatum, tissimos,prseclarapaulo postecclesiajlumina,AIcui-
et tficesimo presbyteratum, ulrumque a Joanne Be- num Caroli Magni regis prseceplorem,et Glaudium
verlaco archiepiscopo Eborum suscepit. Yir omni alque Clementumqui primi Luleliaj docuerunt et
laudemajor, de qno doctissimiillorumtemporumho- Galliambonis arlibus illustrarunt. Obit in monas-
mines hoc elogiumprotulerunt: Anglumin extremo terio Girwicensi,A. D. DCCXXXIIII. ajtat. suscLtx. die
orSis angulo natum ingenio suo universum orbem quo AscensionisDominimemoria celebratur, et ibi-
superasse, quippe qui omniumpene scienliarum et dem sepiiliusfuit: sed postea huc Dunelmumprimo
Hniversajtheologisearcana penelravit, sicut opera cum capite regis Oswaldiel corpore S- Cuihberti,
ejus et volumina multa orbi Christiano notissima deinde in ista Galileaet feretro per Hugonemepis-
abunde ^testantur : quse etiam illo adhuc vivenle copum constructo ossa ejus sunt translala. Epi-
tanti nominiserant et auctoritalis ut ex ejus horai- laphium de eodemistud circumferlur:
liis multa sacris"Iectionibus sint addila, ubiquein Hacsunl in IOSSJBEDJE VINERABILIS Ossa.

ANGLO-SAXONIS
PRESBYTERI

OPERA
J3IBASCALICA,
SIVE

OMNIUM EJUS OPERUM PARS PRfflA,

SECTIO PRIMA. — GENUINA.

DE ORTHOGRAPHIA LIBER.

Alitiera, eliam notaprsenominisest, cum Augus- B V adj'unclac, cum virga j"acentesuperposita, Vir
tum sola signilical. clatissimus. V geminata cum virgajacenle superpo-
B propinqua esl p lilierse, qua ssepemutatur, ut sita, Veroi gratia. Vgeminata curac duplici,VVCC^
supponit,opponit. Viri claiissimi.
Cnota esl prsenominis,cum ' Cmsaremsignificat; A
Item numeri, cum'cenlum. ANTEprsepositiomulta significat;nam et tenipus
D littera,propinqua est consonantibushis, c g l p significat, cura dicitur : Ante me non est formatus
v m l,* quia haj suceedunt in locum ej'us,ut, accipe, Deus, el posl me non etit. Et prsesenliam,ut: Anle
3
aggrega, alliga, appare,artipe, ammiile,attende. conspeclumgenliumrevelavitjustiliatn suam , id est,
D nota prsenominis,cum Deciumsola signilicat; coratn genlibus. Et digniiatem, ut : Posuil Epluuim
Item numeri, cum qumgentos. ante Munassem;et: Quiposl mevenil, ante me faclus
L sola Luciumsignificat. esi, id est, mild prmlalus.
.51sola, 4 Marcum. AULA, Latine domus regia est, GrseceATRIUM di-
N sola, numerum; prsepositaG, Gneum. cilur; unde notandum quod in psaimoubi legimus:
P sola, Publium, et cum R, populumRomanum;n AdorateDotninumin aula sancta ejus, non palatium
et subjecla R, rempublicam;et prseposilaC, P. C. aulse nomine, sed alrium Grseco vocabulo debet
palres conscripli, sive post consulalum.Q lillera , intelligi.
eliam nota est prajnominis,cum Quintumsola signi- AUSCOLTO ^uasori, et auscullopraeceptamagistri.
ficat; item honoris, cum Qumslorem;populi, cum Auscultoautem et AODIO, ex une Grjeco sermone
Quirites. vertuntur, quod est «-/ouw.
T nota est prsenominis, cum Titum sola signi- ARBHA Laline dicitur, ARRHABONGrsece.
flcat. AGOH Grsaee,LatineCERTAMEN.
VARtANTESLECTIONES.
(Hselectionesdesumplsesunt e Codice ms. de Orthog.Lond., qui designatur E., vel ex Edil. Bas., quas
designatur
' B. EDIT.)
8 JS.,committe. '' B.,'Marius.
E.r Cmum,i. e. Caium. 2 E., qum^roquiahw.
126 DE ORTIlOGRAPtHA, 126
L atinearvum. A\. 2pronomen cum dalivotrahere. Ambrosius: Qui se
Graece,
('&.povpu.
"ACW).TO? Grsece,Laline BITUMEN. abdicanlsmculaiibusillecebth,
ACER,acerrimus,non acerhsimus. 3~ALIUS noraen dativum duplicitereffert, et alii,
l :
AGILIS , agiltimus, non agilhsimus; et in adverbiis et alio. Ilabes in sacra Scriptura : Et dico huic
acerrimeet agillime. Vade, et vadil; el alio : Veni, etyenit. Et rursum :
ADJUVO perfeclseformseest, Et uni dedit quinquetalenta; alii aulem duo, alii
ADJUTO frequentalivse. ueiounum.
AUDEO, eu'des,perfeclum facif, ausussum. JEGTPTOM cum, in scriplura dividere vis, p se-
ACERVO , AGGIRO^ACCUMULO , ex uno Gtseco quenti syllabsej'unges.
verbo Sapt-iu ASPECTUM, C sequenli syllabse; ATTECTIJM simili-
MQER,animo; MGUOTV', corpore; utrumque per ler, et ArrLicruM,cseleraquehujuscemodi.
a diphthongumscribendum. ASSUERE, et ASSUMENTCM panni per s, non per u
ABOLEO, aboievi.ARCEO, arcui. scribendum; similiter AssusiEnc,per s.
6 APPROPRIAT, per p scribendum; APPONIT shnili-
ALIBI,alio loco.
ALIAS,alio lempore signilicat; altamen inveni- ter. AccuRRiTperc scribendum,AMMIMSTRAT per m;
raus Aiias nonnunquam pro aliter sive pro aHo B E APPLICAT per p; ALLIGAT per /; ASSEQUOR per s.
laco positum. ALLEVAT, per /; 6 ASSIDUE pers; AGGREDIOR perg.
ABSTISCO me cibo.ALIENUS SUM crimine. ASSARIUS ab antiquis dicebatur; nunc as dicitur,
ANTEIBAT sapientia Salomon cunclis mmtalibus. non assis. Sane assis genilivusest.
Julianusait. ALLIUM, el DOLIUM, perJi scribendum, non per e,
ADHONEO interfeclotem cmdiset cmdem. sicut oleum.Virgiliusallia, serpiiium,per i dixit.
."~QUALI=, alteriusstaturse par est. AMBO, et Duo, neutraliter; AMBOS et Duosmascu-
.""ejjABiLE, quodscquaripotest. line. JNonnullitameu, Grsecos secuti, dicunt Itot,
APPETENS cibum,et appelenscibi.Ambrosius: Can- duo, et hosambo, quia illi TOOJSUO, et TOUJ 3p.fta^o\i-
cer ut appelentcibi, ita perspiciensesl periruli. cunt. Virgilius :
Accusosacrilegum,etlNSiMULO, ex uno Graecove- Yeroniubiductoresaeierevocaverisambo.
nit Za^nyopa. ANGUIS, cum sit masculinigeneris, dixerunt lamen
AMMADVERTO m te, et VINDICO in te, ex uno et femininoOvidius,Yarro et Acinius.
GrsecoKO)KCW. ACER,lacit pluralem acii; ACRIS, pluralem acrei.
ALR,singu'ari numerotantum gaudet; et quamvis'p ABSCONDITUS, non absconsus.
eera dicaraus,tamen certis casibusnon ulimur. ALTER , de duobus; UNUS,de pluribus. Quamvis
AUTUMNUS generismasculini, et AUTUMNUH dicitur legamus Unus ex duobus.
neutrum : uirumque numero slngulari. AUDACTER, Latinum esl; sed AUDACITER melius,
AORICHALCUM etORicnALCLM dicimus; el hoc singu- quia nomina x littera terminata, in adverbiisciter
Iariter tantura : sic et cseterametalla. asstimunt,ul alrox, atrociler; feiox, ferociler.
AB, et Ex, prsepositiones,si sequens verbnm a AGCERSIT, qui evocat';Aiici.ssiT,equiaccusat.
vocaliincipiat,inlegre efferunlur, ut Ex oppido,Ab ACERVUS, moles est.
illo. Si consonantessequantur, extrehiam litteram ACERBUS, imniaiurusaul asper.
perdunt, utJ e foro, a sacerdole.HJBautem prseposi- ADnciMUR honore, el ADnciMiiR injuria.
tionesila differunt: cum dicitquis a thealro se ve- APPARET qui videtur, apparet qui obsequilur, non
nire, non ex ipsotheatro, sed de loco qui esl proxi- regulaii latione, sed discernendigralia intellectus.
mus thealro, se venire sigmficat; qui vero ex ihealro ARBOR omne ligntim dicilur, ARBUSTA DOIInisi
se venire dicil, ex ipso theatro sig/nfical. fruclifer^.
AD, etlN, prsefatisprajpositidnibus pares sunt; AVENJ:,sterile germen; HABENA, retinacula j'u-
contraria poleslate , quia in forum ire est in ipsum mentorura : hoc de habendi polestate, illudde occu-
forum intrare; ad forura autem ire, ad locuin foro1n pandi aviditale dicium.
proximum; utin tribunal etad tnbunal venire,-non1 ACCIDDNT mala, CONTINGUNT bona, EvENimxr
unum est, quia ad tribunalvenit luigalor, in tribunal' ulraque.
vero prselor aut judjx. ADVOCATUR daturus patrocinium, EVOCATUR prse-
ANCILLOR, BLANDIOR et'ADtJLOR, unum signilicanl,i biturus obsequium,IWVOCATUR prsestaturusauxilium.
quod est GrsecenoW.euw, et dativum casum tra- ADPORTARE est aliquid afferre; COMPORTARE , yi
hunt. unum locum conferre; DEPORTARE, deponere; Ex-
AUFERO, EXIHO, ADIMO, SUBTRAHO , SUBDCCO , exi PORTARE, tollere.
uno Grsecotransferimtur, id est,«.>aipO>«s. AGNOSCIMUS 7 quseanobis exciderant, COGNOSCIMUS
ABDTce verbuni potest accusalivum nomen siveJ ignorata et invisa.
VARIANTESLECTIONES
1 H.,effeio. s E , proneminis. " 4 B., DicoItuic. h B. omnino oraitlit. • B. oraitlit assidue
Ji.,Alias.
p«- s. ' B., qumnobis.
«" MiUAZVKNERABILIS0PERI3M PARS I — DIDASCALICA GENUINA. 128
ALIDJI,ei sursum et deorsum significat. A generis inusca signifiearctur.,'sed similitudinesoni
AQUATAM potionetn recle dicimus, quse aquam per ineuriam contigisse ut cyhomia pro ceenomia
aliuhue recipit; AeuosuMautem locum qui ex se scriberetur.
aquam Tundat. COITUS, gcierauier omnis coeuntia; " sive itineiis,
A-LBiiu naturse tantum est; CANDIDDM, frequenter sive concordise,siveconnubiorum.
et studii; nam et corpori et animo aliquoties assi- CARDUUS, trium s\'llabarumest,ut ARDUUS, FATUUS,
gnalur : albos ergo capillos,carnem candidam,recle MORTUUS ; ideoque similiter declinandum esl httjtis
dicimus. cardui, Ituiccarduoet hunc carduum; pluraliter, Iti
ALVDS virorum recle oicitur; UTERUS muderum, cardui, Iwnim cardumum,Ids carduh.
YENTER in ulroque sexu.J > CUBICULARIUS, custos cubiculi.
ACCCPTOR et ACCIPITER , Yirgihus emm Accipiler CUBICULARIS vero lectns cubiculoaptus, ul Caliga-
dicit; Luciliusaulem, Acceploth et ungues. lius ailtfex, Catigatisclavus.
AruD per d scribendum, CAPUT per t, qnla facit; CLUNESfeminino genere dixit Me.ussus; sed
capitis. Yerrius Flaccusmasculinogenere dici probat.
ARMARIUM , IOCUSUDIquarumcunque artium >n- COMMODAMUS amico pro tempore equum, veslem,
strumenta ponuntur. ' servum,hanc ipsam rem quam dedimus recepluri.
B
ARMAMCNTATHUM, ubi tanlum leia armorum. MUTUO DAMUS peaiitiam,triiicum,vinum,et his similia,
ACCEDIT, per e, ab ambulando. que mutata recipi necesse"est.
ACCIDIT, per i, ab eventu. CANITIES, non Canilia dicendum est.
B CAMARA dicitur, ut Yerrius Flaccus affirmat; non
REELZIBUB, non Belsebul,aut Beisebud. Cameia, per e; sed Lucretius, Cameiis ex teretibus
BELIAL,non Beliar. dicendo, eiiam Cameramdici posse oslendit.
B\RSA,Bu/Jo-K Grajce, Latine CORIUM. CURRICULUS masculine; diminutio est a curru.
BELLUS beltissimus,comparativumnon habet; sedj CURRICULUM autem neulraliier, spatium-ad curren-
pro eo dicendummagis bellus, et e conlrario minus s dum apium, vel ipsum currendi officium.
belius,id est,,minus pulcher. CLYPEUS, masculino genere, in significationescuii
BUCCINA est qua slgnumdal huccmator. BUCCINUS,ponitur; neutrali autem, imaginem signilical; sed
auctoritas utrumquevariat.
ipse canor ex hac editus.
CASEUS masculmi generis esi; sed Pomponius
BUCCINA pastoralis.est, et cornu recurvo fit, unde
et -/e/3KTivta Grsecevocatur, TCBAautem de serevel,j neutralilerdixit Caseutnmolle.
1 argento efficiiur,et solemnitatibus! concrepat. G CUSPIS, cuspidls; non Cuspes.
CAPPARIM feminino genere dixil Yarro; nam ct
BAPTISMUS, baptismi, genere masculino; et BA-
etBAPHSMUM Giajcefemininodicitur y witTzapis.
PTISMA, baplhmatis, neulro; bapthmi,
CASSIDEM d.cimus nos ab eo quod est ItmcCassts;
sequeneutrum.
BARBAM sed multi Cassidamdicunt, ut et Propertius:
hominis, BARBAS pecuoumdicimus.
Buxus, arbor esl; BUXUM, materia ipsa. Aureacui postquamnudavitcassidafrontem.
BALNEUM veleres dixerunt, sive BALINEUM; nihil
il Et Yii*gi!ius. Aureavati cassida.
enim differt, sed in privatis; publicis aulem feniinini 11 CAro nunc, sed Yarro, de Sermone Laiino, ait:
generis, et .quidem numero semper plurali: 3 fie-- Ex gallo gallinaceocastialofit capus.
queiiter Balneos. CINGCLA bommumgen. neuiri est; nam et arnma-
BELLUX, id est, fei-se,per b incipiant. lium geneie femminohas ciiigulasA\c\m\is.
BARATnr.uM, singularitertanlum efferlur.Sic autem 11 CAPAX, qui iacle capil; CAPABILIS, qui faCneca-
vocabanl gentiles locum apud inferos. pitur.
BLAKDITIA; el BIG,E,sicut et TRIGI, el QCADRIG/E , COLLOCAT, per / scribendum; non Contocatper is-.
pluraliier tanlum effefunlur; sed in noslrorum lille- ;- JJ CALUMWA est ciimenfalsum,cum nobis adversarins
iis sctiptorum et Bigam invenimus,et Quadngam. aut rnalum quod non fecintus objicii, aut bonum
C quod fecisse probatuur in conlrarmu.1interpretari
CA*,A, et SIMON CANANXUS per simplicemc. conalur.
CIIANAAN etmulier CnANAN^aspiralioneaddita. CO.VDLO libi, PROSPICIO, PROVIDEO, ex uno Graxo
hvvop.w«,per y scripta caninam tnuscam signi- \eiiiunl, quod est noovoew.
ficat; Kuvor enim Grsece canis dicitur; KOUOU.VIOL COI\TEMNO Iwstcm; DESPICIO, SPERNO, ASPERNOR,
per diplithongum w, communemmuscam; Kowiv ex uno Gr.eco \eniunt, quod est nvraypovia.
enim Grsece,communeest: unde COENOBIUM-^I 4 com-
j- CoMiiEiolectum, et PERMCIO, Cotnminxiel Per-
munivita nomen accepit: quod in Exodo et in Ptal- mhu&i.
toio imprimis translatum esse arbitrarour, ut omnis is COMITOR amiium, et amttis.
VARIANTF.S LECTIONES.
1 E.. aino. -" E., concrepulur. s B. ontitljt
* B., communitalc. '' B., omnia fiequenler.balneos.
coeitnlia.
jgg DE OUTIIOGRAPFHA 450
CoRiNTiiiusi civcm dit-imus,CORINTHIACCH vas. A COMPLACEO, non Ccfitplaceo;COHSIORAIES , uon
COMIIVUSgladuspugnamus;EMINU- jocit/ir,quia illud Conmoiatus.Comprehendo,per m.
a manu n"onrecedii, hoc * e manibusemiltilur. CASIELUS, per unum / sciibendum.
CLTPEUS mmorum; CLTPEUMimag nis est. COMMODAT, et CoMMEND^Tper m.
C\DITquis etiam in plano; DECIDIT ex allo. COMPUTRESCIT, per m. COMPLURES, per m.
C/ERULUS natursecolor est, CERULEUS tJiigilur;ila COLBMNA cuin in scuplo dividendaest, m sequenii
alteium est, alterum flt. s)llab.e necti5.CALMIMA simihler.
CLARITAS lam luminis est quam perspicuhatis; CELO,celus, ld ett, absconio, per simplicem e
CLARITUBO generis : prior itaque splendoris, posle- scribendum.
rior nobiliiatisett. CXLO,cmlas, cum picturam significat,per diph-
GRCCIATUS, est dolor eorporis, vel cum homo ab ihongum w scribendum; unde cwlummelius iatelli-
alterocruciatur. GRUCIAMENTUM,quod cruciat. giiur diclum, ab eo quod, cselatiinstar, mulfifariasit
CESNO et CRESCO, m eumdernperfeclum cadunt, siierumvanelale depictunv,quainquod invisibiliaet
GREVI. - lncerta mortalibus celet arcana.
CEBO,Cecidi,per m dlphthongum: Cmdiluret tilia CANTIIARUS , animal est; CANTHARUM , camera,
" domus.
antejugoleus, Virgilius.
CEDO,Cessi,per e simplicem. CLAMO, clamoris simplicis est; CONCLAMO, simu]
• eum muliis est; etiam ACCLUIO murmurandi est.
CUPIO, Cupivifacit, et Gupii.Cicero pro Cluentio
Et filium et hunc, ctim maxime filium inlerfeituni PROCLAMO, laudandi vel deprecandi exsullatio.J)E»
cuptit; pro Cupivil. CLAMO, rhelon^andi. EXCLAMO; quando pro viribus
CALDMNIOR innocenlX, non innocenlem; tametsi vocem elevo.
jquidaminterpretum, Grsecamlocuiionemsecuti, ac- CURRO, hoc tantum signilicat, quod in itinere po-
cusativum posuerint, dicentes : Elorate pro perse- situs , nuilara facio compereiidinationem.Cunso
tptentibusel calumniantibusvos. aulem,'paulo citius, ahqua necessitate extorquenle,
CURadveibiuinsajpiusindiealivurnveroumtrahit. feslinare cogor; CURSITO vero quando hostem me
Greg.i Disculiendumest cur quadam dte faclum ali- insequenteinfugio.
quidcotamDominodicitur. CIRCA,ad visibilemmaleriam,yel locum, perlinet.
CLAVUS simililer, quse est purpurata vesti*, et ERGOautera ad aniinum spectat, maxime cum ali-
declinalur genere feminino. quem propensioremaffectumgerit. CIRCUM ad teni-
CALLUM quoque et CGENUM sing. numen sunt. _ pus_iefertur. CIRCITER ad numerum.
et CASSES, ' ' CARCER,
CANI,CANCELLI, singularem oumerum ubi hominescoerceniur, singulariler.
non habent. CARCERES, unde currus effunduntur : utrumqua
CASSES aulem relia dicuntur. masculine.
CADLX, similiter CERIMONIJE ; Cvsx et COMPTDES ; CEPIT,de Capiendos per^im|.licera e scribimus.
et in neutro genere , CASTRA, CIBARIA, CREPUINDJA , Conpitde Incipiendo^^ev diphlhongumm.
CUNABULA. COEPTA,per diphth.lNCEPTAper simpliceme.
CRDORplurale non habet, Virg. piurali : Afros COLUMB^E, qusemansueiajlieri possunt, et domibus
ticcabaivestecruores. assuescere. PALUMBES, ferse,et saxis silvisqueinha-
CONTAGIUM, et COMAGR, neutro genere sunt di-' bitantes.
cenda; et hmcCONTAGIA, feminino. CONSCRIBERE est miiita srmii scribere. EXSCRIBERS
COMOEDIA, carmina qusein conviviiscanuntur, quia quod aliis sit transferre. TIANSCRIBERE, cum jus
comessatio Grajee&«? dicilur. nostrum in alium transit. IISSCRIBERE, accusationis
h.bprsr'/locGrajce, Latine FISCELLA. est.E ASCRIBERE, assignationisesl. DESCRIBERE, dic-
CALAMUS Grsece,Laline ARUNDO. '
tionis vel ordinationis.
CANON Grajce,Laline RLGULA. . bona; INSUESCIMUS maia; ADSUESCiMys
D CONUESCIMUS
CADOS Grsece,Laline SITULA. utraque.
CUNABULA. sunt panni infanlise; sed Joannes Con- CRASSARI, corpons est el sagmse; GRASSARI,- animi
slaiuinopohtanusepiscopusscr.bit, La/arum in mo- et cru •elitaiis.
niimentocunabulisin\olutum.
CAMATORetCAMATRIX, a \erbo Canto. A verbo D
Cano, recte dicitur CANTOR alque CANTRIX. DILJBUIT unguento, non Detibuit.
COIIBURO, per m scribendum, non per K. DISERTUS, 01aior esl; DESERTUS, dereliclUB»
CoMPAROsimihteretCoMPONO, cseteraquehujusmcdi. DELATOR, qui defert aj accusandum.
CONSPECTUS ctim in scriplura dividenduinest, c DILATOR, qui differt ad proferendum.
sequemi^yllabsejungei. DEEUIT, purgai; IULUII , lemperat.

VARIANTESLECTJONES.
1 B., a mtmibus. * h,ci<uotes alque atios significabal. 3 B om. per simpltceme.
* B. oimtliJ pet drphlhonguKi "
&. B. omiud Msaibeie, assignalionhet>t.
151 BEDJE VENERJVBlF-dS OPERFJJIPARS I. — DISDASCALICAGENUINA. - 152
DEDUCO, ue amico producendo. - '
A. DOGMATA Grace, Latine DECRETA; DOGMATIZO, de-
DIDDCO aulem est distraho. cerno, sive censeo.
DIMIDIATUM calicembibi, non Diniirfiiimdicere de- DUM,conjunclio, aliquando indicalivumverbuii
enim vas sed intra trahit. Greg. : Nescientiadttm novit, el non diligit,
bemus, non ipsum bibis, quod
vas est. inflet. Item : Dum inluetur quod tlla aliquandonon
habuit, dolorem 2 amisil.
DONAMUS et" illud quod damus, et illum cui da- lemperel quud
' DOLEO vicemtui, et tuam, et Doleotibi. Greg.papa
BIUS.
de Benedictopalie : Cumpeisecutotemsuum amaret,
DELICTUM, peccalum aliquid dicimus.
aut electio- magisilli quam sibi doluit.
DELECTUM, militise, alicujus'examinis
affeclionisest: DE- DUMconjunctio,aliquando modum conjunctivum,
nem appellamus, nam etDiLiGi
ahquando trahit indicattvum, ut : Dum anxiaretur
LEGI,judirii. cor meum; et : Dum dicilur mihi quolidie: Vbi esl
D&MON per diphlh. notandus; Detts, per e solum.
Deus tuus? Et beatus papa Gregorius: Amici etgo
DAMNATUS et ADDICTUS, et ABSOLUTUS. Yirg. Quem beati Job, dum percussionum nes-
sua aul vicio- genera dislingueie
damttat laboi\ id est, virius absolvat, ciunt, percussumpro culpa crediderunt.Item aliquo-
rem facial. B lits DUM ut signifieat, ut Poela :
DOLIUM, per i scribendum; non Doleum,per e.
DILFCTIO et DILIGO,per i; et quse declinanturex Tityre,dumredeo, brevisest \ia, pascecapeuas.
DESPJERATUS, per e scribendum; DISPERSDS per i.
eis per i scribenda.
conclavium DOMICILIUM, ni- DISCEDO, peri; DESCENDO, per e.
DOMUNCULA, domus; DIASTOLE Grsece,Laline INTERDICTUM. Est autem
dum avis. nola ad pedem litlerse posiia, quse male conjuncia
DBSCENDO montesdicerepoles, id est,per montes,
id separet, ne puer legens erret; ut:
vcl in moules. Descendo scalas, aulpiscinam, est,
Liberaper vitreosmovifvestigracampos.
per scalas, et per pistinam.
DEGRr.DiORuionlediciinus recte, et significamusdfe DOMUS ablativumcasum dupliciter effert; et in o
roonte. videlicetet in u, sed a Domo, gentlivus pluralis flt
DISCRUGIOR et CRUCIOR animiet anttnoet atdmum. Domorum; a Domu,Domuum.
DEGUS, honoris; DECOR,forniseest. E
DELICLE et Di\ITIA:non habent iiumerumsingula- EGEOvictuset viciumet viclu.
rem. ERIPIO flatnmwItominem.
DENARIUS , Latine, masculini generis est; DENA-G EGREDIOR domoel civitate.
KION,Grsece,neutri. EBROR, est rei vilium,ut, AMOR, DOLOR, EitRi.Tio,
DIALOGUS Grsece, DISPUTATIO Latine. cense vise; ERRATRIX, ad personam respicit, ut:
DRAMA Grjscum,neutri gen.,~Latine,FABULA. Venatrixetratica hederavith.
DEFDNCTUS, cum-in scriplo dividilur, c sequenti ELOQDENTIA, etELEGANTiA, singulariasemper
syllabse jungcnda. EXU\I.E,EISEQUIJ], ExcuBia;,quseGiajce vowopu-
DIDYMDS, id est, geminus, prima sjliaba ?, secunda UriK dicunlur.
per y scribenda. EXTA ouoque tanlura pluraliter.
DELIRAMENTUM, non Deletamentum, quia a verho EMPORIA, ieminino genere, et estGioecum;Latine,
Liro, id est, sulco, origineraliahii. et situt boves, MERCLIUS.
cum a recto sulcandi aclu dcclinant, delnare dicun- EMOLUMENTUM, per e simplicemscribenduin.
Sur, sic et homines qui de bonis ad mala corda di- ^EMULATIO, per m dipbthongum.
vermnt. • EQUO sedeo,dativo casu el ablat., sine pneposi-
non modicam diei lu- tione dicendum; et EQUUM
~ DILUCULUM,Deluculum,quia sedeo,accusativo; et in
cem ostendit. EQUO,et super EQUUM simililer.
DESIDERIDM est rerum absentiumet nondum adep- ^ EMANAT fons, sive ten a, aquatn,id est, ^ignit ac
tarum; CONCUPISCENTIA, utrorumque.Concupiscuntur producit; et EMANAT equa de fenie, sive de terra; id
enim qusehabentur et quaj non habenlur, nam con- est, profluit. Greg. Qui locusa Romanauibe quadra-
cupiscendofruitur homo rebus quas haket, deside- gintafermemillimibusdislans, frigidasac perspicuas
rando aulem absenlia concupiscil. emanataquas. Et iterum de eodem sepulcro : lllius
L*rro,DIVITO, id esl, locupleto, Grsece,n),ou-ic.<a. jlagrantia suavilalisemanavil.
DECORIO, Decoriavi,et DECDMO, decumavi,unumi EXPSOBRAT qui commemoratquseprcestitit.OPPRO-
est, Crsece,"E-XKTW. BRAT qui opprobrium objectat,hoc esl vitium.
DIHITTERC est derelinquere, DEMITTERE esl deor- EXSPECTATUR venturus; SPECTATUR qui videtur,
sum miltere, velul: Quisdemisillapidem angularem vel probatur.
EXERCITUS laboribus; EXERCITATUS sludiis.
DOMINOR tui et tibi. EXSTUBERE est in altura struere. L\STRUERE aciem
VARIANTESLECTIONES.
1 B., illi. . . 2 B., quumsit.
"33 DE ORTEOGRAPUIA. 134
vel actionem;ADSTRDERE, adfirmare, CONSTRDERE, £ FRENI,masculina seroper pluralia ; sed etfrena et
A
rastruendoconjungere; SUBSTRDERE, re aliqua supra frenuminvenimus.
posita sublerstruere. FAR,FBSJMENTUM, etcsetera .rugura nomina, sem-
EXCDBLE, peri, EXDVH: per » scribendse. per singulana, quamvisfi utnentael hordea legamus.
EORDNDEM et EARDNDEM. per n, non per m, ex- FAUCE«, singularemnon habeni, quamvis et faux
primenda. inveninius.
F FIDUS,fidissimus,comparalivumnon habet, sed
FIHSRIA generefeminino,et FIMBRIDM dicitur neu- pro eo dicendum, magisfidus itemque e contrario,
fro. minus fidus.
TIDES,fiaei, de credulitate. FACILIS, facillimus,non facilhsimus;sic et dijficil-
F>DES, fidis, de chorda; ulraque est longa. limus, et in adverbiis FACILE, facillime; et DIFFI-
FLEMINA sunt ubi abundantcrura sanguine; FLEMI- CILC,difficitihne,difficVius;nec dicimus/aci/tiei, aut
ias,cum in manibusvel in pedibuscallosissulcisunt. dtfficiluer,tametsi veteres dixerunt.
FASTDS, KULGEO et PULCIOeumdem habent perfectuni
de^uperbia, facit fastuumgenitivum plu-
ralem. fulsi.
de libris, facit fasiorum. B FRICO,fricas, fricui. FRIGO, frigis, frixi. ,
FASTDS,
FDNGI, agere esl; DEFDNGI, FACAUS et FACINORA, non solum peccala, sed ali-
peragere.
FREMOR estmurmurhominum; FREMiTus.-ferarum. quando etiambona opera designai, nomen a faciendo
FLAVUM, dicimus rubeum; sicut, flava Ceres. figuratum.
FDRVUM, FRATRES dicuntur non soium mares ex eisdem
nigrum.': FULVDM, nigro-rubeum ; sicut
fulvumleonemdicimus, fidvam aquilam, et fulvum parenlibusnati, sed eiiam masculi et feminse, sive
aurum, et fulva pugna;* sei jet nubem tuentem, plures ulriusque sexus, eodempatre el eadem matre
qusehaberet igneum aliquid de ccelesti,et sordidum generati, fralres promiscue vocanlur.
de lugubri. G
FULVDM certe aurum cui ad decorem splendoris * GULAdicendum, non
gyla, quiay-Iitteram nul-
sui nigelliahquid addalur. la vox nostra adsciscit.
EORDM, neutro genere, dicimus locura rebus agen- GOBIDS, piscis, nonnunquam legitur gobio.'
dis destinalum,vel cum commercium significamus. GADDIDM, animi Isetitia; EXSDLTATIO etiara verbo-
FOROS, masculine labulata navium. ubi remiges rum atque raembrorum.
sedent.
|_ GREMIDM, dicimus inlerius, aecinctum vestis
FORNAX, genere femminodici debet, quia per di- secretum; SINUMexterius sinuatsevestis recepta-
minutionemfacit fornacula,non formculus. culum.
PHALANx,Biiiilumdicitur;phalanga, fustis, cuiquid GLUTEN, neutri generis, glutinis,glulini, sed et
deligalur. glulinuirfisMttsimsdicit, glutini, gtutino. <
FEDBS, quod est deformis, per e solam scriben- GITH,monoptolon, et pluralemnumerum non ha-
dum; FQEDUS, quod est pactum, cum asdiphlhongo bei; est autem neutri generis, et per omnescasus
scnbendum. declinatur.
FORMO us, sine n, sicut speciosus. GRACILIS, gracillimus,non gracilissimus.
TRDCTDH cum 3 dicimus, si seribitur, c secundse GAUDEO, gaudes,perfectum habet gavisussum.
syllabsejunges. H
FACTDM et FICTDH,similiter, et csetera hujus- HILARUS facit pmraiem hitari.
modi
HILARIS, pluraliter hilares.
FALSO, etnomen, et verbum, el adverbium esl. HospEs,eiqui recipit, et qui recipitur.
Nomen,ablativicasus, ab liocfalso; verbum, primse HORRENDUM dicimuset despicabilealiquid, et ad-
conjugationis:falso, fulsas; adverbium, ut falso lo- j) mirandum:nt Oculosltorrendainvirginefixos.
queris. HERBIDTJM loeum dicimusin quo herba est, eliamsl
FLAGJTIA, qusein Dominum peccamus; facinora, aridus esse consuevit.
qusein hominem. HERBOSDM, qui herbamfacile generat, et siad tem-
FLAGRO amore, et ARDEO amore, ex uno Grseco pus aridus sit.
venit KKtofita. IIADRIO et HAUSTUS per aspirationem scribenda.
FIDENS sumanimi et unimo. HARENAM simihter, quia ab hwrcndo, vel ab hau-
FIDUS, amicus erit; FIDELEM, farnulumdicilo; ilem riendo aquam dicta est.
fideiissit, ut domino servus; fidus, nalura ; ita aller HEBESCIT-, qui a naturseusu tepescit; IIEDETESCIT,
tempore cognoscitur,alter semper in.venilur. q.uiamittit aciem.
FIMUS etFDMBS, pluralem numerum non habcnt. Hi, pronomenplurale, per tinura,i scribenduiH.
FAMES,simililer, FENDMet FEL. FUR,FDRES, et IIis, similiter per unum i.
VAIUANTESLECTIONES.
1 B. cm.
exprimenda. 2 B., sedde nube. 3 B., dicis sivescribh. * B., Guba.
135 BEDJE YENERABILISOPERUMPARS I. — DIDASCALICA GENULNA. 136
IIOLOCADSTOMA numero singulari,•'fto/ocausloniara <% IJIPLEOR
A vhn et vino.INTDEOR le, et in te.
pLiraliler. INCIRRO te, et in le;incuiii et incucurii.
HAMO,hamas, et nomen IIAMUS cum aspiratione LwiDLodimiem, INVIDEO ei pulchiitudinem.
sciibenda, * sic el INHAMO, et perfectumintiamavi. IRATUS, ex ofiensa est; IRACUNDUS, natuia; itaque
HERBESCIT ager, cum herbam generat; sicut ado- lra repentino motunascitur,
lescitet pubescit, cum spicseproximant. IRACUNDIA perpes vitium est.
HUHILIS contrarius supeibo dicitur, et est virtus IGMS,ablativumet in e et in i mittil.
animi, et contrarius sublimi, quod est condilionis. INTESTINA et INCDNABDLA, pluralia semper.
Sedjel locus humilior, qui inferiusjacet,solet appel- L\STAR illius rei dicere debemus, non ad inslar.
larihumiliatusjetiamin pressuris aiflictus appellatur. ILLUVIES sordidura est, IAGLUVIES ventris; illud a
I non lavando, hoc ab ingluendodictum.
FNTEMPESTA nox, est media nox, quando quies- INSITA aibor est, cui incisse alienum geimen in-
cendum est; hinc utique dicla, quiainopportuna est cluditur. ADSITA, cui incolumialiud quod sustineat
actioni vigilantium. Tempeslivumenimveteres dixe- adjungitur.
mnt oppottunum, et inlempeolivum,inopporlunum, IMIDEO tibi divilih, non divilias.
ducto a temperevocabulo, non a perturbatione aeris, B £ INCRMUS facit pluraliler inenni; INERMIS, pkraliler
quaeconsuelelempeslasvocatur. Quanquamislo ver- inermes.
bo hcenler utantur historici, ut dicant eu tempestate ILLIUS similis, ad mores referlur; ILLI^imi'is, ad
quod volunteo tempoteintelligi vultum.
IMMATURITAS, noeturnum tempus est, quod non est INVIDUS, qui invidet; INVIDIOSDS, qui * invidiam
maturum, id est opportunura, ut agatur aliquidvigi- susiinet.
lando, quod efiam vulgo dicitur hora impottuna, IDEM, correpte netitrum; IDEM , producte masculi-
Grsece aapia.. Prseveni in immaturitate, h «apia. num in utroque numero.
Nihilvero interest ad sententiam, a utrum matuti- INTERPRETOR, et qusederivantur, sive declinantur
lale an in matuiitaie dicatur, quomodo nihil distat, ab eo, per simpliceme scribendum.
utruro quis dicat, egisse se aliquidgalli cantu, anm IMBERBI dicunlur, non imberbes-;sic etenimVarro:
galli cantu. Imberbi juvenes.Sed et Cicero: Imberbumperduxit,
INTERIOR, et INTIMUS, non habet posilivum gra- non imberbem.Titus Livius autem imbetbissingula-
dum. riter
INTERIOR et INFIMUS, simililer. IMPDTRIBILE, per m scribendum,non per n. IHPONO
IPSDM,neutro genere dicendum, non ipsud, ut II- G C et iMMiTTOtsimiliter, hujusmodisimilia.
lUDetlsTDD,quemadmodum veteres nominativum IRRIGO, non iniigo. IMPLEO, non inpleo.
masculinumnon ipie dicebant, sedlpsws. IMMUNDUS, non inmundus.
IMPINGO, facit pertectumimpinxi, et impegi. INQUILINI, non habentes propriam domum, " habi-
IMMDNES periculi, et IMMDNCS a perkulo. lanl iu alieno.
ISDIGDS et PRODIGDS per unum u scribenda iNCOLjE.sive ADVENS, utique exuno Graeeoveib ,
INDIGA et PRODIGA, sine u. Augustinus: Avarhia quod est ^«^0^05-,in sacrisIttteris interprelata ba-
pecuniamcongi-egat, luxuria spaigit; hla indiga est, bemus; ex his derivanlurnominaINCOLATUS et INQUI-
illa pi odiga. LINATUS. Trahit autem INQUILINUS, sicutet PERCGRINLS,
INCREDIBILE, quod credi non potest. nonnunquam nomen dativi casus, ut Augustiuus de
INCREDULUS, qui credere non vult. reprobis : Sunt autem el ipsi peiegrini el inquilini
IN, prajpositio, signiiicat modo id quod et valde huic lenm, sednon de.populoDei.
adverbium, et vim verbi cui prajponilur auget, ut, IMPOSERE est rem aliquam sive corporalemseu in-
increpuit, insonuil, infregit; modo quod non, ut in- coiporalem alteri rei superponere, sed imponetepio
validus,infitmus; modoponiturpro eo quod est inler, fraudem\aceie aliquandodicitur; unde impostutavo-
ut Benediclaluin mulieribus; modo pro advcrsus, **catur; cum argentum vel aurum viliori melallo
ul, duo in ties, el tres in duo dividentur; modo adulteratur; et qui hoc facit, impostervocatur; imde
pro spatio temporah,cum significatusque,ul dieimus etiam vulgoqui aliquid fraudis facit, .aul simulatio-
a mane in noctem, et volumus inlelligi usque in nis, imposlorsolet appellari. Gregoriuspapa : Cospll
noclem. illumsimulatorem et, verboruslico, imposloremcla-
INTEREST et REFERT, pro distare, unum idem- mare. Undehabes et in sacra Scriptura : Quaie im-
que signifleant,quod Grsece dicitur Siaylpst, dici- posuisli mild; nenne pto_Rachd servivittbi. Et m
musque ita : interestmea, et refeit mea ; interestejus Regibus: Quareimposuislitmlii; tu es enim Saul, hae
et refert illius; interesiet i efert nostra, inlerest et est : Quaie me in simulationedecipeie, et fraudeni
veferlillomm. facere , voluisti. Et Angustinus : Et ideosibi miser

YARIANTESLECTIONES.
1 B., sic et Itumo humavi. s B., uitum in matuiilalc an in hnmaturitaledhaiur.
perfectum
* B., produclure. 4 B. omillit invidiam. s U. om. habilant in alieno.
$37 DE ORTIIOGRAPHIA. .58
imponit; sibienim fraudemfacit,gui perdil meliora,A _" LOCDS, singularitermaseulinum;pluraliter hwcloca.
amandopejom. LDTER,Griecum,lovznpmasculinigeneris, Laiisie
LABRUM dicitur.
JOCUM, singulariterneutrale; pluraliter Iti joci, et Lucco et LUGEO, in eumdeinperfectumdeveniunt,
hwcjoca. luxi.
JDGAmontium,pluralia semper; JUGUM enim est LIBERO te periculo,LIBEROR a moleslm.
_umentorum.Sed Yirg.: Hoc superatejugum. LINOvel LINIO,facit prseleritum linuief linivi,
JUVENTUS sicul et SENECTUS, plurali numero non M
fleciitur.'
JUVENB et JUVENIOR non recipiunt superlalfvum: MARGARITA, femininogenere, et MAHGARITOM, neu-
^icut necSENcx,necSEMOR.Solent aulenTJuNiohet tro dicendum.In Proverbiis: lnaures aurea, et mar-
SEMOR ad se invicemdici minor et major, elsi neuter garilumfulgens.
ipsorurn seniliaccessit aut propinquavitsetati.Am- MALOGRANATDM, et MALDM «RANATOJr consuetedici-
brosius_:Junior est [lerbissol, junior-feno. inus, et ulroque modo declinantur, hoc modo :
JUVENTUS, ubi multi juvenes dicuntur; JUVENTAS,malogranatum,hujus matogranati, et hmc matogra-
unius hominis ajtas; JUVEHTA, lpsa dea (ut -Grseci•g ] nala, hoium malogranatorum,his malogranalis,etc.;
dicunt, aut poetse) Junonis filia, uxor Herculis,a et rursum : hoc malogranatum,hujusmaligfanali,et
Junium mensein appellalum in libris Fastorum Iiwcmalagranata, horummalorumgtanatotum, etc.
""traa
legiraus. MISERET me senis, MISEREOR senis , et MISEREOR
L
senem; MISERTDS pauperis, per~genjlivum;MISERA-
LARGEet LARGITER, Julius Modestus ulrumque TDS accusalivum.
paupCrem, p er
recle dicit; sed large esse qualitatis, largiter quan-
titalis. MisERORautem eompatiorsignilicat,deniqueGrsece
a 6. dicitur o-vuvn&o-^ra. ' ,
LIBIDINOSUS, libidine,per
a u MEREO honorem, et MEREOR ; et miles MERETsii-
LIUDUS, iivore, per proferendura.
LARBA, per b, pendium.
LUDIFICOR duia veniunt ex MEMINI, et MEMOR SUM honoriset honorem.
stullum,et DELDDOR,
uno Grseco«vri7rai?w.prseteriti perfecti, ludificalus MARITIMA, suntloca~mari vicina; MARINA, navis,'
sum. Veleresvero ludificavidixerunt. ~ vel bellua.
XABIDM METOmetui, et METUO.
superiusdiciiur, LABRDM infeiius; ROSTRUM
non nisi quod incurvumest. - r« MATERIES artificiorum. MATERIA consiliorum.AHi
LATEREet ABSGONSDM contra referunt materiem esse animi, materiam
ESSEaliquid dicimus, et
LATEPATERE. Virg. :Et sciilalatentia condunt. arboris; materiem qualitatemingenii, materiam -fa-
LLPDS animal est, LEPOS,jucunditas, voluptas; bris aptam.
unde et gratum aliquidlepidumdicimus. MAS,in positione, MASCULUS in diminulione; non
LIMEN sediumest, LJMES mascellus,ut quidam.
regionum. berba quse in parietibus, vel in corticibus
j LARGITAS hunianitatis est, LARGITIO, ambilionis. MDSCDS,
LIGAT arborura hseret, singulariter tantura effertur; ME-
quis vinculo, LEGAT t eslamenlo.- ' MURMUR
hominis MORIA, MALITIA^ similiter.
LOQDI, est; OBLOQDI, obtreclatoris, sicut
OBJICIT, OPPONIT ; ALLOQDI, persuadentis,hortanlisque j NIIUL,MANUBLE, MQENIA, HAGALIA, qusesunitcasse
yel jubentis;T~LOQDi, dratoris. ' ' Afrorum,pluralia semper.
LAURENTHJS, CELIUS,ct lalia plura, "qusenomina- MARE pluralem numerum non habet, nisi tantum
tivum casumin iwshabent,-genitivumsingularisnu- mariti.
meri in ii duplicemmittunt, vocativum singularem MELel "IULSUM, et MUBIA, id est ydpoi, et csetera
in simplicemi, ut Idc Laurentius,Cwlius; hujusLau- liquidapretiosa, tantum singularia, quamvis mella
* l
,rentii,Cmtii;o Laurenii, Cwli; sic et Idcfilius,hujus D j; el vina legaraus.
fitii, o fili et Itifilii; aut certe vocativumjn ie, ut IticL MATDRE, maturius, maturhsimedicendum; inveni-
impiits, hujus impii, impie. o JNotandum -sane in mus tamen apud auctoreseliain malurrimedielum.
Aclib. apost. ubi_Cornelius vidit angelum Dei in-
troeuntem ad se, et diGentemsibi: Comeli; hic MUNIO, mtinis,perfectumfacit inunii et munivi. ,
" JMEMINI, memintsli, meminit, meminimus, memi-
vocativusrccle per simplicem profertur; in Grseco
aulem per ie, Cornelie,scriptum est, nistis, meminerunt,et prasenii tempore et prseterito
uno eodemqueroodo declinatur, ideo cor-
LIMUS, iux, -LABES, LXTUM,pluralem nuraerum perfecto
nonhabent. . ruptum sivedefectivumvocalur.
LIBERI,quandofilios significat, et LATEBI},£, sin- ' MOLCEO et MDLGEO , in unum perfeclumperve-
guiaremnon habent. niunt mulsi.
LAC,-LIQDAMEN , LENTICDLA. LENS, singularia MAJESTAS cum seribis ac dicis, s sequentisylla-
semper. bse- copulari debet, -sicin similibus.- \~
VARIANTESLECTIONES.
E., murmuretsimilia sunt singularia. s B., Compticari.
PATROL.XG, , / S
159 MUM VENEIUBILIS0PER.UMPARS I. — DIDASCALICA GENUINA. \ *0
'MTRAJIDR opet-a,ADMIRAMDR virlutes. - Anonnulli
A Latinl Codices non habent: Tu piacepisii
MINORDS esseres aliquas aut hominesdicimus. mandata tua cusiodire.
"JINORIS einptum aut seslimaturaquidpiam Kcte Nocco".OBSUM, INCQMMODO, MALEFICIO, OFncio, in
scribimus. una significationeponuntuf, quod Grsecedicilur
MEMINI me facere dicendura; non MEMINI me fe- B),K7tTw, et cuncladativumcasum trabunt. ~
cisse, nara memini.sermoest totus prselerili tempo- NULLUS est lara in r-e in
quam perspna.
ris, qui anteactam rem in prsesens revocat; et si NEMO injtersona dicitur, ut ne homo,
dixeris Meminime fecisse,duo prseteritasimuljungis. NATALES, id est nobilitates.
Virg., uno tantum loco : NUPTJ/E, NoNic,NABES,NUNDIN,E, NDGJE, N. MJE,
pluralia lanlum; et nar invenimus. nenias auiem
NamquesubMoYise memimmelurribusallls - dicunt epitaphia, id est carmina qusein memoriam
Corycium vtdissesenem,
mqrtuorum in ,tumhis~scribuntur.
quod poetajpro necessilatemelri usurpare licuit. et NDGAS omnis generiset numeri sunt, eV
NEQUAM
MERACAM pptionem dicimus quse merum aliunde per omnescasus currunt, semper sequaliterdicta:
recepit, MEROSUM autemvinumappellaraus. quamvls Auguslinus dicat, nugm,tiugarum, nugh;
MULIEBRTI dicilmva muliere aliquidiaelum ; Mu- R * ferun. autem, quia nugasHebrseussermosit, et idem
~
LIEBRIARIUM mulieres yiros apud eos-quodapud nos significat, id est ievis et
per prdinatum, e\ per
geslum. pravsementis homines.
MERULA, non merulusdicendum. Novi, nosli, novit, novimus,noslis, noverunl, sie
MATTHJBDS et MATTHIAS per duo (Lscribendum, quia declinantur praesentiet prseleriipperfecto, cuisimi-
Grseciper T et 8 sciibunt. lia sunt, pm et MEMIN..
MGESTUM animo, TRISTEM aspectudicimus. - NOCEOR , noceiis, recte dicitur, quamvis aliqui
MALUS navis, masculinum; grammaticorumasseverenlnon de,iere dici noceor,
MALUS, arbor frugifera,femininumest. sed noceturmilii; negue eniriiliieronymusgramma-
MENDDM neutraliter. Varrp in admirandis dixit: ticorum regulamignorabat, qui in propheta Habacuc
Nocle ita transfeirenou limuit: Et non salvauis, dumno-
majgnummendum; sed Ovidiusleminine; la-
tent mendm.Itcnr: cepr.
NECTO, nexi prajlerito.
Eximetipsediesomnese corporemendas. NOCTD temporisest adyerbium,NOCTE nomen est.
Ergo MENDUM in mendacii significationedicitur. <• _NUBDNT feminse;virenim ducit, mulier nubit,-quia
' • pallio obnubit caput genasque. 7
in
MCNDA^culpaoperis vel coiporis.
NONGENTOS, non nungeiitos,a novenvr
MUNIFICUS , est tanquam BENEFICDS et MALEFICUS ;
NEQDAM, non maiumsignilicat,sed inuiilem.
MDNIFEX atitem tanqjiamOpjrijxet AnTirEx; itaque
munificusmunera largiiur, munifex autem munere belNDBO, nupsi. KUPTIJE. Cum vocalis sequitur, b de-
esse; cum consonans,p.
fungitur. NASciTURquod utpro decidit, ENASCITUR quod de
MORTICINA non dicunturnisi mortuorura, mortalia terra ae de aqua exsurgit._
veio etiara viventiumcorporpmnomenest. NiniL,adverbiumesl; NIIHLI nqmen; bomoenim
nulliusmomentiniltitidicitur. - -~
N
NAVIS,unius ratis nonien est; NAyiciUM, omnis,
Nfflisdicitur quicquid plus fuerit quam oportet; classica profectio.
nam (jarwmest quod minus esf quam oporlet; et NAUCLERUS, oranis consoitii, NAYALIS exercitns,
horura in medio modns est, quod dicitur Safis esf. NAVIGATOR, ipse primariusprofectionis; IJAUTA vero,
Cum itaque ulile sit in viia et mpribusjif amplius omnis qui laboremfacit navigandi.
quamopoitet nihil omninofaciamus,profecto\eram T U , NAVIS ahlalivumper e et per i effert.
esse senlentiam Ne quid nimis fateri potins quam 0 - ^
negare debemus. Sed aliquando Latina lingua hoc ORGANUM unius rausiciproprie nomen est, sed ge-
verbo sic abutimur, ut nimis,pro eo quod est valde, neraliter onmiamusicorumvasa
et posiluminveniamusin lilteris sacris., et ponamus Joannes oiganapossuntdiciv
Gonstanfinopolitanus episcopus : In salici-
in sermonibusnostris. Namet in Psalmo : Tu pim- busin medio
ejus suspendimusorgana nostra; id est,,
cepisli-mandatalua cuslodire nhnis, non nisi valde cilhararo, psalterium,iyram, elc.
intelhgimus,sixecleintelligimus. Et nimh le diligo, ORGANS.RIUS autem est qui utitur organo.
si alicui charissimodicimus, non utique plusquam OBRIZA, obiizm, generis feminini; et OBRIZUH ,
oportet, sed valde nos diligere inlelligi volumus. obrm, neutri.
Deniqueilla Grsecasententia. Nequidnimis, non ORIGO, originis, initium est.
habet verbum hoe quod hic iegilur- ibi cnim est otigonts,neutrum est,' et est velum nayis,
ORIGO,
Syxv,quod est nimh; hic autem a-foSp«',quod est el habet in plurali numero origona,
valde. Sed aliquando, ut dixinius, pro eo quod est OBTINEO laudem,et IMPETRO, ex uno Graecovenit
talde, etdiclum infenimus, et dicimus, unde etiam KV^iTvyx-KVa. '
Jil DE ORTHOGRAPIIIA.. H'
ORIDRGO, INCREPO, GORRIPIO, ex uno Grtecotrans- A lia tanluro ; sed nostii auctores pugillaremsingula-
ftTUIllurhirmJ-riTXa. riter dixerunt. Slc et in genere femininoPLAGAS , ul
HOHILIA Grajcum esl, Laline SERMO vel COLLO^ est relia, et PRIMITLE, et in neutro.
QUIUM. PBJECORDIA, PALARIA, cunimilites ad palos' exer-
-OTIDM el-SiLENTiOM, ex uno Grajeo,id est, yc-vyJK. centur.
thmiBoet GRDiARtelam, utrbquemodo dixerunt. PROCASTRIA, qnseanle eastra suht.
'
OSTREA, lemininbgenere, non oslreumneutrali. PORRUM, sing. neutrale, pluraliter Iti porrn
OCIMUM consueludoneutraliter dicilur; sed * me- PROVERBIUM^ Lalitfe nvpv.fol-a,"generis JemihinJ;
liusMaceralt: indenomen apud Septuagintaiiilerpretes libri Salo-
-Iirter praaterilasnumerabiturocimusherbas. monis, napoip.iai.
Pius el piissimuscomparativumgradum nod reci-
ORDIOR hancj'em, et JNGREDIOR, el INCIPIO. ex uno -
piunt. -T
Grajcovenit, quod est apyopai.
est homjnum. POTIOR et poiissimusposilivumnon habet.
ONDS jumenlorurn,SARCINA PROPRIDS non babet comparalivum,aut superiati-
OPTIMATES, qui Grseeedicunlurjr/itaTflKo^tT-Kf,
plu-
raliter solumproferunlur. vum, sed pro his niagisproprius,el maximepropitus;
" sic e conlrario, minus et minhne. *
QBLITUS nostii, npn no$; veteres tamen £t~l,oc PAVCO et Pisco. In teumdemconcurrunl perieetum,
modo dixerunt.
OLIVA, pavi.
aiboresj; OLL^,Jrucjus; OXEUM, liquor. PENDEO, pependi; sin auiem habueiit proe-
et pendes,
Om, odhti, odit, odimus,odistis, oderunl, pi'ECr nonsic declinanlur; sedSosPENDo.stts-
semi perfecto et prseteritorperfectotempore sic de- positionem,
pendh, suspendtnon suspepehdi.
clinatur; ideqdefectivumdiejtur. PASSIM ubiquesignificat; 'ex xmiSenim Grsecode*-
< ? '
clinaltirjquod est Kxviaypv.
PcTRAEtGrsecumet Latinumnomen est, nnura PERINDE, JEQDALITER, SIMILITER : -ex «no Grseco
idemquein utraque lingua significans';unde et Peiri opotoaf.
aposioli nomen in utraque lingua eamdeminviclse PELLO, felli, el peputi; DEPELIA), depuli.
fideistgnificantiama^etra derivalam continet. PCTO,peliviet peid.
PLATEA simiiiterin utraque lingua unum idemque PROiPiciENS penculi, vice nominis ponitur partici-
gignificans;sed,3it"etynioIogise ratio probat, aGraJca - pium; et PROSPIC ERSpertcainm.
origine nomentractum atque a latitudinederivatum PERENDIE dicitur, sicut HODIE vel CRAS,PERENWi
est, quoniamGrsece^AKTUV dieitur lalum. I ^us DIES,sicut IIODIERNUS,
fi HESTERMS, GRASTINUS.
PRO,prajpositio,significat-ante,uti POTAMUS eum cui, potum porrigiraUs,et $olamus
SoliproporiisMessapus et acerAttnas vinum qtiodbibimus.
Susientaolaciem. - pRiMn),EtaiUutnpluraliter.
Ponituret pro prxposilionein, ut dicimus, pro ros- PROBO,verbum, duplicemsignifiealionemhabet.
tris, pto tnbunali; el pro eo quod est avri apttd Probamus em'm quod eligimus, idem approbamus.
Grajcos,ut: Pro dulciAscanioveniat,et pro eo 'quod Ptobamus aulem quse qualia sint tentavirous, ut \
estu7ti/>,ut, Pioba t)te, Domine,etscilo cormeum.
fjnumilludlibi, nale dea,proqueomnibusunum PECTOcapul, non pectmo; PEXTUH,non pectina-
1'rjedicam. '
tum; pexi memet,etpectam'cias.
PUDET meamoris.POENITETWIC muneris. PR,ESAGIO, prmsagis,prmsagtunt.
PIGETmeprofecltonis.PATIENS SUM laboris. PAUPERIES damnumest, PADPERTAS ip'sa'eonditio.
PERTJESUH ESTmeinjuiim. PLENUS SUMbonorum, PATRJIUM dicimusa patria, PATERNUM a palre.
eujbonis. r PINNAS murorum,PENNAS aviumdicimus.
PRJEEO illi. PALPOR et PALPO -. vocalur. '
equo. YJ PECDS, omne animal, excepto homine,
'
Pr.^cuRRO prmlori. PROCURO pupiilo, ei GURO pu- POLENTA, non pulenta, dicenduraest-, eo quod aii
pillitm. usus hominumpoliatur.
POTIOR -frucluset frucium dicilur, apud antiquos PROOEMIDM cum diphthongo.
' PRETIUM,
POTIOR hancrem. PUEMO, PRECOR, per simplicem'e.
PR,EDA viciosspoliat. RAPINA subito venii. PREHENDO quoque et IMTERPRETATOR. '
PAXsingularitersolum effertur. Sallustius: Paces PRECARI est rogare; DEPRECARI, excusare,velpur-
relulil; judicia, bella atquepaces. gare. Virgilius: Equidem^merui, nec deprecbr, in-
- PROSAPIA id esl ingenuitas, quse Grsece yocatur quit.
{uyEvta, singulatilantuin numero gaudet. PLURIS dicimusquodmajore summa taxatur.
PLLAGUS similiter. PLDRES de mullitudine.Plures comparativigradus
PDGILLARES, PROCERES, ^RIMORES, POSTBRI , plura- est, cujus positivummulli.

VARIANTESLECTIONES.
1 R., Mmiliut.
UZ BED^EVENERABILISOPERUMPARS I. — DIDASCALICA GENUINA. Ul
POCDLUM vas est, POTIOquod hauritur. A PONO,aliquem censura vel laborem unicuicunque
PIGNERA reruin, PIGNORA filiorumet affectionum. indicens. j
PROCDL, et longe dicitur, et prope : In clypeoex- PRMONO, aliquid prseferens,sic et ANTEPOJVO.
cussa sagilta, procutqueaucloremegregtum. POSTPONO, aliquid inferius indicans; COMPONO,
PERTINACIA malserei perseverantia dicitur, GON- ornandi aut eloquii aut artiflcii est; SEPONO. sepa-
- STANTIA bonse. randi; SDPPONO, aliquid subtus inducens; DEPONO,
PERGUSSUM corporedicimus, PERCULSUM animo. labefaclandiest, vel vila excedendi.
PERICULDH ad discrimen pertinet, PERICDLDM ad PEREGRINUS, nomen, ssepe socium et conjunctmn
experimentum. sibi nomenaliud dativi casus, ul sancti dicuntur pe-
POSTDLATOR aliquid honesle, POSCITDR Improbe. regrini huicswculo.
Ciceroin Frumentaria : Incipiuntposlulare, poscere, PRAJSTOLARI, noh prmstulari,quia venil a verbo
mtnuri. prmstosum.
cum in juventuiissignilicationeet Ianuginis, PUPPISaccusativum-casumin emet In im -
PBBES, * miltit,
et partis in qua pubertas est, ponitur , Itujuspubis ablalivum in e et int.
1 PSALLO,
facit; at ctim setatera siguilicat, hujttspuberis; nee perfectum facit psallui.
tamen, adjecta prsepositione,dicimus impuberis,sed B POTIOR, politus sum, et PERFRUOR, perfruclussum,
impubis: Comitemquehnpubis Iuli, Y*irgiliusdixit. ex uno Grsecoveniunt, quod est bizolava.
Sed Ciceroait: Filiumqueejus impuberem. PASCUAS geherefeminino, et PASCUA neulro phira-
PULMENTARIUM el PULMENTUM dicitur; nam Cato in liter dicimus. ,
Originum lertio libro, laseipilium pro pulmentatio PRIMITI^:numero tanlum plurali dicuntur, sed
habet; idem : Multopulmentousi. aliquoliessingularilerinlelligendse,a sicutin psahno
PODAGROSUS, a podagra dVJtur^ sed et PODAGRICUS, primilias omnis laboris. In Grcecoenim singulari-
a pedura segrolalione. ter anapyjn- habet. Sic et in Apostolo : Primiliw
PUGILLARLS et masculinogenere et semper plura- Glnhlus.
liler dicas, quia pugillusest qui plures tabulasconti- Q
_net.Item Laberius, iii Piscatore, singulariter Itocpu- QUOD, et QuiA,et QODR, et QUARE, verbis subjun-
gillar dixit. cla, aliquandoindicalivumverbumtrahunt, aliquando
PAVUS,"pavi; et PAVO,pavonis. conjunctivum Gregorius : Noverat quia sine culpa
PANNICDL^, IT/)WTOTU5T«V, pannus est. Lucilius: esse vixpossent. Etrursum : N-overutquia df/ncndj
Foris sublegminispannusesl. _ n" sunt saciificiis. Et rursum : Recessila malo, non
PAROPSIDES, feminino genere dicuntur, a pulmen- quia a faciendoconlinuit,sed quia veniendoreproba-
tario videlicetquod o-^ovvocant. vit. Item dicit: Quod hoc numerorequiesdesignalur,
PALDMBES Virgilius feminino genere dixit : Aerim Item : Nonnullisese intiinsecus, quia per eosgralia
qito toncessete palumbcs, sed Lucilius maseulino, purgalionisderivatur, extollunt.
macrosquepalumbes. Varro autem, in Scauro, pa- QUOTIES, TOTIES, SEPTIES, sine n.
ktmbidicit, quod consuetudoquoqueusurpavit. QDICQDID et QDICQDAM, in priori "syllaba per.c
POMETA dicirausubi pomanascunlur, ut OLIVETA. - iscribendum,non per d.
POMARIA autem ubi servanlur. QDANQDAM, in priore per n.
PENC,quod esl conjunctio,per e. QUORUNDAM, sicut EORUNJJEM, per n scribendum,
POENA, quseest supplicium, per «%•similiter et.. non per m.
Pwnus, id est, Afer. QUERELA, LOQUELA, perunum l.
PRXGNANTEM cumscripto dividis,g secundsesylla- QUATENUS adverbium loci, vel temporis, Id est,
bsenectis ; PIGNDS et PDGNA similiter, et cseterahu- quousque,per e^UATiNUS, conjunctiocausalis,id est,
jusmodi. ut, per i scribendum.
PROPTCR, in divisionescribendi, p secundsesyllabaj QU,ERITUR, deinquirendo ; queritur, de plorando.
jungis; PRGSPERE, Ssecundsesyllabaj. " QUJESTUS lucri, QDESTUS laerymarum.
PARTIO,PR^EDO, POPDLO, activo genere nonnun- QUERIMONIA quoqueper simpliceme scribendum.
quam proferuntur; item lisec ipsa communisgene- QUEROR de te, QUEROR tibi de ilto; item CON-
ris vtrbo ssepius inveniunlur, PARTIOR, POPULOR, QUEROR.
PR^IDOR. QUOvadisad quem locum significal.
; PONO, siinpliciteraliquidstatuens; DISPONO aliquid QUAvadis, qua via diciiur.
operis impensioris vel consilii facturus. Est eliam Quo aliquandopro ubi ponitur. Augustinus: Inve-
disponere foederisineundi. nis domumfumosam, quo boni habilant, id est, ubi
PROPONO, nonnunquam ad interrogandam quse- habilant.
'stionem. QUOT,ad nuinerum pertinet, sicut et TOT.
APPONO adjectionis est; IMPONO, insuendi, SDPER- QDANTI et TANTIad mensuram; sed noslri auclo-

VARIANTESLECTIONES.
4 B., Palleo ,
pallui. a B., sicut in Aposlolo,omillens'R psalmo...Sicel,
145 DE ORTH0GRAPHIA. i"6
res aliquoties quantospro numero ponunt. Grego-.A SUBAGITO, frequentativum.
rius : Sed cumrele magnisphtibus plenum dicilur, SALUBRE, ad locum referlur, et adcifeum.
addituret quaniis, scilicet,CLtribus. SALDTARE , consiliumest. lta SALDBRE non nocet,
QUANTUS, quam magnus dicilur. SALUTARE prodest.
QOOTUS, cujus ajtalis; unde et quota luna dicitur, SOPELLEX , SANIES , SOCORDIA , SITIS, et in neutro
Auguslinus: Quotusquisque apparere et exislerepo- SULPHOR, SCRDPDLDM, SINAPI,SILER, singulariatan-
tesl, qui non eonvincaluressepeccator;id est, in qua tum sunt, sed ""irgilius,sulphura viva; et Terentius
""selute,quo dierum vel annprum numero. masculine scrupulumretulit. s
£ SENTES, id'est, spinse;et SARCINJE, jcumvasa signi-
RADIUS masculino,non radiumneutro. ficat; et SARCINJE, id est, auxilia-;et Scop/E,et SALI-
RDBOR coloris est, ROBDR virtutis; RoboRarboris. N,E,elSCAL.1; etin neutro SPONSALIA, semperpluralia;
RAPIO tibi pecunias. sed nostri scalamdixerunt.
REDOLEO unguentum. "SPONTE mea venio, non habet plures casus.
REGIDM dicilur quodregis fuit_ REGALE quod rege Si amem,arnes,amet, declinatioesXverbi conjunc-
'
jdignumest. tivi, sicut cum dicimus, cum 'amem,ames, amel.
RABIES tantumnumerosing. B SCYLLA , nomenhabet a spoliando, sive vexando,
RELIQULE el ROSTEA, ubi concionatur,tantum plu- nautas.
raliter. J SPOLIO vero, Latine,-Grsecedicitur SCVLLO cr.')),u
REMEDIDM submovetimminentiapericula, MEDICA-et VEXO.
MENTDH sanat illaia. Remediumitaque ne periclite- SANNO, sannis, sannui.Hoc SANNIUM, querela.
mur, medicamentumad suhila periculaoptalur» SORSsoilis, et SORSsordis dicitur. Ambrosius:
ROSEDH per se, ROSARIDM mistum. Mundatvasa, ne sors aliqua vini graliam deceloret,
RDDIScomparalivumet superlativum non habet, tamelsi negant quidam sordem nominativum casum
sed pro his utimur adverbiis magis et maxime, ut habere.
magh ritdis, et maximerudis. Si vel ETSI,nonnunquamindicativumverbumtra-
RECENS fecidicimus, non recenler, utentes nomine hunt. Gregorius: Fruslramiraculumforisostendimus,
pro adverbio. si deestquodinlus operelur.Item : Qumetsi ad perfe-
•Pv6p.o; Grsece,LalineMODULATIO. ctionemnon perlinent,fidemtamentenent.
*Pu0fU_'w MODULOR, SENSUS nomen est quartsedeclinationis, et partici-
S pium prseleriti temporis a verbo passivo, quod est
G senlior, cujus etiam perfectumest, sensus sum, es,
SDPER,prseposilio,modo ponitur pro de nt:
llulta superPriamorogilans,superHectoremulta. e*t, non senlitus.
SECTURDS, non secaturus,a verbo quod est seco.
Modoet pro prsepositionepro, ut : Nihil super impe-
SCAMHA sunt quseleclisaltloribusapponuntur.
riomoveor. ~
SGABELLA quse lectis parvulis vel sellisob ascen-
Et pro insuper, et amplius, ut: sum apponuntuf. SCABELLDM autem et SDPPEDANEDM
,CuineqneapudDanaosusquamlocus,et sttperlpsi dicitur quod sub pedibus sit.
Dardauidse infenbipceaascumsanguineposcunt.
STERCERATOS agros, non slercoratos dicas, quibus
Et pro desuper, ut : El super e vallo prospectant stercus ad fecundanduminfertur.
Troes. SOLEMNEM cum dicis, sive scribis, m sequenti syl-
Et pro superest, ut: labseconnectis. SOMNIDH similiter.
Illi autem"nequefugajamsuper ullapericli, SJEVDS, smvio,smvi,smvisti,per m diphthongum.
Inlerdumet ullra signifieat, ut: Super Garamatttas SERO,sevi,~sevisti,per e simplicein.
et IndosJProferelimperium. SAGENA per e cum relia significal.
SUB,prsepositio,significatmodo supra, ut, corpora SAGINA per i positumpro pinguedine.
sallu subjiciuntin equos;id est, supra jaciunt. Modo** ' SOLin ulroque numero declinatur; sed singulari-
pro prseposilionein, ut: ter soljpsuni luminaresignificat;at solesipsosdiesno-
Namquesubingentilustratdumsingulatemplo; minarous, in quibus sol totum illuminat munduin:
Id est, in templo. Significatet prope, at, Classemque nonnullitamen veterum ipsa carminaSolesnomina-
subipsam Anlenore.Ponitur nonnunquampro clam re, sicuts Horatiusin principio cujusdam volumi-
ut Subripuit,id est, clam rapuit. nis, quem ila exorsusest: SelesmeosomniEcclesim
SIMILIS SUM lui, moribus; SIMILIS libi, facie. veslrmcommendo.Et Maro :
STDDIO libifeci; id est, dum studeo tibi. STDDIO tui Saspeegolongos
feci, id est,.testudente. Canlando puerum memini meconderesoles.
_ SARTRIX, velSERTRix,qusesarcit. SECDNDUM , prseposilioest imitationis, Posi, lem
SUBIGO hoslem,perfectseformseest poris, sive ordinis.
VARIANTESLECTIONES.
* B., Svolioestenim. - ltaB. etE., sed procul dubio Honoralus legeredebemus.
147 BEDiE VENERABILISOPERUMPARSI. — DIDASCALICA GENUINA. i "8
SEONITIES, vilii. SEGNITIAJ frigoris.- _ S",L,et iiiasculihogenere et n"utro dicitur
A
SDBSCRIBO epistolis.SoppLtcdsiihiliier,'iit: Siippli- SITUBITAS in cibo taniiiln dicitur , in caelerisvero
to divitiwpietalt. SATIETAS ; sed Yirg. : t)dh salurata quievit.
SIMPLEX . ablativumet in i et in e mitlit, gehili- SIMIAM aucloresdoctioresdixerunt eiiamin mascu-
fiira pluralemin urriet hi ium,ut ab Ifocsimplicevel liho.
STRIGEM hanc, la significalidneavis dicas ; STRIGA
stmplici,horum simplicumet shnp1"cium. auleirtcaslfense vocabulum est, interyallumturma- ;-
SDAVIS, ablalivunicasumin. e el i millit.
rum significans, in quo equi stringunlur; unde \
STACHAS, c-rayv- Grsece, L atine SPICA.
eiiam sltigosidicuntur cofpore macilento.
SANDALIA Grseee,neulro gerierij,CALIGA La^ine.
SERTDM et CORONA ex unq Gfseco transferunlur, STIRPS,iii .sigJiificaliohesbbolis, femihind genero
id fesl, o-csfuvo;. flieilur; ked cttiii riiatfSriarasigniflcai, maseiilino
modo stirpem recisum dixerunt; lamerietiam in si-
fioLiDM,proprie sedes regalis est, unde Grsece masculinb'genere, ut Pacuvlus:
v ocalur. gnihcalione sobolis,
Biro-Dtyos Opjvo; nieuitt.
SENEX et senior superlativumgradnm non habeat. 'quistirjihn ocildtl
id et sero fiuges,'sevi.
SOBRIUS, hec coniparativtimrecipit, nec superlaii- i SEROrumores, est, divulgo;
B SERO,id est, claudo (unde et iera dicta esl) sera-
vum; sed pro hisSicimus , inagis sobiiuset maxime
vi. Tereniius, TiCab'r,aique ostiumbbseiaitilus.
sobrius.
SurFRAGOR , non suffrago: et SurrRAGATUS SUM ,
SrNECTAetSENIDM. DUOnomina senectulissunl,'
el dhcernuntura Grmcis,apud quosaliud nomenhabet non suffragavi.
SOIIBEO, soifriii,fetnon sorbsi.
gravilasposljuveniutem^gliud post ipsam gruvtlalem non soiilnior; SOMNIAVI, noii somnialus
iieiiieiisultitna mtas. Naiii presbtjlerciiciiurgravis,et_ SOMNI'O,
sum.
yfo&nl s enex; quia vero \n Lalino dtiorum istofum "SANGUIS duiii
'itohiiiiuiiidisjunctiodefecit,de senecluleambosunlpo- est; inanet; effususverb, CRDOR.
SbMiMbs ab aho'; sic cuiii damus,
sita senectaetsenium.Hoec Augustinus. At Grego- dicendum ipsi, acfcijjimus
riuS":bhdecimaveiq, inquit, es( mtas,qttwdecrepiia^ Accipe;-cump' 'rmitlihius ipsi follere , di-
cehdUmSuiiie.
tiel veieranadicilur; unde Grmci valde senioresnon
' SGORPIO bellicares est; at SCORPIDS , anim"I.
sed
ylpovTK;, presbyteros appellaflt, ut plusquam SCRIBO, scripsi, sciip'lM)ii;cUravocalis sequitur,
senesessehisinueMquosproveclioresvqcani, b debel esse ; cum consonans, p.
SDSPIRO verbum trahit nomen dativi casuset accu- SACER et venerandus, et exsecrandus. Virg. : Auri
2 •
sStivi, ut: Suspiramuspalrijmcmiesti^et: Suspiramus 5 G sncra
fame\.
addila • s
regtium Dei, et, prajpositione Suspiramus SorrRAGiA populi, etquse honorant dicuntiir,et
ad vitamitnmo.rlalem.
guje daranant."
SUBDDCIMDS et qnse i,etro subtrahimus, quse el in
i T
promptu oirerinius.
SDPCEMps, summus et ullitmis, et superiorem et. TESTOR aliquid, eonlirmaussehleriliaih; GOMES-
iriferiorem signifieat. TOR, cum quadam aueloritate affirmaiis; PROTE-
STOR, inanifeslecaveridodenuntians; OISTESTOR, ali-
SuprnEST,qjtod eminet.
SUPBA, quod aliquidsubslratum habet. quem jurare compellans;ATTESTOR, a'dlestiraoniuni
SLBTER vocans qui sit dignilate vel auctoritate eminens; DE-
quod re aliqua superiore premilur.
£js_,t
SUBTDS, quod demissum ab altiore non tangitur. TFSTOR, aliquid exsecrandum Tespuens'.
SXRVITIU^I, multitudo servorum.. TRUXablalivumin i et in e mitfit; ;gehilivuhiplu-
SERVITUS, conditioest serviendi;sed veleresindiffe- ,_ ralem in twi et in ium.
renter servitium et pro servitute posuerunt. THIRION, Gisece Qvpiov,Latiue FERI. unde ihe-
SINAPI, sicut el GDMMI, Grajcum est, et Plautus [S rtaca, qu|a feraliter,occidit.
dixii Terittfrsinapf^cujusgenitivuscuras proferlur, ,( D , TACITVRNITAS lqquelse"contraria est; SILENTIUM,
csetericasussimilessunt norninativo. confusisvocibussive tumultibus: vertim seiendum
SIBILUS dici oportet. Yirg. in Bucolieis: quia SILEOet TACEO , et GONTICEO et RETrcto, ab
3 Naraneqiieme^taiUjUtii, venienlissibilusAuslri. uno Grsecoveniunt C-IM^KM.
TENAX beneficii,id est, memor gratise.
Sed et neutro genere quidamdixerunt, ut Cornelius
Sevenis: TORQUCS , nomen generis communis; nam el in
Mario Livius,genere masculinojet Cicero torquemfe-
, Et suauterconcordant Sibllaseevadiaconesi '
ininino posuere.
Et Macer:
' TRiuMpnwHOS Deus, cum superdridilioslesauxi-
Theriaconlongoresonantiasibilacollo.
lium tnbuit. Deo {inquit ille ) graiias; qt&sethper
SERENUS,- suave sibiluni.
Iriumphalnes in ChristoJesU; et itefum : Esfdlians
1LECTIONES.
VARIANTES
1 B., presbyterosvocant; oro.
appellant... ptovecliores. s B. omiltit et: SuspiramusregnumDei.
«9 DE ARTE METRICA. "SO

jprincipatnset potestates, triumphans Uiosin semet-JL UT.-RQUE de duobus dicimus ; UTRI0.DE _ de hinis
ipso. aut de plunbus ex utraque parle posilis. uterque
veherunt. '
TRANSMIGRO , cum de "loco ad locutn iter facio ; venit, uliique
ilem transmigrodiellur, cum additamento accusaii- ULTUS, el vindicatusef puhitus.
\i casus, cum aliquem de loco ad locum transferd, ULCUS, quod nascitur.
ut : NubnchodonosorIransmigraiit Judkos d'e Jeru- URGEO,non urgo. Yirgilius; Quibusveurgentur
salem, et emigravit"de tabernaculo. Pdrro exempluih pmnw.
verhi superioiis : transmigra in monVem sieut passer. UNGO, unxi, quomotioPINGO, pinxi: utruiriquesine
et u; attamenderivatum-waddit; ul, pinguh, mujuine
TRANSMIGBANS, participiuhi, leque dupliciter, ceras: ita ut dicalur.
de ioco ad loeum transiens aliquis', et aliuni de lo- nnguentum, -notmngenlum
- V
co ad locum transferens intelligitur. VACAT mihi, Grseceo-y^la^a-.
TURTUR; el masciilino genere etfeminino profertiir, vacavi '-
VACO m ilitia, perfecturo,
lunc temporis adverbiumest, tum ordinis. neulri generis est, et pluralem numerum
YULGUS ,
TLRGAhominnm sunl; et singulari nuriiero ter-
non habet; sed Yirgilius maseuline vulgumextuht,
giim. B ut: Hinc spargerevocesin mlgum ambiguas.
\TERGUS quadnipedum,pluraliter facit iergora, id
VAS,vadis, generis masculini:
est, coria. VAS,vash, neutri, de tiascufo.
TINGDERE dicendura,noh tingere. Vis duphcem habet signlficationem, et virtutis
TEHERITAS, sine eonsilio -f AUDACITAS post eorici-
videlicel, quse Grajce Svvap.igdicitur , et violentise,
lium.
TEMFERANTIA TDMPERATIO TEM- quseGrsece(3iavocatur.
anVmorum, rerum, VECORDIA et VIRUS tantum singulariter efferunlur.
PERIES amurum. et VISCERA, non habent sin-
ViiPRcs, et VERBERA,
TAPETE, tapetis, et tapeti; et pluraliter tapelia, la- gularemdeclinationem,nisi tantumverbercet viscere.
peliutn, lapetibus atlis; sed el Iioc tapetum,hujus Virgilius: Et torto volitans sub verbere^turbo. Et
tapeli, huic lapeto; et pluraliter tapeta, tapelorum Ovidiits: Viscerediviso.
tapetis.Yirgiliiis: VERsemper singulare.
Inslralososlroalipedes,pictisquetapetis. VERVEX, id est ovis, a v,littera incipiendum.
VERUS, ad naturaatantum veritatem referlur.
Sed et ihasculino genere dicit: pictosquelapetos. VERAX aulem dicitur qui non mentitur; unde ve-
TuRBti,si sit proprium, turbonh facit; nam slve ,G rus dsemondici potest; verax autem non polest.
ventus, sive quo ludunt pueri, hic lurbo dicilur. VALLESTRIA agrorom,sicut et CAMPESTRIA dicuntur,
Virgilius: Torlo sub verbeteturbo. VETOculpam,et VETOa cutpa, id est, prohibeo a
TUHUEUS, ct tumens tleilus,et Jnbns brevis, et se-
culpa. Sedulius : Pomisquevetaretacerbis^,id est, a
pulcrunisequevocatur. pomis.Et Fortunatus:
TELONEDM per t simplicem, non ihelonium, aspi- Nonvelo conjugium, sed prasferovirginisalvum.
ratiorie addita. Esl autem Grsecetilwv [Forie TE)IO- VDLTDS mutalur, FACIES manet.
sitov],Latine VLCTIGAL. YiCdalivus et accusativussequi debent, ut Alius
TABCS, tanlum singulariter dicitur. (sic): VwpopuloMaurmum!vmpopulumMaurorumt
TENDICDLJE et TENEBRJE tantum pluralifer. VENEUNT, qui venduntur.
u VELOCITAS pedumet corporum, CELERITAS animo-
rum et faclorum.
USQUEQUA0.DE, omnimodo significat, pfo qud*in 1 YULNOS quod per aliuinfit.
psalmoGrseco,'£(o?o-fiSpalegiriius, quod significan- VuLTbRaixilYirgijiusjn sexto'; sedet vuliuiius
tius Latine potest usque valde interp^retari. Lucilius primo.
UT,modo temporis adverbiuni est, fet sigriificatD VCRBDM est omne quodlirigua profertur et voce;
postquam;modo qualitatis,' et signiflcat tfukniadmo- Si RMO autein, cujus nomen ex duobus composiium,
diim; modo optandi^ et significat ulihani; mbdo* serendoet movendo,coiripliorac diligentiorsit; SEN-
mirandi,-et significato quum; modo eonjurictio'caii-' TENTIA vero quje sensu co'ncipitur.Porro LOOCELJS
salis, ut: Volout ubi ego sum, et ipsi sinl mecum. cum quadairi eloquentia dictionis ordo proferlur!
UTORdiviliis£t divitias. Oratio, cum usque ad mamiumartem describendus
"JLTrr.ioR.et Vtlimuspositivumgradum'rib'hhaheiit. oratiohissermb pervenit.

1 DE ARTE METRICA LIRER


AD WIGBERTDM LEVITAM

1. De-tiltera. mo necesseest distantiam litterarunTsyllabarumque


Qui notitiammetricse artis habere desiderat, pri- sedulusdiscat, Sunt autem Latinse omnes viginti et